ใบงานวิชาเคมีเล่ม1

ใบงาน

วชิ าเคมี 1 ชน้ั มัธยมศกึ ษาปีท่ี 4
ตามหลกั สตู รแกนกลางการศกึ ษาขน้ั พน้ื ฐาน
พุทธศักราช 2551 (ฉบับปรบั ปรงุ 2560)

เนอื้ หาประกอบดว้ ย
บทที่ 1 ความปลอดภยั และทกั ษะในการปฏบิ ตั กิ ารเคมี
บทท่ี 2 อะตอมและสมบตั ขิ องธาตุ
บทที่ 3 พันธะเคมี

ชอ่ื __________________________________________
ชัน้ _______เลขท่ี____

ใบงานเคมี 1 ชน้ั มธั ยมศกึ ษาปที ่ี 4 คะแนน

เรือ่ ง ความปลอดภยั และทกั ษะในการปฏบิ ตั กิ ารเคมี
ใบงานที่ 1 ความปลอดภยั ในการทางานกบั สารเคมี

ชื่อ__________________________________________ชนั้ _______เลขท่ี____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

ระบุความเปน็ อนั ตรายของสารเคมจี ากสญั ลกั ษณแ์ ละขอ้ มลู บนฉลากสารเคมี
คาชแี้ จง : ให้นกั เรยี นจับคู่ความสมั พันธ์

2 สารเคมีใดมีผลกระทบตอ่ ส่ิงแวดลอ้ ม 1
สารเคมีใดเป็นสารท่มี ีอนั ตรายถึงชีวิต

3 A
สารเคมีใดเป็นวตั ถุไฟไว B

4 สว่ นท่ีแสดงช่ือผลิตภณั ฑ์ C
5 สว่ นท่ีแสดงขอ้ มูลของบริษทั ผูผ้ ลิต D

E

6
สารเคมีใดตอ้ งใชอ้ ยา่ งระวงั อาจเกิดการระคายเคืองได้

7 F
สว่ นท่ีแสดงรูปสญั ลกั ษณ์ แสดงความเป็นอนั ตรายของสารเคมี

8 สารเคมีใดตอ้ งใชอ้ ยา่ งระวงั เพราะมีฤทธ์ิกดั กร่อน

9 สารเคมีใดเป็นสารท่เี ป็นอนั ตรายตอ่ สุขภาพ G
10

สว่ นท่ีแสดงคาเตือน ขอ้ มูลความเป็นอนั ตราย และขอ้ ควรระวงั

ใบงานเคมี 1 ชนั้ มธั ยมศกึ ษาปที ี่ 4 คะแนน

เรอ่ื ง ความปลอดภยั และทกั ษะในการปฏบิ ตั กิ ารเคมี
ใบงานที่ 2 อบุ ัตเิ หตจุ ากสารเคมี

ชื่อ__________________________________________ชนั้ _______เลขที่____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

อธิบายขอ้ ปฏิบัติเบ้ืองตน้ และการปฏบิ ตั ติ นทแ่ี สดงถงึ ความตระหนกั ในการปฏบิ ตั กิ ารเคมี เพอื่ ใหม้ คี วาม
ปลอดภัยท้ังตอ่ ตนเอง ผู้อ่นื และสง่ิ แวดลอ้ ม และเสนอแนวทางแกไ้ ขเม่ือเกดิ อบุ ัติเหตุ
คาชแี้ จง : ใหน้ กั เรยี นใสเ่ คร่อื งหมาย หนา้ ข้อความที่ถูกต้อง และเครอ่ื งหมาย หนา้ ข้อความทไ่ี มถ่ กู ตอ้ ง

1 สวมแวน่ ตานิรภยั สวมเส้ือคลุมปฏิบตั ิการท่ตี ิดกระดุมทุกเม็ด สวมถุงมือ และสวมผา้ ปิดปาก
1

3 2 หา้ มนาอาหารเขา้ ไปรบั ประทาน ยกเวน้ น้าด่ืมสามารถนาเขา้ หอ้ งปฏิบตั ิการได้

35 ควรทาการทดลองในหอ้ งปฏิบตั ิการเพียงลาพงั ไมม่ ีผูอ้ ่ืนมารบกวนขณะท่ีทาปฏิบตั ิการ
4

4 หา้ มชิมหรือสูดดมสารเคมีโดยตรง

5 การเจือจางกรด ควรเทน้าลงกรด เพ่ือใหน้ ้าปริมาณมากชว่ ยถา่ ยเทความรอ้ นท่ีเกิดจากการละลาย

6 ไมเ่ ทสารเคมีท่ีเหลือจากการเทหรือตกั ออกจากขวดสารเคมีแลว้ กลบั เขา้ ขวดอยา่ งเด็ดขาด

7 เม่ือร่างกายสมั ผสั สารเคมีท่ีไมล่ ะลายน้า ใหล้ า้ งบริเวณท่ีสมั ผสั สารเคมีดว้ ยน้าสบู่
เม่ือสารเคมีเขา้ ตา ตะแคงศีรษะโดยใหต้ าดา้ นท่ีสมั ผสั สารเคมีอยดู่ า้ นลา่ ง ลา้ งตาโดยการเปิดน้า

8 เบาๆ ไหลผา่ นดง้ั จมูกใหน้ ้าไหลผา่ นตาขา้ งท่ีโดนสารเคมี
8 สารเคมีใเดมต่ืออ้สงูดใชดอม้ ยแาก่ งส๊ รพะิษวงั หเพากราหะมมดีฤสทตธิใ์ิกหดัจ้ กบั รน่ออนนหงายและตะแคงหนา้ ไปดา้ นใดดา้ นหน่ึง เพ่ือป้องกนั

ส9ว่ นท่ีแสโคดนงรลูป้ินสกญั ีดลขกวั าษงณทา์ แงเสดดินงหคาวยาใมจเป็นอนั ตรายของสารเคมี
9 ส1า0รเคมเีใมด่ือเปโ็ดนนสคาวราทม่เี ปร็อน้ นอนั แตชรน่ า้ายเตยอ็น่ สแุขลภว้าทพายาสีฟนั หรือวา่ งหางจระเขจ้ นหายปวดแสบปวดรอ้ น

ใบงานเคมี 1 ช้นั มธั ยมศกึ ษาปที ี่ 4 คะแนน

เร่อื ง ความปลอดภยั และทกั ษะในการปฏบิ ตั กิ ารเคมี
ใบงานที่ 3 การวดั ปรมิ าณสาร

ชอ่ื __________________________________________ชนั้ _______เลขที่____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

เลือกและใชอ้ ปุ กรณ์หรือเครอ่ื งมอื ในการทาปฏบิ ัติการ และวดั ปริมาณตา่ ง ๆ ไดอ้ ย่างเหมาะสม
คาชแ้ี จง : ใหน้ กั เรียนบอกชือ่ อุปกรณใ์ นภาพ พรอ้ มทงั้ ใส่เครอื่ งหมาย ลงในชอ่ งใหต้ รงกับความเปน็ จริง

ขอ้ ท่ี อุปกรณ์ ช่อื การวดั ปรมิ าณสาร

วดั ปรมิ าตร วัดมวล

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

ใบงานเคมี 1 ชนั้ มธั ยมศกึ ษาปที ่ี 4 คะแนน

เรื่อง ความปลอดภยั และทกั ษะในการปฏบิ ตั กิ ารเคมี
ใบงานท่ี 4 เลขนยั สาคญั

ชื่อ__________________________________________ชน้ั _______เลขท่ี____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

อ่านคา่ ปริมาณจากการวดั ปริมาณตา่ ง ๆ ของสาร
คาชแี้ จง : 1. ใหน้ ักเรียนพิจารณาจานวนตอ่ ไปนี้วา่ มีเลขนยั สาคญั เทา่ ไร

ขอ้ จานวน เลขนยั สาคญั (ตวั ) ขอ้ จานวน เลขนยั สาคญั (ตวั )

1 1.56 6 1.340 x 10-23

2 78.09 7 5.0 x 103

3 0.95 8 10700

4 0.0078 9 3.21 x 10-4

5 0.460 10 0.0240

คาชแ้ี จง : 2. ให้นกั เรียนหาผลลพั ธโ์ ดยแสดงเลขนยั สาคญั ทถี่ ูกตอ้ ง

1 2

_1_.2_35_+_70_.5_+_6_.2_02______ __1_5_.79_6_2 +_6_.3_1_- _16_.8_1 ____
________________ _________________
________________ _________________
________________ _________________

3 _1_2._81_5 _x 5_.3_4_________ 4
________________
________________ _0_.6_21_4__0_.1_23_________
________________ _________________
_________________
_________________

ใบงานเคมี 1 ชัน้ มธั ยมศกึ ษาปที ่ี 4 คะแนน

เร่ือง ความปลอดภยั และทกั ษะในการปฏบิ ตั กิ ารเคมี
ใบงานที่ 5 หนว่ ยวดั

ชื่อ__________________________________________ชน้ั _______เลขท่ี____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

ระบุหน่วยวดั ปริมาณตา่ ง ๆ ของสาร

คาชแ้ี จง : ให้นกั เรยี นนาข้อความเตมิ ลงใน -------- ใหถ้ ูกตอ้ ง

ขอ้ ปริมาณ ชอ่ื หนว่ ย สัญลกั ษณข์ องหนว่ ย

1 มวล --------- kg

2 --------- เมตร (meter) ---------
---------
3 --------- วินาที (second)
K
4 อณุ หภมู ิ --------- mol

5 --------- --------- ---------
---------
6 --------- ลูกบาศกเ์ มตร (cubic meter) ---------

7 ความเขม้ ขน้ --------- cal
mmHg
8 --------- ลิตร (liter)

9 พลังงาน ---------

10 --------- ---------

ใบงานเคมี 1 ช้ันมธั ยมศกึ ษาปที ี่ 4 คะแนน

เร่อื ง ความปลอดภยั และทกั ษะในการปฏบิ ตั กิ ารเคมี
ใบงานที่ 6 แฟกเตอรเ์ ปลย่ี นหนว่ ย

ช่ือ__________________________________________ชน้ั _______เลขท่ี____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

เปลยี่ นหน่วยวดั ให้เปน็ หนว่ ยในระบบเอสไอดว้ ยการใชแ้ ฟกเตอรเ์ ปลย่ี นหน่วย
คาชแี้ จง : ใหน้ กั เรยี นแสดงวธิ กี ารเปล่ยี นหนว่ ยไปเปน็ หน่วยใหม่ทตี่ อ้ งการให้ถูกต้อง

วธิ กี ารเทยี บหนว่ ย
ปริมาณและหน่วยที่ต้องการ  ปรมิ าณและหน่วยเรมิ่ ต้น หน่วยทีต่ อ้ งการ

หน่วยเริ่มต้น

1

สารชนิดหน่ึงมีมวล 0.87 กิโลกรัม สารน้ีมีมวลเป็นก่ีกรมั

2

แทง่ แกว้ 1.45 m มีความยาวเทา่ ใดในหน่วย mm

3

นักว่ิงคนหน่ึงว่ิงได้ 110 m ในเวลา 10 s ความเร็วของนักว่ิงเป็นก่ี km/hr

ใบงานเคมี 1 ชัน้ มธั ยมศกึ ษาปที ี่ 4 คะแนน

เรอ่ื ง ความปลอดภยั และทกั ษะในการปฏบิ ตั กิ ารเคมี
ใบงานที่ 6 แฟกเตอรเ์ ปลย่ี นหนว่ ย (ตอ่ )

ชอ่ื __________________________________________ชน้ั _______เลขท่ี____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

เปล่ยี นหนว่ ยวดั ให้เปน็ หนว่ ยในระบบเอสไอดว้ ยการใชแ้ ฟกเตอรเ์ ปลี่ยนหนว่ ย
คาชแ้ี จง : ใหน้ ักเรียนแสดงวิธกี ารเปลยี่ นหนว่ ยไปเปน็ หนว่ ยใหม่ทต่ี ้องการให้ถูกต้อง

วธิ กี ารเทยี บหนว่ ย
ปรมิ าณและหนว่ ยท่ตี ้องการ  ปริมาณและหน่วยเริม่ ตน้ หนว่ ยทต่ี ้องการ

หน่วยเร่มิ ตน้

4

แคลเซียม (Ca) 1 อะตอม มีมวลก่ีกรัม

5

H2O 0.40 โมล มีก่ีโมเลกุล

6

แกส๊ CO2 0.25 โมล มีปริมาตรเทา่ ใดท่ี STP

ใบงานเคมี 1 ช้ันมธั ยมศกึ ษาปที ่ี 4 คะแนน

เร่อื ง อะตอมและสมบตั ขิ องธาตุ
ใบงานท่ี 7 แบบจาลองอะตอม

ชื่อ__________________________________________ชน้ั _______เลขที่____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

สืบค้นข้อมลู และอธบิ ายความหมายของแบบจาลองอะตอม พรอ้ มทัง้ บอกสาเหตุท่ีทาใหแ้ บบจาลองอะตอม
มกี ารเปลยี่ นแปลง

