การออกแบบวิจัยนวัตกรรม ADDIE Model 1) R&D : Research & Development, 2) ERD : Experiment Research Design, 3) CRD : Completely Randomized Design, 4) RCBD : Randomized Complete Block Design ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.อภิญญา อิงอาจ รองคณบดีฝ่ายวิชาการและวิจัย คณะเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร มหาวิทยาลัยศิลปากร โทร 063 212 7478 e-mail: [email protected], [email protected]
การออกแบบการวิจัยเชิงปริมาณ ▪เพื่อให้ผลลัพธ์ของงานวิจัยเกิดผลที่.... ▪ ถูกต้อง (validity) ▪ แม่นย า (Accurately) ▪ เป็นปรนัย (Objectively) และ ▪ ประหยัด (Economically) Asst.Prof.Dr.Apinya Ingard, Silpakorn University
การออกแบบการวิจัยเชิงปริมาณ ▪ เพื่อ ให้ได้ค าตอบของปัญหาการวิจัย ที่ถูกต้อง ชัดเจน และมีความตรง น่าเชื่อถือ โดยการสร้างกรอบแนวคิดการวิจัยที่ระบุความสัมพันธ์ระหว่าง ตัวแปรที่ศึกษาให้ครอบคลุม เป็นไปได้ ชัดเจน และสมเหตุสมผล เพื่อเป็น แนวทางในการเก็บรวบรวมข้อมูล และ การวิเคราะห์ข้อมูล ▪ …….ใช้แนวทาง 3 ประการ ▪ ศึกษาให้มีความครอบคลุมขอบเขตของปัญหาการวิจัยให้มากที่สุด ▪ ควบคุมอิทธิพลของตัวแปรที่ไม่อยู่ในขอบเขตของการวิจัย แต่จะมี ผลกระทบต่อผลการวิจัยให้ได้มากที่สุด ▪ ลดความคลาดเคลื่อนที่จะเกิดขึ้นให้เกิดขึ้นน้อยที่สุด Asst.Prof.Dr.Apinya Ingard, Silpakorn University
ความมุ่งหวังของนักวิจัย กับการพัฒนากรอบแนวคิด ตัวแปรตาม Y เพื่อสืบหาปัจจัยต่าง ๆ (Xs) ใช้อธิบายความแปรปรวนของ ตัวแปรตาม (Y) ให้ได้มากที่สุด และ ดีที่สุด Asst.Prof.Dr.Apinya Ingard, Silpakorn University
เพื่อสืบหาปัจจัยต่าง ๆ (Xs) ใช้อธิบายความแปรปรวนของ ตัวแปรตาม (Y) ให้ได้มากที่สุด และ ดีที่สุด ตัวแปรตาม Y ตัวแปรต้น ตัวที่ 1 (X1) ความมุ่งหวังของนักวิจัย กับการพัฒนากรอบแนวคิด X1 Y ผลการทบทวนวรรณกรรม พบว่า X1 ส่งผลต่อ Y กรอบแนวคิดการวิจัย Asst.Prof.Dr.Apinya Ingard, Silpakorn University
ตัวแปรตาม Y ตัวแปรต้น ตัวที่ 1 (X1) ตัวแปรต้น ตัวที่ 2 (X2) เพื่อสืบหาปัจจัยต่าง ๆ (Xs) ใช้อธิบายความแปรปรวนของ ตัวแปรตาม (Y) ให้ได้มากที่สุด และ ดีที่สุด ความมุ่งหวังของนักวิจัย กับการพัฒนากรอบแนวคิด X1 Y X2 ผลการทบทวนวรรณกรรม พบว่า X1 และ X2 ส่งผลต่อ Y และ X1 กับ X2 ไม่สัมพันธ์ต่อกัน กรอบแนวคิดการวิจัย H1 H2 H1: ตัวแปรต้น X1 ส่งผลต่อตัวแปรตาม (Y) H2: ตัวแปรต้น X2 ส่งผลต่อตัวแปรตาม (Y) Asst.Prof.Dr.Apinya Ingard, Silpakorn University
