เชียงรายเมืองคุณธรรม : บทเรียน องค์ความรู้การสร้างเครือข่ายสังคมคุณธรรม สู่การปฏิบัติ

จุดเด่นขององคก์ ร เช่อื มโยงกิจกรรมและประสานความร่วมมอื กบั ชมรม
ศูนย์พัฒนาการเมืองภาคพลเมือง สถาบัน คนดีศรีเชียงราย ซึ่งเป็นองค์กรท่ีมุ่งเน้นการสร้างคน
พระปกเกล้า เป็นองค์กรที่ได้จัดต้ังข้ึนโดยได้รับการ ดมี คี ณุ ธรรมและมงุ่ เนน้ การเฟน้ หาบคุ คลตวั อยา่ งดา้ น
สนับสนุนจากสถาบันพระปกเกล้า เป็นองค์กรที่มุ่ง คุณธรรมในจังหวัดเชียงราย เพ่ือรับรางวัลคนดีศรี
เน้นการท�ำงานจิตอาสาในการพัฒนาการเมืองภาค เชียงราย
พลเมอื ง ทมี่ เี ปา้ หมายในการณรงคแ์ ละสรา้ งจติ สำ� นกึ 2. จัดท�ำโครงการอบรมประชาชน โครงการ
และองค์ความรู้ให้แก่ผู้คนในสังคมให้ได้มี “ส�ำนึก “โรงเรยี นพลเมอื ง” เพอ่ื สรา้ งองคค์ วามรู้ ตดิ อาวธุ ทาง
ความเป็นพลเมือง” มากกว่าการมีสถานะเพียง ปัญญาให้สังคม สร้างจิตส�ำนึกการตื่นรู้ในความเป็น
ประชากรหรือประชาชนเท่านั้น การสร้างส�ำนึก พลเมอื ง และปลกู ฝงั ให้เป็นพลเมืองดี มีคณุ ธรรม
ความเป็นพลเมือง คือ การพัฒนาคนให้มีความรู้
ความคดิ มศี กั ยภาพในการเปน็ พลงั ของเมอื งในทกุ มติ ิ ข้นั ตอนการด�ำเนนิ กิจกรรม
ท้ังในการพัฒนาและในการบริหารจัดการ เป็น ดำ� เนนิ การขบั เคลอ่ื นงาน รว่ มกบั เครอื ขา่ ยภาค
การพัฒนา การเมืองภาคพลเมือง โดยพลเมืองและ ประชาสังคม ไดแ้ ก่ ชมรมคนดีศรีเชยี งราย สโมสรฝึก
เพอื่ พลเมอื ง ศนู ยพ์ ฒั นาการเมอื งภาคพลเมอื ง จงึ เปน็ การพูดเชียงราย สมาคมแม่ดีเด่นแห่งชาติจังหวัด
องค์กรภาคประชาสังคมองค์กรหน่ึงที่มีบทบาท เชยี งราย สมาคมสตรอี าสาสมคั รรกั ษาดนิ แดนจงั หวดั
โดดเด่นและไดร้ ับการยอมรับสูงในจังหวดั เชียงราย เชยี งราย และกลุม่ พลังแห่งการเปลย่ี นแปลง (PCG)

กจิ กรรมทเี่ กยี่ วข้องกบั คุณธรรมขององคก์ ร ระยะเวลาที่ด�ำเนนิ การ

1. จัดท�ำโครงการขยายเครือข่ายพลเมืองดี ด�ำเนนิ การมาตั้งแตป่ ี พ.ศ. 2552 ตลอดระยะ
มีคุณธรรม ท้ังระดับอ�ำเภอและระดับต�ำบล โดย เวลา 13 ปที ่ผี ่านมา

193เชียงรายเมอื งคุณธรรม

ผลการดำ� เนินกจิ กรรม

1. จากการประเมนิ ภาพรวมในการด�ำเนินการ
ของศนู ย์ พบวา่ การดำ� เนนิ งานประสบผลสำ� เรจ็ อยา่ ง
ดียิ่ง ได้รับความร่วมมือจากทุกฝ่ายเป็นอย่างดี
ประชาชนมีความรู้ความเข้าใจในการปฏิบัติตนเป็น
พลเมืองดี มีคณุ ธรรม บทเรยี นทีไ่ ดร้ บั จากการดำ� เนิน
กิจกรรม ได้รับความร่วมมือจากทุกฝ่ายอย่างดียิ่ง
คนทุกคนพนื้ ฐานอยากเปน็ พลเมืองดมี ีคุณธรรม
2. การจดั กจิ กรรมในรอบปที ผี่ า่ นมา ไดด้ ำ� เนนิ
งานโครงการ “พลเมอื งดี มคี ุณธรรม” ตามนโยบาย
ขยายเครอื ขา่ ยสง่ เสรมิ คนดี มคี ณุ ธรรม สรู่ ะดบั ตำ� บล
ครอบคลุม 18 อำ� เภอ จงั หวดั เชยี งราย เพอื่ คดั เลือก
เขา้ รบั รางวลั ประจำ� ปี 2564 ณ ไรเ่ ชญิ ตะวนั มอบโดย
พระเมธวี ชิโรดม ได้จัดอบรมเชิงปฏบิ ัติการ ประกอบ
ด้วย กิจกรรมสันทนาการบันดาลสุข บรรยาย เรื่อง
“พลเมอื งดี” “คณุ ธรรม 9 ประการ”
3. ส่วนการด�ำเนินงานโครงการ “โรงเรียน
พลเมือง ประจำ� ปี พ.ศ. 2564” ในระยะแรก ได้จดั ประชาธิปไตย ส่วนในระยะหลังเม่ือสถานการณ์
อบรมปกตทิ กุ วันอาทติ ย์ ณ สมาคมพฒั นาประชากร การแพร่ระบาดของโรคติดเช้ือไวรัสโคโรนา-19
และชุมชนเชียงราย ในหัวข้อ/วิชาต่างๆ ได้แก่ วิชา (โควิด-19) ระบาดจึงมีการปรับแผนโดยจัดอบรม
โลกของเราและการเมืองการปกครองไทยในระบอบ ออนไลน์ ผา่ นกลุม่ ไลนโ์ รงเรยี นพลเมอื ง ในวชิ าต่างๆ
ประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข ได้แก่ วิชาการมีส่วนร่วมของประชาชนในระบอบ
วชิ ารฐั ธรรมนญู ไทย วชิ าการพฒั นาการเมอื งไทย วชิ า ประชาธิปไตย วิชาเคร่ืองมือและทักษะท่ีจ�ำเป็นของ
สทิ ธชิ มุ ชนกบั การมสี ว่ นรว่ มของประชาชนในระบอบ พลเมอื ง วชิ าคณุ ธรรมนำ� ชวี ติ ใหด้ งี าม วชิ ากฎหมายนา่ รู้

194 เชยี งรายเมอื งคณุ ธรรม

วิชาการเก็บออมเพ่ืออนาคต วิชาการเมือง ของพระเมธีวชิโรดม ที่ว่า “คนดีต้องมีทุกพื้นท่ี
การปกครองไทยในระบอบประชาธิปไตยอันมี ของเชียงราย” ประชาชนมีความรู้ความเข้าใจใน
พระมหากษตั รยิ ท์ รงเปน็ ประมขุ วชิ าการเลา่ เรอื่ งเพอื่ การปฎิบัตติ นเป็นพลเมอื งดี มคี ณุ ธรรม
สร้างแรงบันดาลใจ วิชาการท�ำสวนเงาะตามทฤษฎี 2. ใหค้ วามรว่ มมอื กบั ทกุ องคก์ รทม่ี อี ดุ มการณ์
เกษตรพอเพียง วิชาขายของออนไลน์ด้วยมือถือ เดยี วกนั คือ เรื่องของการสง่ เสรมิ คนดี
ผ่านแอพพลิเคชั่น วิทยากร วิชาร่ืนรมย์ในงาน 3. แผนงานด้านการพัฒนาศักยภาพ
เบินบากในชีวิต พร้อมกับมอบวุฒิบัตรจบหลักสูตร คณะทำ� งานระดับจังหวัดและอำ� เภอ
โรงเรียนพลเมืองปี 2564 ซึ่งมีผู้จบหลักสูตรทั้งสิ้น 4. ดา้ นการปลกู ฝงั จติ สำ� นกึ ประชาธปิ ไตยและ
30 คน ความเปน็ พลเมอื ง
5. ด้านการเสริมสร้างและขยายเครือข่าย
กจิ กรรมท่ีจะดำ� เนินการในอนาคต พลเมอื งดีมคี ณุ ธรรม
1. มีเป้าหมายการขยายผล “พลเมืองดีมี
คุณธรรม” ลงไปสู่ระดับต�ำบลให้ครอบคลุมในทุก (ท่ีมา : ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.เด่นศักดิ์ สุริยะ
อ�ำเภอท้ัง 18 อ�ำเภอ เพื่อสนองตอบต่อนโยบาย โทร. 086-9114878 ผู้ประสานงานขอ้ มลู )

ศูนยพ์ ัฒนาการเมอื งภาคพลเมอื งสถาบนั พระปกเกลา้ เชียงราย
เลขท่ี 53/68 หมู่ 22 ต�ำบลรอบเวยี ง อ�ำเภอเมืองเชยี งราย จังหวัดเชยี งราย

โทรศพั ท.์ 053-602945

195เชยี งรายเมอื งคุณธรรม

มูลนิธสิ บื สานวัฒนธรรมและภมู ปิ ัญญาลา้ นนาวดั ฝ่งั หม่นิ

“อนรุ กั ษ์ศลิ ปวัฒนธรรม ภมู ิปัญญาทอ้ งถ่ินลา้ นนาเชยี งราย”

มลู นธิ สิ บื สานวฒั นธรรมและภมู ปิ ญั ญาลา้ นนาวดั ฝง่ั หมน่ิ เลง็ เหน็ วา่ องคค์ วามรู้ ภมู ปิ ญั ญาและ

ศิลปวัฒนธรรมของชุมชนใด ยอ่ มเปน็ สิง่ ทแี่ สดงถึงอายธรรม รากเหงา้ และอตั ลักษณข์ องกลุ่มชนน้ันๆ
ทแ่ี สดงถงึ ความเจริญรุง่ เรอื งในอดีต

คำ� ขวญั /พนั ธกิจขององค์กร แรงบันดาลใจที่ต้องการให้ด�ำเนินกิจกรรมทาง
“อนรุ กั ษศ์ ลิ ปวฒั นธรรม ภมู ปิ ญั ญาทอ้ งถน่ิ ลา้ น
นาเชียงราย” คุณธรรม

เน่ืองจาก องค์ความรู้ ภูมิปัญญาและศิลป-
วัฒนธรรมของชุมชนใด ย่อมเป็นส่ิงที่แสดงถึง
กิจกรรมสำ� คญั ทเี่ ปน็ จุดเดน่ ขององคก์ ร อารยธรรม รากเหงา้ และอัตลักษณข์ องกลุม่ ชนนัน้ ๆ
ที่แสดงถึงความเจริญรุ่งเรืองในอดีต มูลนิธิสืบสาน
1. รวบรวมภูมิปญั ญา ศิลปวัฒนธรรมพน้ื บ้าน วฒั นธรรมและ ภูมิปญั ญาล้านนาวัดฝั่งหมนิ่ จงึ ไดก้ อ่
โดยการจดั เกบ็ องคค์ วามรจู้ ากนกั ปราชญข์ องทอ้ งถน่ิ ต้ังข้ึนเพื่อด�ำเนินภารกิจเหล่านี้ และเผยแพร่สร้าง
ลา้ นนาในแต่ละดา้ น ความรู้สร้างความเข้าใจให้กับสังคมและคนรุ่นหลังได้
2. การจัดกิจกรรมความเคล่ือนไหวในด้าน
ศาสนา วัฒนธรรม ประเพณี เช่น การจัดงานเฉลิม
ฉลอง “ตานหาพญาเมง็ ราย” วนั ที่ 26 มกราคม ซึง่ สืบทอดเป็นมรดกทางวัฒนธรรมของท้องถิ่นต่อไป
เปน็ วันตง้ั เมืองเชียงราย โดยมีกลุ่มพ่อเลื่อน ธนะเพทย์ และอาจารย์อโศก
3. การจัดงานท�ำบุญฉลองวันเกิดพญามังราย ศรีสุวรรณ ได้เป็นผู้ริเร่ิมในการก่อตั้งและด�ำเนินการ
23 ตุลาคม ของทกุ ปี มาจนประสบความส�ำเร็จ