อธิบายแบบจาลองอะตอมของดอลตนั ทอมสนั รทั เทอร์ฟอรด์ โบร์ และแบบกลมุ่ หมอก
คาชแ้ี จง : ให้นกั เรียนจัดลาดบั วิวฒั นาการของแบบจาลองอะตอมพรอ้ มทง้ั เขียนบรรยายลักษณะแบบจาลอง
อะตอมแตล่ ะชนิดดว้ ย

แบบจาลองอะตอม คือ มโนภาพท่ีนักวิทยาศาสตรส์ รา้ งข้ึน เพ่ืออธิบายลกั ษณะของอะตอมโดยไดจ้ าก
การแปลผลจากขอ้ มูลท่ีไดจ้ ากการทดลอง และนามาสรา้ งเป็นมโนภาพหรือแบบจาลอง

----- ___________

___________

___________ ----- ___________
___________
___________

----- ___________ ___________
___________ ___________

___________
___________ -----
___________

----- ___________ ___________
___________
___________
___________

___________
___________

ใบงานเคมี 1 ชน้ั มธั ยมศกึ ษาปที ่ี 4 คะแนน

เรือ่ ง อะตอมและสมบตั ขิ องธาตุ
ใบงานที่ 8 อนภุ าคในอะตอมและไอโซโทป

ชื่อ__________________________________________ชนั้ _______เลขท่ี____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

เขยี นและแปลความหมายสัญลกั ษณน์ ิวเคลียรข์ องธาตุ
อธบิ ายความหมายและยกตวั อยา่ งไอโซโทปของธาตุ
คาชแี้ จง : 1. ให้นกั เรยี นเขียนจานวนอนภุ าคมูลฐาน หรอื สัญลักษณ์นวิ เคลยี รข์ องธาตใุ นตารางตอ่ ไปนี้

สัญลกั ษณ์ เลขมวล เลขอะตอม จานวน จานวน จานวน
ของธาตุ โปรตอน นิวตรอน อิเลก็ ตรอน

15 X 15 7 ------ ------ ------

7

19 X ------ ------ ------ 10 9

9

31 X 31 ------ 16 ------ ------

16

1397X ------ 19 ------ 18 ------

41 X 41 ------ ------ ------ 20

20

คาชแ้ี จง : 2. ใหน้ กั เรยี นพิจารณาว่าธาตุแตล่ ะข้อเปน็ หรอื ไมเ่ ปน็ ไอโซโทปกนั ในตารางต่อไปนี้

ไอโซโทป คือ อะตอมของธาตุเดียวกนั ซ่ึงมีจานวน
โปรตอนและจานวนอิเล็กตรอนเทา่ กนั แตม่ ีจานวน
นิวตรอนตา่ งกนั

ข้อที่ ธาตุ เปน็ / ไมเ่ ปน็ ข้อท่ี ธาตุ เป็น / ไมเ่ ปน็
ไอโซโทป ไอโซโทป
188O , 199F
1 2131Na , 1241Na 4 174N , 175N
2 1480Ar, 1490K 5 163C , 162C
3 2131Na ,1224Mg 6

ใบงานเคมี 1 ช้นั มธั ยมศกึ ษาปที ่ี 4 คะแนน

เร่อื ง อะตอมและสมบตั ขิ องธาตุ
ใบงานท่ี 9 การจดั เรยี งอเิ ลก็ ตรอนในอะตอม

ชอ่ื __________________________________________ชนั้ _______เลขท่ี____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

บอกความแตกตา่ งของระดบั พลังงานหลัก พลงั งานย่อย และออรบ์ ทิ ลั
จัดเรยี งอเิ ลก็ ตรอนในอะตอมเมอื่ ทราบเลขอะตอมของธาตพุ รอ้ มท้ังระบุ หมู่ คาบ และกลมุ่ ธาตใุ นตารางธาตุ
คาชแ้ี จง : ใหน้ ักเรยี นเขยี นจานวนอนุภาคมูลฐาน หรือสัญลักษณ์นวิ เคลยี รข์ องธาตใุ นตารางตอ่ ไปน้ี

ธาตุ เลขมวล จัดอเิ ลก็ ตรอนในระดบั จดั อเิ ลก็ ตรอนในระดบั หมู่ คาบ
พลงั งานยอ่ ย พลงั งานหลกั

Cl 17 ------------ 287 ------ 3

C 6 1s2 2s2 2p2 ---------- ------ ----

P 15 1s2 2s2 2p6 3s2 3p3 285 ------ ----

Ca 20 ------------ ---------- 24

Mg 12 1s2 2s2 2p6 3s2 ---------- ------ 3

K 19 ------------ 2881 1 ----

Ne 10 1s2 2s2 2p6 ---------- 8 ----

ใบงานเคมี 1 ชัน้ มธั ยมศกึ ษาปที ี่ 4 คะแนน

เร่ือง อะตอมและสมบตั ขิ องธาตุ
ใบงานท่ี 10 ววิ ฒั นาการของการสรา้ งตารางธาตุ

ช่ือ__________________________________________ชน้ั _______เลขท่ี____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

บอกแนวคดิ ของนกั วทิ ยาศาสตรใ์ นยุคตา่ งๆ เกย่ี วกบั การจัดธาตุเปน็ หมวดหมู่จนได้เป็นตารางธาตุ พรอ้ มทั้ง
ระบุปัญหาของการจดั กลมุ่ ธาตุ
คาชแี้ จง : ใหน้ กั เรียนเตมิ ข้อมลู ลงในช่องว่างให้ถูกตอ้ ง

ชอื่ นกั วทิ ยาศาสตร์ รปู แบบการจดั ธาตลุ งในตารางธาตุ ปัญหาของการจดั กลมุ่ ธาตุ

____________________________________
____________________________________
____________________________________

____________________________________
____________________________________
____________________________________

____________________________________
____________________________________
____________________________________

____________________________________
____________________________________
____________________________________

____________________________________
____________________________________
____________________________________

ใบงานเคมี 1 ช้นั มธั ยมศกึ ษาปที ี่ 4 คะแนน

เร่ือง อะตอมและสมบตั ขิ องธาตุ
ใบงานท่ี 11 กลมุ่ ของธาตใุ นตารางธาตุ

ช่ือ__________________________________________ชนั้ _______เลขที่____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

จาแนกธาตเุ ป็นกลุม่ โลหะ อโลหะ และกง่ึ โลหะ หรอื เปน็ กลมุ่ ธาตุเรพรีเซนเททฟี หรอื ธาตุหมหู่ ลัก และธาตุ
แทรนซซิ นั หรอื ตามการจดั เรียงอเิ ลก็ ตรอน เมื่อทราบเลขอะตอม
คาชแี้ จง : ใหน้ ักเรยี นเติมข้อมลู ลงในช่องว่างใหถ้ กู ตอ้ ง

1. ตารางธาตุในปัจจุบนั แบง่ ธาตใุ นแนวตง้ั เป็น ____ แถว โดยเรียกแถวในแนวต้งั วา่ ____ และแบง่ ธาตใุ น
แนวนอนเป็น ____ แถว โดยเรียกแถวในแนวนอนว่า____

2. การจาแนกธาตุในตารางธาตุ แบง่ ได้เปน็ 2 กลมุ่
2.1 ธาตุกลมุ่ ____ หรอื กลุ่มของธาต_ุ __________________ ได้แกห่ มู่____ ถงึ หมู่____
2.2 ธาตุกลมุ่ ____ หรอื กลุ่มของธาต_ุ __________________ ได้แกห่ มู่____ ถึงหมู่____

3. ธาตหุ มู่ IA เรียกวา่ ___________________ ไดแ้ ก่_____________________________________
ธาตหุ มู่ IIA เรยี กวา่ ___________________ ได้แก่_____________________________________
ธาตุหมู่ VIIA เรยี กว่า___________________ ได้แก่____________________________________
ธาตหุ มู่ VIIIA เรียกว่า___________________ได้แก_่ ___________________________________

4. ธาตุหม่เู ดียวกนั จะมี ____________________________________เท่ากัน
ธาตคุ าบเดียวกันจะมี ____________________________________เท่ากัน

5. นาธาตุต่อไปนีบ้ รรจุลงในตารางธาตุ 5B 7N 6O 9F 11Na 18Ar 20Ca 17Cl 37Rb 14Si 10Ne

6. จากธาตใุ นขอ้ 5 สามารถแบง่ ไดเ้ ปน็ 4 กลมุ่ ดังน้ี
ธาตุโลหะ ได้แก่___________________________ ธาตุอโลหะ ไดแ้ ก่__________________________
ธาตกุ ึง่ โลหะ ได้แก่_________________________ แกส๊ มสี กลุ ไดแ้ ก_่ _________________________

ใบงานเคมี 1 ช้ันมธั ยมศกึ ษาปที ่ี 4 คะแนน

เรือ่ ง อะตอมและสมบตั ขิ องธาตุ
ใบงานท่ี 12 สมบตั ขิ องธาตตุ ามหมแู่ ละคาบ

ช่ือ__________________________________________ชน้ั _______เลขท่ี____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

วเิ คราะห์และสรปุ แนวโน้มสมบตั ติ า่ ง ๆ ของธาตุตามหมแู่ ละคาบเกยี่ วกบั ขนาดอะตอม รัศมีไอออน พลังงาน
ไอออไนเซซนั อิเลก็ โทรเนกาตวิ ิตี สมั พรรคภาพอเิ ลก็ ตรอนพร้อมท้งั อธบิ ายเหตผุ ลประกอบ

เปรยี บเทยี บสมบัติบางประการของโลหะเรพรีเซนเททีฟหรอื โลหะหมหู่ ลกั และโลหะแทรนซซิ ัน
คาชแี้ จง : ให้นักเรียนตอบคาถามใหถ้ ูกตอ้ ง

1. เปรียบเทียบรัศมอี ะตอมของธาตตุ อ่ ไปนี้ ธาตใุ ดมีขนาดใหญ่กวา่ จงวงกลม 1.4 Cl กับ I
1.1 Na กับ Mg 1.2 O กบั S 1.3 Ca กบั Br

2. เปรียบเทียบรัศมไี อออนตอ่ ไปนี้ ไอออนของธาตใุ ดมขี นาดใหญ่กว่า จงวงกลม
2.1 Na+ กับ K+ 2.2 N3- กับ O2- 2.3 Ca2+ กับ S2- 2.4 Al3+ กับ Br-

3. จงวงกลมธาตุทีส่ อดคลอ้ งกับคาถาม Ga กับ Se
3.1 ธาตใุ ดมคี ่า IE น้อยกว่ากนั
3.2 ธาตใุ ดมีค่า EA น้อยกว่ากนั Rb กบั Sr
3.3 ธาตใุ ดมีค่า EN มากกว่ากัน Na กบั Rb
3.4 ธาตุใดมคี ่า EA มากกว่ากัน B กับ F
3.5 ธาตใุ ดมีคา่ EN นอ้ ยกวา่ กนั As กับ Ba
3.6 ธาตใุ ดว่องไวในการเกดิ ปฏกิ ริ ยิ ามากกวา่ กัน Na กบั Mg
3.7 ธาตุใดวอ่ งไวในการเกิดปฏิกริ ยิ านอ้ ยกวา่ กนั Na กับ Cu

4. จงเรยี งลาดับรัศมอี ะตอม จากมากไปน้อย Sr Ge Se Xe Bi

5. จงเรียงลาดับ IE จากมากไปนอ้ ย Si Ga Sn Mg Ba

6. จงเรียงลาดบั EA จากมากไปนอ้ ย In Rb Pb Te Cs

7. จงเรยี งลาดบั EN จากมากไปน้อย Sb At Ba Ge Fr

ใบงานเคมี 1 ชนั้ มธั ยมศกึ ษาปที ่ี 4 คะแนน

เรอื่ ง อะตอมและสมบตั ขิ องธาตุ
ใบงานที่ 13 ธาตกุ มั มนั ตรงั สี

ชื่อ__________________________________________ชน้ั _______เลขที่____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

อธิบายสมบัตขิ องไอโซโทปกมั มนั ตรงั สี รงั สแี อลฟา รังสีบีตา และรังสแี กมมา
คานวณคร่ึงชีวติ ของไอโซโทปกัมมนั ตรงั สี
คาชแี้ จง : 1. จากสมการนิวเคลยี ร์ทกี่ าหนดใหต้ ่อไปนี้ นักเรยี นจงหาว่า X คอื อะไร