ตัวแปรตาม Y ตัวแปรต้น ตัวที่ 1 (X1) ตัวแปรต้น ตัวที่ 2 (X2) ตัวแปรต้น ตัวที่ 3 (X3) เพื่อสืบหาปัจจัยต่าง ๆ (Xs) ใช้อธิบายความแปรปรวนของ ตัวแปรตาม (Y) ให้ได้มากที่สุด และ ดีที่สุด ความมุ่งหวังของนักวิจัย กับการพัฒนากรอบแนวคิด X1 Y X3 X2 X1 Y X2 Asst.Prof.Dr.Apinya Ingard, Silpakorn University
ประเภทของความแปรปรวนในการวิจัยเชิงปริมาณ ความแปรปรวนอย่างมีระบบ (Systematic Variance) ความแปรปรวนจากตัวแปรแทรกซ้อน (Extraneous Variance) ความแปรปรวนจากความคลาดเคลื่อน (Error Variance) ตัวแปรตาม ( Y ) ตัวแปรแทรกซ้อน (Z) ตัวแปรต้น ( X ) ความแปรปรวนจาก X ความแปรปรวนจาก Z ความแปรปรวนจากความคลาดเคลื่อน Asst.Prof.Dr.Apinya Ingard, Silpakorn University
ตัวแปรตาม Y ตัวแปรแทรก ซ้อน Z ตัวแปรต้น X ความหมายของ ความแปรปรวนอย่างมีระบบ • ความแปรปรวนอย่างมีระบบ (Systematic Variance) หรือ ความแปรปรวนที่อธิบายได้ (Explained Variance) เป็น ความสัมพันธ์ระหว่าง ตัวแปรต้น และ ตัวแปรตาม Asst.Prof.Dr.Apinya Ingard, Silpakorn University
ความหมายของ ความแปรปรวนจากตัวแปรแทรกซ้อน ตัวแปรตาม Y ตัวแปรแทรก ซ้อน Z ตัวแปรต้น X ความแปรปรวนจากตัวแปรแทรกซ้อน (Extraneous Variance) เป็นความสัมพันธ์ระหว่าง ตัวแปรตาม และ ตัวแปรแทรกซ้อนที่ ปนเปื้อน (Confound) กับ ความแปรปรวนอย่างมีระบบ เป็นความแปรปรวนที่ต้องขจัดออกจากการวิจัย หรือ ควบคุมไม่ให้ มีผลต่อค าตอบการวิจัย Asst.Prof.Dr.Apinya Ingard, Silpakorn University
ความหมายของความแปรปรวนจากความคลาดเคลื่อน ตัวแปรตาม Y ตัวแปร แทรกซ้อน Z ตัวแปรต้น X ความแปรปรวนจากความคลาดเคลื่อน (Error Variance) เป็น ความแปรปรวนของตัวแปรตามที่เกิดขึ้นจากตัวแปรอื่น ๆ ที่ไม่ใช่ ตัวแปรต้นที่ศึกษา อาจจะเกิดขึ้นจากสาเหตุต่าง ๆ เช่น ความ แตกต่างระหว่างกลุ่มตัวอย่าง ความคลาดเคลื่อนในการวัด หรือ ความล าเอียงในการเลือกกลุ่มตัวอย่าง Asst.Prof.Dr.Apinya Ingard, Silpakorn University
หลักการออกแบบการวิจัยเชิงปริมาณ แม็กซ์ มิน คอน The Max.- Min.- Con. principle Maximization of Experimental Variance Minimization of Error Variance Control Extraneous Variables ผลการวิจัยมีความน่าเชื่อถือ มีความตรงภายใน (Internal validity) ความตรงภายนอก (External validity) ความถูกต้องแนย า (Accuracy) Asst.Prof.Dr.Apinya Ingard, Silpakorn University
