รายงานผลการด าเนินงานโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. ระดับ 1 ดาว ปีการศึกษา 2567 โรงเรียนวิทยาศาสตร์จุฬาภรณราชวิทยาลัย ชลบุรี ต าบลหนองชาก อ าเภอบ้านบึง จังหวัดชลบุรี ส านักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาชลบุรี ระยอง ส านักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน กระทรวงศึกษาธิการ
ค าน า รายงานการด าเนินกิจกรรมโครงการโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. ของโรงเรียนวิทยาศาสตร์จุฬาภรณราช วิทยาลัย ชลบุรี ฉบับนี้ เป็นการรายงานการด าเนินงานในปีการศึกษา 2567 ที่โรงเรียนได้ด าเนินงานโรงเรียน คุณธรรม สพฐ. ระดับ 1 ดาว เพื่อพัฒนาผู้บริหาร ครู และผู้เรียนให้เป็นคนดี มีคุณธรรม จริยธรรม ผ่าน กระบวนการเรียนรู้ แผนงาน โครงการหรือกิจกรรมส่งเสริมความดีในรูปแบบต่าง ๆ ทั้งภายในและภายนอก สถานศึกษา นักเรียนได้ลงมือปฏิบัติจริงผ่านกิจกรรมรูปแบบต่าง ๆ อย่างเป็นรูปธรรม ท าให้เกิดการเรียนรู้ถึง การท าความดีเพื่อท าไปสู่การพัฒนาและปรับเปลี่ยนเป็นพฤติกรรมที่พึงประสงค์อย่างยั่งยืน หวังเป็นอย่างยิ่งว่า รายงานการด าเนินกิจกรรมโครงการโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. ฉบับนี้จะเป็น ประโยชน์ ท าให้ได้ข้อมูลที่จะน าไปใช้ในการพัฒนาผู้เรียนและสถานศึกษาต่อไป ขอขอบคุณผู้บริหาร คณะครู นักเรียน ผู้ปกครอง และผู้มีส่วนเกี่ยวข้องไว้ ณ โอกาสนี้เป็นอย่างสูงที่ให้ การสนับสนุนส่งเสริมกิจกรรมต่าง ๆ ของโรงเรียนจนส าเร็จตามวัตถุประสงค์ด้วยดี โรงเรียนวิทยาศาสตร์จุฬาภรณราชวิทยาลัย ชลบุรี
สารบัญ เรื่อง หน้า ข้อมูลทั่วไป 1 ผลการด าเนินงานเชิงปริมาณ 1 ข้อมูลด้านบริบทเบื้องต้น 1 การด าเนินงานโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. ตามเกณฑ์ ระดับ 1 ดาว 3 วิธีการก าหนดคุณธรรมอัตลักษณ์ 7 การก าหนดวิธีการบรรลุเป้าหมาย 8 โครงงานคุณธรรมของโรงเรียน 9 เครื่องมือส าคัญในการขับเคลื่อนสู่เป้าหมาย 10 ผลการด าเนินงาน (ทั้งผลทางตรงและผลพลอยได้) 12 ปัจจัยที่ส่งผลต่อความส าเร็จ 14 ปัญหาอุปสรรคและข้อเสนอแนะ 14 การด าเนินการของโรงเรียนตามข้อเสนอแนะของผู้นิเทศ 14 ความก้าวหน้าที่เกิดขึ้น 14 ภาคผนวก 16
1 แบบรายงานการด าเนินกิจกรรมโครงการโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. โรงเรียน วิทยาศาสตร์จุฬาภรณราชวิทยาลัย ชลบุรี สังกัด ส านักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาชลบุรี ระยอง จังหวัด ชลบุรี อ าเภอ บ้านบึง ต าบล หนองชาก ระดับดาวดวงที่ 1 ประจ าปีการศึกษา 2567 ผลการด าเนินงานเชิงปริมาณ ข้อมูลด้านบริบทเบื้องต้น 1. สภาพแวดล้อม บรรยากาศของโรงเรียน และสภาพชุมชนใกล้เคียง สภาพแวดล้อม โรงเรียนวิทยาศาสตร์จุฬาภรณราชวิทยาลัย ชลบุรี ตั้งอยู่เลขที่ 695 หมู่ที่ 3 ต าบล หนองชาก อ าเภอบ้านบึง จังหวัดชลบุรี รหัสไปรษณีย์ 20170 สังกัดส านักงานเขตพื้นที่การศึกษา มัธยมศึกษาชลบุรี ระยอง มีพื้นที่ 110 ไร่ 2 ตารางวา โดยด าเนินการพัฒนานักเรียนต้นแบบของ หลักสูตรโรงเรียนวิทยาศาสตร์ภูมิภาคโดยความร่วมมือของส านักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน กับโรงเรียนมหิดลวิทยานุสรณ์ ในการคัดเลือกนักเรียนที่มีความสามารถด้านคณิตศาสตร์และวิทยาศาสตร์ เข้ารับการจัดการเรียนการสอนที่เน้นด้านคณิตศาสตร์ วิทยาศาสตร์และเทคโนโยลีอย่างเข้มข้น เพื่อ พัฒนานักเรียนไปสู่ความเป็นนักวิจัย นักประดิษฐ์ นักคิดค้น ด้านคณิตศาสตร์ วิทยาศาสตร์และ เทคโนโลยีที่มีความสามารถระดับสูงเยี่ยมเทียบเคียงนักวิจัยชั้นน าของนานาชาติ ให้กับประเทศชาติและ สังคมไทยในอนาคต โดยจัดการศึกษาในลักษณะโรงเรียนประจ า ตั้งแต่ระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 ถึงชั้น มัธยมศึกษาปีที่ 6 มีนักเรียนจ านวน 720 คน มีการจัดสภาพแวดล้อมทางกายภาพและสังคมที่เอื้อต่อ การจัดการเรียนรู้อย่างมีคุณภาพ สภาพแวดล้อมสวยงามร่มรื่น และมีแหล่งเรียนรู้ภายในสถานศึกษาที่ เอื้อต่อการเรียนรู้ บรรยากาศของโรงเรียน โรงเรียนมีอาคารสถานที่ และสิ่งอ านวยความสะดวก จัดสภาพแวดล้อม แหล่งเรียนรู้พร้อมใช้ งานอยู่ในสภาพมั่นคง ปลอดภัยเหมาะสมพร้อมใช้ประโยชน์ มีการจัดภูมิทัศน์เหมาะสมกับการจัดการ เรียนรู้ มีความร่มรื่น ห้องเรียนสะอาดเป็นระเบียบน่าเรียนน่าอยู่ มีสถานที่ฝึกกิจกรรมส่งเสริมการเรียนรู้ ห้องสืบค้นความรู้ที่น าระบบเทคโนโลยีเข้าถึงความรู้ มีห้องแหล่งเรียนรู้ครบทุกกลุ่มสาระการเรียนรู้ ห้องปฏิบัติการทางวิทยาศาสตร์ ห้องปฏิบัติการ STEM หอสมุด หอประชุมส าหรับจัดกิจกรรมต่าง ๆ มีร้านกาแฟบริเวณลานสวนปาล์มให้พักคอยส าหรับผู้ปกครองที่มารับ-ส่งนักเรียนกลับบ้าน มีตู้น้ าสะอาด
2 บริการส าหรับนักเรียน ครู บุคลากรทางการศึกษาและประชาชนทั่วไปเข้ามาใช้บริการ นักเรียนและ บุคลากรรู้สึกมีความปลอดภัย มีสัมพันธภาพที่ดีต่อกัน ครูรักและเมตตานักเรียน นักเรียนรักและเคารพ ครู บุคลากรในโรงเรียนมีสัมพันธภาพที่ดีต่อกัน โรงเรียนมีความสัมพันธ์ที่ดีต่อผู้ปกครองและชุมชน การ จัดบรรยากาศที่ดีที่เอื้อต่อการเรียนรู้ท าให้นักเรียนได้เรียนรู้อย่างมีความสุข รวมถึงการปลูกฝังให้นักเรียน มีคุณธรรม จริยธรรม และคุณลักษณะอันพึงประสงค์ตามคุณธรรมอัตลักษณ์ของโรงเรียน สภาพชุมชนใกล้เคียง โรงเรียนวิทยาศาสตร์จุฬาภรณราชวิทยาลัย ชลบุรี ตั้งอยู่ที่อ าเภอบ้านบึง ของจังหวัดชลบุรี ตั้งอยู่ทางทิศตะวันออกห่างจากอ าเภอเมืองประมาณ 15 กิโลเมตร และห่างจากกรุงเทพมหานคร ประมาณ 94 กิโลเมตร มีอาณาเขตติดต่อกับอ าเภอบ่อทองและอ าเภอหนองใหญ่ อ าเภอบ้านบึง ประกอบด้วย 8 ต าบล 47 หมู่บ้าน 3 เทศบาล มีประชากรประมาณ 88,243 คน ส่วนใหญ่ประกอบ อาชีพและมีรายได้จากการเกษตรกรรม