1. 6207Co 6208Ni + X ตอบ X คือ ____

2. 42He + 49Be 136C + X ตอบ X คอื ____

3. 21H + 12H 32He + X ตอบ X คอื ____

4. 2142Mg + 21H 1212Na + X ตอบ X คอื ____

5. 115Be + X 10n + 147N ตอบ X คอื ____

คาชแี้ จง : 2. ให้นกั เรยี นหาผลลพั ธโ์ ดยแสดงวธิ ีทาท่ีถูกต้อง

1 __จ_าก_กา_รเ_ก็บ_ส_าร_ก_มั ม_นั _ตร_ังส_ีช_นิด_ห_น่ึง_ไว_เ้ ป_็นเ_วล_า_15_0_ว_นั _ชง่_ั ม_วล_ขอ_ง_สา_รเ_หล_ือ_1_5 _กร_ัม________
__ถ_า้ ส_าร_น้_ีมีค_ร่ึง_ช_ีวิต_3_0_วนั_จ_ง_หา_วา่_เม_่ือเ_ร่ิม_ต_น้ ม_ีส_าร_อย_ูเ่ ท_า่ ไ_ร____________________
_______________________________________________
_______________________________________________
_______________________________________________

2 __ท้ิ_งไอ_โ_ซโ_ทป_ก_มั ม_นั _ตร_งั ส_ีช_นิด_ห_น่ึง_จ_าน_วน_2_0_ก_รมั _เ_ป็น_เว_ลา_1_เ_ดือ_น_พ_บว_า่ ม_ีไ_อโ_ซโ_ทป_เห_ล_ืออ_ย_ู่ 5_ก_รัม___
__อย_าก_ท_รา_บว_า่ ส_า_รน_้ีม_ีคร_่ึงช_ีวิต_เท_า่ ไ_ร_______________________________
_______________________________________________
_______________________________________________
_______________________________________________

ใบงานเคมี 1 ชนั้ มธั ยมศกึ ษาปที ี่ 4 คะแนน

เร่ือง อะตอมและสมบตั ขิ องธาตุ
ใบงานที่ 14 การนาธาตไุ ปใชป้ ระโยชน์และผลกระทบตอ่ สง่ิ มชี วี ติ

ช่อื __________________________________________ชน้ั _______เลขท่ี____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

สืบคน้ ข้อมูลและยกตวั อยา่ งการนาธาตมุ าใช้ประโยชน์ รวมทง้ั ผลกระทบตอ่ สง่ิ มชี ีวติ และสง่ิ แวดลอ้ ม
คาชแ้ี จง :ใหน้ กั เรยี นนาคาตอบดงั ตอ่ ไปนี้ เตมิ ในชอ่ งวา่ งใหถ้ ูกตอ้ ง

Cu Au Ar Co-60 He Li

C-14 Na P-32 Zn Tc-99 I-131

1. ใชท้ าสายไฟฟา้ และอปุ กรณไ์ ฟฟา้ ชนิดตา่ งๆ
2. นามาเคลือบแผน่ เหล็ก กระป๋ อง และทาขวั้ ไฟฟ้าของถา่ นไฟฉาย

3. เป็นขว้ั ไฟฟ้าในแบตเตอร่ีลิเทียม ซ่ึงใชใ้ นอปุ กรณไ์ ฟฟ้า
4. เป็นตวั กลางแลกเปล่ียนความรอ้ น เป็นสารหลอ่ เย็นในปฏิกรณน์ ิวเคลียร์
5. หาอายุของวตั ถุโบราณท่ีมีคารบ์ อนเป็นองคป์ ระกอบ
6. เป็นเคร่ืองมือตรวจสอบรังสีเพ่ือติดตามดูภาพสมอง
7. ทาลายแบคทีเรียจึงชว่ ยเก็บรกั ษาอาหารไวไ้ ดน้ านหลายวนั
8. บรรจุในบอลลูนและเรือเหาะ
9. บรรจุในหลอดไฟเพ่ือใหไ้ สห้ ลอดมีอายุการใชง้ านท่ีนานข้ึน
10. เป็นเคร่ืองประดบั งานทนั ตกรรม และอปุ กรณอ์ ิเล็กทรอนิกส์

ใบงานเคมี 1 ชัน้ มธั ยมศกึ ษาปที ี่ 4 คะแนน

เรอ่ื ง พนั ธะเคมี
ใบงานที่ 15 สัญลกั ษณแ์ บบจดุ ของลวิ อสิ และกฎออกเตต

ชอื่ __________________________________________ชน้ั _______เลขที่____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

เขยี นสัญลักษณแ์ บบจดุ ของลวิ อิสของธาตแุ ละไอออน และระบุไดว้ า่ ธาตุหรือไอออนนน้ั เป็นไปตามกฎออกเตต
คาชแี้ จง : ให้นกั เรยี นเขยี นสัญลักษณ์แบบจดุ ของลวิ อสิ ของธาตแุ ละไอออนตอ่ ไปน้ี พรอ้ มทงั้ ระบุว่าเป็นไป
ตามกฎออกเตตหรือไม่

สัญลกั ษณแ์ บบจดุ ของลวิ อสิ คอื สญั ลกั ษณท์ แี่ สดงธาตแุ ละเวเลนซอ์ เิ ล็กตรอนของธาตุ
กฎออกเตต คอื อะตอมของธาตทุ ี่รวมตวั กันด้วยสดั สว่ นทีท่ าใหม้ ีเวเลนซ์อิเล็กตรอนเทา่ กบั 8

1. Na+ 6. K

2. Mg2+ 7. Ca

3. Al3+ 8. Si

4. O2- 9. S

5. Cl- 10. I

ใบงานเคมี 1 ช้นั มธั ยมศกึ ษาปที ี่ 4 คะแนน

เรื่อง พันธะเคมี
ใบงานที่ 16 การเกดิ พนั ธะไอออนกิ

ช่อื __________________________________________ชน้ั _______เลขท่ี____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

อธบิ ายการเกดิ ไอออนและการเกดิ พนั ธะไอออนกิ โดยการเขยี นแผนภาพหรอื สญั ลกั ษณ์แบบจดุ ของลวิ อสิ
อธบิ ายโครงสร้างของสารประกอบไอออนกิ
คาชแี้ จง : 1. ใหน้ กั เรยี นพิจารณาวา่ ธาตคุ ตู่ อ่ ไปนี้ คูใ่ ดสามารถเกดิ พันธะไอออนกิ ได้ โดยใส่เครอ่ื งหมาย 
หนา้ ขอ้ ทสี่ ามารถเกดิ พนั ธะไอออนิกได้ และใสเ่ ครอ่ื งหมาย หนา้ ขอ้ ทไี่ ม่สามารถเกดิ พันธะไอออนกิ ได้

 ข้อ ธาตุ  ข้อ ธาตุ

1 3Li กบั 11Na 6 9F กบั 53I
2 7N กับ 8O 7 15P กบั 16S
3 11Na กบั 9F 8 20Ca กับ 2Mg
4 17Cl กับ 15P 9 19K กบั 17Cl
5 12Mg กบั 8O 10 38Sr กบั 8O

คาชแ้ี จง : 2. จากคาตอบข้อ 1 ใหน้ ักเรยี นเขียนแสดงการให้และรับอเิ ลก็ ตรอนในการเกิดสารประกอบ
ระหว่างธาตแุ ต่ละคู่

ใบงานเคมี 1 ชน้ั มธั ยมศกึ ษาปที ี่ 4 คะแนน

เรื่อง พันธะเคมี
ใบงานท่ี 17 สตู รเคมแี ละชอื่ ของสารประกอบไออนกิ

ช่ือ__________________________________________ชน้ั _______เลขที่____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

เขียนสูตรและเรียกช่ือสารประกอบไอออนกิ
คาชแี้ จง : 1. ใหน้ กั เรียนเขียนสูตรและชอ่ื ของสารประกอบไอออนกิ ที่เกดิ จากไอออนบวกและไอออนลบท่ี
กาหนดใหต้ ่อไปน้ี

ข้อ ไอออนบวก ไอออนลบ สตู ร ช่ือสารประกอบ
1 Ca2+ Cl-
2 Mg2+ O2-
3 NH4+ S2-
4 Na+ SO42-
5 Cu2+ OH-

คาชแี้ จง : 2. ให้นักเรียนเขยี นสูตรสารประกอบไอออนิกท่กี าหนดใหต้ ่อไปนี้ สตู ร
ข้อ ชอื่ สารประกอบ
1 โพแทสเซียมไนเตรต
2 ซเี ซียมซลั เฟต
3 แอมโมเนยี ไฮโดรเจนฟอสเฟต
4 อะลมู เิ นยี มออกไซด์
5 ไอร์ออน(III) คลอไรด์

ใบงานเคมี 1 ช้ันมธั ยมศกึ ษาปที ่ี 4 คะแนน

เร่ือง พนั ธะเคมี
ใบงานท่ี 18 วฏั จกั รบอรน์ -ฮาเบอร์

ชื่อ__________________________________________ชน้ั _______เลขท่ี____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

คานวณพลงั งานที่เกย่ี วขอ้ งกับปฏกิ ิริยาการเกดิ สารประกอบไอออนกิ จากวัฏจักรบอร์น-ฮาเบอร์
คาชแ้ี จง : ใหน้ กั เรยี นพิจารณาแผนภาพแล้วตอบคาถามตอ่ ไปนี้

H3 H4
H2

H1 H5=

H1 คอื _____________________________________________________ …
H2 คอื _____________________________________________________ …
H3 คือ _____________________________________________________ …
H4 คอื _____________________________________________________ …
H5 คอื _____________________________________________________ …
คานวณหา H5 = พร้อมทั้งระบุวา่ เปน็ ปฏกิ ริ ยิ าดดู พลงั งานหรอื คายพลังงาน

ใบงานเคมี 1 ชน้ั มธั ยมศกึ ษาปที ี่ 4 คะแนน

เรือ่ ง พันธะเคมี
ใบงานที่ 19 สมบตั ขิ องสารประกอบไอออนกิ และสมการไอออนกิ

ช่ือ__________________________________________ชนั้ _______เลขท่ี____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

อธบิ ายสมบตั ิบางประการของสารประกอบไอออนกิ
เขียนสมการไอออนกิ และสมการไอออนกิ สทุ ธขิ องปฏกิ ิริยาของสารประกอบไอออนกิ
คาชแ้ี จง : 1. ใหน้ ักเรยี นใสเ่ ครอื่ งหมาย หนา้ ข้อความที่ถูกต้อง และเคร่อื งหมาย หนา้ ข้อความท่ีไม่ถูกตอ้ ง

1. สว่ นใหญเ่ ป็นผลึกท่ีแข็งเน่ืองจากการยึดเหน่ียวท่ีแข็งแรงระหวา่ งไอออนบวกและไอออนลบ

2. ผลึกของสารประกอบไอออนิกมีความแข็ง แตกหกั ยาก นาไฟฟ้าไดด้ ี

3. มีจุดเดือดและจุดหลอมเหลวต่า สว่ นใหญล่ ะลายน้ามีสมบตั ิเป็นเบสหรือกลาง

4. ถา้ สถานะของแข็งไมน่ าไฟฟา้ แตเ่ ม่ือหลอมเหลวหรือละลายในน้าจะนาไฟฟ้าได้

5. กระบวนการท่ีโมเลกุลของน้าลอ้ มรอบไอออนแตล่ ะชนิดเป็นกระบวนการคายพลงั งานท่ีเรียกวา่
พลงั งานไฮเดรชนั

คาชแ้ี จง : 2. สารละลายท่กี าหนดใหค้ ู่ใดทีผ่ สมกันแลว้ เกดิ ตะกอน เขียนสมการไอออนกิ และสมการไอออนกิ สุทธิ
1. CaCl2 + Na2CO3
สมการไอออนกิ
สมการไอออนิกสทุ ธิ
2. LiCl + AgNO3
สมการไอออ
สมการไอออนิกสทุ ธิ
3. KI + Pb(NO3)2
สมการไอออนกิ
สมการไอออนิกสทุ ธิ
4. Na3PO4 + MgCl2
สมการไอออนกิ
สมการไอออนิกสทุ ธิ
5. CaCl2 + Na2SO4
สมการไอออนกิ
สมการไอออนิกสทุ ธิ

ใบงานเคมี 1 ชั้นมธั ยมศกึ ษาปที ี่ 4 คะแนน

เรอ่ื ง พันธะเคมี
ใบงานท่ี 20 การเกดิ พนั ธะโคเวเลนต์

ชอ่ื __________________________________________ชน้ั _______เลขท่ี____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

อธบิ ายการเกดิ พันธะโคเวเลนต์แบบพนั ธะเดีย่ ว พนั ธะคู่ และพันธะสาม ด้วยโครงสรา้ งลวิ อสิ
คาชแ้ี จง : ให้นกั เรียนเขียนโครงสร้างลวิ อิสตามกฎออกเตต พร้อมท้งั ระบจุ านวนอิเลก็ ตรอนครู่ ว่ มพันธะ
และจานวนอิเลก็ ตรอนคโู่ ดดเดย่ี วในโมเลกลุ ตอ่ ไปน้ี

ข้อ สาร โครงสรา้ งลวิ อสิ อิเลก็ ตรอน อเิ ลก็ ตรอน
1 I2 ครู่ ว่ มพันธะ (ค)ู่ คู่โดดเดยี่ ว (ค)ู่

