โดย นางสาวเมษา ลาปะ โรงเรียนบ้านโนนใหญ่ ส านักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาก าแพงเพชร เขต 1 ส านักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน กระทรวงศึกษาธิการ
ค ำน ำ ธรรมชาติของเด็กประถมศึกษาปีที่ 1 – 3 จะมีความความอยากรู้ อยากเห็น มีความคิดการกระท า เป็นของตนเอง ทักษะพื้นฐานมีความส าคัญมากส าหรับเด็กๆ เพราะจะส่งผลต่อการพัฒนาการแก้ไขปัญหา และลงมือปฏิบัติด้วยตนเอง การจัดประสบการณ์การเรียนรู้วิทยาศาสตร์จึงเป็นการเปิดโอกาสให้เด็กได้มี ส่วนร่วมในการท ากิจกรรม โดยใช้ประสบการณ์ตรงของเด็ก เด็กได้ลงมือปฏิบัติจริง โดยมีครูเป็นผู้คอย กระตุ้นเพื่อให้เด็กเกิดความสนใจการเรียนรู้มากขึ้น การทดลองวิทยาศาสตร์เป็นกระบวนการแสวงหาความรู้ และค้นคว้าหาค าตอบในสิ่งที่เด็กเกิดความ อยากรู้หรือสงสัย โดยการหาค าตอบด้วยวิธีการต่าง ๆ ครูควรจัดประสบการณ์ให้เด็กได้สังเกต ได้สัมผัส ได้ ทดลอง เพื่อตอบสนองธรรมชาติของการเรียนรู้ของเด็กช่วยให้เด็กเจริญงอกงามทางปัญญา การได้คิด ได้ สังเกต ได้ส ารวจ ได้ค้นคว้าทดลองและปฏิบัติจริงด้วยตนเอง จะช่วยให้เด็กเกิดการเรียนรู้อย่างยั่งยืน ขอขอบคุณท่านผู้อ านวยการโรงเรียนบ้านโนนใหญ่ และคณะครูทุกท่าน ที่ให้ค าปรึกษา ให้ข้อเสนอแนะในการท ารายงานกิจกรรมบ้านนักวิทยาศาสตร์น้อยประเทศไทย ระดับประถมศึกษาปีที่ 2 จ านวน 8 กิจกรรม ส าเร็จลุล่วงไปด้วยดี ผู้จัดท าหวังว่า รายงานกิจกรรมบ้านนักวิทยาศาสตร์น้อยประเทศ ไทย ระดับประถมศึกษาปีที่ 2 จ านวน 8 กิจกรรมในเล่มนี้ จะเป็นประโยชน์แก่ผู้น าไปใช้ และพัฒนาเด็ก ในระดับชั้นประถมศึกษาปีที่ 1 - 3 ต่อไป จึงขอขอบคุณมา ณ โอกาสนี้ นางสาวเมษา ลาปะ ก
สำรบัญ เรื่อง หน้ำ ค ำน ำ ก สำรบัญ ข แผนกำรจัดกิจกรรมกำรเรียนรู้ที่ 1 การสร้างเรือ 1 แผนกำรจัดกิจกรรมกำรเรียนรู้ที่ 2 ทุ่น 12 แผนกำรจัดกิจกรรมกำรเรียนรู้ที่ 3 การฉีดน้ า 23 แผนกำรจัดกิจกรรมกำรเรียนรู้ที่ 4 ท่อส่งน้ า 34 แผนกำรจัดกิจกรรมกำรเรียนรู้ที่ 5 ทะเลในกล่อง 45 แผนกำรจัดกิจกรรมกำรเรียนรู้ที่ 6 ภาพสะท้อน 56 แผนกำรจัดกิจกรรมกำรเรียนรู้ที่ 7 เปียกและเย็น 67 แผนกำรจัดกิจกรรมกำรเรียนรู้ที่ 8 การวิจัยเกี่ยวกับพืช 78 ภำคผนวก 89 ค าสั่งคณะปฏิบัติงานโครงการบ้านวิทยาศาสตร์น้อย ระดับประถมศึกษา เกียรติบัตรการอบรมบ้านวิทยาศาสตร์น้อย ข
แผนกำรจัดกิจกรรมกำรเรียนรู้ที่ 1 สำระกำรเรียนรู้วิทยำศำสตร์และเทคโนโลยี ชั้นประถมศึกษำปีที่ 2 เรื่อง กำรสร้ำงเรือ เวลำ 1 ชั่วโมง มำตรฐำนกำรเรียนรู้/ตัวชี้วัด สำระที่2 : วิทยาศาสตร์กายภาพ มำตรฐำน ว 2.1 เข้าใจสมบัติของสสาร องค์ประกอบของสสาร ความสัมพันธ์ระหว่างสมบัติของ สสารกับโครงสร้างและแรงยึดเหนี่ยวระหว่างอนุภาค หลักและธรรมชาติของการเปลี่ยนแปลงสถานะ ของสสาร การเกิดสารละลาย และการเกิดปฏิกิริยาเคมี ตัวชี้วัด ว 2.1 ป.2/3 เปรียบเทียบสมบัติที่สังเกตได้ของวัสดุ เพื่อน ามาท าเป็นวัตถุในการใช้งานตาม วัตถุประสงค์และอธิบายการน าวัสดุที่ใช้แล้วกลับมาใช้ใหม่โดยใช้หลักฐานเชิงประจักษ์ จุดประสงค์กำรเรียนรู้ 1. อธิบายความสัมพันธ์ระหว่างรูปร่างเรือและการใช้งาน (K) 2. สร้างเรือกระดาษให้มีรูปทรงที่สามารถบรรทุกสิ่งของได้มากที่สุด (P) 3. มีเจตคติที่ดีต่อวิชาวิทยาศาสตร์ (A) สำระกำรเรียนรู้ เรือเป็นพาหนะที่จ าเป็นอย่างยิ่งส าหรับมนุษย์มาตั้งแต่สมัยโบราณ เป็นพาหนะในการเดินทาง ของคนหรือสินค้าจากที่หนึ่งไปยังอีกที่หนึ่ง เป็นสิ่งที่น าความเจริญมาสู่ภายในชุมชน หรือระหว่างชุมชน กับชุมชนจนกระทั่งถึง การติดต่อระหว่างประเทศต่อประเทศ ทวีปต่อทวีป ตลอดจนการส ารวจดินแดน ต่างๆ สำระส ำคัญ/ควำมคิดรวบยอด เรือเป็นพาหนะที่จ าเป็นอย่างยิ่งส าหรับมนุษย์มาตั้งแต่สมัยโบราณ เป็นพาหนะในการเดินทาง ของคนหรือสินค้าจากที่หนึ่งไปยังอีกที่หนึ่ง สมรรถนะส ำคัญของผู้เรียน 1. ความสามารถในการสื่อสาร 2. ความสามารถในการคิด 3. ความสามารถในการแก้ปัญหา 4. ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต คุณลักษณะอันพึงประสงค์ 1. มีวินัย 2. ใฝ่เรียนรู้ 3. มุ่งมั่นในการท างาน
4. มีจิตวิทยาศาสตร์ กิจกรรมกำรเรียนรู้ ขั้นน ำเข้ำสู่บทเรียน ครูใช้ค าถามเพื่อกระตุ้นการเรียนรู้ ดังนี้ - เด็กๆ รู้จักเรือโดยสารและเรือบรรทุกแบบใดบ้าง - เด็กๆ คิดว่า เรือแบบใดที่สามารถบรรทุกหรือรับน้ าหนักได้มากกว่า เรือบรรทุกสินค้าหรือเรือข้าม ฟาก - รูปทรงของเรือมีผลต่อน้ าหนักที่เรือสามารถบรรทุกได้หรือไม่ - การกระจายน้ าหนักมีผลต่อน้ าหนักที่เรือบรรทุกหรือไม่ ขั้นด ำเนินกำรสอน 1. ให้นักเรียนสร้างเรือจากแผ่นกระดาษ โดยเน้นย้ าว่ามีวิธีอย่างไรที่จะท าให้เรือ บรรทุกได้มาก ยิ่งขึ้น และมีวิธีการอย่างไรที่จะท าให้เรือกระดาษแข็งแรงขึ้น สร้างเรือให้มีหลายรูปทรงและค้นหาว่า เรือรูปทรงใดที่สามารถบรรทุกสิ่งของได้มากที่สุด โดยให้นักเรียนสามารถเลือกอุปกรณ์ที่วางอยู่บนโต๊ะ ได้ตามสะดวก และใช้งานให้ถูกวิธี 