KSSM Sejarah Tingkatan 4 Bab 4

BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU KSSM SEJARAH TINGKATAN 4 Bahan sokongan ini hanya boleh digunakan untuk tujuan PdP Sejarah sahaja. TIDAK DIBENARKAN untuk menggunakan mana-mana bahagian bahan ini untuk tujuan komersial dan penerbitan semula

BAB 4 ERA PERALIHAN KUASA BRITISH DI NEGARA KITA SEJARAH TINGKATAN 4 BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU

ERA PERALIHAN KUASA BRITISH DI NEGARA KITA BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU 3 • Faktor Penentangan Penyerahan Sarawak • Bentuk Penentangan Penduduk Tempatan • Reaksi Penduduk yang Menyokong REAKSI PENDUDUK TEMPATAN TERHADAP PENYERAHAN SARAWAK • Faktor Penyerahan Sabah kepada British PENYERAHAN SABAH KEPADA KERAJAAN BRITISH • Dasar British • Kepentingan Sosioekonomi Penduduk Tempatan REAKSI PENDUDUK TEMPATAN TERHADAP PENYERAHAN SABAH • Mengembalikan Kestabilan dan Keamanan • Memulihkan Kepercayaan Rakyat BRITISH MILITARY ADMINISTRATION (BMA) • Latar Belakang • British Mendapatkan Tandatangan Sultan GAGASAN MALAYAN UNION (MU) • Penentangan Raja-Raja Melayu Terhadap MU • Penetangan Rakyat Terhadap MU REAKSI PENDUDUK TEMPATAN TERHADAP MU • Pentadbiran Tentera di Sarawak • Faktor Penyerahan Sarawak kepada British PENYERAHAN SARAWAK KEPADA KERAJAAN BRITISH

JULAI 1946 SEPTEMBER 1945 SEPTEMBER 1945 BMA dilaksanakan di Tanah Melayu APRIL 1946 GARIS MASA ERA PERALIHAN KUASA BRITISH 4 BMA dilaksanakan di Sarawak dan Sabah Gagasan MU diperkenalkan di Tanah Melayu Sarawak dan Sabah diserahkan kepada British BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU

Agenda Style 5 4.1 BRITISH MILITARY ADMINISTRATION (BMA) Pada akhir pembelajaran, murid akan dapat: Memerihalkan Pentadbiran Tentera British di negara kita BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU

4.1.1 PENGENALAN 6 1 2 4 6 3 5 BMA Bermula 12 September 1945 selepas tentera Jepun menyerah kalah PENTADBIRAN TENTERA Di bawah arahan Lord Mountbatten (Pemerintah Tertinggi Tentera Bersekutu di Asia Tenggara) PERANCANG HAL EHWAL AWAM dilakukan oleh Brigedier Jeneral H.C Willan TUGAS BMA Kembalikan kestabilan dan pulihkan kepercayaan rakyat SELEPAS BMA British perkenalkan MU dan Persekutuan Tanah Melayu 1948 SARAWAK DAN SABAH Majoriti penduduk Sarawak menentang penyerahan Sarawak, di Sabah tiada penentangan BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU

4.1.2 BMA KEMBALIKAN KESTABILAN DAN KEAMANAN 7 BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU ARAHAN SENJATA DIKEMBALIKAN BMA arahkan semua senjata yang diberikan semasa pendudukan Jepun dulu dikembalikan tetapi gagal MEMBUBAR MPAJA BMA pulihkan keamanan dan kestabilan - bubarkan pasukan MPAJA pada 1 Disember 1945 BMA GAGAL BMA gagal banteras: kegiatan jenayah Keganasan kongsi gelap masalah ketegangan kaum 1 2 3

4.1.3 BMA PULIHKAN KEPERCAYAAN RAKYAT 8 BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU KESAN PENDUDUKAN JEPUN • Rakyat alami kesukaran di bawah pendudukan Jepun • Makanan dan ubat sukar didapati dan jika ada harganya tinggi • Wabak penyakit merebak (penyakit beri-beri) disebabkan kurang zat makanan dan berlaku kebuluran • Tiada wang untuk membeli makanan • Kegiatan sorok barang, rasuah dan peras ugut berlaku • Pasar gelap di Kuala Lumpur semakin tidak terkawal sehingga gagal dibanteras oleh BMA USAHA BMA • Ambil alih pentadbiran bagi kembalikan kepercayaan • Pulihkan kerosakan infrastruktur akibat bencana perang • Pulihkan ladang getah, lombong bijih timah, perbaiki prasarana dan kemudahan kesihatan • Sosioekonomi sukar dipulihkan kerana BMA sukar bawa masuk jentera, alat ganti, mesin dan teknologi • Rakyat hampa dengan ketidakupayaan BMA - sedarkan kita supaya sentiasa berwaspada dan tidak mudah mempercayai kuasa asing 1 2