โดยเฉพาะพืชไร่ เช่น อ้อยและมันส าปะหลัง เนื่องจากสภาพพื้น ที่ดินเป็นดินปนทรายและพื้นที่บางส่วนมีการประกอบอุตสาหกรรมและพาณิชยกรรมรายได้เฉลี่ยของ ประชากรต่อคนต่อปี ประมาณ 50,000 บาท/คน/ปี มีโรงเรียนประถมศึกษาจ านวน 44 แห่ง โรงเรียน มัธยมศึกษาจ านวน 4 แห่ง โรงเรียนอาชีวศึกษาจ านวน 2 แห่ง มีวัดจ านวน 29 วัด และมีการจัด กิจกรรมด้านวัฒนธรรมและประเพณีต่าง ๆ มากมาย เช่น งานประเพณีบุญบ้านบึงจัดเดือนเมษายนของ ทุกปี งานประเพณีวิ่งควายจัดเดือนตุลาคมของทุกปี งานประเพณีกินเจจัดเดือนตุลาคมของทุกปี งาน ประเพณีลอยกระทง เป็นต้น สถานการณ์เสี่ยง/ปัญหาด้านคุณธรรมของโรงเรียน การจัดการเรียนการสอนของโรงเรียนส่วนใหญ่ได้น าเทคโนโลยีเข้ามาใช้ นักเรียนจึงได้รับ อนุญาตให้น าอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ เช่น โน้ตบุ๊ก แท็บเล็ต เป็นต้น เข้ามาใช้ในการจัดกิจกรรม การเรียนการสอนได้ และใช้ส าหรับการศึกษาค้นคว้าต่าง ๆ ในห้องเรียน จากการวิเคราะห์สภาพปัญหา พบว่า นักเรียนบางส่วนยังขาดคุณธรรมด้านความรับผิดชอบในการน าอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์มาใช้ผิด วัตถุประสงค์ เช่น น ามาเล่นเกมออนไลน์ ขาดความรับผิดชอบในงานที่ได้รับมอบหมาย เช่น ไม่สนใจ เรียน ไม่ส่งงานตามเวลาที่ก าหนด ไม่ท าเวรรักษาความสะอาดในห้องเรียนหรือเวรท าความสะอาดบริเวณ เขตพื้นที่ที่รับผิดชอบในช่วงเช้า จากพฤติกรรมดังกล่าวท าให้นักเรียนขาดโอกาสในการทบทวนความรู้และ ประสบการณ์ต่าง ๆ ขาดโอกาสที่จะได้รับการฝึกทักษะการท างานร่วมกับผู้อื่นได้
3 การด าเนินงานโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. ตามเกณฑ์ระดับ 1 ดาว 1. โรงเรียนจัดท าแผนปฏิบัติการประจ าปี/โครงการ/กิจกรรมด้านคุณธรรมที่เป็นระบบต่อเนื่อง โรงเรียนได้ด าเนินการจัดประชุมข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษา คณะกรรมการ สถานศึกษาขั้นพื้นฐานของโรงเรียน เครือข่ายผู้ปกครอง และผู้ที่เกี่ยวข้องทุกฝ่าย เพื่อร่วมกันวางแผน ด าเนินการจัดท าแผนปฏิบัติการประจ าปี 2567 และมีการจัดท าแผนพัฒนาพัฒนาคุณภาพการศึกษา ประจ าปีงบประมาณ 2565-2567 ที่มีโครงการ/กิจกรรมที่ให้ความส าคัญกับการส่งเสริมสนับสนุนด้าน คุณธรรม จริยธรรม อย่างต่อเนื่อง โดยมีการก าหนดวิสัยทัศน์ พันธกิจ และเป้าหมายในการพัฒนา คุณภาพการศึกษาตามอุดมการณ์และเป้าหมายในการพัฒนานักเรียนให้มีคุณภาพทักเทียมกับโรงเรียน วิทยาศาสตร์ชั้นน าของนานาชาติ นักเรียนมีจิตวิญญาณของการเป็นนักวิจัยและนักประดิษฐ์คิดค้น มี คุณธรรมจริยธรรม รักการเรียนรู้ มีความเป็นไทย มีความมุ่งมั่นพัฒนาประเทศชาติ มีความรับผิดชอบ ต่อสังคม ต้องการตอบแทนบ้านเมืองตามความสามารถของตนอย่างต่อเนื่อง มีเจตคติที่ดีต่อเพื่อนร่วม โลกและธรรมชาติ ควบคู่กับการปลูกจิตส านึกให้นักเรียนมีคุณธรรม จริยธรรม ค่านิยม และคุณลักษณะ อันพึงประสงค์ตามหลักสูตร โดยทางโรงเรียนปลูกฝังคุณธรรมกับนักเรียน ด้วยการจัดกิจกรรมเข้าค่าย คุณธรรม , กิจกรรมจิตอาสา , กิจกรรมจิตสาธารณะ , โครงการส่งเสริมประชาธิปไตย , กิจกรรมนักเรียน คุณธรรมจริยธรรมดีเด่นประจ าปีการศึกษา เป็นต้น 2. โรงเรียนด าเนินการค้นหาปัญหา สาเหตุ ก าหนดพฤติกรรมบ่งชี้เชิงบวกและคุณธรรมในการ แก้ปัญหาก าหนดกิจกรรมอย่างสร้างสรรค์ ผู้บริหาร ครู บุคลากร และนักเรียนปฏิบัติตาม คุณธรรมอัตลักษณ์ของโรงเรียนหรือกรอบแนวคิดโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. โรงเรียนได้ส ารวจ ค้นหา ปัญหาและสาเหตุที่ส่งผลให้นักเรียนมีพฤติกรรมเชิงลบ ซึ่งได้มี การระดมความคิดเห็นเพื่อร่วมกันแก้ปัญหา โดยมีการก าหนดกิจกรรมอย่างสร้างสรรค์ โดยผู้บริหาร ครู บุคลากรและนักเรียน ได้ร่วมกันก าหนดพฤติกรรมเชิงบวก จากการก าหนดเป้าหมายในการพัฒนา คุณลักษณะอันพึงประสงค์ของนักเรียนตามหลักสูตรและสอดคล้องกับกรอบแนวคิดของโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. คือ เป็นสถานศึกษาที่ส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรม มีจิตสาธารณะและเป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม เมื่อ ได้พฤติกรรมบ่งชี้เชิงบวกที่ต้องการแล้ว น ามาวิเคราะห์คุณธรรมที่สอดคล้องกับพฤติกรรมบ่งชี้เชิงบวก ก าหนดคุณธรรมเป้าหมาย 3 ข้อ คือ มีซื่อสัตย์สุจริต มีความรับผิดชอบ มีความพอเพียง และรวมเป็น คุณธรรมอัตลักษณ์ของโรงเรียน ประกาศคุณธรรมอัตลักษณ์ให้ทุกคนทราบร่วมกัน โดยระบุคุณธรรม เป้าหมายให้ทราบ เพื่อให้แต่ละกลุ่มรับรู้ว่าต้องปฏิบัติตนอย่างไรบ้าง จากนั้นผู้บริหาร คณะครูและ บุคลากร ร่วมกันด าเนินการในแต่ละกิจกรรม เพื่อเสริมสร้างความรู้ และปลูกฝังคุณธรรม จริยธรรม
4 3. โรงเรียนมีการจัดค่ายยุวชนคุณธรรม โรงเรียนมีการจัดค่ายยุวชนคุณธรรมผ่านโครงการค่ายพุทธบุตร โดยมีการจัดกิจกรรมค่าย คุณธรรมให้กับนักเรียนเป็นประจ าทุกปีการศึกษา ซึ่งได้ก าหนดไว้ในหลักสูตรของโรงเรียน นักเรียนแต่ละ ช่วงชั้นจะต้องผ่านการเข้าค่ายคุณธรรมทุกคน และทางโรงเรียนมีการจัดกิจกรรมเพื่อสังคมและ สาธารณประโยชน์ค่ายวิชาการปันความรู้สู่น้องโรงเรียน ตชด. โดยนักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 6 เป็น ผู้ร่วมกิจกรรมในการน าความรู้แบ่งปันให้นักเรียนโรงเรียน ตชด. ทุกปีการศึกษา เพื่อเป็นการพัฒนา คุณธรรมจริยธรรมและค่านิยมอันพึงประสงค์ให้แก่นักเรียน ให้เป็นผู้ที่มีคุณสมบัติของการเป็นนักเรียนทุน ของโรงเรียนวิทยาศาสตร์ คือ เป็นคนดี คนเก่ง และมีความสุข เพื่อให้นักเรียนน าความรู้ไปประยุกต์ใช้ ในการด ารงชีวิตประจ าวันและเป็นพลเมืองที่ดีของสังคมและเป็นการทบทวนกระบวนการจัดท าโครงงาน คุณธรรม และแนวทางการด าเนินกิจกรรมโครงการโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. ให้แก่คุณครูและนักเรียน และ กิจกรรมเพื่อสังคมและสาธารณประโยชน์ 4. โรงเรียนจัดกิจกรรมคืนคุณธรรมสู่ห้องเรียน โรงเรียนได้จัดกิจกรรมคืนคุณธรรมสู่ห้องเรียน โดยผ่านกิจกรรมบูรณาการต่าง ๆ ในห้องเรียน เช่น การฝึกความรับผิดชอบ ระเบียบวินัย ความซื่อสัตย์ การตรงต่อเวลา เป็นต้น กิจกรรมพัฒนา ผู้เรียน กิจกรรมเขตพื้นที่รับผิดชอบ กิจกรรมกิจกรรมโครงงานคุณธรรมระดับห้องเรียนโดยบูรณาการกับ กิจกรรมห้องเรียนสีขาว โดยทุกห้องเรียนได้น าเสนอแนวคิดและวิธีการ ด าเนินการ ผ่านครูที่ปรึกษา แล้วด าเนินการตลอดปีการศึกษา นอกจากนี้ยังมีการจัดกิจกรรมการเรียนการสอนตามกลุ่มสาระการ เรียนรู้ให้มีการบูรณาการเรื่องคุณธรรมจริยธรรม สอดแทรกเข้าไปในบทเรียน 5. นักเรียนประพฤติปฏิบัติตนตามคุณธรรมอัตลักษณ์หรือกรอบแนวคิดโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. จากการด าเนินงานตามกิจกรรมโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. โครงการส่งเสริมพัฒนาคุณธรรม จริยธรรม และคุณลักษณะอันพึงประสงค์ เพื่อเป็นการปลูกฝังและพัฒนาคุณธรรม จริยธรรม ของ นักเรียนผ่านกิจกรรมต่าง ๆ โดยเน้นการฝึกปฏิบัติจริง ท างานเป็นทีมโดยใช้กระบวนการท างานร่วมกัน โดยมีครูประจ าชั้นเป็นที่ปรึกษาส่งผลให้นักเรียนส่วนใหญ่มีคุณธรรม จริยธรรม อยู่ในเกณฑ์ระดับดีมาก มีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนเพิ่มขึ้น และนักเรียนมีการพัฒนาตนเองตามคุณธรรมอัตลักษณ์ของโรงเรียน คือ นักเรียนเป็นผู้ที่มีความซื่อสัตย์ มีความรับผิดชอบ มีความพอเพียง สามารถลงมือปฏิบัติงานโครงงาน ท างานเป็นทีมโดยใช้กระบวนการกลุ่ม รู้จักการเป็นผู้น า ผู้ตามที่ดี มีทักษะการคิดวิเคราะห์ การแก้ปัญหา และมีความรับผิดชอบในการส่งงานตรงเวลาตามที่ได้รับมอบหมาย มีความรับผิดชอบตาม หน้าที่ที่ได้รับมอบหมาย มีวินัยการท างานปฏิบัติตามตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง เช่น กิจกรรมวันส าคัญทางศาสนา กิจกรรมค่ายปันสู่น้อง ตชด. กิจกรรมสัปดาห์วิทยาศาสตร์ กิจกรรมแคแสด เกมส์ กิจกรรมเขตพื้นที่รับผิดชอบ กิจกรรมค่ายสิ่งแวดล้อม กิจกรรมหน้าเสาธง เป็นต้น
5 6. ครูมีแผนการจัดการเรียนรู้ที่บูรณาการคุณธรรมอัตลักษณ์หรือตามกรอบแนวคิดโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. โดยผ่านโครงงานคุณธรรมและกิจกรรมอื่น ๆ ครูผู้สอนจัดท าแผนการจัดการเรียนรู้ที่บูรณาการคุณธรรมอัตลักษณ์ของโรงเรียน และกรอบ แนวคิดโครงการโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. เพื่อน าไปใช้ในการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ โดยครูผู้สอนทุกคนทุก กลุ่มสาระการเรียนรู้ได้ออกแบบกิจกรรมการเรียนรู้และจัดท าแผนการจัดการเรียนรู้ที่มีการบูรณาการ คุณธรรม จริยธรรม เชื่อมโยงสู่เนื้อหาสาระในรายวิชาที่สอนให้เหมาะสม รวมทั้งการปฏิบัติจริงผ่าน กิจกรรมต่าง ๆ เช่น การท างานกลุ่ม การท าโครงงาน การเข้าร่วมกิจกรรมส่งเสริมคุณธรรม การมีส่วน ร่วมในการลงมือปฏิบัติจริง ผ่านกิจกรรมเสริมหลักสูตรต่าง ๆ ของโรงเรียนและกิจกรรมพิเศษอื่น ๆ 7. มีผลงานโครงงานคุณธรรม ระดับห้องเรียน โรงเรียนได้มีการวางแผนการจัดกิจกรรมโครงงานคุณธรรมแต่ละห้องเรียน โดยมีการจัด กิจกรรมโครงงานคุณธรรมบูรณาการร่วมกับห้องเรียนสีขาวและสถานศึกษาสีขาว ส่งเสริมการน าคุณธรรม มาใช้ในการแก้ปัญหา เน้นการฝึกปฏิบัติโครงงานคุณธรรมที่ต่อเนื่องตลอดปีการศึกษา นักเรียนมี การรวมกลุ่มแก้ไขปัญหาที่เกิดขึ้นในห้องเรียน ค้นหาปัญหาที่เกิดขึ้น พร้อมทั้งคิดหาวิธีการแก้ไขปัญหา นั้น ๆ ผ่านโครงงานคุณธรรม โดยมีครูประจ าชั้นเป็นที่ปรึกษาโครงงานคุณธรรม และคอยดูแล ก ากับ การด าเนินกิจกรรมโครงงานคุณธรรมอย่างต่อเนื่องและใกล้ชิด จนเกิดพฤติกรรมบ่งชี้เชิงบวกตามที่ ต้องการ มีการท างานเป็นทีม นักเรียนมีความรับผิดชอบในการปฏิบัติงานตามหน้าที่และความรับผิดชอบ ของตนเอง ภายในห้องเรียนมีโครงงานคุณธรรมห้องเรียนละ 1 โครงงาน โดยนักเรียนทุกคนร่วมกันคิด ร่วมกันท าและร่วมกันน าเสนอโครงงานคุณธรรม 8. โรงเรียนสะอาด บรรยากาศร่มรื่น สวยงาม ปลอดภัย มีสถานที่ในการปลูกฝัง ปฏิบัติด้านคุณธรรม โรงเรียนมีการดูแลอาคารสถานที่ต่าง ๆ สภาพแวดล้อมภายในโรงเรียนให้สะอาดจัดบรรยากาศ ให้ร่มรื่น สวยงามและปลอดภัยอยู่เสมอ โดยมีการด าเนินโครงการโรงเรียนปลอดขยะ โดยจัดกิจกรรมให้ มีการจัดการขยะ คัดแยกขยะเพื่อน าไปสร้างมูลค่า นักเรียนจะได้เรียนรู้และสามารถคัดแยกขยะได้ถูกวิธี ท าให้ลดปริมาณขยะ สอดคล้องกับอัตลักษณ์ความพอเพียง จัดกิจกรรมพัฒนาสิ่งแวดล้อม โดยให้ นักเรียนมีส่วนร่วมในการรับผิดชอบดูแลท าความสะอาดในบริเวณต่าง ๆ นอกจากนี้ได้ด าเนินโครงการเพื่อ ส่งเสริมและปลูกฝังพัฒนาด้านคุณธรรมจริยธรรม ด้านความรับผิดชอบ โดยจัดกิจกรรมเขตพื้นที่พัฒนา ทุกเช้าวันจันทร์และวันพุธก่อนการเข้าแถว เพื่อฝึกนิสัยความรับผิดชอบ และช่วยเหลือสังคมมีจิต สาธารณะให้กับนักเรียนแต่ละระดับชั้นในการดูแลความสะอาดในพื้นที่ที่รับผิดชอบของตนเอง ส่งผลให้ ภายในบริเวณโรงเรียนมีความสะอาด ร่มรื่น และปลอดภัย เอื้อต่อการเรียนรู้ของนักเรียน ร่วมทั้งการ ซ่อมบ ารุงอาคารสถานที่ ห้องแหล่งเรียนรู้ต่าง ๆ ให้พร้อมใช้งานอยู่เสมอ