2 H2S

3 NH3

4 HCN

5 CS2

ใบงานเคมี 1 ชน้ั มธั ยมศกึ ษาปที ี่ 4 คะแนน

เรอ่ื ง พนั ธะเคมี
ใบงานท่ี 21 สตู รโมเลกลุ และชอื่ ของสารโคเวเลนต์

ชอื่ __________________________________________ชนั้ _______เลขที่____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

เขยี นสูตรและเรยี กชื่อสารโคเวเลนต์
คาชแ้ี จง : ให้นกั เรียนเขียนสตู รและชอ่ื ของสารโคเวเลนต์ในตารางให้ถูกตอ้ ง

ข้อ สตู ร ชอ่ื สาร

1 ซิลิคอนเตตระฟลอู อไรด์

2 P2S3 ไดไนโตรเจนไตรออกไซด์
3 NO2
4

5 CCl4 ฟอสฟอรสั ไตรไฮไดรด์
6

7 ไดฟอสฟอรสั เพนตะออกไซด์

8 Cl2O7 โบรอนไตรฟลอู อไรด์
9 P4O10
10

ใบงานเคมี 1 ช้ันมธั ยมศกึ ษาปที ่ี 4 คะแนน

เร่อื ง พันธะเคมี
ใบงานท่ี 22 ความยาวพนั ธะและพลงั งานพนั ธะของสารโคเวเลนต์

ช่อื __________________________________________ชนั้ _______เลขที่____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้
วเิ คราะหแ์ ละเปรียบเทียบความยาวพันธะและพลงั งานพันธะในสารโคเวเลนต์
คานวณพลังงานทเี่ กย่ี วขอ้ งกับปฏิกริ ิยาของสารโคเวเลนต์จากพลังงานพันธะ
คาชแี้ จง : 1. ใหน้ ักเรียนเปรียบเทียบความยาวพันธะและพลงั งานพนั ธะระหวา่ งอะตอมในโมเลกุลหรือไอออน
ทีก่ าหนดใหต้ ่อไปนี้ พรอ้ มอธิบายเหตผุ ล
1. พันธะระหว่าง C กับ O ของ CO และ CO2
ความยาวพนั ธะ และพลงั งานพนั ธะ
เนอ่ื งจาก
2. พันธะระหว่าง O กบั O ของ O2 และ H2O2
ความยาวพนั ธะ และพลังงานพนั ธะ
เนื่องจาก
3. พนั ธะระหว่าง N กับ N ของ N2 และ N2H4
ความยาวพันธะ และพลงั งานพันธะ
เน่ืองจาก
4. พนั ธะระหว่าง C กบั C ของ C2H2 และ C2H4
ความยาวพนั ธะ และพลังงานพนั ธะ
เนอ่ื งจาก
5. พันธะระหวา่ ง C กับ O ของ CO32-และ COCl2
ความยาวพันธะ และพลงั งานพันธะ
เน่อื งจาก

คาชแ้ี จง : 2. ให้นกั เรยี นคานวณพลงั งานของปฏิกริ ยิ า 2H2O(g) 2H2(g) + O2(g) เมอื่ กาหนดให้
พลังงานพันธะ H-H 436 kJ/mol O  O 498 kJ/mol และ O-H 463 kJ/mol
วธิ ที า

ใบงานเคมี 1 ชน้ั มธั ยมศกึ ษาปที ี่ 4 คะแนน

เรอ่ื ง พันธะเคมี
ใบงานที่ 23 รูปรา่ งโมเลกลุ และสภาพขว้ั ของโมเลกลุ โคเวเลนต์

ชือ่ __________________________________________ชนั้ _______เลขท่ี____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

คาดคะเนรูปรา่ งโมเลกุลโคเวเลนต์โดยชที ฤษฎกี ารผลกั ระหวา่ งคอู่ เิ ลก็ ตรอนในวงเวเลนซ์
เขียนแสดงทิศทางข้นั พันธะและทิศทางขัว้ ของโมเลกลุ รวมทงั้ ระบุสภาพขั้วของโมเลกุลโคเวเลนต์
คาชแี้ จง : ให้นักเรียนระบุรูปรา่ งโมเลกุล และแสดงทิศทางขว้ั ของพนั ธะและทศิ ทางข้วั ของโมเลกลุ พรอ้ มระบุ
ว่าเปน็ โมเลกลุ โคเวเลนต์มขี ัว้ หรอื ไม่ ลงในตารางให้ถกู ต้อง

ขอ้ สาร รปู รา่ งโมเลกลุ ทิศทางขว้ั ของพนั ธะและ สภาพขว้ั
ทศิ ทางขวั้ ของโมเลกลุ ของโมเลกลุ

1 BH3

2 SiH4

3 PH3

4 CBrN

5 OF2

ใบงานเคมี 1 ชั้นมธั ยมศกึ ษาปที ่ี 4 คะแนน

เรื่อง พันธะเคมี
ใบงานท่ี 24 แรงยดึ เหนย่ี วระหวา่ งโมเลกลุ

ชอื่ __________________________________________ชนั้ _______เลขท่ี____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

ระบุชนดิ ของแรงยดึ เหนยี่ วระหวา่ งโมเลกลุ โคเวเลนต์ และเปรยี บเทยี บจดุ หลอมเหลวจุดเดือด และการละลาย
น้าของสารโคเวเลนต์
คาชแี้ จง : 1. ใหน้ กั เรียนทาเครอ่ื งหมาย ชนิดของแรงยดึ เหนย่ี วระหว่างโมเลกุลทกี่ าหนดใหต้ อ่ ไปนี้

A. B. c.
แรงแผก่ ระจายลอนดอน แรงระหวา่ งขวั้ พันธะไฮโดรเจน

ข้อ สาร A B C

1 CH4
2 SO2
3 HBr

4 CH3COOH
5 H2S
คาชแ้ี จง : 2. ให้นกั เรียนเปรยี บเทยี บจดุ เดอื ดระหว่างสารท่ีกาหนดให้ พรอ้ มอธบิ ายเหตผุ ล

ขอ้ สาร เหตผุ ล

1 H2 กับ Br2
2 HF กับ HI

3 NH3 กบั NF3
4 SiH4 กบั SnH4
5 CH3Cl กับ CH3OH

ใบงานเคมี 1 ชั้นมธั ยมศกึ ษาปที ่ี 4 คะแนน

เรอื่ ง พันธะเคมี
ใบงานที่ 25 พนั ธะโลหะ
ชื่อ__________________________________________ชน้ั _______เลขที่____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

อธบิ ายการเกดิ พนั ธะโลหะและสมบัตขิ องโลหะ
คาชแ้ี จง : ใหน้ ักเรียนนาตวั อกั ษรภาษาองั กฤษ ไปเติมให้มีขอ้ ความสมบรู ณ์

A. B. C.
มีจดุ หลอมเหลวและ มผี วิ มนั วาวและ ตใี หแ้ ผเ่ ปน็ แผน่ และ
สามารถสะทอ้ นแสงได้
จุดเดอื ดสงู ดึงเปน็ เสน้ ได้

D. E.
นาไฟฟา้ และความรอ้ นไดด้ ี แบบจาลองทะเลอเิ ลก็ ตรอน

การทอ่ี ะตอมของโลหะมคี า่ พลงั งานไอออไนเซชนั ตา่ การยึดเหน่ียวระหว่างเวเลนซ์อิเล็กตรอนกบั
โปรตอนในนิวเคลียสจงึ น้อย ทาใหเ้ วเลนซ์อิเลก็ ตรอนของแตล่ ะอะตอมสามารถเคลอื่ นที่ไดอ้ ย่างอสิ ระไปทวั่
ทง้ั ช้นิ โลหะและเกิดการยดึ เหนย่ี วกบั โปรตอนในนิวเคลยี สทุกทิศทกุ ทาง การยึดเหนี่ยวนเี้ รยี กว่า พนั ธะโลหะ
การเกดิ พันธะโลหะอาจแสดงได้ดว้ ย_____

โลหะ_____ เนือ่ งจากเวเลนซอ์ ิเลก็ ตรอนท่เี คลอ่ื นท่ไี ดอ้ ยา่ งอสิ ระทว่ั ท้ังชิน้ โลหะสามารถเปน็ สื่อนา
ไฟฟ้าและความรอ้ นตอ่ เนื่องกันไดท้ ั่วชิน้ โลหะ

โลหะ_____ เนื่องจากมโี ปรตอนและอเิ ลก็ ตรอนจานวนมากยดึ เหน่ยี วกนั อยา่ งต่อเนื่องทุกอะตอม
การหลอมเหลวหรือทาใหก้ ลายเป็นไอจงึ ตอ้ งใช้พลงั งานสงู เพื่อทาลายพนั ธะโลหะเหล่าน้ี

โลหะ_____ เนอ่ื งจากเวเลนซ์อเิ ล็กตรอนท่ีเคลอื่ นท่ไี ด้อย่างอสิ ระ เมื่อกระทบกับแสงซึ่งเป็นคล่นื
แมเ่ หล็กไฟฟ้า อเิ ลก็ ตรอนเหลา่ นน้ั จะรบั และปลอ่ ยคลนื่ แสงออกมา ผวิ ของโลหะจึงมนั วาวและสะท้อนแสง
ได้ดี

โลหะ_____ เน่ืองจากอะตอมโลหะจดั เรียงตวั เป็นชั้น ๆ อยา่ งมีระเบยี บ การทบุ แผ่นโลหะเปน็ การ
ผลักใหช้ ้ันของอะตอมโลหะเล่ือนไถลออกไปจากตาแหน่งเดิม ทาให้แผ่นโลหะยาวออกไปและบางลง แต่
อะตอมของโลหะในตาแหนง่ ใหมไ่ มห่ ลดุ ออกจากกันเพราะมกี ล่มุ เวเลนซ์อิเลก็ ตรอนยึดอนภุ าคเหลา่ นั้นไว้

ใบงานเคมี 1 ชนั้ มธั ยมศกึ ษาปที ี่ 4 คะแนน

เรือ่ ง พนั ธะเคมี
ใบงานท่ี 26 การใชป้ ระโยชนข์ องสารประกอบไอออนกิ สารโคเวเลนต์ และโลหะ

ช่อื __________________________________________ชนั้ _______เลขท่ี____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

สบื คน้ ข้อมลู อธบิ ายสมบตั ิ และนาเสนอตวั อยา่ งของสารโคเวเลนต์โครงรา่ งตาข่ายชนิดตา่ ง ๆ
เปรยี บเทยี บสมบัตบิ างประการของสารประกอบไอออนกิ สารโคเวเลนต์ และโลหะ
สบื คน้ ข้อมลู และนาเสนอตัวอยา่ งการใชป้ ระโยชนข์ องสารประกอบไอออนกิ สารโคเวเลนต์ และโลหะ ไดอ้ ย่าง
เหมาะสม

คาชแี้ จง : ใหน้ ักเรยี นใส่เคร่อื งหมาย หนา้ ขอ้ ความทีถ่ กู ต้อง และเครอื่ งหมาย หนา้ ข้อความท่ไี ม่ถูกต้อง

1. สารประกอบไอออนกิ สว่ นใหญเ่ ป็นผลึกทแี่ ขง็ ไมน่ าไฟฟ้า มีจุดหลอมเหลวและจุดเดอื ดสูง

2. สารโคเวเลนต์ ส่วนใหญไ่ ม่นาไฟฟ้า มีจุดหลอมเหลวและจดุ เดอื ดสงู

3. โลหะส่วนใหญเ่ ปน็ ผลึกทแี่ ขง็ นาไฟฟ้า มีจดุ หลอมเหลวและจดุ เดือดสงู
4. เพชร และแกรไฟต์ เปน็ อญั รูปของคารบ์ อนทม่ี ีโครงสรา้ งและสมบตั เิ หมือนกัน

5. ซิลคิ อนไดออกไซด์ เป็นสารโคเวเลนต์โครงรา่ งตาขา่ ยที่นามาใชท้ าเปน็ แก้วหรอื กระจก

6. แอมโมเนียมคลอไรดน์ าไฟฟ้าเมื่อละลายน้า จงึ นาไปใช้เปน็ สารละลายอิเลก็ โทรไลตใ์ นถา่ นไฟฉาย

7. PVC เป็นสารประกอบไอออนิกทไี่ มส่ ามารถนาไฟฟา้ ได้ จึงนาไปใชเ้ ป็นฉนวนไฟฟา้ ทห่ี ้มุ สายไฟฟา้

8. ซิลคิ อนคารไ์ บด์ มีความแขง็ แรงมาก จงึ นาไปใชท้ าเคร่อื งบด เครื่องโม่ และหินลบั มดี
9. อะลูมเิ นียม เปน็ โลหะทนี่ าไฟฟ้าได้ดีกวา่ ทองแดง จึงนาไปใช้เป็นตวั นาไฟฟ้า