ELEMEN K (K10.3.8) APLIKASI KBAT Maruah bangsa penting untuk dipertahankan. Bincangkan. 9 BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU

CAKNA MINDA APLIKASI KBAT Kegagalan BMA mengembalikan keamanan dan memulihkan kepercayaan rakyat telah membangkitkan keinginan penduduk tempatan untuk berkerajaan sendiri. Bahaskan. 10 BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU

Agenda Style 11 4.2 GAGASAN MALAYAN UNION (MU) Pada akhir pembelajaran, murid akan dapat: Menjelaskan gagasan Malayan Union BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU

4.2.1 TUJUAN MALAYAN UNION DIPERKENALKAN 12 BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU Gantikan BMA Licinkan sistem pentadbiran Tingkatkan pelaburan ekonomi Kukuhkan pertahanan Kekalkan orang asing sebagai sumber tenaga kerja untuk meningkatkan ekonomi 1 2 3 4 5

4.2.2 LATAR BELAKANG PEMBENTUKAN 13 BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU UNIT PERANCANG TANAH MELAYU PEMBENTANGAN DI PARLIMEN BRITISH MU DIISYTIHARKAN KANDUNGAN KERTAS PUTIH PENTADBIRAN BERPUSAT diketuai Mejar Jeneral Ralph Hone - merangka pentadbiran baharu di Tanah Melayu dalam Warta Kerajaan (Kertas Putih 6274) Sebuah pentadbiran berpusat (kesatuan) ditubuhkan di bawah jajahan British oleh Setiausaha Tanah Jajahan British George Henry Hall (10 Oktober 1945) British ambil alih pemerintahan 1 Tanah Melayu 2 3 4 5

4.2.3 KRONOLOGI PELAKSANAAN MALAYAN UNION 14 FEBRUARI 1943 25 APRIL 1945 22 JANUARI 1946 01 APRIL 1946 Unit Perancangan Tanah Melayu dibentuk di London • Persatuan Pelajar Melayu Britain hantar memorandum minta hak kewarganegaraan Tanah Melayu tidak ikut prinsip jus soli • Tan Cheng Lock dan Persatuan Cina Seberang Laut hantar memorandum berkait masa depan Tanah Melayu MU dilaksanakan di Tanah Melayu • Kertas Putih 6274 bentangkan 13 perkara kandungan MU yang diluluskan Parlimen British • Antaranya konsep kesatuan, bentuk pentadbiran, sistem perundangan, kedudukan Raja-raja Melayu, syarat kewarganegaraan dan agama Islam • Rancangan MU disiarkan dalam Warta Kerajaan BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU

4.2.4 CIRI-CIRI PERLEMBAGAAN MALAYAN UNION 15 (A) PENTADBIRAN MU BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU SATU UNIT PENTADBIRAN NNMB, NNMTB dan NNS kecuali Singapura disatukan menjadi satu unit pentadbiran PESURUHJAYA TINGGI BRITISH Kawal Majlis Eksekutif dan Majlis Perundangan MU GABENOR JENERAL Pentadbiran diketuai oleh Gabenor Jeneral yang dilantik Raja England SULTAN Menjadi ahli Majlis Raja-raja yang hanya bincang soal agama dan adat istiadat Melayu 01 02 03 04

4.2.4 CIRI-CIRI PERLEMBAGAAN MALAYAN UNION 16 (B) KEWARGANEGARAAN BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU • MU ubah status Tanah Melayu dari naungan kepada tanah jajahan • Iktibar - tolak sebarang penjajahan demi kedaulatan ibu pertiwi walau nyawa jadi taruhan Mereka berumur kurang daripada 18 tahun yang ibubapanya warganegara, diberi warganegara Mereka berumur 18 tahun ke atas, bermastautin selama 10-15 tahun akan diberi warganegara Menjadi asas kewarganegaraan MU PRINSIP JUS SOLI TEMPAT LAHIR 18 TAHUN KE ATAS KURANG 18 TAHUN USAHA BRITISH TAKLUK TANAH MELAYU Seluruh rakyat yang lahir di Tanah Melayu dan Singapura diiktiraf sebagai warga MU 01 02 03 04 05