6 9. นักเรียนมีพฤติกรรมที่พึงประสงค์ตามคุณธรรมอัตลักษณ์หรือตามกรอบแนวคิดโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. ไม่น้อยกว่าร้อยละ 60 ของนักเรียนทั้งหมด (ของปีที่ขอรับการตรวจสอบ) จากการด าเนินกิจกรรมตามโครงการโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. ส่งผลให้นักเรียนมีคุณธรรม จริยธรรมและคุณลักษณะอันพึงประสงค์ตามคุณธรรมอัตลักษณ์ของโรงเรียนเพิ่มขึ้น โดยการประเมิน พฤติกรรมของนักเรียน พบว่า ผู้เรียนมีพฤติกรรมที่พึงประสงค์ตามคุณธรรมอัตลักษณ์ของโรงเรียน มากกว่าร้อยละ 90 ของนักเรียนทั้งหมดมีพฤติกรรมที่พึงประสงค์ ท างานเป็นทีมโดยใช้กระบวนการ ท างานร่วมกับครูที่ปรึกษา รู้จักการเป็นผู้น าผู้ตามที่ดี มีทักษะการคิดวิเคราะห์ การแก้ปัญหา ส่งงานครู ตรงตามเวลาที่ก าหนด แต่งกายถูกระเบียบ ร่วมกิจกรรมเขตพื้นที่อย่างเต็มใจ รักษาความสะอาดในพื้นที่ ส่วนรวม เก็บและคัดแยกขยะได้อย่างถูกต้อง ใช้สิ่งของอย่างคุ้มค่า มีจิตอาสา ช่วยเหลืองานโรงเรียน ด้วยความเต็มใจ การก าหนดเป้าหมายการพัฒนาโรงเรียนคุณธรรม (คุณธรรมอัตลักษณ์) (ตารางคุณธรรมอัตลักษณ์) คุณธรรมเป้าหมาย พฤติกรรมบ่งชี้เชิงบวก (จ าแนกตามกลุ่ม) ผู้บริหาร ครู นักเรียน มีความซื่อสัตย์ 1. ประพฤติตรง จริงใจ 2. ไม่คดโกง 3. ไม่รับสินบน 4. ไม่ท าลายทรัพย์สินของทาง ราชการ 1. ประพฤติตรง จริงใจ 2. ไม่คดโกง 3. ไม่รับสินบน 4. ไม่ท าลายทรัพย์สินของทาง ราชการ 1. ตั้งใจเรียน 2. จริงใจ ไม่โกหก 3. ไม่คดโกง 4. ไม่ท าลายทรัพย์สินของทาง ราชการ มีความรับผิดชอบ 1. ไม่ละเลย รับผิดชอบ และ ปฏิบัติหน้าที่ตรงต่อเวลา 2. ดูแลมอบหมายการท างาน ของบุคลากร 3. เป็นแบบอย่างที่ดี ในการ ด าเนินชีวิต 4. ประพฤติตนตาม ระเบียบ/ จรรยาบรรณครู 1. ท างานที่ได้รับมอบหมายให้ ส าเร็จ 2. รักษาวินัยข้าราชการ 3. เข้าสอนตรงตามเวลา 4. แต่งกายถูกระเบียบ 5. ปฏิบัติต ามข้อตกลงของ โรงเรียน 1. ปฏิบัติหน้าที่ที่รับมอบหมาย จากครู 2. มาเรียนสม่ าเสมอ 3. แต่งกายตามระเบียบ 4. ปฏิบัติตามข้อตกลง กฎเกณฑ์ระเบียบข้อบังคับ ของ ครอบครัวโรงเรียนและ สังคม มีความพอเพียง 1. ใช้งบประมาณอย่าง ประหยัดและคุ้มค่า 2. ใช้ทรัพยากรอย่าง ประหยัด 3. ประหยัดอดอออม 4. วางแผนการใช้เงิน 1. ใช้ทรัพยากรอย่างประหยัด ค านึงถึงความจ าเป็น 2. ใช้จ่ายอย่างรู้ค่า และ เหมาะสมกับสถานภาพ 3. ปิดน้ า-ไฟ เมื่อไม่ได้ใช้ 1. ใช้จ่ายอย่างรู้คุณค่า ประหยัด อดออม 2. ซื้ออาหารรับประทานให้พอดี ไม่เหลือทิ้ง 3. ปิดน้ า-ไฟ เมื่อไม่ได้ใช้
7 วิธีการก าหนดคุณธรรมอัตลักษณ์ 1. การสื่อสารสร้างความเข้าใจ โรงเรียนมีการประชุมร่วมกันระหว่างผู้บริหาร ครู นักเรียนและผู้เกี่ยวข้อง เพื่อสร้าง ความตระหนัก และความเข้าใจเรื่องโรงเรียนคุณธรรมให้ทุกคนรับทราบนโยบาย เป้าหมายที่โรงเรียนจะ ด าเนินการพัฒนาโรงเรียนคุณธรรมอย่างต่อเนื่อง ตามแผนปฏิบัติการของโรงเรียน และผลที่คาดว่าจะ เกิดขึ้น เพื่อให้ทุกคนเกิดความตระหนัก และร่วมมือกันพัฒนาโรงเรียนคุณธรรมอย่างต่อเนื่อง 2. การสร้างแกนน า โรงเรียนคัดเลือกครูแกนน า ได้แก่ ครูประจ าชั้น และนักเรียนแกนน าเป็นทีมงานของโรงเรียน ที่ช่วยให้การด าเนินงานพัฒนาโรงเรียนคุณธรรม ส าเร็จตามเป้าประสงค์ของโรงเรียน 3. ประชุมระดมสมอง - การก าหนดพฤติกรรมบ่งชี้เชิงบวก โรงเรียนให้ทุกกลุ่มที่เกี่ยวข้องมีส่วนร่วมในการก าหนดพฤติกรรมบ่งชี้เชิงบวก เพื่อให้แต่ละ กลุ่มรับรู้ว่าต้องปฏิบัติตนอย่างไรบ้างในแต่ละด้านเพื่อมุ่งแก้ไขประเด็นปัญหาที่กลุ่มได้ค้นพบ ดังนี้ 1. ส ารวจและระดมความคิดของกลุ่มบุคคลแต่ละกลุ่ม ได้แก่ ผู้บริหาร กลุ่มครู และกลุ่ม นักเรียน 2. รวบรวมปัญหาที่ต้องการแก้ไขและสาเหตุจากข้อมูลที่ได้จากการส ารวจ 3. จัดล าดับความส าคัญของปัญหาที่ต้องการแก้ไขอย่างเร่งด่วน 4. เลือกปัญหาที่ต้องการแก้ไขอย่างเร่งด่วน 3 ปัญหา 5. ร่วมกันก าหนดพฤติกรรมบ่งชี้เชิงบวกที่ต้องการให้เกิดขึ้นและมีความสอดคล้องกับปัญหา และสาเหตุที่ค้นพบ - การก าหนดคุณธรรมเป้าหมาย เมื่อได้ถึงพฤติกรรมบ่งชี้เชิงบวกที่ต้องการให้เกิดขึ้นกับนักเรียนแล้ว จึงได้ระดมความคิดเห็น ร่วมกันวิเคราะห์คุณธรรมที่ใช้ในการแก้ปัญหาที่กลุ่มได้ค้นพบเพื่อค้นหาคุณธรรมเป้าหมาย 1. ก าหนดเป็นคุณธรรมเป้าหมายทั้ง 3 ข้อ แล้วรวมเป็นคุณธรรมอัตลักษณ์ของโรงเรียน 2. ประกาศคุณธรรมอัตลักษณ์ให้ทุกคนรับทราบร่วมกันโดยระบุคุณธรรมเป้าหมายให้ทราบ 3. จัดท าตารางคุณธรรมอัตลักษณ์ของโรงเรียน โดยมีนักเรียนเป็นผู้ปฏิบัติหรือขับเคลื่อน ส่วนครูท าหน้าที่สังเกต ตรวจสอบ และให้ค าปรึกษา
8 4. การจัดท าตารางคุณธรรมอัตลักษณ์ โรงเรียนมีการประชุมร่วมกัน ระดมความคิด พิจารณาเพื่อหาคุณธรรมเป้าหมายเรียบร้อยแล้ว จึงน าสู่การจัดท าคุณธรรมอัตลักษณ์ประจ าห้องเรียน และน าไปสู่การจัดท าคุณธรรมอัตลักษณ์ของโรงเรียน เพื่อให้นักเรียนมีพฤติกรรมบ่งชี้เชิงบวกตามที่ต้องการและเพื่อให้ทุกคนได้รับรู้ น าไปสู่การปฏิบัติตนให้เกิด ผลส าเร็จตามเป้าหมายที่ตั้งไว้ การก าหนดวิธีการบรรลุเป้าหมาย 1. การวางแผน / การจัดท าโครงงานคุณธรรม (การจัดท าแผนพัฒนาคุณธรรมโรงเรียน หรือ แผนปฏิบัติการประจ าปี) มีการประชุมวางแผนด าเนินงาน ก าหนดนโยบายในการพัฒนาคุณธรรมของโรงเรียนสู่การ ท างานปกติตามกลุ่มงานที่เกี่ยวข้อง และร่วมกันจัดท าแผนปฏิบัติการโครงการโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. ให้ สอดคล้องกับมาตรฐานการประเมินคุณภาพภายในของโรงเรียน จัดท าโครงการและกิจกรรมเสริมหลักสูตร ที่เสริมสร้างคุณธรรมจริยธรรม บูรณาการในแผนปฏิบัติการประจ าปีของโรงเรียน แต่งตั้งคณะกรรมการ ด าเนินงาน มอบหมายหน้าที่ชัดเจน พัฒนาครูแกนน า พัฒนานักเรียนแกน าเพื่อเป็นแกนน าในการ ด าเนินงาน 2. การเป็นแบบอย่างที่ดี ผู้บริหาร ครูและนักเรียนมีการปฏิบัติตนเป็นแบบอย่างที่ดีทั้งกาย วาจา และใจ ทั้งต่อหน้า และลับหลัง ตามบทบาทหน้าที่และระเบียบวินัยของโรงเรียน โดยเฉพาะนักเรียนแกนน าจะเป็นผู้น าและ ร่วมจัดกิจกรรม โดยเป็นผู้น าในการฝึกให้นักเรียนมีความรับผิดชอบ และนักเรียนทุกคนปฏิบัติตามจนเกิด ความเคยชิน ส่งผลให้กระท าเป็นนิสัยจากพี่สู่น้อง