196 เชยี งรายเมืองคณุ ธรรม

จุดเด่นขององคก์ ร ข้นั ตอนการด�ำเนนิ กิจกรรม
มลู นธิ สิ บื สานวฒั นธรรมและภมู ปิ ญั ญาลา้ นนา
วัดฝั่งหมิ่น เป็นองค์กรที่มีความโดดเด่นในการ ในการด�ำเนินงานกิจกรรมต่างๆ ส่วนใหญ่
ประสานงานและสร้างความร่วมมือกับทุกภาคส่วน เป็นการประสานงานร่วมกับองค์กรต่างๆ ทั้งในส่วน
เพื่อการขับเคลื่อนการอนุรักษ์และสืบทอดศิลป- ของภาครฐั และภาคเอกชน

วฒั นธรรมลา้ นนา ระยะเวลาทด่ี ำ� เนินการ

กจิ กรรมทเี่ กีย่ วข้องกบั คุณธรรมขององคก์ ร ตง้ั แต่ปี 2555 เป็นตน้ มา
กิจกรรมในระยะแรกๆ คือการเสาะแสวงหา ผลการด�ำเนนิ งาน
คัดเลือกผู้ทรงภูมิปัญญาที่สามารถอนุรักษ์วัฒนธรรม ผลการด�ำเนินงานไม่ได้เป็นการส่งเสริม
ล้านนาไว้ได้อย่างดีและมีผลงานดีเด่นมารับมอบโล่ คณุ ธรรมจรยิ ธรรมโดยตรง หากแตเ่ ปน็ การสรา้ งสรรค์
รางวัล แต่ระยะหลังเน่ืองจากขาดงบประมาณและ ผลงานทเ่ี ปน็ ศลิ ปวฒั นธรรมลา้ นนา สงิ่ ทสี่ ำ� เรจ็ เปน็ รปู
ขาดบุคลากรในการด�ำเนินกิจกรรมการคัดกรอง อีก ธรรมคอื “ข่วงหลวงพญามงั ราย” ที่เป็นการรวบรวม
ท้ังพบว่ามีหลายหน่วยงานที่ท�ำอยู่ ท�ำให้งานมีความ เสาไมแ้ กะสลกั (ศลิ ปะแกะสลกั ) เลา่ เรอ่ื งตา่ งๆ เอาไว้
ซำ้� ซอ้ นจงึ ไดย้ ตุ กิ จิ กรรม ดงั นน้ั ในปจั จบุ นั จงึ เนน้ เรอ่ื ง ให้ผู้คนได้ศึกษาและกลายเป็นแหล่งท่องเท่ียวส�ำคัญ
การรวบรวมภมู ปิ ญั ญา โดยพยายามดำ� เนนิ การใหง้ าน แห่งหนึ่งของจังหวัดเชียงราย การด�ำเนินกิจกรรม
ศาสนาและวฒั นธรรม สามารถเคลอื่ นไหวสง่ ตอ่ ใหก้ บั ประสบผลส�ำเร็จระดับหนึ่ง เนื่องจากการขาดงบ
คนรนุ่ ต่อไป โดยได้ใช้วัดฝง่ั หมน่ิ เป็นทต่ี ง้ั และสถานที่ ประมาณและบคุ ลากรในการเชอ่ื มตอ่ นกั ปราชญแ์ ละ
ด�ำเนินกิจกรรม มีถาวรวัตถุที่ส�ำคัญ ประกอบด้วย นกั ประวตั ศิ าสตร์ สว่ นบทเรยี นทไ่ี ดร้ บั จากการดำ� เนนิ
หอวฒั นธรรมนทิ ัศน์ และหอเงินหลวง กิจกรรม คือ การสรา้ งความเขา้ ใจ ความรว่ มมือทจี่ ะ

197เชยี งรายเมืองคุณธรรม

ทำ� ใหค้ นมองเหน็ ควรจะเรม่ิ ตน้ จากชมุ ชน กจิ กรรมควรมองใหเ้ หน็ ถงึ ภาพรวมทจี่ ะทำ� ให้ ภมู ปิ ญั ญา วฒั นธรรม
เกิดการสบื ทอดและเปน็ สมบตั ทิ ส่ี ืบตอ่ รุ่นต่อๆ ไป หากตา่ งคนตา่ งทำ� ก็ไมป่ ระสบผลสำ� เร็จ

กิจกรรมที่จะดำ� เนินการในอนาคต

พยายามจัดท�ำข่วงหลวงพญาเม็งราย รวบรวมประวัติศาสตร์ ศิลปวัฒนธรรม และการสร้าง
“พญาเส้อื เมอื ง” ท่ีวดั ฝัง่ หม่ิน เพอ่ื ให้เกิดจดุ รวมใจของคนในจังหวัดเชียงราย

มูลนิธิสบื สานวัฒนธรรมและภมู ปิ ัญญาลา้ นนาวดั ฝ่งั หม่นิ
ตั้งอยู่ภายในบริเวณพื้นทีข่ องวดั ฝงั่ หมน่ิ เลขที่ 30 หมู่ 6 ตำ� บลรมิ กก

อ�ำเภอเมอื งเชียงราย จงั หวัดเชียงราย โทรศัพท์ 093-2233700
Facebook : https://www.facebook.com/watfangmin/

198 เชยี งรายเมอื งคณุ ธรรม

หจก.อารท์ ีเอน็ ทราเวลเชียงราย

“Smile Hub Tour รถตูค้ ณุ ภาพ ท่องเทีย่ วชมุ ชน สรา้ งคนดี
จิตอาสา ยง่ิ ใหย้ ง่ิ หอม”

หา้ งหนุ้ สว่ นจำ� กดั (หจก.) อารท์ เี อน็ ทราเวลเชยี งราย แบรนด์ Smile Hub Tour ไดม้ กี ารดำ� เนนิ

งานด้วยการใช้ทรัพยากรที่มีร่วมกับเครือข่าย ช่วยกันแก้ปัญหาสังคมท่ีเกิดจากผลกระทบจาก
การพฒั นาการทอ่ งเทย่ี วชมุ ชน ความไมเ่ ทา่ เทยี มกนั ไมเ่ หน็ คณุ คา่ ความเปน็ คนศกั ดศิ์ รขี องความเปน็ มนษุ ย์

ค�ำขวัญ/พนั ธกจิ ขององค์กร สรา้ งตน้ แบบทด่ี ใี หเ้ ปน็ แนวทางปฏบิ ตั แิ กส่ าธารณชน
“Smile Hub Tour รถตูค้ ุณภาพ ทอ่ งเทีย่ ว พนั ธกจิ ขององค์กร
ชมุ ชน สร้างคนดี จติ อาสา ยง่ิ ใหย้ ิ่งหอม” 1. พฒั นาศกั ยภาพผคู้ นและองคก์ รทกุ ภาคสว่ น
ต้องการส่ือสารในองค์กรและคนในสังคม ใหม้ พี ลงั สรา้ งสรรค์ สรา้ งแรงบนั ดาลใจใหผ้ คู้ นไดเ้ หน็
ที่มีการสร้างทีมท�ำงานร่วมกับเครือข่ายพันธมิตร คุณคา่ ของตนเองและผูอ้ ่ืน
ท่ีมีจิตช่วยเหลือเป็นผู้ให้ โดยเฉพาะให้โอกาสคนท่ี 2. พัฒนาส่ือการสอน กิจกรรมนันทนาการ
คิดดี ทำ� ดี เป็นตวั อยา่ งชว่ ยเหลอื ชุมชน สงั คม และ และเครื่องมือกลไกต่างๆ ท่ีเอ้ือต่อการยกระดับด้าน
ประเทศชาติ Smile Hub Tour เป็นการท่องเท่ียว ความสัมพันธ์ ด้านอาชีพ ด้านความม่ันใจ ด้าน
ที่มีคุณค่า สร้างสรรค์สังคม มีชื่อเสียงเป็นที่ยอมรับ การแบ่งปันความสุข รอยยิ้มกับคนในสังคม โดย
อยา่ งแพรห่ ลาย การท่องเทยี่ วเชิงสรา้ งสรรค์
ต้องการสื่อสารในองค์กรและคนในสังคม 3. เลือกสรร พัฒนาวิทยากรโปรแกรม
ให้เห็นคุณค่าของคนทุกคน มองลึกถึงจิตใจ เจตนา ท่องเที่ยวเชิงสร้างสรรค์และหลักสูตรที่มีคุณภาพ
การคิดและท�ำ เพื่อยกระดับตนเอง ธุรกิจ สังคม สอดรบั กับจดุ หมายขององคก์ รและผู้รบั บริการ

199เชยี งรายเมืองคณุ ธรรม

4. สรา้ งสานเครอื ขา่ ยรถนำ� เทย่ี วและเครอื ขา่ ย ของประเทศไทยที่ให้ความส�ำคัญกับการให้มี
ระบบการทอ่ งเท่ยี วเชิงสร้างสรรค์ มาตรฐานการบริการ ได้รับมาตรฐานความปลอดภัย
5. ก�ำกบั ควบคุมความปลอดภัย ความสะอาด SHA ประเภทโลจิสติกส์ ของการท่องเที่ยวแห่ง
ด้านการบริการ ให้มีให้มีประสิทธิภาพและทันสมัย ประเทศไทย ปี 2564 และได้รบั การคัดเลอื กเปน็ 1
ควบคู่กับการพัฒนาแพลตฟอร์มที่เอ้ือประโยชน์ ใน 10 SME ต้นแบบสัมมาชีพของมูลนิธิสัมมาชีพ
ต่อผคู้ น ท่ีท�ำธุรกิจเอ้ือประโยชน์ต่อชุมชนเศรษฐกิจฐานราก
6. พัฒนาทีมงานให้มีจิตใจใฝ่บริการ มีบุคลิก ประจ�ำปพี .ศ. 2563
ภาพทด่ี ี มคี วามเออื้ เฟื้อ 3. กจิ กรรม/โครงการ สำ� คญั ทเี่ ปน็ จดุ เดน่ ทน่ี ำ�
7. การพัฒนาการบริหารงานในองค์กรด้าน มาเป็นพันธกิจขององคก์ ร ได้แก่ โครงการ 1 สายน้�ำ
บรรษัทภิบาล และการพัฒนาชุมชน สังคม ที่ย่ังยืน 3 แผ่นดินเยือนถิ่นวัฒนธรรมอีสานล้านนา ปีพ.ศ.
2564 โดยสรา้ งคณุ คา่ รว่ มกบั พนั ธมติ รเครอื ขา่ ย ไดแ้ ก่
ค่านยิ มองคก์ ร เรือน�ำเที่ยวระหว่างประเทศ และ วิสาหกิจชุมชน
ย้ิมแย้มบริการ ใฝ่รู้พัฒนา สื่อสารสัมพันธ์ ออนซอนเดโฮมสเตย์บ้านท่าขันทอง ร่วมกันพัฒนา
สรา้ งสุขสู่สังคม เสน้ ทางทอ่ งเทยี่ วทางนำ�้ ตอ่ ยอดเปน็ ทมี่ าของแนวคดิ

