แผนหน่วยการเรียนรู้ที่ 1 แก๊สและสมบัติของแก๊ส

33

ขัน้ ท่ี 5 ตรวจสอบผล (Evaluate)
7. ครูประเมินจากการตอบคำถาม รายงานการทดลอง และการอภิปราย
8. ครูประเมนิ จากแบบฝึกหดั

สอ่ื /อปุ กรณ์/แหล่งเรียนรู้
1. คมู่ อื ครู รายวชิ าเพิม่ เตมิ วทิ ยาศาสตร์และเทคโนโลยี เคมี เลม่ 3
2. หนงั สือเรยี นรายวชิ าเคมีเพ่ิมเตมิ ชน้ั มัธยมศกึ ษาปีท่ี 5 เล่ม 3
3. Power Point เรอ่ื งความสมั พนั ธร์ ะหว่างปรมิ าตรและอณุ หภูมิของอากาศ
4. ใบกิจกรรม 7.2 การทดลองศึกษาความสมั พันธ์ระหว่างปริมาตรและอุณหภูมิของอากาศ
5. ขวดพลาสตกิ ใสชนิดไมย่ บุ ตัวเม่อื ถูกความร้อน ขนาด 500 mL
6. บีกเกอร์ขนาด 500 mL 2 ใบ
7. นำ้
8. น้ำยาล้างจาน
9. นำ้ ร้อน (อุณหภมู ิประมาณ 60 องศา)
10. น้ำแข็ง

34

การวดั และประเมินผลการเรยี นรู้

จุดประสงค์การเรยี นรู้ วิธกี ารวดั ผลการเรียนรู้ เกณฑ์การ

ประเมนิ ผล

ด้านความรู้ (K: Knowledge) -ตรวจใบกิจกรรม เรื่อง การทดลองศึกษา ได้คะแนนร้อยละ

• อธิบายความสัมพันธ์ของ ความสัมพันธ์ระหว่างปริมาตรและอุณหภูมิ 70 ขน้ึ ไป
ปริมาตรและอุณหภูมิของแก๊ส ของอากาศ

โดยใช้ความสัมพันธ์ตามกฎของ -ตรวจคำถาม ท้ าย กา รท ดล อง ศึ ก ษ า

ชาร์ลได้ ความสัมพันธ์ระหว่างปริมาตรและอุณหภูมิ

ของอากาศ

ดา้ นทักษะกระบวนการ -สังเกตจากการตอบคำถาม -ได้คะแนนในระดับ

(P: Process) -ตรวจใบกิจกรรม เรื่อง การทดลองศึกษา 3 (ด)ี ข้ึนไป

• คำนวณปริมาณหรืออุณหภูมิ ความสัมพันธ์ระหว่างปริมาตรและอุณหภูมิ

ของแก๊ส โดยใช้ ความสัมพันธ์ ของอากาศ

ตามกฎของชารล์ ได้

• ทดลองศึกษาความสัมพันธ์

ระหว่างอณุ หภมู ิ

และปรมิ าตรของอากาศได้

ด้านคุณลักษณะอนั พึงประสงค์ -สังเกตจากการตอบคำถาม -ไ ด้ ค ะ แ น น ใ น

(A: Attribute) -สังเกตคุณลักษณะอนั พงึ ประสงค์ ระดบั 3 (ด)ี ขน้ึ ไป

• มีความกระตือรือร้นในการ

เสาะแสวงหาความรู้ รับผิดชอบ

ต่อหนา้ ทท่ี ่ไี ด้รบั มอบหมาย

35

36

37

แบบประเมินความรู้

เรื่อง…………………………………………รายวชิ า เคมี3 รหสั วชิ า ว 32223 ภาคเรยี นท่ี 1 ปกี ารศึกษา 2565

ชั้นมธั ยมศึกษาปีท่ี 5/2565

คะแนน คะแนน คะแนน
ความ ความ ความ คะแนน
เลขที่ ชอ่ื - นามสกลุ ถูกตอ้ งของ เรยี บรอ้ ย ตรงตอ่ รวม
เนือ้ หา ของงาน เวลา (10)
(6) (2) (2)

1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21

38

คะแนน คะแนน คะแนน
ความ ความ ความ คะแนน
เลขท่ี ชอื่ - นามสกุล ถูกต้องของ เรยี บรอ้ ย ตรงต่อ รวม
เน้ือหา ของงาน เวลา (10)
(6) (2) (2)
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
32
33
34
35
36
37
38
39
40
41
42

ลงชอ่ื ................................................ผู้ประเมิน
(นางสาวฐิรกานดา พรมกลุ )

39

แบบสังเกตพฤติกรรมนกั เรียน เพ่ือการประเมนิ คณุ ลักษณะอันพึงประสงค์

เรอ่ื ง…………………………………………รายวิชา เคมี3 รหัสวชิ า ว 32223 ภาคเรียนท่ี 1 ปีการศึกษา 2565

ชน้ั มัธยมศึกษาปที ่ี 5/2565

คำช้แี จง การบันทกึ ให้ทำเคร่ืองหมาย / ลงในชอ่ งท่ีตรงกับพฤติกรรมท่ีเกดิ ขึน้ จรงิ

พฤตกิ รรมการแสดงออก

เลขที่ ช่อื - นามสกลุ มวี นิ ยั ใฝ่เรียนรู้ ม่งุ มน่ั ในการทำงาน

321032103210

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

17

18

19

20

21

22

23

24

40

พฤติกรรมการแสดงออก

เลขท่ี ชื่อ - นามสกลุ มวี ินยั ใฝ่เรียนรู้ ม่งุ มน่ั ในการทำงาน

321032103210

25

26

27

28

29

30

31

32

33

34

35

36

37

38

39

40

41

42

ลงช่ือ................................................ผูป้ ระเมิน
(นางสาวฐริ กานดา พรมกลุ )

41

เกณฑก์ ารใหค้ ะแนน

มวี ินัย = ปฏิบัติตามข้อตกลง กฎเกณฑ์ ระเบียบ ข้อบังคับของครอบครัวและโรงเรียน
ตรงต่อเวลาในการปฏิบตั กิ จิ กรรมต่าง ๆ ในชวี ิตประจำวันและรบั ผิดชอบในการทำงาน

ใฝเ่ รียนรู้ = แสวงหาข้อมูลจากแหล่งการเรียนรู้ต่าง ๆ มีการจดบันทึกความรู้อย่างเป็นระบบ
สรุปความไดอ้ ย่างมเี หตผุ ล

มงุ่ มัน่ ใน = มคี วามตั้งใจและพยายามในการทำงานทไ่ี ดร้ ับมอบหมาย มีความอดทนและไม่ทอ้ แท้
การทำงาน ตอ่ อปุ สรรคเพ่ือใหง้ านสำเรจ็

หมายเหตุ : ปฏิบตั หิ รือแสดงพฤติกรรมอย่างสม่ำเสมอ ให้ 3 คะแนน
ปฏิบตั หิ รอื แสดงพฤตกิ รรมอย่างบ่อยครั้ง ให้ 2 คะแนน
ปฏบิ ตั หิ รอื แสดงพฤติกรรมอยา่ งบางครงั้ ให้ 1 คะแนน
ปฏิบัตหิ รือแสดงพฤตกิ รรมอย่างน้อยครั้ง ให้ 0 คะแนน

เกณฑก์ ารตดั สินคุณภาพ

ระดบั ชว่ งคะแนน
คุณภาพ

ดเี ย่ียม ได้คะแนนรวมระหว่าง 7-9 คะแนน

ดี ได้คะแนนรวมระหวา่ ง 4-6 คะแนน

ผา่ น ได้คะแนนรวมระหวา่ ง 2-3 คะแนน

ไมผ่ ่าน ไดค้ ะแนนรวมระหว่าง 0-1 คะแนน

42

แบบประเมนิ การนำเสนอผลงานหน้าช้นั เรยี น

คำชีแ้ จง : ให้ ผูส้ อน สังเกตพฤติกรรมของนักเรยี นในระหว่างการนำเสนอ แล้วขีด ✓ ลงในชอ่ งวา่ งที่
ตรงกับระดับคะแนน
สมาชิกในกลุ่ม 1.

2.
3.
4.