ทั้งเป็นแบบอย่างที่ดีในด้านความรับผิดชอบในเรื่อง ต่าง ๆ ที่ได้รับมอบหมายจากผู้บริหาร คณะครู ส่งผลต่อการเรียนรู้หน้าที่ของนักเรียนในการท างานตามที่ ได้รับมอบหมายส าเร็จลุล่วงทันตามก าหนดเวลา โรงเรียนได้มีการมอบเกียรติบัตรให้กับนักเรียนที่มี คุณธรรมจริยธรรมดีเด่นประจ าปีการศึกษา นักเรียนที่มีจิตอาสา มีความซื่อสัตย์สุจริต มีความกตัญญู เพื่อเป็นการสร้างขวัญและก าลังใจเป็นแบบอย่างที่ดีแก่ผู้อื่นต่อไป 3. การพัฒนาสิ่งแวดล้อมให้เอื้อต่อการพัฒนาคุณธรรม โรงเรียนได้ด าเนินการพัฒนาสิ่งแวดล้อมภายในโรงเรียนให้เป็นสถานที่ที่เอื้อต่อการพัฒนา คุณธรรมจริยธรรม และคุณลักษณะอันพึงประสงค์ ตลอดจนใช้จัดกิจกรรมอื่น ๆ ของโรงเรียน ที่ สนับสนุน ส่งเสริมการพัฒนาคุณธรรมจริยธรรม โดยการปรับปรุงสภาพแวดล้อมและภูมิทัศน์ของโรงเรียน ให้ร่มรื่น สะอาด และสวยงาม มีการเพิ่มม้านั่งไว้เป็นสถานที่พักผ่อน มีการปรับปรุง ซ่อมแซมอาคาร สถานที่ และอาคารประกอบให้อยู่ในสภาพที่ดีส าหรับการใช้งานได้อย่างปลอดภัย และเป็นแหล่งเรียนรู้ที่
9 เอื้อต่อการพัฒนาคุณธรรม เช่น หอพระ ห้องจริยธรรมส าหรับให้นักเรียนได้ใช้จัดกิจกรรม จัดให้มี การเรียนรู้เกี่ยวกับหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง เช่น การแยกขยะ ห้องปฏิบัติการ Stemเพื่อให้ นักเรียนได้ฝึกทักษะอาชีพ และมีความรับผิดชอบ ในการท างานร่วมกัน 4. การบูรณาการคุณธรรมในการเรียนการสอน/ในชั้นเรียน ครูผู้สอนทุกคนได้จัดท าแผนการจัดการเรียนรู้ในกลุ่มสาระการเรียนรู้ทั้ง 8 กลุ่มสาระให้มี การบูรณาการเรื่องคุณธรรมจริยธรรมในการเรียนการสอน สามารถน าคุณธรรมไปเชื่อมโยงเนื้อหาสาระ สอดแทรกในการจัดการเรียนการสอนในรูปแบบที่หลากหลาย เช่น การท าโครงงาน การท างานกลุ่ม โดยเน้นให้เกิดความรู้ควบคู่คุณธรรม มีการฝึกปฏิบัติจนเกิดเป็นนิสัย หรือเกิดพฤติกรรมเชิงบวก ได้แก่ ความมีระเบียบวินัย การมีความซื่อสัตย์ ความพอเพียง มีจิตอาสาจิตสาธารณะช่วยเหลือผู้อื่น รับผิดชอบ ต่อการเรียนและงานที่ได้รับมอบหมาย การวัดผลและประเมินผลการจัดการเรียนรู้ที่เน้น การบูรณาการ คุณธรรมในการเรียนการสอน 5. การบูรณาการคุณธรรมในกิจกรรมพัฒนาผู้เรียน โรงเรียนจัดกิจกรรมพัฒนานักเรียนบูรณาการคุณธรรมเชื่อมโยงสู่กิจกรรมการเรียนรู้ ได้แก่ กิจกรรมลูกเสือ-เนตรนารี กิจกรรมแนะแนว กิจกรรมชุมนุม กิจกรรมจิตอาสา ให้นักเรียนได้ลงมือ ปฏิบัติกิจกรรมต่าง ๆ อย่างหลากหลาย เช่น การฝึกระเบียบแถว กิจกรรมผู้บ าเพ็ญประโยชน์ กิจกรรม จิตอาสา เป็นการฝึกให้นักเรียนมีความรับผิดชอบต่อหน้าที่หรืองานที่ได้รับมอบหมายได้อย่างเหมาะสม โครงงานคุณธรรมของโรงเรียน คุณธรรมเป้าหมาย ชื่อโครงงาน ผู้รับผิดชอบ คุณธรรมที่ 1 มีความซื่อสัตย์ Smoke is joke, Don’t be with smoke นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 Healthy NO Alcohol นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 2 No smoke No drink let’s sing together นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 คุณธรรมที่ 2 มีความรับผิดชอบ Self for Future นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4 โครงงานค่ายวิชาการ ปันความรู้ สู่น้องโรงเรียน ตชด. นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 6 คุณธรรมที่ 3 มีความพอเพียง “ขวดของฉันอยู่ไหน” เพื่องาน Sport day นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5
10 เครื่องมือส าคัญในการขับเคลื่อนสู่เป้าหมาย การสื่อสารสร้างความเข้าใจทั้งโรงเรียน เพื่อให้ทราบเป้าหมายและทิศทางการด าเนินงาน โรงเรียนมีการประชุมร่วมกันระหว่างผู้บริหาร ครู และผู้เกี่ยวข้อง เพื่อสร้างความตระหนัก และความเข้าใจเรื่องโรงเรียนคุณธรรม ให้ทุกคนรับทราบนโยบาย เป้าหมายที่โรงเรียนจะด าเนินการ พัฒนาโรงเรียนคุณธรรมอย่างต่อเนื่อง ตามแผนปฏิบัติการของโรงเรียน และผลที่คาดว่าจะเกิดขึ้น เพื่อให้ทุกคนเกิดความตระหนัก และร่วมมือกันพัฒนาโรงเรียนคุณธรรมอย่างต่อเนื่อง การสร้างแกนน า (ครู-นักเรียน) เพื่อเป็นหัวขบวนในการขับเคลื่อนไปสู่เป้าหมาย โรงเรียนคัดเลือกครูแกนน าเข้ารับการอบรมเชิงปฏิบัติการกระบวนการพัฒนาโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. แล้วน ามาถ่ายทอดให้กับเพื่อนครู และท าหน้าที่อบรมเพื่อนครูในโรงเรียน และคัดเลือกนักเรียน แกนน าเข้ารับการอบรมเชิงปฏิบัติการการท าโครงงานคุณธรรม เพื่อน ามาขยายผลให้กับเพื่อน ๆ โดยมีครู แกนน าเป็นทีมงานของโรงเรียนที่ช่วยให้การด าเนินงานพัฒนาโรงเรียนคุณธรรมให้ด าเนินการไปตาม เป้าประสงค์ของโรงเรียน การนิเทศติดตามภายใน และการนิเทศติดตามโดยผู้นิเทศ โรงเรียนมีการนิเทศติดตามภายในอย่างสม่ าเสมอ มีการแต่งตั้งคณะกรรมการเป็นทางการ ผู้บริหาร หัวหน้างานแต่ละฝ่าย และหัวหน้ากลุ่มสาระการเรียนรู้เป็นผู้นิเทศให้ข้อเสนอแนะในการ ด าเนินงานในส่วนที่เกี่ยวข้อง และร่วมกันสะท้อนผลการปฏิบัติงานร่วมกันแก้ปัญหาท าให้ได้องค์ความรู้มา ใช้ในการพัฒนาคุณธรรมอัตลักษณ์ให้บรรลุเป้าหมาย การส่งเสริมสนับสนุนและการเสริมแรงในรูปแบบต่าง ๆ โรงเรียนมีการส่งเสริม สนับสนุนและการเสริมแรงด้วยการคัดสรรเลือกนักเรียนที่มีคุณธรรม จริยธรรมเป็นแบบอย่างที่ดี มีการประกาศยกย่อง ชื่นชม มอบเกียรติบัตร และกระตุ้นให้เกิดการเป็น แบบอย่างที่ดีด้วยการส่งเสริม สนับสนุน เชิดชูยกเป็นตัวอย่างให้สาธารณชนรับรู้การท าดีและจั ด นิทรรศการให้นักเรียนได้น าเสนอผลงาน แลกเปลี่ยนเรียนรู้ การสร้างกลไกการมีส่วนร่วม โรงเรียนมอบหมายให้ครูทุกคนมีบทบาทและหน้าที่ในการด าเนินงานภายในโรงเรียน มีส่วน ร่วมในการขับเคลื่อนกิจกรรมส่งเสริมความดีในรูปแบบต่าง ๆ โดยใช้แผนพัฒนาโรงเรียนและแผนปฏิบัติ การเป็นเครื่องมือในการด าเนินงานทั้งภายในและภายนอกสถานศึกษา เพื่อน าไปสู่การพัฒนาและ ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมที่พึงประสงค์ของนักเรียนอย่างยั่งยืน ครูมีการจัดกระบวนการเรียนรู้และแผนงาน โครงการหรือกิจกรรมของโรงเรียนที่ท าอยู่ให้ขับเคลื่อนไปสู่คุณธรรมอัตลักษณ์ของโรงเรียน