Rule 1: Maximization of Experimental Variance (1) จัด Treatment / Intervention / independent variables ให้มีความแตกต่างกันให้มากที่สุด (2) สร้างเงื่อนไข หรือ สภาพการทดลอง (Experimental condition) ให้มีความแตกต่างกันมากที่สุด (การท า Maximization มีจุดมุ่งหมายให้ความแปรปรวนของตัวแปรตาม เป็นผลมาจากตัวแปรต้นให้มากที่สุด) → effect เพิ่มขึ้น (Type II error ลดลง แล้ว power of test จะมากขึ้น) Effect คือ ผลกระทบของตัวแปรต้นที่ท าให้ตัวแปรตามเกิดความเปลี่ยนแปลง เป็นความแกร่งของ Treatments ที่ท าให้เกิดผลกระทบต่อผลลัพธ์ตัวแปรตาม Asst.Prof.Dr.Apinya Ingard, Silpakorn University
ความแปรปรวนของความคลาดเคลื่อน เกิดจาก ความแตกต่างระหว่างบุคคล และ ความคลาดเคลื่อนจากการวัด.. วิธีการลดความแปรปรวนของความคลาดเคลื่อนให้มีค่าน้อยที่สุด (1) ให้กลุ่มตัวอย่างมีความคล้ายคลึงกัน (2) ลดความคลาดเคลื่อนจากการวัด ด้วยการพัฒนาให้เครื่องมือที่ใช้ในการวัด มีความตรง (Validity) และความเชื่อมั่น (Reliability) มากที่สุด Rule 2: Minimization of Error Variance Sampling • External validity Measurement • Construct validity Design • Internal validity Analysis • Conclusion validity “ลดความแปรปรวนของความคลาดเคลื่อน ให้มีค่าน้อยที่สุด” Asst.Prof.Dr.Apinya Ingard, Silpakorn University
Rule 3: Control extraneous variables ตัวแปรแทรกซ้อน ท าให้ความตรงภายในของงานวิจัยลดลง ➢วิธีการควบคุมตัวแปรแทรกซ้อน ได้แก่ ➢ใช้หลักการสุ่มตัวอย่าง (Randomize) ลดอคติของการเลือก ตัวอย่าง (Bias) ➢ศึกษาจากกลุ่มตัวอย่างที่เป็นเอกพันธ์ (Homogeneity) เช่น เพศ ชาย หรือ เพศหญิง อย่างใดอย่างหนึ่ง ➢ใช้สถิติขั้นสูงวิเคราะห์ Asst.Prof.Dr.Apinya Ingard, Silpakorn University
ตัวแปรแทรกซ้อน เป็นตัวแปรที่ผู้วิจัยไม่ได้ศึกษา แต่เป็นสิ่งที่มีผลต่อ การเปลี่ยนแปลงค่าของตัวแปรตาม จึงท าให้ความตรงภายในลดลง (ผลการวิจัยที่ค้นพบไม่ใช่มีเพียงผลจากตัวแปรอิสระหรือสิ่งทดลองที่ ศึกษา) จ าแนกได้เป็น .... ตัวแปรแทรกซ้อน (Extraneous Variables) 16 ➢ตัวแปรแทรกซ้อนที่เป็นปัจจัยภายนอก (External factors) ได้แก่ สภาพแวดล้อม และ ปัจจัยด้านเวลา ➢ตัวแปรแทรกซ้อนภายในกลุ่มตัวอย่าง (Intrinsic to the subjects) ได้แก่ เพศ วุฒิภาวะทางอารมณ์ สติปัญญา
วิธีการควบคุมตัวแปรแทรกซ้อน • การสุ่ม (Randomization) สามารถเฉลี่ยอิทธิพลของตัวแปรแทรกซ้อนที่ อาจเกิดขึ้นระหว่างกลุ่มให้มีค่าเท่าเทียมกัน • ท าให้ตัวแปรแทรกซ้อนมีค่าคงที่ หรือให้มีค่าเท่ากัน ท าให้ค่าของตัวแปร แทรกซ้อนระหว่างกลุ่มมีค่าเท่า ๆ กัน • ใช้วิธีการทางสถิติขั้นสูง ช่วยควบคุมตัวแปรแทรกซ้อนเช่น ใช้สถิติในกลุ่ม Parametric ได้แก่ ANCOVA, MANCOVA, Structural equation modeling, etc., 17 วิธีการควบคุมตัวแปรแทรกซ้อน เช่น....