ลำดบั ท่ี รายการประเมิน คุณภาพการปฏิบตั ิ
4321
1 นำเสนอเนื้อหาในผลงานได้ถูกต้อง
2 การนำเสนอมีความน่าสนใจ
3 ความเหมาะสมกับเวลา
4 ความกล้าแสดงออก
5 บุคลิกภาพ นำ้ เสยี งเหมาะสม

รวม

ลงชือ่ ................................................ผูป้ ระเมิน
(นางสาวฐริ กานดา พรมกุล)

เกณฑ์การใหค้ ะแนน เกณฑก์ ารตัดสนิ คุณภาพ

ปฏบิ ัติงานสมบูรณ์ ชดั เจน = 4 คะแนน ชว่ งคะแนน ระดบั
ปฏบิ ัตงิ านยังมีข้อบกพร่องเล็กน้อย = 3 คะแนน คณุ ภาพ
ปฏบิ ตั ิงานมีข้อบกพร่องเปน็ สว่ นใหญ่ = 2 คะแนน
ปฏบิ ตั งิ านมขี ้อบกพรอ่ งมาก = 1 คะแนน 17 - 20 ดีมาก
13 - 16 ดี

9 - 12 พอใช้
5 - 8 ปรับปรุง

43

กิจกรรมที่ 7.2
การทดลองศึกษาความสมั พันธ์ระหวา่ งปรมิ าตรและอณุ หภมู ิของอากาศ

จดุ ประสงคข์ องกจิ กรรม
ทดลองและอธบิ ายความสัมพันธ์ระหวา่ งปริมาตรและอุณหภูมิของอากาศ

วัสดอุ ปุ กรณก์ ารทดลอง
1. ขวดพลาสตกิ ใสชนดิ ไมย่ บุ ตวั เมือ่ ถกู ความร้อนขนาด 500 ml
2. บกี เกอรข์ นาด 500 ml 2 ใบ
3. น้ำ
4. น้ำยาลา้ งจาน
5. น้ำรอ้ น (อณุ หภูมิประมาณ 60 องศาเซลเซียส)
6. นำ้ แข็ง

วธิ กี ารทดลอง
1. ผสมน้ำกับนำ้ ยาล้างจานในอัตราสว่ น 2:1 ใสใ่ นบกี เกอร์ใบที่ 1
2. จุ่มปากขวดพลาสติกลงในบีกเกอร์ใบที่ 1 เพื่อให้เกิดแผ่นฟิล์มบาง ๆ ของน้ำยาล้างจานปิดท่ี

ปากขวด สงั เกตลกั ษณะของฟลิ ม์ ท่ีปากขวด
3. เทน้ำร้อนใส่บีกเกอร์ใบที่ 2 โดยให้น้ำร้อนมีระดับความสูงประมาณ 2 cm แล้ววางขวด

พลาสติกที่เตรียมไว้ในข้อ 2 ลงในบีกเกอร์ โดยหงายปากขวดขึ้น สังเกตการเปลี่ยนแปลง และบันทึกผล
โดยการวาดรปู ประกอบ

4. ทำการทดลองซำ้ ตัง้ แต่ข้อ 2-3 แตเ่ ปลยี่ นจากนำ้ ร้อนเปน็ น้ำผสมนำ้ แข็งแทน
บนั ทกึ ผลการทดลอง

นำ้ รอ้ น นำ้ ผสมนำ้ แข็ง

44

สรุปผลการทดลอง

......................................................................................................................................................................
......................................................................................................................................................................
......................................................................................................................................................................
......................................................................................................................................................................
......................................................................................................................................................................
........................................................................................................................................ ..............................

คำถามทา้ ยการทดลอง

1. จำนวนโมลและความดันของอากาศในขวดพลาสติกก่อนทำการทดลองและหลังการทดลองเสร็จสิ้น
มกี ารเปลยี่ นแปลงหรอื ไม่ อย่างไร

......................................................................................................................................................................
......................................................................................................................................................................
......................................................................................................................................................................
2. เมื่อวางขวดพลาสติกลงในบีกเกอร์ที่มีน้ำร้อนและน้ำผสมน้ำแข็ง ปริมาตรและอุณหภูมิของอากาศใน
ขวดพลาสตกิ เปล่ียนแปลงหรอื ไม่อย่างไร
......................................................................................................................................................................
......................................................................................................................................................................
............................................................................................................................................................ ..........
......................................................................................................................................................................
......................................................................................................................................................................

45

แผนการจดั การเรยี นรู้ท่ี 3

กลุ่มสาระการเรียนรวู้ ิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ภาคเรยี นท่ี 1/2565

รายวชิ าเพิม่ เติม เคมี 3 ว 32223 ชัน้ มัธยมศึกษาปที ่ี 5

หนว่ ยการเรยี นรทู้ ี่ 1 แกส๊ และสมบตั ขิ องแกส๊ เวลา 18 ชัว่ โมง

เรอื่ ง ความสมั พนั ธร์ ะหวา่ งความดันและอุณหภูมิของแกส๊ (กฎของเกย์-ลูสแซก) จำนวน 3 ช่ัวโมง
ความสัมพันธร์ ะหว่างปรมิ าตร ความดนั และอณุ หภูมิของแก๊ส (กฎรวมแก๊ส)

ครผู ้สู อน นางสาวฐริ กานดา พรมกุล

ผลการเรียนรู้

1. อธิบายความสัมพนั ธแ์ ละคำนวณปริมาตร ความดนั หรอื อุณหภมู ิของแกส๊ ทภ่ี าวะต่าง ๆ ตามกฎ

ของบอยล์ กฎของชาร์ล กฎของเกย์-ลสู แซก

สาระสำคญั

พฤติกรรมของแก๊ส และความสมั พนั ธ์ระหว่าง ปรมิ าตร ความดนั และอุณหภูมขิ องแก๊ส

อธบิ าย ไดด้ ว้ ยกฎของบอยล์ กฎของชารล์ กฎของเกย์-ลูสแซก และกฎรวมแกส๊ ซง่ึ สามารถนามาใช้

ในการคานวณปรมิ าตร ความดนั หรอื อุณหภมู ขิ องแก๊สทภ่ี าวะตา่ ง ๆ ได้

เม่อื ปรมิ าตรและจานวนโมลของแก๊สคงท่ี ความดนั จะแปรผนั ตรงกบั อุณหภูมใิ นหน่วยเคล

วนิ ความสมั พนั ธน์ ้เี รยี กว่า กฎของเกย-์ ลสู แซก ซง่ึ สามารถเขยี นสมการไดด้ งั น้ี

P∝T

P = คา่ คงท่ี x T
P
T = ค่าคงท่ี

ความสมั พนั ธต์ ามกฎของเกย-์ ลูสแซก อาจเขยี นอย่ใู นรปู ทส่ี ามารถใชค้ านวณปรมิ าตรหรอื

อณุ หภูมขิ องแก๊สทส่ี องสภาวะไดด้ งั น้ี P1 P2
T1 T2
=

เม่อื P1 และ P2 คอื ความดนั ของแก๊สท่มี ีอุณหภูมิ T1 และ T2 ตามลาดบั ท่ีปรมิ าตรและ
จานวนโมลคงท่ี

เม่อื รวมกฎของบอยล์ กฎของชารล์ และกฎของเกย-์ ลูสแซก จะไดค้ วามสมั พนั ธด์ งั น้ี

46

V ∝ T
P

V = T x ค่าคงท่ี
P

PV = ค่าคงท่ี
T
ความสมั พนั ธร์ ะหว่างปรมิ าตร ความดนั และอุณหภูมนิ ้ี เรยี กว่า กฎรวมแก๊ส ซ่งึ อาจเขยี น

อยใู่ นรปู ทส่ี ามารถใชค้ านวณปรมิ าตร ความดนั หรอื อณุ หภูมขิ องแกส๊ ทส่ี องสภาวะได้ ดงั น้ี

P1V1 = P2V2
T1 T2
จุดประสงคก์ ารเรียนรู้

หลังจบกิจกรรมการจัดการเรียนรู้ นกั เรียนสามารถ

ด้านความรู้ (K)

1. อธบิ ายความสมั พนั ธร์ ะหว่างความดนั และอุณหภูมขิ องแกส๊ ได้

2. อธบิ ายความสมั พนั ธร์ ะหว่างปรมิ าตร ความดนั และอณุ หภมู ขิ องแก๊สได้

ดา้ นทักษะ/กระบวนการ (P)

3. คานวณความดนั หรอื อุณหภมู ิ โดยใชค้ วามสมั พนั ธต์ ามกฎของเกย-์ ลูสแซก และกฎรวม