4.2.5 BRITISH MENDAPATKAN TANDATANGAN SULTAN 17 BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU 02 03 04 05 06 01 Menghadap Raja-raja Melayu - tinjau sokongan Raja-raja Melayu H.C. WILLAN MERINTIS JALAN Sultan pertama yang ditemui ialah Sultan Johor. Kemudian berkunjung ke Selangor untuk menghadap Sultan Selangor BERTUGAS DARI 8-29 SEPT 1945 Menghadap Sultan Kedah. Kemudian menemui Syed Hussin (Setiausaha kerajaan Perlis) dan menghadap Raja Perlis Willan ROMBONGAN WILLAN ke Perak, Negeri Sembilan (23 Sept 1945), Pahang (28 Sept 1945), Terengganu (Menteri Besar dan Sultan Ali) dan akhir sekali ke Kelantan PERGERAKAN WILLAN MENGHADAP SULTAN Beliau berkeyakinan tinggi Raja-raja Melayu akan sokong British dengan tandatangan Perjanjian MU dan berusaha dalam setiap pertemuan memastikan Raja-raja Melayu sokong untuk tandatangan perjanjian LAPORAN WILLAN Misi Willan telah mudahkan tugas MacMicheal untuk dapatkan tandatangan sultan SIR HAROLD MACMICHAEL (MACMICHAEL)

11 OKTOBER 1945 • MacMicheal tiba di Port Swettenham • MacMicheal tetap menerima tentangan Raja-raja Melayu • Dalam tempoh dua bulan beliau berjaya dapatkan tandatangan persetujuan 9 orang Raja-raja Melayu 18 OKTOBER 1945 • Mula membuat kunjungan ke NNM dengan menghadap Sultan Johor 20 OKTOBER 1945 • Sultan Ibrahim turunkan tandatangan 24 OKTOBER 1945 • Menghadap Sultan Selangor dan turunkan tandatangan 31 OKTOBER 1945 • Menghadap Sultan Pahang 2 NOVEMBER 1945 • Sultan Pahang terpaksa turunkan tandatangan 14 NOVEMBER 1945 • Menghadap YDPB Negeri Sembilan dan 4 orang Undang • Baginda terpaksa turunkan tandatangan setelah didesak MacMicheal walaupun enggan 18 4.2.6 MISI SIR HAROLD MACMICHEAL BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU

4.2.6 MISI SIR HAROLD MACMICHEAL 22 NOVEMBER 1945 • Menghadap Sultan Perak • Baginda cuba lengahkan masa untuk tandatangan dan terpaksa turunkan tandatangan 29 NOVEMBER 1945 • Menghadap Sultan Kedah • Berlaku perdebatan antara kedua pihak 02 DISEMBER 1945 • Berjaya dapatkan tandatangan Sultan Kedah 04 DISEMBER 1945 • Raja Perlis turunkan tandatangan setelah didesak 15 DISEMBER 1945 • Menghadap Sultan Kelantan dan ugut tidak iktiraf Raja-raja Melayu 21 DISEMBER 1945 • Menghadap Sultan Terengganu • Baginda enggan tandatangan kerana bertentangan dengan Undang-undang Tubuh Negeri Terengganu akhirnya turunkan tandatangan 17 DISEMBER 1945 • Berjaya dapatkan tandatangan Sultan Kelantan 19 BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU

ELEMEN K (K10.3.9) APLIKASI KBAT Berwaspada dalam membuat sebarang tindakan penting dalam mempertahankan kedaulatan negara. Bincangkan. 20 BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU

CAKNA MINDA APLIKASI KBAT Benarkah tindakan MacMicheal mencetus kegagalan penubuhan Malayan Union di Tanah Melayu? Berikan hujah anda. 21 BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU

Agenda Style 22 4.3 REAKSI PENDUDUK TEMPATAN TERHADAP MALAYAN UNION Pada akhir pembelajaran, murid akan dapat: Menghuraikan reaksi penduduk tempatan terhadap Malayan Union BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU

4.3.1 REAKSI PENDUDUK TEMPATAN TERHADAP MU 23 Pada 1 April 1946 melalui pengenalan Kertas Putih PENGISYTIHARAN MU • MU ditentang oleh Raja-raja Melayu, orang Melayu dan bekas pegawai British TIDAK MENYOKONG MU • Menyokong • Tidak menyokong • Raja-raja Melayu, masyarakat Melayu dan persatuan Melayu MENIMBULKAN PELBAGAI REAKSI BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU 01 02 03

