กศน.ตำบลบางนาค
ตัวชี้วัดที่ 5 คุณภาพ/ผู้รับบริการของการจัดการศึกษาขั้นพื้นฐาน การศึกษาต่อเนื่อง และ
การศกึ ษาตามอัธยาศยั ที่นำไปประยุกตใ์ ช้ในชวี ิตประจำวันจนสามารถเปน็ แบบอย่างท่ีดี
กศน.ตำบลบางนาค มีการจัดการเรียนการสอนการศึกษาขั้นพื้นฐาน การศึกษาต่อเนื่อง และ
การศกึ ษาตามอธั ยาศัยทส่ี ามารถนำไปประยุกต์ใชใ้ นชีวติ ประจำวันและเปน็ แบบอย่างที่ดี
การศึกษาข้นั พ้นื ฐาน
มนี กั ศึกษาท่เี ปน็ แบบอยา่ งด้านผลสมั ฤทธ์ิทางการเรียน N-NET 1/2564 ดงั นี้
1. นายอภิโชค วัฒนาภญิ โญ รายวชิ าช่องทางการขยายอาชีพ ระดบั ม.ปลาย 100 คะแนน
2. นายปริญญา พรรคเสือ รายวิชาช่องทางการขยายอาชีพ ระดับม.ปลาย 80 คะแนน
3. นายกิตติชยั ทรงศักดิ์ รายวิชาศาสนาและหน้าท่ีพลเมือง ระดับ ม.ต้น 80 คะแนน และ
รายวชิ าสขุ ศกึ ษา พลศกึ ษา 90 คะแนน
เอกสารประกอบการประเมนิ คัดเลือก กศน.ตำบลต้นแบบ 5 ดีพรีเม่ียมพลัส ประจำปีงบประมาณ 2565
148
กศน.ตำบลบางนาค
เอกสารประกอบการประเมนิ คัดเลือก กศน.ตำบลตน้ แบบ 5 ดพี รเี มี่ยมพลสั ประจำปงี บประมาณ 2565
149
กศน.ตำบลบางนาค
- คำสัง่ เป็นวิทยากร
- การเผยแพรข่ อ้ มลู ลง Youtube กศน.ตำบลบางนาค
เอกสารประกอบการประเมินคดั เลือก กศน.ตำบลต้นแบบ 5 ดีพรเี มี่ยมพลัส ประจำปงี บประมาณ 2565
150
กศน.ตำบลบางนาค
การศึกษาต่อเนื่อง
กศน.ตำบลบางนาค ดำเนนิ การจดั การศึกษาตอ่ เนอื่ ง รูปแบบชั้นเรยี นวชิ าชีพ หลกั สตู รวชิ าช่างตัดเย็บ
เสื้อผ้า จำนวน 40 ชั่วโมง โดยมีนางสายพิณ สาเมาะ เป็นแบบอย่างคุณภาพผู้เรียนที่จบหลักสูตรการศึกษา
ต่อเนื่อง ที่ผ่านการเรียนหลักสตู รวิชาช่างตัดเย็บเสื้อผ้า ได้มีการพัฒนาตอ่ ยอดอาชีพสร้างรายได้ และสามารถ
ถา่ ยทอดความร้ทู ่ไี ด้รบั ใหก้ ับผทู้ ่ีสนใจจนเกดิ รายได้ สร้างอาชีพให้กบั ประชาชนที่สนใจในหลกั สูตร
เอกสารประกอบการประเมนิ คดั เลอื ก กศน.ตำบลต้นแบบ 5 ดพี รีเมยี่ มพลสั ประจำปงี บประมาณ 2565
151
กศน.ตำบลบางนาค
การศกึ ษาตามอธั ยาศยั
กศน.ตำบลบางนาค มีการดำเนนิ งานตามภารกิจที่ไดร้ บั มอบหมายทโ่ี ดดเดน่ เป็นต้นแบบการศกึ ษา
ต้นแบบการดำเนินการทดี่ ี สามารถนำไปถา่ ยทอดให้แกน่ ักศกึ ษาประชาชนตำบลบางนาค ตามภาระกจิ งาน
ดังน้ี
- ส่งเสรมิ การอ่าน/หอ้ งสมุดเคล่อื นทสี่ ำหรับชาวตลาดฯ
- สง่ เสริมการอา่ น/บา้ นหนังสือชมุ ชน
- ส่งเสริมการอ่าน/หน่วยบรกิ ารเคล่ือนท่ี(รถโมบาย)
- ส่งเสริมการอ่าน/อาสาสมคั รสง่ เสรมิ การอา่ น
- ส่งเสรมิ การอ่าน/กศน.ตำบล
เอกสารประกอบการประเมินคดั เลอื ก กศน.ตำบลต้นแบบ 5 ดีพรเี ม่ยี มพลสั ประจำปงี บประมาณ 2565
152
กศน.ตำบลบางนาค
เอกสารประกอบการประเมนิ คัดเลือก กศน.ตำบลตน้ แบบ 5 ดพี รเี มี่ยมพลสั ประจำปงี บประมาณ 2565
153
กศน.ตำบลบางนาค
เอกสารประกอบการประเมนิ คัดเลือก กศน.ตำบลตน้ แบบ 5 ดพี รเี มี่ยมพลสั ประจำปงี บประมาณ 2565
154
ดา้ นที่ 4 ภาคีเครือข่าย รว่ มจดั สง่ เสรมิ สนบั สนนุ กกศนา.ตรำจบลดั บกางานารคเรยี นรตู้ ลอด
ชวี ติ ไดอ้ ย่างมีคุณภาพ (Good Partnership)
กศน.ตำบลบางนาค
Good Partnership
เอกสารประกอบการประเมนิ คดั เลอื ก กศน.ตำบลตน้ แบบ 5 ดพี รีเมี่ยม พลสั ประจำปงี บประมาณ 2565
กศน.ตำบลบางนาค
ด้านที่ 4 ภาคเี ครอื ขา่ ย รว่ มจดั สง่ เสริม สนับสนนุ การจดั การเรียนร้ตู ลอดชีวิตได้อย่างมีคุณภาพ
(Good Partnership)
ตัวชี้วัดที่ 1 มีการใช้ประโยชน์ทำเนียบภูมิปัญญาท้องถิ่นแหล่งเรียนรู้ และภาคีเครือข่ายในระดับ
พื้นทท่ี เี่ ป็นปัจจุบันและต่อเน่ือง
กศน.ตำบลบางนาค มีการจัดทำเนียบภูมิปัญญาท้องถิ่น แหล่งเรียนรู้และภาคีเครือข่ายในระดับพื้นท่ี ที่เป็น
ปัจจุบัน และได้รวบรวมข้อมูลจัดตั้ง แหล่งเรียนรู้ และภาคีเครือข่ายที่อยู่ในทำเนียบ ภูมิปัญญา และทำเนียบ
เครอื ขา่ ยการจดั กจิ กรรม มกี ารเผยแพร่ผา่ นการสอ่ื สาร เวบ็ ไชด์ กศน.ตำบล / facebook /E-Book
ทำเนียบภูมิปัญญา ทำเนยี บปราชญ์ชาวบา้ น
ทำเนยี บภูมิปญั ญา
E-Book