แกส๊ ได้

ดา้ นคณุ ลกั ษณะ (A)

4. มีความรับผิดชอบต่องานทไี่ ด้รบั มอบหมายและสามารถทำงานรว่ มกบั ผอู้ ืน่ ได้

สาระการเรียนรู้

1. ความสัมพันธ์ระหวา่ งความดันและอุณหภูมิของแกส๊
2. การคำนวณหาความดนั หรืออณุ หภูมติ ามกฎของเกย์-ลสู แซก

สมรรถนะสำคญั ของผูเ้ รยี น

1. ความสามารถในการสือ่ สาร

2. ความสามารถในการคิด

1) ทักษะการสงั เกต

2) ทักษะการวดั

3. ความสามารถในการใช้เทคโนโลยี

คณุ ลกั ษณะอันพงึ ประสงค์

47

1. มวี นิ ยั

2. ใฝ่เรยี นรู้

3. ม่งุ ม่ันในการทำงาน

การจดั กจิ กรรมการเรยี นรู้ด้วยรปู แบบ 5E

ข้ันที่ 1 สรา้ งความสนใจ (Engagement)

1. นักเรียนทบทวนความสัมพันธ์ระหว่างปริมาตรและอุณหภูมิของแก๊ส ตามกฎของชาร์ล

โดยใชต้ วั อย่างโจทยค์ ำนวณ ดังนี้

Ex. แก๊สชนิดหนึ่งมีความดัน 1 บรรยากาศ อุณหภูมิ 2 องศาเซลเซียส บรรจุไว้ในภาชนะที่ยืดหยุ่นได้

เมื่อนำภาชนะบรรจุแก๊สนี้ไปจุ่มลงในของเหลวที่กำลังเดอื ด ที่ความดันคงที่ ปริมาตรของแก๊สจะขยายตัว

จาก 70.0 มลิ ลิลิตร เปน็ 90.0 มลิ ลลิ ติ ร ทอ่ี ณุ หภูมิกี่องศาเซลเซียส

วธิ ที ำ V1 V2
T1 T2
จาก =

แทนคา่ จะได้ 70 mL = 90.0 mL
(2+273) K T2
(90.0 mL) (275 K )
T2 =
70.0 mL
T2 = 354.0 K

เปลยี่ นหน่วยอณุ หภูมใิ หเ้ ปน็ องศาเซลเซียสจะได้ T(°C) = 345 – 273

= 81 °C

ดงั นน้ั แก๊สมอี ุณหภูมิ 81 องศาเซลเซียส

2. นักเรียนสงั เกตกระป๋องสเปรย์ที่ครนู ำมาให้ พร้อมทั้งให้นักเรียนอ่านวิธีใช้ให้ละเอยี ด

ครเู ขยี นคำตอบบนกระดาน จากน้ันใช้คำถามเพือ่ เป็นการกระตุน้ ผเู้ รยี น ดงั น้ี

- เพราะเหตใุ ดจึงไม่ควรทิ้งไว้ไมใ่ ห้เกนิ 50 องศาเซลเซียส

(แนวคำตอบ คือ กระป๋องอาจจะเกดิ ระเบิด)

- การทก่ี ระป๋องระเบิดเกดิ จากปัจจัยใด

(แนวคำตอบ คือ ครูยังไมเ่ ฉลย พร้อมทงั้ บอกวา่ เราจะไดศ้ กึ ษาในคาบน)้ี

ขน้ั ที่ 2 สำรวจและคน้ หา (Exploration)

3. นักเรียนแต่ละกลุ่มพิจารณาข้อมูลในตาราง 7.2 ความดัน อุณหภูมิ และอัตราส่วน

ความดนั ต่ออณุ หภมู ิ เมื่อปริมาตรและจำนวนโมลของแก๊สคงท่ี

48
4. นกั เรยี นและครูร่วมกันศกึ ษาความสัมพันธต์ ามกฎของเกย์-ลสู แซก ตามตาราง 7.2

ข้นั ที่ 3 อธบิ ายและลงข้อสรุป (Explanation)
5. นกั เรยี นและครรู ว่ มกนั อภปิ รายจนไดข้ อ้ สรุป ดงั น้ี

- เม่อื ปรมิ าตรและจานวนโมลของแก๊สคงท่ี ความดนั จะแปรผนั ตรงกบั อณุ หภูมิ
ในหน่วยเคลวนิ ความสมั พนั ธน์ ้เี รยี กว่า กฎของเกย-์ ลสู แซก ซง่ึ สามารถเขยี นสมการไดด้ งั น้ี

P∝T
P = คา่ คงท่ี x T
P
T = ค่าคงท่ี

ความสมั พนั ธ์ตามกฎของเกย์-ลูสแซก อาจเขยี นอยู่ในรูปท่สี ามารถใช้คานวณหาความดนั

หรอื อณุ หภมู ขิ องแก๊สทส่ี องสภาวะไดด้ งั น้ี P1 P2
T1 T2
=

เม่อื P1 และ P2 คอื ความดนั ของแก๊สท่มี ีอุณหภูมิ T1 และ T2 ตามลาดบั ท่ีปรมิ าตรและ
จานวนโมลคงท่ี

6. ครูแสดงการคำนวณโดยใช้ตัวอย่าง 5 และ 6 (ในหนังสือเรียนรายวิชาเคมีเพิ่มเติม

ชน้ั มัธยมศกึ ษาปที ่ี 5 เล่ม 3)

49

ขั้นที่ 4 ขยายความรู้ (Elaboration)
7. นกั เรียนทำโจทย์เพ่ือตรวจสอบความเข้าใจ ดังน้ี
- หลอดไฟท่บี รรจุแกส๊ มีสกลุ ทีอ่ ณุ หภมู ิ 22 องศาเซลเซยี สมีความดนั ภายในหลอด 0.74

บรรยากาศ เมื่อหลอดไฟให้แสงสวา่ งอุณหภูมอิ าจสงู ถงึ 418 เคลวิน จงคำนวณความดันภายในหลอดไฟท่ี
อณุ หภมู ดิ งั กลา่ ว

8. นกั เรยี นรวมสมการทงั้ สามโดยจานวนโมลของแกส๊ คงทแ่ี ละนาเสนอสมการรวมทไ่ี ด้
แลว้ ร่วมกนั สรุปความสมั พนั ธข์ องปรมิ าตร ความดนั และอุณหภูมิ เม่อื จานวนโมลของแก๊สคงทต่ี าม
กฎรวมแกส๊ จนไดส้ มการดงั น้ี

- เมอ่ื รวมกฎของบอยล์ กฎของชารล์ และกฎของเกย-์ ลสู แซก จะไดค้ วามสมั พนั ธ์
ดงั น้ี

V ∝ T
P

V = T x ค่าคงท่ี
P

PV = คา่ คงท่ี
T

50

- ความสมั พนั ธ์ระหว่างปรมิ าตร ความดนั และอุณหภูมนิ ้ี เรยี กว่า กฎรวมแก๊ส

ซ่งึ อาจเขยี นอย่ใู นรูปทส่ี ามารถใชค้ านวณปรมิ าตร ความดนั หรอื อุณหภูมขิ องแก๊สทส่ี องสภาวะได้

ดงั น้ี

P1V1 = P2V2
T1 T2

9. ครูแสดงการคำนวณเกี่ยวกับกฎรวมแก๊สโดยใช้ตัวอย่าง 7 และ 8 (ในหนังสือเรียน
รายวชิ าเคมเี พิ่มเติม ช้ันมธั ยมศึกษาปที ี่ 5 เล่ม 3) จากนนั้ ให้นกั เรียนตอบคำถามตรวจสอบความเขา้ ใจ

- เมื่อปล่อยลูกโป่งที่มีปริมาตร 6.0 ลิตร ความดัน 1.0 บรรยากาศและอุณหภูมิ 27
องศาเซลเซียสขึ้นไปสู่บรรยากาศชั้นบนซึ่งมีความดัน 0.50 บรรยากาศและอุณหภูมิ -23 องศาเซลเซียส
ลูกโป่งจะมีปรมิ าตรเท่าใด

ข้ันท่ี 5 ตรวจสอบผล (Evaluate)
10. ครูประเมินจากการตอบคำถาม และการอภปิ ราย
11. ครูประเมินจากแบบฝกึ หัด