KES KE MAHKAMAH TINGGI ENGLAND Persidangan Raja-raja Melayu di Kuala Kangsar putuskan bantahan melalui Mahkamah Tinggi di England SURAT BANTAHAN Sultan Kedah, Perak dan Johor utus surat bantahan kepada George Henry Hall mendakwa diperdaya oleh MacMicheal ADAKAN KONGRES MELAYU Raja-raja Melayu sokong kongres bertujuan menunjukkan kesungguhan orang Melayu tolak MU PULAU UPACARA PELANTIKAN GABENOR MU Setelah perjumpaan dengan Dato’ Onn Jaafar di Hotel Station - memohon Raja-raja Melayu bersama rakyat boikot upacara pelantikan Gabenor MU PERMAISURI PERAK PIMPIN GERAKAN Tuanku Permaisuri Perak (Raja Perempuan Kelsom) ketuai barisan hadapan perarakan bersama wanita Perak semasa perhimpunan besar-besaran di Padang Bandar Diraja Kuala Kangsar menentang MU CARA BANTAHAN RAJA-RAJA MELAYU BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU 24 01 02 03 04 05

Akhbar Melayu menyeru orang Melayu adakan perhimpunan besar-besaran tolak MU dan melaporkan perkembangan berita penentangan terhadap MU SERUAN AKHBAR MELAYU “Dari pandangan sepintas lalu dapatlah diketahui bahawa cadangan Malayan itu menguntungkan orang bukan Melayu. Hal ini amat mencemaskan fikiran dan perasaan orang Melayu mengenai hari depan mereka….Para Sultan hendaklah menimbangkan dengan sepenuh hati cadangan MU sebelum menyetujuinya” SUMBER : UTUSAN MELAYU, 12 OKTOBER 1945 BMA siarkan berita MU kepada rakyat dan Akhbar Majlis siarkan sehari selepas ketibaan MacMicheal (12 Oktober 1945) mencetuskan kesedaran nasionalisme BERITA BERKAITAN MU Akhbar Utusan Melayu (Singapura), Majlis (KL), Warta Negara (P. Pinang) suarakan bantahan keras, kecam dan kutuk MU - merugikan orang Melayu AKHBAR MELAYU 4.3.4 PENENTANGAN RAKYAT TERHADAP MALAYAN UNION 25 (A) BANTAHAN AKHBAR MELAYU BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU 02 01 03 04

4.3.5 CARA BANTAHAN RAKYAT TERHADAP MU 26 (B) BANTAHAN CENDEKIAWAN TOKOH WANITA Cikgu Zaharah Abdullah (Batu Pahat) berucap membantah pelaksanaan MU, Halimahton Abd Majid (Rembau), Saleha Mohd Ali (Selangor), Zaharah Tamin (Selangor), Datin Puteh Mariah Ibrahim Rashid (Perak) dan Hasnah Ishak (Pulau Pinang) menjadi benteng hadapan menentang British BEKAS PEGAWAI BRITISH Pegawai tadbir British yang pernah berkhidmat di Tanah Melayu kritik rancangan MU - Frank Swettenham, Roland Braddell, Cecil Clementi Smith, Richard Winstedt, Frederick Weld dan George Maxwell TOKOH PENTADBIR MELAYU Menggerakkan orang Melayu menentang MU dengan pelbagai strategi - Dato’ Onn Jaafar, Dato’ Nik Ahmad Kamil, Za’ba, Tengku Mohamed, Dato’ Abdul Wahab Abdul Aziz (Panglima Bukit Gantang), Wan Md Yussof (Panglima Kinta), Dato Hamzah Abdullah dan Dato’ Abdul Rahman Mohammad Yassin (Johor) BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU 01 02 03

4.3.5 CARA BANTAHAN RAKYAT TERHADAP MU 27 (C) BANTAHAN PERSATUAN MELAYU PERSATUAN Syarikat Bekerjasama Am Saiburi (SABERKAS), Persatuan Melayu Kedah, Perikatan Melayu Perak, Persatuan Melayu Selangor dan Persatuan Melayu Johor BERJAYA Himpunkan orang Melayu seluruh negara dan setiap lapisan masyarakat bantah MU PERSATUAN MELAYU Ditubuhkan atau diaktifkan semula sebagai tindak balas terhadap MU MENJADI PENGGERAK Menganjurkan rapat umum - membantah cara MacMicheal mendapatkan tandatangan Raja-raja Melayu 01 02 03 04 04 02 03 01 BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU

4.3.5 CARA BANTAHAN RAKYAT TERHADAP MU 28 (D) BANTAHAN DI NEGERI KELANTAN, KEDAH DAN JOHOR • 19 Jan 1946, ribuan orang Melayu Kedah berarak di Alor Setar - dianjurkan oleh Kesatuan Melayu Kedah, SABERKAS, Kesatuan Ulama Kedah dan Persatuan Melayu Kedah • Tuan Haji Hussain Che Dol (Yang Dipertua Kesatuan Melayu Kedah) dan Senu Abdul Rahman (Setiausaha Agung SABERKAS) kritik kandungan Kertas Putih MU - dianggap mencabul kedaulatan bangsa Melayu KEDAH 02 • Lembaga Kesatuan Melayu Johor lancar gerakan menentang MU (Jan 1946) dan perhimpunan disertai Persatuan Melayu Johor • Ungku Omar Abdullah (Naib Presiden Lembaga Kesatuan Melayu Johor) dan Dr. Hamzah berucap menentang MU • 10 Feb 1946 Pergerakan Melayu Semenanjung Johor di bawah Dato’ Onn Jaafar berhimpun menentang MU • 20 ribu orang Melayu berhimpun di Batu Pahat dan Dato’ Onn berucap gesa orang Melayu bangkit bersatu menentang British JOHOR 03 15 Dis 1945, 10 ribu orang berhimpun di Kota Bharu semasa MacMicheal minta tandatangan Sultan KELANTAN 01 BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU

Tujuan - menzahirkan penubuhan badan induk yang menjadi pemangkin menentang MU Kongres diadakan di bangunan Kelab Sultan Sulaiman, Kampung Baru, Kuala Lumpur (1- 4 Mac 1946) dan 41 buah pertubuhan Melayu hantar wakil hadiri kongres Pemimpin dan cendekiawan Melayu negeri bersetuju anjurkan Kongres Melayu Bersetuju tubuhkan United Malays National Organisation (UMNO) untuk menentang MU Penentangan gagasan MU dianjurkan oleh pemimpin persatuan Melayu Sepakat tubuhkan badan induk menentang MU secara tersusun 4.3.5 CARA BANTAHAN RAKYAT TERHADAP MU 29 E) MENGADAKAN KONGRES MELAYU DI KUALA LUMPUR BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU 01 04 02 05 03 06

4.3.5 CARA BANTAHAN RAKYAT TERHADAP MU 30 UMNO ditubuhkan di Istana Johor pada 11 Mei 1946 HASIL KONGRES Orang Melayu berhimpun memakai lilitan kain putih di songkok sebagai tanda berkabung ORANG MELAYU BERKABUNG 2 Johor Bahru pada 11 Mei 1946 LOKASI Memanggil orang Melayu dari seluruh negeri sertai kongres - menjadi pembakar semangat bangsa Melayu menentang MU MU MERUPAKAN SEMBOYAN 1 6 5 laksanakan beberapa perkara penting: • majukan orang Melayu • menjadi penggerak pupuk perpaduan orang Melayu di seluruh Tanah Melayu PERANAN UMNO Hari lahirnya MU dianggap “Hari Kematian” oleh orang Melayu “HARI KEMATIAN” 3 4 B) MENGADAKAN KONGRES MELAYU DI JOHOR BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU

4.3.5 CARA BANTAHAN RAKYAT TERHADAP MU 31 (F) UMNO MENGANJURKAN BANTAHAN SECARA BESAR-BESARAN ALOR SETAR, KEDAH • Ribuan orang memenuhi tebing jalan raya dari Titi Bumbung Lima hingga bandar Alor Setar bantah MU • 50 ribu sertai rapat umum di bandar Alor Setar PADANG FRANCIS LIGHT SCHOOL, PULAU PINANG • Rapat umum diadakan di Padang Francis Light School, Pulau Pinang • Bawa sepanduk “Humbankan Perjanjian MacMicheal” - pamerkan kebencian kepada MacMicheal disertai dengan laungan “Hidup Melayu” IPOH, PERAK • Orang ramai berhimpun di Pekan Ahad, Jalan Datuk, Ipoh, Perak • Bawa sepanduk “Kami Berkehendak Naungan, Bukan Penaklukan” dan “Jangan Kecewakan Kami” disertai laungan “Hidup Melayu” Tunjuk perasaan besar-besaran dibuat semasa Ahli Parlimen British L.D Gammans dan David Rees Williams buat tinjauan berkaitan penentangan Orang Melayu terhadap MU KAMPUNG BARU, KUALA LUMPUR • Ucapan pemimpin Melayu bantah MU sambut kedatangan Gammans dan Rees Williams dalam rapat umum di Padang Kelab Sultan Sulaiman KLANG, SELANGOR • Orang Melayu berhimpun di padang dan perkarangan Istana Alam Shah membantah MU SEREMBAN, NEGERI SEMBILAN • Orang ramai berbaris panjang di jalan masuk istana • Bawa sepanduk “Kekalkan Takhta Kerajaan Raja-Raja Melayu” dan “MacMichael ialah Imperialis” BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU 01 02 03 04 05 06

