ពីអ្នកអានទៅអ្នកសរសេរ

ចងក្រងដោយ យួង សូដា ពីអ្នកអាន ទៅ អ្នកសរទសរ

ពីអ្នកអានទៅអ្នកសរទសរ ចងក្រងដោយ : យួង សូោ រចនាក្របដោយ : ទិត្យ ដែន ពិនិត្យអរខរាវិរុទធដោយ : ក្រុមរក្មងដសេរ ដេខ ISBN-13 : 978-9924-3602-6-1 ដ ោះពុមពផ្្ាយដេើរទី១ ឆ្្ាំ២០២០ ចាំនួន ១០០០រ្ាេ ដេហទាំព័រដហេសប ុរ : រក្មងដសេរ/Collection Of Writers ទូរស័ពទ : 086 83 26 20 អ្នកអានមានសិទ្ធិដដើម្បីចមលង ផ្សព្វផ្ាយ ឬដកស្សង់ បានដោយដសរី ដោយមិនចាំបាច់មានការអ្នុញ្ញ្តព្ីអ្នក និព្នធ។ ប ុន្នែស្តូវដោរព្នូវលកខខណ្ឌព្ីរយ ្ង ទ្ីមួយបញ្ជ្ក់ ស្បភព្ និងទ្ីព្ីរមិនយកដៅលក់ដូរ។ ស្ន្ដដដនេះ ស្តូវបាននិព្នធដ ើង សស្មាប់ន្ចកចយ ដោយឥតគិតដលល ដៅកាន់អ្នកន្ដលចង់អាន និងបណ្ណ្ល័យ មួយចាំនួន ដដើម្បីបដស្មើស្បដយជន៍ស្ធារណ្ជន និង សិស្ានុសិស្ស។

មាតិកា អារម្ភរថា ឧទ្ទិសរថា ម្ូលវិចារ ដសចរដីថ្លែងអំណរគុណ ថ្នែរទ្ី១ ទ្ំនារ់ទ្ំនងរវាងការអាននិងការសរដសរ.....១ ថ្នែរទ្ី២ អែរអាន ...............................................៤ ជំពូរ១ នលក្រដោជន៍ននការអាន ...........................៥ ជំពូរ២ ការរសាងឧរនិស្ស័យជាអែរអាន..................៩ ជំពូរ៣ រដរៀរននការអានដសៀវដៅ...........................១៤ ថ្នែរទ្ី៣ អែរសរដសរ...........................................២៦ ជំពូរ១ ការដក្រៀម្ខ្ែួនដ ើម្្បីកាល្យជាអែរសរដសរ ៏ដ្ែើម្...២៧ ជំពូរ២ រដរៀរននការសរដសរដសៀវដៅ.......................៣០ ជំពូរ៣ ការដរៀរចំជាដសៀវដៅ.................................៦៣ ជំពូរ៤ ការដ ោះពុម្ពន្ាយ .....................................៦៥ ជំពូរ៥ ចរិរលរខណៈននអែរសរដសរ.........................៦៩ ថ្នែរទ្ី៤ រទ្ពិដសាធររស់ខ្្ញំ..................................៧៩ ឯរសារដោង

អារម្ភកថា តាមរយៈភសតុតាងដផ្ែរអរ្សរសាស្តសត ដែេចារដៅដេើសាស្តសារ្ នានា រួមមានសាស្តសារ្សលឹររឹត និងសាស្តសារ្ដេ្ែងជាដែើម រ៏ែូចជា សិលាចារឹរដៅតាមក្ សាទទាំងឡាយ ដែេដៅរាយ ្យពាស ដពញក្បដទសរមពុជាដយើងបចចុប្ែនែ បញ្ជ្រ់ថាែូនតាដខេរពីសម័យ បុរាណ េឺជាពូជអែរដចោះែឹងយ ្ងដក្ៅក្ជោះ ដែេសម្ែូរដោយអែរអាន និងអែរសរដសរែ៏ពូដរ។ ដោយសារដតការនិយមដៅដេើអាំណាន និង សាំដណរដនោះដហើយ ដទើបដខេរសម័យដនាោះ រីរចដក្មើនរុងដរឿងជាេាំោប់ ែ្ែិតវាជោះឥទធិពេយ ្ងធាំដធងដៅដេើផ្ែត់េាំនិត និងចរិយមារយទ របស់ក្បជាជន និងថា្្រ់ែឹរនាាំ។ ប ុដនត អេីដែេេួរឱ្យក្សដណាោះបាំផ្ុត េឺដក្កាយមាតុភូមិរម្សត់ ដយើង នឆ្លងកាត់នូវភែរ់ដភលើងសស្ត្រ្មជាដក្ចើនសម័យកាេមរ វប្ែ ធម៌អាំណាន និងសាំដណរ នរេុបដចញពីសងគមដសទើរគ្ម្នសេ់ ដហើយអែរដចោះែឹងពុាំសូវក្តូវ នដេឱ្យតម្មល។ វាេឺជាដរឿងែ៏េួរឱ្យក្ពួយ រមភ កាេដបើដខេរ ត់បង់នូវអេីទាំងដនោះ។ ខុសពីក្បដទសដយើង ការ អាននិងការសរដសរ មានការផ្ុសផ្ុេជាប់លាប់ដៅបណាដ្ក្បដទស ភាេដក្ចើនដប រអឺរ ុប និងក្បដទសមួយចាំនួនដទៀតដៅតាំបន់អាសុីដយើង

ដនោះដតមដង។ ដហតុដនោះដហើយ ដទើបដេសម្ែូរឯរសារក្សាវក្ជាវយ ្ង ដក្ចើនមហាសាេឥតដចោះខេោះ។ ថ្េីដបើក្បដទសដេ ដៅហួសឆង្យដសនឆង្យពីក្បដទសដខេរដយើង យ ្ងណារដី រ៏ដយើងក្តូវដតដផ្ដើមពីជាំហានែាំបូងៗដៅសិនដែរ នូវអេី ដែេជា តក្េឹោះ និយយរួមេឺនាាំគ្្្ហេឹរហាត់ខលួនពីអែរអានដៅជា អែរសរដសរ ដែេអែរសរដសរដនោះនឹងកាល្យដៅជាអែរបន្សេ់នូវសា្្ម្ែ ដឆ្ែើមសក្មាប់រូនដៅជាំនាន់ដក្កាយៗ។ ដោយដមើេដ ើញចាំណុចដនោះ ដទើបខ្ុាំដរើតមានេាំនិតចងក្រង ដសៀវដៅ “ពីអែរអានដៅអែរសរដសរ” ដនោះដ ើង ដបើដទោះជាខ្ុាំមិនដមន ជាំនាញខល្ាំងផ្ុតដេខ ខងការអាន និងការសរដសររ៏ពិតដមន ប ុដនត ដយងដៅតាមទឹរចិតតដចររំដេរ រ៏ែូចជាបទពិដសាធអាំណាន និង សាំដណរជាដក្ចើនឆ្្ាំរបស់ខ្ុាំមរដនោះ ខ្ុាំដជឿជារ់ថា ដសៀវដៅដនោះនឹង កាល្យជាមរតរេាំនិតតូចមួយពុាំខន ពិដសសនឹងកាល្យជាអាំដណាយ សក្មាប់បងបអូន ដែេនិយមការអាន និងការសរដសរក្សាប់។ ម្ថ្ៃក្ពហស្ែតិ៍ ២ដរើត ដខមិេសិរ ឆ្្ាំរុរ ឯរស័រ ព.ស២៥៦៣ ម្ប េិន ម្ថ្ៃទី២៨ វិចឆិកា ២០១៩ យួង សូដា

“ ប ៊ិក និងទសៀវទៅ គឺជាវត្ថុដ៏អ្ស្ចារាយបំផុត្កនុងទោក។ ចូរចាប់កាន់វាទ ើងមក ទដើមាបីនឹងបទងកើត្ស្នាដដថ្មីសម្រាប់មនុសាសជាត្ិ។ ”

“ សូមឧទ្ទិសដល់ អ្នកស្បាជញ បណ្ឌិត កវី អ្នកនិព្នធ និង ទ្ស្សនវិទ្ូស្គប់ជាំនាន់! សូមដអាយរសមីដនទ្ស្សនវិជ្ជ្ រុងដរឿងស្តចេះស្តចង់ ដ ើងដល់មនុស្សស្គប់ោន្ ដូចជ្រសមីដនស្ព្េះទ្ិនករន្ដលរេះ បាំភលឺចស្កវា ! សូមឱ្យអ្ក្សរស្ស្តសែនិងអ្ក្សរសិល្ប៍ន្ខមរ រីកចដស្មើន ដ ើង ដៅកនុងស្បដទ្ស និងដៅដលើព្ិភព្ដោក ដូចជ្អ្ក្សរ ស្ស្តសែ និងអ្ក្សរសិល្ប៍ដនស្បដទ្សដដទ្ៗ! ”

ម្ូលវិចារ ខលឹមសារម្នដសៀវដៅ “ ពីអែរអានដៅអែរសរដសរ ” មិនក្តឹមដត ប្ហ្ញពីវិធីសាស្តសតម្នការបដងកើតទមាល្ប់អាន ឱ្យមានក្បសិទធភាពដនាោះ ដទ ដត នផ្្ាភាជ្ប់ការអានដនោះ ជាមួយការដតងនិពនធដោយដផ្អរដេើ មូេោឋ្នែាំបូងៗ សមេេមសក្មាប់អែរចាប់ដផ្ដើមសរដសរ ឬមានបទ ពិដសាធខលោះៗផ្ងដែរ។ ជាការពិត ដបើដយើងចង់ឱ្យមានអែរអានកាន់ដត ដក្ចើន ដនាោះដយើងរ៏ក្តូវការការដតងនិពនធកាន់ដតដក្ចើនដែរ ដមល លោះដហើយ ដសៀវដៅដនោះនឹងកាល្យជាជាំនួយសក្មាប់បុេគេជាដក្ចើន ឱ្យកាន់ដត មានភាពកាល្ហាន និងភាពក្ រែក្បជារែុងការអភិវឌ្ឍដទពដកាសេ្យ របស់ខលួនឱ្យកាន់ដតក្បដសើរដ ើង។ សូមអរេុណសូោ សក្មាប់ការចាំណាយដពេដវលាចងក្រង ដសៀវដៅដនោះនិងដធេើការដចររំដេរដៅសាធារណជនយ ្ងទូលាយ។ អុ៊ឹង លាងហុង ស្ថា បនិក ស្រមៃប ៊ុក