2. ทดสอบว่าเรือสามารถบรรทุกได้มากแค่ไหน โดยวางสิ่งของลงในเรือด้วยวิธีการต่างๆ สังเกต เกิดอะไรขึ้นขณะที่วางสิ่งของลงในเรือ - เรือที่บรรทุกสิ่งของแล้วต่างจากเรือที่ยังไม่บรรทุกสิ่งของอย่างไร - เรือที่บรรทุกสิ่งของทุกล าอยู่ในน้ าที่ระดับเดียวกันหรือไม่ อย่างไร - เรือจมลงไปทันทีหรือเกิดขึ้นหลังจากผ่านไปแล้วระยะเวลาหนึ่ง 3. บันทึกข้อมูลโดยออกแบบตารางบันทึกผล ที่แสดงจ านวนสิ่งของที่เรือแต่ละแบบบรรทุกได้ 4. ผลการทดลอง -รูปแบบและการใช้งานของเรือมีความสัมพันธ์กัน รูปทรงของเรือมีผลต่อน้ าหนักที่เรือ สามารถบรรทุกได้ การกระจายน้ าหนักมีผลต่อน้ าหนักที่เรือบรรทุกได้ ปริมาณน้ าที่เรือแทนที่แตกต่าง กันขึ้นอยู่กับรูปทรงและน้ าหนักของเรือ ขั้นสรุปบทเรียน สรุปผลการทดลอง -รูปแบบและการใช้งานของเรือมีความสัมพันธ์กัน
กำรวัดและประเมินผล ด้ำนควำมรู้(K) ด้ำนทักษะ/กระบวนกำร (P) ด้ำนจิตวิทยำศำสตร์(A) 1. ซักถามความรู้เรื่อง การสร้างแบบจ าลองเรือจาก แผ่นกระดาษในรูปแบบต่างๆ 2. ตรวจชิ้นงานหรือภาระงาน ของกิจกรรมฝึกทักษะระหว่าง เรียน 1. ประเมินทักษะกระบวนการ ทางวิทยาศาสตร์โดยใช้แบบวัด ทักษะกระบวนการทาง วิทยาศาสตร์ 2. ประเมินทักษะการคิดโดยการ สังเกตการท างานกลุ่ม 3. ประเมินทักษะการแก้ปัญหา โดยการสังเกตการท างานกลุ่ม 4. ประเมินพฤติกรรมใน การปฏิบัติกิจกรรมเป็น รายบุคคลหรือรายกลุ่มโดยการ สังเกตการท างานกลุ่ม 1. ประเมินเจตคติทาง วิทยาศาสตร์เป็นรายบุคคลโดย การสังเกตและใช้แบบวัดเจตคติ ทางวิทยาศาสตร์ 2. ประเมินเจตคติต่อ วิทยาศาสตร์เป็นรายบุคคลโดย การสังเกตและใช้แบบวัดเจตคติ ต่อวิทยาศาสตร์ 3. ประเมินทักษะการแก้ปัญหา และการปฏิบัติกิจกรรมเป็น รายบุคคลจากแบบสังเกต พฤติกรรม สื่อ/แหล่งกำรเรียนรู้ สื่อกำรเรียนรู้ 1. แบบบันทึกกิจกรรมการสร้างเรือ 2. กระดาษ 3. กรรไกร 4. กาว เทปใสหรือ กระดาษกาว ที่เย็บกระดาษ 5. เหรียญ หรืออุปกรณ์ที่มีน้ าหนักเท่ากัน 6. อ่างน้ า 7. ผ้าส าหรับซับน้ าและเช็ดค าความสะอาดมือ แหล่งกำรเรียนรู้ 1. ห้องเรียน 2. แบบบันทึกกิจกรรมการสร้างเรือ
บันทึกผลหลังกำรจัดกำรเรียนรู้ ด้ำนควำมรู้(K) นักเรียนสามารถอธิบายความสัมพันธ์ระหว่างรูปร่างของเรือและการใช้งานได้ร้อยละ 95 ด้ำนทักษะ/กระบวนกำร (P) นักเรียนสามารถทดสอบการสร้างแบบจ าลองเรือด้วยแผ่นกระดาษ ส ารวจรูปร่างของเรือมีผล ต่อการบรรทุกสิ่งของได้ร้อยละ 90 ด้ำนจิตวิทยำศำสตร์(A) นักเรียนมีเจตคติที่ดีต่อวิชาวิทยาศาสตร์ได้ ร้อยละ 90 ด้ำนสมรรถนะส ำคัญของผู้เรียน สื่อสารและน าความรู้เรื่องการสร้างแบบจ าลองเรือไปใช้ในชีวิตประจ าวันได้ร้อยละ 80 ด้ำนคุณลักษณะอันพึงประสงค์ 1. มีความสนใจใฝ่รู้หรืออยากรู้อยากเห็น ร้อยละ 100 2. พอใจในประสบการณ์การเรียนรู้ที่เกี่ยวกับวิทยาศาสตร์ร้อยละ 80 3. ท างานร่วมกับผู้อื่นอย่างสร้างสรรค์ร้อยละ 100 ปัญหำ/อุปสรรค และแนวทำงแก้ไข นักเรียนบางคนยังไม่สามารถออกแบบเรือและสร้างแบบจ าลองได้เอง ต้องมีการชี้แนะและ ช่วยเหลือจากครูและเพื่อนๆ ลงชื่อ............................................... ครูผู้สอน (นางสาวเมษา ลาปะ) ต าแหน่ง ครู โรงเรียนบ้านโนนใหญ่
ควำมเห็นของผู้บริหำรสถำนศึกษำ แผนการจัดการเรียนรู้มีองค์ประกอบครบถ้วน นักเรียนมีส่วนร่วมในการท ากิจกรรม ออกแบบ กิจกรรมแบบส่วนร่วม เห็นสมควรใช้สอนได้ ลงชื่อ........................................................ผู้บริหารสถานศึกษา (นางสาวสาวิตรี คล้ายจันทร์) ต าแหน่ง ผู้อ านวยการโรงเรียนบ้านโนนใหญ่
ภาพนักเรียนก าลังพับเรือ ภำพประกอบระหว่ำงกำรท ำกิจกรรม ขณะปฏิบัติกิจกรรม ภาพนักเรียนก าลังพับเรือ
ภำพประกอบระหว่ำงกำรท ำกิจกรรม ขณะปฏิบัติกิจกรรม ภาพนักเรียนวางสิ่งของลงบนเรือ ภาพนักเรียนวางสิ่งของลงบนเรือ
ภาพนักเรียนน าเสนอผลงาน ภาพนักเรียนน าเสนอผลงาน ภำพประกอบระหว่ำงกำรท ำกิจกรรม กำรน ำเสนอผลงำน
ผลงำนนักเรียน
แบบบันทึกกิจกรรม “กำรสร้ำงเรือ” ชื่อ………………………………………………………….…………………ชั้น…….……....เลขที่……….. ค ำชี้แจง ให้นักเรียนวาดรูปเรือแบบต่างๆ และบันทึกผลการบรรทุกสิ่งของได้มากน้อยเพียงใด แบบที่ รูปภำพเรือ ผลกำรบรรทุกและกำรเปลี่ยนแปลง ขณะบรรทุกสิ่งของ 1 …………………………………………………………….. …………………………………………………………….. …………………………………………………………….. …………………………………………………………….. …………………………………………………………….. …………………………………………………………….. 2 …………………………………………………………….. …………………………………………………………….. …………………………………………………………….. …………………………………………………………….. …………………………………………………………….. …………………………………………………………….. 3 …………………………………………………………….. …………………………………………………………….. …………………………………………………………….. …………………………………………………………….. …………………………………………………………….. …………………………………………………………….. 4 …………………………………………………………….. …………………………………………………………….. …………………………………………………………….. …………………………………………………………….. …………………………………………………………….. ……………………………………………………………..