LAPORAN GAMMANS DAN REES WILLIAMS kepada Pejabat Tanah Jajahan London 4.3.5 CARA BANTAHAN RAKYAT TERHADAP MU 32 BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU Sultan tandatangan perjanjian tanpa sedar akibat daripadanya Mereka sokong sepenuhnya cadangan Raja-raja Melayu Bantahan buka mata British terhadap keburukan MU 01 02 03

ELEMEN K (K10.3.10) APLIKASI KBAT Sikap berani menyuarakan pandangan dengan beretika penting demi keamanan negara dan keharmonian rakyat. Bahaskan. 33 BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU

CAKNA MINDA APLIKASI KBAT Kerjasama dan bersatu padu penting dalam menjayakan sesuatu gerakan atau perjuangan. Bincangkan. 34 BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU

Agenda Style 35 4.4 PENYERAHAN SARAWAK KEPADA KERAJAAN BRITISH Pada akhir pembelajaran, murid akan dapat: Memerihalkan penyerahan Sarawak oleh Brooke kepada British BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU

4.4.1 PENTADBIRAN TENTERA DI SARAWAK 36 BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU PENTADBIRAN TENTERA DI SARAWAK Vyner Brooke serahkan Sarawak kepada British (1 Julai 1946) dan dapat tentangan penduduk tempatan Sarawak BRITISH PERKENALKAN BMA Setelah PDII tamat, tentera Australia mendarat di Kuching dan perkenalkan pentadbiran tentera - British Borneo Civil Affairs Unit (BBCAU) 11 Sept 1945 PENTADBIRAN TENTERA DI SARAWAK Penyerahan dibuat selepas PDII - timbulkan pelbagai reaksi daripada penduduk tempatan SARAWAK DISERAHKAN KEPADA BRITISH 01 02 03

01 • Vyner Brooke tua, uzur dan tiada anak lelaki • Beliau enggan lantik anak saudaranya Anthony Brooke (anak Bertram Brooke) untuk gantikannya MASALAH PEWARISAN TAKHTA 02 • 19 Jun 1944, Pejabat Tanah Jajahan desak Vyner Brooke beri kuasa kepada British untuk luaskan kuasa di Sarawak • 28 Feb 1945, Pejabat Tanah Jajahan utus surat kepada Vyner Brooke tentang pendirian serahkan Sarawak - Vyner setuju serah Sarawak kepada British DESAKAN KERAJAAN BRITISH 03 • Vyner Brooke hadapi masalah kewangan selepas PDII • Ekonomi Sarawak terjejas, lombong minyak musnah, ladang getah terbiar, kemudahan pendidikan, kesihatan, jalan raya dan lapangan terbang perlu dibaiki • Vyner Brooke tidak mampu bangunkan semula Sarawak MASALAH KEWANGAN 4.4.2 FAKTOR PENYERAHAN SARAWAK KEPADA BRITISH 37 FAKTOR PENYERAHAN BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU

4.4.3 PROSES PENYERAHAN SARAWAK KEPADA BRITISH 38 • Majlis Negeri keluarkan Rang Undang-Undang Penyerahan • Golongan propenyerahan menang dengan 19 undi berbanding 16 undi menentang KEPUTUSAN UNDIAN • Gammans dan Rees Williams dihantar oleh British untuk buat tinjauan. • Hasil tinjauan - sebahagian besar rakyat Sarawak menentang, orang Cina sokong dan terdapat penduduk yang tidak memahami maksud penyerahan TINJAUAN AHLI PARLIMEN BRITISH Vyner Brooke hantar Gerard T. MacBryan dapatkan persetujuan ketua tempatan WAKIL VYNER BROOKE Dokumen yang ditandatangani ketua tempatan Sarawak dibawa ke England. Penyerahan Sarawak dibuat tanpa pengetahuan rakyat Sarawak DOKUMEN DIBAWA KE ENGLAND Diarahkan oleh British dapatkan kelulusan Majlis Negeri dan persetujuan rakyat Sarawak terlebih dahulu VYNER BROOKE Sah sebagai Tanah Jajahan British - Hari Penyerahan Sarawak diisytiharkan di Kuching pada 1 Julai 1946 TARAF SARAWAK utus surat kepada Vyner Brooke (28 Feb 1945) - tandatangan surat perjanjian bersetuju serah Sarawak dengan George Henry Hall (24 Okt 1945) PEJABAT TANAH JAJAHAN BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU 01 02 03 04 05 06 07