กระบวนการสุ่ม (Randomization) • การสุ่มกลุ่มตัวอย่าง (Random Sampling) • การสุ่มกลุ่มตัวอย่างเข้ากลุ่ม (Random Assignment) • การสุ่มกลุ่มทดลองแบบสุ่ม (Random Treatment) 18
ประเภทของการออกแบบการวิจัยเชิงปริมาณ (Types of quantitative research designs) ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.อภิญญา อิงอาจ 19 แบบแผนการวิจัยเชิงทดลอง (Experimental research designs) แบบแผนวิจัยกึ่งทดลอง (Quasi-experimental research designs) แบบแผนการวิจัยแบบไม่ทดลอง (Non-experimental research designs)
เป็นการวิจัยที่เป็นเหตุ-ผลของตัวแปรต้น-ตามอย่างแท้จริง มีการควบคุมตัวแปรแทรกซ้อนอย่างเคร่งครัด มีกลุ่มควบคุม (Control group) เปรียบเทียบกับกลุ่มทดลอง หรือในกรณีที่ไม่มีกลุ่มควบคุมจะต้องมีกลุ่มเปรียบเทียบ ใช้หลักการสุ่ม (Randomization) ขจัดความล าเอียง หรือ อคติ ของผู้วิจัย 1. แบบแผนการวิจัยเชิงทดลอง (Experimental research designs) 20
แบบแผนการทดลองที่แท้จริง (True experimental research design) 21 การจัดกระท าสิ่งทดลอง (Manipulation) การควบคุม (Control) >>> ควบคุมตัวแปรแทรกซ้อน (Control extraneous variables) และมีกลุ่มควบคุม (Control group) หรือมีกลุ่มเปรียบเทียบ การสุ่ม (Randomization) >>>> สุ่มหน่วยทดลอง จากประชากร (Random selection) และมีการสุ่ม หน่วยตัวอย่างเข้ากลุ่มทดลอง และกลุ่มควบคุม (Random assignment)
แบบแผนการทดลอง วัดหลังการทดลองครั้งเดียว Sample group pre treat post แบบ 2 กลุ่ม มีกลุ่มควบคุม วัดหลังการทดลองครั้งเดียว R R E C - - X X O2 O2 แบบ 2 กลุ่มมีกลุ่มเปรียบเทียบ วัดหลังการทดลองครั้งเดียว R R E1 E2 - - X X O2 O2 แบบ k กลุ่ม มีกลุ่มควบคุม และกลุ่มเปรียบเทียบ วัดหลัง การทดลองครั้งเดียว R R R E1 E2 C - - - X X X O2 O2 O2 22 Stat. >>>> Independent samples t-test, Z-test for proportion, Mann-whitney U test, One-way ANOVA, Kruskal-Wallis H test
ตัวอย่าง: ประสิทธิภาพการสอน Active Learning ในการเรียนวิชาสถิติเพื่อ การสื่อสารของ นศ.คณะไอซีที ม.ศิลปากร • ตัวแปรต้น: วิธีการสอน Active Learning • ตัวแปรตาม:ประสิทธิภาพการเรียนวิชาสถิติเพื่อการสื่อสาร ได้แก่ 1) ผลการเรียน และ 2) ทัศนคติต่อการเรียน • ออกแบบการวิจัยเชิงทดลอง มี 2 กลุ่ม • กลุ่มทดลอง : สอนด้วยวิธีการ Active learning • กลุ่มควบคุม: สอนด้วยวิธีปกติ 23 คัดกรอง นศ.ไอซีที ที่เรียนในสาขานิเทศศาสตร์ ปี 1 จบการศึกษาม.ปลายจากสาย ศิลป์/ศิลป์-ภาษา ที่ผ่านระบบการคัดเลือกแบบ admission กลางที่มีคะแนนสอบรวม ในอันดับ 20% บน >>> จ านวน นศ. ทั้งหมดที่เข้าเกณฑ์ รวม 120 คน