กิจกรรมสำ� คญั ทเี่ ป็นจุดเดน่ ขององค์กร Creating Shared value and Inclusive
Development การสร้างสรรค์คุณค่าร่วมธุรกิจ
1. ผู้ประกอบการ มีจิตช่วยเหลือผู้อื่น มีจิต คสู่ งั คม และการพฒั นาทเี่ ตบิ โตไปดว้ ยกนั ไดป้ ระโยชน์
บริการ ย้ิมแย้ม สนใจใฝ่รู้การใช้เทคโนโลยีส่ือ ร่วมกันท้ังโซ่อุปทานในรูทเส้นทางการท่องเที่ยว
มัลติมีเดียเผยแพร่ในโลกโชเซียล มีการถ่ายทอดแบ่ง เสน้ ทางตน้ แบบ โครงการเชยี งรายแคร์ เปน็ การเชอื่ ม
ปนั ความรู้ด้านการทอ่ งเท่ยี ว รถน�ำเทยี่ ว สร้างความ โยงเครือข่ายกับผู้ประกอบการชมรมช่างช่อมไฟฟ้า
แตกต่างเพ่ือยกระดับตัวเอง เช่ือมโยงเครือข่ายและ (ประเทศไทย) จึงเป็นจุดเร่ิมต้นท�ำให้เกิดจิตอาสา
ติดตามความเคลื่อนไหวในโชเซียลมีเดีย การส่ือสาร เช่ือมโยงประสานให้เกิดกิจกรรมท่องเที่ยวเชิง CSR
กับผคู้ น มีเครอื ขา่ ยผ้ปู ระกอบการดา้ นการทอ่ งเทยี่ ว ตลอดถึงโครงการ อื่นๆ
ในระดบั พน้ื ที่ ภาคเหนอื ระดบั ประเทศ และเครอื ขา่ ย
ท่องเท่ียวและบริษัทเรือโดยสารระหว่างประเทศไทย แรงบันดาลใจท่ีต้องการให้ด�ำเนินกิจกรรมทาง
ลาว จีน มีทีมงานรถตู้น�ำเที่ยวรองรับความต้องการ คุณธรรม
เป็นกิจการในเชียงรายที่ได้รบั มาตรฐานรถตู้นำ� เทยี่ ว แรงบันดาลใจ เกิดจากกระแสพระบรม
2. กิจกรรมส�ำคัญท่ีเป็นจุดเด่น ที่น�ำมาเป็น ราโชวาทในพระบาทสมเดจ็ พระปรมนิ ทรมหาภมู พิ ล-
ค�ำขวัญ Smile Hub Tour รถตู้คุณภาพท่องเที่ยว อดลุ ยเดช รชั กาลท่ี 9 ทว่ี า่ “เมอื่ มโี อกาสและมงี านทำ�
ชุมชน ได้แก่ การได้รับการรับรองมาตรฐานรถตู้ ควรเตม็ ใจท�ำโดยไม่จ�ำเป็นตอ้ งต้งั ข้อแม้ หรือเงอ่ื นไข
น�ำเท่ียวส�ำหรับนักท่องเท่ียว ประจ�ำปี 2561-2563 อนั ใดไวใ้ หเ้ ปน็ เครอ่ื งกดี ขวาง คนทท่ี ำ� งานไดจ้ รงิ ๆ นนั้
จากกรมการท่องเท่ียวกระทรวงการท่องเท่ียวและ ไม่ว่าจะจับงานส่ิงใด ย่อมท�ำได้เสมอ ถ้ายิ่งมี
กีฬา สร้างทีมรถตู้ที่มีคุณภาพยกระดับให้กิจการ ความเอาใจใส่ มีความขยัน และความซ่ือสัตย์สุจริต
มีมาตรฐานการบริการแก่ลูกค้า และเป็น 1 ใน 2 กย็ ่ิงจะช่วยให้ประสบผลสำ� เร็จในงานทท่ี ำ� สูงขนึ้ ”

200 เชียงรายเมอื งคุณธรรม

การดำ� เนนิ งาน เปน็ การใชท้ รพั ยากรทม่ี รี ว่ มกบั กิจกรรมท่เี กยี่ วข้องกับคุณธรรมขององค์กร
เครอื ขา่ ย ชว่ ยกนั แกป้ ญั หาสงั คมทเี่ กดิ จากผลกระทบ 1. โครงการ 1 สายน�้ำ 3 แผ่นดินเยือนถ่ิน
จากการพฒั นาการทอ่ งเทยี่ วชมุ ชน ความไมเ่ ทา่ เทยี ม วัฒนธรรมอีสานล้านนา แถลงข่าวเปิดเส้นทางท่อง
กัน ไม่เห็นคุณค่าความเป็นคนศักด์ิศรีของความเป็น เทยี่ ว 17 มกราคม 2564 พฒั นาเสน้ ทางการทอ่ งเทย่ี ว
มนษุ ย์ จงึ ไดร้ ว่ มทำ� กจิ กรรมข้นึ เพ่อื สร้างงาน สร้าง ทางน�ำ้ เพื่อสรา้ งงาน สรา้ งรายไดแ้ ก่ชมุ ชน
รายได้แก่ชุมชน โดยใช้อาชีพรถตู้น�ำเที่ยวและน�ำจุด 2. โครงการเชียงรายแคร์ กิจกรรมท่องเท่ียว
เด่น จุดดี ความรู้ทักษะ ช่วยเหลือผู้อื่นทุกครั้งที่มี เชงิ คณุ ธรรม จดั ทรปิ ทอ่ งเทย่ี วใหส้ มาชกิ ชมรม พรอ้ ม
โอกาสทจี่ ะชว่ ยได้ รว่ มกบั เครอื ขา่ ยพฒั นาเสน้ ทางเสน้ ครอบครัว มาท่องเที่ยวพร้อมร่วมกิจกรรมท�ำบุญ
ทางท่องเท่ียวใหมท่ สี่ ร้างสรรค์ สร้างอาชพี ลดความ เลี้ยงอาหารกลางวันเด็กนักเรียนและส่งมอบสนาม
เหลอื่ มลำ้� เออื้ ประโยชนต์ อ่ ชมุ ชน และเปน็ แบบอยา่ ง บาสเก็ตบอลให้กับโรงเรียนบ้านน�้ำลัด ต�ำบลริมกก
ธรุ กจิ คณุ ธรรมในจังหวัดเชียงราย ระดับประเทศและ อำ� เภอเมอื ง จังหวดั เชียงราย
กล่มุ ประเทศเพอ่ื นบ้าน 3. จัดต้งั ศูนยป์ ระสานงานสมาพนั ธ์การแพทย์

จุดเดน่ ขององค์กร แผนไทยลา้ นนาจงั หวดั เชียงราย และจัดตัง้ เครอื ข่าย
ภูมิปัญญาการแพทย์และหมอพ้ืนบ้าน จังหวัด
ใช้ทรัพยากรทมี่ ี ไดแ้ ก่ คน รถ เวลา และความรู้ เชียงราย
ความช�ำนาญด้านการพัฒนาการท่องเท่ียวชุมชน 4. โครงการสาธารณะประโยชน์ ได้แก่
สรา้ งเสน้ ทางการทอ่ งเทยี่ วทางนำ�้ เพอ่ื สรา้ งงาน สรา้ ง โครงการท�ำความสะอาดห้องน�้ำ โครงการช่วยเหลือ
รายได้แก่ชุมชน โดยประสานความร่วมมือกับภาคี นักท่องเที่ยว และโครงการร่วมกับผู้น�ำ-น�ำการ
เครือข่ายในการดำ� เนินงานในลักษณะ เดินไปดว้ ยกนั เปล่ยี นแปลง
อยา่ งมิตรภาพ

201เชียงรายเมอื งคุณธรรม

ผลการดำ� เนนิ งาน
จากการดำ� เนนิ งาน พบวา่ ประสบความสำ� เรจ็
เปน็ อยา่ งดี ปจั จัยความสำ� เร็จ ระดบั องคก์ ร เกิดจาก
ความมุ่งม่ันต้ังใจของผู้ประกอบการที่จะท�ำธุรกิจ
เออื้ ประโยชนต์ อ่ ชมุ ชน ชว่ ยเหลอื ชมุ ชนทอ่ งเทย่ี วโดย
เริ่มจากการใช้ต้นทุนของผู้ประกอบการเอง ท่ีได้น�ำ
ความรู้ความเชี่ยวชาญด้านการสอนและทรัพยากรที่
องค์กรมีอยู่มาสร้างความสุขท่ีเกิดจากการแบ่งปัน
ไม่ได้หวังแสวงหาเงินก�ำไรเพียงอย่างเดียว เป็นการ
สร้างรายได้และกระจายไปสู่ผู้เก่ียวข้องในโซ่อุปทาน
ของเส้นทางท่องเท่ียวท่ีจ�ำหน่ายอย่างยุติธรรมและมี
ส่วนร่วมในการพัฒนาสินค้าและการบริการใหม่
ท่ีชุมชนได้ประโยชน์ร่วมทั้งทางตรงและทางอ้อม ซึ่ง
เปน็ สว่ นเสริมการเป็นจงั หวดั คณุ ธรรมภายใต้แนวคิด
“เชียงรายเมืองคุณธรรม ร่วมสร้างจิตส�ำนึกดี
สง่ิ แวดลอ้ มดี มวี ินัย ใส่ใจสว่ นรวม”
ขนั้ ตอนการดำ� เนนิ กจิ กรรม ระยะเวลา และผลลพั ธ์ จากผลการด�ำเนินงาน ท�ำให้ได้รับรางวัลท่ี
น่าภาคภูมิใจ คือ 1) ได้รับการรับรองมาตรฐานรถตู้
การดำ� เนินงาน น�ำเที่ยวส�ำหรับนักท่องเท่ียว ประจ�ำปี 2561-2563
หจก.อารท์ เี อน็ ทราเวลเชยี งราย แบรนด์ Smile จากกรมสง่ เสรมิ การทอ่ งเทยี่ ว กระทรวงการทอ่ งเทย่ี ว
Hub Tour ได้น้อมน�ำหลกั การทรงงานของพระบาท และกีฬา 2) ได้รับมาตรฐานความปลอดภัย SHA
สมเดจ็ พระเจา้ อยู่หัว รัชกาลท่ี 9 มาใชใ้ นการดำ� เนิน ประเภทโลจสิ ตกิ ส์ ของการทอ่ งเทย่ี วแหง่ ประเทศไทย
งาน ได้แก่ การยึดหลักการ การศึกษาข้อมูลให้เป็น ปี 2564 และ 3) ไดร้ บั การคดั เลอื กเปน็ 1 ใน 10 SME
ระบบ การระเบดิ จากภายใน แกป้ ญั หาจากจดุ เลก็ ยดึ ต้นแบบสัมมาชีพของมูลนิธิสัมมาชีพท่ีท�ำธุรกิจ
ความพอเพียง การทำ� ตามล�ำดับข้ัน การค�ำนงึ ถึงภูมิ เอ้ือประโยชน์ (รางวัลเอสเอ็มอีต้นแบบสัมมาชีพ)
สังคม ภูมศิ าสตร์ สงั คมศาสตร์ การทำ� งานแบบองค์ ใช้ความรู้ความเชี่ยวชาญ และทรัพยากรในองค์กร
รวม และการไม่ตดิ ต�ำรา รถตู้คุณภาพท่องเที่ยวชุมชน กระจายรายได้ให้แก่