អាចថាជានិស្ស័យ ដែេនាាំឱ្យខ្ុាំ នសារ្េ់ដលារ យួង សូោ រែុងឆ្្ាំ២០១៨ តាមរយៈសា្្ម្ែរបស់ដលារ ដហើយដក្កាយមររ៏កាល្យ ជាមិតតនិងជាសហការីនឹងគ្្្រែុងនាមជាអែរក្សឡាញ់ការដតងនិពនធ។ ខ្ុាំ នសារ្េ់សូោែាំបូង រែុងឆ្្ាំ២០១៨ តាមរយៈដរឿងបុ ផ្ដកាោះជីវាាំង និងដសៀវដៅបទពិដសាធសាមញ្ញ។ ដហើយដៅឆ្្ាំ២០១៩ ខ្ុាំរ៏ ន ដ ើញដ ម្ោះសូោមដងដទៀតតាមរយៈដសៀវដៅច្ាាំងនឹងខលួនឯង និង ដសៀវដៅបិសាចក្រមុាំ។ សា្្ម្ែទាំងអស់ដនោះដហើយ ដែេ ននាាំឱ្យខ្ុាំចូេចិតតសូោ។ សាំដណររបស់សូោ េឺមានេរខណៈពិដសសដែេក្សបតាមដទព ដកាសេ្យពីធមេជាតិ េួបផ្្សាំនឹងចាំដណោះែឹងមូេោឋ្ននានា និងការ សដងកតពីបរិយកាសសងគមជុាំវិញខលួនផ្ង។ បដនែមពីដេើដនោះដទៀត សា្្ម្ែថ្េី “ ពីអែរអានដៅអែរសរដសរ ” ដែេដៅចាំដពាោះមុខអែរអាន ដនោះ ជាសា្្ម្ែែ៏េអមួយដែេសូោ នដរៀបរាប់ពីបទពិដសាធរែុងការ ដតងនិពនធ។ ដសៀវដៅដនោះអាចផ្ដេ់ជាជាំនួយមួយសក្មាប់អែរចង់ដរៀន សូក្តពីការដតងនិពនធ ដក្ពាោះអែរនិពនធ នប្ហ្ញពីវិធីនិពនធ វិធីអាន និងវិធីដក្បកាល្យខលួន ពីអែរអានដៅជាអែរសរដសរមា្្រ់ យ ្ងពិត ក្ រែ។ ែ្ែិតថាដសៀវដៅដនោះមិនទន់េអឥតដខ្្ោះរដី រ៏ខ្ុាំដជឿជារ់ថា ដសៀវដៅដនោះនឹងផ្ដេ់ជាក្បដយជន៍ែ៏សាំខន់ សក្មាប់មិតតអែរអាន

តាមរយៈទឹរចិតតែ៏េអរបស់អែរនិពនធ រែុងការដចររំដេរបទពិដសាធ និងចាំដណោះែឹងដៅកាន់សងគមដយើង។ ិ ន ិិន្តរ រហស្ថា បនិកកស្ៃងស្រេរ ដសៀវដៅ “ ពីអែរអានដៅអែរសរដសរ ” មានវិធីសាស្តសតេអៗជា ដក្ចើន ែូចជារដបៀបអានដសៀវដៅ រដបៀបសរដសរ រដបៀបដក្តៀមខលួន កាល្យដៅជាអែរសរដសរជាដែើម។ ថ្េីែ្ែិតថាដសៀវដៅដនោះដសដើងរ៏ពិត ដមន ប ុដនតដ ើញថា មានអតែន័យខលី ខលឹម ្យយេ់ ដែេអាចឱ្យអែរ ដែេចាប់ដផ្ដើមអាន និងដរៀនសរដសរ អាចអនុវតត ន។ យ ្ងណាខ្ុាំ សូមអរេុណែេ់ដលារ “ យួង សូោ ” ដែេ នខិតខាំអស់ពីរមាល្ាំង កាយចិតតចងក្រងដសៀវដៅែ៏េអដនោះដ ើង។ ទឹរចិតតដនោះពិតជាេអ ណាស់សក្មាប់ខ្ុាំ និងសងគមដយើងទាំងមូេ ដទោះជាមិនធាំែុាំ ដតរ៏ជា ការចូេរួមចាំដណររែុងវិស័យអរ្សរសាស្តសតជាតិដខេរដយើងមួយដផ្ែរផ្ង ដែរ។ ស៊ង យូឡុង រហស្ថា បនិកកស្ៃងស្រេរ

ការអានពិតជាមានសារៈសាំខន់ណាស់ រែុងការបដងកើតនិង បដងកើនចាំដណោះែឹងសក្មាប់មនុស្សក្េប់រូប។ ដសៀវដៅ “ ពីអែរអានដៅ អែរសរដសរ ” មួយរ្ាេដនោះ ពិតជាមេគុដទសរ៍ែ៏ក្បដសើរ ដែេ ន ប្ហ្ញពីរដបៀបម្នការរសាងឧបនិស្ស័យែេ់យុវជន ឱ្យចូេចិតត និង កាល្យជាអែរអានពិតក្ រែ។ ចាំណារទឹរដ្ម្ម្នដសៀវដៅដនោះដទៀត ដសាត រ៏ជាេតិមួយសក្មាប់ការបដងកើតសា្្ម្ែឱ្យដចញជារូបរាង ន ដពាេេឺវាជាជាំនួយែ៏េអរែុងការសរដសរដសៀវដៅ ន។ ជារួមមរដសៀវដៅមួយរ្ាេដនោះ ជាមេគុដទសរ៍ែ៏ក្បដសើររែុង ការអាន និងសរដសរ ជាពិដសសសក្មាប់អែរដែេដទើបដតនឹងមាន ជាំនរ់ចិតតសរដសរដសៀវដៅ។ ម្្ ្ងដទៀត រ៏សូមដកាតសរដសើរែេ់បង សូោ ដែេដតងដតបដងកើតសា្្ម្ែសក្មាប់ពញ្ញ្រ់សាម្រតីយុវជនដយើង ជាំនាន់ដក្កាយ រែុងការរសាងក្បដទសជាតិមួយដនោះ។ ន ឿរ ិណ្ណ ៈ រហស្ថា បនិកខ្មេរអាន

បនាទ្ប់ពីបអូន នអានចប់រួចមរ បអូនយេ់ដ ើញថា ការចង ក្រងរបស់បងមានេរខណៈេមអិតអាំពីរដបៀបអាន ការបណ្ដោះទមាល្ប់ អាន សារក្បដយជន៍ម្នការអាន និង នក្ ប់ពីវិធីសាស្តសតមួយចាំនួន អាំពីការដតងនិពនធ ដែើម្ែីជាក្តីវិស័យចាំដពាោះយុវជនដែេមានបាំណង ចង់កាល្យជាអែរនិពនធ។ បអូនពិតជាមានដសចរដីរីររាយជាពន់ដពរ ដែេ នអានដសៀវដៅរបស់បង និងសូមដកាតសរដសើរពីទឹរចិតតនិង សា្្ម្ែចងក្រងដសៀវដៅរបស់បង សក្មាប់សងគមជាតិរបស់ដយើង។ ពុយ សុ៊ីនេរ រហស្ថា បនិកកស្ៃងស្រេរ

សេចកដីថ្លែងអំណរគុណ សូមអរេុណយ ្ងវិដសស ែេ់ក្រុមការ្ររក្មងដសេរទាំង អស់ ដែេ នចូេរួមចាំដណរយ ្ងសាំខន់ជាមួយនឹងដសៀវដៅមួយ រ្ាេដនោះ! សូមដថ្លងអាំណរេុណយ ្ងធាំដធង ែេ់មិតតអែរអានទាំងឡាយ ដែេដតងក្សឡាញ់គ្ាំក្ទ និងដេើរទឹរចិតតឱ្យបនតការផ្្សពេផ្្ាយ សា្្ម្ែ ជាដរៀងរាេ់ឆ្្ាំ។ សូមដថ្លងអាំណរេុណយ ្ងក្ជាេដក្ៅ ចាំដពាោះសប្ែុរសជន ទាំងអស់ ដែេដតងដតដពញចិតត និងឱ្យតម្មលដេើដគ្េការណ៍ ដសៀវដៅឥតេិតម្ថ្ល និង នចូេរួមវិភាេទនថ្វិកា ដៅរែុងែាំដណើរ ការដ ោះពុមពដសៀវដៅដនោះ!

យួង សូដា 1 ថ្នែកទី១ ទំនាក់ទំ ងិវាង កាិអា តងកាិសិនសិ

ពីអ្នកអានទៅអ្នកសរទសរ 2 ណាដេនិយយពីការអាន ដេក្តូវដតនិយយពីការ សរដសរែូចគ្្្ ដហើយដបើនិយយពីការសរដសរ ដេរឹត ដតក្តូវនិយយពីការអាន។ វាជាដរឿងដែេពារ់ព័នធគ្្្ មិនអាចកាត់ ផ្ដ្ច់ ន។ រែុងន័យដនោះដយើងមិនអាចកាល្យជាអែរអានែ៏ពូដរ ដោយ មិនយេ់ពីការសរដសរដ ើយ ដហើយរ៏មិនអាចកាល្យជាអែរសរដសរែ៏ ពូដរ ដោយមិន នចូេចិតតការអានដែរ។ ែូដចែោះ ការយេ់អាំពីអនតររមេ ដនោះ នឹងនាាំឱ្យដយើងមានភាពរហ័សដៅរែុងការហេឹរហាត់។ វាមិនជាបញ្ហ្ដទ ក្បសិនដបើដយើងមានបាំណងថា ដយើងមិនដមន អានដែើម្ែីសរដសរ។ ដតខ្ុាំសូមដេើរទឹរចិតតថា ដបើដយើងយរផ្េដែេ នពីការអានដៅសរដសរ ដនាោះដក្បៀបែូចជាដយើងយរក្គ្ប់ពូជពីដផ្ល ដ ើដែេ នបរិដភាេ ដៅោាំជារុរខជាតិថ្េីបដនែមដទៀតអ ៊ីចឹង ដែេនឹង ផ្ដេ់មលប់កាន់ដតក្តជារ់សក្មាប់ដផ្នែី។ ដេើសពីដនោះ វាមិនខុសដទ ក្បសិនដបើដយើងឮថា “អែរសរដសរមួយចាំនួនដែេដជាេជ័យ និងេ្ែី េ្ាញ ពុាំដមនជាអែរចូេចិតតការអានខល្ាំងដ ើយ”។ ដតខ្ុាំសូមជូន េាំនិតថា ការដផ្ដរផ្ដួេដោយខាំហេឹរហាត់សរដសរដតមួយមុខ ដហើយ ទមាល្រ់ទុរការអានដចាេ េឺជាការដធេើឱ្យខលួនឯងខតបង់ និងមាន សភាពផ្្សងដក្ពងរែុងពិភពសាំដណរ ដោយសារដតមិនដចោះក្បមូេនូវ ការដចោះែឹងរបស់អែរែម្ទដែេ នក្តួសក្តាយផ្លូវមុន។ កាេ