แบบแผนการทดลอง วัดก่อน-หลังการทดลอง Sample group pre treat post แบบ 2 กลุ่ม มีกลุ่มควบคุม วัดก่อน-หลังการทดลอง R R E C O1 O1 X X O2 O2 แบบ2กลุ่มมีกลุ่มเปรียบเทียบ วัดก่อน-หลังการทดลอง R R E1 E2 O1 O1 X X O2 O2 แบบ k กลุ่ม มีกลุ่มควบคุม และกลุ่มเปรียบเทียบ วัดก่อน-หลังการทดลอง R R R E1 E2 C O1 O1 O1 X X X O2 O2 O2 24 Stat. >>>> Paired samples t-test, Independent samples t-test, Z-test for proportion, Mann-whitney U test, Paired samples t-test, One-way ANOVA, Kruskal-Wallis H test
2 แบบแผนการวิจัยกึ่งทดลอง (Quasi-experimental research designs) 25 อ านาจในการทดสอบ หรือ ความเป็นเหตุ เป็นผลของตัวแปรต้น และ ตัวแปรตาม ต่ ากว่าแผนการวิจัยแบบทดลอง.... แบบแผนการวิจัยที่เป็นเหตุเป็นผลของ ตัวแปรต้นและตัวแปรตาม.... ....เนื่องจากการควบคุมตัวแปรแทรกซ้อน และการสุ่มไม่เคร่งครัดเหมือนวิจัยแบบ ทดลอง
แบบแผนกึ่งการทดลอง วัดหลังการทดลองครั้งเดียว Sample group pre treat post แบบ 2 กลุ่ม มีกลุ่มควบคุม วัดหลังการทดลองครั้งเดียว NR NR E C X X O2 O2 แบบ2กลุ่ม มีกลุ่มเปรียบเทียบ วัดหลังการทดลองครั้งเดียว NR NR E1 E2 X X O2 O2 แบบ k กลุ่ม มีกลุ่มควบคุม และกลุ่มเปรียบเทียบ วัดหลัง การทดลองครั้งเดียว NR NR NR E1 E2 C X X X O2 O2 O2 26 Stat. >>>> Independent samples t-test, Z-test for proportion, Mann-whitney U test, One-way ANOVA, Kruskal-Wallis test
แบบแผนกึ่งการทดลอง วัดก่อน-หลังการทดลอง 27 Sample group pre treat post แบบ 2 กลุ่ม มีกลุ่มควบคุม วัดก่อน - หลังการทดลอง NR NR E C O1 O1 X X O2 O2 แบบ 2 กลุ่มมีกลุ่มเปรียบเทียบ วัดก่อน - หลังการทดลอง NR NR E1 E2 O1 O1 X X O2 O2 แบบ k กลุ่ม มีกลุ่มควบคุมและ กลุ่มเปรียบเทียบ วัดก่อน - หลังการทดลอง NR NR NR E1 E2 C O1 O1 O1 X X X O2 O2 O2 Stat. >>>> Paired samples t-test, Independent samples t-test, Z-test for proportion, Mann-whitney U test, Paired samples t-test, One-way ANOVA, Kruskal-Wallis H test
แบบแผนกึ่งการทดลอง หนึ่งกลุ่ม-วัดซ้ า ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.อภิญญา อิงอาจ 28 Sample group pre Treat 1 Post 1 Treat 2 Post 2 แบบหนึ่งกลุ่ม มีการวัดซ้ าครั้ง เดียว NR E O1 X O2 Stat. >>Paired samples t-test, Wilcoxon t-test, 2-test แบบหนึ่งกลุ่ม มีการวัดซ้ า หลายครั้ง NR E O1 X1 O2 X2 O3 Stat. >> Repeated Measures ANOVA, Friedman-test,