ชมุ ชนฐานราก

202 เชยี งรายเมืองคณุ ธรรม

บทเรียนท่ีได้รบั จากการด�ำเนนิ กิจกรรม

การเข้าร่วมเป็นองค์กรคุณธรรม และได้น�ำ ทางสังคม ท�ำให้เกิดเส้นทางท่องเที่ยวใหม่ ภายใต้
ประกาศเจตนารมณ์ไปใช้จนเกิดผลเป็นรูปธรรมและ โครงการ “1 สายน้�ำ 3 แผ่นดินเยือนถิ่นวัฒนธรรม
มีการขยายผลไปสู่สมาชิกเครือข่ายภายนอกองค์กร อีสานล้านนา” จากความตั้งใจของผู้ประกอบการ
ได้แก่ การขยายผลการด�ำเนินกิจกรรมไปยังสมาชิก ดังกล่าวน�ำไปสู่วิสัยทัศน์ขององค์กร “เป็นการท่อง
เครือข่ายในสังคม/เครือข่ายที่มีส่วนเกี่ยวข้องอื่นๆ เที่ยวท่ีมีคุณค่าสร้างสรรค์สังคม มีชื่อเสียงเป็นท่ี
หรือมีหน่วยงานภายนอกมาศึกษาดูงาน หรือน�ำ ยอมรับอย่างแพร่หลาย” โดยคาดหวังผลการพัฒนา
ตัวอย่างกิจกรรมไปใช้ในองค์กรที่ผู้ประกอบการร่วม บุคคลและองค์กรต้นแบบที่ดีมีคุณธรรม ให้แก่สังคม
กันท่ีจะท�ำดี สามารถน�ำแนวคิดการสร้างคุณค่าร่วม โดยเฉพาะนักศึกษา เยาวชนที่ท่ีจะก้าวสู่การเป็น
(Creating Shared Value CSV) รว่ มคดิ แก้ปญั หา ผู้ประกอบการทีด่ ีในสงั คมได้ต่อไป

203เชยี งรายเมอื งคณุ ธรรม

กิจกรรมท่จี ะดำ� เนนิ การในอนาคต

สง่ เสรมิ การเรยี นรดู้ นตรแี ละศลิ ปวฒั นธรรม อนั จะสรา้ งความภมู ใิ จและจติ สำ� นกึ ในการรกั ษาวฒั นธรรม
ประเพณีของท้องถิ่นรวมถึงต่อยอดองค์ความรู้ครูภูมิปัญญา ปราชญ์ชาวบ้าน และผู้มีจิตอาสาในสาขาต่างๆ
ได้ร่วมกันสืบสานและอนุรักษ์ศิลปวัฒนธรรมท้องถิ่นล้านนา และพันธกิจขององค์กรด้านการสนับสนุน
การทอ่ งเทยี่ วของเชยี งราย อย่างมีสว่ นร่วมและบรู ณาการร่วมกนั กบั หนว่ ยงานภาครัฐ ภาคเอกชน และภาค
ประชาชน
(ท่ีมา : นางสาวรตั นา บญุ เลิศ โทร. 085-5984439 ผู้ประสานงานข้อมลู )

หจก.อารท์ ีเอ็นทราเวลเชยี งราย
เลขที่ 184/1 หมู่ 15 ต�ำบลรอบเวียง อ�ำเภอเมอื ง จังหวดั เชยี งราย

โทร. 085-5984439

204 เชียงรายเมืองคุณธรรม

บริษทั ทวียนตม์ ารเ์ ก็ตติ้ง จ�ำกดั และ กลมุ่ ธุรกิจ
Wealth Solution

เปดิ ใจ ซ่ือสตั ย์ จริงใจ ทศั นคตทิ ี่ดี มมี ติ รภาพและความรัก

บริษัท ทวียนตม์ าร์เก็ตต้ิง จำ� กดั และกลุ่มธุรกจิ Wealth Solution มกี ารรวมกลมุ่ รวมพล

คนคดิ บวกภายใตแ้ นวคดิ Wealth Solution เพอ่ื เปน็ พนั ธมติ รทางธรุ กจิ ซง่ึ กนั และกนั ในการขบั เคลอื่ น
ธรุ กจิ ด้วยพลังความคดิ เชงิ บวกให้เกิดการหลอ่ หลอมทัศนคติรว่ มกัน ทำ� ใหเ้ กดิ ความช่วยเหลอื เกอื้ กลู
กนั ระหว่างธุรกจิ

คำ� ขวญั /พนั ธกจิ ขององค์กร ลกั ษณะกลมุ่ ภาคี รวมถึงกิจกรรมส่งเสรมิ คณุ ธรรมที่
Wealth Solution เปน็ องคก์ รชว่ ยเหลอื สงั คม ท�ำควบคไู่ ปกับภารกิจขององคก์ ร
มีค่านยิ มองคก์ ร คอื เปิดใจ ซือ่ สัตย์ จริงใจ ทัศนคติ 3. ท�ำตามหลักความจริง ต้องท�ำจากสภาพ
ทด่ี ี มมี ติ รภาพและความรัก ความจรงิ ขององคก์ รโดยมกี ารศกึ ษาปญั หาและตน้ ทนุ
ความดีขององค์กรให้เป็นระบบ แล้วลงมือท�ำตาม
กิจกรรมส�ำคัญท่ีเปน็ จุดเด่นขององค์กร ล�ำดบั ขน้ั ตอน
ดำ� เนินงานตามหลักคุณธรรม มคี วามพอเพียง 4. การมีส่วนร่วม สร้างโอกาสให้ทุกคนใน
มวี นิ ัย สุจรติ และจิตอาสา องคก์ รมสี ว่ นรว่ ม มพี ฤตกิ รรมสง่ เสรมิ คณุ ธรรมในการ
บรหิ ารจดั การธรุ กจิ อย่างมคี วามรบั ผดิ ชอบตอ่ สงั คม
แรงบันดาลใจท่ีต้องการให้ด�ำเนินกิจกรรมทาง 5. ท�ำความดีเพ่ือความดี ส่งต่อพลังการ
คณุ ธรรม ท�ำความดสี ูผ่ ู้อน่ื และสังคม
การพฒั นาจงั หวดั เชยี งราย โดยเนน้ แนวทาง ดงั นี้
1. ระเบิดจากข้างใน จดุ เดน่ ขององค์กร
2. ท�ำแบบองค์รวม มุ่งเนน้ การดำ� เนินงานตาม
ภารกิจของภาคเอกชนและหนุนเสริมการท�ำงาน ภาคธุรกิจที่มุ่งเน้นการพัฒนาจังหวัดเชียงราย
ตามบทบาทของภาคส่วนธรุ กจิ

205เชียงรายเมืองคุณธรรม

กิจกรรมที่เกย่ี วขอ้ งกับคุณธรรมขององค์กร กจิ กรรม ลา้ นเมือง วิลเลจ อเี ว้นท์
1. การด�ำเนินงานกลุ่มพันธมิตรทางธุรกิจ กิจกรรม ล้านเมือง วิลเลจ อเี วน้ ท์ ตอน See
Wealth Solution Me in the Mountain กิจกรรมผ่อนคลายสภาวะ
2. กจิ กรรมของกล่มุ รกั เชียงรายไรห้ มอกควนั โควดิ 19 ในช่วงเทศกาลปีใหมเ่ มือง ภายใตม้ าตรฐาน
3. กจิ กรรม ล้านเมอื ง วิลเลจ อีเว้นท์ การป้องกันการแพร่ระบาดของเช้ือโควิด 19 อย่าง
4. กจิ กรรมการบรจิ าคและมอบสงิ่ ของเขา้ ตปู้ นั เข้มงวด โดยส่งเสริมศิลปะวัฒนธรรม และ
สุขอ�ำเภอเมืองเชยี งราย การท่องเท่ียวในจังหวัดเชยี งราย ประกอบไปด้วย
1. การสรงน�้ำพระพุทธรูปศักดิ์สิทธ์ิประจ�ำ
ผลการด�ำเนินกจิ กรรม จงั หวัดเชียงราย
1. Wealth Solution 2. กจิ กรรมสืบสานงานประเพณี “ตานตงุ ”
มีการรวมกลุ่มรวมพลคนคิดบวกภายใต้แนวคิด 3. ตกั บาตรพระภกิ ษสุ งฆป์ ใี หมเ่ มอื งจำ� นวน 99 รปู
Wealth Solution เพ่อื เป็นพันธมติ รทางธุรกิจซ่งึ กนั 4. จดุ แลนด์มาร์คเพ่อื การถา่ ยภาพ
และกัน ในการขับเคลื่อนธุรกิจด้วยพลังความคิดเชิง 5. เทศกาลอาหารโดย เชฟบอส
บวกให้เกิดการหล่อหลอมทัศนคติร่วมกัน ท�ำให้เกิด 6. กจิ กรรมกินปูดโู คม
ความชว่ ยเหลอื เกอ้ื กลู กนั ระหวา่ งธรุ กจิ โดยมกี ารรวม
กลุ่มพบปะกันทกุ วนั พฤหัสบดี เวลา 13.00-15.00 น. มอบสง่ิ ของเขา้ ตปู้ ันสุขอำ� เภอเมืองเชียงราย
ค่าสมาชิกปีละ 1,000 บาท มีนักธุรกิจรุ่นใหม่ของ คุณชญานุท เหล่ารุ่งโรจน์ รองกรรมการ
จังหวัดเชียงรายเข้าร่วมประชุมกลุ่มจ�ำนวนกว่า 30 ผู้จัดการ บริษัททวียนต์ มาร์เก็ตต้ิง จ�ำกัด ผู้ก่อต้ัง
บรษิ ทั Wealth Solution NETWORK พร้อมด้วย ผู้ช่วย
ศาสตราจารย์ ดร.เด่นศักด์ิ สุริยะ รองอธิการบดี
กลุ่มรักเชยี งรายไรห้ มอกควนั มหาวทิ ยาลยั พษิ ณโุ ลก ผรู้ ว่ มกอ่ ตงั้ Wealth Solution
จัดท�ำหนังสือ “กู้ดบายเชียงรายหมอกควัน” NETWORK ผู้ก่อตั้งสโมสรฝึกการพูดเชียงราย
เพื่อต้องการให้เกิดประโยชน์ต่อชาวจังหวัดเชียงราย ผู้ก่อตั้งชมรมคนดีศรีเชียงราย นายธเนตรธรรม
และ ผทู้ ่ไี ด้อ่านหนังสอื ดงั กล่าว เพราะเน้ือหาด้านใน ไคร้ศรี ประธานชมรมคนดีศรีเชียงราย นายนพรัตน์
จะเขียนถึงเร่ืองปัญหาหมอกควันที่เกิดข้ึนจากอดีต เกตุนิรัตน์ เจริญนครการแว่น นายอนุชา ไชยค�ำวัง
จนถึงปัจจบุ นั วา่ เกดิ มาได้อย่างไร ใครเป็นคนท�ำ และ นอร์ทสตาร์ เพสท์ เซอรว์ สิ ก�ำจดั ปลวกเชยี งราย นาย
แนวทางป้องกัน ท้ังเรื่องการเกิดไฟป่า การดูแล ยศจรสั เมธาพิทักษ์ชยั Zumba Cute Thailand By
สุขภาพ และผลกระทบระยะยาว Zin Kru Ooh ไดร้ ว่ มกนั นำ� สง่ิ ของ เปน็ จำ� นวนนบั ลา้ น
บาท ส่งมอบให้กับนายสมกิจ เกศนาคินทร์