เฉลยแบบบันทึกกิจกรรม “กำรสร้ำงเรือ” ชื่อ…………………………………………………………………ชั้น………………………..เลขที่…………….. ค ำชี้แจง ให้นักเรียนวาดรูปเรือแบบต่างๆ และบันทึกผลการบรรทุกสิ่งของได้มากน้อยเพียงใด แบบที่ รูปภำพเรือ ผลกำรบรรทุกและกำรเปลี่ยนแปลง ขณะบรรทุกสิ่งของ 1 รูปเรือที่เด็กๆวาดตามจริง เด็กๆบรรยายได้ว่า บรรทุกสิ่งของได้กี่ชิ้น เรือมีการเปลี่ยนแปลอย่างไร จอมลงในน้ ามากน้อยเพียงไร 2 รูปเรือที่เด็กๆวาดตามจริง เด็กๆบรรยายได้ว่า บรรทุกสิ่งของได้กี่ชิ้น เรือมีการเปลี่ยนแปลอย่างไร จอมลงในน้ ามากน้อยเพียงไร 3 รูปเรือที่เด็กๆวาดตามจริง เด็กๆบรรยายได้ว่า บรรทุกสิ่งของได้กี่ชิ้น เรือมีการเปลี่ยนแปลอย่างไร จอมลงในน้ ามากน้อยเพียงไร 4 รูปเรือที่เด็กๆวาดตามจริง เด็กๆบรรยายได้ว่า บรรทุกสิ่งของได้กี่ชิ้น เรือมีการเปลี่ยนแปลอย่างไร จอมลงในน้ ามากน้อยเพียงไร
แผนกำรจัดกิจกรรมกำรเรียนรู้ที่ 2 สำระกำรเรียนรู้วิทยำศำสตร์และเทคโนโลยี ชั้นประถมศึกษำปีที่ 2 เรื่อง ทุ่น เวลำ 1 ชั่วโมง มำตรฐำนกำรเรียนรู้/ตัวชี้วัด สำระที่2 : วิทยาศาสตร์กายภาพ มำตรฐำน ว 2.1 เข้าใจสมบัติของสสาร องค์ประกอบของสสาร ความสัมพันธ์ระหว่างสมบัติของ สสารกับโครงสร้างและแรงยึดเหนี่ยวระหว่างอนุภาค หลักและธรรมชาติของการเปลี่ยนแปลงสถานะ ของสสาร การเกิดสารละลาย และการเกิดปฏิกิริยาเคมี ตัวชี้วัด ว 2.1 ป.2/3 เปรียบเทียบสมบัติที่สังเกตได้ของวัสดุ เพื่อน ามาท าเป็นวัตถุในการใช้งานตาม วัตถุประสงค์และอธิบายการน าวัสดุที่ใช้แล้วกลับมาใช้ใหม่โดยใช้หลักฐานเชิงประจักษ์ จุดประสงค์กำรเรียนรู้ 1. ระบุสมบัติของสสาร องค์ประกอบของสสาร ความสัมพันธ์ระหว่างสมบัติของสสารกับ โครงสร้างและแรงยึดเหนี่ยวระหว่างอนุภาคได้ (K) 2. สร้างทุ่นให้สามารถลอยและตั้งตรงในน้ าได้(P) 3. มีเจตคติที่ดีต่อวิชาวิทยาศาสตร์ (A) สำระกำรเรียนรู้ ทุ่นเป็นอุปกรณ์ลอยน้ าที่มีคุณสมบัติหลายอย่างรวมไปถึงน าไปใช้ในหลายอุตสาหกรรม ซึ่งทุ่น แบ่งออกเป็น 2 แบบ คือ แบบที่ถูกยึดนิ่งอยู่กับที่ และแบบที่ลอยไปตามกระแสน้ า การใช้สอย ประโยชน์ของ ทุ่น นั้นมีหลายรูปแบบ เช่น ทุ่นส าหรับน าทาง ทุ่นส าหรับช่วยเหลือ ทุ่นส าหรับงานวิจัย ทุ่นส าหรับผูกเรือ ทุ่นทางทหาร ทุ่นส าหรับนักด าน้ า เป็นต้น สำระส ำคัญ/ควำมคิดรวบยอด ทุ่นเป็นอุปกรณ์ลอยน้ า น ามาใช้ประโยชน์หลายรูปแบบ เช่น ทุ่นส าหรับน าทาง ทุ่นส าหรับ ช่วยเหลือ ทุ่นส าหรับงานวิจัย ทุ่นส าหรับผูกเรือ ทุ่นทางทหาร ทุ่นส าหรับนักด าน้ า เป็นต้น สมรรถนะส ำคัญของผู้เรียน 1. ความสามารถในการสื่อสาร 2. ความสามารถในการคิด 3. ความสามารถในการแก้ปัญหา 4. ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต คุณลักษณะอันพึงประสงค์ 1. มีวินัย 2. ใฝ่เรียนรู้ 3. มุ่งมั่นในการท างาน 4. มีจิตวิทยาศาสตร์
กิจกรรมกำรเรียนรู้ ขั้นน ำเข้ำสู่บทเรียน ครูใช้ค าถามเพื่อกระตุ้นการเรียนรู้ ดังนี้ - เราใช้ทุ่นเพื่อท าอะไร - เด็กๆ คิดว่าวัสดุอะไรที่ท าให้ทุ่นลอยน้ าได้ดี หรือคิดว่าท าไมถึงเป็นเช่นนั้น - เด็กๆ จะท าอย่างไรให้มองเห็นทุ่นของตนเองชัดเจน สีใดที่ควรใช้เป็นสีส าหรับท า เครื่องหมาย - ทุ่นควรอยู่เหนือน้ ามากแค่ไหน หรือคิดว่าจะวางทุ่นให้ลึกลงไปในน้ ามากขึ้นได้อย่างไร - ควรถ่วงน้ าหนักของทุ่น ณ จุดใด เพื่อให้ทุ่นมีเสถียรภาพในน้ ามากที่สุด ขั้นด ำเนินกำรสอน 1. ให้นักเรียนสร้างทุ่นด้วยตัวเอง โดยเน้นย้ าว่ามีวิธีอย่างไรที่จะท าให้ทุ่นลอยและตั้งตรงในน้ าได้ เองโดยให้นักเรียนสามารถเลือกอุปกรณ์ที่วางอยู่บนโต๊ะได้ตามสะดวก และใช้งานให้ถูกวิธี 2. ครูให้ข้อมูลเพิ่มเติม ทุ่นที่มีการออกแบบที่ดี เมื่อน าไปลอยน้ าจะลอยน้ าได้อย่างมีเสถียรภาพ (การออกแรงผลักทุ่นแล้ว ทุ่นคืนกลับมาอยู่ในลักษณะเดิมโดยไม่ล้ม) วิธีการท าให้ทุ่นลอยน้ ามี เสถียรภาพมากขึ้น คือการเพิ่มมวลของตัวถ่วงน้ าหนัก เพื่อให้ศูนย์ถ่วงของวัตถุอยู่ต่ าที่สุดเท่าที่จะท าได้ เด็ก ๆ สามารถเพิ่มขนาดและต าแหน่งของมวลที่ถ่วงน้ าหนักของทุ่น ซึ่งจะส่งผลต่อการลอยน้ าของทุ่น ทุ่นที่มีเสถียรภาพน้อยอาจเอียงไปมา ซึ่งอาจกลับมาตั้งตรงได้อีกครั้ง หากเพิ่มมวลของตัวถ่วงน้ าหนัก เพื่อให้ศูนย์ถ่วงของวัตถุอยู่ต่ าที่สุดเท่าที่จะท าได้ ซึ่งใช้หลักการเดียวกับการออกแบบตุ๊กตาล้มลุก 3. ให้เด็กๆ ท าเครื่องหมายให้มองเห็นทุ่นของตนเองชัดเจน โดยเลือกใช้สีที่มองเห็นได้ใน ระยะไกล 4. ท าสมอ ให้สามารถยึดทุ่นที่ลอยในน้ าเพื่อไม่ให้ทุ่นเคลื่อนที่ออกจากจุดที่ก าหนด 5. ทดสอบทุ่นในอ่างน้ า ให้เด็กๆจ าลองการเกิดคลื่นในอ่างน้ า ท าอย่างไรให้ทุ่นที่ท าขึ้นทนต่อคลื่น ได้ดี 6. บันทึกข้อมูล โดยออกแบบตารางบันทึกผล ที่แสดงผลการลอยของทุ่นได้ 7. ผลการทดลอง -ทุ่นที่มีการออกแบบที่ดี เมื่อน าไปลอยน้ าจะลอยน้ าได้อย่างมีเสถียรภาพ -วิธีการท าให้ทุ่นลอยน้ ามีเสถียรภาพมากขึ้น คือการเพิ่มมวลของตัวถ่วงน้ าหนัก เพื่อให้ศูนย์ ถ่วงของวัตถุอยู่ต่ าที่สุดเท่าที่จะท าได้ ถ้าเพิ่มขนาดและต าแหน่งของมวลที่ถ่วงน้ าหนักของทุ่น ซึ่งจะ ส่งผลต่อการลอยน้ าของทุ่น -ทุ่นที่มีเสถียรภาพน้อยอาจเอียงไปมา ซึ่งอาจกลับมาตั้งตรงได้อีกครั้ง หากเพิ่มมวลของตัว ถ่วงน้ าหนัก เพื่อให้ศูนย์ถ่วงของวัตถุอยู่ต่ าที่สุดเท่าที่จะท าได้ ซึ่งใช้หลักการเดียวกับการออกแบบตุ๊กตา ล้มลุก -สมอสามารถใช้ยึดทุ่นที่ลอยในน้ าเพื่อไม่ให้ทุ่นเคลื่อนที่ออกจากจุดที่ก าหนด ขั้นสรุปบทเรียน สรุปผลการทดลอง - ทุ่นที่ดีเมื่อน าไปลอยน้ าจะลอยน้ าได้อย่างมีเสถียรถาพ สามารถลอยน้ าและตั้งตรงใด้เอง ในน้ า มองเห็นได้ชัดเจนในระยะไกล และทนต่อคลื่นได้ดี