3. สอ่ื /อุปกรณ์/แหลง่ เรยี นรู้
1. คมู่ ือครู รายวชิ าเพิม่ เติมวทิ ยาศาสตร์และเทคโนโลยี เคมี เลม่ 3
2. หนงั สอื เรยี นรายวชิ าเคมเี พ่มิ เติม ช้ันมัธยมศึกษาปีท่ี 5 เล่ม 3
3. Power Point เร่ืองกฎของเกย์-ลูสแซกและกฎรวมแก๊ส

51

การวัดและประเมินผลการเรยี นรู้ วธิ ีการวัดผลการเรยี นรู้ เกณฑ์การ
จดุ ประสงค์การเรยี นรู้ ประเมินผล
ได้คะแนนร้อยละ
ดา้ นความรู้ (K: Knowledge) -การตอบคำถาม 70 ขน้ึ ไป

• อธิบายความสัมพันธ์ระหว่าง -ได้คะแนนในระดับ
3 (ด)ี ขนึ้ ไป
ความดันและอุณหภูมิของแก๊ส
-ไ ด้ ค ะ แ น น ใ น
โดยใชค้ วามสมั พนั ธต์ ามกฎ ระดบั 3 (ด)ี ขน้ึ ไป

ของเกย์ - ลสู แซก

ดา้ นทักษะกระบวนการ -การตอบคำถาม

(P: Process) -การทำกจิ กรรม

• คำนวณความดันและอุณหภูมิ

ของแก๊ส โดยใช้ความสัมพันธ์

ตามกฎของเกย์ – ลสู แซก

• คำนวณปริมาตร ความดัน

หรืออุณหภูมิของแก๊สที่ภาวะ

ต่าง ๆ ตามกฎรวมแก๊ส

ดา้ นคุณลกั ษณะอนั พงึ ประสงค์ -สงั เกตจากการตอบคำถาม

(A: Attribute) -สงั เกตคุณลักษณะอันพึงประสงค์

• มีความกระตือรือร้นในการ

เสาะแสวงหาความรู้ รับผิดชอบ

ตอ่ หน้าทที่ ี่ได้รบั มอบหมาย

52

53

54

แบบประเมินความรู้

เรื่อง…………………………………………รายวชิ า เคมี3 รหสั วชิ า ว 32223 ภาคเรยี นท่ี 1 ปกี ารศึกษา 2565

ชั้นมธั ยมศึกษาปีท่ี 5/2565

คะแนน คะแนน คะแนน
ความ ความ ความ คะแนน
เลขที่ ชอ่ื - นามสกลุ ถูกตอ้ งของ เรยี บรอ้ ย ตรงตอ่ รวม
เนือ้ หา ของงาน เวลา (10)
(6) (2) (2)

1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21

55

คะแนน คะแนน คะแนน
ความ ความ ความ คะแนน
เลขท่ี ชอื่ - นามสกุล ถูกต้องของ เรยี บรอ้ ย ตรงต่อ รวม
เน้ือหา ของงาน เวลา (10)
(6) (2) (2)
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
32
33
34
35
36
37
38
39
40
41
42

ลงชอ่ื ................................................ผู้ประเมิน
(นางสาวฐิรกานดา พรมกลุ )

56

แบบสังเกตพฤติกรรมนกั เรียน เพ่ือการประเมนิ คณุ ลักษณะอันพึงประสงค์

เรอ่ื ง…………………………………………รายวิชา เคมี3 รหัสวชิ า ว 32223 ภาคเรียนท่ี 1 ปีการศึกษา 2565

ชน้ั มัธยมศึกษาปที ่ี 5/2565

คำช้แี จง การบันทกึ ให้ทำเคร่ืองหมาย / ลงในชอ่ งท่ีตรงกับพฤติกรรมท่ีเกดิ ขึน้ จรงิ

พฤตกิ รรมการแสดงออก

เลขที่ ช่อื - นามสกลุ มวี นิ ยั ใฝ่เรียนรู้ ม่งุ มน่ั ในการทำงาน

321032103210

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

17

18

19

20

21

22

23

24

57

พฤติกรรมการแสดงออก

เลขท่ี ชื่อ - นามสกลุ มวี ินยั ใฝ่เรียนรู้ ม่งุ มน่ั ในการทำงาน

321032103210

25

26

27

28

29

30

31

32

33

34

35

36

37

38

39

40

41

42

ลงช่ือ................................................ผูป้ ระเมิน
(นางสาวฐริ กานดา พรมกลุ )

58

เกณฑก์ ารใหค้ ะแนน

มวี ินัย = ปฏิบัติตามข้อตกลง กฎเกณฑ์ ระเบียบ ข้อบังคับของครอบครัวและโรงเรียน
ตรงต่อเวลาในการปฏิบตั กิ จิ กรรมต่าง ๆ ในชวี ิตประจำวันและรบั ผิดชอบในการทำงาน

ใฝเ่ รียนรู้ = แสวงหาข้อมูลจากแหล่งการเรียนรู้ต่าง ๆ มีการจดบันทึกความรู้อย่างเป็นระบบ
สรุปความไดอ้ ย่างมเี หตผุ ล

มงุ่ มัน่ ใน = มคี วามตั้งใจและพยายามในการทำงานทไ่ี ดร้ ับมอบหมาย มีความอดทนและไม่ทอ้ แท้
การทำงาน ตอ่ อปุ สรรคเพ่ือใหง้ านสำเรจ็

หมายเหตุ : ปฏิบตั หิ รือแสดงพฤติกรรมอย่างสม่ำเสมอ ให้ 3 คะแนน
ปฏิบตั หิ รอื แสดงพฤตกิ รรมอย่างบ่อยครั้ง ให้ 2 คะแนน
ปฏบิ ตั หิ รอื แสดงพฤติกรรมอยา่ งบางครงั้ ให้ 1 คะแนน
ปฏิบัตหิ รือแสดงพฤตกิ รรมอย่างน้อยครั้ง ให้ 0 คะแนน

เกณฑก์ ารตดั สินคุณภาพ

ระดบั ชว่ งคะแนน
คุณภาพ

ดเี ย่ียม ได้คะแนนรวมระหว่าง 7-9 คะแนน

ดี ได้คะแนนรวมระหวา่ ง 4-6 คะแนน

ผา่ น ได้คะแนนรวมระหวา่ ง 2-3 คะแนน

ไมผ่ ่าน ไดค้ ะแนนรวมระหว่าง 0-1 คะแนน

59

แบบประเมนิ การนำเสนอผลงานหน้าช้นั เรยี น

คำชีแ้ จง : ให้ ผูส้ อน สังเกตพฤติกรรมของนักเรยี นในระหว่างการนำเสนอ แล้วขีด ✓ ลงในชอ่ งวา่ งที่
ตรงกับระดับคะแนน
สมาชิกในกลุ่ม 1.

2.
3.
4.

ลำดบั ท่ี รายการประเมิน คุณภาพการปฏิบตั ิ
4321
1 นำเสนอเนื้อหาในผลงานได้ถูกต้อง
2 การนำเสนอมีความน่าสนใจ
3 ความเหมาะสมกับเวลา
4 ความกล้าแสดงออก
5 บุคลิกภาพ นำ้ เสยี งเหมาะสม

รวม

ลงชือ่ ................................................ผูป้ ระเมิน
(นางสาวฐริ กานดา พรมกุล)

เกณฑ์การใหค้ ะแนน เกณฑก์ ารตัดสนิ คุณภาพ

ปฏบิ ัติงานสมบูรณ์ ชดั เจน = 4 คะแนน ชว่ งคะแนน ระดบั
ปฏบิ ัตงิ านยังมีข้อบกพร่องเล็กน้อย = 3 คะแนน คณุ ภาพ
ปฏบิ ตั ิงานมีข้อบกพร่องเปน็ สว่ นใหญ่ = 2 คะแนน
ปฏบิ ตั งิ านมขี ้อบกพรอ่ งมาก = 1 คะแนน 17 - 20 ดีมาก
13 - 16 ดี

9 - 12 พอใช้
5 - 8 ปรับปรุง

60

แผนการจัดการเรียนรู้ท่ี 4

กลุม่ สาระการเรียนร้วู ิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ภาคเรียนท่ี 1/2565