10. อะลูมเิ นยี มและเหล็ก นยิ มนาไปใชท้ าภาชนะสาหรบั การประกอบอาหาร เช่น หมอ้ กระทะ

*เฉลย

เฉลยใบงานเคมี 1 ชน้ั มธั ยมศกึ ษาปที ี่ 4 คะแนน

เรื่อง ความปลอดภยั และทกั ษะในการปฏบิ ตั กิ ารเคมี
ใบงานท่ี 1 ความปลอดภยั ในการทางานกบั สารเคมี

ชือ่ __________________________________________ชนั้ _______เลขที่____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้ F,G

ระบคุ วามเปน็ อนั ตรายของสารเคมจี ากสัญลกั ษณ์และขอ้ มลู บนฉลากสารเคมี
คาชแ้ี จง : ใหน้ ักเรียนจบั คคู่ วามสมั พนั ธ์

F,G 1
2 สารเคมีใดมีผลกระทบตอ่ ส่ิงแวดลอ้ ม สารเคมีใดเป็นสารท่มี ีอนั ตรายถึงชีวิต

EA

3 B
สารเคมีใดเป็นวตั ถุไฟไว

4 สว่ นท่ีแสดงช่ือผลิตภณั ฑ์ A C
D
D
5 สว่ นท่ีแสดงขอ้ มูลของบริษทั ผูผ้ ลิต

E E
6 F

สารเคมีใดตอ้ งใชอ้ ยา่ งระวงั อาจเกิดการระคายเคืองได้

B
7

สว่ นท่ีแสดงรูปสญั ลกั ษณ์ แสดงความเป็นอนั ตรายของสารเคมี

G
8 สารเคมีใดตอ้ งใชอ้ ยา่ งระวงั เพราะมีฤทธ์ิกดั กร่อน

E

9 สารเคมีใดเป็นสารท่เี ป็นอนั ตรายตอ่ สุขภาพ

C G
10

สว่ นท่ีแสดงคาเตือน ขอ้ มูลความเป็นอนั ตราย และขอ้ ควรระวงั

เฉลยใบงานเคมี 1 ชนั้ มธั ยมศกึ ษาปที ี่ 4 คะแนน

เรื่อง ความปลอดภยั และทกั ษะในการปฏบิ ตั กิ ารเคมี
ใบงานท่ี 2 อุบตั เิ หตจุ ากสารเคมี

ช่ือ__________________________________________ชนั้ _______เลขที่____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

อธิบายขอ้ ปฏบิ ตั เิ บอื้ งตน้ และการปฏบิ ตั ติ นทีแ่ สดงถึงความตระหนักในการปฏบิ ตั กิ ารเคมี เพื่อใหม้ ีความ
ปลอดภัยท้ังตอ่ ตนเอง ผู้อน่ื และสง่ิ แวดลอ้ ม และเสนอแนวทางแกไ้ ขเมื่อเกดิ อบุ ตั ิเหตุ
คาชแี้ จง : ให้นกั เรยี นใส่เครือ่ งหมาย หน้าข้อความท่ีถกู ต้อง และเครอ่ื งหมาย หนา้ ข้อความท่ไี ม่ถกู ต้อง

 1 สวมแวน่ ตานิรภยั สวมเส้ือคลุมปฏิบตั ิการท่ตี ิดกระดมุ ทุกเม็ด สวมถุงมือ และสวมผา้ ปิดปาก
1

3 2 หา้ มนาอาหารเขา้ ไปรบั ประทาน ยกเวน้ น้าด่ืมสามารถนาเขา้ หอ้ งปฏิบตั ิการได้

 35 ควรทาการทดลองในหอ้ งปฏิบตั ิการเพียงลาพงั ไมม่ ีผูอ้ ่ืนมารบกวนขณะท่ีทาปฏิบตั ิการ
4
 4 หา้ มชิมหรือสูดดมสารเคมีโดยตรง

 5 การเจือจางกรด ควรเทน้าลงกรด เพ่ือใหน้ ้าปริมาณมากชว่ ยถา่ ยเทความรอ้ นท่ีเกิดจากการละลาย

 6 ไมเ่ ทสารเคมีท่ีเหลือจากการเทหรือตกั ออกจากขวดสารเคมีแลว้ กลบั เขา้ ขวดอยา่ งเด็ดขาด

 7 เม่ือร่างกายสมั ผสั สารเคมีท่ีไมล่ ะลายน้า ใหล้ า้ งบริเวณท่ีสมั ผสั สารเคมีดว้ ยน้าสบู่

เม่ือสารเคมีเขา้ ตา ตะแคงศีรษะโดยใหต้ าดา้ นท่ีสมั ผสั สารเคมีอยดู่ า้ นลา่ ง ลา้ งตาโดยการเปิดน้า
 8 เบาๆ ไหลผา่ นดงั้ จมูกใหน้ ้าไหลผา่ นตาขา้ งท่ีโดนสารเคมี
8 สารเคมีใเดมต่ืออ้สงูดใชดอม้ ยแาก่ งส๊ รพะิษวงั หเพากราหะมมดีฤสทตธิใ์ิกหดัจ้ กบั รน่ออนนหงายและตะแคงหนา้ ไปดา้ นใดดา้ นหน่ึง เพ่ือป้องกนั

 ส9ว่ นท่ีแสโคดนงรลูป้ินสกญั ีดลขกวั าษงณทา์ แงเสดดินงหคาวยาใมจเป็นอนั ตรายของสารเคมี

9 ส1า0รเคมเีใมด่ือเปโ็ดนนสคาวราทม่เี ปร็อน้ นอนั แตชรน่ า้ายเตยอ็น่ สแุขลภว้าทพายาสีฟนั หรือวา่ งหางจระเขจ้ นหายปวดแสบปวดรอ้ น


เฉลยใบงานเคมี 1 ชัน้ มธั ยมศกึ ษาปที ี่ 4 คะแนน

เร่อื ง ความปลอดภยั และทกั ษะในการปฏบิ ตั กิ ารเคมี
ใบงานท่ี 3 การวดั ปรมิ าณสาร

ชอ่ื __________________________________________ชนั้ _______เลขท่ี____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

เลือกและใชอ้ ปุ กรณห์ รือเครอ่ื งมอื ในการทาปฏบิ ตั ิการ และวดั ปริมาณตา่ ง ๆ ได้อย่างเหมาะสม
คาชแี้ จง : ใหน้ กั เรยี นบอกชอื่ อปุ กรณ์ในภาพ พรอ้ มทั้งใส่เครอ่ื งหมาย ลงในชอ่ งใหต้ รงกับความเปน็ จรงิ

ข้อท่ี อุปกรณ์ ชอ่ื การวดั ปรมิ าณสาร

1 กระบอกตวง วัดปรมิ าตร วดั มวล
2 หลอดหยดสาร
3 เครอ่ื งชง่ั ไฟฟา้ 
4
5 บิวเรตต์ --
6 ขวดกาหนดปรมิ าตร
7 
8 บกี เกอร์
9 ปิเปตต์ 
10 หลอดทดลอง
เครอ่ื งชงั่ แบบสามคาน 
ขวดรปู กรวย




--





เฉลยใบงานเคมี 1 ชนั้ มธั ยมศกึ ษาปที ี่ 4 คะแนน

เร่อื ง ความปลอดภยั และทกั ษะในการปฏบิ ตั กิ ารเคมี
ใบงานท่ี 4 เลขนยั สาคญั

ชื่อ__________________________________________ชนั้ _______เลขที่____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

อา่ นค่าปรมิ าณจากการวดั ปริมาณต่าง ๆ ของสาร
คาชแ้ี จง : 1. ใหน้ กั เรยี นพจิ ารณาจานวนต่อไปนวี้ า่ มีเลขนยั สาคัญเทา่ ไร

ขอ้ จานวน เลขนยั สาคญั (ตวั ) ขอ้ จานวน เลขนยั สาคญั (ตวั )

1 1.56 3 6 1.340 x 10-23 4

2 78.09 4 7 5.0 x 103 2

3 0.95 2 8 10700 5

4 0.0078 2 9 3.21 x 10-4 3

5 0.460 3 10 0.0240 3

คาชแ้ี จง : 2. ให้นกั เรียนหาผลลัพธ์โดยแสดงเลขนัยสาคัญที่ถกู ตอ้ ง

1 2

_1_.2_35_+_70_.5_+_6_.2_02______ __1_5_.79_6_2 +_6_.3_1_- _16_.8_1 ____
_วิธ_ีทา_1_.2_35_+_7_0.5_+_6_.2_02_=_7_7.9_37 _วิธี_ทา_15_.7_96_2_+_6._31_-_1_6.8_1_= 5_.4_62_
_ผล_ลพั_ธท_์ ่ีได_ต้ อ_้ งป_ัดเ_ป็น______77_.9_ _ผล_ลพั_ธท์_่ีได_ต้ อ_้ งป_ัดเ_ป็น______5._46__
_ซ่ึง_มีต_วั เ_ลข_หล_งั จ_ุดท_ศน_ิย_ม 1_ต_าแ_หน_่ง__ _ซ่ึง_มีต_วั เ_ลข_หล_งั จ_ุดท_ศน_ิยม_2_ต_าแ_หน_่ง ___

3 _1_2._81_5 _x 5_.3_4_________ 4
_วิธ_ีทา_1_2._81_5_x _5.3_4_=_6_8.4_3_21__
_ผล_ลพั_ธท_์ ่ีได_ต้ อ_้ งป_ัด_เป็น___6_8._4 ___ _0_.6_21_4__0_.1_23_________
_ซ่ึง_มีเ_ลข_นยั_สา_คญั__3 ต_วั _______ ว_ิธีท_า_0._62_14___0.1_2_3 =_5_.0_52____
_ผล_ลพั _ธท์ _่ีได_ต้ อ้_งป_ดั เ_ป็น___5_.0_5 ____
_ซ่ึง_มีเล_ข_นัย_สา_คญั _3_ต_วั ________

เฉลยใบงานเคมี 1 ชนั้ มธั ยมศกึ ษาปที ี่ 4 คะแนน

เรอ่ื ง ความปลอดภยั และทกั ษะในการปฏบิ ตั กิ ารเคมี
ใบงานที่ 5 หนว่ ยวดั

ช่อื __________________________________________ชน้ั _______เลขท่ี____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

ระบุหนว่ ยวัดปริมาณตา่ ง ๆ ของสาร

คาชแ้ี จง : ใหน้ ักเรียนนาข้อความเตมิ ลงใน -------- ให้ถูกต้อง

ขอ้ ปริมาณ ชอ่ื หนว่ ย สญั ลกั ษณข์ องหนว่ ย

1 มวล กิโลกรมั (kilogram) kg

2 ความยาว เมตร (meter) m

3 เวลา วินาที (second) s

4 อุณหภมู ิ เคลวนิ (kelvin) K

5 ปริมาณของสาร โมล (mole) mol

6 ปรมิ าตร ลกู บาศกเ์ มตร (cubic meter) m3
mol/m3
7 ความเขม้ ขน้ โมลตอ่ ลกู บาศกเ์ มตร
(mol percubic meter)

8 ปริมาตร ลติ ร (liter) L หรือ l

9 พลังงาน แคลอรี (calorie) cal
10 ความดนั มิลลเิ มตรปรอท mmHg
(millimeter of mercury)

เฉลยใบงานเคมี 1 ชัน้ มธั ยมศกึ ษาปที ่ี 4 คะแนน

เรอื่ ง ความปลอดภยั และทกั ษะในการปฏบิ ตั กิ ารเคมี
ใบงานท่ี 6 แฟกเตอรเ์ ปลย่ี นหนว่ ย

ชื่อ__________________________________________ชนั้ _______เลขท่ี____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

เปลยี่ นหน่วยวดั ใหเ้ ปน็ หนว่ ยในระบบเอสไอดว้ ยการใชแ้ ฟกเตอรเ์ ปลย่ี นหนว่ ย
คาชแี้ จง : ใหน้ กั เรียนแสดงวิธกี ารเปล่ียนหน่วยไปเป็นหน่วยใหม่ท่ตี อ้ งการให้ถกู ต้อง

วิธกี ารเทยี บหนว่ ย
ปริมาณและหน่วยท่ีตอ้ งการ  ปรมิ าณและหน่วยเริ่มต้น หนว่ ยที่ตอ้ งการ