กำรวัดและประเมินผล ด้ำนควำมรู้(K) ด้ำนทักษะ/กระบวนกำร (P) ด้ำนจิตวิทยำศำสตร์(A) 1. ซักถามความรู้เรื่อง การสร้างทุ่นที่สามารถลอยน้ าได้ 2. ตรวจชิ้นงานหรือภาระงาน ของกิจกรรมฝึกทักษะระหว่าง เรียน 1. ประเมินทักษะกระบวนการ ทางวิทยาศาสตร์โดยใช้แบบวัด ทักษะกระบวนการทาง วิทยาศาสตร์ 2. ประเมินทักษะการคิดโดยการ สังเกตการท างานกลุ่ม 3. ประเมินทักษะการแก้ปัญหา โดยการสังเกตการท างานกลุ่ม 4. ประเมินพฤติกรรมใน การปฏิบัติกิจกรรมเป็น รายบุคคลหรือรายกลุ่มโดยการ สังเกตการท างานกลุ่ม 1. ประเมินเจตคติทาง วิทยาศาสตร์เป็นรายบุคคลโดย การสังเกตและใช้แบบวัดเจตคติ ทางวิทยาศาสตร์ 2. ประเมินเจตคติต่อ วิทยาศาสตร์เป็นรายบุคคลโดย การสังเกตและใช้แบบวัดเจตคติ ต่อวิทยาศาสตร์ 3. ประเมินทักษะการแก้ปัญหา และการปฏิบัติกิจกรรมเป็น รายบุคคลจากแบบสังเกต พฤติกรรม สื่อ/แหล่งกำรเรียนรู้ สื่อกำรเรียนรู้ 1. แบบบันทึกกิจกรรมทุ่น 2. วัสดุที่ลอยน้ าได้ เช่น โฟม, ลูกปิงปอง, ลูกบอลพลาสติกขนาดเล็ก, ลูกโป่ง 3. ผ้าส าหรับซับหรือผ้าเช็ดมือ 4. อ่างน้ าใส หรือกล่องพลาสติกใส 5. ไม้จิ้มฟัน, ไม้เสียบ 6. กระดาษหรือวัสดุอื่น ๆ ส าหรับสร้างธง 7. เชือก 8. ตัวถ่วงน้ าหนัก เช่น หัวน็อตน้ าหนักเบา,คลิปหนีบกระดาษ,ดินน้ ามัน,ก้อนหิน, ก้อนกรวด แหล่งกำรเรียนรู้ 1. ห้องเรียน 2. แบบบันทึกกิจกรรมทุ่น
บันทึกผลหลังกำรจัดกำรเรียนรู้ ด้ำนควำมรู้(K) นักเรียนสามารถสร้างทุ่นได้ด้วยตัวเอง ร้อยละ 90 ด้ำนทักษะ/กระบวนกำร (P) นักเรียนสามารถสร้างทุ่นให้สามารถลอยและตั้งตรงในน้ าได้เอง ร้อยละ 90 ด้ำนจิตวิทยำศำสตร์(A) นักเรียนมีเจตคติที่ดีต่อวิชาวิทยาศาสตร์ได้ ร้อยละ 90 ด้ำนสมรรถนะส ำคัญของผู้เรียน นักเรียนสามารถสื่อสารและน าความรู้เรื่องทุ่นไปใช้ในชีวิตประจ าวันได้ร้อยละ 80 ด้ำนคุณลักษณะอันพึงประสงค์ 1. มีความสนใจใฝ่รู้หรืออยากรู้อยากเห็น ร้อยละ 100 2. พอใจในประสบการณ์การเรียนรู้ที่เกี่ยวกับวิทยาศาสตร์ร้อยละ 80 3. ท างานร่วมกับผู้อื่นอย่างสร้างสรรค์ร้อยละ 100 ปัญหำ/อุปสรรค และแนวทำงแก้ไข ควรประเมินทักษะการแก้ปัญหาและการปฏิบัติกิจกรรมเป็นรายบุคคลจากแบบสังเกต พฤติกรรมเพิ่มเติม ลงชื่อ............................................... ครูผู้สอน (นางสาวเมษา ลาปะ) ต าแหน่ง ครู โรงเรียนบ้านโนนใหญ่
ควำมเห็นของผู้บริหำรสถำนศึกษำ แผนการจัดการเรียนรู้มีองค์ประกอบครบถ้วน นักเรียนมีส่วนร่วมในการท ากิจกรรม ออกแบบ กิจกรรมแบบส่วนร่วม เห็นสมควรใช้สอนได้ ลงชื่อ........................................................ผู้บริหารสถานศึกษา (นางสาวสาวิตรี คล้ายจันทร์) ต าแหน่ง ผู้อ านวยการโรงเรียนบ้านโนนใหญ่
ภาพนักเรียนก าลังเลือกอุปกรณ์ ภาพนักเรียนก าลังสร้างทุ่น ภำพประกอบระหว่ำงกำรท ำกิจกรรม ขณะปฏิบัติกิจกรรม
ภาพนักเรียนก าลังสร้างทุ่น ภาพนักเรียนก าลังทดสอบทุ่น ภำพประกอบระหว่ำงกำรท ำกิจกรรม ขณะปฏิบัติกิจกรรม
ภาพนักเรียนน าเสนอผลงาน ภาพนักเรียนน าเสนอผลงาน ภำพประกอบระหว่ำงกำรท ำกิจกรรม กำรน ำเสนอผลงำน
ผลงำนนักเรียน
แบบบันทึกกิจกรรม “ทุ่น” ชื่อ……………………………………………ชั้น……..……..เลขที่……..…กลุ่มที่………... ค ำชี้แจง ให้นักเรียนวาดรูปทุ่นที่สร้างขึ้น และบันทึกผลการลอยน้ า รูปภำพทุ่น ผลกำรลอยน้ ำ …………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………
เฉลยแบบบันทึกกิจกรรม “ทุ่น” ชื่อ……………………………………………………ชั้น……..……..เลขที่……..…กลุ่มที่………... ค ำชี้แจง ให้นักเรียนวาดรูปทุ่นที่สร้างขึ้น และบันทึกผลการลอยน้ า รูปภำพทุ่น ผลกำรลอยน้ ำ ทุ่นลอยน้ าได้ ตั้งตรงได้ อยู่ในต าแหน่งที่ก าหนด มองเห็นได้ชัดเจนในระยะไกล และทนต่อคลื่นได้ดี