เอกสารประกอบการประเมินคดั เลือก กศน.ตำบลตน้ แบบ 5 ดีพรีเมี่ยม พลสั ประจำปีงบประมาณ 2565 156
กศน.ตำบลบางนาค
ตวั ช้วี ัดท่ี 1 มีการสร้างหรือขยายภาคเี ครือข่ายด้านปราชญ์และภูมิปญั ญา เพิ่มขนึ้ จากฐานปีทผ่ี า่ นมาปี 2564 เดมิ
12 แหง่ ในปี 2565 ได้ขยายเพิ่มเครื่องขา่ ยอีก 2 แหง่ เปน็ 14 แหง่
ที่ ภาคเี ครอื ขา่ ย ปี 2564 จำนวน ภาคเี ครือข่ายปี 65 จำนวน
1 ปราชญช์ าวบา้ นและภูมิปญั ญา 1 1
1 ปราชญช์ าวบ้านและภูมิปญั ญา 1
ด้านเกษตร 1 ดา้ นโภชนา
1 ปราชญ์ชาวบา้ นและภูมิปญั ญา 2
2 ปราชญ์ชาวบา้ นและภูมปิ ญั ญา 8 ด้านศิลปกรรม
12
ดา้ นศาสนาและประเพณี จำนวน
3 ปราชญช์ าวบ้านและภูมิปญั ญา
ด้านหมอตำแย
4 ปราชญ์ชาวบ้านและภูมปิ ญั ญา
ดา้ นหมอพนื้ บา้ น
5 ปราชญ์ชาวบา้ นและภูมิปญั ญา
ดา้ นโภชนา
จำนวน
หน้าเวบ็ ไชด์ กศน.ตำบลบางนาค
ตัวชว้ี ดั ที่ 2 มภี าคเี ครือขา่ ยในระดบั พน้ื ที่ รว่ มวางแผนจัดการเรียนร้ตู ลอดชวี ิต และมีแผนกิจกรรม
ของ กศน.ตำบล ปรากฏอยู่ในแผนงานของหนว่ ยงานภาคเี ครือข่าย
เอกสารประกอบการประเมินคดั เลือก กศน.ตำบลตน้ แบบ 5 ดพี รีเมี่ยม พลสั ประจำปีงบประมาณ 2565 157
กศน.ตำบลบางนาค
กศน.ตำบลบางนาค มีการประสานความร่วมมือกับภาคีเครือข่าย ซึ่งประกอบคณะกรรมการกศน.ตำบล
ชมุ ชน เทศบาล สถานีอนามยั พัฒนากรตำบล ตำรวจ ทหาร ผู้นำทอ้ งถ่นิ อาสาสมคั รสง่ เสริมการอา่ น ฯลฯรว่ ม
วางแผน/ส่งเสริม การร่วมกิจกรรมจัดการเรียนรู้ตลอดชีวิต บริการให้ชุมชนในรูปแบบการบูรณาการการ
ทำงานร่วมกนั มปี ระชุมรว่ มจัดทำแผนนิเทศ กำกับ ติดตาม
การดำเนนิ งาน กจิ กรรม กศน.ร่วมกับภาคเี ครอื ข่ายในพน้ื ท่ี
ประจำปงี บประมาณ 2565
ตัวชี้วัดที่ 3 มีภาคีเครือข่ายในระดับพื้นท่ี ที่ร่วมจัดการเรียนรู้ตลอดชีวิต และสนบสนุนทรัพยากร
ต่างๆในลกั ษณะช่วยเหลอื เก้ือกลู อย่างเป็นรปู ธรรมที่ต่อเนอื่ ง
กศน.ตำบลบางนาค มภี าคเี ครือข่ายระดบั พ้ืนที่ ท่ีร่วมจดั ส่งเสริม สนบั สนุนการจดั การเรยี นรตู้ ลอดชีวติ ตาม
สภาพความเป็นจริงอย่างมีคุณภาพ (Good Partnership) กศน.ตำบลบางนาค ร่วมกับภาคีเครือข่าย กรรมการกศน.
ตำบล ประธานชุมชน ส่วนราชการและองค์กรชมุ ชน ได้รว่ มกนั บรู ณาการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ตลอดชีวิตทุกรูปแบบ
ให้ชุมชนอย่างเหมาะสมโดยตลอด ได้มีการพัฒนาแหลง่ เรียนรู้ ส่งเสริมภูมปิ ัญญา อาสาสมัครส่งเสริมการอ่านประจำ
ชมุ ชน และได้จดั ทำรายงานเทศติดตามงาน กิจกรรมร่วมจดั ภาคีเครือข่ายทใ่ี ห้การสง่ เสริมสนับสนุนเรือ่ ยมา
ภาพกิจกรรมกบั เครอื ข่าย
ร่วมกันให้การสนับสนนุ
อสม.ตำบลอสม
เอกสารประกอบการประเมินคัดเลอื ก กศน.ตำบลต้นแบบ 5 ดีพรเี มยี่ ม พลสั ประจำปงี บประมาณ 2565 158
หนังสอื เชิญประชมุ จากภายนอก กศน.ตำบลบางนาค
อสม.ตำบลอสม หนงั สือเชิญประชมุ เครอื ขา่ ยจากกศน.
อสม.ตำบลอสม
ตวั ช้วี ดั ที่ 4 มีภาคีเครือขา่ ยในระดบั พ้นื ทร่ี ว่ มนเิ ทศ และประเมินผลการเรยี นรตู้ ลอดชวี ิต
กศน.ตำบลบางนาคเป็นหน่วยจัดกิจกรรมการเรียนรู้การศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัยเพ่ือ
ส่งเสรมิ การเรียนรูต้ ลอดชีวิตของประชาชนในชุมชน ซึ่งมีหนว่ ยงานที่เกีย่ วข้องและภาคีเครือข่ายได้เข้ารว่ มนเิ ทศและ
ร่วมเข้าประเมินเป็นผู้ส่งเสริมสนับสนุน และร่วมจัดกิจกรรม อาทิ การจัดการศึกษาขั้นพื้นฐาน การศึกษาต่อเนื่อง
การศกึ ษาเพ่ือพัฒนาอาชีพ การศึกษาเพื่อพฒั นาทักษะชีวิต การศึกษาตามอธั ยาศยั โดยมีเป้าหมายให้กับคนในชุมชน
ได้เรียนรู้ตลอดประโยชน์ที่เครือข่ายในพื้นที่ได้รับในการจัดการเรียนรู้ตลอดชีวิต การจัดการเรียนรู้แบบบูรณาการ
ประโยชน์ท่ีเครือข่ายและประชาชนในพ้นื ทไี่ ดร้ บั ในการจดั การเรียนรตู้ ลอดชีวติ
รายงานสรุผลการนิเทศ กำกบั ตดิ ตาม ตัวอย่างเอกสารขา่ วสารการรับรู้
การดำเนินงาน กจิ กรรม กศน.ร่วมกับภาคเี ครือข่ายในพื้นท่ี
ประจำปงี บประมาณ 2565 อสม.ตำบลอสม
เอกสารประกอบการประเมินคดั เลือก กศน.ตำบลต้นแบบ 5 ดพี รีเมี่ยม พลัส ประจำปีงบประมาณ 2565 159