3.แบบแผนการวิจัยแบบไม่ทดลอง (Non-experimental research) เป็นแบบแผนการวิจัยที่ใช้ค้นหาค าตอบของ สถานการณ์ หรือ ปรากฏการณ์ที่เกิดขึ้นแล้ว ตามสภาพการณ์ที่เป็นจริง (Natural setting) โดยไม่ได้จัดกระท าสิ่งทดลองให้กับกลุ่มตัวอย่าง 29
3.แบบแผนการวิจัยแบบไม่ทดลอง (Non-experimental research) 30 งานวิจัยเชิงส ารวจ (Survey Research) มีจุดมุ่งหมายเพื่อบรรยาย ปรากฏการณ์ที่ศึกษา เช่น พฤติกรรมการออกก าลังกายของผู้สูงอายุ การเปิดรับข่าวสารเพื่อ สุขภาพของบุคคลเจนเนเรชั่นวาย การศึกษาเชิงสหสัมพันธ์ (Correlation studies) มีจุดมุ่งหมายเพื่อ บรรยายความสัมพันธ์ระหว่างตัววแปรที่ศึกษา เช่น ความสัมพันธ์ระหว่างการให้ความส าคัญ กับส่วนประสมทางการตลาดการบริการกับการตัดสินใจซื้อสินค้าทางออนไลน์ของผู้บริโภค การศึกษาเชิงท านาย (Predictive studies) มีจุดมุ่งหมายเพื่อค้นหา ปัจจัยที่ใช้ท านายตัวแปรเกณฑ์ เช่น การวิเคราะห์ปัจจัยที่ส่งผลต่ออุปสงค์การท่องเที่ยวเชิง เกษตรของนักท่องเที่ยวไทย
ความแตกต่าง ระหว่างแบบแผนการวิจัยทดลองที่แท้จริง แบบแผนการวิจัยกึ่งทดลอง และแบบแผนการวิจัยแบบไม่ทดลอง ประเด็น เชิงทดลอง กึ่งทดลอง แบบไม่ทดลอง การจัดกระท า (Manipulation) มี มี ไม่มี การควบคุม (Control) -การควบคุมตัวแปรแทรกซ้อน - การควบคุมการทดลอง - การมีกลุ่มควบคุม มีและเคร่งครัด มีและเคร่งครัด มี มีแบบไม่เคร่งครัด มีแบบไม่เคร่งครัด มีหรือไม่มีก็ได้ มีแบบไม่เคร่งครัด ไม่มี ไม่มี การสุ่ม (Randomization) - การสุ่มตัวอย่าง (Random selection) - การสุ่มตัวอย่างเข้ากลุ่มทดลอง และกลุ่มควบคุม (Random assignment) มี มี มีหรือไม่มีก็ได้ มีหรือไม่มีก็ได้ มีหรือไม่มีก็ได้ ไม่มี รศ.ดร.บุญใจ ศรีสถิตย์นรากูร 31
หลักการออกแบบของ ADDIE model Analysis Design Development Implementation Evaluation
การวิจัยและพัฒนา (Research & Development) • เป็นกระบวนการศึกษาค้นคว้า คิดค้น อย่างเป็นระบบ น่าเชื่อถือ มีเป้าหมายในการพัฒนาผลผลิต เทคโนโลยี สิ่งประดิษฐ์ สื่อ อุปกรณ์ เทคนิควิธีหรือรูปแบบการท างาน ระบบบริหารจัดการ หรือ “นวัตกรรม” และทดลองใช้จนได้ผล เป็นที่น่าพอใจ แล้วจึงน าไปเผยแพร่
ผลลัพธ์ของการวิจัย R&D • นวัตกรรมประเภทวัตถุที่เป็นชิ้นอัน ซึ่งอาจเป็นประเภทวัสดุ/ อุปกรณ์/ ชิ้นงาน เช่น เว็บแอฟพลิเคชัน เกมแบบโต้ตอบ สื่อการสอนเสมือนจริง ชุด กิจกรรมเสริมความรู้ คู่มือประกอบการท างาน เป็นต้น • นวัตกรรมประเภทที่เป็นรูปแบบ/วิธีการ/ กระบวนการ/ ระบบปฏิบัติการ อาทิ รูปแบบการสอน วิธีการสอน รูปแบบการ ริหารจัดการ ระบบการ ท างาน