แผนกำรจัดกิจกรรมกำรเรียนรู้ที่ 3 สำระกำรเรียนรู้วิทยำศำสตร์และเทคโนโลยี ชั้นประถมศึกษำปีที่ 2 เรื่อง กำรฉีดน้ ำ เวลำ 1 ชั่วโมง มำตรฐำนกำรเรียนรู้/ตัวชี้วัด สำระที่2 : วิทยาศาสตร์กายภาพ มาตรฐาน ว 2.1 เข้าใจสมบัติของสสาร องค์ประกอบของสสาร ความสัมพันธ์ระหว่างสมบัติ ของสสาร กับโครงสร้างและแรงยึดเหนี่ยวระหว่างอนุภาค หลักและธรรมชาติของการเปลี่ยนแปลง สถานะ ของสสาร การเกิดสารละลาย และการเกิดปฏิกิริยาเคมี ว 2.1 ป.2/3 เปรียบเทียบสมบัติที่สังเกตได้ของวัสดุ เพื่อน ามาท าเป็นวัตถุในการใช้งาน ตามวัตถุประสงค์ และอธิบายการน าวัสดุที่ใช้แล้วกลับมาใช้ใหม่โดยใช้หลักฐานเชิงประจักษ์ ว 2.1 ป.2/4 ตระหนักถึงประโยชน์ของการน าวัสดุที่ใช้แล้วกลับมาใช้ใหม่ โดยการน าวัสดุที่ใช้ แล้วกลับมาใช้ใหม่ จุดประสงค์กำรเรียนรู้ 1. อธิบายโครงสร้างและแรงยึดเหนี่ยวระหว่างอนุภาค หลักและธรรมชาติของการเปลี่ยนแปลง สถานะ ของสสาร การเกิดสารละลาย และการเกิดปฏิกิริยาเคมี(K) 2. สร้างกระบอกฉีดน้ าได้หลากหลายรูปแบบน าวัสดุที่ใช้แล้วกลับมาใช้ใหม่ได้อย่างเหมาะสม (P) 3. มีเจตคติที่ดีต่อวิชาวิทยาศาสตร์(A) สำระกำรเรียนรู้ การน าวัสดุมาท าเป็นวัตถุในการใช้งานตามวัตถุประสงค์ขึ้นอยู่กับสมบัติของวัสดุ วัสดุที่ใช้แล้ว อาจน ากลับมาใช้ใหม่ได้ ความสามารถในการสร้างกระบอกฉีดน้ าได้หลายรูปแบบ เพื่อทดสอบการ แรงดันของน้ า สำระส ำคัญ/ควำมคิดรวบยอด การน าวัสดุมาท าเป็นวัตถุในการใช้งานตามวัตถุประสงค์ขึ้นอยู่กับสมบัติของวัสดุ วัสดุที่ใช้แล้ว อาจน ากลับมาใช้ใหม่ได้ สมรรถนะส ำคัญของผู้เรียน 1. สมรรถนะการจัดการตนเอง 2. สมรรถนะการคิดขั้นสูง 3. สมรรถนะการสื่อสาร 4. สมรรถนะการรวมพลังท างานเป็นทีม
คุณลักษณะอันพึงประสงค์ 1. มีวินัย 2. ใฝ่เรียนรู้ 3. มุ่งมั่นในการท างาน 4. มีจิตสาธารณะ กิจกรรมกำรเรียนรู้ ขั้นน ำเข้ำสู่บทเรียน ครูใช้ค าถามเพื่อกระตุ้นการเรียนรู้ ดังนี้ -ท าไมเมื่อออกแรงบีบขวดน้ า น้ าจึงพุ่งออกมาได้ -กระบอกฉีดน้ าแบบรูเดียวและแบบหลายรู มีน้ าพุ่งออกมาต่างกันอย่างไร -กระบอกฉีดน้ าแบบรูเดียว เหมาะส าหรับอะไร -กระบอกฉีกน้ าแบบหลายรู เหมาะส าหรับอะไร -เด็กๆ คิดว่าน้ าจากก๊อกหรือสายยางในสวนมีแรงดันได้อย่างไร ขั้นด ำเนินกำรสอน 1. ครูให้ข้อมูลให้ข้อมูลกับเด็ก ๆ เกี่ยวกับการท างานของปั๊มน้ าในสวน ที่บ้าน หรือเครื่องดับเพลิง โดยพาเด็กๆ ส ารวจในสวนที่มีก๊อกน้ าพร้อมสายยาง อาจลองให้เด็ก ๆ ใช้สายยางพันรอบศีรษะตนเอง เหมือนบ่วงและลองเปิดก๊อกน้ าเพื่อให้เด็กได้สัมผัสกับแรงดันน้ าจากสายยาง และเพิ่มสถานการณ์ด้วย การใช้ภาชนะบรรจุน้ า 2 ถังที่วางอยู่ที่ระดับความสูงต่างกัน ค้นหาวิธีล าเลียงน้ าจากถังที่อยู่ต่ ากว่าไปถัง ที่สูงกว่า โดยค านึงถึงหลักการของเครื่องปั๊มน้ า คือ ใช้แรงดันจากอากาศที่อยู่ในถังท าให้น้ าไหลแรงขึ้น โดยปั๊มจะดูดน้ าเข้าไปแทนที่อากาศในถัง ท าให้เกิดแรงดันขึ้นมา เมื่อมีการเปิดใช้น้ า น้ าและอากาศที่ ถูกอัดรวมกันก็จะถูกปล่อยออกมา 2. ให้นักเรียนสร้างกระบอกฉีดน้ าจากขวดกลุ่มละ 3 แบบ โดยให้ออกแบบก่อนว่าจะท าแบบ ไหน ทั้งที่แบบรูเล็กและใหญ่ แบบหลายรูหรือเพียงรูเดียว โดยให้นักเรียนสามารถเลือกอุปกรณ์ที่วางอยู่ บนโต๊ะได้ตามสะดวก และใช้งานให้ถูกวิธี 3. ทดสอบปืนฉีดน้ า โดยสถานที่ที่ใช้ในการท ากิจกรรมควรจะเป็นพื้นที่ด้านนอกที่น้ าสามารถซึม หรือแห้งได้โดยง่าย ก าหนดข้อตกลงให้กับเด็ก ๆ ก่อนเริ่มกิจกรรม เช่น ห้ามฉีดน้ าใส่เด็กคนอื่น 4. บันทึกข้อมูล โดยออกแบบตารางบันทึกผล ที่แสดงผลการท างานของกระบอกฉีดน้ า 5. ผลการทดลอง แรงที่เด็ก ๆกระท าต่อขวดจะถูกถ่ายโอนไปยังน้ าที่บรรจุอยู่ในขวด ยิ่งเจาะรูเล็กลงเท่าไร แรงดันที่น้ าพุ่งออกมาจะมากขึ้นเท่านั้น ยิ่งเด็ก ๆออกแรงกดมากเท่าไหร่ น้ าจะพุ่งไกลมากขึ้น ยิ่งเจาะ หลายรูแรงดันน้ าจ าน้อย น้ าที่พุ่งออกมาจะมีระยะใกล้ แต่มีปริมาณน้ ามากกว่าแบบรูเดียว ขั้นสรุปบทเรียน สรุปผลการทดลอง
สรุป กระบอกฉีดน้ าแบบรูเดียว มีน้ าพุ่งได้ในระยะไกลกระบอกฉีดน้ าแบบหลายรู มีน้ าพุ่ง ออกมาในปริมาณมาก กำรวัดและประเมินผล ด้ำนควำมรู้(K) ด้ำนทักษะ/กระบวนกำร (P) จิตวิทยำศำสตร์(A) 1. ซักถามความรู้เรื่อง การสร้างกระบอกฉีดน้ า 2. ตรวจชิ้นงานหรือภาระงาน ของกิจกรรมฝึกทักษะระหว่าง เรียน 1. ประเมินทักษะกระบวนการ ทางวิทยาศาสตร์โดยใช้แบบวัด ทักษะกระบวนการทาง วิทยาศาสตร์ 2. ประเมินทักษะการคิดโดยการ สังเกตการท างานกลุ่ม 3. ประเมินทักษะการแก้ปัญหา โดยการสังเกตการท างานกลุ่ม 4. ประเมินพฤติกรรมใน การปฏิบัติกิจกรรมเป็น รายบุคคลหรือรายกลุ่มโดยการ สังเกตการท างานกลุ่ม 1. ประเมินเจตคติทาง วิทยาศาสตร์เป็นรายบุคคลโดย การสังเกตและใช้แบบวัดเจตคติ ทางวิทยาศาสตร์ 2. ประเมินเจตคติต่อ วิทยาศาสตร์เป็นรายบุคคลโดย การสังเกตและใช้แบบวัดเจตคติ ต่อวิทยาศาสตร์ 3. ประเมินทักษะการแก้ปัญหา และการปฏิบัติกิจกรรมเป็น รายบุคคลจากแบบสังเกต พฤติกรรม สื่อ/แหล่งกำรเรียนรู้ สื่อกำรเรียนรู้ 1. แบบบันทึกกิจกรรมกระบอกฉีดน้ า 2. ดินน้ ามัน 3. หมุดปัก 4. เทียน 5. ตะปู และค้อน 6. ไม้ขีดไฟ 7. ชอล์ก 8. สายวัด 9. ขวดสบู่แบบปั๊ม, กระบอกฉีดและปืนฉีดน้ า 10. ขวดพลาสติกอย่างอ่อนพร้อมฝาปิด แหล่งกำรเรียนรู้ 1. ห้องเรียน 2. แบบบันทึกกิจกรรมกระบอกฉีดน้ า