กศน.ตำบลบางนาค
ตัวชีว้ ัดที่ 5 มภี าคีเครือขา่ ยในระดับพ้ืนที่รว่ มรบั ประโยชน์การจัดการเรยี นรู้ตลอดชวี ิต
มกี ารจัดกิจกรรมท่หี ลากหลายรปู แบบในพ้นื ทตี่ ำบลบางนาค เครอื ข่ายผจู้ ัดกิจกรรมรว่ มรบั ประโยชนก์ ารจัดการ
เรยี นร้ตู ลอดชีวติ คิดเปน็ ร้อยละ ๘๐ ขนึ้ ไปของภาคีเครอื ข่ายเขา้ รว่ มจัดการเรยี นรู้ตลอดชีวติ ตามแบบประเมนิ ความ
พึงพอใจ
แบบสอบถามความพึงพอใจของภาคเี ครือขา่ ยใน รายงานผลความพงึ พอใจของภาคี
พ้ืนท่ีร่วมรับประโยชนใ์ นการเขา้ รว่ มจดั เครอื ข่ายในพ้ืนทร่ี ว่ มรบั ประโยชนใ์ นการ
กจิ กรรมการเรยี นรูต้ ลอดชีวิต
เข้าร่วมจดั
กจิ กรรมการเรียนร้ตู ลอดชีวิต
แบบสอบถามความพงึ พอใจของภาคีเครือข่ายใน
พ้ืนที่รว่ มรับประโยชน์ในการเข้ารว่ มจดั
กิจกรรมการเรยี นรู้ตลอดชีวิต
รายงานผลความพึงพอใจของภาคี
เครือข่ายในพืน้ ทีร่ ่วมรบั ประโยชน์ในการ
เข้ารว่ มจัด
กิจกรรมการเรยี นรู้ตลอดชีวิต
เอกสารประกอบการประเมินคดั เลอื ก กศน.ตำบลตน้ แบบ 5 ดพี รเี ม่ียม พลัส ประจำปีงบประมาณ 2565 160
กศน.ตำบลบางนาค
ตัวชี้วัดที่ 6 มีผลงานที่แสดงถึงความสำเร็จของการดำเนินงานของอาสาสมัคร เช่นอาสาสมัคร กศน.ตำบล
อาสาสมัครส่งเสริมการอ่านหรืออาสาสมัครส่งเสริม ที่ดำเนินงานร่วมกับ กศน.ตำบลสนับสนุนการจัดการเรียนรู้
ตลอดชีวิตได้อย่างทั่วถึงและมีคุณภาพ พร้อมทั้งมอบเกียรติบัตร อาสาสมัครส่งเสริมการอ่านดีเด่นจาก กศน.อำเภอ
เมอื ง เพอ่ื เปน็ ขวัญและกำลงั ใจ
ทำเนียบอาสาสมัครสง่ เสรมิ การอ่าน
อสม.ตำบลอสม
ภาพกจิ กรรมอาสาสมคั รส่งเสรมิ การอ่าน
อสม.ตำบลอสม
เอกสารประกอบการประเมินคัดเลอื ก กศน.ตำบลต้นแบบ 5 ดีพรีเมยี่ ม พลสั ประจำปงี บประมาณ 2565 161
กศน.ตำบลบางนาค
ประกาศนยี บัตรอาสาสมัครสง่ เสรมิ การอา่ นดีเด่น
อสม.ตำบลอสม
เอกสารประกอบการประเมินคดั เลือก กศน.ตำบลตน้ แบบ 5 ดพี รเี ม่ยี ม พลสั ประจำปงี บประมาณ 2565 162
กศน.ตำบลบางนาค
ตัวชวี้ ัดท่ี 7 มกี ารจดั ทำบันทึกข้อตกลงความร่วมมือ (MOU) ร่วมกบั หนว่ ยงานภาครฐั และเอกชนใน
การจัดกจิ กรรมการเรยี นรู้ตลอดชวี ิต
กศน.ตำบลบางนาค ไดจ้ ดั ทำบนั ทกึ ข้อตกลงความรว่ มมือ (MOU) ภาคเี ครอื ขา่ ยท้ังภาครัฐและเอกชนในการ
ขบั เคล่ือนกิจกรรมการเรยี นรู้ตลอดชีวติ ให้แกป่ ระชาชนในชมุ ชนใหท้ ่วั ถึงและเทา่ เทียม
บนั ทึกข้อตกลงความรว่ มมือ (MOU)สนบั สนุนและสง่ เสริมการจัดการศกึ ษา
อสม.ตำบลอสม
เอกสารประกอบการประเมนิ คดั เลือก กศน.ตำบลต้นแบบ 5 ดพี รีเมีย่ ม พลัส ประจำปีงบประมาณ 2565 163
กศน.ตำบลบางนาค
ตวั ชี้วัดท่ี 8 มีการดำเนินการจัดกิจกรรมตามบนั ทึกข้อตกลงความรว่ มมอื (MOU) ร่วมกบั หนว่ ยงาน
ภาครัฐและเอกชนในระดบั พ้ืนทข่ี องกศน.ตำบลในการจดั การเรียนรู้ตลอดชีวิต
ตวั ช้ีวดั ที่ 9 มีภาคเี ครอื ขา่ ยทร่ี ว่ มจดั สง่ เสริม สนับสนนุ กิจกรรม กศน.ตำบลทไี่ ดร้ บั การยอมรับและ
ได้รับรางวลั ยกย่องเชิญชเู กยี รติจากหน่วยงาน กศน. หรอื องคก์ รอ่นื ไมต่ ่ำกว่าระดบั จังหวัด
ประกาศนยี บัตรภาคีเครอื ขา่ ยดีเด่น
อสม.ตำบลอสมภา
ตัวชีว้ ัดท่ี 10 ตัวอยา่ งท่ีแสดงผลเชิงประจักษ์ใหเ้ หน็ ความสำเร็จในการดำเนินงานรว่ มกบั ของ กศน.ตำบล และ
ภาคีเครอื ขา่ ย
เอกสารเชิงประจักษ์
เอกสารประกอบการประเมินคัดเลอื ก กศน.ตำบลต้นแบบ อ5สดมพี ร.ีเตมำย่ี มบพลลอัสสปมรภะจาำปงี บประมาณ 2565 164
กศน.ตำบลบางนาค
ตวั ช้ีวดั ท่ี 10 มกี ารสรา้ งหรือขยายเพิ่มข้นึ มากกว่า ร้อยละ 10 ตอ่ ปี จากฐานปที ่ีผ่านมาปี 2564 เดมิ 6 แห่ง ในปี
2565 ไดข้ ยายเพ่ิมเครื่องขา่ ยอกี 3 แหง่ เป็น 9 แห่ง
ที่ ภาคีเครอื ขา่ ย ปี 2564 จำนวน ภาคเี ครอื ข่ายปี 65 จำนวน
1 กรมราชทณั ฑ์ 1 สำนกั งานคุมประพฤติ 1
2 ศนู ยส์ ุขภาพชมุ ชนเมือง 1 สถานธนานุบาล 1
3 เทศบาลเมืองนราธวิ าส 1 โรงพยาบาลนราธวิ าสราชนครินทร์ 1
4 นาวกิ โยธิน กองทัพเรือ 1
5 กรมการปกครอง 1 3
6 สำนักงานตำรวจแห่ชาติ 1
6 จำนวน
จำนวน .