รายวชิ าเพมิ่ เติม เคมี 3 ว 32223 ชนั้ มัธยมศกึ ษาปที ่ี 5

หนว่ ยการเรียนร้ทู ่ี 1 แกส๊ และสมบตั ิของแก๊ส เวลา 18 ช่ัวโมง

เร่อื ง ความสมั พนั ธ์ระหว่างปริมาตร และจำนวนโมลของแก๊ส (กฎของอาโวกาโดร) จำนวน 3 ช่ัวโมง

ครูผูส้ อน นางสาวฐริ กานดา พรมกลุ

ผลการเรียนรู้

1. คำนวณปริมาตร ความดัน อุณหภมู ิ จำนวนโมล หรือมวลของแกส๊ จากความสัมพันธ์ตามกฎของ

อาโวกาโดร และกฎแก๊สอุดมคติ

สาระสำคญั

ความสมั พนั ธร์ ะหว่างปรมิ าตร และจำนวนโมล หรอื มวลของแก๊ส อธบิ ายความสัมพันธ์ได้ด้วยกฎ

ของอาโวกาโดร สำหรับความสัมพันธ์ระหว่าง ปริมาตร ความดัน อุณหภูมิ และจำนวนโมลของแก๊ส

อธิบายได้ด้วยกฎแก๊สอดุมคติ ซึ่งสามารถ นำมาใช้ในการคำนวณและการอธิบายการเปลี่ยนแปลงที่

เก่ียวข้องกับจำนวนโมลของแกส๊ ทภ่ี าวะตา่ ง ๆ ได้

กฎของอาโวกาโดร กล่าวว่า เมื่อความดันและอุณหภูมิของแก๊สคงที่ปริมาตร จะแปรผันตรงกับ

จำนวนโมล ซ่ึงเขยี นแทนดว้ ยสมการคณิตศาสตรไ์ ดด้ ังน้ี

V∝n

V = ค่าคงที่ x n
V
n = ค่าคงที่

ความสัมพันธ์ตามกฎของอาโวกาโดร อาจเขียนอยู่ในรูปที่สามารถใช้คำนวณหาปริมาตร หรือ

จำนวนโมลของแกส๊ ที่สองสภาวะได้ดงั น้ี

V1 V2
=

T1 T2

เมื่อ V1 และ V2 คือ ปริมาตรของแก๊สที่มีจำนวนโมล n1 และ n2 ตามลำดับ ที่ความดันและ
อณุ หภูมิคงที่
จุดประสงคก์ ารเรียนรู้

หลังจบกิจกรรมการจดั การเรยี นรู้ นักเรียนสามารถ

ดา้ นความรู้ (K)

1. อธบิ ายความสมั พนั ธร์ ะหว่างปรมิ าตร และจานวนโมลของแกส๊ ได้

61

ดา้ นทกั ษะ/กระบวนการ (P)

2. คานวณปรมิ าตรหรอื จานวนโมล โดยใชค้ วามสมั พนั ธต์ ามกฎของอาโวกาโดร

3. ทดลองศึกษาความสัมพนั ธ์ระหว่างปริมาตรและจำนวนโมลของแกส๊ ได้

ดา้ นคณุ ลกั ษณะ (A)

4. มคี วามรบั ผดิ ชอบตอ่ งานทีไ่ ดร้ บั มอบหมายและสามารถทำงานร่วมกบั ผอู้ ่นื ได้

สาระการเรยี นรู้

1. ความสัมพนั ธ์ระหวา่ งปรมิ าตร และจำนวนโมลของแก๊ส

2. การคำนวณหาความดันหรอื อุณหภูมติ ามกฎอาโวกาโดร

สมรรถนะสำคญั ของผูเ้ รยี น

1. ความสามารถในการส่อื สาร

2. ความสามารถในการคดิ

1) ทักษะการสงั เกต

2) ทักษะการวดั

3. ความสามารถในการใชเ้ ทคโนโลยี

คณุ ลกั ษณะอันพงึ ประสงค์

1. มีวนิ ัย

2. ใฝเ่ รยี นรู้

3. มุง่ ม่นั ในการทำงาน

การจดั กิจกรรมการเรยี นรู้ดว้ ยรปู แบบ 5E

ขั้นท่ี 1 สรา้ งความสนใจ (Engagement)

1. นกั เรยี นทบทวนความสมั พนั ธร์ ะหวา่ งปรมิ าตร ความดนั และอุณหภูมขิ องแกส๊ ตาม

กฎของชารล์ โดยใชต้ วั อย่างโจทยค์ านวณ ดงั น้ี

ตวั อย่าง ฟองอากาศขนาดเลก็ ลอยขน้ึ จากก้นทะเลสาบขน้ึ สผู่ วิ น้า ทก่ี ้นทะเลสาบมอี ุณหภูมิ และ

ความดนั เป็น 8 องศาเซลเซยี ส และ 6.4 atm ตามลาดบั สว่ นผวิ น้ามอี ุณหภูมแิ ละความดนั เป็น 25

องศาเซลเซยี สและ 1.0 atm ตามลาดบั จงคานวณหาปรมิ าตรสุดทา้ ยของฟองอากาศ หากปรมิ าตร

เรมิ่ ตน้ เป็น 2.1 mL

วิธีทา

จาก P1V1 = P1V2
T1 T2

62

แทนค่าจะได้ (6.4 atm)(2.1 mL) (1.0atm)V2
(8+273) K = (25+273) K

V2 = 14.25 ml
ดงั นนั้ ปรมิ าตรสดุ ทา้ ยของฟองอากาศจะมคี ่า เท่ากบั 14.25 มลิ ลลิ ติ ร

2. นกั เรยี นตอบคาถามเพอ่ื เป็นการเชอ่ื มโยงเขา้ เน้อื หา ดงั น้ี

- หากจานวนโมลของแก๊สไม่คงท่ี นกั เรยี นคดิ ว่าจะมผี ลตอ่ ปรมิ าตรอยา่ งไร

(แนวคาตอบ คอื ตามความคดิ ของผู้เรยี น จากนัน้ สรุปว่า “นักเรยี นจะไดค้ าตอบจาก

การทดลองตอ่ ไปน้”ี )

ข้นั ท่ี 2 สำรวจและค้นหา (Exploration)

3. นักเรียนแบ่งกลุม่ กลุ่มละ 3-4 คน คละตามความสามารถของผู้เรยี น เพื่อทำการทดลอง

ศกึ ษาความสัมพันธ์ระหวา่ งปรมิ าตรและจำนวนโมลของแกส๊ (กลมุ่ เดมิ )

4. นกั เรียนแต่ละกลุ่มสง่ ตวั แทนรบั อุปกรณก์ ารทดลอง กล่มุ ละ 1 ชุด ประกอบดว้ ย โซเดียม

ไฮโดรเจนคาร์บอเนต สารละลายกรดไฮโดรคลอริก ลูกโป่ง ขวดรูปกรวย กระดาษช่ังสารช้อนตักสาร

บีกเกอร์ กระบอกตวง หลอดหยด ปากกาเขียนป้าย และใบรายงานผลการทดลองกิจกรรมการทดลอง

ศกึ ษาความสมั พนั ธร์ ะหว่างปริมาตรและจำนวนโมลของแกส๊

5. นักเรียนลงมือปฏิบัติการทดลองตามขั้นตอนการทดลองในหนังสือเรียนวิชาเคมี เล่ม 3

หน้า 24 และบนั ทึกผลการทดลองลงในใบรายงานผลการทดลอง

ขนั้ ท่ี 3 อธิบายและลงขอ้ สรุป (Explanation)

6. นักเรียนแต่ละกลุ่มนำเสนอผลการทดลองหน้าชั้นเรียนทีละกลุ่มเพื่อแลกเปลี่ยนความ

คดิ เหน็ กันจนครบทุกกล่มุ

7. นักเรยี นและครูร่วมอภปิ รายเกย่ี วกบั ความสมั พนั ธ์ระหว่างปรมิ าตรและจานวนโมล

ตามกฎของอาโวกาโดร จนไดข้ อ้ สรปุ ดงั น้ี

กฎของอาโวกาโดร กล่าวว่า เมื่อความดันและอุณหภูมิของแก๊สคงที่ปริมาตร จะแปรผันตรงกับ