ขั้นตอนการวิจัยแบบ R & D สรุปผล เขียนรายงาน เผยแพร่นวัตกรรม ประเมินผลการทลองใช้ ผลการตรวจสอบนวัตกรรม ทดลองใช้และปรับปรุง หรือ ตรวจสอบ (อาจมีการทดลองมากกว่า 1 ครั้ง) (Prototype →Pilot test) การออกแบบ / สร้าง / เลือกวิธีการ รูปแบบหรือนวัตกรรม เพื่อแก้ปัญหา/ พัฒนา ศึกษาหลักการ แนวคิด ทฤษฏี ความเป็นไปได้ในการแก้ปัญหาด้วยนวัตกรรม ส ารวจสภาพปัญหาและความต้องการ R D
Design & Develop - เชิงคุณภาพ - เชิงปริมาณ R1: ส ารวจสภาพปัญหา และความต้องการ ออกแบบ พัฒนา R 2: ประเมินผล - เชิงคุณภาพ - เชิงปริมาณ เผยแพร่
• เชิงคุณภาพ • ผู้ให้ข้อมูลเป็นใคร กี่คน เลือก อย่างไร (เลือกแบบเจาะจง เลือก แบบก้อนหิมะ) • แหล่งอ้างอิงที่จะน ามาวิเคราะห์ เป็นอะไร มีเกณฑ์หรือขอบเขตแค่ ไหน • เครื่องมือที่จะใช้รวบรวมข้อมูล อะไรบ้าง (แบบสัมภาษณ์ แบบ บันทึก แบบสังเกต) จะรวบรวม ข้อมูลอะไร • วิเคราะห์ข้อมูลด้วยวิธีใด (การ วิเคราะห์เนื้อหา) R1: ส ารวจสภาพปัญหา และความต้องการ • เชิงปริมาณ • ประชากรเป็นใคร ก าหนดจ านวน ตัวอย่างกี่คน และจะเลือกอย่างไร (เลือกแบบใช้ความน่าจะเป็น หรือไม่ ใช้ความน่าจะเป็น) • เครื่องมือที่จะใช้รวบรวมข้อมูล อะไรบ้าง (แบบสอบถาม แบบวัด แบบทดสอบ) จะรวบรวมข้อมูลอะไร หรือจะศึกษาตัวแปรอะไร • วิเคราะห์ข้อมูลด้วยวิธีใด (สถิติ พรรณนา มีอะไรบ้าง + สถิติอนุมาน มีหรือไม่ อะไรบ้าง)
R2: ประเมินผล • เชิงคุณภาพ • ผู้ให้ข้อมูลเป็นใคร กี่คน เลือก อย่างไร (เลือกแบบเจาะจง เลือก แบบก้อนหิมะ) • แหล่งอ้างอิงที่จะน ามาวิเคราะห์ เป็นอะไร มีเกณฑ์หรือขอบเขตแค่ ไหน • เครื่องมือที่จะใช้รวบรวมข้อมูล อะไรบ้าง (แบบสัมภาษณ์ แบบ บันทึก แบบสังเกต) จะรวบรวม ข้อมูลอะไร • วิเคราะห์ข้อมูลด้วยวิธีใด (การ วิเคราะห์เนื้อหา) • เชิงปริมาณ • ประชากรเป็นใคร ก าหนดจ านวน ตัวอย่างกี่คน และจะเลือกอย่างไร (เลือกแบบใช้ความน่าจะเป็น หรือไม่ ใช้ความน่าจะเป็น) • เครื่องมือที่จะใช้รวบรวมข้อมูล อะไรบ้าง (แบบสอบถาม แบบวัด แบบทดสอบ) จะรวบรวมข้อมูลอะไร หรือจะศึกษาตัวแปรอะไร • วิเคราะห์ข้อมูลด้วยวิธีใด (สถิติ พรรณนา มีอะไรบ้าง + สถิติอนุมาน มีหรือไม่ อะไรบ้าง)
39 การเลือกใช้สถิติในการวิจัยเกี่ยวกับสภาพและปัญหา ความต้องการ Statistics for Research
หลักเกณฑ์ที่ต้องพิจารณาในการเลือกใช้สถิติ ประเภทตัวแปร จ านวนตัวแปร ระดับการวัดตัวแปร เป้าหมายของการวิเคราะห์ 40
เพื่อบรรยายลักษณะ ประชากร หรือกลุ่ม ตัวอย่าง เพื่ออธิบายความสัมพันธ์ หรือ เพื่อท านาย เพื่อเปรียบเทียบความ แตกต่าง เพื่อวิเคราะห์เชิงสาเหตุ 41 เป้าหมายของการวิเคราะห์
สถิติ (types of statistics) สถิติพรรณนา (Descriptive stat.) Distribution : frequency & percentage Central tendency: mean, median, mode Dispersion ; S.D. , Range, Skewness, Kurtosis สถิติอนุมาน (Inferential stat.) Parametric Non parametric 42