เครอื ข่ายท่ขี ยายเพม่ิ เติมจากปที ผ่ี ่านมา
เอกสารประกอบการประเมินคดั เลือก กศน.ตำบลตน้ อแบสบม.5ตดำีพบรเี ลมยี่อมสพมลภัสาประจำปงี บประมาณ 2565 165
กศน.ตำบลบางนาค
ด้านที่ 5 มนี วัตกรรมที่เปน็ ประโยชนแ์ ละสามารถนำไปใชไ้ ดจ้ ริง
(Good Innovation)
เอกสารประกอบการประเมนิ คัดเลือก กศน.ตำบลตน้ แบบ 5 ดีพรเี มี่ยมพลสั ประจำปงี บประมาณ 2565 ก
กศน.ตำบลบางนาค
ด้านที่ 5 มีนวตั กรรมท่เี ปน็ ประโยชน์และสามารถนำไปใช้ไดจ้ รงิ (Good Innovation)
ตัวชี้วัดที่ 1. มกี ารนำเทคโนโลยีหรือนวัตกรรมมาประยกุ ตใ์ ช้ในการจดั กิจกรรมการเรยี นการสอนเพอื่ ให้
เกิดการเรียนรู้ตลอดชวี ติ
ช่ือนวตั กรรม เพื่อสุขภาพ “Herbal Soap” ผกั บ้งุ ทะเล
1.1 ทม่ี าและความสำคญั ของโครงงาน
นวัตกรรมเพอ่ื สขุ ภาพ “Herbal Soap” ผกั บุ้งทะเล เกดิ จากการไปรว่ มกจิ กรรมจิตอาสาบำเพ็ญประโยชน์ท่ี
ชุมชนกาแลตาแป บริเวณโดยรอบเป็นเกาะตดิ หาดนราทัศน์ มีต้นผักบุ้งเปน็ จำนวนมากซ่ึงยากตอ่ การกำจัดวัชพืช จึง
ได้สอบถามชาวบ้านในชุมชนถึงประโยชน์ของผักบุ้งทะเลที่สามารถนำใบมาขยี้ใช้รักษาพิษแมงกระพรุน ลดอาการ
แสบร้อนจากแผลพุพอง รักษาอาการโรคผิวหนัง แมลงสัตว์กัดต่อย และชาวบ้านในบริเวณชุมชนนิยมนำผักบุ้งทะเล
มาใช้ต้มอาบนำ้ ใหเ้ ดก็ ๆ ในชมุ ชนที่มอี าการโรคผิวหนังแห้งกรา้ น ผดผ่ืนคันจากการเล่นนำ้ ทะเล และผื่นแพ้ต่างๆ
จากการศกึ ษาและคน้ คว้างานวิจัยของสถาบันวจิ ยั วทิ ยาศาสตร์และเทคโนโลยแี ห่งประเทศไทย (วท.) ร่วมกับ
มหาวิทยาลัยมหิดล พบว่าทั้งต้นของผักบุ้งทะเลจะมีสาร Citric acid, Fumaric acid, Hyperoside, Isoquercitrin,
Malic acid,Succinic acid, Tartaric acid ส่วนลำต้นที่อยู่เหนือดินพบสาร Behenic acid, Benzoic acid, Butyric
acid, ßSitosterol, Essential Oil, Myristic acid, Potassium Chloride, Sodium chloride ส ่ ว น ใ น เ ม ล็ ด
ผักบุ้งทะเลจะพบ Indole อัลคาลอยด์ เป็นอนุพันธ์ของ Lysergic acid และยังพบ Cacalolmethyl ether,
Dehydrocacalohastine, Ergotamine, Matorin, Matorin acetate ใ น ใ บ พ บ ส า ร Citric acid, Curcumene,
Ergotamine, Fumaric acid, Maleic acid, Succinic acid และในใบยังพบนำ้ มนั ระเหย (Essential oil) ท่ปี ระกอบ
ไปดว้ ยสาร Behenice acid, Melissic acid, Myristic acid
นอกจากนี้ ในส่วนของใบผักบุ้งทะเลจะพบสารจำพวก Volatile ester ซึ่งจะมีฤทธิ์เป็น
Antihistaminiclike และยังมีสารที่สามารถระเหยได้อื่น ๆ ยังมีฤทธิ์ในการรักษาอาการแพ้จากพิษของ
เอกสารประกอบการประเมินคดั เลอื ก กศน.ตำบลต้นแบบ 5 ดีพรเี ม่ียมพลัส ประจำปงี บประมาณ 2565 16ก7
กศน.ตำบลบางนาค
แมงกะพรุน ที่ทำให้ผิวหนังเป็นแผลไหม้พอง เป็นผื่นแดง และมีอาการคันได้สารออกฤทธิ์สำคัญได้แก่ Beta-
damascenone และ E-ehytol โดยจะมีฤทธท์ิ ำให้หลอดเลือดคลายตัวเปน็ ผลทำให้การอกั เสบลดลง และยัง
มีสารออกฤทธิ์ที่ช่วยลดการอักเสบอื่นๆ ได้แก่ 2-hydroxy-4,4,7-trimethyl-1-(4H)-naphthalenone,(-)-
mellein, eugenol, 4-vinyl guaiacol,actinidols Ia และ Ib ซึ่งจะออกฤทธิ์ต้านโพรสตาแกลนดิน
(prostaglandin) จากการทดสอบฤทธต์ิ ่อตา้ นฮีสตามีน(สารท่ที ำให้เกิดอาการแพ้) ดว้ ยการใช้สารสกดั จากใบ
ผักบุ้งทะเล นำไปทดลองกับลำไส้ที่ถูกกระตุ้นด้วยฮีสตามีนและพิษจากแมงกะพรุน พบว่าสามารถช่วยต้าน
ฤทธิ์ทั้งสองได้ และเมื่อได้มีการทำครีมขึ้นโดยใช้สารสกัดจากใบผักบุ้งทะเลด้วยอีเธอร์ ๑ % สามารถช่วย
รักษาพิษของแมงกะพรุนได้โดยสารที่มีฤทธิ์ต้านพิษแมงกะพรุนได้คือสารBeta-Damascenone มีฤทธิ์ทาง
เภสัชวทิ ยา
1. ฤทธิ์ต้านฮีสตามีน ส่วนสกัดที่เป็นไขมันที่ไม่สามารถทำปฏิกิริยาเกิดเป็นสบู่ได้(unsaponifiable
fraction) และสารที่มีผลึกเป็นรูปเข็มสีขาวที่ได้จากสารสกดั ดว้ ยปโี ตรเลียมอเี ทอร์จากใบผักบุง้ ทะเล และน้ำ
ค้นั จากใบผกั บงุ้ ทะเลสด พบว่ามฤี ทธิต์ ้านฮสี ตามีนเม่ือนำมาทดสอบกบั ผวิ หนัง แต่สว่ นสกัดอ่ืนและส่วนสกัด