ELEMEN K (K10.3.11) APLIKASI KBAT Perjuangan dan kepimpinan tokoh terdahulu dalam membina negara perlu dihargai. Bersetujukah anda? Berikan alasan anda. 39 BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU

CAKNA MINDA APLIKASI KBAT "Perang Dunia Kedua memberikan impak besar kepada ekonomi Sarawak sehingga Vyner Brooke terpaksa menyerahkan Sarawak kepada British". Bersetujukah anda? Berikan alasan anda. 40 BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU

Agenda Style 41 4.5 REAKSI PENDUDUK TEMPATAN TERHADAP PENYERAHAN SARAWAK Pada akhir pembelajaran, murid akan dapat: Menghuraikan penentangan penduduk tempatan terhadap penyerahan Sarawak BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU

4.5.1 FAKTOR PENENTANGAN PENYERAHAN SARAWAK 42 BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU TINDAKAN VYNER BROOKE BERTENTANGAN DENGAN PERLEMBAGAAN 1941 Prinsip Kelapan dalam Perlembagaan 1941 menyatakan: • pemerintahan sendiri diberikan kepada rakyat Sarawak • penduduk akan dibimbing untuk mentadbir Sarawak VYNER BROOKE MENGETEPIKAN SURAT WASIAT CHARLES BROOKE • Vyner Brooke membuat keputusan tanpa bincang dengan Raja Muda (Anthony Brooke) dan Tuan Muda (Bertram Brooke) • Golongan menentang mahu pulihkan pemerintahan Dinasti Brooke - merdeka dituntut dengan mudah GERARD T. MACBRYAN MENGGUNAKAN MUSLIHAT Gerard guna tipu muslihat seperti tekanan, desakan, pujukan dan sogokan – dapatkan persetujuan daripada ketua tempatan Datu Patinggi Abang Haji Abdillah. Antara faktor penentangan ialah: KETUA PENENTANGAN 01 02 03

4.5.2 BENTUK PENENTANGAN PENDUDUK TEMPATAN 43 (A) MENGADAKAN PERSIDANGAN BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU OBJEKTIF SARAWAK DAYAK ASSOCIATION (SDA) PENGANJURAN PERSIDANGAN PERTUBUHAN SERTAI PERSIDANGAN Mengadakan demonstrasi pada setiap 1 Julai - menentang penyerahan Sarawak Orang Dayak tubuhkan SDA dengan 500 orang ahli Dianjurkan oleh Johari Anang (pengerusi) dan Sharkawi Osman yang dihadiri seluruh perwakilan Sarawak Pergerakan Pemuda Melayu (PPM), Barisan Pemuda Sarawak (BPS), Persatuan Kebangsaan Melayu Sarawak (PKMS), Persatuan Melayu Miri, Kesetiaan Muda Matu dan Persekutuan Bumiputera 01 02 03 04

4.5.2 BENTUK PENENTANGAN PENDUDUK TEMPATAN 44 (B) MENGADAKAN DEMONSTRASI BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU Datu Patinggi Abang Haji Abdillah - perarakan disertai 16 persatuan Melayu DIKETUAI OLEH PKMS mendesak British undur dari Sarawak. Demonstrasi di Sibu diterajui oleh PPM MENDESAK BRITISH “Kami membantah dengan sekeras-kerasnya tindakan Brooke menyerahkan Sarawak kepada kolonial Inggeris”, “Sarawak adalah hak kami”, “Leburkan kolonial” dan “No Cession” - ditampal di pokok, perahu dan jeti TULISAN DI SEPANDUK DAN POSTER diadakan ketika kedatangan Gabenor Pertama Sarawak (Charles Arden Clarke) di Astana (30 Okt 1946) DEMONSTRASI PERTAMA 01 02 03 04

4.5.2 BENTUK PENENTANGAN PENDUDUK TEMPATAN 45 (C) MELETAKKAN JAWATAN BERAMAI-RAMAI BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU pemimpin antipenyerahan terdiri daripada pegawai perkhidmatan awam dan guru BRITISH SEDAR British keluarkan pekeliling yang melarang pegawai awam sertai gerakan antipenyerahan PEKELILING NO. 9/1946 Guru, petugas di Pos dan Telegraf, Jabatan Marin, Kastam, Perubatan dan Kesihatan, Percetakan, Jabatan Tanah dll 409 LETAK JAWATAN (2 APRIL 1947) Maktab Perguruan Melayu Sarawak bertindak menamatkan pengajian sebagai bantahan terhadap Pekeliling No.9 56 PELAJAR 01 02 03 04