จำนวนโมล ซึง่ เขยี นแทนด้วยสมการคณิตศาสตร์ไดด้ งั น้ี

V∝n

V = ค่าคงท่ี x n
V
n = คา่ คงท่ี

ความสัมพันธ์ตามกฎของอาโวกาโดร อาจเขียนอยู่ในรูปที่สามารถใช้คำนวณหาปริมาตร หรือ

จำนวนโมลของแก๊สท่ีสองสภาวะไดด้ ังนี้

63

V1 V2
=

T1 T2

เมื่อ V1 และ V2 คือ ปริมาตรของแก๊สที่มีจำนวนโมล n1 และ n2 ตามลำดับ ที่ความดันและ
อุณหภูมคิ งท่ี

ขนั้ ท่ี 4 ขยายความรู้ (Elaboration)

8. ครูแสดงการคำนวณโดยใช้ตัวอย่าง 9 และ 10 (ในหนังสือเรียนรายวิชาเคมีเพิ่มเติม

ช้ันมธั ยมศึกษาปีที่ 5 เล่ม 3)

9. นักเรยี นร่วมกนั คานวณหาปรมิ าตร หรอื จานวนโมลของแก๊ส โดยใชค้ วามสมั พนั ธ์

ตามกฎของอาโวกาโดร ดงั น้ี

ตัวอย่าง ห่วงยางปรมิ าตร 5.0 ลิตร มีแก๊สไนโตรเจน (N2) บรรจุอยู่ 0.35 โมล เมื่อเติมแก๊สไนโตรเจนจน

มีจำนวน 0.70 โมล ปรมิ าตรของแก๊สในหว่ งยางเปน็ เทา่ ใด
=V1 V2
วิธีทำ จาก
n1 n2

แทนคา่ จะได้ 5.0 L = V2
0.35 mol 0.75 mol

V2 = 10L

ดังน้นั หว่ งยางมปี ริมาตร 10 ลติ ร

ข้ันท่ี 5 ตรวจสอบผล (Evaluate)

10. ครูให้นักเรียนทำแบบฝึกหัดที่ 7.1 ในหนังสือเรียนรายวิชาเคมีเพิ่มเติม ช้ัน

มัธยมศกึ ษาปที ่ี 5 เลม่ 3 เพ่อื ทบทวนความรู้

11. ครูประเมนิ จากการตอบคำถาม รายงานการทดลอง และการอภิปราย

สอ่ื /อปุ กรณ์/แหล่งเรียนรู้

1. คู่มือครู รายวชิ าเพ่ิมเตมิ วทิ ยาศาสตรแ์ ละเทคโนโลยี เคมี เลม่ 3

2. หนงั สอื เรยี นรายวิชาเคมีเพิ่มเตมิ ชัน้ มธั ยมศกึ ษาปที ี่ 5 เลม่ 3

3. Power Point เรอ่ื งความสมั พนั ธร์ ะหว่างปริมาตรและจำนวนโมลของแกส๊

4. อุปกรณ์การทดลองต่อกลมุ่ ดงั น้ี

- โซเดยี มไฮโดรเจนคารบ์ อเนต - สารละลายกรดไฮโดรคลอรกิ

- ลกู โป่ง - ขวดรปู กรวย

64

- กระดาษชงั่ สาร - ชอ้ นตกั สาร

- บกี เกอร์ - กระบอกตวง

- หลอดหยด - ปากกาเขยี นป้าย

5. ใบกจิ กรรม 7.4 การทดลองศกึ ษาความสมั พนั ธร์ ะหว่างปรมิ าตรและจานวนโมลของแก๊ส

65

การวัดและประเมินผลการเรยี นรู้ วิธกี ารวัดผลการเรียนรู้ เกณฑ์การ
จดุ ประสงค์การเรียนรู้ ประเมนิ ผล
ได้คะแนนร้อยละ
ด้านความรู้ (K: Knowledge) -การตอบคำถาม 70 ขน้ึ ไป
• อธิบายปริมาตรและจำนวนโม
ลของแก๊ส โดยใช้ความสัมพันธ์ -ได้คะแนนในระดับ
ตามกฎของอาโวกาโดร 3 (ดี) ขึ้นไป

ด้านทกั ษะกระบวนการ -การตอบคำถาม -ไ ด้ ค ะ แ น น ใ น
ระดบั 3 (ด)ี ขน้ึ ไป
(P: Process) -การทำกิจกรรม

• คำนวณปริมาตรและจำนวน

โ ม ล ข อ ง แ ก ๊ ส โ ด ย ใ ช้

ความสัมพันธ์ตามกฎของอาโว

กาโดร

• ทดลองศึกษาความสัมพันธ์

ระหว่างปริมาตรและจำนวน

โมลของแกส๊

ดา้ นคณุ ลักษณะอันพึงประสงค์ -สงั เกตจากการตอบคำถาม

(A: Attribute) -สังเกตคณุ ลักษณะอนั พึงประสงค์

• มีความกระตือรือร้นในการ

เสาะแสวงหาความรู้ รับผิดชอบ

ต่อหนา้ ทท่ี ไ่ี ดร้ ับมอบหมาย

66

67

68

แบบประเมินความรู้

เรื่อง…………………………………………รายวชิ า เคมี3 รหสั วชิ า ว 32223 ภาคเรยี นท่ี 1 ปกี ารศึกษา 2565

ชั้นมธั ยมศึกษาปีท่ี 5/2565

คะแนน คะแนน คะแนน
ความ ความ ความ คะแนน
เลขที่ ชอ่ื - นามสกลุ ถูกตอ้ งของ เรยี บรอ้ ย ตรงตอ่ รวม
เนือ้ หา ของงาน เวลา (10)
(6) (2) (2)

1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21

69

คะแนน คะแนน คะแนน
ความ ความ ความ คะแนน
เลขท่ี ชอื่ - นามสกุล ถูกต้องของ เรยี บรอ้ ย ตรงต่อ รวม
เน้ือหา ของงาน เวลา (10)
(6) (2) (2)
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
32
33
34
35
36
37
38
39
40
41
42

ลงชอ่ื ................................................ผู้ประเมิน
(นางสาวฐิรกานดา พรมกลุ )

70

แบบสังเกตพฤติกรรมนกั เรียน เพ่ือการประเมนิ คณุ ลักษณะอันพึงประสงค์

เรอ่ื ง…………………………………………รายวิชา เคมี3 รหัสวชิ า ว 32223 ภาคเรียนท่ี 1 ปีการศึกษา 2565

ชน้ั มัธยมศึกษาปที ่ี 5/2565

คำช้แี จง การบันทกึ ให้ทำเคร่ืองหมาย / ลงในชอ่ งท่ีตรงกับพฤติกรรมท่ีเกดิ ขึน้ จรงิ

พฤตกิ รรมการแสดงออก

เลขที่ ช่อื - นามสกลุ มวี นิ ยั ใฝ่เรียนรู้ ม่งุ มน่ั ในการทำงาน

321032103210

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

17

18

19

20

21

22

23

24

71

พฤติกรรมการแสดงออก

เลขท่ี ชื่อ - นามสกลุ มวี ินยั ใฝ่เรียนรู้ ม่งุ มน่ั ในการทำงาน

321032103210

25

26

27

28

29

30

31

32

33

34

35

36

37

38

39

40

41

42

ลงช่ือ................................................ผูป้ ระเมิน
(นางสาวฐริ กานดา พรมกลุ )

72

เกณฑก์ ารใหค้ ะแนน

มวี ินัย = ปฏิบัติตามข้อตกลง กฎเกณฑ์ ระเบียบ ข้อบังคับของครอบครัวและโรงเรียน
ตรงต่อเวลาในการปฏิบตั กิ จิ กรรมต่าง ๆ ในชวี ิตประจำวันและรบั ผิดชอบในการทำงาน

ใฝเ่ รียนรู้ = แสวงหาข้อมูลจากแหล่งการเรียนรู้ต่าง ๆ มีการจดบันทึกความรู้อย่างเป็นระบบ
สรุปความไดอ้ ย่างมเี หตผุ ล

มงุ่ มัน่ ใน = มคี วามตั้งใจและพยายามในการทำงานทไ่ี ดร้ ับมอบหมาย มีความอดทนและไม่ทอ้ แท้
การทำงาน ตอ่ อปุ สรรคเพ่ือใหง้ านสำเรจ็

หมายเหตุ : ปฏิบตั หิ รือแสดงพฤติกรรมอย่างสม่ำเสมอ ให้ 3 คะแนน
ปฏิบตั หิ รอื แสดงพฤตกิ รรมอย่างบ่อยครั้ง ให้ 2 คะแนน
ปฏบิ ตั หิ รอื แสดงพฤติกรรมอยา่ งบางครงั้ ให้ 1 คะแนน
ปฏิบัตหิ รือแสดงพฤตกิ รรมอย่างน้อยครั้ง ให้ 0 คะแนน

เกณฑก์ ารตดั สินคุณภาพ

ระดบั ชว่ งคะแนน
คุณภาพ

ดเี ย่ียม ได้คะแนนรวมระหว่าง 7-9 คะแนน

ดี ได้คะแนนรวมระหวา่ ง 4-6 คะแนน

ผา่ น ได้คะแนนรวมระหวา่ ง 2-3 คะแนน

ไมผ่ ่าน ไดค้ ะแนนรวมระหว่าง 0-1 คะแนน

73

แบบประเมนิ การนำเสนอผลงานหน้าช้นั เรยี น

คำชีแ้ จง : ให้ ผูส้ อน สังเกตพฤติกรรมของนักเรยี นในระหว่างการนำเสนอ แล้วขีด ✓ ลงในชอ่ งวา่ งที่
ตรงกับระดับคะแนน
สมาชิกในกลุ่ม 1.