យួង សូដា 3 ជារួមមរ ដយើងក្តូវដតភាជ្ប់និស្ស័យជាអែរអាន និងអែរសរដសរ1 ឱ្យដៅជាមួយគ្្្។ 1 ពារ្យ“អែរសរដសរ” រែុងដសៀវដៅដនោះសាំដៅដេើអែរដរៀបដរៀងដសៀវដៅ អែរចងក្រង ដសៀវដៅ អែរនិពនធ ក្ពមទាំងរវី។ អែរអាន អែរសរដសរ

ពីអ្នកអានទៅអ្នកសរទសរ 4 ថ្នែកទី២ អនកអា

យួង សូដា 5 ជំពូក១ ផល្រនោជ ៍ន កាិអា ពិភពដលារដយើងមានការវិវតតមរែេ់សពេម្ថ្ៃដនោះ េឺដក្ពាោះដត ខួររ្ាេមនុស្សមានការរីរចដក្មើន ដហើយការរីរចដក្មើនដនោះដទៀត ដសាតរ៏ដោយសារដតមរតរម្នចាំដណោះែឹង ដែេ នមរពីការដរៀន សូក្ត។ រែុងដនាោះ ការអានដសៀវដៅេឺជាដផ្ែរែ៏ធាំមួយដៅរែុងការដរៀន សូក្ត។ បណឌិតអែរក្ ជ្ក្េប់ជាំនាន់ សុទធដត នដេើរសរដសើរអាំពីការ អានដនោះ ថាជាវិធីមួយម្នការបដងកើនបញ្ញ្។ ដហតុអេីដទើបដយើងក្តូវអាន ដសៀវដៅ? ដតើវាមានក្បដយជន៍យ ្ងណាខលោះ? ១.ភាពរហ័សរហួនរែញងការគិរ ការអាន នាាំឱ្យខួររ្ាេដយើងមានសភាពរហ័សរហួនរែុងការ េិត ដក្ពាោះដពេអាន ដយើងនឹងមានការក្តិោះរិោះពិចារណា ដហើយការក្តិោះ រិោះពិចារណាជាក្បចាាំ នឹងមិនដធេើឱ្យខួររ្ាេសពឹរក្សពន់ដនាោះដទ។ ២.ចំដណោះ ឹង និងរទ្ពិដសាធ ជាធមេតា អែរនិពនធដតងបងកប់នូវេាំនិតអប់រំេអៗ រ៏ែូចជាបទ ពិដសាធជីវិតរបស់ពួរគ្ត់ចូេដៅរែុងសា្្ម្ែ ដទោះតិចឬដក្ចើន។

ពីអ្នកអានទៅអ្នកសរទសរ 6 ែូដចែោះ ដពេខលោះ ដយើងអានដសៀវដៅដតមួយរ្ាេ សឹងដតទទួេ នខួរ រ្ាេមួយ ឬជីវិតមួយបដនែមដទៀត...។ 2 ដយើងគ្ម្នជីវិតដក្ចើនដទ ដែើម្ែី នឹងពិដសាធក្េប់ដរឿង េឺមានដតសិរ្ាក្េប់ដរឿងដៅរែុងជីវិតអែរែម្ទ។ ៣.ការ់រនថយអារម្មណ៍សមញគសាម្ញ ដសៀវដៅភាេដក្ចើន ពិដសសក្បដភទក្បដលាមដលារ និង រាំណាព្យជាដែើម ក្បឡារ់ោមដៅដោយមដនាសដញ្ចតនាែ៏រស់រដវីរ របស់អែរនិពនធ ដែេជាដហតុនាាំអារមេណ៍របស់ដយើងឱ្យេនលង់ េដនាល្ចរហូតដភលចអស់នូវទុរខរងេេ់រែុងជីវិត។ ម្្ ្ងដទៀត ទុរខរងេេ់ ខលោះ ក្តូវ នដេើរទឹរចិតតដោយពារ្យដពចន៍ដផ្អមដេែមពីដរាោះ និងក្តូវ នដោោះក្សាយ ដោយទស្សនៈេអៗដៅរែុងដសៀវដៅ។ ៤.ដក្រើក្ ស់ដពលដវលារែញងនែូវក្រូវ ការអាន ដធេើឱ្យដយើងគ្ម្នដពេដៅដធេើដរឿងឥតក្បដយជន៍ដនាោះ ដទ។ ដេរក្មដ ើញអែរដែេជរ់នឹងការអាន ការដរៀន ដៅក្បក្ពឹតតអាំដពើ អ យមុខណាស់។ ផ្ទុយដៅវិញ ការដៅទាំដនរដក្ចើនដពរ អាចនាាំឱ្យ 2 បទពិដសាធសាមញ្ញ យួង សូោ

យួង សូដា 7 មនុស្សរស់ដៅគ្ម្នដគ្េដៅនឹងនរ ដហើយ្រដៅក្បក្ពឹតតអាំដពើ អ យមុខរែុងសងគម។ ៥.ដម្ើលដ ើញអរីរកាល រចចញរ្បនែ និងអនាគរ ដយើងមិន នដរើតរែុងសម័យបុរាណ ដតតាមរយៈការអាន ដយើងអាចនឹរក្សម្ម។ បចចុប្ែនែមានព័ត៌មានដបលរៗជាដក្ចើនដែេ ន ដរើតដ ើង ដតតាមរយៈការអាន ដយើងអាចយេ់ែឹង។ ដយើងរ៏គ្ម្នជីវិត អមតៈដែើម្ែីចាាំដមើេថាពិភពដលារនឹងដៅជាយ ្ងណាដទ ដតការ អានដក្ចើន អាចដធេើឱ្យដយើងមានសមតែភាពវិភាេ និងព្្ររណ៍ ទុរជាមុននូវអេីដែេនឹងដរើតដ ើងដៅដពេអនាេត។ ៦.អែរ ឹរនាំ ៏ពូថ្រ ការែឹរនាាំេអ ទមទរអែរែឹរនាាំមានសមតែភាពពូដរ។ ដម ែឹរនាាំដែេពូដរ ភាេដក្ចើនបាំផ្ុត សុទធដត នឆ្លងកាត់ការអាន។ ការ ែឹរនាាំមិនសាំដៅដតដៅដេើការែឹរនាាំរែឋដ ើយ សូម្ែីដតឪពុរមាដ្យ និងក្េូបដក្ងៀនជាដែើម រ៏ក្តូវ នចាត់ទុរថា ជាអែរែឹរនាាំដែរ។ អែរ ែឹរនាាំចាាំ ច់ក្តូវអានឱ្យដក្ចើន ដែើម្ែីមានដែើមទុនេាំនិតរែុងភាពជា អែរែឹរនាាំរបស់ខលួន។

ពីអ្នកអានទៅអ្នកសរទសរ 8 ៧.អែរសរដសរ ៏លអ អែរសរដសរ សុទធដតពឹងពារ់ដៅដេើការដរៀនសូក្តពីមនុស្ស ជាំនាន់មុន ដហើយការពឹងពារ់ដនោះ េឺគ្ម្នអេីដក្ៅពីការអានដ ើយ ដែេ ជាមាគ្ ្មួយែ៏សាំខន់ មិនអាចខេោះ ន។ អែរមិនអាចកាល្យខលួនជាអែរ សរដសរែ៏េអមា្្រ់ ដោយមិនដធេើខលួនជាអែរអានែ៏ពិតក្ រែដ ើយ។ ការអាន េឺជាវិធីែ៏េអបាំផ្ុត ដែើម្ែីដសេងររឱ្យដ ើញពីរដបៀបសរដសរ ដសៀវដៅឱ្យេអ។3 3 “You can´t be a good writer without being a devoted reader. Reading is the best way of analyzing what makes a good book.” (J.K. Rowling)

យួង សូដា 9 ជំពូក២ កាិកសាងឧរ តសស័យជាអនកអា អែរខលោះចូេចិតតអានតាាំងពីតូច អែរខលោះដទៀតដទើបដតចូេចិតតអាន ដៅដពេធាំដ ើង។ ការកាល្យខលួនជាអែរអានដនោះ អាចនឹងមានមូេ ដហតុដផ្្សងៗគ្្្។ ដទោះយ ្ងណា ដយើងអាចរសាងឧបនិស្ស័យជាអែរ អាន ន ដោយមិនចាាំ ច់រង់ចាាំភាពម្ចែន្យ ឬអេីម្្ ្ងមរដរៀបចាំ ជាំនួសដយើងដ ើយ។ ដបើដយើងែឹងយ ្ងច្ាស់ថា ការអានពិតជាមាន ក្បដយជន៍មហាសាេដៅដហើយដនាោះ ដយើងក្តូវដតចាប់ដផ្ដើមពីឥ ូវ ដនោះដតមដង។ ខងដក្កាមដនោះ េឺជាេនលឹោះសាំខន់ៗរែុងការរសាងឧបនិស្ស័យ ជាអែរអានរបស់ដយើង។ ដយើងពិតជាអាចដធេើ នក្េប់គ្្្ ឱ្យដតមាន ការតាាំងចិតតយ ្ងមុតមាាំ។ ១.ឧស្ាហ៍ោរ់ដសៀវដៅតាម្ខ្ែួន មិនថាដៅផ្ទោះ ដៅសាលា ដៅរដនលងដធេើការ ដៅទីសាធារណៈ ឬដៅរដនលងដែើរដេងដនាោះដទ ដយើងអាចោរ់ដសៀវដៅតាមខលួន ន។ ការដៅជិតដសៀវដៅ វាជួយឱ្យដយើងរំឭរខលួនឯងរុាំឱ្យដភលចអាន ក្ពម

ពីអ្នកអានទៅអ្នកសរទសរ 10 ទាំង្យក្សួេររអានភាល្មៗផ្ងដែរ មិន ច់ចាាំយូរ។ ម្្ ្ងដទៀត វា ជាេក្មូេអមួយសក្មាប់នាាំអែរែម្ទឱ្យចូេចិតតអានតាមដយើង ឬយ ្ង ដហាចណាស់ រ៏អែរដៅជុាំវិញខលួន នសួរនាាំដយើងពីដសៀវដៅដែេ ដយើងរាំពុងកាន់អានផ្ងដែរ។ រែុងសម័យែ៏ទាំដនើបដនោះ ដេអាចអានដសៀវដៅដអ ិចក្តូនិរ (E-Book) រែុងទូរស័ពទម្ែ ឬរុាំព្យូទ័រ នផ្ងដែរ។ ដយើងអាចអាន តាមរដបៀបដនោះរ៏ ន ដក្ពាោះវា្យក្សួេោរ់តាមខលួន និងោរ់ ន ដក្ចើនរ្ាេផ្ងដែរ។ ដតជាធមេតាដទ ការអានដេើសនលឹរក្រោស ពុាំ សូវ ឺដភែរែូចអានដេើដអក្រង់ដ ើយ ពិដសសដរេងៗេួរកាន់ដសៀវដៅ ដតមដង ជាជាងអានតាមទូរស័ពទម្ែ ឬរុាំព្យូទ័រ។ ២.អានឱ្យដៅជាទ្ម្ល្រ់ ដែើម្ែីកាល្យជាអែរអាន គ្ម្នអេីដក្ៅពីដធេើវាជាក្បចាាំឱ្យកាល្យដៅ ជាទមាល្ប់រែុងជីវិតដនាោះដ ើយ។ ដយើងអាចរាំណត់កាេវិភាេអានរ៏ ន ឬដឆ្លៀតអានដៅដពេទាំដនរពីការ្ររ៏ ន។ អែរអានខលោះ គ្ត់ នរាំណត់ដពេដវលា ដោយដចរដមា ្ងរែុងមួយម្ថ្ៃ ឬដចរម្ថ្ៃរែុង មួយស ដ្ហ៍ ឬដចរស ដ្ហ៍រែុងមួយដខជាដែើម។ ចាំដណរអែរអានខលោះ