ทีเปน็ เมอื กจากสารสกดั ดว้ ยน้ำไม่พบวา่ มีฤทธิ์ในการตา้ นฮีสตามนี ส่วนครีมที่มสี ารสกัดจากใบที่ความเข้มข้น
ร้อยละ 1 พบว่ามีฤทธิ์ในการถอนพิษแมงกะพรุน เมื่อนำครีมมาทันทีในวันแรกที่โดนพิษของแมงกะพรุน จะ
ช่วยทำให้ตุ่มแดงและอาการคันลดลงและหายไปภายใน 2 วัน หากใช้ยานี้ในรายที่มีพิษเป็นแผลเรื้อรังแล้ว
พบว่าแผลจะหายไป 50% ภายใน 1 สัปดาห์ และจะหายสนทิ ภายในหน่ึงเดอื นถงึ เดือนคร่ึง
2. ฤทธิ์ลดการอักเสบ พบว่าสารสกัดด้วยอีเทอร์และเอทานอลจากใบผักบุ้งทะเล มีฤทธิ์ในการลด
การอักเสบ โดยออกฤทธย์ิ บั ยั้งการสร้างโพรสตาแกลนดิน (prostaglandin)
3. ฤทธิ์แก้ปวด เมื่อฉีดสารสกัดด้วยเอทิลอะซีเตทและน้ำจากส่วนเหนือดินของต้นผักบุ้งทะเล เข้า
ทางช่องท้องของหนูเม้าส์ พบว่าจะช่วยลดอาการปวดที่ถูกกระตุ้นโดยกรดอะซิติกและฟอร์มาลินได้และการ
ให้หนูกินสารสกัดด้วยเมทานอลก็พบว่าจะลดอาการปวดได้ใกล้เคียงกับยา มาตรฐานพาราเซตามอลหรือยา
แอสไพรนิ สารสกัดดว้ ยเมทานอลและสารสกัดดว้ ยน้ำ ไมว่ ่าจะให้ดว้ ยวธิ ีการฉดี เขา้ ทางช่องทอ้ งหรือใหโ้ ดยวิธี
กิน ก็สามารถช่วยลดอาการปวดในหนูเม้าสไ์ ด้เชน่ เดียวกับการฉีดสารสกัดด้วยเอทานอลจากส่วนทีอ่ ยู่เหนือ
ดินเข้าทางชอ่ งท้องของหนูเมา้ ส์
ดังนน้ั กศน.ตำบลบางนาคมองเหน็ ประโยชน์ของผกั บุง้ ทะเล จึงนำใบผักบงุ้ ทะเลมาใช้ทำ โครงงานนวัตกรรม
เพื่อสุขภาพ “Herbal Soap” ผักบุ้งทะเล มีจุดมุ่งหมายในการทำงานโดยนำใบผักบุ้งทะเล น้ำผึ้งป่า ว่านหางจระเข้
น้ำมันมะพรา้ ว เพอ่ื เพ่มิ ความชุม่ ช่ืน สดใสให้กบั ผิว มาแปรรูปเปน็ ผลติ ภัณฑ์สบู่ที่สร้างความชุมชื่นให้กับผิว ลดอาการ
ผดผื่นคันจากการแพ้ตา่ งๆ เพ่ือที่สามารถนำไปใช้ในครัวเรือน ราคาถูก ได้สารสกัดจากพืชสมุนไพรพ้ืนบ้าน ปลอดภัย
จากสารปนเปื้อน ไม่ก่อให้เกิดอันตรายต่อผู้บริโภค เป็นการเพิ่มมูลค่าให้กับพืชสมุนไพรพื้นบ้าน ผักบุ้งทะเลและ
สามารถนำไปพฒั นาต่อยอดเปน็ ผลิตภัณฑว์ สิ าหกจิ ชุมชนได้อกี ดว้ ย
เอกสารประกอบการประเมินคดั เลอื ก กศน.ตำบลต้นแบบ 5 ดพี รีเมย่ี มพลัส ประจำปีงบประมาณ 2565 16ก8
กศน.ตำบลบางนาค
1.2 วัตถุประสงคข์ องการศกึ ษา
1. เพื่อศึกษาอัตราส่วนสมุนไพรนวัตกรรมเพื่อสุขภาพ “Herbal Soap” ผักบุ้งทะเล เพื่อลดอาการผดผ่ืน
คันตา่ งๆ ทเ่ี กดิ จากโรคภูมแิ พ้
2. เพอ่ื ศกึ ษาความพงึ พอใจผใู้ ช้ตอ่ นวตั กรรมเพื่อสุขภาพ “Herbal Soap” ผักบงุ้ ทะเล
1.3 ผลทคี่ าดวา่ จะได้รับ
1. เพื่อใหท้ ราบอัตราสว่ นสมุนไพรนวัตกรรมเพื่อสุขภาพ “Herbal Soap” ผกั บงุ้ ทะเล เพ่อื ลดอาการผดผื่น
คันตา่ งๆ ท่เี กิดจากโรคภูมแิ พ้
2. เพ่ือทราบถงึ ความพงึ พอใจผู้ใชต้ ่อนวัตกรรมเพ่ือสุขภาพ “Herbal Soap” ผักบุ้งทะเล
1.4 สมมตฐิ านของการศกึ ษา
นวตั กรรมเพอ่ื สขุ ภาพ “Herbal Soap” ผกั บงุ้ ทะเล สามารถนำไปใชล้ ดอาการผดผน่ื คันต่างๆ ท่เี กิดจากโรค
ภมู ิแพไ้ ด้
1.5 ขอบเขตของการทดลอง
1.5.1 กลุ่มตวั อย่าง
1) ประชากรตำบลบางนาค จำนวน 30 คน (โดยวิธีเจาะจง)
1.5.2 ตัวแปรท่เี กยี่ วข้อง
1) ตัวแปรต้น อัตราส่วนที่เหมาะสมในการทำสมุนไพรนวัตกรรมเพื่อสุขภาพ “Herbal Soap”
ผกั บุง้ ทะเล เพือ่ ลดอาการผดผื่นคันตา่ งๆ ที่เกิดจากโรคภมู แิ พ้
2) ตัวแปรตาม ลดอาการผดผน่ื คันตา่ งๆ ท่เี กดิ จากโรคภมู ิแพ้
3) ตวั แปรควบคมุ ปริมาณสมนุ ไพรนวตั กรรมเพอ่ื สขุ ภาพ“Herbal Soap” ผักบุ้งทะเล ที่ใช้
1.6 ประโยชนท์ ีค่ าดวา่ จะไดร้ บั
1. มีความร้เู ก่ยี วกบั สมนุ ไพรพน้ื บ้านทีส่ ามารถนำมาใช้ในการรักษาโรคได้
2. ได้รบั ประโยชนจากการศึกษาวิธกี าร ขั้นตอนในการสกัดน้ำสมุนไพรเพอ่ื ใช้ในการทำสบูผ่ ักบุ้งทะเล
3. มีความรใู้ นการทำสบสู่ มนุ ไพรผักบุ้งทะเล เพ่ือใช้ในการลดอาการผดผ่ืนคนั ทเี่ กดิ จากการแพ้ต่างๆ
4. ลดค่าใช้จ่ายในการซ้ือยารักษาโรค
5. เพื่อเพม่ิ มูลคา่ ในการนำสมุนไพรพ้นื บ้านมาแปรรปู ให้อยู่ในรูปแบบผลติ ภณั ฑท์ ่สี ะดวกในการใชง้ าน
6. เพ่ือสง่ เสรมิ การสรา้ งรายได้แกค่ นในชุมชน
1.7 นิยามศพั ทเ์ ฉพาะ