11 การทบทวนหลังการปฏิบัติงาน : (After Action Review : AAR) โรงเรียนมีการทบทวนวิเคราะห์หลังปฏิบัติงานที่เกิดขึ้นจากการด าเนินการพัฒนาโรงเรียน คุณธรรม โดยใช้โครงงานที่นักเรียนร่วมกันคิดร่วมกันท าบูรณาการคุณธรรมสู่การจัดการเรียนรู้และ แผนงาน โครงการหรือกิจกรรมของโรงเรียน เพื่อเป็นเครื่องมือในการพัฒนาคุณธรรมท าให้เกิดการ เปลี่ยนแปลงพฤติกรรมเชิงบวกในโรงเรียนเพิ่มขึ้น มีการสรุปผลที่เกิดจากการด าเนินงานโรงเรียนคุณธรรม เป็นองค์ความรู้ แนวปฏิบัติที่ดีบทเรียนที่ใช้ในการพัฒนาคุณธรรมอัตลักษณ์ของโรงเรียน ปัจจัยสู่ ความส าเร็จ จุดดีจุดด้อยที่ต้องพัฒนาหรือปรับปรุงเพื่อประโยชน์ในการน าไปใช้จริงครั้งต่อไป การแลกเปลี่ยนเรียนรู้ จากการด าเนินงานโดยใช้โครงงานคุณธรรม กิจกรรมคุณธรรม การบูรณาการสอดแทรกในการ เรียนการสอนและการท างานของบุคลากรในโรงเรียนที่ทุกคนมีส่วนร่วมลงมือปฏิบัติเพื่อพัฒนาโรงเรียน คุณธรรม ท าให้เกิดการเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมเชิงบวกในโรงเรียน ท าให้เกิดองค์ความรู้แนวปฏิบัติที่ดี บทเรียนที่ใช้ในการพัฒนาคุณธรรมอัตลักษณ์ของโรงเรียน แล้วน ามาถ่ายทอดสู่ผู้เรียน ผู้ปฏิบัติงานใน โรงเรียน เพื่อเป็นแนวทางในการพัฒนาโรงเรียนคุณธรรมต่อไป การประเมินผลและการน าผลการประเมินไปพัฒนาการด าเนินงาน โรงเรียนมีการประเมินผลเมื่อสิ้นสุดโครงการตามตัวชี้วัด โดยใช้การสังเกต การสอบถาม การประเมินเชิงประจักษ์ และตรวจสอบการด าเนินงานโครงการพัฒนาโรงเรียนคุณธรรม พบว่า ผู้บริหาร ครู มีพฤติกรรมเชิงบวกมากขึ้น ตระหนักและปฏิบัติตามกฎระเบียบของทางราชการ ปฏิบัติงานตาม ภาระหน้าที่ส าเร็จลุล่วงอย่างดี เข้าร่วมกิจกรรมที่เป็นประโยชน์ต่อโรงเรียน ชุมชน และสังคม เป็น แบบอย่างที่ดี ในส่วนของนักเรียนพบว่า มีนักเรียนบางส่วนยังไม่ได้ผลตามเป้าหมาย นักเรียนไม่ปฏิบัติ หน้าที่ตามที่ได้รับมอบหมายในตอนเช้า ส่งงานไม่ตรงเวลา และยังขาดจิตสาธารณะ ซึ่งจะต้องน ามา วิเคราะห์และปรับปรุงแก้ไขต่อไป การประชาสัมพันธ์ โรงเรียนมีการประชาสัมพันธ์การด าเนินตามโครงการโรงเรียนคุณธรรม เพื่อปลูกฝังและพัฒนา โรงเรียนคุณธรรมให้ผู้ปกครองนักเรียนและชุมชนทราบในการด าเนินกิจกรรมต่าง ๆ ผ่านสื่อ เช่น กิจกรรม เสียงตามสาย เพจเฟสบุ๊ค กลุ่มไลน์ผู้ปกครองนักเรียน และเอกสารข่าวประชาสัมพันธ์ เพื่อให้ทราบ การด าเนินกิจกรรม และส่งผลท าให้โรงเรียนได้รับความร่วมมือเป็นอย่างดีจากผู้ที่เกี่ยวข้อง ผู้ปกครอง นักเรียนและชุมชน
12 ผลการด าเนินงาน (ทั้งผลโดยตรงและผลพลอยได้) ผลที่เกิดขึ้นกับนักเรียน นักเรียนมีการพัฒนาตนเองตามคุณธรรมอัตลักษณ์ของโรงเรียนและการลงมือปฏิบัติโครงงาน ท าให้มีวินัยดี พูดจาสุภาพ ส่งงานตรงเวลา ทิ้งขยะตามที่จัดเก็บ รักษาความสะอาด ช่วยเหลืองาน โรงเรียนด้วยความเต็มใจ ใช้อุปกรณ์การเรียนอย่างประหยัด ปิดไฟปิดพัดลมเมื่อไม่ใช้ แต่งกายตาม ระเบียบ ปฏิบัติตามกฎระเบียบข้อบังคับของโรงเรียนและสังคม รวมทั้งมีคุณลักษณะอันพึงประสงค์ พฤติกรรมบ่งชี้เชิงบวกเพิ่มขึ้น รู้จักการท างานเป็นทีมโดยใช้กระบวนการกลุ่ม การเป็นผู้น าผู้ตามที่ดี มีทักษะการคิดวิเคราะห์ และรู้จักการแก้ปัญหา ผลที่เกิดขึ้นกับครู ครูมีการออกแบบกิจกรรมบูรณาการคุณธรรมให้เข้ากับกิจกรรมการเรียนการสอน และการจัด กิจกรรมต่าง ๆ ให้เกิดคุณธรรมตามอัตลักษณ์ของโรงเรียน เอาใจใส่นักเรียนและท าหน้าที่จัดการเรียนการ สอนตรงตามเวลา ใช้สิ่งของอย่างคุ้มค่า ช่วยเหลืองานโรงเรียนและชุมชนด้วยความเต็มใจ มีพฤติกรรมที่ เป็นแบบอย่างที่ดีให้กับนักเรียน ผลที่เกิดขึ้นกับผู้บริหาร ผู้บริหารให้ความส าคัญต่อการพัฒนาโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. เป็นผู้น าในการขับเคลื่อนการ พัฒนาโรงเรียนคุณธรรม บริหารงานแบบมีส่วนร่วม มีความรับผิดชอบต่อหน้าที่ ปฏิบัติงานตรงต่อเวลา ไม่ละเลย ดูแลมอบหมายการท างานของบุคลากร ซื่อสัตย์ ใช้วัสดุอุปกรณ์อย่างคุ้มค่า พูดจาสุภาพ เป็น แบบอย่างที่ดี ผลที่เกิดขึ้นกับโรงเรียน จากกระบวนการพัฒนาโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. โดยใช้แนวคิด หลักการ รูปแบบและวิธีการที่ หลากหลายให้ทุกคนได้ลงมือปฏิบัติ เพื่อให้เกิดการเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมเชิงบวกในโรงเรียน ท าให้เกิด องค์ความรู้ แนวปฏิบัติที่ดี บทเรียนที่ใช้ในการพัฒนาคุณธรรมอัตลักษณ์ของโรงเรียน ส่งผลให้โรงเรียน ได้รับรางวัลสถานศึกษาสีขาว ระดับเพชร โรงเรียนสิ่งแวดล้อม ระดับเหรียญทอง และท าให้โรงเรียนมี ความสะอาดเป็นระเบียบ ร่มรื่น สวยงาม มีแหล่งการเรียนรู้ที่มีความหลากหลายพอเพียงกับจ านวน นักเรียน มีการพัฒนาด้านกายภาพที่ชัดเจนด้านการเรียนการสอน นักเรียนมีผลการเรียนที่ดีขึ้น