យួង សូដា 11 ដទៀត នរាំណត់ចាំនួនដសៀវដៅ រែុងមួយម្ថ្ៃ ឬមួយស ដ្ហ៍ ឬមួយដខ ឬមួយឆ្្ាំ ក្តូវអានឱ្យចប់ប ុនាម្នរ្ាេជាដែើម។ ដយើងអាចរាំណត់ដបបណារ៏ ន សាំខន់ឱ្យដតដយើង នអាន វាជាក្បចាាំ រហូតមានឧបនិស្ស័យជាអែរអានដោយមិន ច់ក្បឹង។ ៣.រដងកើររណ្ណ្ល័យផ្ទ្ល់ខ្ែួន ដយើងេួរដធេើការក្បដមក្បមូេដសៀវដៅចក្មុោះក្េប់ក្បដភទ មរដធេើ ជាបណាណ្េ័យតូច ឬធាំសក្មាប់ខលួនឯង។ ការដធេើែូដចែោះ វាដក្បៀបែូចជា ខលួនដយើងរស់ដៅរែុងពិភពម្នដសៀវដៅអ ៊ីចឹង។ កាេណាដយើង្រ ដៅណា រ៏ក្បទោះដភែរនឹងដសៀវដៅ វាដធេើឱ្យដយើងែិតជាប់អារមេណ៍ យ ្ងដក្ៅ ដហើយចង់ឆ្លងកាត់ពិភពែ៏ក្សស់បាំក្ពងដបលរៗដនាោះ។ បដនែមដេើសដនោះ ដយើងអាចតុបដតងបណាណ្េ័យដនាោះ ជាមួយ នឹងធមេជាតិ (រូនរុរខជាតិ ឬថ្ូផ្ក្ក្សស់...) ឬសិេ្ែៈដផ្្សងៗ (ផ្ទ្ាំង េាំនូរ រូបចមាល្រ់...) ដែើម្ែីក្សូបទញចិតតដយើងកាន់ដតខល្ាំងឱ្យមាន ចាំណង់អាន និងអាន នយូរ មិនសូវដចោះដនឿយហត់។

ពីអ្នកអានទៅអ្នកសរទសរ 12 ៤.ដសពគរ់អែរអានឱ្យ នដក្ចើន ការដសពេប់ អាចជោះឥទធិពេែ៏សាំខន់ែេ់ដយើង។ អែរផ្ឹរដតង នាាំដយើងផ្ឹរ អែរអានដតងនាាំដយើងអាន...។ ដពាេេឺមនុស្សមានចរិត ដបបណា ចូេចិតតបបួេដេឯងឱ្យដធេើដបបដនាោះដែរ។ ដសពេប់ក្តូវ ជីវិតមានយស ដសពេប់ខុស ជីវិតអាប់ឱន។ ដទោះយ ្ងណា ថ្េីដបើដយើងក្តូវដសពេប់អែរអានែូចគ្្្ ដតពុាំដមនមាន ន័យថា អែរដផ្្សងដទៀត ពុាំដសពេប់ដ ើយ។ ដបើយេ់ែូដចែោះ ជាដរឿងខុស ក្សេោះ ដហើយរ៏ពុាំសរតិសមជាអែរអានពិតក្ រែដែរ។ ៥.ជូនអំដណ្យ ឬកា ូជាដសៀវដៅ គ្ម្នអាំដណាយអេីក្បដសើរជាងអាំដណាយម្នេាំនិតដនាោះដទ។ ការ ជូនអាំដណាយ ឬកាែូជាដសៀវដៅែេ់នរណាមា្្រ់ ជាការជូនេាំនិត។ សក្មាប់អែរចូេចិតតអាន ដសៀវដៅមានតម្មលយ ្ងធាំដធងជាងេុយ ការ់ដៅដទៀត។ ដៅរែុងឱកាសបុណ្យទន ឬឱកាសេអៗដផ្្សងៗ ដយើងេួរដរៀនជូនដសៀវដៅដៅកាន់មនុស្សដែេេួរជូន និងទីរដនលង ដែេក្តូវជូន។ អារប្ែរិរិយែ៏េអដនោះ ជាការភាជ្ប់និស្ស័យរវាងទឹរ ចិតតដយើងនិងដសៀវដៅ ក្ពមទាំង នដចររំដេរទឹរចិតតដនាោះដៅកាន់ មនុស្សជុាំវិញខលួន តាមរយៈដសៀវដៅ។

យួង សូដា 13 ៦.រដងកើរក្រុម្ ឬរែឹរអែរអាន ដយើងអាចបបួេអែរចូេចិតតអានទាំងឡាយ ឱ្យមរចូេរួមអាន ជាេរខណៈក្រុម ឬដបើររលឹបអែរអានរ៏ ន។ ដៅដពេដែេដយើងអាន ជាក្រុម វានឹងជក្មុញែេ់សរមេភាពអាំណានរបស់ដយើងមា្្រ់ៗ កាន់ដតខល្ាំងដ ើង។ តាមបទពិដសាធ ដៅរែុងក្រុមេរុអាំណាន រ៏ែូចជារលឹបអែរអាន ម្នក្រុមរក្មងដសេរ ដយើងដចរគ្្្អានដសៀវដៅ ដហើយោរ់ដវនរែុងមួយ ស ដ្ហ៍មដង សមាជិរក្តូវដ ើងមរដចររំដេរពីអេីដែេខលួន នអាន ឬជួនកាេដទៀត ដយើងោរ់ក្បធានបទពិដសសៗ ដែើម្ែីឱ្យសមាជិរ ដៅដធេើការសិរ្ាក្សាវក្ជាវពីដសៀវដៅ បនាទ្ប់មរដ ើងដចររំដេររែុង ក្រុម។ សរុបមរ ដៅរែុងរលឹបអែរអានទាំងឡាយ ដពារដពញដៅដោយ សរមេភាពអាំណាន និងការដចររំដេរនូវអេីដែេ នអានែេ់ក្រុម។

ពីអ្នកអានទៅអ្នកសរទសរ 14 ជំពូក៣ ិនរៀរន កាិអា នសៀិនៅ ក្េប់យ ្ងមានដបបបទរបស់វា។ ការអានដសៀវដៅរ៏ែូចគ្្្ ដែើម្ែីឱ្យអាន នេអក្តឹមក្តូវ ចាំដណញ និងរហ័ស ដយើងក្តូវសិរ្ាពី រដបៀប ឬរ្ែួនរបស់វា។ ថ្េីដបើមនុស្សមា្្រ់ៗមានសិេ្ែៈអានខុសគ្្្ ដត ខងដក្កាមដនោះចាត់ទុរថា ជារដបៀបអានមួយចាំនួន ដែេអែរអាន អាចដក្ជើសដរីសយរដៅអនុវតតបដនែម ពីដេើសិេ្ែៈដែេមានក្សាប់ ដនាោះ ឬរ៏អាចថាជាផ្លូវខលោះៗសក្មាប់អែរដែេមិនទន់ដចោះដសាោះ និង ដចោះតិចតួចពីរដបៀបអាន។ មុនអាន ១.ដរើសដសៀវដៅតាម្វ័យ ដៅរែុងដមដរៀនចិតតវិទ្្ មាននិយយដក្ចើនទរ់ទិននឹងវ័យ របស់មនុស្ស ថាដតើវ័យនីមួយៗេូតលាស់ក្ ជាញ្សាម្រតីរដបៀបណាខលោះ ដហើយរក្មិតម្នការចាប់យរចាំដណោះែឹង ខុសគ្្្យ ្ងណាដែរ។ ែូដចែោះមានន័យថា ដសៀវដៅទាំងអស់មិនដមនសុទធដតអាចអាន ន ក្េប់វ័យដ ើយ។ ដសៀវដៅដែេក្តូវនឹងដរេងៗបាំផ្ុត (១២ឆ្្ាំចុោះដក្កាម ឬរក្មិតបឋមសិរ្ា) េឺដសៀវដៅទាំងឡាយណាដែេសម្ែូរដោយ

យួង សូដា 15 រូបភាពជាងតួអរ្សរ ឬដសៀវដៅដែេមិនសេុេសាម្ញដពររែុងការេិត ែូចជាដសៀវដៅចាំដណោះែឹងខលី ដសៀវដៅដរឿងនិទនខលីៗជាដែើម (ដេើរ ដេងដតដរេងដនាោះមានរក្មិត IQ ខពស់ ដទើបអាច នដៅអាន ដសៀវដៅដែេមានការេិតវិភាេេាំ រៗ។ ចាំដណរដសៀវដៅដែេ សរដិសមនឹងមនុស្សធាំ េឺដសៀវដៅដែេបងកប់ដៅដោយភាពសុីជដក្ៅ ខងមដនាសដញ្ចតនា ឬការវិភាេ។ សូមរុាំក្ ថា្្ការដចោះែឹង ដោយ មិនឆ្លងកាត់ការេាំ ររែុងការដរៀនឱ្យដសាោះ! មនុស្សធាំ ក្តូវដតអាន ដសៀវដៅដែេេាំ រជាងដសៀវដៅរូនដរេង ដេើរដេងដតដេជា មនុស្សធាំដែេដទើបនឹងចាប់ដផ្ដើមអាន ដនាោះអាចដរៀនអានពីដសៀវដៅ ដែេ្យយេ់ ដៅដសៀវដៅដែេេាំ រយេ់។ ជាឧទហរណ៍ ដេ អាចចាប់ដផ្ដើមអានក្បដលាមដលារេអៗ រួចសឹម្រដៅអានដសៀវដៅ ដបបទស្សនៈដក្ៅៗ។ ២.ដរើសររិោកាស បរិយកាស រ៏ជារតារ្ជោះឥទធិពេែេ់ការដរៀនសូក្តផ្ងដែរ។ រដនលងសៃប់សាង្ត់ មិនមានការបងកសាំដ ងរំខន ដតងនាាំឱ្យដយើងអាច ផ្ចង់អារមេណ៍ នេអ។ ដតតាមបទពិដសាធរបស់អែរអានមួយចាំនួន តូច ពួរគ្ត់ក្តូវការដភលងចដក្មៀងចារ់រាំែរដេេើយៗដទើបអានចូេ។