1.7.1 ผกั บุ้งทะเล เปน็ ไม้ลม้ ลกุ ประเภทเลื้อยไปตามดนิ มีรากบรเิ วณข้อ ใบเป็นใบเด่ยี ว ลกั ษณะใบคล้ายรูป
หัวใจ ใบหนา ลักษณะใบอวบนำ้ สเี ขยี วเปน็ มัน ออกดอกเปน็ ชอ่ สมี ว่ งอมแดง มผี ลขนาดเล็กและยาวเป็นรปู มนรี ขึ้นได้
ดีบริเวณดินร่วนปนทรายหรือดินทรายชอบภูมิอากาศร้อนชื่น จึงพบเห็นได้ทั่วไปตามริมทะเล ขยายพันธุ์ด้วยเมล็ด
เอกสารประกอบการประเมินคัดเลือก กศน.ตำบลตน้ แบบ 5 ดีพรเี มี่ยมพลัส ประจำปงี บประมาณ 2565 16ก9
กศน.ตำบลบางนาค
หรือนำลำต้นส่วนท่ีมรี ากไปปักชำ นิยมใชใ้ บ ลำตน้ และราก ทำยาสมุนไพร มีสรรพคุณช่วยรักษาอาการจากพิษแมลง
สัตว์กดั ตอ่ ย โดยเฉพาะพิษจากสัตวท์ ะเล
1.7.2 น้ำมันมะพร้าว คือ น้ำมันที่ได้จากผลมะพร้าว โดยนำมาสกัดแยกน้ำมันออกจากเนื้อมะพร้าวด้วยวิธี
สกัดเย็น ซึ่งเป็นวิธีที่ไม่ใช้ความร้อนสูง และไม่ต้องผ่านกระบวนการแปรรูปทางเคมี น้ำมันที่ได้จึงมีลักษณะใสเหมือน
น้ำ ไม่มีกลิ่นหืน อาจมีชิ้นเนื้อมะพร้าว และกลิ่นหอมอ่อน ๆ ของมะพร้าวปนมาด้วย เพราะเหตุนี้เอง น้ำมันมะพร้าว
จึงมีชื่อเรียกหลายช่ือ ทั้งน้ำมันมะพรา้ วสกดั เย็น น้ำมันมะพร้าวบริสุทธิ์ (Extra Virgin Coconut Oil) น้ำมันมะพร้าว
บีบเย็น น้ำมันมะพร้าวบริสุทธิ์สกัดเย็น
1.7.3 ว่านหางจระเข้ สรรพคุณของวุ้นว่านหางจระเข้ เป็นยาฆ่าเชื้อ ฝาดสมานแผล ห้ามเลือด ใน
ขณะเดียวกันก็เป็นตัวกระตุ้นเซลล์เน้ือเยื่อให้เจริญเติบโต ทำให้แผลหายเร็วขึ้น ประเทศสหรัฐอเมริกา รัสเซีย ญี่ปุ่น
ออสเตรีย ได้ทดลองพบว่า ว่านหางจระเขส้ ามารถนำมาใช้รักษาแผลธรรมดา แผลไฟไหม้ น้ำร้อนลวก แผลที่เกิดจาก
การฉายรังสี ลดอาการอักเสบ ฆ่าเชื้อโรค ป้องกันผิวไหม้เพราะแดด บำรุงผิวหน้า กำจัดฝ้า ยาระบาย แก้ไอ เจ็บคอ
รกั ษามะเรง็ แก้พษิ แมงกะพรนุ ช่วยประสานกระดูก รกั ษาโรคตบั และรกั ษาสมองผิดปกติ
1.7.4 น้ำผึ้งป่า น้ำหวานที่ได้จากรังผึ้งไม้ขนาดปานกลาง แตกสาขาเป็นพุ่มสวยทรงงาม ดอกสีเหลืองสด
เป็นกระจุกๆ ตามกิ่งใหญ่น้อยทั่วทั้งต้น ดอกค่อนข้างเล็ก กลิ่นหอมระรวย ปีหนึ่งจะออกดอก ๒ ครั้ง เป็นอย่างมาก
แต่โดยมากมักออกดอกปีละครัง้ , ผ้งึ รวง หรอื รวงผ้ึง
1.7.5 สบู่ เป็นสิ่งท่ีใชใ้ นการทำความสะอาดร่างกาย เช่น การอาบน้ำ การล้างมอื สบูจ่ ะชว่ ยละลายไขมนั ทำ
ให้การชำระลา้ งสะอาดมากขึน้
1.7.6 กลีเซอรีน เป็นของเหลวทไี่ ม่มสี ี มคี วามหนดื และมรี สหวาน สตู รทางเคมี C3H8O3 สามารถละลายน้ำ
ได้ดีในแอลกอฮอล์และน้ำ แต่ไม่ละลายในไขมันได้ เนื่องจากกลีเซอรีน มีคุณสมบัติเคมีที่หลากหลาย จึงสามารถ
นำไปใช้เปน็ สารตงั้ ต้นในการสงั เคราะหส์ ารเคมอี ื่น ๆ ได้
1.7.7 ความพึงพอใจ หมายถึงความรู้สึกหรือทัศนคติของบุคคลที่มีต่อสิ่งหนึ่งหรือปัจจัยต่างๆที่เกี่ยวข้อง
ความรู้สึกพอใจจะเกิดขึ้นเมื่อความต้องการของบุคคลได้รับการตอบสนองหรือบรรลุจุดมุ่งหมายในระดับห นึ่ง
ความรสู้ ึกดงั กล่าวจะลดลงหรอื ไมเ่ กดิ ขึน้ หากความตอ้ งการหรอื จดุ มุ่งหมายนน้ั ไมไ่ ด้รับการตอบสนอง
หลกั ฐาน
เอกสารประกอบการประเมนิ คดั เลือก กศน.ตำบลตน้ แบบ 5 ดีพรีเมี่ยมพลัส ประจำปงี บประมาณ 2565 17ก0
กศน.ตำบลบางนาค
เอกสารประกอบการประเมนิ คัดเลือก กศน.ตำบลต้นแบบ 5 ดพี รเี มีย่ มพลสั ประจำปงี บประมาณ 2565 17ก1
กศน.ตำบลบางนาค
เอกสารประกอบการประเมนิ คัดเลือก กศน.ตำบลต้นแบบ 5 ดพี รเี มีย่ มพลสั ประจำปงี บประมาณ 2565 17ก2
กศน.ตำบลบางนาค
ตวั ข้ีวดั ท่ี 2 มกี ารทดลองพัฒนาโดยใช้กระบวนการปฏบิ ัติทด่ี ีเพื่อสร้างนวัตกรรมการเรียนรู้/4วัตกรรม
อาชีพ หรือนวัตกรรมอนื่ ท่ีสอดคลอ้ งกับบรบิ ทของชุมชนนนั้ ๆ อกี ท้ังประชาชนสามารถพฒั นาตนเองได้พัฒนา
ชุมชนไดอ้ ยา่ งย่ังยืน
มกี ารวางแผนการทำโครงงานนวตั กรรมเพอื่ สุขภาพ “Herbal Soap” ผักบุ้งทะเล
โดยใชก้ ระบวนการ PDCA
รายการ ระยะเวลา
ขนั้ วางแผนงาน (Plan) 7-9 มนี าคม 2565
14-18 มนี าคม 2565
1. กำหนดหัวข้อโครงงานทีส่ นใจ 21 มนี าคม 2565
2. ศกึ ษาคน้ คว้าเอกสารและหาแหลง่ ข้อมูล 23-25 มีนาคม 2565