บันทึกผลหลังกำรจัดกำรเรียนรู้ ด้ำนควำมรู้(K) นักเรียนสามารถสร้างกระบอกฉีดน้ าได้หลากหลายรูปแบบและน าวัสดุที่ใช้แล้วกลับมาใช้ใหม่ได้ อย่างเหมาะสม ร้อยละ 90 ด้ำนทักษะ/กระบวนกำร (P) นักเรียนสร้างกระบอกฉีดน้ าได้หลากหลายรูปแบบน าวัสดุที่ใช้แล้วกลับมาใช้ใหม่ได้อย่าง เหมาะสม ร้อยละ 95 จิตวิทยำศำสตร์(A) นักเรียนมีเจตคติที่ดีต่อวิชาวิทยาศาสตร์ได้ ร้อยละ 90 ด้ำนสมรรถนะส ำคัญของผู้เรียน สื่อสารและน าความรู้เรื่องการสร้างแบบจ าลองเรือไปใช้ในชีวิตประจ าวันได้ร้อยละ 80 ด้ำนคุณลักษณะอันพึงประสงค์ 1. มีความสนใจใฝ่รู้หรืออยากรู้อยากเห็น ร้อยละ 100 2. พอใจในประสบการณ์การเรียนรู้ที่เกี่ยวกับวิทยาศาสตร์ร้อยละ 80 3. ท างานร่วมกับผู้อื่นอย่างสร้างสรรค์ร้อยละ 100 ปัญหำ/อุปสรรค และแนวทำงแก้ไข นักเรียนบางคนยังไม่สามารถออกแบบและสร้างกระบอกฉีดน้ าได้เอง ต้องมีการชี้แนะและ ช่วยเหลือจากครูและเพื่อนๆ ลงชื่อ............................................... ครูผู้สอน (นางสาวเมษา ลาปะ) ต าแหน่ง ครู โรงเรียนบ้านโนนใหญ่
ควำมเห็นของผู้บริหำรสถำนศึกษำ แผนการจัดการเรียนรู้มีองค์ประกอบครบถ้วน นักเรียนมีส่วนร่วมในการท ากิจกรรม ออกแบบ กิจกรรมแบบส่วนร่วม เห็นสมควรใช้สอนได้ ลงชื่อ........................................................ผู้บริหารสถานศึกษา (นางสาวสาวิตรี คล้ายจันทร์) ต าแหน่ง ผู้อ านวยการโรงเรียนบ้านโนนใหญ่
ภาพนักเรียนก าลังเลือกอุปกรณ์ ภาพนักเรียนก าลังสร้างกระบอกฉีด น้ า ภำพประกอบระหว่ำงกำรท ำกิจกรรม ขณะปฏิบัติกิจกรรม
ภาพนักเรียนก าลังสร้างกระบอกฉีด น้ า ภาพนักเรียนก าลังทดสอบกระบอกฉีดน้ า ภำพประกอบระหว่ำงกำรท ำกิจกรรม ขณะปฏิบัติกิจกรรม
ภาพนักเรียนน าเสนอผลงาน ภาพนักเรียนน าเสนอผลงาน ภำพประกอบระหว่ำงกำรท ำกิจกรรม กำรน ำเสนอผลงำน
ภำพประกอบระหว่ำงกำรท ำกิจกรรม ขณะปฏิบัติกิจกรรม
แบบบันทึกกิจกรรม “กระบอกฉีดน้ ำ” ชื่อ………………………….…………………………ชั้น……..……..เลขที่……..…กลุ่มที่………... ค ำชี้แจง ให้นักเรียนวาดกระบอกฉีดน้ าที่สร้างขึ้น และบันทึกผลการฉีดน้ า รูปภำพกระบอกฉีดน้ ำ ผลกำรฉีดน้ ำ …………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………
เฉลยแบบบันทึกกิจกรรม “กระบอกฉีดน้ ำ” ชื่อ…………………………………………………………ชั้น……..……..เลขที่……..…กลุ่มที่………... ค ำชี้แจง ให้นักเรียนวาดกระบอกฉีดน้ าที่สร้างขึ้น และบันทึกผลการฉีดน้ า รูปภำพกระบอกฉีด ผลกำรฉีดน้ ำ กระบอกฉีดน้ าแบบรูเดียว มีน ้ำพุ่งได้ในระยะไกล กระบอกฉีดน ้ำแบบหลายรู มีน ้ำพุ่งออกมาในปริมาณมาก
แผนกำรจัดกิจกรรมกำรเรียนรู้ที่ 4 สำระกำรเรียนรู้วิทยำศำสตร์และเทคโนโลยี ชั้นประถมศึกษำปีที่ 2 เรื่อง ท่อส่งน้ ำ เวลำ 1 ชั่วโมง มำตรฐำนกำรเรียนรู้/ตัวชี้วัด สำระที่2 : วิทยาศาสตร์กายภาพ มำตรฐำน ว 2.1 เข้าใจสมบัติของสสาร องค์ประกอบของสสาร ความสัมพันธ์ระหว่างสมบัติ ของสสารกับโครงสร้างและแรงยึดเหนี่ยวระหว่างอนุภาค หลักและธรรมชาติของการเปลี่ยนแปลง สถานะของสสาร การเกิดสารละลาย และการเกิดปฏิกิริยาเคมี ตัวชี้วัด ว 2.1 ป.2/3 เปรียบเทียบสมบัติที่สังเกตได้ของวัสดุ เพื่อน ามาท าเป็นวัตถุในการใช้งานตาม วัตถุประสงค์และอธิบายการน าวัสดุที่ใช้แล้วกลับมาใช้ใหม่โดยใช้หลักฐานเชิงประจักษ์ จุดประสงค์กำรเรียนรู้ 1. ระบุวัสดุเพื่อน ามาท าท่อส่งน้ าจากหลอดพลาสติกได้ (K) 2. สร้างท่อส่งน้ าจากหลอดพลาสติกได้ และสามารถส่งน้ าได้จริง (P) 3. มีเจตคติที่ดีต่อวิชาวิทยาศาสตร์ (A) สำระกำรเรียนรู้ ท่อส่งน้ า เป็นอุปกรณ์ส าหรับล าเลียงน้ าจากจุดหนึ่งไปยังอีกจุดหนึ่งที่อยู่ห่างไกลกันได้หลาย ทิศทาง เช่น การต่อท่อส่งน้ าเพื่อใช้ประโยชน์ในครัวเรือน ช่วยระบายน้ าออกจากพื้นที่น้ าท่วมขัง หรือ ในทางกลับกันล าเลียงน้ าจากแหล่งที่มีน้ ามากไปยังพื้นที่ที่ต้องการน้ า สำระส ำคัญ/ควำมคิดรวบยอด ท่อส่งน้ า เป็นอุปกรณ์ส าหรับล าเลียงน้ าจากจุดหนึ่งไปยังอีกจุดหนึ่งที่อยู่ห่างไกลกันได้หลาย ทิศทาง สมรรถนะส ำคัญของผู้เรียน 1. ความสามารถในการสื่อสาร 2. ความสามารถในการคิด 3. ความสามารถในการแก้ปัญหา 4. ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต คุณลักษณะอันพึงประสงค์ 1. มีวินัย 2. ใฝ่เรียนรู้ 3. มุ่งมั่นในการท างาน 4. มีจิตวิทยาศาสตร์
กิจกรรมกำรเรียนรู้ ขั้นน ำเข้ำสู่บทเรียน ครูใช้ค าถามเพื่อกระตุ้นการเรียนรู้ ดังนี้ - เด็ก ๆ คิดว่าที่ใดบ้างที่ต้องการท่อส่งน้ า - เด็ก ๆ คิดว่าท่อส่งน้ าเชื่อมต่อกันด้วยวิธีใด - เด็ก ๆ มีความคิดเห็นอย่างไรเกี่ยวกับการต่อสายยางในสวน - เด็ก ๆ เคยเห็นท่อที่อยู่ใต้อ่างล้างจานหรือไม่ - เด็ก ๆ คิดว่าพนักงานดับเพลิงต่อท่อส่งน้ าดับเพลิงได้อย่างไร ขั้นด ำเนินกำรสอน 1. นักเรียนแต่ละกลุ่มส ารวจอุปกรณ์อย่างละเอียดว่ามีอะไรบ้างและกลับมาระดมความคิดเพื่อ คาดคะเนหรือก าหนดข้อสันนิษฐานเกี่ยวกับวัสดุที่สามารถใช้ท าท่อส่งน้ า ปิดรอยรั่วระหว่างท่อ และ เชื่อมต่อท่อให้แยกเป็นหลายทาง 2. นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันออกแบบท่อส่งน้ าที่ไม่รั่วเพื่อส่งน้ าไปยังกระถางต้นไม้หลายกระถาง พร้อมกัน ร่วมกันอภิปรายเพื่อเลือกใช้วัสดุอุปกรณ์ที่จะสร้างท่อส่งน้ า และวาดภาพบันทึกท่อส่งน้ าที่ ออกแบบพร้อมระบุ ขนาดชนิด และจ านวนของวัสดุอุปกรณ์ที่เลือกใช้ 3. ตัวแทนนักเรียนแต่ละกลุ่มออกมาเล่าสิ่งที่ออกแบบให้เพื่อนกลุ่มอื่นฟัง โดยน าเสนอว่าได้ ออกแบบท่อส่งน้ าให้มีลักษณะเป็นอย่างไรมีการเชื่อมต่อระหว่างท่ออย่างไร และเลือกใช้วัสดุอุปกรณ์ อะไรบ้าง เพราะเหตุใดจึงเลือกวัสดุเหล่านั้น 4. นักเรียนร่วมกันระดมความคิดเพื่อก าหนดวิธีการทดสอบท่อส่งน้ าที่สร้างขึ้นร่วมกัน และเสนอ วิธีการบันทึกผลการทดสอบ จากนั้นแต่ละกลุ่มก าหนดวิธีการบันทึกผลของกลุ่มตนเอง 5. นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันสร้างท่อส่งน้ าไปยังกระถางต้นไม้หลายกระถางตามที่ออกแบบไว้ 6. นักเรียนแต่ละกลุ่มน าเสนอกระบวนการสร้างท่อส่งน้ า ผลการทดสอบ และการปรับปรุงท่อ ส่งน้ าที่สร้างขึ้นของกลุ่มตนเอง พร้อมสะท้อนว่าท่อส่งน้ าของนักเรียนใช้ได้ดีหรือไม่และทราบได้อย่างไร ขั้นสรุปบทเรียน 1. ผลการทดลอง การใช้หลอดขนาดเดียวกันต่อกัน และใช้เทปกาวพันที่รอยต่อป้องกันการรั่วของน้ า ปลายทางท่อหันไปยังกระถางต้นไม้ตามจ านวนท่อที่เชื่อม เทน้ าให้ไหลไปตามท่อ น้ าจะไหลไปถึง กระถางต้นไม้ทุกกระถางโดยไม่มีรอยรั่ว 2. นักเรียนได้ร่วมกันสรุปผลการทดลอง ท่อส่งน้ าจากหลอดพลาสติกสามารถส่งน้ าได้จริง ไม่มีรอยรั่ว
กำรวัดและประเมินผล ด้ำนควำมรู้(K) ด้ำนทักษะ/กระบวนกำร (P) ด้ำนจิตวิทยำศำสตร์(A) 1. ซักถามความรู้เรื่อง การสร้างแบบจ าลองเรือจาก แผ่นกระดาษ 2. ตรวจชิ้นงานหรือภาระงาน ของกิจกรรมฝึกทักษะระหว่าง เรียน 1. ประเมินทักษะกระบวนการ ทางวิทยาศาสตร์โดยใช้แบบวัด ทักษะกระบวนการทาง วิทยาศาสตร์ 2. ประเมินทักษะการคิดโดยการ สังเกตการท างานกลุ่ม 3. ประเมินทักษะการแก้ปัญหา โดยการสังเกตการท างานกลุ่ม 4. ประเมินพฤติกรรมใน การปฏิบัติกิจกรรมเป็น รายบุคคลหรือรายกลุ่มโดยการ สังเกตการท างานกลุ่ม 1. ประเมินเจตคติทาง วิทยาศาสตร์เป็นรายบุคคลโดย การสังเกตและใช้แบบวัดเจตคติ ทางวิทยาศาสตร์ 2. ประเมินเจตคติต่อ วิทยาศาสตร์เป็นรายบุคคลโดย การสังเกตและใช้แบบวัดเจตคติ ต่อวิทยาศาสตร์ 3. ประเมินทักษะการแก้ปัญหา และการปฏิบัติกิจกรรมเป็น รายบุคคลจากแบบสังเกต พฤติกรรม สื่อ/แหล่งกำรเรียนรู้ สื่อกำรเรียนรู้ 1. แบบบันทึกกิจกรรมท่อส่งน้ า 2. เทปกาว 3. ดินน้ ามัน 4. อ่างน้ า 5. กรรไกร 6. ขวดน้ าพลาสติก 7. หลอดดูดที่มีขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางต่างกัน แหล่งกำรเรียนรู้ 1. ห้องเรียน 2. แบบบันทึกกิจกรรมท่อส่งน้ า
บันทึกผลหลังกำรจัดกำรเรียนรู้ ด้ำนควำมรู้(K) นักเรียนสามารถบอกวัสดุที่ท าท่อส่งน้ าจากหลอดพลาสติกได้ ร้อยละ 90 ด้ำนทักษะ/กระบวนกำร (P) นักเรียนสามารถช่วยกันสร้างท่อส่งน้ าจากหลอดพลาสติกได้ และสามารถส่งน้ าได้จริง ร้อยละ 90 ด้ำนจิตวิทยำศำสตร์(A) นักเรียนมีเจตคติที่ดีต่อวิชาวิทยาศาสตร์ได้ ร้อยละ 95 ด้ำนสมรรถนะส ำคัญของผู้เรียน สื่อสารและน าความรู้เรื่องการสร้างท่อส่งน้ าไปใช้ในชีวิตประจ าวันได้ร้อยละ 80 ด้ำนคุณลักษณะอันพึงประสงค์ 1. มีความสนใจใฝ่รู้หรืออยากรู้อยากเห็น ร้อยละ 100 2. พอใจในประสบการณ์การเรียนรู้ที่เกี่ยวกับวิทยาศาสตร์ร้อยละ 80 3. ท างานร่วมกับผู้อื่นอย่างสร้างสรรค์ร้อยละ 100 ปัญหำ/อุปสรรค และแนวทำงแก้ไข นักเรียนบางคนยังไม่สามารถออกแบบและสร้างท่อส่งน้ าได้เอง ต้องมีการชี้แนะและช่วยเหลือ จากครูและเพื่อนๆ ลงชื่อ............................................... ครูผู้สอน (นางสาวเมษา ลาปะ) ต าแหน่ง ครู โรงเรียนบ้านโนนใหญ่
ควำมเห็นของผู้บริหำรสถำนศึกษำ แผนการจัดการเรียนรู้มีองค์ประกอบครบถ้วน นักเรียนมีส่วนร่วมในการท ากิจกรรม ออกแบบ กิจกรรมแบบส่วนร่วม เห็นสมควรใช้สอนได้ ลงชื่อ........................................................ผู้บริหารสถานศึกษา (นางสาวสาวิตรี คล้ายจันทร์) ต าแหน่ง ผู้อ านวยการโรงเรียนบ้านโนนใหญ่
ภาพนักเรียนก าลังเลือกอุปกรณ์ ภาพนักเรียนก าลังต่อท่อ ภำพประกอบระหว่ำงกำรท ำกิจกรรม ขณะปฏิบัติกิจกรรม
ภาพนักเรียนก าลังต่อท่อ ภาพนักเรียนก าลังทดสอบท่อ ภำพประกอบระหว่ำงกำรท ำกิจกรรม ขณะปฏิบัติกิจกรรม
ภาพนักเรียนน าเสนอผลงาน ภาพนักเรียนน าเสนอผลงาน ภำพประกอบระหว่ำงกำรท ำกิจกรรม กำรน ำเสนอผลงำน
ผลงำนนักเรียน
แบบบันทึกกิจกรรม “ท่อส่งน้ ำ” ชื่อ………………………………………………ชั้น……..……..เลขที่……..…กลุ่มที่………... ค ำชี้แจง ให้นักเรียนวาดท่อส่งน้ าที่สร้างขึ้น และบันทึกผลการส่งน้ าไปตามท่อ รูปภำพท่อส่งน้ ำ ผลกำรส่งน้ ำไปตำมท่อ …………………………………………………………………………………………………………………….……………… ……………………………………………………………………………………………………………………….…………… …………………………………………………………………………………………………………………………….……… …………………………………………………………………………………………………………………………….……… ……………………………………………………………………………………………………………………………….…… ……………………………………………………………………………………………………………………………….…… ……………………………………………………………………………………………………………………………….…… …………………………………………………………………………………………………………………………….………
เฉลยแบบบันทึกกิจกรรม “ท่อส่งน้ ำ” ชื่อ……………………………………………………………ชั้น……..……..เลขที่……..…กลุ่มที่………... ค ำชี้แจง ให้นักเรียนวาดท่อส่งน้ าที่สร้างขึ้น และบันทึกผลการส่งน้ าไปตามท่อ รูปภำพกระบอกฉีด ผลกำรส่งน้ ำไปตำมท่อ ท่อส่งน้ าจากหลอด สามารถเทน้ าให้ไหลไปตามท่อ น้ าจะไหลไปถึงกระถางต้นไม้ทุกกระถางโดยไม่มีรอยรั่ว