ពីអ្នកអានទៅអ្នកសរទសរ 16 ដយើងអាចដរីសបរិយកាសដបបដនោះរ៏ ន ប ុដនតយេ់េអ ដបើអាចដធេើឱ្យ ខលួនសាុ្ាំនឹងរដនលងសៃប់សាង្ត់េឺរឹតដតក្បដសើរ។ ភាពសៃប់សាង្ត់ផ្ដេ់ អាំណាចែេ់ក្ពេឹងមនុស្ស។ រដនលងដែេមានភាពសៃប់សាង្ត់ រ៏ពុាំ ទន់ក្េប់ក្គ្ន់ដែរ េឺក្តូវដតជារដនលងដែេមានខ្យេ់អាកាសេអ មិន សអុោះសាអ្ប់ មិនជោះរលិនអាក្ររ់ មិនងងឹតដពរ និងមិនចាាំងពនលឺដពរ។ វិធី មួយដទៀត ក្បសិនដបើដយើងអាចដរីសរដនលងដែេសម្ែូរដៅដោយអែរ អានែូចគ្្្ បរិយកាសដបបដនាោះរឹតដតជាំរុញថាមពេែេ់ដយើងមួយ រក្មិតដទៀត។ ពេលអាន ៣.ឥរិោរលរែញងការអាន អែរអានេប្ែីអងគុយដៅទីសមរម្យមួយជាជាង រ ឬដែរ។ ដសៀវដៅមិនេួរោរ់ដៅឆង្យពីដភែរដពរ ឬជិតដភែរដពរដនាោះដទ ដក្ពាោះនាាំឱ្យខូចដភែរ ដហើយដមើេមិនសូវ នយូរ។ ក្បសិនដបើដសៀវដៅ ដនាោះ ជាក្រោសមានជាតិ ល្សទិររដលាងដែេជោះពនលឺែេ់ដភែរ សូម ដក្បើដវនតាការពារពនលឺជាជាំនួយ (ដបើអាច)។ ដពេម្ថ្ៃ គ្ម្នអេីេអជាង ពនលឺក្ពោះអាទិត្យដ ើយ ដតដៅដពេយប់ ពនលឺដែេមានពណ៌ពងមាន់ ឬ ពណ៌ដភលើងដទៀន េឺេអសក្មាប់ដភែរ។ ចាំដពាោះទូរស័ពទ ឬរុាំព្យូទ័រ ដយើង

យួង សូដា 17 អាចរាំណត់ពនលឺដអក្រង់ដែេមានពណ៌ទឹរដតជាដែើម ដហើយមិនក្តូវ ឱ្យចាាំងខល្ាំងដពរ ឬដខ្ាយដពរដ ើយ។ ចាំដពាោះអែរអានមួយចាំនួន មិន សូវដចោះថ្ែមដសៀវដៅដទ ទាំងការកាន់អាន ទាំងការផ្ទ្ត់សនលឹរទាំព័រ និងការទុរោរ់ដសៀវដៅ។ ឥរិយបថ្ខជីខជ្រដបៀបដនោះ នាាំឱ្យដសៀវដៅ ឆប់ខូចដសាភ័ណ ដហើយរ៏មិនសមជាអែរអានដសៀវដៅែ៏េអពិត ក្ រែដនាោះដែរ។ ៤.ដផ្ដ្រអារម្មណ៍ដលើការអាន ភាពរដវីរវាយ ឬការដបរដខ្រអារមេណ៍ ដតងដតដធេើឱ្យរិចចការ ដយើងបរាជ័យ ឬមិនសូវមានេទធផ្េេអ។ មានដតចិតតដែេ ក្បរបដោយសមាធិប ុដណាណ្ោះ ដទើបអាចសដក្មចរិចចការ នក្បដសើរ។ ដបើដយើងចាប់ដសៀវដៅអាន េឺក្តូវច្ាស់ថា ដយើងមិនខេេ់ខវ្យអេីដផ្្សង ដក្ៅពីការអាន។ ដបើចិតតដៅខេេ់ខវ្យ សូមជក្មុោះដចញបដណ្ើរៗ ដហើយចាប់កាន់ដសៀវដៅដ ើងជាមួយនឹងអារមេណ៍ដែេក្ស ោះជាង មុន។ ខួររ្ាេច្ាស់ជាធាល្រ់ចុោះសមតែភាព ក្បសិនដបើដយើងយរបញ្ហ្ ដក្ចើនញាត់បញ្ចូេវារែុងដពេដតមួយ។ ដៅដពេដែេដយើងមិន នដផ្ដ្តដេើការអានដសាោះ មានន័យ ថា ដយើងមិន នដមើេដសៀវដៅដទ េឺដយើងជាអែរឱ្យដសៀវដៅដមើេ

ពីអ្នកអានទៅអ្នកសរទសរ 18 ដយើងវិញ។ ដក្កាយអានរួច ដក្បៀបែូចមិន នអាន។ មួយដទៀត បញ្ហ្ ដែេឧស្ាហ៍ជួបក្បទោះ េឺឱ្យដតកាន់ដសៀវដៅ ងងុយដែរ រហូតមាន ពារ្យនិយយដេងថា “ដសៀវដៅជាថា្្ាំងងុយដែរ”។ ែូដចែោះ ដបើភាព ងងុយដែរតាមវាយក្បហារដយើង សូមរ្ែង់ទឹរក្តជារ់ៗេុបមុខដចញ ឬដមើេដទសភាព ផ្ទ្ាំងេាំនូរ ឬរ៏សាដ្ប់ចដក្មៀងបនតិច សឹម្រមរអាន វិញ។ សូមរុាំព្្យមបរិដភាេដភសជជៈដែេមានជាតិដញៀន ឬថា្្ាំ បាំ ត់ងងុយដែរឱ្យដសាោះ ដក្ពាោះប ោះពាេ់ែេ់សុខភាព។ ដតដបើងងុយ ខល្ាំង សូមសក្មារយររមាល្ាំង ជាជាងក្បឹងអានទាំងងងុយ ដក្ពាោះវា មិនសូវ នផ្េដទ។ ដទោះយ ្ងណា អែរខលោះយរបញ្ហ្ងងុយដែរ ឬ ការ ឺរ្ាេ ដធេើជាដេសសក្មាប់ខលួនឯង រហូតចុោះចាញ់មិនចង់អាន ដសៀវដៅ។ ដយើងមិនអាចអានដសៀវដៅដរើតដទ ដបើមិនព្្យមជមែោះ ដេើឧបសេគទាំងដនោះ។ ក្តូវចាាំថា ដបើដយើងពិតជាចង់អាន ភាពងងុយ ដែរឬការ ឺរ្ាេបនតិចបនតួច មិនអាចយរ ែោះដេើដយើង នក្េប់ ដពេដ ើយ។ រុាំខជិេ ដបើចង់ដចោះ រុាំររដេស ដបើចង់ដជាេជ័យ! ៥.អានតាម្ចំណង់ចំណូលចិរត ដពេដយើងដធេើអេីមួយ ដែេដយើងចង់ និងចូេចិតត ដយើងច្ាស់ជា ដធេើវា នេអជាងអេីដែេមិនចង់ និងមិនចូេចិតត។ ក្បសិនដបើដយើងររ

យួង សូដា 19 ដ ើញថា ដសៀវដៅណា ឬជាំពូរណា ឬចាំណុចណា ដធេើឱ្យដយើងចាប់ អារមេណ៍អានជាងដេ និងមុនដេ ចូរអានវាភាល្មដៅ។ ការដធេើដបបដនោះ េឺជាការដចោះដក្បើចាំណុចខល្ាំងម្នអារមេណ៍ ដែើម្ែីអានឱ្យមានក្បសិទធ ភាព។ មិនដតប ុដណាណ្ោះ វាជួយរុាំឱ្យដយើងមានការតានតឹងខល្ាំង ដោយសារដតការអាន។ ជួនកាេដទៀត ដផ្ដើមពីការអានក្តង់អេីដែេដយើងចូេចិតត រ៏អាច ដធេើឱ្យដយើងមានថាមពេរែុងការអាននូវអេីដែេដយើងមិនសូវចូេចិតត អានផ្ងដែរ ដក្ពាោះដោយសារដតដយើងថ្ែឹររែុងការអានដក្ចើនដ ើង។ ៦.អានតាម្លំោរ់លំដោយ រដបៀបមួយដនោះ ហារ់ដបលរគ្្្ពីរដបៀបម្នការអានតាមចាំណង់ ចាំណូេចិតត។ ប ុដនតវាមិនក្ច ាំគ្្្ដទ ដក្ពាោះការអានតាមេាំោប់ េាំដោយដក្បើចាំដពាោះអតែបទ ឬសាច់ដរឿងទាំងឡាយណាដែេក្បទរ់ ក្រឡាគ្្្ពីមួយដៅមួយ។ ែូដចែោះ ខលឹមសារដែេមានការជាប់ទរ់ទង គ្្្ ដយើងមិនេួររំេងដ ើយ ដក្ពាោះវាដធេើឱ្យដយើងអានមិនសូវយេ់ ដោយសារដតោច់ភាេសាច់ដរឿង។

ពីអ្នកអានទៅអ្នកសរទសរ 20 ៧.អានឱ្យយល់ រុំអានក្រឹម្ថ្រចាំ ថ្េីដបើដសៀវដៅខលោះ ឬក្បធានបទខលោះ ឬឃ្ល្ខលោះ ដយើងក្តូវដតទដនទញ រ៏ពិតដមន ដតមិនដមនមានន័យថា ការអានេឺជាការទដនទញឱ្យចាាំមាត់ ដ ើយ។ ការអានដែើម្ែីឱ្យចាាំ ដសេើនឹងក្បមូេទិនែន័យមរទុរ ចាំដណរ ការអានឱ្យយេ់ដសេើនឹងការសារ្េ់ ដហើយអាចដក្បើក្ ស់នូវទិនែន័យ ទាំងដនាោះ។ ដទោះយ ្ងណា ការអានឱ្យចាាំជាដផ្ែរមួយដែរដែើម្ែី នដៅររការអានឱ្យយេ់។ ដបើ្រដភលចៗ ដយើងរ៏មិនអាចយរអេី មរវិភាេឱ្យយេ់ នដ ើយ។ ភាពខុសគ្្្រវាងអែរអានឱ្យយេ់ និងអែរអានឱ្យចាាំ េឺមា្្រ់ សងកត់ធៃន់ដេើខលឹមសារ មា្្រ់ដទៀតសងកត់ធៃន់ដេើតួអរ្សរ។ តួអរ្សរមាន សភាព្ប់ក្រឡា ផ្ទុយដៅវិញខលឹមសារមានសភាពរស់រដវីរ ដហតុ ដនោះ អែរអានឱ្យយេ់មានភាពរីរចដក្មើនជាងអែរអានឱ្យចាាំ។ អែរពូដរ ចាាំ អាចយរ១បដងកើត១ ដតអែរពូដរយេ់ អាចយរ១បដងកើត១០។ ៨.ដចោះគូសចំណ្ំរថ្នែងសំខាន់ ក្បសិនដបើដយើងអានប ោះចាំរដនលងសាំខន់ សូមដក្បើដ្ម្ម្ែ ឬហេឺត ពណ៌េូសផ្ត់ដៅដេើវា ឬបិទអេីចាំណាាំរ៏ ន ដែើម្ែី្យក្សួេែេ់ ដពេដយើងសដងខប ឬរំឭរដ ើងវិញ ឬជាំនួយែេ់ការចងចាាំផ្ងដែរ។