หนว่ ยเริ่มต้น

1

สารชนิดหน่ึงมีมวล 0.87 กิโลกรัม สารน้ีมีมวลเป็นก่ีกรมั

วิธีทา 0.87 กิโลกรัม x 1000 กรัม  870 กรมั
1 กิโลกรมั

ดงั น้ันสารมวล 0.87 กิโลกรัม มีมวลเทา่ กบั 870 กรมั

2

แทง่ แกว้ 1.45 m มีความยาวเทา่ ใดในหน่วย mm

วิธีทา 1.45 m x 100 cm x 10 mm  1450 mm
1m 1 cm

ดงั นั้นแทง่ แกว้ 1.45 เมตร มีความยาวเทา่ กบั 1450 มิลลิเมตร

3

นักว่ิงคนหน่ึงว่ิงได้ 110 m ในเวลา 10 s ความเร็วของนักว่ิงเป็นก่ี km/hr

วิธีทา 110 m x 1 km x 60 s x 60 min  39.60 km/hr
10 s 1000 m 1 min 1 hr

ดงั นั้นนักว่ิงคนหน่ึงว่ิงดว้ ยความเร็ว 39.60 กิโลเมตรตอ่ ชว่ั โมง

เฉลยใบงานเคมี 1 ชั้นมธั ยมศกึ ษาปที ่ี 4 คะแนน

เรื่อง ความปลอดภยั และทกั ษะในการปฏบิ ตั กิ ารเคมี
ใบงานที่ 6 แฟกเตอรเ์ ปลย่ี นหนว่ ย (ตอ่ )

ชื่อ__________________________________________ชน้ั _______เลขท่ี____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

เปลย่ี นหนว่ ยวดั ใหเ้ ป็นหนว่ ยในระบบเอสไอด้วยการใชแ้ ฟกเตอรเ์ ปลี่ยนหน่วย
คาชแ้ี จง : ใหน้ ักเรียนแสดงวิธกี ารเปลีย่ นหนว่ ยไปเป็นหน่วยใหม่ท่ตี อ้ งการใหถ้ กู ต้อง

วิธกี ารเทยี บหนว่ ย
ปริมาณและหนว่ ยทต่ี ้องการ  ปริมาณและหน่วยเริม่ ตน้ หน่วยทตี่ อ้ งการ

หนว่ ยเรมิ่ ตน้

4

แคลเซียม (Ca) 1 อะตอม มีมวลก่ีกรมั

วิธีทา 1 atom x 1 mol atoxm 40 g  6.64 x 10-23 กรมั
6.02 x 10-23 1 mol

ดงั นั้นแคลเซียม (Ca) 1 อะตอม มีมวล 6.64 x 10-23 กรัม

5  2.408 x 1023 molecule

H2O 0.40 โมล มีก่ีโมเลกุล
วิธีทา 0.40 mol x 6.02 x 1023 molecule

1 mol

ดงั นั้น H2O 0.40 โมล มี 2.408 x 1023 โมเลกุล

6

แกส๊ CO2 0.25 โมล มีปริมาตรเทา่ ใดท่ี STP

วิธีทา 0.25 mol x 22.4 dm3 ท่ี STP  5.6 dm3 ท่ี STP
1 mol

ดงั นั้นแกส๊ CO2 0.25 โมล มีปริมาตร 5.6 dm3 ท่ี STP

เฉลยใบงานเคมี 1 ช้นั มธั ยมศกึ ษาปที ่ี 4 คะแนน

เรื่อง อะตอมและสมบตั ขิ องธาตุ
ใบงานท่ี 7 แบบจาลองอะตอม

ช่อื __________________________________________ชนั้ _______เลขที่____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

สบื คน้ ข้อมลู และอธิบายความหมายของแบบจาลองอะตอม พร้อมท้งั บอกสาเหตุทท่ี าใหแ้ บบจาลองอะตอม
มกี ารเปล่ียนแปลง

อธบิ ายแบบจาลองอะตอมของดอลตนั ทอมสนั รทั เทอร์ฟอร์ด โบร์ และแบบกลมุ่ หมอก
คาชแ้ี จง : ใหน้ ักเรียนจัดลาดับววิ ัฒนาการของแบบจาลองอะตอมพรอ้ มทัง้ เขียนบรรยายลักษณะแบบจาลอง
อะตอมแตล่ ะชนดิ ดว้ ย

แบบจาลองอะตอม คือ มโนภาพที่นกั วิทยาศาสตรส์ รา้ งขน้ึ เพ่ืออธบิ ายลกั ษณะของอะตอมโดยได้
จากการแปลผลจากข้อมลู ที่ไดจ้ ากการทดลอง และนามาสร้างเปน็ มโนภาพหรอื แบบจาลอง

อะ2ตอมประกอะอตอบมมีลดักษว้ณยะเปนน็ ทิรวงกเลคมปลระกียอบสดว้ ยท่ีมีโปรตอนรวมกนั อยู่ตรงกลาง
อนภุ าคโปรตอนท่ีมปี ระจุไฟฟา้ เป็นบวกและ

นิวเคลียสมีขอนุภนาคาอเิ ดลก็ ตเรลอน็กทมี่ ีปรแะจตไุ ฟฟ่ม้าเปีมน็ ลวบ ลมากและมีประจเุ ป็ นบวก ส่วน
กระจดั กระจายอยา่ งสม่าเสมอในอะตอม
อิเล็กตรอนซึ่งมีประจุเป็ นลบ และมีมวลนอ้ ยมาก จะว่ิงอย่รู อบอะตอมทีม่ ีสภาพเป็นกลางทางไฟฟา้ จะมี
จานวนประจุบวกเทา่ กบั จานวนประจลุ บ 4
1 . อิเล็กตรอนจะเคลื่อนท่ี รอบนวิ เคลียสเปน็ ชั้นๆ
นิวเคลียสเป็ นบริเวณกวา้ ง ตามระดบั พลังงาน
2. อิเลก็ ตรอนทอ่ี ยู่ใกล้นิวเคลียสมากที่สดุ จะเรยี กว่า
ระดบั พลังงานต่าสุด ยิง่ อยหู่ า่ งจากนิวเคลียสมากขนึ้

ระดบั พลังงานจะยิง่ สูงขึ้น
3. อเิ ลก็ ตรอนท่อี ยูใ่ กล้นวิ เคลียสมากทีส่ ุดจะเรยี ก
5 – อิเลก็ ตรอนเคลอื่ นท่ีรอบนิวเคลียสดว้ ยความ ระดบั พลังงาน n = 1 ระดับพลังงานถดั ไปเรยี ก
ระดบั พลงั งาน n =2, n = 3,... ตามลาดับ หรือ
เร็วสงู วงโคจรไมจ่ าเป็นต้องเป็นวงกลมเสมอ เรียกเป็นช้ัน K , L , M , N ,O , P , Q ....
– ไม่สามารถบอกตาแหนง่ ท่แี น่นอนของ
อเิ ล็กตรอนได้
– บริเวณกลุม่ หมอกหนาทบึ แสดงวา่ มีโอกาสพบ
อเิ ล็กตรอนบรเิ วณนัน้ มาก และบรเิ วณทีก่ ลุ่ม
หมอกจาง แสดงว่ามโี อกาสพบอเิ ลก็ ตรอนน้อย 1 อะตอมมลี ักษณะทรงกลม ภายใน

วา่ งเปลา่ เปน็ อนภุ าคท่มี ขี นาดเลก็

3 อะตอมประกอบด้วยนวิ เคลยี สท่มี ี ทส่ี ดุ แบ่งแยกไม่ได้ และไมส่ ามารถ
สรา้ งขนึ้ ใหม่หรือทาใหส้ ญู หายไปได้

โปรตอนรวมกันอยตู่ รงกลาง นวิ เคลียส อะตอมของธาตชุ นิดเดยี วกันย่อมมี

มีขนาดเล็ก แต่มมี วลมากและมีประจุ สมบตั ิเหมอื นกัน มีมวลเทา่ ๆ กนั
เป็นบวก ส่วนอิเลก็ ตรอนซ่งึ มีประจุเป็น
ลบ และมีมวลนอ้ ยมาก จะวิง่ อยรู่ อบ

นิวเคลียสเป็นบริเวณกวา้ ง

เฉลยใบงานเคมี 1 ชน้ั มธั ยมศกึ ษาปที ่ี 4 คะแนน

เรือ่ ง อะตอมและสมบตั ขิ องธาตุ
ใบงานท่ี 8 อนุภาคในอะตอมและไอโซโทป

ช่อื __________________________________________ชนั้ _______เลขที่____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

เขียนและแปลความหมายสญั ลกั ษณ์นวิ เคลียรข์ องธาตุ
อธิบายความหมายและยกตวั อย่างไอโซโทปของธาตุ
คาชแ้ี จง : 1. ให้นักเรียนเขียนจานวนอนุภาคมลู ฐาน หรอื สัญลกั ษณน์ ิวเคลยี รข์ องธาตใุ นตารางตอ่ ไปนี้

สัญลกั ษณ์ เลขมวล เลขอะตอม จานวน จานวน จานวน
ของธาตุ โปรตอน นิวตรอน อิเลก็ ตรอน

15 X 15 7 7 8 7

7

19 X 19 9 9 10 9

9

31 X 31 16 16 15 16

16

1397X 37 19 19 18 19

41 X 41 20 20 21 20

20

คาชแี้ จง : 2. ใหน้ กั เรียนพจิ ารณาว่าธาตุแตล่ ะขอ้ เปน็ หรือไมเ่ ปน็ ไอโซโทปกันในตารางตอ่ ไปน้ี

ไอโซโทป คือ อะตอมของธาตุเดียวกนั ซ่ึงมีจานวน
โปรตอนและจานวนอิเล็กตรอนเทา่ กนั แตม่ ีจานวน
นิวตรอนตา่ งกนั

ข้อท่ี ธาตุ เปน็ / ไมเ่ ปน็ ข้อท่ี ธาตุ เป็น / ไมเ่ ปน็
ไอโซโทป ไอโซโทป
188O , 199F
1 2131Na , 1241Na เปน็ 4 174N , 175N ไมเ่ ปน็
2 1480Ar, 1490K ไมเ่ ปน็ 5 163C , 162C เป็น
3 2131Na ,1224Mg ไมเ่ ปน็ 6 เป็น

เฉลยใบงานเคมี 1 ชั้นมธั ยมศกึ ษาปที ่ี 4 คะแนน

เรือ่ ง อะตอมและสมบตั ขิ องธาตุ
ใบงานที่ 9 การจดั เรยี งอเิ ลก็ ตรอนในอะตอม

ช่อื __________________________________________ชน้ั _______เลขที่____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

บอกความแตกตา่ งของระดบั พลังงานหลกั พลงั งานยอ่ ย และออรบ์ ิทัล
จดั เรียงอิเลก็ ตรอนในอะตอมเมอ่ื ทราบเลขอะตอมของธาตพุ รอ้ มท้งั ระบุ หมู่ คาบ และกลมุ่ ธาตใุ นตารางธาตุ
คาชแ้ี จง : ใหน้ กั เรียนเขยี นจานวนอนภุ าคมูลฐาน หรอื สญั ลักษณ์นวิ เคลยี รข์ องธาตใุ นตารางตอ่ ไปนี้

ธาตุ เลขมวล จัดอเิ ลก็ ตรอนในระดบั พลงั งานยอ่ ย จัดอเิ ลก็ ตรอนในระดบั พลงั งานหลกั หมู่ คาบ

Cl 17 1s2 2s2 2p6 3s2 3p5 287 73

C 6 1s2 2s2 2p2 24 42

P 15 1s2 2s2 2p6 3s2 3p3 285 53

Ca 20 1s2 2s2 2p6 3s2 3p6 4s2 3d10 2 8 8 2 24

Mg 12 1s2 2s2 2p6 3s2 282 23

K 19 1s2 2s2 2p6 3s2 3p6 4s1 2881 14

Ne 10 1s2 2s2 2p6 28 82

เฉลยใบงานเคมี 1 ชนั้ มธั ยมศกึ ษาปที ี่ 4 คะแนน

เรอื่ ง อะตอมและสมบตั ขิ องธาตุ
ใบงานที่ 10 วิวฒั นาการของการสรา้ งตารางธาตุ

ชอ่ื __________________________________________ชนั้ _______เลขท่ี____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

บอกแนวคิดของนกั วิทยาศาสตรใ์ นยคุ ตา่ งๆ เก่ยี วกับการจดั ธาตเุ ป็นหมวดหมจู่ นได้เป็นตารางธาตุ พร้อมท้ัง
ระบปุ ญั หาของการจัดกลมุ่ ธาตุ
คาชแี้ จง : ใหน้ ักเรียนเติมขอ้ มลู ลงในช่องว่างใหถ้ ูกตอ้ ง

ชือ่ นกั วทิ ยาศาสตร์ รูปแบบการจดั ธาตลุ งในตารางธาตุ ปัญหาของการจดั กลมุ่ ธาตุ

โยฮันน์ โวล์ฟกงั จดั ธาตเุ ป็นกลุ่ม ๆ ละ 3 ธาตุตามสมบัตทิ ี่ ไม่สามารถนาไปใช้กบั ธาตกุ ลุ่ม
เดอเบอไรเนอร์
คล้ายคลงึ กันเรียกว่า ชดุ สาม โดยพบวา่ ธาตุกลาง อน่ื ทีม่ สี มบตั คิ ลา้ ยกนั ได้