206 เชยี งรายเมอื งคณุ ธรรม

นายอ�ำเภอเมืองเชียงราย ณ ท่ีว่าการอ�ำเภอเมือง ได้ด�ำเนินงานตามหลักคุณธรรม มีความพอเพียง
จงั หวัดเชียงราย เพื่อน�ำสิง่ ของทัง้ หมด ไว้ในตปู้ ันสขุ มีวินัย สุจริต และจิตอาสา โดยสะท้อนผลลัพธ์จาก
ท่ีทางอ�ำเภอเมืองเชียงราย ตั้งขึ้นมา จ�ำนวน 1 ตู้ การด�ำเนินงานและมีส่วนร่วมสร้างสรรค์สังคมท่ีดี
เพอ่ื ใหผ้ ทู้ ไ่ี ดร้ บั ผลกระทบจากภาวะโควดิ 19 นำ� ไปใช้ รว่ มกนั รว่ มขบั เคลอ่ื นใหเ้ กดิ จงั หวดั เชยี งรายคณุ ธรรม
และบริโภค โดยจะเน้นผู้ที่เดินทางมาติดต่อราชการ
ในวนั ท�ำการปกติ กจิ กรรมทจี่ ะดำ� เนนิ การในอนาคต
ร่วมส่งเสริมจังหวัดคุณธรรมให้ปรากฏ
บทเรยี นทไี่ ด้รบั จากการด�ำเนินกิจกรรม ผลส�ำเรจ็ อยา่ งเป็นรูปธรรม
การส่งเสริมคุณธรรมให้เกิดผลท่ีดีต้องเลือก
ประเด็นคุณธรรมท่ีสอดคล้องกับปัญหา และความ (ท่ีมา : นางสาวชญานุท เหล่ารุ่งโรจน์ โทร.
ตอ้ งการของคนในแตล่ ะองคก์ ร สำ� หรบั บรษิ ทั ทวยี นต์ 092-9824444 ผูป้ ระสานงานข้อมลู )
มารเ์ ก็ตตงิ้ จำ� กดั และกลุ่มธรุ กจิ Wealth Solution

บรษิ ทั ทวียนตม์ ารเ์ กต็ ตง้ิ จ�ำกดั และกล่มุ ธุรกจิ Wealth Solution
เลขที่ 99/13 หมู่ที่ 13 ตำ� บลสนั ทราย อำ� เภอเมอื งเชยี งราย จังหวัดเชียงราย

และ 608/3 ต�ำบลเวียง อำ� เภอเมอื งเชียงราย จังหวดั เชียงราย

207เชยี งรายเมืองคณุ ธรรม

ศนู ย์การเรียนรเู้ ยาวชนรักษศ์ ิลป์ลา้ นนา

อำ� เภอเชียงแสน

“การสบื สาน รกั ษา ตอ่ ยอด ทางดา้ นศาสนา ศลิ ปะและวฒั นธรรม”

ศนู ยก์ ารเรียนรเู้ ยาวชนรกั ษ์ศิลป์ลา้ นนา อำ� เภอเชียงแสน จังหวดั เชยี งราย มจี ดุ ประสงค์เพื่อ

อนุรักษ์ สืบสานและเผยแพร่ศิลปวัฒนธรรมล้านนาให้กับเด็กและเยาวชนได้เห็นคุณค่าและความส�ำคัญ
และเกิดความภูมิใจในศิลปวัฒนธรรมล้านนา ใช้เวลาว่างให้เกิดประโยชน์ ออกห่างจากอบายมุข
สิ่งเสพติด สามารถนำ� ความสามารถไปแสดงออกในทางท่ีดี และมีรายได้ระหว่างเรยี น

คำ� ขวัญ/พันธกจิ ขององคก์ ร เกิดประโยชน์ ออกห่างจากอบายมุข และสิ่งเสพติด
“การสืบสาน รกั ษา ต่อยอด ทางดา้ นศาสนา และสามารถน�ำความรู้ด้านศิลปวัฒนธรรม ไป
ศิลปะและวฒั นธรรม” แสดงออกในทางทดี่ ี และมรี ายไดใ้ นระหวา่ งเรยี น เปน็
ทย่ี อมรับของสงั คม
กิจกรรมส�ำคญั ท่เี ปน็ จดุ เดน่ ขององค์กร
ศูนย์การเรียนรู้เยาวชนรักษ์ศิลป์ล้านนา มุ่ง แรงบันดาลใจที่ต้องการให้ด�ำเนินกิจกรรมทาง
ศกึ ษา สืบสาน สบื ทอดศลิ ปะการตกี ลอง และศลิ ปะ คุณธรรม
การแสดงพน้ื บา้ น ดนตรพี น้ื เมอื ง รวมถงึ ภมู ปิ ญั ญาพนื้ ในยคุ ปจั จบุ นั เปน็ ยคุ การสอื่ สารไรพ้ รมแดน มี
บ้าน ให้แก่เด็กและเยาวชนและผู้ที่สนใจ ได้เข้ามา ความเจรญิ กา้ วหนา้ ทางดา้ นเทคโนโลยเี ปน็ อยา่ งมาก
ศกึ ษาเรียนรู้ และสามารถน�ำไปพฒั นาตอ่ ยอดได้ โดย กระแสการเข้ามาของวัฒนธรรมสมัยใหม่ ท�ำให้ศิลป
ได้มกี ิจกรรมท่สี ำ� คญั คอื การอนุรักษส์ ืบสานและเผย วฒั นธรรมพน้ื บา้ น ซ่ึงเป็นวัฒนธรรมทด่ี งี ามและเปน็
แพรค่ วามรทู้ างดา้ นศลิ ปวฒั นธรรมลา้ นนา ภมู ปิ ญั ญา เอกลักษณ์ของชาติเริ่มสูญหายไป ท�ำให้เด็กและ
พื้นบ้าน ส่งเสริมให้เด็กและเยาวชนได้ใช้เวลาว่างให้ เยาวชนผทู้ จ่ี ะสามารถสบื ทอดศลิ ปวฒั นธรรมทอ้ งถน่ิ

208 เชียงรายเมอื งคณุ ธรรม

ใช้เวลาว่างไปในทางที่ไม่เหมาะสม เช่น เล่นเกมส์
เทยี่ วเตร่ ดม่ื สรุ า มวั่ สมุ อบายมขุ สรา้ งความเดอื ดรอ้ น
ให้กับชุมชนสังคม (พื้นที่ท่ีด�ำเนินกิจกรรมเป็นพื้นท่ี
ชายแดนติดกับประเทศเพื่อนบ้าน และมีปัญหา
การแพรร่ ะบาดของยาเสพตดิ ) รวมถงึ เดก็ และเยาวชน
ไม่เห็นคุณค่าและความส�ำคัญของศิลปวัฒนธรรม
ท้องถ่ิน ขาดแรงจูงใจในการอนุรักษ์สืบสาน
ศลิ ปวัฒนธรรมท้องถ่ิน
ปัญหาที่ประสบระหว่างด�ำเนินการ พบว่ามี
ปัญหาวัสดุอุปกรณ์ท่ีมีคุณภาพท่ีใช้ในการฝึกซ้อมไม่ ชว่ ยทำ� งาน จงึ ไมอ่ ยากใหเ้ ขา้ รว่ มกจิ กรรม การฝกึ ซอ้ ม
เพียงพอ หาซื้อได้ยาก มีราคาแพง และตอ้ งซอ่ มแซม ทำ� ใหเ้ กิดเสียงดังรบกวนผคู้ นในชุมชน

บ�ำรุงรักษาอย่างต่อเนื่อง โดยต้องอาศัยงบประมาณ จดุ เดน่ ขององคก์ ร
ท่ไี ด้รบั จากคา่ สนบั สนนุ การแสดง และการสนบั สนุน
จากผู้มีจิตศรัทธา งบประมาณในการสนับสนุน ศูนย์การเรียนรู้เยาวชนรักษ์ศิลป์ล้านนา มี
กิจกรรมการฝึกอบรมไม่เพียงพอ เพราะโครงการฝึก ความโดดเด่นในใช้ศิลปวัฒนธรรมภูมิปัญญาท้องถิ่น
อบรมจะจดั เพยี งไมก่ วี่ นั แตก่ ารเรยี นรู้ ฝกึ ฝน ฝกึ ซอ้ ม เป็นฐานในการพัฒนาเด็กและเยาวชน ท่ีมีอายุต้ังแต่
ต้องด�ำเนินการอย่างต่อเนื่อง และการฝึกฝนพัฒนา 13-25 ปี เขา้ รว่ มกจิ กรรมโดยความสมัครใจ ให้อสิ ระ
ตนเองให้เป็นผู้มีความรู้ความสามารถด้านศิลป- ในการเลือกท�ำกิจกรรม และการฝึกซ้อมตาม
วัฒนธรรม ต้องใช้ความอดทน ขยันหม่ันเพียร มุ่ง ความถนัดของตนเอง โดยไม่มีการจ�ำกัดระยะเวลา
มานะ และใช้ระยะเวลาฝึกซ้อมยาวนาน ท�ำให้เด็ก ทำ� ใหเ้ ดก็ และเยาวชนสามารถไดพ้ ฒั นาตนเองไดอ้ ยา่ ง
และเยาวชนที่เข้ามาฝึก ขาดสมาธิ ขาดวินัย ใน ต่อเนื่อง จนสามารถน�ำความรู้ความสามารถไป
การฝกึ ซอ้ ม และไมป่ ระสบความสำ� เรจ็ ในการเขา้ รว่ ม แสดงออกในทางท่ีดีงาม และถ่ายทอดให้รุ่นน้อง
กิจกรรม ตลอดจนครอบครัว ชุมชน สังคม ไม่ กล่มุ เด็กและเยาวชนหรือคนทั่วไปท่ีมีความสนใจได้

สนับสนุน ไม่ส่งเสริมให้เด็กและเยาวชนเข้าร่วม
กิจกรรม เช่น บางครอบครัวต้องการให้บุตรหลาน