13 ผลที่เกิดขึ้นกับครอบครัวของนักเรียน ผู้ปกครองเห็นการเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมของบุตรหลาน มีการพัฒนาตนเองในด้านความรับผิดชอบ ในการเรียน การท าการบ้าน การเข้านอน ตื่นนอนตรงเวลา มีระเบียบวินัยในการท าตามกฎระเบียบของ โรงเรียน มีความชื่นชมในพฤติกรรมของนักเรียน ท าให้ผู้ปกครองเห็นความส าคัญและเป็นแบบอย่างที่ดี ให้ ความร่วมมือในการดูแลนักเรียน และกิจกรรมต่าง ๆ ของโรงเรียนมากขึ้น ผลที่เกิดขึ้นกับชุมชน ชุมชน และหน่วยงานต่าง ๆ ในชุมชน ตระหนักและเห็นความส าคัญในการพัฒนาคุณธรรมให้กับ นักเรียน เพื่อเป็นเยาวชนที่ดีของสังคม เข้ามามีส่วนร่วมสนับสนุนโรงเรียนในด้านก าลังทรัพย์ สิ่งของ แรงงาน และเป็นวิทยากรในการให้ความรู้ในด้านต่าง ๆ เช่น โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพประจ าต าบล และสถานที่ต ารวจ มาให้ความรู้เกี่ยวกับโทษของยาเสพติด พระจากวัดกุญฑีธาร มาเป็นวิทยากรด้าน คุณธรรมจริยธรรม ให้กับนักเรียนในโรงเรียน องค์การบริหารส่วนต าบลหนองชาก ให้ทุนการศึกษากับ นักเรียน เป็นต้น องค์ความรู้ นวัตกรรม และบทเรียนที่เกิดจากการด าเนินงาน องค์ความรู้ นวัตกรรมที่เกิดจากโครงงานคุณธรรมระดับห้องเรียน นักเรียนได้รับการปลูกฝัง กระบวนการท างานอย่างเป็นระบบ ท าให้ครูและนักเรียน สามารถเสนอแนะวิธีการแก้ไขปัญหาอย่าง สร้างสรรค์และเป็นระบบจากโครงงานคุณธรรมระดับห้องเรียนที่จัดท าขึ้น บทเรียนที่ได้รับจากการด าเนินงาน คือ การมีส่วนร่วมในทุกภาคส่วน การบูรณาการกิจกรรม ที่ท าให้ผู้ปฏิบัติเต็มใจที่จะท าและมีส่วนร่วมในความส าเร็จ
14 ปัจจัยที่ส่งผลต่อความส าเร็จ - ก าหนดยุทธศาสตร์ในการด าเนินงาน โรงเรียนได้ก าหนดยุทธศาสตร์ในการด าเนินงานไว้ในแผนปฏิบัติการประจ าปี - บทบาทผู้บริหาร ผู้บริหารสถานศึกษาตระหนักและเห็นความส าคัญในการพัฒนาคุณธรรม เป็นผู้น าในการ ขับเคลื่อนกิจกรรมส่งเสริมคุณธรรมในรูปแบบต่าง ๆ ทั้งภายในและภายนอกสถานศึกษา ซึ่งน าไปสู่การ ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมที่พึ่งประสงค์ สนับสนุน สร้างขวัญและก าลังใจให้ค าปรึกษากับคณะครูและนักเรียน ในการด าเนินกิจกรรมต่าง ๆ อย่างต่อเนื่องสม่ าเสมอ - ความร่วมมือของผู้มีส่วนร่วม การพัฒนาพฤติกรรมของนักเรียน ต้องเกี่ยวข้องกับกลุ่มบุคคลหลายฝ่ายทั้งในโรงเรียน ครอบครัว และชุมชน ที่ตระหนักเห็นความส าคัญ จึงให้ความร่วมมือส่งเส ริมสนับสนุน และเป็น แบบอย่างที่ดีให้กับนักเรียนเห็นคุณค่าและความส าคัญของการมีคุณธรรมจริยธรรม ปรับเปลี่ยนเป็น พฤติกรรมที่พึงประสงค์มากขึ้น ปัญหาอุปสรรคและข้อเสนอแนะ ปัญหาอุปสรรค ข้อเสนอแนะของผู้นิเทศ ครูมีภาระงานมากนอกจากกิจกรรมการเรียนการสอน ตามนโยบายต่าง ๆ ที่โรงเรียนต้องปฏิบัติ เช่น โครงการโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. โครงการสถานศึกษาสี ขาว ท าให้ท างานได้ไม่เต็มที่ ควรบูรณาการงานที่มีลักษณะใกล้เคียงกันเข้าด้วยกัน การด าเนินการของโรงเรียนตามข้อเสนอแนะของผู้นิเทศ - โรงเรียนได้มีการบูรณาการกิจกรรมที่มีจุดประสงค์ใกล้เคียงกันเข้าไว้ด้วยกัน - จัดกิจกรรมต่าง ๆ ให้สั้นกระชับลดความซับซ้อนของชิ้นงาน ความก้าวหน้าที่เกิดขึ้น จาการด าเนินงานตามโครงการโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. โดยความร่วมมือจากทุกฝ่ายทั้ง ผู้บริหารสถานศึกษา ครู นักเรียน ผู้ปกครอง และชุมชน ก่อให้เกิดผลดีต่อโรงเรียน ท าให้ทุกกลุ่มมี ส่วนร่วมในการท างานทุกขั้นตอน มีการวางแผนด าเนินงานโครงการโรงเรียนคุณธรรมอย่างเป็นระบบ ผู้บริหารให้ความส าคัญและเป็นผู้น าในการขับเคลื่อนพัฒนาโรงเรียนคุณธรรม ครูมีการพัฒนาตนเองตาม คุณธรรมอัตลักษณ์ของโรงเรียน และมีส่วนร่วมในการพัฒนางาน นักเรียนมีการพัฒนาตนเองตาม
15 คุณธรรมอัตลักษณ์ของโรงเรียน และมีการลงมือปฏิบัติท าโครงงานอย่างเป็นทีม โดยใช้กระบวนการกลุ่ม รู้จักการเป็นผู้น าและผู้ตามที่ดี โรงเรียนมีการปรับปรุงและพัฒนาที่หลากหลาย ก่อให้เกิดพฤติกรรมเชิง บวกในโรงเรียน ท าให้เกิดองค์ความรู้แนวปฏิบัติที่ดีในการพัฒนาคุณธรรมอัตลักษณ์ของโรงเรียน ลงชื่อ................................................ผู้รายงาน (นางสาวอรวรรณ เสืออ่วม) ครูโรงเรียนวิทยาศาสตร์จุฬาภรณราชวิทยาลัย ชลบุรี ลงชื่อ.................................................ผู้รับรองข้อมูล (นายทวีศักดิ์ เจริญเตีย) ผู้อ านวยการโรงเรียนวิทยาศาสตร์จุฬาภรณราชวิทยาลัย ชลบุรี ลงชื่อ.................................................พยาน (นายสุเทพ ชิตยวงษ์) ประธานคณะกรรมการสถานศึกษา โรงเรียนวิทยาศาสตร์จุฬาภรณราชวิทยาลัย ชลบุรี
ภาคผนวก เอกสารหลักฐานประกอบตามเกณฑ์ การยกระดับโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. ระดับ 1 ดาว
17 1. โรงเรียนจัดท ำแผนปฏิบัติกำรประจ ำปี/โครงกำร/กิจกรรมด้ำนคุณธรรมที่เป็นระบบต่อเนื่อง โรงเรียนได้ร่วมกันวางแผนด าเนินการจัดกิจกรรมที่ปลูกฝังด้านคุณธรรมจริยธรรมให้กับนักเรียนลงใน แผนปฏิบัติการประจ าปีอย่างต่อเนื่องทุกปี แผนปฏิบัติการประจ าปีงบประมาณ 2566
18 โรงเรียนได้ร่วมกันวางแผนด าเนินการจัดกิจกรรมที่ปลูกฝังด้านคุณธรรมจริยธรรม ให้กับนักเรียนลงในแผนปฏิบัติการประจ าปี 2566 แผนปฏิบัติการประจ าปีงบประมาณ 2566
19 แผนปฏิบัติการประจ าปีงบประมาณ 2566
20 แผนปฏิบัติการประจ าปีงบประมาณ 2566 โรงเรียนมีการจัดท าแผนพัฒนาพัฒนาคุณภาพการศึกษา ประจ าปีงบประมาณ 2565-2567 ที่มีโครงการ/ กิจกรรมที่ให้ความส าคัญกับการส่งเสริมสนับสนุนด้านคุณธรรม จริยธรรม
21 โรงเรียนมีการจัดท าแผนพัฒนาพัฒนาคุณภาพการศึกษา ประจ าปีงบประมาณ 2565-2567 ที่มีโครงการ/ กิจกรรมที่ให้ความส าคัญกับการส่งเสริมสนับสนุนด้านคุณธรรม จริยธรรม
22 โรงเรียนมีการจัดท าแผนพัฒนาพัฒนาคุณภาพการศึกษา ประจ าปีงบประมาณ 2565-2567 ที่มีโครงการ/ กิจกรรมที่ให้ความส าคัญกับการส่งเสริมสนับสนุนด้านคุณธรรม จริยธรรม
23 2. โรงเรียนด ำเนินกำรค้นหำปัญหำ สำเหตุ ก ำหนดพฤติกรรมบ่งชี้เชิงบวกและคุณธรรม ในกำรแก้ปัญหำก ำหนดกิจกรรมอย่ำงสร้ำงสรรค์ ผู้บริหำร ครู บุคลำกร และนักเรียน ปฏิบัติตำมคุณธรรมอัตลักษณ์ของโรงเรียนหรือกรอบแนวคิดโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. ผู้บริหารประชุมคณะครูที่เกี่ยวข้องเพื่อด าเนินการตามโครงการโรงเรียนคุณธรรม สพฐ.