แผนกำรจัดกิจกรรมกำรเรียนรู้ที่ 5 สำระกำรเรียนรู้วิทยำศำสตร์และเทคโนโลยี ชั้นประถมศึกษำปีที่ 2 เรื่อง ทะเลในกล่อง เวลำ 1 ชั่วโมง มำตรฐำนกำรเรียนรู้/ตัวชี้วัด สำระที่2 : วิทยาศาสตร์กายภาพ มำตรฐำน ว 2.3 เข้าใจความหมายของพลังงาน การเปลี่ยนแปลงและการถ่ายโอนพลังงาน ปฏิสัมพันธ์ระหว่างสสารและพลังงาน พลังงานในชีวิตประจ าวัน ธรรมชาติของคลื่น ปรากฏการณ์ที่ เกี่ยวข้องกับเสียง แสง และคลื่นแม่เหล็กไฟฟ้ารวมทั้งน าความรู้ไปใช้ประโยชน์ ตัวชี้วัด - จุดประสงค์กำรเรียนรู้ 1. อธิบาย การเปลี่ยนแปลงของทะเลในกล่องเมื่อท าให้เกิดคลื่นด้วยวิธีการต่าง ๆ (K) 2. ออกแบบวิธีการทดสอบทะเลในกล่อง (P) 3. มีเจตคติที่ดีต่อวิชาวิทยาศาสตร์(A) สำระกำรเรียนรู้ คลื่นทะเล เป็นปรากฏการณ์ธรรมชาติที่เป็นผลจากการเคลื่อนไหวของน้ าทะเล โดยมีสาเหตุทั้ง เกิดจากลม แผ่นดินไหว ภูเขาไฟระเบิด แผ่นเปลือกโลกใต้ท้องทะเล แรงดึงดูดจากดวงอาทิตย์และดวง จันทร์เป็นต้น หรือหากผิวน้ าถูกรบกวนจะท าให้เกิดคลื่น คลื่นที่เกิดมีความแตกต่างกันขึ้นอยู่กับวิธีที่ท า ให้เกิดคลื่น คลื่นทะเลท าให้เกิดการกัดเซาะบริเวณพื้นที่ชายฝั่งทะเลที่เกิดขึ้นอย่างต่อเนื่องตลอดเวลา สำระส ำคัญ/ควำมคิดรวบยอด คลื่นทะเลเป็นปรากฏการณ์ธรรมชาติที่เป็นผลจากการเคลื่อนไหวของน้ าทะเล โดยมีสาเหตุทั้ง เกิดจากลม แผ่นดินไหว ภูเขาไฟระเบิด แผ่นเปลือกโลกใต้ท้องทะเล แรงดึงดูดจากดวงอาทิตย์และดวง จันทร์หรือหากผิวน้ าถูกรบกวนจะท าให้เกิดคลื่น คลื่นที่เกิดมีความแตกต่างกันขึ้นอยู่กับวิธีที่ท าให้เกิด คลื่น สมรรถนะส ำคัญของผู้เรียน 1. ความสามารถในการสื่อสาร 2. ความสามารถในการคิด 3. ความสามารถในการแก้ปัญหา 4. ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต คุณลักษณะอันพึงประสงค์ 1. มีวินัย 2. ใฝ่เรียนรู้ 3. มุ่งมั่นในการท างาน 4. มีจิตวิทยาศาสตร์
กิจกรรมกำรเรียนรู้ ขั้นน ำเข้ำสู่บทเรียน ครูใช้ค าถามเพื่อกระตุ้นการเรียนรู้ ดังนี้ - เด็ก ๆ รู้จักทะเลที่ไหนบ้าง - เด็ก ๆ เคยไปทะเลมาก่อนหรือไม่ ทะเลมีลักษณะอย่างไร - สิ่งที่อยู่ด้านล่างของน้ าทะเลมีอะไรบ้าง - คลื่นในทะเลแรงหรือไม่ อย่างไร - คลื่นเกิดจากอะไร - อะไรบ้างที่ท้าให้เกิดคลื่นแรง - เมื่อเกิดคลื่น ทะเลมีการเปลี่ยนแปลงอย่างไร - หินหรือเปลือกหอยมาอยู่ที่ชายหาดได้อย่างไร ขั้นด ำเนินกำรสอน 1. นักเรียนแต่ละกลุ่มส ารวจอุปกรณ์อย่างละเอียดว่ามีอะไรบ้าง และระดมความคิดเพื่อคาดคะเน หรือก าหนดข้อสันนิษฐานเกี่ยวกับวัสดุที่สามารถใช้ท าทะเลในกล่อง แต่ละกลุ่มร่วมกันออกแบบทะเลใน กล่อง 2. แต่ละกลุ่มลงมือท าทะเลในกล่อง ตามที่ได้ออกแบบไว้แล้วทดลองการเกิดคลื่นภายในกล่อง 3. แต่ละกลุ่มน าเสนอกระบวนการเกิดคลื่น ผลการทดสอบ และข้อควรปรับปรุง 4. บันทึกข้อมูล โดยออกแบบตารางบันทึกผล ที่แสดงผลการเกิดคลื่นแบบต่างๆ 5. ผลการทดลอง แบบจ าลองที่ท าขึ้นเป็นแบบพื้นผิวของทะเลและชายฝั่ง มีเศษวัสดุเล็กๆ ที่มีน้ าหนักน้อยหรือ เบาที่ผิว เมื่อท าให้เกิดคลื่นโดยรบกวนผิวน้ า ด้วยวิธีการดังนี้เคาะข้างกล่อง เป่า เอียงกล่อง เขย่า ใช้ ดินสอจุ่ม จะท าให้เกิดคลื่นแตกต่างกัน เศษวัสดุเล็กๆจะขยับ ลอย หรือเคลื่อนที่ได้ง่ายกว่าวัตถุหรือ สิ่งของที่มีน้ าหนักมาก คลื่นเกิดเริ่มจากต าแหน่งที่รบกวนผิวน้ าออกไปฝั่งตรงข้าม บางวิธีท าให้น้ าขุ่น คือวิธีที่ท าให้กล่องขยับเช่น เคาะข้างกล่อง เอียงกล่อง เขย่า บางวิธีน้ ายังใสเหมือนเดิมเช่น เป่าที่ผิวน้ า ใช้ดินสอจุ่มที่ผิวน้ า ขั้นสรุปบทเรียน สรุปผลการทดลอง เมื่อผิวน้ าถูกรบกวนจะท าให้เกิดคลื่น คลื่นที่เกิดมีความแตกต่างกันขึ้นอยู่กับวิธีที่ท าให้เกิด คลื่น
กำรวัดและประเมินผล ด้ำนควำมรู้(K) ด้ำนทักษะ/กระบวนกำร (P) ด้ำนจิตวิทยำศำสตร์(A) 1. ซักถามความรู้เรื่อง การสร้างแบบจ าลองทะเลใน กล่อง 2. ตรวจชิ้นงานหรือภาระงาน ของกิจกรรมฝึกทักษะระหว่าง เรียน 1. ประเมินทักษะกระบวนการทาง วิทยาศาสตร์โดยใช้แบบวัดทักษะ กระบวนการทางวิทยาศาสตร์ 2. ประเมินทักษะการคิดโดยการสังเกต การท างานกลุ่ม 3. ประเมินทักษะการแก้ปัญหาโดยการ สังเกตการท างานกลุ่ม 4. ประเมินพฤติกรรมในการปฏิบัติ กิจกรรมเป็นรายบุคคลหรือรายกลุ่มโดย การสังเกตการท างานกลุ่ม 1. ประเมินเจตคติทาง วิทยาศาสตร์เป็นรายบุคคล โดยการสังเกตและใช้แบบวัดเจตคติทาง วิทยาศาสตร์ 2. ประเมินเจตคติต่อ วิทยาศาสตร์เป็นรายบุคคล โดยการสังเกตและใช้แบบวัด เจตคติต่อวิทยาศาสตร์ 3. ประเมินทักษะการแก้ปัญหาและการ ปฏิบัติกิจกรรมเป็นรายบุคคลจากแบบ สังเกตพฤติกรรม สื่อ/แหล่งกำรเรียนรู้ สื่อกำรเรียนรู้ 1. แบบบันทึกกิจกรรมทะเลในกล่อง 2. ก้อนกรวด ก้อนหินหรือเปลือกหอย 3. ทรายละเอียด 4. น้ าเปล่า 5. กะละมัง 6. ช้อนพลาสติก 7. แก้วพลาสติก 8. กล่องพลาสติกใสแบบมีฝาปิด แหล่งกำรเรียนรู้ 1.ห้องเรียน 2. แบบบันทึกกิจกรรมทะเลในกล่อง