2.
3.
4.

ลำดบั ท่ี รายการประเมิน คุณภาพการปฏิบตั ิ
4321
1 นำเสนอเนื้อหาในผลงานได้ถูกต้อง
2 การนำเสนอมีความน่าสนใจ
3 ความเหมาะสมกับเวลา
4 ความกล้าแสดงออก
5 บุคลิกภาพ นำ้ เสยี งเหมาะสม

รวม

ลงชือ่ ................................................ผูป้ ระเมิน
(นางสาวฐริ กานดา พรมกุล)

เกณฑ์การใหค้ ะแนน เกณฑก์ ารตัดสนิ คุณภาพ

ปฏบิ ัติงานสมบูรณ์ ชดั เจน = 4 คะแนน ชว่ งคะแนน ระดบั
ปฏบิ ัตงิ านยังมีข้อบกพร่องเล็กน้อย = 3 คะแนน คณุ ภาพ
ปฏบิ ตั ิงานมีข้อบกพร่องเปน็ สว่ นใหญ่ = 2 คะแนน
ปฏบิ ตั งิ านมขี ้อบกพรอ่ งมาก = 1 คะแนน 17 - 20 ดีมาก
13 - 16 ดี

9 - 12 พอใช้
5 - 8 ปรับปรุง

74

กจิ กรรม 7.4 การทดลองศกึ ษาความสัมพันธ์ระหว่างปรมิ าตรและจำนวนโมลของแกส๊

วสั ดุ อุปกรณ์ และสารเคมี

1. โซเดยี มไฮโดรเจนคารบ์ อเนต (NaHCO3) 7. บีกเกอร์ขนาด 250 ml
2. สารละลายกรดไฮโดรคลอริก (HCL) 8. กระบอกตวงขนาด 50 ml

3. ลกู โป่งขนาด 10 นว้ิ 9. กระดาษชั่งสาร

4. ขวดรปู กรวย/ขวดรปู ชมพู่ขนาด 125 ml 10. หลอดหยดสาร

5. กรวยกรอง 11. ปากกาเขยี นป้าย

6. ช้อนตกั สาร

วิธีการทดลอง

1. นำลูกโป่งที่ตรวจสอบแล้วว่าไม่รั่วจำนวน 3 ลูก มาเขียนหมายเลขกำกับลูกโป่งแต่ละลูก

(หมายเลข 1-3)

2. ชัง่ NaHCO3 บนกระดาษชั่งสารปรมิ าณตามทีก่ ำหนดในตาราง

หมายเลขลูกโปง่ 1 2 3

มวล NaHCO3 (g) 0.10 0.50 1.00

เท NaHCO3 ใส่ในลูกโปง่ แต่ละหมายเลขผ่านกรวยกรองจนหมด

3. ใส่ HCL 0.50 mol/L ปริมาตร 50.0 mL ลงในขวดรูปกรวยแตล่ ะขวด

4. ไล่อากาศในลูกโป่งที่เตรียมไว้ในขอ้ 2 จากนั้นครอบปากลูกโป่งเข้ากับปากขวดรูปกรวยในขอ้

3 แล้วเขย่าลูกโป่งให้ NaHCO3 ทั้งหมดตกลงมาทำปฏิกิริยากับ HCL ในขวดรูปกรวย เขย่าขวดรูปกรวย

เพ่อื ใหส้ ารทำปฏิกิรยิ ากันอยา่ งสมบูรณ์ สังเกตการณ์เปลี่ยนแปลงท่ีเกดิ ข้นึ และเปรียบเทียบปริมาตรของ

ลูกโปง่ ทง้ั 3 ลกู บันทึกผล

บนั ทึกผลการทดลอง

หมายเลขลกู โปง่ สงั เกตการเปลยี่ นแปลง จำนวนโมลของ CO2 ในลูกโป่ง

หมายเลข 1

หมายเลข 2

หมายเลข 3

สรุปและวจิ ารณผ์ ลการทดลอง

............................................................................................................................. .........................................

.......................................................................................... ............................................................................

............................................................................................................................. .........................................

75

แผนการจัดการเรียนรู้ท่ี 5 ภาคเรยี นท่ี 1/2565
ช้ันมธั ยมศกึ ษาปที ่ี 5
กลมุ่ สาระการเรียนรวู้ ทิ ยาศาสตร์และเทคโนโลยี
รายวชิ าเพมิ่ เตมิ เคมี 3 ว 32223 เวลา 18 ช่วั โมง
หน่วยการเรียนรูท้ ่ี 1 แกส๊ และสมบัติของแก๊ส จำนวน 3 ชั่วโมง
เร่อื ง กฎแกส๊ อดุ มคติ
ครูผสู้ อน นางสาวฐิรกานดา พรมกลุ

ผลการเรยี นรู้

1. คำนวณปริมาตร ความดัน อุณหภูมิ จำนวนโมลหรือมวลของแก๊สจากความสัมพันธ์ตามกฎของ

อาโวกาโดร และกฎแกส๊ อดุ มคติ

สาระสำคัญ

ความสัมพันธ์ระหว่างปริมาตรและจำนวนโมลหรือมวลของแก๊ส อธิบายความสัมพันธ์ได้ด้วยกฎ

ของอาโวกาโดร สำหรับความสมั พันธ์ระหว่างปริมาตร ความดัน อุณหภมู ิ และจำนวนโมลของแก๊สอธิบาย

ได้ด้วยกฎแก๊สอดุมคติ ซึ่งสามารถนำมาใช้ในการคำนวณและการอธิบายการเปลี่ยนแปลงที่เกี่ยวข้องกับ

จำนวนโมลของแกส๊ ท่ภี าวะต่าง ๆ ได้

แก๊สที่มีสมบัติเป็นไปตามกฎรวมแก๊สและกฎของอาโวกาโดร สามารถพิจารณาความสัมพันธ์

ระหวา่ งปริมาตร ความดัน อณุ หภมู ิในหนว่ ยเคลวนิ และจำนวนโมลของแก๊ส ได้ดังนี้
T
จากกฎรวมแกส๊ V ∝ P เมอ่ื n คงท่ี

จากกฎของอาโวกาโดร V∝ n เมื่อ T และ P คงที่
nT
ดงั นั้น V∝ P

V= ค่าคงท่ี x nT
P
กำหนดให้ R เป็นค่าคงทขี่ องแกส๊ ดงั นนั้ V = R x nTP

โดยทว่ั ไปเขยี นในรปู ของสมการดงั นี้

PV = nRT

แก๊สใด ๆ ที่มีสมบัติเป็นไปตามสมการข้างต้นจัดเป็น แก๊สอุดมคติ และสมการดังกล่าว เรียกว่า

กฎแก๊สอดุ มคติ

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

หลังจบกจิ กรรมการจดั การเรียนรู้ นักเรยี นสามารถ

ด้านความรู้ (K)

1. อธบิ ายกฎแกส๊ อุดมคตไิ ด้

76

ดา้ นทักษะ/กระบวนการ (P)
2. คานวณปริมาตร ความดัน อุณหภูมิ จานวนโมลหรือมวลของแก๊ส โดยใช้

ความสมั พนั ธต์ ามกฎแก๊สอุดมคตไิ ด้
ด้านคณุ ลกั ษณะ (A)
3. มคี วามรบั ผิดชอบต่องานที่ไดร้ บั มอบหมายและสามารถทำงานรว่ มกบั ผู้อ่นื ได้