จะมมี วลอะตอมเปน็ ค่าเฉลย่ี ของมวลอะตอมของ

อีกสองธาตทุ ่ีเหลือ

จอหน์ นวิ แลนด์ จดั ธาตุตามมวลอะตอมจากน้อยไปมาก พบว่า ไม่สามารถอธบิ ายความ
ธาตทุ ี่ 8 จะมสี มบตั เิ หมอื นธาตทุ ่ี 1 เสมอ เกีย่ วข้องกับสมบัตทิ คี่ ลา้ ยคลงึ
กนั ของธาตุได้

ดมิ ีทรี เมนเดเลเอฟ จดั ธาตุตามมวลอะตอมจากน้อยไปมาก จะพบว่า มบี างธาตไุ มเ่ รียงตามมวล
ธาตมุ สี มบัติทค่ี ลา้ ยกนั เป็นชว่ ง ๆ ต้งั เป็นกฎ อะตอม
เรยี กว่า กฎพริ อิ อดกิ

เฮนรี โมสลีย์ จัดเรยี งธาตตุ ามเลขอะตอมทเี่ พมิ่ ขนึ้ จากนอ้ ยไป -
หามาก และจัดธาตทุ มี ีสมบตั ิคลา้ ยคลงึ กันใหอ้ ยู่
ในหมเู่ ดียวกนั

ตารางธาตุในปจั จุบนั จัดเรยี งตารางธาตโุ ดยเรียงตามเลขอะตอมจาก -
น้อยไปมาก

เฉลยใบงานเคมี 1 ชนั้ มธั ยมศกึ ษาปที ่ี 4 คะแนน

เร่อื ง อะตอมและสมบตั ขิ องธาตุ
ใบงานท่ี 11 กลมุ่ ของธาตใุ นตารางธาตุ

ชือ่ __________________________________________ชนั้ _______เลขท่ี____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

จาแนกธาตเุ ป็นกลุ่มโลหะ อโลหะ และกึ่งโลหะ หรอื เป็นกลุ่มธาตุเรพรีเซนเททฟี หรอื ธาตุหมู่หลกั และธาตุ
แทรนซซิ ัน หรือตามการจัดเรียงอเิ ลก็ ตรอน เม่อื ทราบเลขอะตอม
คาชแ้ี จง : ให้นกั เรยี นเตมิ ข้อมูลลงในช่องว่างให้ถูกตอ้ ง

1. ตารางธาตุในปจั จุบนั แบง่ ธาตใุ นแนวตงั้ เปน็ 18 แถว โดยเรยี กแถวในแนวต้ังว่า หมู่ และแบง่ ธาตใุ น
แนวนอนเป็น 7 แถว โดยเรียกแถวในแนวนอนว่า คาบ

2. การจาแนกธาตุในตารางธาตุ แบง่ ได้เป็น 2 กลุ่ม
2.1 ธาตุกลุ่ม A หรือกล่มุ ของธาตเุ รพรีเซนเททฟี ได้แกห่ มู่ IA ถึงหมู่ VIIIA
2.2 ธาตุกล่มุ B หรอื กลุ่มของธาตแุ ทรนซซิ ัน ได้แกห่ มู่ IB ถงึ หมู่ VIIIB

3. ธาตุหมู่ IA เรียกวา่ โลหะแอลคาไล ไดแ้ ก่ Li Na K Rb Cs Fr
ธาตหุ มู่ IIA เรียกวา่ โลหะแอลคาไลนเ์ อิรท์ ได้แก่ Be Mg Ca Sr Ba Ra
ธาตหุ มู่ VIIA เรยี กวา่ ธาตุแฮโลเจน ไดแ้ ก่ F Cl Br I At Ts
ธาตุหมู่ VIIIA เรยี กว่า แกส๊ มีสกุล ได้แก่ He Ne Ar Kr Xe Rn

4. ธาตหุ มูเ่ ดียวกันจะมี เวเลนซ์อเิ ลก็ ตรอน เท่ากัน
ธาตุคาบเดยี วกนั จะมี ระดบั พลงั งาน เท่ากนั

5. นาธาตตุ อ่ ไปน้บี รรจุลงในตารางธาตุ 5B 7N 6O 9F 11Na 18Ar 20Ca 17Cl 37Rb 14Si 10Ne

5B 7N 6O 9F 10Ne

11Na 14Si 17Cl 18Ar
20Ca

37Rb

6. จากธาตุในข้อ 5 สามารถแบง่ ไดเ้ ปน็ 4 กลมุ่ ดังน้ี
ธาตุโลหะ ได้แก่ 11Na 20Ca 37Rb ธาตอุ โลหะ ได้แก่ 7N 6O 9F 18Ar 17Cl 10Ne
ธาตกุ งึ่ โลหะ ได้แก่ 5B 14Si แกส๊ มสี กลุ ไดแ้ ก่ 18Ar 10Ne

เฉลยใบงานเคมี 1 ช้ันมธั ยมศกึ ษาปที ี่ 4 คะแนน

เรอ่ื ง อะตอมและสมบตั ขิ องธาตุ
ใบงานท่ี 12 สมบตั ขิ องธาตตุ ามหมแู่ ละคาบ

ชอ่ื __________________________________________ชนั้ _______เลขที่____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

วเิ คราะห์และสรปุ แนวโนม้ สมบตั ติ า่ ง ๆ ของธาตุตามหมแู่ ละคาบเกีย่ วกับขนาดอะตอม รศั มีไอออน พลงั งาน
ไอออไนเซซัน อิเล็กโทรเนกาติวติ ี สมั พรรคภาพอเิ ลก็ ตรอนพรอ้ มทั้งอธบิ ายเหตุผลประกอบ

เปรยี บเทยี บสมบตั บิ างประการของโลหะเรพรีเซนเททีฟหรือโลหะหมู่หลกั และโลหะแทรนซซิ ัน
คาชแี้ จง : ใหน้ กั เรียนตอบคาถามใหถ้ ูกตอ้ ง

1. เปรียบเทียบรัศมอี ะตอมของธาตตุ อ่ ไปนี้ ธาตใุ ดมขี นาดใหญก่ วา่ จงวงกลม
1.1 Na กับ Mg 1.2 O กบั S 1.3 Ca กับ Br 1.4 Cl กบั I

2. เปรียบเทียบรัศมไี อออนตอ่ ไปน้ี ไอออนของธาตใุ ดมขี นาดใหญก่ วา่ จงวงกลม
2.1 Na+ กับ K+ 2.2 N3- กบั O2- 2.3 Ca2+ กับ S2- 2.4 Al3+ กบั Br-

3. จงวงกลมธาตุท่สี อดคลอ้ งกับคาถาม
3.1 ธาตใุ ดมีค่า IE น้อยกว่ากนั Ga กับ Se
3.2 ธาตุใดมคี า่ EA นอ้ ยกวา่ กนั Rb กบั Sr
3.3 ธาตุใดมคี า่ EN มากกว่ากนั Na กับ Rb
3.4 ธาตใุ ดมีคา่ EA มากกว่ากนั B กับ F
3.5 ธาตใุ ดมีค่า EN น้อยกว่ากัน As กบั Ba
3.6 ธาตใุ ดว่องไวในการเกิดปฏิกริ ยิ ามากกวา่ กนั Na กบั Mg
3.7 ธาตใุ ดวอ่ งไวในการเกิดปฏกิ ริ ิยาน้อยกว่ากัน Na กับ Cu

4. จงเรียงลาดบั รัศมอี ะตอม จากมากไปน้อย Sr Ge Se Xe Bi
Sr Bi Xe Ge Se

5. จงเรยี งลาดับ IE จากมากไปนอ้ ย Si Ga Sn Mg Ba
Si Mg Sn Ga Ba

6. จงเรยี งลาดบั EA จากมากไปนอ้ ย In Rb Pb Te Cs
Te Rb Cs Pb In

7. จงเรียงลาดับ EN จากมากไปน้อย Sb At Ba Ge Fr
At Sb Ge Ba Fr

เฉลยใบงานเคมี 1 ชั้นมธั ยมศกึ ษาปที ่ี 4 คะแนน

เรอ่ื ง อะตอมและสมบตั ขิ องธาตุ
ใบงานท่ี 13 ธาตกุ มั มนั ตรงั สี

ช่อื __________________________________________ชน้ั _______เลขท่ี____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

อธิบายสมบตั ขิ องไอโซโทปกัมมันตรงั สี รงั สแี อลฟา รงั สีบีตา และรังสแี กมมา
คานวณคร่ึงชวี ติ ของไอโซโทปกมั มนั ตรังสี
คาชแ้ี จง : 1. จากสมการนวิ เคลียร์ทีก่ าหนดให้ตอ่ ไปนี้ นักเรยี นหาว่า X คืออะไร

1. 6207Co 6208Ni + X ตอบ X คอื -o1e หรอื 

2. 42He + 49Be 136C + X ตอบ X คือ 

3. 21H + 12H 32He + X ตอบ X คอื 1 n
o

4. 2142Mg + 21H 1212Na + X ตอบ X คือ 4 He หรือ 
2

5. 115Be + X 10n + 147N ตอบ X คือ 4 He หรอื 
2

คาชแี้ จง : 2. ใหน้ ักเรียนหาผลลัพธ์โดยแสดงวิธีทาท่ีถูกตอ้ ง

1 __จ_าก_กา_รเ_ก็บ_ส_าร_ก_มั ม_นั _ตร_ังส_ีช_นิด_ห_น่ึง_ไว_เ้ ป_็นเ_วล_า_15_0_ว_นั _ชง่_ั ม_วล_ขอ_ง_สา_รเ_หล_ือ_1_5 _กร_ัม________
__ถ_า้ ส_าร_น้_ีมีค_ร่ึง_ช_ีวิต_3_0_วนั_จ_ง_หา_วา่_เม_่ือเ_ร่ิม_ต_น้ ม_ีส_าร_อย_ูเ่ ท_า่ ไ_ร____________________
__วิธ_ีท_า _หา_n__= _15_0__3_0_=_5_____________N_o_=_1_5 x_2_5_____________
__________แท__น__คา่ __N__t__=__2__Nn__o ____ห__รืดอ__งั น__N้ันo__เม=__่ือN__เร่ิม__tตx__น้ 2ม__nีส__าร__น้ี__อย__ูจ่ Nา__นo__ว=น__44__880__0ก__กรร__มั มั ________________________

2 __ท้ิ_งไอ_โ_ซโ_ทป_ก_มั ม_นั _ตร_ังส_ีช_นิด_ห_น่ึง_จ_าน_วน_2_0_ก_รมั _เ_ป็น_เว_ลา_1_เ_ดือ_น_พ_บว_า่ ม_ีไ_อโ_ซโ_ทป_เห_ล_ืออ_ย_ู่ 5_ก_รมั ___
__อย_าก_ท_รา_บว_า่ ส_า_รน_้ีม_ีคร_่ึงช_ีวิต_เท_า่ ไ_ร_______________________________
____วิธ__ีทา____2__n__=____NN__ot______= __2__50____=____4__n__=__= __22__2__________ห__าค__ร่ึ__งช__ีวิต__=__3__0____2__=__15______________
________________ด_งั น_ั้น_ส_า_รน_้ีมีค_ร่ึ_งช_ีวิต_1_5_วน_ั __________________

เฉลยใบงานเคมี 1 ชั้นมธั ยมศกึ ษาปที ี่ 4 คะแนน

เร่อื ง อะตอมและสมบตั ขิ องธาตุ
ใบงานท่ี 14 การนาธาตไุ ปใชป้ ระโยชนแ์ ละผลกระทบตอ่ สงิ่ มชี วี ติ

ชอ่ื __________________________________________ชน้ั _______เลขที่____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

สืบค้นข้อมลู และยกตวั อยา่ งการนาธาตุมาใชป้ ระโยชน์ รวมทงั้ ผลกระทบตอ่ สง่ิ มชี วี ิตและสง่ิ แวดลอ้ ม
คาชแ้ี จง :ใหน้ ักเรยี นนาคาตอบดงั ตอ่ ไปนี้ เติมในช่องว่างให้ถกู ต้อง

Cu Au Ar Co-60 He Li

C-14 Na P-32 Zn Tc-99 I-131

Cu 1. ใชท้ าสายไฟฟ้า และอปุ กรณไ์ ฟฟา้ ชนิดตา่ งๆ
Zn 2. นามาเคลือบแผน่ เหล็ก กระป๋ อง และทาขว้ั ไฟฟา้ ของถา่ นไฟฉาย

Li 3. เป็นขว้ั ไฟฟ้าในแบตเตอร่ีลิเทียม ซ่ึงใชใ้ นอุปกรณไ์ ฟฟ้า
Na 4. เป็นตวั กลางแลกเปล่ียนความรอ้ น เป็นสารหลอ่ เย็นในปฏิกรณน์ ิวเคลียร์