209เชยี งรายเมืองคุณธรรม

กิจกรรมทีเ่ ก่ยี วขอ้ งกับคุณธรรมขององค์กร
1. ดา้ นการศกึ ษาศลิ ปวฒั นธรรมลา้ นนา ไดแ้ ก่
ศิลปะการตีกลองล้านนา ดนตรีพื้นเมือง ศิลปะการ
แสดงพนื้ บา้ น ภาษาและวรรณกรรมลา้ นนา ภมู ปิ ญั ญา
ล้านนา
2. ด้านการสืบสานศิลปวัฒนธรรมล้านนา
ได้แก่ จัดการแสดงทางด้านศิลปะวัฒนธรรมล้านนา
จดั กจิ กรรมตามประเพณี 2) สืบสาน คือ น�ำความรู้ท่ีได้รับมาฝึกฝน ฝึกซ้อม
3. ด้านการสืบทอดศิลปวัฒนธรรมล้านนา พัฒนาตนเอง จนสามารถน�ำไปแสดงออกได้ และ
ไดแ้ ก่ กจิ กรรมพส่ี อนนอ้ ง กจิ กรรมถา่ ยทอดความรใู้ น 3) สืบทอด คือ น�ำความรู้ ความสามารถที่มีไป
โครงการต่างๆ ถา่ ยทอดให้กบั รนุ่ นอ้ ง เด็กและเยาวชนที่สนใจ
3. กิจกรรมส่งเสริมการพัฒนาคุณธรรมใน
ตนเอง ดังนี้ 1) ฝึกให้เด็กและเยาวชนมีความอดทน
ขนั้ ตอนการด�ำเนินกจิ กรรม ขยันหมั่นเพียร มีวินัยในการฝึกซ้อม โดยจัดให้มี
กิจกรรมฝึกซ้อมเปน็ ประจำ� ทกุ วนั หลักเลิกเรียน และ
1. ใชศ้ ลิ ปวฒั นธรรมภมู ปิ ญั ญาทอ้ งถน่ิ เปน็ ฐาน ช่วงวันหยุดเสาร์อาทิตย์ 2) ฝึกให้เด็กและเยาวชนมี
ในการพฒั นาเด็กและเยาวชน โดยจัดกิจกรรมใหเ้ ดก็ ความรับผิดชอบ โดยเม่ือเข้าร่วมกิจกรรมการแสดง
และเยาวชนไดเ้ รยี นรพู้ ฒั นาความรคู้ วามสามารถ ดงั นี้ ต้องตงั้ ใจทำ� ใหด้ ที สี่ ดุ ไม่ละท้งิ ภาระหนา้ ท่ีทตี่ นเองได้
1) ดา้ นศลิ ปะการตีกลองล้านนา สืบสานศิลปะการตี รับมอบหมาย เข้าร่วมกิจกรรมตรงตามเวลาที่นัด
กลองปจู่ า กลองสะบัดชัย กลองชยั ยะมงคล กลองต่ึง หมาย 3) ฝึกใหเ้ ดก็ และเยาวชน มีน้�ำใจ เอ้ือเฝ้อื เผือ่
นง กลองป่เู จ่ กลองมองเซงิ 2) ดา้ นศิลปะการแสดง แผ่ โดยรุ่นพี่ท่ีมีความรู้ความสามารถช่วยถ่ายทอด
พน้ื บา้ น สบื สานศลิ ปะการฟอ้ นเจงิ ฟอ้ นดาบ ฟอ้ นนก ความรู้ความสามารถให้กับรุ่นน้อง และกลุ่มเยาวชน
ฟ้อนโต 3) ด้านดนตรีพื้นเมือง สืบสานวงดนตรีพื้น ร่วมถึงผู้ท่ีสนใจทั่วไป โดยไม่คาดหวังสิ่งตอบแทน
เมอื ง วงสะลอ้ ซอ ซึง 4) ดา้ นภาษาและวรรณกรรม 4) ฝึกให้เด็กและเยาวชนรู้จักความพอเพียง โดยใช้
พ้ืนบ้าน จัดการเรียนการสอนภาษาล้านนา(ตั่วเมือง วัสดุอุปกรณ์ให้คุ้มค่า และรู้จักซ่อมแซม ดูแลรักษา
ขน้ั พื้นฐาน) และ 5) ดา้ นภมู ปิ ัญญาลา้ นนา สืบสาน วัสดุอุปกรณ์ ด้วยตนเอง และ 5) ฝึกให้เด็กและ
ศิลปะการ ตดั ตงุ ตอ้ งลาย และการท�ำโคมลา้ นนา เยาวชนรจู้ กั ความสามคั คมี เี หตผุ ล โดยเมอ่ื เขา้ มารว่ ม
2. ใช้หลักการด�ำเนินงาน“ศึกษา สืบสาน ท�ำกิจกรรมร่วมกันแล้ว ต้องช่วยเหลือซ่ึงกันและกัน
สบื ทอด” ดังนี้ 1) ศึกษา คอื เรยี นรู้ ความรดู้ า้ นศลิ ป ไมถ่ อื ความคดิ ตนเปน็ ใหญ่ และรจู้ งั รบั ฟงั ความคดิ เหน็
วัฒนธรรม ภูมิปัญญา จากพ่อครู แม่ครู ที่มีความรู้ ของผูอ้ ่ืน
โดยเชิญเข้ามาถ่ายทอดความรู้ให้แก่เด็กและเยาวชน

210 เชียงรายเมอื งคณุ ธรรม

ระยะเวลาท่ดี �ำเนนิ การ และตา่ งจังหวัดไปแลว้ กว่า 500 ครัง้ และไดถ้ า่ ยทอด
ตง้ั แตป่ ี พ.ศ.2549 - ปจั จบุ ัน (2564) ความรคู้ วามสามารถใหเ้ ดก็ และเยาวชนทสี่ นใจไปแลว้
หลากหลายกลุม่
เกดิ ผลการเปล่ียนแปลง 3. เด็กและเยาวชนมีรายได้เป็นทุนการศึกษา
ชว่ ยลดพฤตกิ รรมเสย่ี งในเดก็ และเยาวชน โดย ช่วยแบ่งเบาภาระของผู้ปกครอง โดยในสถิติ 5 ปีที่
เดก็ และเยาวชนทเี่ ขา้ รว่ มกจิ กรรมทกุ คน จะตอ้ งไมย่ งุ่ ผา่ นมา คือในชว่ งปี พ.ศ.2558-พ.ศ.2563 (ปัจจบุ นั )
เก่ียวกบั บุหรี่ สุรา ยาเสพตดิ และอบายมขุ ไดใ้ ชเ้ วลา ได้รับเงินสนับสนุนการแสดงด้านศิลปวัฒนธรรมท้อง
ว่างให้เกิดประโยชน์ และมีรายได้ระหว่างเรียน เด็ก ถน่ิ เปน็ ทนุ การศึกษาใหแ้ ก่เดก็ และเยาวชนท่เี ขา้ รว่ ม
และเยาวชนท่ีเข้าร่วมกิจกรรม ได้พัฒนาคุณธรรมใน กิจกรรมกวา่ 1,000,000 บาท
ตนเอง ในเร่ืองความขยนั หมัน่ เพยี ร สามคั คี มวี นิ ยั มี 4. เด็กและเยาวชนท่ีเข้าร่วมกิจกรรมทุกคน
ความรบั ผดิ ชอบ และความเสยี สละ มนี �้ำใจ เออ้ื เฟื้อ ไม่มพี ฤติกรรมเส่ยี ง ไมย่ ่งุ เก่ียวกบั บุหร่ี สุรา ยาเสพ
เผอื่ แผ่ ติด และอบายมุข (เด็กท่ีเข้าร่วมกิจกรรมปลอดบุหร่ี
สรุ า ยาเสพติด 100 เปอร์เซ็นต)์
การด�ำเนินกจิ กรรมท่ีประสบผลส�ำเร็จ 5. เดก็ และเยาวชนทเ่ี ขา้ รว่ มกจิ กรรม ไดพ้ ฒั นา
1. เด็กและเยาวชนได้อนุรักษ์สืบสานศิลป- ตนเองให้เป็นผู้มีคุณธรรมคือ มีความขยันหม่ันเพียร
วัฒนธรรมพื้นบ้านล้านนา ในด้านศิลปะการตีกลอง ในการฝกึ ซอ้ ม เกดิ ความสามคั คใี นการรว่ มงาน มวี นิ ยั
ล้านนา ศิลปะการแสดงพื้นบ้าน และภูมิปัญญาพื้น ในการฝึกซ้อม มีความรับผิดชอบต่อการเข้าร่วม
บา้ น ซงึ่ เปน็ ศลิ ปวฒั นธรรมทด่ี งี ามใหค้ งอยู่ เปน็ มรดก กจิ กรรม และเสยี สละ มนี ำ้� ใจ เออ้ื เฟอ้ื เผอ่ื แผ่ ตอ่ ผอู้ น่ื
ของชาตสิ บื ตอ่ ไป โดยช่วยถ่ายทอดความรู้ด้านศิลปวัฒนธรรมให้แก่รุ่น
2. เด็กและเยาวชนสามารถน�ำความรู้ความ น้องและผทู้ ส่ี นใจ
สามารถไปแสดงออกในทางทดี่ งี ามได้ และสามารถนำ� 6. เดก็ และเยาวชนสามารถพฒั นาตนเองจนได้
ความรู้ความสามารถไปถ่ายทอดให้รุ่นน้อง กลุ่มเด็ก รบั การยอมรับจากสงั คม ชุมชนมีความภาคภูมใิ จ ใน
และเยาวชนทม่ี คี วามสนใจ โดยในสถติ ิ 5 ปีที่ผ่านมา ศิลปวัฒนธรรมท้องถ่ิน โดยได้รับการยกย่องเชิดชู
คอื ในชว่ งปี พ.ศ.2558-พ.ศ.2563 (ปจั จบุ นั ) ไดร้ บั เชญิ เกยี รติ และรางวลั ชนะเลศิ จากการเขา้ ประกวดแขง่ ขนั
ให้เข้าร่วมการแสดงด้านศิลปวัฒนธรรมทั้งในจังหวัด หลายรายการ

211เชียงรายเมอื งคณุ ธรรม

กิจกรรมทีจ่ ะด�ำเนินการในอนาคต หรือ เปา้ หมายทอี่ งค์กร ชุมชน พ้ืนที่

เผยแพร่ความรดู้ ้านศลิ ปวัฒนธรรมล้านนาใหแ้ กเ่ ด็ก เยาวชนและผ้ทู ่ีสนใจ โดยไม่คิดคา่ ตอบแทนใดๆ
เพ่ิมกิจกรรมที่สร้างสรรค์ ตามความสนใจของเด็กและเยาวชนให้มากขึ้น และพัฒนาความรู้ความสามารถ
และถา่ ยทอดสู่รุ่นน้องเพอ่ื ความยั่งยนื ของกจิ กรรม
(ทมี่ า : พระสมคิด จิตตฺ สํวโร (ชมภถู )ี เบอร์โทร 087-3575991 ผปู้ ระสานงานข้อมลู )

ศูนยก์ ารเรยี นรเู้ ยาวชนรกั ษ์ศลิ ป์ลา้ นนา อำ� เภอเชียงแสน
วดั ท่าเดอื่ หม่ทู ่ี 4 ตำ� บลแมเ่ งิน อำ� เชยี งแสน จงั หวดั เชยี งราย
พระสมคดิ จติ ตฺ สวํ โร (ชมภถู ี) ประธานศูนย์การเรียนรเู้ ยาวชนรักษศ์ ลิ ปล์ า้ นนา

เบอรโ์ ทร 087-3575991

212 เชียงรายเมอื งคณุ ธรรม

บทท่ี 3

บทวิเคราะห์และบทสรปุ

การจัดการความรแู้ ละถอดบทเรยี นกรณีตวั อย่างความสำ� เร็จขององคก์ ร/
ชมุ ชน / อำ� เภอ สง่ เสริมจงั หวัดคณุ ธรรม