สาระการเรยี นรู้
1. แก๊สอุดมคติ
2. การคำนวณปริมาตร ความดัน อุณหภูมิ จำนวนโมลหรือมวลของแก๊ส โดยใช้

ความสัมพนั ธต์ ามกฎแก๊สอุดมคติ
สมรรถนะสำคัญของผู้เรยี น

1. ความสามารถในการส่ือสาร
2. ความสามารถในการคดิ

1) ทกั ษะการสงั เกต
2) ทักษะการวดั
3. ความสามารถในการใช้เทคโนโลยี
คณุ ลักษณะอนั พงึ ประสงค์
1. มวี ินยั
2. ใฝ่เรยี นรู้
3. มุ่งมั่นในการทำงาน

การจดั กจิ กรรมการเรียนรู้ด้วยรปู แบบ 5E
ขั้นที่ 1 สรา้ งความสนใจ (Engagement)
1. ครูทบทวนความรู้เร่อื งความสมั พนั ธ์ระหว่างปรมิ าตรและจานวนโมลของแก๊ส เม่อื

ความดนั กบั อุณหภูมิของแก๊สคงท่ี เรยี กว่า กฎของอาโวกาโดร และความสมั พนั ธ์ของปริมาตร
ความดนั และอุณหภูมิ เมอ่ื จานวนโมลของแก๊สคงทต่ี าม กฎรวมแก๊ส

ขน้ั ท่ี 2 สำรวจและคน้ หา (Exploration)
2. นักเรียนพิจารณาสมการตามกฎรวมแก๊สและกฎของอาโวกาโดร จากนั้นครูให้นักเรียน

รวมสมการท้ังสองและนำเสนอสมการทไี่ ด้
3. นักเรียนร่วมกันสรุปความสัมพันธ์ของปริมาตร ความดัน อุณหภูมิ และจำนวนโมลของ

แก๊ส ตามสมการ PV = nRT จากนั้นครูให้ความรู้ว่า แก๊สใด ๆ ที่มีสมบัติเป็นไปตามสมการนี้จัดเป็นแก๊ส
อดุ มคตแิ ละเรียกสมการนวี้ า่ กฎแก๊สอดุ มคติ

77

4. นักเรียนรับความรู้เพิ่มเติมเกี่ยวกับกฎแก๊สอุดมคติ และยกตัวอย่างการคํานวณ

ประกอบการอธิบาย

ตัวอยา่ ง บรรจแุ ก๊สออกซิเจน 0.885 กิโลกรัม ไว้ในถังเหล็กกลา้ ซ่ึงมีปริมาตร 438 ลิตร จงคำนวณความ

ดันของแกส๊ ออกซเิ จนในถงั นี้ ทอ่ี ณุ หภูมิ 21 องศาเซลเซียส

วิธที ำ จาก PV = nRT

P= nRT
V

=แทนคา่ จะได้ P 0.885 kg ×(1010k0gg×13m2 ogl)(0.0821 mL∙oatl∙mK)(21+273)

438 L
= 1.52 atm

ดังนั้น แก๊สออกซิเจนมคี วามดัน 1.52 บรรยากาศ ทอ่ี ุณหภมู ิ 21 องศาเซลเซยี ส

ขัน้ ที่ 3 อธบิ ายและลงข้อสรุป (Explanation)

5. นกั เรยี นและครรู ่วมกันอภปิ รายเก่ยี วกบั แกส๊ อุดมคตจิ นได้ข้อสรุป ดังน้ี

แก๊สทมี่ ีสมบตั เิ ป็นไปตามกฎรวมแก๊สและกฎของอาโวกาโดร สามารถพจิ ารณาความสัมพันธ์

ระหว่างปรมิ าตร ความดนั อณุ หภูมใิ นหน่วยเคลวนิ และจำนวนโมลของแกส๊ ไดด้ งั นี้
T
จากกฎรวมแกส๊ V ∝ P เมือ่ n คงท่ี

จากกฎของอาโวกาโดร V ∝ n เมือ่ T และ P คงที่
ดงั นนั้ nT
V ∝ P

nT
V = คา่ คงท่ี x P

กำหนดให้ R เปน็ คา่ คงทขี่ องแก๊ส ดงั น้นั nT
โดยทั่วไปเขยี นในรูปของสมการดงั นี้ V = Rx P
PV = nRT

แก๊สใด ๆ ที่มีสมบัติเป็นไปตามสมการข้างต้นจัดเป็น แก๊สอุดมคติ และสมการดังกล่าว เรียกว่า

กฎแก๊สอดุ มคติ
ขนั้ ที่ 4 ขยายความรู้ (Elaboration)

6. นักเรียนทำแบบฝึกหัดตรวจสอบความเข้าใจ เรื่อง กฎแก๊สอุดมคติ จากนั้นร่วมกันเฉลย

แบบฝึกหดั หนา้ ชัน้ เรียน ดังน้ี

78
1) การเติมแก๊สไนโตรเจนในยางรถยนต์ที่มีความจุ 12 ลิตรให้มีความดัน 29.4 ปอนด์ต่อ
ตารางนิว้ (psi) ท่อี ุณหภมู ิ 27 องศาเซลเซียส ตอ้ งใชแ้ ก๊สไนโตรเจนกกี่ รมั

2) ยางรถยนตเ์ ส้นหนง่ึ มีปริมาตร 10 ลิตร อัดอากาศจนมีความดัน 32 ปอนดต์ ่อตารางนว้ิ ที่
อุณหภูมิ 25 องศาเซลเซียส เมื่อใช้งานไประยะหนึ่งพบว่า ความดันลดลงเหลือ 28 ปอนด์ต่อตารางนิ้ว ท่ี
อุณหภูมิเดียวกัน จำนวนโมลของอากาศที่รั่วออกจากยางรถยนต์ เป็นเท่าใด เมื่อกำหนดให้ยางรถยนต์มี
ปริมาตรคงที่

3) ภาชนะใบหนึ่งมีขนาด 5.0 ลิตร บรรจุแก๊สชนิดหนึ่ง 3.25 กรัม ที่ความดัน 1.0
บรรยากาศ อณุ หภมู ิ 27 องศาเซลเซยี ส มวลตอ่ โมลของแก๊สชนิดน้ีเป็นเท่าใด

79

ขน้ั ท่ี 5 ตรวจสอบผล (Evaluate)
7. ครปู ระเมนิ จากการตอบคำถาม และแบบฝกึ หัด

สอ่ื /อุปกรณ์/แหล่งเรียนรู้
1. คู่มอื ครู รายวิชาเพมิ่ เตมิ วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี เคมี เลม่ 3
2. หนังสือเรยี นรายวชิ าเคมีเพ่ิมเตมิ ช้ันมธั ยมศึกษาปีที่ 5 เลม่ 3
3. Power Point เร่อื งกฎแก๊สอุดมคติ

80

การวัดและประเมินผลการเรยี นรู้ วิธีการวัดผลการเรียนรู้ เกณฑ์การ
จุดประสงค์การเรียนรู้ ประเมนิ ผล
ได้คะแนนร้อยละ
ดา้ นความรู้ (K: Knowledge) -การตอบคำถาม 70 ขน้ึ ไป

• อธิบายความสัมพันธ์ของ -ได้คะแนนในระดับ
3 (ด)ี ขึ้นไป
ปริมาตร ความดัน อุณหภูมิ
-ไ ด้ ค ะ แ น น ใ น
และจำนวนโมลของแก๊สตาม ระดบั 3 (ด)ี ขน้ึ ไป

สมการ

อุดมคตไิ ด้

ดา้ นทักษะกระบวนการ -การตอบคำถาม

(P: Process) -ตรวจแบบฝึกหดั

• คำนวณปริมาตร ความดัน

อุณหภูมิ จำนวนโมลหรือมวล

ของแก๊ส โดยใช้ความสัมพันธ์

ตามกฎแกส๊ อดุ มคตไิ ด้

ด้านคุณลักษณะอันพงึ ประสงค์ -สงั เกตจากการตอบคำถาม

(A: Attribute) -สังเกตคุณลกั ษณะอันพงึ ประสงค์

• มีความกระตือรือร้นในการ

เสาะแสวงหาความรู้ รับผิดชอบ

ต่อหนา้ ที่ทไี่ ด้รบั มอบหมาย

81

82