យួង សូដា 21 ដពេខលោះ ដសៀវដៅអានដែេគ្ម្នការេូសចាំណាាំអេីទាំងអស់ នឹងដធេើឱ្យ ដយើងមានអារមេណ៍ថាថ្េីមិនដែេ នអានពីមុនដសាោះ។ ែូដចែោះ េាំនឹរ របស់ដយើងនឹងចុោះដខ្ាយ។ ៩.ដចោះ្ងល់ ធមេតាដសៀវដៅដែេដយើងអាន រដមងមានរដនលងដែេដយើង ឆ្ៃេ់ ឬរដនលងដែេដយើងអាចបដងកើតចមៃេ់ ន។ ការដចោះឆ្ៃេ់ជា ក្បភពម្នបញ្ញ្។ វាជាវិធីដែេជួយឱ្យដយើងឆល្តជាងមុន។ ដបើដយើង ជាប់គ្ាំងក្តង់ណាមួយ ក្តូវសេោះដសេងររចដមលើយ ដហើយអាចយរ ចដមលើយដែេ នដនាោះ ដៅសរដសរ ឬបិទដៅរដនលងឆ្ៃេ់វិញ ឬអាច រត់ចូេរូនដសៀវដៅសរដសរដផ្្សងរ៏ ន។ ចាំដពាោះពារ្យេនលឹោះដែេដយើងឆ្ៃេ់ ចូរដយើងររដសចរដីបរដក្បពី រែុងវចនានុក្រម (ដបើជាពារ្យបដចចរដទស េឺដក្បើវចនានុក្រមពារ្យ បដចចរដទស)។ ជួនកាេដសៀវដៅអានខលោះ ដយើងអាចដបើរដមើេ បទនុក្រមដែេដៅខងដក្កាយ ឬដៅខងមុខ នដទៀតផ្ង។ ក្បសិនដបើវចនានុក្រម ដៅដតមិនអាចជួយបរក្សាយអេីែេ់ដយើង ន ដយើងក្តូវដចោះឆ្ៃេ់ជាមួយនឹងអែរដចោះែឹងដផ្ែរដនាោះ។ ការសនទនាឆ្លង

ពីអ្នកអានទៅអ្នកសរទសរ 22 ដឆ្លើយគ្្្ រ៏ជាក្បភពម្នបញ្ញ្ និងជាំរុញឱ្យការអានរបស់ដយើងឱ្យទទួេ នដផ្លផ្ក្រហ័ស។ ១០.ដចោះសដងខរ ដសៀវដៅខលោះមានរក្មាស់រាប់រយទាំព័រ េុោះសដងខបខលឹមសារមរ ដៅសេ់ក្តឹមមួយអតែបទ។ អតែបទខលោះរាប់សិបទាំព័រ េុោះសដងខបដគ្េ េាំនិតមរ ដៅសេ់ក្តឹមមួយឃ្ល្។ ដនោះរ៏ដោយសារដតដយើងដចោះ សដងខបពីដវងមរខលី ពីេាំ រមរក្សួេ និងពីសក្មាយមរខលឹម។ ការ សដងខបដពេខលោះអាចដក្បើជាេាំនូសបាំក្ពួញ ឬដមរធាង ឬដផ្នទីេាំនិត (Mind maps) រ៏ ន។ ដែើម្ែីសដងខប ន េុោះក្តាដតដយើង នអាន ឱ្យចប់សិន។ ការអានឱ្យចប់ មានពីរសណាឋ្ន ទីមួយអានដច្ាេៗ និងទីពីរអានេមអិត។ ក្បសិនដបើមានដពេតិច អាចអានដច្ាេៗ ដត ដបើមានដពេេួរសម េួរអានេមអិត។ ដក្កាយអានចប់ ដយើងក្តូវររឱ្យ ដ ើញថា ក្តង់ណាជាេាំនិតសាំខន់ ឬដបើមិនដ ើញមានដទ ដយើងក្តូវ ទញសាំដយេន័យដោយខលួនឯង។ ជួនកាេន័យដែេខលឹមបាំផ្ុត ក្តូវ នដេសដងខបរួចជាដក្សចដៅរែុងដសៀវដៅ ដហើយជួនកាេន័យដែេ ខលឹមៗ េឺជាមាតិកា ឬចាំណងដជើងជាំពូរដតមដងរ៏មាន ដោយមិន

យួង សូដា 23 ចាាំ ច់ដយើងពិ រសដងខបដ ើយ។ ែូដចែោះ ដពេអានដសៀវដៅ មិនក្តូវ រំេងចាំណងដជើង ឬមាតិកាដនាោះដទ។ ១១.ម្ិនជារ់នុងរែញងគំនិរអែរនិពនធ េាំនិតក្តឹមក្តូវ ក្តូវដចោះឱ្យតម្មល ឯេាំនិតខុសឆ្គង ក្តូវដចោះរិោះេន់។ េាំនិតេអក្តូវយរអនុវតត ឯេាំនិតអាក្ររ់ក្តូវដ ោះបង់។ ក្េប់អែរសរដសរ មិនសុទធដតមានេាំនិតឥតដខ្្ោះដ ើយ។ រុាំអានដែើម្ែីដតយេ់ក្សប ដត ក្តូវដចោះបែិដសធផ្ងដែរ។ អែរអានដែេមិនយេ់ពីបាំណង ក្ពមទាំង ទាំដនារម្នអែរសរដសរ ្យនឹងជួបដក្គ្ោះថា្្រ់ ែ្ែិតអែរសរដសរដសទើរដត ទាំងអស់ ដតងមានជាប់និនា្្ការដរៀងខលួន ដទោះអែរសរដសរដនាោះមិន ប្ហ្ញថាខលួនជាប់រែុងនិនា្្ការអេីរ៏ដោយ។ ដបើនិនា្្ការេអ ដនាោះអាច នាាំឱ្យមានផ្េេអ ដតដបើជានិនា្្ការមិនេអ ដនាោះវាជាឥទធិពេែ៏អាក្ររ់ ជោះដៅដេើផ្ែត់េាំនិតអែរអាន។ រក្មមានអែរសរដសរដែេមានឧដបកាខ្ ណាស់ ែ្ែិតឧដបកាខ្ដនោះ មិន្យមានដៅរែុងខលួនមនុស្សដលារជា បុថ្ុជជនដយើងដនោះដ ើយ។ ម្្ ្ងដទៀតការជាប់ផ្ុងដៅរែុងេាំនិតអេីមួយ ដធេើឱ្យដយើងមិនអាចបាំដបរចាំដណោះវិជាជ្ ឱ្យកាន់ដតក្តសុាំក្តសាយដ ើង ដ ើយ។ មានន័យថា អែរសរដសរហុចក្គ្ប់ពូជប ុនាម្ន ដយើងហូបប ុន

ពីអ្នកអានទៅអ្នកសរទសរ 24 ដនាោះ មិនដចោះយរដៅោាំែុោះបនត ដតើនឹងអាចឱ្យវាដរើតកាេវាេេុមព រដបៀបណាដៅ? ១២.ដរើអានយូរដម្ ្ង ក្រូវដចោះសក្ម្រ ធមេជាតិបដងកើតមនុស្សឱ្យមានដពេដែរ និងដពេដធេើការ។ ដែរដពរមិនេអ ដធេើការដពររ៏មិនេអ។ រាងកាយក្តូវការសក្មារខលោះ ឯ អារមេណ៍ក្តូវការសៃប់សាង្ត់ខលោះ។ ដពេដែេដយើងអានយូរដមា ្ង ដរវ ដភែរដយើងហត់ជាងដេ ដហើយខួររ្ាេរ៏ហត់ណាស់ដែរ ចាំដណរម្ែ ដជើងរ៏សពឹរេួរសម។ ដៅសាលាដរៀនទាំងឡាយដតងមានដមា ្ង សក្មារសក្មាប់សិស្ស។ អែរអានរ៏ក្តូវដតមានដពេសក្មារែូដចា្្ោះ ដែរ។ រែុងមួយដមា ្ងេួរសក្មារ៥នាទី ឬ១០នាទី ដោយការបិទដភែរ ែរែដងែើមដវងៗ សាដ្ប់ចដក្មៀង ឬផ្ល្ស់បដូរឥរិយថ្ទាំងបួន (ដែរ ដែើរ រ អងគុយ) ពរោយអាន ១៣.រំឭរអវីថ្ ល នអាន ដរៀនដហើយមិនរំឭរ ដយើងនឹងដភលច។ ដសៀវដៅ កាេដបើដយើង អានមដង ដហើយទុរដចាេរហូត ដសៀវដៅដនាោះនឹងថ្េីសក្មាប់ដយើង។

យួង សូដា 25 មានដតការរំឭរប ុដណាណ្ោះ ដទើបដធេើឱ្យដយើងចងចាាំ នដក្ចើន និងយេ់ នដក្ចើនជាងមុន។ ដពេរំឭរ ដយើងអាចដមើេក្តួសៗក្តង់រដនលង ដែេដយើងធាល្ប់ នរត់ចាំណាាំមដងរួចមរដហើយរ៏ ន ក្បសិនដបើដយើង ធាល្ប់យេ់ពីដសៀវដៅដនាោះច្ាស់។ ១៤.រុំអានដសៀវដៅថ្រម្ួយរ្ាល ដសៀវដៅមួយរ្ាេ ដទោះេអយ ្ងណា រ៏ដយើងក្តូវការអាន ដសៀវដៅែម្ទដទៀតដែរ។ អែរយេ់ដតមួយក្ជុង នឹងវាយតម្មលក្តូវដត មួយក្ជុង។ មនុស្សដែេអានដសៀវដៅដតមួយរ្ាេ ដហើយយរដៅ ដ ល្ោះក្បដររនឹងអែរែម្ទដែេដចោះែឹងជាងខលួន េឺជាដរឿងេៃង់ដ្ល្។ អានឱ្យដក្ចើន ដសេងយេ់ឱ្យដក្ចើន សារ្េ់អែរនិពនធឱ្យដក្ចើន ែ្ែិតេាំនិត ១០ រដមងក្បដសើរជាងេាំនិត១ ដបើដទោះជាេាំនិតដក្ចើនមិនសុទធដតេអ ដត យ ្ងដហាចណាស់ វារ៏ជួយឱ្យដយើងដចោះដក្បៀបដធៀបផ្ងដែរ។ និយយដោយខលី សារ្េ់ស ដទើបែឹងថាអេីដ្ម្ ដហើយសារ្េ់ដ្ម្ ដទើបែឹង ថាអេីស។