24 ผู้บริหารประชุมคณะครูที่เกี่ยวข้องเพื่อด าเนินการตามโครงการโรงเรียนคุณธรรม สพฐ.
25 3. โรงเรียนมีกำรจัดค่ำยยุวชนคุณธรรม โครงการค่ายพุทธ
26 ภาพ การจัดค่ายยุวชนคนคุณธรรมผ่านโครงการค่ายพุทธบุตร เป็นประจ าทุกปีการศึกษา
27 ภาพ การจัดค่ายยุวชนคนคุณธรรมผ่านโครงการค่ายพุทธบุตร เป็นประจ าทุกปีการศึกษา
28 ภาพ การจัดค่ายยุวชนคนคุณธรรมผ่านโครงการค่ายพุทธบุตร เป็นประจ าทุกปีการศึกษา
29 ภำพ การจัดกิจกรรมเพื่อสังคมและสาธารณประโยชน์ค่ายวิชาการปันความรู้สู่น้องโรงเรียน ตชด. โดยนักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 6
30 4. โรงเรียนจัดกิจกรรมคืนคุณธรรมสู่ห้องเรียน โรงเรียนจัดกิจกรรมคืนคุณธรรมสู่ห้องเรียนโดยผ่านกิจกรรมบูรณาการต่าง ๆในห้องเรียน และนอก ห้องเรียน มีการสอดแทรกเรื่องคุณธรรมจริยธรรมในการจัดการเรียนการสอนตามกลุ่มสาระการเรียนรู้ต่าง ๆ ภาพ การจัดกิจกรรมการเรียนการสอนของกลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม โดยมีการสอดแทรกเนื้อหาเรื่องคุณธรรมจริยธรรม
31 ภาพ การจัดกิจกรรมการเรียนการสอนของกลุ่มสาระการเรียนรู้คณิตศาสตร์ โดยมีการสอดแทรกเนื้อหาเรื่องคุณธรรมจริยธรรม
32 ภาพ การจัดการเรียนการสอนในวิชามนุษย์และสิ่งแวดล้อม โดยมีการสอดแทรกเนื้อหาเรื่องคุณธรรมจริยธรรม ภาพ การจัดการเรียนการสอนในวิชาดนตรี โดยมีการสอดแทรกเนื้อหาเรื่องคุณธรรมจริยธรรม
33 ภาพ การจัดการเรียนการสอนในวิชาชีววิทยา โดยมีการสอดแทรกเนื้อหาเรื่องคุณธรรมจริยธรรม
34 ภาพ กิจกรรมการท าความสะอาดเขตพื้นที่รับผิดชอบ ฝึกด้านความรับผิดชอบมีวินัยให้กับนักเรียน
35 ภาพ กิจกรรมการท าความสะอาดเขตพื้นที่รับผิดชอบ ฝึกด้านความรับผิดชอบมีวินัยให้กับนักเรียน
36 ภาพ นักเรียนเข้าร่วมสอบธรรมสนามหลวง และโรงเรียนเป็นสนามสอบทุกปีการศึกษา
37 5. นักเรียนประพฤติปฏิบัติตนตำมคุณธรรมอัตลักษณ์หรือกรอบแนวคิดโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. นักเรียนมีการพัฒนาตนเองตามคุณธรรมอัตลักษณ์ของโรงเรียน ผ่านกิจกรรมต่าง ๆ ของโรงเรียน เน้นการฝึกปฏิบัติจริง ท างานเป็นทีมโดยใช้กระบวนการท างานร่วมกัน มีความรับผิดชอบ ซื่อสัตย์ และพอเพียง เช่น กิจกรรมวันส าคัญทางศาสนา กิจกรรมการรับรางวัลนักเรียนคุณธรรมจริยธรรมดีเด่น กิจกรรมค่ายปันสู่ น้อง ตชด. กิจกรรมสัปดาห์วันวิทยาศาสตร์ เป็นต้น ภาพ นักเรียนเข้าร่วมกิจกรรมวันส าคัญทางศาสนา
38 ภาพ นักเรียนได้รับเกียรติบัตรตามกิจกรรมนักเรียนดีมีคุณธรรม จริยธรรมของโรงเรียน ภาพ นักเรียนรับเกียรติบัตรสอบธรรมสนามหลวง
39 ภาพ นักเรียนเข้าร่วมการจัดกิจกรรมสัปดาห์วันวิทยาศาสตร์ของโรงเรียน
40 ภาพ นักเรียนท ากิจกรรมสอนหนังสือน้อง โรงเรียน ตชด.
41 ภาพ กิจกรรมการเตรียมความพร้อมส าหรับ ภาพ กิจกรรมเข้าแถวช่วงเช้า
42 6. ครูมีแผนกำรจัดกำรเรียนรู้ที่บูรณำกำรคุณธรรมอัตลักษณ์หรือตำมกรอบแนวคิดโรงเรียนคุณธรรม สพฐ. โดยผ่ำนโครงงำนคุณธรรมและกิจกรรมอื่น ๆ ครูผู้สอนได้จัดท าแผนการจัดการเรียนการสอนที่บูรณาการคุณธรรมอัตลักษณ์ของโรงเรียน เชื่อมโยงสู่ เนื้อหาในรายวิชาที่สอน ผ่านกิจกรรมต่าง ๆ เช่น การท างานกลุ่ม การท าโครงงาน การเข้าร่วมกิจกรรม ส่งเสริมคุณธรรม การมีส่วนร่วมในการลงมือปฏิบัติจริงผ่านกิจกรรมหลักสูตรต่าง ๆ ของโรงเรียน ภาพ การจัดท าแผนการจัดการเรียนรู้ที่บูรณาการคุณธรรมอัตลักษณ์
43 ภาพ การจัดการเรียนการสอนในวิชาศาสนศึกษาและหลักธรรม
44 ภาพ การเข้าร่วมกิจกรรมส่งเสริมคุณธรรม การมีส่วนร่วมของนักเรียนในการลงมือปฏิบัติผ่านกิจกรรม ตามหลักสูตรต่าง ๆ ของโรงเรียน
45 7. มีผลงำนโครงงำนคุณธรรม ระดับห้องเรียน โรงเรียนมีการจัดกิจกรรมโครงงานคุณธรรมแต่ละห้องเรียนบูรณาการร่วมกับกิจกรรมห้องเรียนสีขาว และสถานศึกษาสีขาว และยังส่งเสริมการน าคุณธรรมมาใช้ในการแก้ไขปัญหาต่างๆ เช่น ขยะขวดน้ า จึงมี โครงงาน“ขวดของฉันอยู่ไหน” เพื่องาน Sport day และโครงงานค่ายวิชาการ ปันความรู้สู่น้องโรงเรียน ตชด. โดยมีครูประจ าชั้นเป็นที่ปรึกษาและคอยดูแล ก ากับ การด าเนินกิจกรรมโครงงาน ภาพ นักเรียนจัดท าโครงงานคุณธรรม เกี่ยวกับความพอเพียง
46 โครงงานค่ายวิชาการ ปันความรู้สู่น้องโรงเรียน ตชด.