ขั้นดำเนนิ การ (Do) 28-31 มนี าคม 2565
1. เสนออนุมัติโครงงานนวตั กรรมเพ่ือสขุ ภาพ “Herbal Soap” 1-12 เมษายน 2565
ผกั บงุ้ ทะเล 18-22 เมษายน 2565
2. ประชมุ จดั เตรยี มวัสดุ อุปกรณ์
3. ดำเนินการทำการทดลองตามทก่ี ำหนดไว้ 25-27 เมษายน 2565
4. เขยี นรายงานการทำโครงงานนวัตกรรมเพ่ือสขุ ภาพ “Herbal
Soap” ผกั บงุ้ ทะเล 29 เมษายน 2565
5. นำโครงงานนวตั กรรมเพ่ือสขุ ภาพ “Herbal Soap” ผกั บุ้งทะเล
ไปเผยแพร่ 3-6 พฤษภาคม 2565
ข้ันตรวจสอบ และประเมินผล (Check)
1. ตดิ ตาม และตรวจสอบการทำโครงงานนวตั กรรมเพ่อื สุขภาพ
“Herbal Soap” ผกั บุ้งทะเล ว่ามผี ลของการทดลองเป็นไปตาม
แผนการทำงานและเปา้ หมายทว่ี างไว้
2. ประเมินผลการทำโครงงานนวตั กรรมเพ่ือสุขภาพ “Herbal
Soap” ผกั บงุ้ ทะเล
ขน้ั ปรบั ปรุง (Act)
1. ดำเนินการปรับปรงุ ข้อบกพร่องที่เกดิ ข้นึ ใหโ้ ครงงานนวตั กรรมเพอื่
สุขภาพ “Herbal Soap” ผักบุ้งทะเล มีประสิทธภิ าพดีข้นึ
เอกสารประกอบการประเมนิ คัดเลอื ก กศน.ตำบลตน้ แบบ 5 ดีพรีเม่ยี มพลัส ประจำปงี บประมาณ 2565 17ก3
กศน.ตำบลบางนาค
หลกั ฐาน
เอกสารประกอบการประเมนิ คัดเลอื ก กศน.ตำบลต้นแบบ 5 ดีพรีเมี่ยมพลสั ประจำปีงบประมาณ 2565 17ก4
กศน.ตำบลบางนาค
การทดลอง
อุปกรณ์และวธิ ีการดำเนินการ
อปุ กรณ์
1. เครือ่ งปนั่
2. หม้อ
3. กระทะ
4. ทพั พี
5. พมิ พ์สบู่
6. สเปร์แอลกอฮอล์
7. ซีลหอ่ อาหาร
8. กระชอน
วัสดุ
1. ผักบงุ้ ทะเล
2. นำ้ เปล่า
3. กลีเซอรนี
4. นำ้ ผง้ึ ปา่
5. น้ำมนั มะพร้าว
6. นำ้ หอม
7. น้ำสกดั ว่านหางจระเข้
เอกสารประกอบการประเมินคดั เลอื ก กศน.ตำบลต้นแบบ 5 ดพี รีเมยี่ มพลสั ประจำปีงบประมาณ 2565 17ก5
กศน.ตำบลบางนาค
วิธกี ารดำเนนิ การ
1. นำใบผักบ้งุ ทะเลมาลา้ งทำความสะอาด นำมาหน่ั และวนำไปปั่นกับน้ำเปลา่ เปลา่ ให้ละเอยี ด แลว้ นำมา
กรองดว้ ยกระชอนตาถ่ี เปน็ น้ำสกดั ผักบุง้ ทะเล
2. นำน้ำสกัดผกั บุ้งทะเลตง้ั ไฟอ่อนเพ่ือได้สารสกดั ผักบุ้งทะเล
3. นำกลเี ซอรนี มาหนั่ เป็นชน้ิ เล็กๆ นำข้ึนตงั้ ไฟอ่อน จนกลเี ซอรนี ละลาย
4. ใสส่ ารสกดั ผักบุ้งทะเลลงไปในกลเี ซอรนี ละลาย ข้นจนส่วนผสมเขา้ กันดีแลว้ ยกลงจากไฟ
5. เพิม่ นำ้ มนั มะพรา้ ว นำ้ ผ้ึงปา่ นำ้ สกัดวว่านห่างจระเข้ นำ้ หอมแล้วข้นจนส่วนผสมเขา้ กันดี
6. ตกั ใสพ่ ิมพส์ บู่
7. ถ้ามีฟองอากาศให้ฉดี สเปร์แอลกอฮอลเ์ ลก็ น้อยไล่ฟองอากาศ
8. รอจนสบแู่ ขง็ แล้วแกะออกจากพิมพ์สบู่
9. นำซีลหอ่ อาหารมาห่อสบู่ไวท้ ันที เพ่ือป้องกนั ความชน้ื ของสบู่
10. ตดิ สตก๊ิ เกอรบ์ นผลติ ภณั ฑ์เพื่อให้น่าสนใจ นา่ ใช้
เอกสารประกอบการประเมินคัดเลือก กศน.ตำบลตน้ แบบ 5 ดีพรเี ม่ยี มพลสั ประจำปงี บประมาณ 2565 17ก6
กศน.ตำบลบางนาค
อตั ราส่วนอตั ราส่วนสมุนไพรนวตั กรรมเพอื่ สุขภาพ “Herbal Soap” ผกั บงุ้ ทะเล
ซึง่ ไดท้ ำการทดลอง มีจำนวน 3 สตู ร ตามราละเอยี ดดงั ตาราง
ส่วนผสม สตู รที่ 1 สตู รที่ 2 สตู รที่ 3
1. กลีเซอรีน 500 กรมั 500 กรัม 500 กรมั
2. นำ้ สกัดใบผักบงุ้ ทะเล 2 ชอ้ นโต๊ะ 2 ชอ้ นโต๊ะ 4 ชอ้ นโต๊ะ
3. นำ้ มันมะพรา้ ว 20 ซซี ี 25 ซีซี 25 ซซี ี
4. นำ้ ผ้งึ ป่า 20 ซีซี 25 ซีซี 25 ซีซี
5. นำ้ สกัดว่านหางจระเข้ 2 ชอ้ นโตะ๊ 2 ชอ้ นโต๊ะ
6. นำ้ หอม 2 ซีซี
ตารางอัตราส่วนอัตราสว่ นสมนุ ไพรนวตั กรรมเพือ่ สุขภาพ “Herbal Soap” ผักบงุ้ ทะเล
จากตารางการทดลองนำสว่ นผสมสมุนไพร สูตรท่ี 1 มีอตั ราสว่ นดงั นี้ กลีเซอรนี 500 กรมั น้ำสกัดผักบงุ้ ทะเล
2 ช้อนโต๊ะ น้ำมันมพร้าว 20 ซีซี น้ำผึ้งป่า 20 ซีซี น้ำสกัดว่านหางจระเข้ 2 ช้อนโต๊ะ และน้ำหอม 2 ซีซี เป็นสูตรที่
เหมาะสมในการนวัตกรรมเพื่อสุขภาพ “Herbal Soap” ผักบุ้งทะเล ที่สุดเนื่องจากมีกลิ่นหอม ใช้แล้วผิวชุม่ ช่ืน รู้สึก
สะอาด
สูตรที่ 2 ในอัตราส่วนดังนี้ กลีเซอรีน 500 กรัม น้ำสกัดผักบุ้งทะเล 2 ช้อนโต๊ะ น้ำมันมพร้าว 25 ซีซี น้ำผึ้ง
ป่า 25 ซีซี นำ้ สกดั วา่ นหางจระเข้ 2 ชอ้ นโตะ๊ สูตรน้ที ำใหผ้ วิ ชุม่ ชนื่ ขึน้ แต่ยังมีกลิ่นเหมน็ เขียวของผักบงุ้ ทะเลอยู่