ពីអ្នកអានទៅអ្នកសរទសរ 26 ថ្នែកទី៣ អនកសិនសិ

យួង សូដា 27 ជំពូក១ កាិន្រៀមខ្លួ នេើមប៊ីកាល យជាអនកសិនសិ េ៏ន្ន ើម ដែើម្ែីក្ប ូរចូេដៅរែុងវិស័យអេីមួយ វាជាដរឿងចាាំ ច់ណាស់ ដែេដយើងក្តូវដតដក្តៀមខលួនទុរជាមុន។ ការដក្តៀមខលួនទុរមុន ដសេើនឹង ដជាេជ័យ នពារ់រណាដ្េ។ ១.ដជឿជារ់ដលើខ្ែួនឯង ក្តូវយេ់ថាការសរដសរជាដរឿងដៅរួច ដហើយកាល្ហានរែុងការ ចាប់ដផ្ដើមការសរដសរ ដោយមិនក្តូវេិតថា ដយើងមិនអាចដធេើ នែូច អែរនិពនធែម្ទដ ើយ។ ដេអាចដធេើ នេអ ដយើងរ៏អាចដធេើ នេអ ឬេអ ជាងដទៀតផ្ង។ ២.អានឱ្យ នដក្ចើន ក្តូវក្សាវក្ជាវ និងដ លចររេាំនិតទស្សនៈេអៗពីរែុងដសៀវដៅ នានា ដែើម្ែីបដងកើននូវពុទធិ ក្ពមទាំងសិរ្ាពីសិេ្ែិ៍វិធីដបលរៗរបស់អែរ និពនធែម្ទ។ ម្្ ្ងដទៀត ដយើងេួរដតោរ់ដសៀវដៅដែេជាចាំណង់

ពីអ្នកអានទៅអ្នកសរទសរ 28 ចាំណូេចិតត ដៅដរ្ែរខលួនឱ្យ នដក្ចើន ដែេនឹងជួយឱ្យដយើងមានចិតត ចង់អានចង់សរដសរ ក្ពមទាំងមានរូនដសៀវដៅ ឬទូរស័ពទសក្មាប់ សរដសរពីដនោះពីដនាោះ ដែើម្ែីបដងកើតនិស្ស័យជាអែរសរដសរ។ ៣.ដរៀនសដងករ វិភាគ និងវាយរនម្ែ ដែើម្ែីឱ្យសា្្ម្ែរបស់ដយើងដៅម្ថ្ៃមុខ មានេរខណៈសុីជដក្ៅ សក្មាប់អែរអាន េឺដយើងក្តូវដតដចោះដសេងយេ់ជាក្បចាាំដោយការ សដងកត វិភាេ និងវាយតម្មលដៅដេើេាំនិត បទពិដសាធ ក្ពឹតតិការណ៍ និងធមេជាតិជុាំវិញខលួនជាដែើម។ ៤.យល់ ឹងពីរដរៀរថ្រងនិពនធ ក្តូវយេ់ែឹងនូវក្បដភទដសៀវដៅដែេដយើងចង់ដតង ក្ពមទាំង រដបៀបដតងនិពនធរបស់វា ែ្ែិតក្បដលាមដលារ រាំណាព្យ ឬក្បដភទ ដសៀវដៅែម្ទដទៀត មានទក្មង់ និងរ្ែួនខ្្តដោយដ រៗពីគ្្្។ ដបើ ដយើងមិន នសារ្េ់ពីវាដទ ដយើងច្ាស់ជាដតងដសៀវដៅពុាំ នេអ ដ ើយ ដោយក្ សចារពីរដបៀបរបស់វា។ ទនទឹមនឹងដនោះ ដយើងរ៏ក្តូវដត ចាំណាយដពេជាមួយនឹងអរ្សរសាស្តសតនិងអរ្សរសិេ្ែិ៍ឱ្យ នដក្ចើន ដទើបរដបៀបដតងនិពនធរបស់ដយើង កាន់ដតក្បដសើរដ ើង។

យួង សូដា 29 ៥.សរដសរដហើយ សរដសរដទ្ៀរ គ្ម្នផ្លូវណាដក្ៅពីការព្្យមហេឹរហាត់ដនាោះដទ ដែេអាច ដធេើឱ្យដទពដកាសេ្យដយើងកាន់ដតដេចដធាល្ដ ើង។ ការព្្យមរែុង រិចចការសរដសរ នឹងជួយឱ្យដយើងររដ ើញនូវេនលឹោះថ្េីៗដោយខលួនឯង ដហើយជួយឱ្យការសរដសររបស់ដយើងកាន់ដតមានភាពរហ័សរហួន និង ឧដយ្្ជន៍ខពស់។ ម្្ ្ងដទៀត ដពេផ្ុសដ ើងនូវេាំនិតអេីថ្េីៗ ក្តូវឆប់ រត់ក្តាទុរ។ ៦.ក្រឡូររែញងសងគម្ ដៅដពេដែេដយើង ក្ប មមុខជាមួយបញ្ហ្សងគមកាន់ដត ដក្ចើន ដយើងរ៏កាន់ដតចាស់ទុាំដ ើងដផ្ែរចិតត េាំនិត សាម្រតី រ៏ែូចជាបទ ពិដសាធជីវិត។ ដៅដពេដនាោះផ្ងដែរ ដយើងនឹងអាចបដនែមនូវរសជាតិ សាំដណរឱ្យកាន់ដតដផ្អមឆង្ញ់ និងទមៃន់ម្នអតែន័យ ក្បរបដោយសចច ភាពរែុងធមេជាតិ និងតថ្ភាពដៅរែុងសងគមជារ់ដសដង។

ពីអ្នកអានទៅអ្នកសរទសរ 30 ជំពូក២ ិនរៀរន កាិសិនសិនសៀិនៅ អែរនិពនធ រ៏ែូចជារវីទាំងឡាយ រដមងមានរក្មិតទឹរម្ែម្នការ សរដសរខុសៗគ្្្។ អែរខលោះសរដសរ នេអខល្ាំង រហូតទទួេ នការ ជាប់ចិតតដសៃើចសរដសើរពីសាំណារ់សាធារណជន អែរខលោះដទៀតរ៏សរ ដសរ នេអេួរសម អាចទទួេយរ នសក្មាប់អែរអានមួយចាំនួន។ អេីទាំងដនោះ វាដចញមរអាំពីដទពដកាសេ្យដរៀងៗខលួន។ ដទោះយ ្ងណា ដទពដកាសេ្យរបស់ដយើង មិនថាមានតាាំងពីរាំដណើត ឬដរើតដ ើង ដោយសារការហេឹរហាត់ដទ េឺក្តូវដតេួបផ្្សាំជាមួយនឹងការយេ់ែឹងពី រដបៀបម្នការសរដសរផ្ងដែរ ដទើបដជាេជ័យ។ ខងដក្កាមដនោះ ជារដបៀបម្នការសរដសរដសៀវដៅខលោះៗ ដែេ អាចយរដៅដធេើជាទុន និងបាំដបរបដនែមដោយខលួនឯង ែ្ែិតថាសូម្ែី រដបៀបម្នការសរដសរដែេដេើរដ ើងទាំងប ុនាម្នដនោះ រ៏មិនក្ រែថា ក្តឹមក្តូវឥតដខ្្ោះដែរ។ ការដតងនិពនធជាដផ្ែរមួយម្នសិេ្ែៈ ដហើយ សិេ្ែៈជាអេីដែេរស់រដវីរ មិនដៅដសៃៀមមួយរដនលងដ ើយ ែូដចែោះវា អាចដក្បក្បួេដៅតាមកាេៈដទសៈ និងការដពញនិយម។ ដបើនិយយ ឱ្យដមនដទនដៅ រ្ែួនសិេ្ែៈណារ៏ដោយ សុទធដតដរើតដក្កាយការររ

យួង សូដា 31 ដ ើញដៅរែុងសា្្ម្ែសិេ្ែៈ ដែេក្តូវ នម្ចែក្បឌិតរួចរាេ់ដោយ បុេគេមានដទពដកាសេ្យនានាដៅរែុងដលារប ុដណាណ្ោះ។ មានន័យថា ដៅដពេដែេមានសា្្ម្ែអសា្្រ្យដបលរៗដរើតដ ើង ដេរ៏ចាប់ដផ្ដើម បដងកើតជារ្ែួនច្ាប់មួយដៅតាមេរខណៈម្នសា្្ម្ែដនាោះ ដែើម្ែីឱ្យអែរ ជាំនាន់ដក្កាយ នសិរ្ា និងយរវាដៅម្ចែក្បឌិតបនត ជាក្បដយជន៍ ែេ់មនុស្សជាតិ។ មុនសរពសរ ១.សាគ្ល់ដទ្ពដកាសល្យ និងចំណង់ចំណូលចិរតររស់ខ្ែួន មនុស្សមា្្រ់ៗមានដទពដកាសេ្យ និងចាំណង់ចាំណូេចិតតដបលរ ៗគ្្្។ អែរខលោះចូេចិតត និងពូដរដតងដរឿង ខលោះខងរាំណាព្យ ខលោះខង ដរៀបដរៀងអតែបទ។ អែរខលោះចូេចិតត និងពូដរដក្បើក្ ស់មដនាសដញ្ចតនា ឯខលោះខងេាំនិតទស្សនៈ។ អែរខលោះចូេចិតត និងពូដរខងវិទ្្សាស្តសត អែរខលោះដទៀតខងសងគម។ មានមួយចាំនួនដទៀត រ៏ពូដរដក្ចើនដផ្ែរអ ៊ីចឹង ដៅ។ ទាំងដនោះជាភាពខល្ាំងរបស់ដយើង ដែេក្តូវដតសារ្េ់ និងដចោះដក្បើ ក្ ស់ដែើម្ែីបដងកើតសា្្ម្ែឱ្យមានទមៃន់។ ដពេដែេែឹងច្ាស់ពីខលួន ឯងដហើយ ដយើងក្តូវដតដរីសររក្បដភទដសៀវដៅណាដែេសរតិសម នឹងដយើងបាំផ្ុត។ ឧបមាថាដយើងចូេចិតតដតងក្បដលាមដលារ ដហើយ