4.5.2 BENTUK PENENTANGAN PENDUDUK TEMPATAN 46 (D) BANTAHAN GOLONGAN WANITA WANITA YANG MENENTANG HEBAT Cikgu Lily Eberwein (PKMS), Hajah Sipah Tuanku Othman, Dayang Fauziah dan Cikgu Ajibah Abol 01 KORBANKAN MASA DAN TENAGA mengatur demonstrasi menentang penyerahan 02 KETUA KAUM WANITA Cikgu Ajibah Abol bergabung tenaga dengan gerakan antipenyerahan 03 BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU

hantar surat kepada kerajaan British di London - menyatakan bantahan terhadap penjajahan Sarawak PERGERAKAN PEMUDA MELAYU (PPM) hantar referendum (1949) mansuhkan penyerahan Sarawak dan hantar surat bantahan kepada Perdana Menteri British, Clement Attlee BARISAN PEMUDA SARAWAK (BPS) menentang penyerahan melalui sistem perundangan - buat rayuan di Privy Council dan bawa kes ini ke Mahkamah Tinggi Brunei namun rayuan ditolak ANTHONY BROOKE 01 02 03 4.5.2 BENTUK PENENTANGAN PENDUDUK TEMPATAN 47 (E) MENGGUNAKAN AKHBAR UTUSAN SARAWAK 1949 saluran menyebarkan tentangan mereka terhadap penyerahan Sarawak KRITIKAN TAJAM Pengarang menggunakan kritikan yang tajam terhadap rancangan penyerahan Sarawak CONTOH ULASAN berita tentang tindakan British menyekat Anthony Brooke dari memasuki Sarawak dan Artikel bertajuk “Kerajaan British Menipu Rakyat” - disiarkan pada 7 Nov1949 (F) MENULIS SURAT BANTAHAN BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU 01 02 03

4.5.2 BENTUK PENENTANGAN PENDUDUK TEMPATAN 48 (G) MENUBUHKAN KUMPULAN RUKUN 13 BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU Pergerakan Pemuda Melayu Sibu menentang penyerahan - tubuhkan Rukun 13 (20 Ogos 1948) secara sulit GOLONGAN MUDA Awang Rambli, Morshidi Sidek dan Bujang Suntong DIPIMPIN OLEH menghapuskan pegawai tinggi British di Sibu SASARAN diadakan untuk membunuh Duncan Stewart (3 Dis 1949) di Sibu MESYUARAT SULIT 01 02 03 04

4.5.3 PERISTIWA SUNGKIT BERDARAH 49 BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU ROSLI DHOBI antara pejuang kemerdekaan Sarawak HUKUMAN GANTUNG HINGGA MATI Rosli Dhoby, Morshidi Sidek, Awang Rambli, Bujang Suntong (hukum gantung hingga mati) - anggota Rukun 13 yang lain dipenjarakan “SUNGKIT BERDARAH” Peristiwa Rosli Dhobi menikam Duncan Stewart - meninggal dunia di Hospital Singapura PEMBUNUHAN DUNCAN beri peluang British hentikan gerakan antipenyerahan - tutup pejabat PPM, PKMS, BPS dan Angkatan Semangat Anak Negeri Sarawak (ASAS) GERAKAN ANTIPENYERAHAN SARAWAK GAGAL beri kesedaran dan bangkitkan nasionalisme dalam kalangan penduduk - membawa penubuhan parti politik 01 02 03 04 05

4.5.4 REAKSI PENDUDUK YANG MENYOKONG PENYERAHAN 50 Datu Bandar Abang Haji Mustapha dan Datu Amar Abang Haji Suleiman ketuai sokongan. Antara faktor mereka menyokong ialah: MENYOKONG PENYERAHAN SARAWAK BAHAGIAN PEMBANGUNAN KURIKULUM JPN TERENGGANU MEMAJUKAN NEGERI Dari aspek politik, perhubungan, perdagangan, pertanian, pendidikan, kesihatan dan taraf hidup rakyat yang terkesan akibat PDII MEMAJUKAN PENDUDUK TEMPATAN Tubuhkan Young Malay Association (YMA): • galakkan kemajuan orang Melayu dalam ekonomi dan sosial • bantu orang Melayu yang mundur dan ketinggalan BERI PELUANG PEKERJAAN DALAM PERKHIDMATAN AWAM Ramai golongan intelektual diberikan peluang isi jawatan tinggi seperti peguam, doktor dan jurutera 01 02 03