การสง่ เสรมิ การจดั การความรแู้ ละถอดบทเรยี น ในระดบั นเ้ี กดิ ขน้ึ จากการเปลยี่ นแปลงสะสมในระดบั
กรณีตัวอย่างความส�ำเร็จของ ชุมชน องค์กรและ จลุ ภาค
อำ� เภอทเี่ ขา้ รว่ มกระบวนการจงั หวดั สง่ เสรมิ คณุ ธรรม ทั้งนี้ โลกยุคปัจจุบันก�ำลังเปลี่ยนแปลงอย่าง
จงึ ดำ� เนนิ การโดยแนวคดิ ทนุ ทางสงั คมในพนื้ ทจี่ งั หวดั รวดเร็วเม่ือเปรียบเทียบกับโลกยุคเก่า การเปล่ียน
เชียงราย อันหมายความถึงมิตทิ ่หี ลากหลาย ทง้ั ทอ่ี ยู่ เขา้ สโู่ ลกยคุ ใหมเ่ รมิ่ ขนึ้ ราวรอ้ ยกวา่ ปมี านี้ โดยเรม่ิ จาก
ในฐานของทรัพยากรและฐานทางวัฒนธรรม เป็น สังคมตะวันตกแล้วแพร่กระจายไปท่ัวโลกในปัจจุบัน
ภูมิปัญญาท่ีมีมาแต่เดิมในสังคมไทย ท่ีได้สะท้อน มีการเปลี่ยนแปลงในโลกปรากฏข้ึนชัดเจนหลาย
ออกมาในวิถีการด�ำเนินชีวิต เป็นชุดของคุณธรรม ประการ เช่นการเพ่ิมจ�ำนวนประชากร ขนาดของ
ที่เป็นรากฐานของสังคมไทยที่แสดงออกถึงความเอื้อ สังคมและการตั้งถ่ินฐานเป็นลักษณะชุมชนถาวร
อาทร ความสามัคคี และการรวมกลุ่มหรือเครือข่าย มีผลผลิตทางวัฒนธรรม ผลิตภณั ฑท์ ี่มีจำ� นวนเพม่ิ ขึ้น
เปน็ ระบบคดิ และการจดั การทม่ี คี วามซบั ซอ้ นทกี่ อ่ ให้ ท้ังชนิดและปริมาณ ความไร้ระเบียบทางสังคม
เกิดพลังในการแก้ไขปัญหาสังคมท้ังในยามปกติและ ความไม่เท่าเทียม และสังคมมนุษย์มีผลกระทบต่อ
ในสถานการณ์วิกฤติ เช่นในปัจจุบันท่ีมีสถานการณ์ สิ่งแวดล้อมเพิ่มข้ึน เป็นต้น การเปล่ียนแปลงเหล่าน้ี
Covid-19 มาท้าทายการเปล่ียนแปลงในการด�ำเนิน เกิดข้ึนมากน้อยและเร็วช้าไม่เท่ากันในแต่ละสังคม
ชีวิตทุกระดับและหลายมิติ ซ่ึงการเปลี่ยนแปลงนี้ บางสงั คมเกดิ การเปลยี่ นแปลงมากจนกลายเปน็ สงั คม
อาจเรียกว่าการเปลี่ยนแปลงทางสังคมท่ีหมายถึง ท่ีก้าวหน้าและเป็นศูนย์กลางของโลกยุคใหม่ หลาย
การเปล่ียนแปลงที่เกิดขึ้นในระบบความสัมพันธ์ของ สงั คมเปลย่ี นแปลงชา้ หรอื มกี ารเปลย่ี นแปลงบางดา้ น
บุคคลท่ีอยู่ร่วมกันเป็นกลุ่มเป็นพวกเดียวกันเป็น ที่เป็นปัญหา เช่น ประชากรเพิ่มมากจนกระทบต่อ
การเปล่ียนแปลงในกรอบก�ำหนดขอบเขตสิทธิและ การพัฒนาเศรษฐกิจ เช่น จีน อนิ เดยี ในบางประเทศ
หนา้ ทที่ บี่ คุ คลจะปฏบิ ตั ติ อ่ กนั ไดจ้ ากทเ่ี คยกำ� หนดอยู่ เน้นการพัฒนาด้านวัตถุเกินไปจนเป็นปัญหาต่อ
ก่อนการเปล่ียนแปลงของสังคมมีท้ังในระดับจุลภาค ความสมั พนั ธท์ างสังคม
ได้แก่ การเปลี่ยนแปลงในพฤติกรรมส่วนบุคคลที่ การเปลี่ยนแปลงทางสังคมและวัฒนธรรม
เกิดข้ึนอยู่เป็นปกติ แต่ในอัตราและความมากน้อย ของประเทศต่างๆ ในปัจจุบันมักไม่ใช่เร่ืองภายใน
แตกตา่ งกนั ตามทอ้ งทแ่ี ลว้ แตโ่ อกาสหรอื กาลเวลา เชน่ ของประเทศหน่ึงเท่านั้นแต่เป็นส่ิงท่ีเกี่ยวข้องกับ
ในเรอ่ื งคา่ นยิ มหรือคณุ คา่ ทางจริยธรรม การแตง่ กาย ระบบสังคมโลกท่ีครอบคลุมระบบเศรษฐกิจโลก
มารยาท และการใชภ้ าษา การเปล่ยี นแปลงในระดบั การค้า การเงนิ ระหวา่ งประเทศ และบริษัทขา้ มชาติ
นี้จะเปล่ียนไปอย่างช้าๆ ในระดับมหภาค คือ (Multinational Corporation) ซง่ึ เป็นระบบทท่ี ำ� ให้
การเปลย่ี นแปลงในรปู แบบของสงั คม การเปลยี่ นแปลง ประเทศต่างๆ ผูกพัน จนกลายเป็นสังคมเดียวกัน

213เชียงรายเมอื งคณุ ธรรม

ตรงจุดน้ีในการด�ำเนินงานขับเคล่ือนการพัฒนา ร่วมถึงแนวทางการดำ� เนินงานขับเคล่ือนคุณธรรมให้
เชิงพ้ืนที่ และส่งเสริมพัฒนาให้เกิดจังหวัดคุณธรรม เห็นเป็นรูปธรรมและเชื่อมโยงกับพันธกิจหลักของ
ต้นแบบ จึงมีความจ�ำเป็นอย่างย่ิงในการเปิดทัศนะ แตล่ ะหน่วยงานมากย่ิงข้ึน โดยสามารถสรปุ บทเรียน
และแลกเปลี่ยนเรียนรู้ระหว่าง องค์กร / ชุมชน / กรณีตัวอย่างความส�ำเร็จในเชิงกระบวนการท�ำงาน
อ�ำเภอ ส่งเสริมจังหวัดคุณธรรม ท้ังในระดับปัจเจก ดงั นี้
บุคคลและระดับกลุ่มองค์กร ท่ีสามารถด�ำเนินการ 1. บริหารงานและปฏิบัติงานด้วยภายใต้
ขับเคลื่อน ร่วมมือ และผลักดันให้เกิดกิจกรรมสร้าง หลักความยุติธรรม และเสมอภาค หากเป็นองค์กร
เสรมิ และสรา้ งสรรคท์ สี่ อดคลอ้ งกบั แนวคดิ “เชยี งราย หน่วยงานภาครัฐ ต้องบริหารจัดการภายใต้หลัก
เมืองแห่งคุณธรรม น�ำพาประชาชนอยู่เย็นเป็นสุข” ธรรมาภบิ าล
ณ อาคารเจียงแสน ศูนย์ประชุมและแสดงสินค้า 2. ปลูกฝังค่านิยม วัฒนธรรมสร้างองค์กร
นานาชาติ GMS เชียงราย อ�ำเภอเมือง จังหวัด คนดี เพอ่ื สงั คมดี
เชียงรายเพื่อขับเคลื่อนงานส่งเสริมคุณธรรมให้เกิด ตามแนวทางการประกาศเจตนารมณ์ร่วมกัน
รปู ธรรมอยา่ งแท้จรงิ ของหน่วยงานทุกภาคส่วนท่ีจะขับเคล่ือนเชียงราย
จากผลสำ� เรจ็ ของการขบั เคลอ่ื นจงั หวดั สง่ เสรมิ สู่การเป็นจังหวัดคุณธรรม ภาคีเครือข่ายองค์กร
คุณธรรมในปีที่ผ่านมา มีข้อมูลว่าชุมชน องค์กร คุณธรรมทุกภาคส่วนในพื้นที่จังหวัดเชียงราย มี
หน่วยงานทุกภาคส่วนในจังหวัดเกิดความต่ืนตัว เจตนารมณร์ ว่ มกนั ทจี่ ะขบั เคลอ่ื นจงั หวดั เชยี งราย ไป
ลกุ ขน้ึ มาแสดงพลงั ความรว่ มมอื พรอ้ มทจ่ี ะขบั เคลอื่ น สู่การเป็นจังหวัดคุณธรรม โดยจะยึดม่ันและปฏิบัติ
คุณธรรมท้ังในองค์กรและสนับสนุนการขับเคลื่อน ตามหลักธรรมทางศาสนา หลกั ปรชั ญาของเศรษฐกิจ
คุณธรรมให้บรรลุเป้าหมายประชาชนมีพฤติกรรมท่ี พอเพียง และสืบสานวิถีวัฒนธรรมไทย พร้อมทั้ง
สะท้อนคุณธรรมที่เป็นอัตลักษณ์ของจังหวัด สู่ ส่งเสริม สนับสนุนให้สมาชิกขององค์กร ให้ได้รับ
การเป็นจังหวัดคุณธรรมต่อไป น�ำสู่การต่อยอด การพัฒนาตนเอง เพื่อให้มีพฤติกรรมด้านคุณธรรม
รวบรวมจัดท�ำฐานข้อมูลองค์กรเครือข่ายที่เข้าร่วม 4 แนวทางหลกั ดังน้ี
กระบวนการขบั เคลอื่ นคณุ ธรรมในปที ่ี 2 และคดั เลอื ก 2.1 รว่ มกนั สง่ เสรมิ พฒั นา หนว่ ยงาน องคก์ ร
องค์กร / ชุมชน / อ�ำเภอ ส่งเสริมจังหวัดคุณธรรม ชมุ ชน อำ� เภอ และจงั หวดั ตามหลกั เกณฑก์ ารสง่ เสรมิ
ตน้ แบบ เพอื่ การจดั การความรแู้ ละถอดบทเรยี นกรณี ของคณะกรรมการส่งเสริมคุณธรรมแห่งชาติ โดยจะ
ตัวอย่างความส�ำเร็จในลักษณะร่วมวางแผนและ เน้น “การระเบิดจากภายใน” ด้วยการมุ่งม่ันพัฒนา
พัฒนาแนวทางการด�ำเนินงานขับเคล่ือนคุณธรรม องค์กร หรือชมุ ชนของตนเองให้เปน็ องคก์ รคุณธรรม
ของเครือข่ายประชาสังคม สถาบันการศึกษา และชุมชนคณุ ธรรม
หนว่ ยงานรัฐ และองคก์ รพัฒนาเอกชนร่วมกัน 2.2 สื่อสาร รณรงค์ และขับเคล่ือนเป้า
โดยผลการจัดการความรู้และถอดบทเรียน หมายความส�ำเร็จเชิงพฤติกรรมในจังหวัดเชียงราย
กรณตี วั อยา่ งความสำ� เรจ็ รว่ มกนั พบวา่ ขอบเขตสำ� เรจ็ ท่ีได้เห็นชอบร่วมกัน อันได้แก่ “สร้างจิตส�ำนึก
เชิงพฤติกรรมและการมีส่วนร่วมขับเคล่ือนจังหวัด ส่วนรวมต่อสังคมและส่ิงแวดล้อม ร่วมแก้ปัญหา
เชียงรายคุณธรรมด้วยการบูรณาการความร่วมมือ พฤติกรรมเสี่ยงในเด็กและเยาวชน สร้างวินัยจราจร
ระหวา่ งภาคเี ครอื ขา่ ยนนั้ ไดต้ คี วามและพฒั นาขอ้ สรปุ และคุณธรรมเป้าหมายตามบริบทของหน่วยงาน”