ពីអ្នកអានទៅអ្នកសរទសរ 32 ពូដរោរ់មដនាសដញ្ចតនា ដនាោះដយើងក្តូវដរីសយរក្បដលាមដលារ ដបបមដនាសដញ្ចតនា មរដធេើជាក្បធានបទពិដសសរែុងការសរដសរ។ ដទោះយ ្ងណា រែុងនាមជាអែរសរដសរ ក្តូវដតសារេ្ែងផ្ង ដែរ នូវក្បដភទដសៀវដៅែម្ទ ដែើម្ែីទទួេ នបទពិដសាធថ្េីៗេអៗ។ ដបើធាល្ប់ដតសរដសរដរឿង អាចសារសរដសររាំណាព្យ ន ឬដបើធាល្ប់ដត សរដសររាំណាព្យ អាចសារសរដសរដរឿងវិញមដង...។េ។ ២.រំណរ់ក្រដេទ្ដសៀវដៅ ដយើងក្តូវដតេិតមុនចាប់សរដសរ ថាដតើក្បដភទដសៀវដៅណា ដែេដយើងចង់ដតង។ ដបើដយើងមិនែឹងពីក្បដភទដសៀវដៅដែេដយើង ចង់ដតង ដយើងរ៏មិនែឹងថា ក្តូវដតងរដបៀបណាឱ្យក្តឹមក្តូវដែរ។ ក្បដភទដសៀវដៅមាន ដសៀវដៅដរឿងពិត (Non-fiction Book) និង ដសៀវដៅដរឿងក្បឌិត (Fiction Book) ។ ដរឿងពិត េឺជាដរឿងដែេអែរនិពនធដេើរយរដតក្ពឹតតិការណ៍ពិត ទីរដនលងពិត មនុស្សពិត មរនិយយដោយគ្ម្នការបាំម្ភលដ ើយ មាន ែូចជា ជីវក្បវតតិរថា អតែបទវិទ្្សាស្តសត អតែបទក្បវតតិសាស្តសត អតែបទ សារេ្ែង(ឧស្ាហរថា)...។ ដរឿងក្បឌិត េឺជាដរឿងដែេដរើតដ ើង

យួង សូដា 33 ពីមដនាេតិរបស់អែរនិពនធ មានែូចជា ដទវរថា ដក្ពងរថា និទនរថា ដេ្ែើររថា នវរថា...។ ៣.រំណរ់ដោលដៅដសៀវដៅ សាំណួរដែេអែរសរដសរេួរសួរខលួនឯងេឺថា ដតើដសៀវដៅដនាោះ ដផ្ដ្តខលឹមសារសាំខន់ដៅដេើអេី? សក្មាប់ក្រុមអែរអានក្បដភទណា ឬ វ័យណា?ជាដែើម។ ឧបមា ក្បសិនដបើដផ្ដ្តសាំខន់ដៅដេើដរឿងសងគម ដនាោះនឹងក្តូវនិយយពីសងគមឱ្យ នដក្ចើន ឬក្បសិនដបើដសៀវដៅដនាោះ សក្មាប់រុមារ ដនាោះនឹងក្តូវដក្បើពារ្យដពចន៍និងខលឹមសារយ ្ងណា ក្តឹមរក្មិតរុមារ ជាដែើម។ ៤.រុំសរដសរនូវអវីថ្ ល ឹងម្ិនច្ាស់ និងម្ិនអាចក្សនម្ ន កាេណាដយើងែឹងអេីមួយមិនច្ាស់លាស់ រួចយរដៅសរដសរ នាាំឱ្យសា្្ម្ែថ្យចុោះនូវតម្មល រីអែរអានដរើតការភ័ស្តនតក្ច ាំ។ ម្្ ្ងដទៀត កាេណាដយើងមិនអាចក្សម្ម ននូវរូបភាពម្នេាំនិត ដហើយខាំក្បឹង សរដសរ វារ៏ដធេើឱ្យខលឹមសារក្ចបូរក្ចបេ់ ដហើយនាាំឱ្យអែរអានសេុេ សាម្ញតាម។

ពីអ្នកអានទៅអ្នកសរទសរ 34 ឧបមាថា ដយើងចង់សរដសរក្បដលាមដលារពារ់ព័នធជាមួយនឹង វិស័យតុលាការ ែូដចែោះដយើងក្តូវយេ់ែឹងពីនីតិវិធីមួយចាំនួន រ៏ែូចជា ពារ្យបដចចរដទសផ្ងដែរ។ ឧទហរណ៍ ពារ្យ “ ជនសង្ស័យ ជនជាប់ ដចាទ ពិរុទធជន និងទណឌិត ” ដក្បើដៅរែុងែាំណារ់កាេខុសគ្្្។ ដបើ អែរសរដសរែឹងមិនច្ាស់ដទ មុខដតនឹងដក្បើខុសរែុងសាច់ដរឿង ក្បដលាមដលារដនាោះមិនខន។ ៥.ក្រម្ូលឯរសារដោង ដពេដែេដយើងចង់សរដសរពីក្បធានបទអេី ដយើងក្តូវដតដៅ ដសេងររឯរសារ ដែេពារ់ព័នធជុាំវិញក្បធានបទដនាោះទុរជាមុន។ ការ ដក្បើក្ ស់ឯរសារដយង ជួយឱ្យេាំនិតដយើងកាន់ដតសម្ែូរ និងេអ ក្បដសើរដ ើង។ ការក្បមូេឯរសារដយង ដយើងរ៏អាចដធេើរែុងអាំ ុង ដពេសរដសរ នផ្ងដែរ ដក្ពាោះដពេខលោះទេ់ដតសរដសរែេ់រដនលង ដែេខេោះខតេាំនិត ដទើបែឹងថាក្តូវដៅររឯរសារមួយណាមរ បាំដពញរដនលងដនាោះឱ្យដពញដេញក្តឹមក្តូវ។ ទនទឹមនឹងដនោះ អែរសរដសរ រ៏ក្តូវដតមានភាព ល្សម្វផ្ងដែរ រែុងការែរក្សង់នូវេាំនិតពី ដសៀវដៅដផ្្សង ដែើម្ែីបន្សុីដៅនឹងេាំនិតរែុងដសៀវដៅដែេខលួនរាំពុងដត សរដសរ។

យួង សូដា 35 ពេលសរពសរ ៦.ោរ់ចំណងដជើង និងដរៀរចំម្រិកា ឬដក្ោង្អឹងននដរឿង ចាំណងដជើង ហារ់្យក្សួេ ដតអែរសរដសរមិនក្តូវដធេស ក្បដហសដ ើយ។ ចាំណងដជើង ដក្បៀប នដៅនឹងនាមក្តរូេម្ននារី ក្រមុាំមា្្រ់។ ដបើពីដរាោះ មានន័យ រ៏កាល្យជាមនតដសែហ៍មួយសក្មាប់ទរ់ ទញអារមេណ៍អែរអានឱ្យចង់ែឹងចង់ដសេងយេ់។ ដេមិនេួរោរ់ ចាំណងដជើងក្សាេដបលើរដ ើយ ពិដសសដបើខលឹមសារធៃន់។ ដតរ៏មិន ដមនមានន័យថា ចាំណងដជើងដសៀវដៅ ក្តូវដតេាំ រអានេាំ រ យេ់ដ ើយ។ ចាំណងដជើងេប្ែីខលី ខលឹម ដហើយបងកប់ន័យ ដហើយជួនកាេ អានដៅពីដរាោះទាំនង។ ការោរ់ចាំណងដជើងមុនចូេសាច់ដរឿង ជួយឱ្យសាច់ដរឿងមិន ក្ សចារចាំណងដជើង។ ដតដពេខលោះ និងចាំដពាោះដសៀវដៅខលោះ ចាំណង ដជើងអាចជាភាររិចចេាំ របាំផ្ុត ែូដចែោះអែរសរដសរអាចក្ពាងចាំណង ដជើងពីរបីទុរដចាេ ដហើយចាប់សរដសរសាច់ដរឿងបដណ្ើរៗសិនរ៏ ន ដែើម្ែីទុរដពេដក្ជើសដរីសថាដតើចាំណងដជើងមួយណាសរតិសម។ ដក្កាយោរ់ចាំណងដជើងដសៀវដៅរួច ដយើងក្តូវដរៀបចាំមាតិកា ឬ ដក្គ្ងឆ្អឹងម្នដរឿង។ ដយើងអាចដបងដចរវាដៅជាដផ្ែរ ឬជាំពូរ ឬវេគ ឬ ដេខដរៀងសមារ្េ់ជាដែើម ដហើយដបើវាមានចាំណុចតូចៗជាដក្ចើនដទៀត

ពីអ្នកអានទៅអ្នកសរទសរ 36 ដនាោះក្តូវរាយវាតាមេាំោប់េាំដោយឱ្យអស់។ ដបើចាំដពាោះដរឿងដលាខ្ន ដេ ដចរវាជា ុត និងឆរ ដហើយចាំដពាោះក្បដលាមដលារវិញ ដេដក្ចើន ដចរជាវេគដោយមានចាំណងដជើងដបលរៗពីគ្្្ ឬជួនកាេោរ់ដេខ ដរៀងសមារ្េ់វេគដតមដង(គ្ម្នចាំណងដជើងវេគ)។ ប ុដនតចាំដពាោះដរឿងខលី ដេ ពុាំដែេដបងដចរជាវេគដ ើយ ដក្ពាោះសាច់ដរឿងពុាំដវងអនាល្យែូចជា ក្បដលាមដលារដ ើយ។ ការដរៀបចាំមាតិកា ឬដក្គ្ងឆ្អឹងម្នដរឿង ជួយរាំណត់នូវក្ពាំដែន ម្នខលឹមសារថាដតើដផ្ដើមក្តឹមណា ដហើយបញ្ចប់ក្តឹមណា ក្ពមទាំងដធេើឱ្យ ខលឹមសារ្យសរដសរ និងមិនជាន់គ្្្ដៅដពេសរដសរសាច់ដរឿង។ ដទោះយ ្ងណា ក្បសិនដបើដយើងមានដទពដកាសេ្យបុិនក្បសប់ ដយើង អាចចាប់សរដសរសាច់ដរឿង ដោយមិនចាាំ ច់ដរៀបចាំដក្គ្ងឆ្អឹងដរឿង ទុរមុនផ្ងដែរ េឺបដណាដ្យឱ្យេាំហូរេាំនិត និងមដនាសដញ្ចតនាដចញ មរដោយដសរី រីឯដយើងជាអែររត់ក្តាតាម។ ដក្កាយសរដសរចប់ ដនាោះ ដយើងដបងដចរវាតាមដក្កាយថា វាេួរដតមានប ុនាម្នវេគ ឬប ុនាម្នដផ្ែរ ឬប ុនាម្នចាំណុច ដហើយខលឹមសារពីក្តឹមណាែេ់ក្តឹមណា ក្តូវ ន ចាត់ចូេដៅរែុងេាំោប់ម្នមាតិកាទាំងដនាោះ។