Parametric Non parametric ข้อมูล Continuous ข้อมูล Continuous หรือ discrete Large sample size Small sample size Probability sampling Non- Probability sampling Normal distribution Non - Normal distribution 43 สถิติอนุมาน (Inferential stat.) Parametric 1 Non parametric 2
เป้าหมาย เพื่อบรรยายลักษณะ ตัวแปร ระดับการวัดตัวแปร Nominal scale Ordinal scale สถิติที่ใช้ Frequency Percentage 44 เพื่อบรรยายลักษณะประชากร หรือกลุ่มตัวอย่าง (Describe) เพื่อศึกษาพฤติกรรมการออกก าลังกายของผู้สูงอายุ เพื่อศึกษาการเปิดรับข่าวสารเพื่อสุขภาพของบุคคลเจนเนเรชั่นวาย
เป้าหมาย เพื่อบรรยายลักษณะ ตัวแปร ระดับการวัดตัวแปร Interval scale Ratio scale สถิติที่ใช้ Mean & S.D. Skew & Kurtosis Median/ Mode 45 เพื่อศึกษาพฤติกรรมการออกก าลังกายของผู้สูงอายุ เพื่อศึกษาการเปิดรับข่าวสารเพื่อสุขภาพของบุคคลเจนเนเรชั่นวาย เพื่อบรรยายลักษณะประชากร หรือกลุ่มตัวอย่าง (Describe)
ชนิดของตัวแปร สถิติที่ใช้วิเคราะห์ ความสัมพันธ์ ระดับการวัดของตัว แปรตัวที่ 1 ระดับการวัดของตัว แปรตัวที่ 2 Interval scale Ratio scale Interval scale Ratio scale 1. Pearson Correlation Ordinal scale Ordinal scale 2. Spearman Rank Correlation 46 เพื่ออธิบายความสัมพันธ์ (association)
3. Chi-square test 47 ชนิดของตัวแปร สถิติที่ใช้วิเคราะห์ ความสัมพันธ์ ระดับการวัดของตัว แปรตัวที่ 1 ระดับการวัดของตัว แปรตัวที่ 2 Nominal scale (2 กลุ่ม) Nominal scale (2 กลุ่ม) Phi Correlation Nominal scale (มากกว่า 2 กลุ่ม) Nominal scale (มากกว่า 2 กลุ่ม) Cramer’s V
เพื่อท านาย (prediction) ตัวแปรต้น เชิงปริมาณ 1 ตัว ตัวแปรตาม เชิงปริมาณ 1 ตัว สถิติที่ใช้ Simple regression analysis 48 เพื่อท้ำนำยควำมดันโลหิตจำกน ้ำหนักของผู้สูงอำยุ
เพื่อท านาย (prediction) ตัวแปรต้น เชิงปริมาณ มากกว่า 1 ตัว ตัวแปรตาม เชิงปริมาณ 1 ตัว สถิติที่ใช้ Multiple regression analysis 49 เพื่อท้ำนำยควำมดันโลหิตจำกน ้ำหนัก ควำมเครียด อำยุ และระยะเวลำกำรอ้วนของผู้สูงอำยุ
ตัวแปรต้น เชิงปริมาณ มากกว่า 1 ตัว ตัวแปรตาม เชิงกลุ่ม จ านวน 1 ตัวแปร สถิติที่ใช้ -Discriminant analysis -Logistic regression analysis 50 เพื่อท านาย (prediction) เพื่อจ้ำแนกประเภทของผู้สูงอำยุจำกควำมดันโลหิต น ้ำหนัก ควำมเครียด อำยุ และระยะเวลำกำรอ้วน เพื่อหำสมกำรท้ำนำยนักท่องเที่ยวที่ตัดสินใจเที่ยว-ไม่เที่ยวจำกปัจจัยส่วนประสม ทำงกำรตลำดกำรบริกำรของตลำดกำรท่องเที่ยวเชิงเกษตร