214 เชียงรายเมอื งคุณธรรม

ใหค้ รอบคลมุ องคก์ รเครือขา่ ยทางสงั คม ทุกเครอื ขา่ ย คนในองค์กรและต่อยอดสู่ ผู้น�ำชุมชนในระดับ
ในพ้ืนท่ีจังหวัด โดยการมีส่วนร่วมในการก�ำหนด ปกครองสว่ นทอ้ งถน่ิ ตง้ั แตร่ ะดบั หมบู่ า้ น ระดบั ตำ� บล
แนวทางการขับเคลอ่ื นคณุ ธรรมรว่ มของจงั หวดั และ และระดับอ�ำเภอ หากพิจารณาในเชิงรูปธรรมแล้ว
จะด�ำเนินงานตามแผนปฏิบัติการส่งเสริมคุณธรรม มีการด�ำเนินกิจกรรมที่ส่งเสริมในการท�ำความดี
ให้เกิดการเปล่ียนแปลงพฤติกรรมด้านคุณธรรม เพมิ่ ขน้ึ มแี นวโนม้ จะเกดิ การพฒั นาทตี่ อ่ เนอ่ื ง สามารถ
เปา้ หมายตอ่ ไป ถ่ายทอดและเป็นแหล่งเรียนรู้ให้กับองค์กรอ่ืนๆ ได้
2.3 ค้นหา ยกย่อง เชิดชู บคุ คล หนว่ ยงาน ซึ่งถือเป็นกลุ่มองค์กรภาครัฐ ที่เป็นส่วนราชการที่
องคก์ ร ชุมชน ทมี่ ีแบบอยา่ งดา้ นพฤตกิ รรมทค่ี วรค่า ยดึ หลกั การสง่ เสรมิ และพฒั นาองคก์ รคณุ ธรรมเขา้ มา
แก่การยกย่อง หรือมีความมุ่งมั่นต้ังใจในการ ใช้ โดยยดึ การทำ� งานตามหลกั ความจรงิ ทำ� แบบองค์
ขับเคลื่อนคุณธรรมเพื่อเป็นแบบอย่างให้กับสังคม รวม การมีสว่ นร่วม และตงั้ ใจพฒั นาองคก์ รคณุ ธรรม
ในโอกาสตา่ งๆ อย่างตอ่ เน่อื ง เพ่ือสร้างองคก์ รทด่ี ี โดยมกี ิจกรรมท่ีมคี วาม โดดเด่น
2.4 สง่ เสรมิ พฒั นาศกั ยภาพ การแลกเปลยี่ น ในการด�ำเนินงานที่ผ่านมา ในปีพ.ศ.2563 แม้ว่าจะ
เรียนรู้ของแกนน�ำ บุคลากร ท่ีท�ำหน้าท่ีในองค์กร เกิดวิกฤตการระบาดของ COVID-19 ก็ตาม แต่
ต้นแบบให้มีศักยภาพในการเป็นแหล่งเรียนรู้และ กิจกรรมการด�ำเนินงานที่โดดเด่นจะเห็นได้ว่า เป็น
ถา่ ยทอดเพื่อขยายผลใหค้ รอบคลุมทกุ พืน้ ท่ี กิจกรรมที่สอดคล้องกับการท�ำความดีระดับชาติ
3. ตอ้ งมกี ารพฒั นาและสง่ เสรมิ ยกระดบั นำ� ไป น่ันคือ “จิตอาสา” หรืออีกหนึ่งตัวอย่าง ได้แก่
สอู่ งคก์ รคณุ ธรรมอยา่ งตอ่ เนอื่ ง โดยผบู้ รหิ ารทกุ ระดบั วิทยาลัยเทคนิคเชียงราย ซึ่งนักศกึ ษาและคณาจารย์
และบคุ ลากรทกุ คนจะเปน็ คนมคี ณุ ธรรม นำ� องคก์ รให้ ของวิทยาลัยเทคนิคเชียงรายจะมีอัตลักษณ์ในด้าน
เข้มแข็ง คือมุมมองการวิเคราะห์ปัจจัยภายในและ “ทักษะดีมีฝีมือ” และเร่ิมต้นงานด้านคุณธรรมจาก
ปจั จยั ภายนอกองคก์ ารที่ส่งผลส�ำเรจ็ ต่อการพัฒนา คลินิกคุณธรรมในสถานศึกษาที่มีเอกลักษณ์ของ
4. สง่ เสรมิ และเปดิ โอกาสใหอ้ งคก์ รเอกชนและ องคก์ รคอื “สร้างคนดี มีจติ สาธารณะบรกิ ารชมุ ชน”
ภาคประชาชน ไดเ้ ขา้ มสี ว่ นรว่ มในการดำ� เนนิ กจิ กรรม มตี วั อยา่ งการดำ� เนนิ งานสง่ เสรมิ คณุ ธรรมทบี่ รู ณาการ
มีบทบาทในการส่งเสริมคุณธรรม พร้อมท้ังเป็น จากจดุ เดน่ นี้ เชน่ การผลติ เครอื่ งกรองอากาศ PM 2.5
เครือข่ายแหล่งสร้างคนดี เพื่อสังคมดี เป็นพลัง แบบ DIY เพ่ือเตรียมส่งมอบให้กับจังหวัดเชียงราย
ขับเคลอ่ื นสงั คมคณุ ธรรม เพื่อบริหารจัดการปัญหาภาวะหมอกควัน ท่ีมีผล
นอกจากนี้ กรณีตัวอย่างความส�ำเร็จและ กระทบทางดา้ นสงิ่ แวดลอ้ ม ในขณะเดยี วกนั กส็ ง่ เสรมิ
บทเรียนการด�ำเนินงานที่จะสามารถสร้างแนวทาง การขับเคล่ือนคุณธรรมในประเด็น “สร้างจิตส�ำนึก
การดำ� เนนิ งานขบั เคลอ่ื นคณุ ธรรมใหเ้ หน็ เปน็ รปู ธรรม ส่วนรวมต่อสังคมและส่ิงแวดล้อม ร่วมแก้ปัญหา
พบวา่ มคี วามสอดคลอ้ งกบั จดุ เดน่ ของแตล่ ะองคก์ ร / พฤตกิ รรมเสยี่ งในเดก็ และเยาวชน” รวมถงึ การทำ� งาน
ชุมชน / อ�ำเภอ ส่งเสริมจังหวัดคุณธรรมต้นแบบ ในลกั ษณะภาคเี ครือขา่ ยรว่ มกนั เปน็ ตน้
จ�ำนวน 53 องคก์ รทไ่ี ดก้ ล่าวมาแลว้ อาทิเชน่ จุดเดน่ ดังน้ันบทสรุปการจัดการความรู้และถอดบท
ของท่ีท�ำการปกครองอ�ำเภอเมืองเชียงราย ที่มี เรยี นกรณตี วั อยา่ งความสำ� เรจ็ ของ 53 องคก์ ร / ชมุ ชน
กจิ กรรมและการด�ำเนินงานมามากกวา่ 1 ปี รวมถงึ / อำ� เภอ สง่ เสรมิ จงั หวดั คณุ ธรรมของจงั หวดั เชยี งราย
ส่งเสริมให้เกิดการเปลี่ยนแปลงเชิงพฤติกรรมของ ครง้ั นี้ จงึ สามารถกลา่ วไดว้ า่ องคก์ ร ชมุ ชน และอำ� เภอ

215เชียงรายเมืองคณุ ธรรม

สง่ เสรมิ จังหวัดคุณธรรมสามารถประสบความส�ำเร็จ ไดจ้ ากกระบวนการวางแผน และด�ำเนินงานรว่ มมอื กบั
ภาคเี ครอื ข่ายรว่ มกนั ดว้ ยการบรู ณาการกับพนั ธกจิ หลักและเอกลกั ษณข์ ององค์กร รวมถึงการพัฒนาตอ่ ยอด
สู่ R2R (Routine to Research) หรอื การพฒั นางานประจ�ำสกู่ ารเป็นเครอื่ งมอื ในการพฒั นาคน เพ่อื พัฒนา
งาน ขบั เคล่อื นองคก์ รไปสอู่ งคก์ รแห่งการเรยี นรู้ (Learning Organization) ดว้ ยกลไก “ส่งเสรมิ คณุ ธรรม”
ในขอบเขตสำ� เรจ็ เชิงพฤติกรรมสร้างจติ ส�ำนึกส่วนรวมต่อสังคมและส่ิงแวดล้อม ร่วมแก้ปญั หาพฤตกิ รรมเสย่ี ง
ในเดก็ และเยาวชน สรา้ งวนิ ยั จราจร และคณุ ธรรมเปา้ หมายตามบรบิ ทของตนเอง เพอื่ การมสี ว่ นรว่ มขบั เคลอ่ื น
จงั หวัดเชยี งรายคุณธรรม ด้วยคำ� สำ� คัญ การบูรณาการ รว่ มมอื เลือก รบั ปรบั ใช้ โดยสามารถแสดงผลสรุป
ท่ีกลา่ วมาท้งั หมด ดงั แผนภาพ

ทม่ี า : จามรี พระสุนิล, 2564

216 เชยี งรายเมืองคณุ ธรรม

ขอบพระคุณข้อมูลจาก

ครสิ ตจักรภาคที่ 2 เชียงราย
สำ� นักงานวัฒนธรรมจังหวดั เชยี งราย
ส�ำนักงานพฒั นาสงั คมและความมั่นคงของมนุษย์จังหวดั เชียงราย
ศูนย์เรยี นรูก้ ารพัฒนาสตรีและครอบครัว จงั หวัดเชยี งราย
ศูนยพ์ ฒั นาราษฎรบนพืน้ ทส่ี ูงจงั หวัดเชยี งราย
ศนู ย์สง่ เสรมิ และพัฒนาอาชีพการเกษตร จงั หวดั เชยี งราย (เกษตรท่สี ูง)
ชุมชนคุณธรรมวัดพระธาตผาเงา
ชมุ ชนคุณธรรมไทลอ้ื วัดท่าข้ามศรดี อนชัย
เครอื ข่ายสวัสดิการชมุ ชนจงั หวัดเชียงราย
เครอื ข่ายสภาองค์กรชุมชนจังหวดั เชียงราย
ชมุ ชนคุณธรรมบ้านปา่ แหยง่
ชุมชนคุณธรรมบ้านสันทางหลวง
ชมุ ชนคณุ ธรรมบา้ นหนองครก
กลมุ่ วิสาหกจิ ชมุ ชนหตั ถกรรมฝมี อื พนาลัย ต.เวียงเหนือ
กล่มุ ทอ่ งเที่ยวชุมชนปางหา้ โฮมสเตย์
โรงเรยี นผสู้ ูงอายวุ ดั หัวฝาย (องค์กรสาธารณประโยชน)์
ชมุ ชนคณุ ธรรมบา้ นเมอื งรวง
ไร่รืน่ รมย์ เกษตรอินทรีย์
สมาพนั ธเ์ กษตรกรรมยงั่ ยนื เชยี งราย SDGsPGS
กล่มุ เมล็ดพนั ธพุ์ บดินเพ่อื พ่อของแผ่นดนิ
สภาเด็กและเยาวชนจังหวดั เชียงราย
เทศบาลนครเชยี งราย
เทศบาลต�ำบลศรดี อนชัย
เทศบาลตำ� บลแม่สาย
องค์การบริหารสว่ นตำ� บลหัวง้ม
เครือขา่ ยศูนย์ดนตรีกวศี ลิ ป์ล้านนา (ภาคเหนอื )
ข่วงเฮียนฮู้เฮือนพอ่ ครูมานติ ย์
มหาวทิ ยาลยั แมฟ่ า้ หลวง
มหาวิทยาลัยราชภฏั เชยี งราย
มหาวทิ ยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลลา้ นนา เชยี งราย

217เชยี งรายเมอื งคณุ ธรรม

วทิ ยาลัยสงฆ์เชยี งราย มหาวทิ ยาลยั มหาจฬุ าลงกรณราชวทิ ยาลยั
วิทยาลยั เชียงราย
วทิ ยาลยั เทคนิคเชยี งราย
ศูนยก์ ารศึกษาพิเศษ ประจำ� จังหวัดเชยี งราย
ส�ำนักงาน กศน.จงั หวัดเชียงราย
โรงเรียนชุมชนบา้ นศรดี อนชยั
โรงเรยี นเทศบาล 6 นครเชยี งราย
โรงเรยี นเทศบาล 5 เดน่ ห้า
โรงเรยี นปา่ แดงวทิ ยา
ทท่ี ำ� การปกครองอ�ำเภอเมอื งเชียงราย
ท่ที �ำการปกครองอ�ำเภอเชยี งของ
สมชั ชาสขุ ภาพจงั หวดั เชียงราย
โรงพยาบาลแม่สรวย
สถานวี ิทยุ อสมท.เชยี งราย
สมาคมสือ่ มวลชนและนกั ประชาสมั พันธ์ เชียงราย
ชมรมคนดีศรเี ชียงราย
กล่มุ พลงั แหง่ การเปล่ียนแปลง (PCG)
มลู นธิ ิจติ อาสา (มนส.)
ศูนย์พฒั นาการเมอื งภาคพลเมือง สถาบันพระปกเกล้า
มลู นิธสิ ืบสานวฒั นธรรมและภมู ิปัญญาวัดฝง่ั หม่นิ
หจก.อาร์ทีเอน็ ทราเวลเชียงราย
บรษิ ัท ทวียนตม์ าร์เก็ตตงิ้ จ�ำกัด
ศนู ย์การเรียนรู้เยาวชนรกั ษศ์ ิลปล์ า้ นนา อำ� เภอเชียงแสน

218 เชยี งรายเมอื งคณุ ธรรม

219เชยี งรายเมืองคุณธรรม