C-14 5. หาอายขุ องวตั ถุโบราณท่ีมีคารบ์ อนเป็นองคป์ ระกอบ
I-1316. เป็นเคร่ืองมือตรวจสอบรงั สีเพ่ือติดตามดูภาพสมอง
Co-607. ทาลายแบคทีเรียจึงชว่ ยเก็บรกั ษาอาหารไวไ้ ดน้ านหลายวนั
He 8. บรรจุในบอลลูนและเรือเหาะ
Ar 9. บรรจุในหลอดไฟเพ่ือใหไ้ สห้ ลอดมีอายุการใชง้ านท่ีนานข้ึน
Au 10. เป็นเคร่ืองประดบั งานทนั ตกรรม และอุปกรณอ์ ิเล็กทรอนิกส์

เฉลยใบงานเคมี 1 ชนั้ มธั ยมศกึ ษาปที ี่ 4 คะแนน

เรอ่ื ง พันธะเคมี
ใบงานท่ี 15 สญั ลกั ษณแ์ บบจดุ ของลวิ อสิ และกฎออกเตต

ช่อื __________________________________________ชนั้ _______เลขท่ี____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

เขยี นสัญลักษณ์แบบจุดของลวิ อสิ ของธาตแุ ละไอออน และระบุไดว้ ่าธาตหุ รอื ไอออนนัน้ เปน็ ไปตามกฎออกเตต
คาชแ้ี จง : ให้นกั เรียนเขียนสญั ลกั ษณ์แบบจดุ ของลวิ อสิ ของธาตแุ ละไอออนตอ่ ไปน้ี พรอ้ มทัง้ ระบุวา่ เปน็ ไป
ตามกฎออกเตตหรือไม่

สัญลกั ษณแ์ บบจดุ ของลวิ อสิ คือ สญั ลักษณท์ ่ีแสดงธาตุและเวเลนซอ์ เิ ล็กตรอนของธาตุ
กฎออกเตต คือ อะตอมของธาตุทรี่ วมตวั กันด้วยสดั สว่ นท่ีทาให้มเี วเลนซอ์ เิ ล็กตรอนเทา่ กับ 8

..1. Na+ เป็นไปตามกฎออกเตต .6. K ไมเ่ ป็นไปตามกฎออกเตต
[ .N.a ]+ K
.. .. ..
..2. Mg2+ เป็นไปตามกฎออกเตต.. .. .. ..7. Ca ไมเ่ ป็นไปตามกฎออกเตต
[ .M.g ]2+ Ca

3. Al3+ เป็นไปตามกฎออกเตต ..8. Si ไมเ่ ป็นไปตามกฎออกเตต
.S.i
....[ Al ]3+

4. O2- เป็นไปตามกฎออกเตต .... 9. S ไมเ่ ป็นไปตามกฎออกเตต .. ..

.. ..
[ .O. ]2- .S.
..5. Cl- เป็นไปตามกฎออกเตต
[ .C.l ]- 10. I ไมเ่ ป็นไปตามกฎออกเตต
..
.. .....I

เฉลยใบงานเคมี 1 ชัน้ มธั ยมศกึ ษาปที ่ี 4 คะแนน

เร่ือง พันธะเคมี
ใบงานท่ี 16 การเกดิ พนั ธะไอออนกิ

ช่ือ__________________________________________ชนั้ _______เลขท่ี____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

อธบิ ายการเกดิ ไอออนและการเกดิ พนั ธะไอออนกิ โดยการเขยี นแผนภาพหรือสญั ลกั ษณ์แบบจุดของลวิ อสิ
อธิบายโครงสร้างของสารประกอบไอออนกิ
คาชแ้ี จง : 1. ให้นักเรยี นพจิ ารณาวา่ ธาตคุ ูต่ ่อไปนี้ คูใ่ ดสามารถเกิดพันธะไอออนกิ ได้ โดยใส่เคร่ืองหมาย 
หนา้ ขอ้ ทีส่ ามารถเกดิ พนั ธะไอออนกิ ได้ และใสเ่ ครอ่ื งหมาย หนา้ ขอ้ ท่ไี มส่ ามารถเกดิ พันธะไอออนิกได้

 ขอ้ ธาตุ  ขอ้ ธาตุ

 1 3Li กับ 11Na  6 9F กับ 53I
 2 7N กบั 8O  7 15P กบั 16S
 3 11Na กบั 9F  8 20Ca กบั 2Mg
 4 17Cl กบั 15P  9 19K กับ 17Cl
 5 12Mg กับ 8O  10 38Sr กับ 8O

คาชแ้ี จง : 2. จากคาตอบขอ้ 1 ให้นักเรยี นเขียนแสดงการให้และรับอเิ ล็กตรอนในการเกิดสารประกอบ
ระหว่างธาตแุ ตล่ ะคู่

.3. 11Na กบั ..F...9F .. ..
Na + [ .N.a ]+ + [ .F. ]-
.. .. .. .. .. .... NaF
.. .. ..

5. 12Mg กับ 8O .. ]2+ + [ ..O.. ]2-
[ .M.g .. ..
....Mg + O .. .. .. .. MgO
.. .. KCl
9. 19K กบั 17Cl [ .. +[ .. ]-
.K. ]+ .C.l
. .....K + Cl

..10. 38Sr กบั 8O .. ]2+ + [ ..O.. ]2-
Sr + .O. [ .S.r
.. SrO
..
..
..

เฉลยใบงานเคมี 1 ชั้นมธั ยมศกึ ษาปที ี่ 4 คะแนน

เรื่อง พนั ธะเคมี
ใบงานท่ี 17 สตู รเคมแี ละชอ่ื ของสารประกอบไออนกิ

ช่อื __________________________________________ชนั้ _______เลขที่____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

เขียนสตู รและเรียกชอื่ สารประกอบไอออนกิ
คาชแ้ี จง : 1. ใหน้ กั เรยี นเขียนสูตรและช่ือของสารประกอบไอออนกิ ที่เกิดจากไอออนบวกและไอออนลบท่ี
กาหนดให้ตอ่ ไปนี้

ข้อ ไอออนบวก ไอออนลบ สูตร ช่อื สารประกอบ
1 Ca2+ Cl- CaCl2 แคลเซียมคลอไรด์
2 Mg2+ O2- MgO แมกนเี ซยี มออกไซด์
3 NH4+ S2- (NH4)2S แอมโมเนียซลั ไฟด์
4 Na+ SO42- Na2SO4 โซเดยี มซลั เฟต
5 Cu2+ OH- Cu(OH)2 คอปเปอร์ (II) ไฮดรอกไซด์

คาชแ้ี จง : 2. ให้นักเรียนเขียนสูตรสารประกอบไอออนิกท่กี าหนดใหต้ อ่ ไปนี้ สตู ร
ขอ้ ชอื่ สารประกอบ

1 โพแทสเซยี มไนเตรต KNO3
2 ซีเซียมซลั เฟต Cs2SO4
3 แอมโมเนียไฮโดรเจนฟอสเฟต (NH4)2HPO4
4 อะลูมเิ นียมออกไซด์ Al2O3
5 ไอรอ์ อน(III) คลอไรด์ FeCl3

ใบงานเคมี 1 ช้นั มธั ยมศกึ ษาปที ่ี 4 คะแนน

เร่อื ง พนั ธะเคมี
ใบงานท่ี 18 วฏั จกั รบอรน์ -ฮาเบอร์

ชอื่ __________________________________________ชนั้ _______เลขที่____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

คานวณพลังงานทเี่ กีย่ วข้องกับปฏิกิรยิ าการเกดิ สารประกอบไอออนกิ จากวฏั จักรบอร์น-ฮาเบอร์
คาชแ้ี จง : ใหน้ ักเรียนพจิ ารณาแผนภาพแลว้ ตอบคาถามตอ่ ไปนี้

H3 H4
H2

H1 H5=

H1 คือ พลงั งานการระเหิด
H2 คอื พลังงานพันธะ
H3 คือ พลังงานไอออไนเซซนั
H4 คอื สมั พรรคภาพอเิ ลก็ ตรอน
H5 คือ พลังงานแลตทิซ
คานวณหา H5 = -433-79-376-121+364

= -645 คายพลังงาน

เฉลยใบงานเคมี 1 ชน้ั มธั ยมศกึ ษาปที ี่ 4 คะแนน

เร่ือง พันธะเคมี
ใบงานท่ี 19 สมบตั ขิ องสารประกอบไอออนกิ และสมการไอออนกิ

ช่อื __________________________________________ชนั้ _______เลขท่ี____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

อธบิ ายสมบัตบิ างประการของสารประกอบไอออนกิ
เขียนสมการไอออนกิ และสมการไอออนกิ สทุ ธขิ องปฏกิ ริ ยิ าของสารประกอบไอออนกิ
คาชแี้ จง : 1. ใหน้ ักเรียนใสเ่ ครอ่ื งหมาย หน้าขอ้ ความท่ีถูกต้อง และเครือ่ งหมาย หน้าขอ้ ความทีไ่ มถ่ กู ตอ้ ง

 1. สว่ นใหญเ่ ป็นผลึกท่ีแข็งเน่ืองจากการยึดเหน่ียวท่ีแข็งแรงระหวา่ งไอออนบวกและไอออนลบ

 2. ผลึกของสารประกอบไอออนิกมีความแข็ง แตกหกั ยาก นาไฟฟ้าไดด้ ี

 3. มีจุดเดือดและจุดหลอมเหลวต่า สว่ นใหญล่ ะลายน้ามีสมบตั ิเป็นเบสหรือกลาง

 4. ถา้ สถานะของแข็งไมน่ าไฟฟา้ แตเ่ ม่ือหลอมเหลวหรือละลายในน้าจะนาไฟฟา้ ได้

 5. กระบวนการท่ีโมเลกุลของน้าลอ้ มรอบไอออนแตล่ ะชนิดเป็นกระบวนการคายพลงั งานท่ีเรียกวา่

พลงั งานไฮเดรชนั

คาชแี้ จง : 2. สารละลายท่กี าหนดใหค้ ู่ใดท่ีผสมกนั แลว้ เกิดตะกอน เขียนสมการไอออนิกและสมการไอออนิกสทุ ธิ
ส1ส.มมCกกาาaรรCไไออl2ออ+ออนนNกิิกaสC2ทุ Caธ2Oิ +C(3aaq2+)(+aq2)C+l-C(aOq3)2+-(a2qN)a+(aq)C+aCCOO332(-s()aq)
CaCO3(s) + 2Cl-(aq) + 2Na+(aq)

2ส.มLกาiCรไlอ+ออAนgกิ NLOi+3(aq) + Cl-(aq) + Ag+(aq) + NO3-(aq) AgCl(s) + Li+(aq) + NO3-(aq)
สมการไอออนิกสทุ ธิ Ag+(aq) + Cl-(aq) AgCl(s)
ส3.มKกาIร+ไออPอbน(กิNO2K3)+2(aq)
สมการไอออนิกสทุ ธิ Pb2+ + 2I-(aq) + Pb2+(aq) + 2NO3-(aq) PbI2(s) + 2K+(aq) + 2NO3-(aq)
(aq) + 2I-(aq) PbI2(s)
4สM.มNกgา3a(ร3PไPอOOอ4อ4)น2+(กิ s)6MN+ga6C+N(l2aaq+()a+q)2P+O64C3l--((aaqq))+ 3Mg2+(aq) + 6Cl-(aq)
สมการไอออนิกสทุ ธิ 3Mg2+ (aq) + 2PO43-(aq) Mg3(PO4)2(s)
5ส.มCกาaรCไอl2อ+อนNกิ aC2SaO2+4(aq) + 2Cl-(aq) + 2Na+(aq)
สมการไอออนิกสทุ ธิ Ca2+ (aq) + SO42-(aq) + SO42-(aq) CaSO4(s) + 2Cl-(aq) + 2Na+(aq)
CaSO4(s)

เฉลยใบงานเคมี 1 ชนั้ มธั ยมศกึ ษาปที ่ี 4 คะแนน

เรือ่ ง พันธะเคมี
ใบงานท่ี 20 การเกดิ พนั ธะโคเวเลนต์

ชือ่ __________________________________________ชนั้ _______เลขท่ี____

จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้

อธบิ ายการเกดิ พันธะโคเวเลนต์แบบพันธะเด่ยี ว พันธะคู่ และพนั ธะสาม ดว้ ยโครงสรา้ งลวิ อิส
คาชแี้ จง : ให้นกั เรยี นเขยี นโครงสร้างลวิ อสิ ตามกฎออกเตต พรอ้ มทัง้ ระบุจานวนอิเลก็ ตรอนครู่ ว่ มพันธะ
และจานวนอเิ ล็กตรอนคโู่ ดดเดยี่ วในโมเลกุลตอ่ ไปน้ี

ขอ้ สาร โครงสรา้ งลวิ อสิ อิเลก็ ตรอน อิเลก็ ตรอน
1 I2 คู่รว่ มพันธะ (ค)ู่ คูโ่ ดดเดยี่ ว (ค)ู่
..I..-..I..
.. .. 16
..
2 HF ..
H -.F.
13

3 NH3 .. .. 31
4 HCN 41
H - N -H_

H

H-CN

5 CS2 .. ..

SCS
.. 44
..