สูตรที่ 3 ในอัตราส่วนดังนี้ กลีเซอรีน 500 กรัม น้ำสกัดผักบุ้งทะเล 2 ช้อนโต๊ะ น้ำมันมพร้าว 25 ซีซี น้ำผ้ึง
ป่า 25 ซซี ี สูตรน้ีใช้แลว้ รูส้ กึ เหม็นเขียว และสารสกดั ผักบุ้งทะเลเขม้ มาก
เอกสารประกอบการประเมินคัดเลอื ก กศน.ตำบลต้นแบบ 5 ดพี รีเม่ียมพลัส ประจำปงี บประมาณ 2565 17ก7
กศน.ตำบลบางนาค
ตัวช้ีวดั ที่ 3 มีการนำนวัตกรรมท่เี กิดจากการทดลอง การพฒั นามาใชห้ รือเผยแพร่ผ่านช่องทางตา่ งๆ
5.3.1 มีการนำนวตั กรรมทเ่ี กิดจากการทดลอง
กศน.ตำบลบางนาค ได้ทำการจดั ทำโครงงานนวตั กรรมเพื่อสุขภาพ “Herbal Soap” ผักบุ้งทะเล การศึกษา
อัตราส่วนทีเ่ หมาะสมในการทำสมุนไพรนวัตกรรมเพื่อสุขภาพ “Herbal Soap” ผักบุ้งทะเล และศึกษาประสิทธิภาพ
ของสมนุ ไพรนวตั กรรมเพ่อื สขุ ภาพ “Herbal Soap” ผกั บุ้งทะเล ผลการศกึ ษามดี ังน้ี
1. อัตราส่วนสมุนไพรนวัตกรรมเพื่อสขุ ภาพ “Herbal Soap” ผักบุ้งทะเล เพื่อลดอาการผดผืน่ คันตา่ งๆ
ทีเ่ กิดจากโรคภูมแิ พ้
อตั ราสว่ นอตั ราสว่ นสมุนไพรนวตั กรรมเพื่อสุขภาพ “Herbal Soap” ผักบ้งุ ทะเล ซึ่งไดท้ ำการทดลอง มี
จำนวน 3 สูตร ตามราละเอียดดงั ตาราง
สว่ นผสม สูตรที่ 1 สูตรที่ 2 สตู รท่ี 3
1. กลเี ซอรนี 500 กรมั 500 กรมั 500 กรมั
2. น้ำสกดั ใบผกั บุ้งทะเล 2 ช้อนโต๊ะ 2 ชอ้ นโตะ๊ 4 ชอ้ นโต๊ะ
3. นำ้ มนั มะพรา้ ว 20 ซีซี 25 ซซี ี 25 ซซี ี
4. นำ้ ผ้งึ ปา่ 20 ซซี ี 25 ซซี ี 25 ซซี ี
5. น้ำสกดั ว่านหางจระเข้ 2 ชอ้ นโต๊ะ 2 ช้อนโต๊ะ
6. น้ำหอม 2 ซีซี
ตารางท่ี 1 ตารางอัตราสว่ นอัตราสว่ นสมนุ ไพรนวตั กรรมเพ่ือสุขภาพ “Herbal Soap” ผกั บุง้ ทะเล
จากตารางที่ 1 การทดลองนำส่วนผสมสมุนไพร สูตรที่ 1 มีอัตราส่วนดังนี้ กลีเซอรีน 500 กรัม น้ำสกัด
ผักบุ้งทะเล 2 ช้อนโต๊ะ น้ำมันมพร้าว 20 ซีซี น้ำผึ้งป่า 20 ซีซี น้ำสกัดว่านหางจระเข้ 2 ช้อนโต๊ะ และน้ำหอม 2 ซีซี
เป็นสูตรท่เี หมาะสมในการนวัตกรรมเพ่ือสขุ ภาพ “Herbal Soap” ผกั บงุ้ ทะเล ท่ีสดุ เน่ืองจากมกี ลน่ิ หอม ใชแ้ ล้วผิวช่มุ
ชน่ื รสู้ กึ สะอาด
สูตรที่ 2 ในอัตราส่วนดังน้ี กลีเซอรีน 500 กรัม น้ำสกัดผักบุ้งทะเล 2 ช้อนโต๊ะ น้ำมันมพร้าว 25 ซีซี น้ำผึ้ง
ป่า 25 ซซี ี น้ำสกัดวา่ นหางจระเข้ 2 ชอ้ นโตะ๊ สูตรน้ที ำให้ผิวชมุ่ ชนื่ ขนึ้ แต่ยังมกี ลิ่นเหม็นเขียวของผักบุ้งทะเลอยู่
สูตรที่ 3 ในอัตราส่วนดังนี้ กลีเซอรีน 500 กรัม น้ำสกัดผักบุ้งทะเล 2 ช้อนโต๊ะ น้ำมันมพร้าว 25 ซีซี น้ำผ้ึง
ปา่ 25 ซซี ี สตู รนีใ้ ชแ้ ล้วรู้สึกเหม็นเขยี ว และสารสกัดผักบุ้งทะเลเข้มมาก
เอกสารประกอบการประเมนิ คัดเลอื ก กศน.ตำบลต้นแบบ 5 ดีพรเี มย่ี มพลัส ประจำปีงบประมาณ 2565 17ก8
กศน.ตำบลบางนาค
2. สำรวจความพึงพอใจของผใู้ ชผ้ ลติ ภณั ฑ์นวตั กรรมเพื่อสขุ ภาพ “Herbal Soap” ผักบงุ้ ทะเล จำนวน
30 คน โดยสำรวจความพึงพอใจของผู้ใช้ผา่ น Google From ตามรายละเอียดได้ดงั น้ี
เอกสารประกอบการประเมินคดั เลือก กศน.ตำบลต้นแบบ 5 ดพี รีเม่ียมพลสั ประจำปงี บประมาณ 2565 17ก9
กศน.ตำบลบางนาค
ตอนที่ 1 เป็นการสอบถามข้อมลู ผใู้ ชท้ ั่วไปผ้ใู ชผ้ ลติ ภัณฑ์
ตารางท่ี 4.1 แสดงจำนวนอายุผ้ปู ระเมินความพงึ พอใจ
ตารางที่ 4.2 แสดงรอ้ ยละเพศผู้ประเมินความพึงพอใจ
เอกสารประกอบการประเมินคดั เลือก กศน.ตำบลตน้ แบบ 5 ดพี รเี มยี่ มพลัส ประจำปงี บประมาณ 2565 18ก0
กศน.ตำบลบางนาค
ตารางที่ 4.3 แสดงรอ้ ยละอาชีพผปู้ ระเมนิ ความพงึ พอใจ
ตารางที่ 4.4 แสดงรอ้ ยละโรคประจำตวั ผู้ประเมนิ ความพึงพอใจ
ตอนที่ 2 ประเดน็ ความพึงพอใจตอ่ ผใู้ ช้ผลติ ภณั ฑ์
ตารางที่ 4.5 แสดงร้อยละสีของผลิตภณั ฑ์
เอกสารประกอบการประเมนิ คดั เลอื ก กศน.ตำบลตน้ แบบ 5 ดีพรเี มีย่ มพลัส ประจำปงี บประมาณ 2565 18ก1
กศน.ตำบลบางนาค
ตารางที่ 4.6 แสดงรอ้ ยละกลนิ่ ของผลติ ภณั ฑ์
ตารางที่ 4.7 แสดงรอ้ ยละใช้สบ่แู ลว้ มีความรูส้ ึกสะอาดหมดจดของผลติ ภณั ฑ์
ตารางท่ี 4.8 แสดงร้อยละใชส้ บแู่ ล้วผวิ นมุ่ ชุ่มช้นื ไมแ่ หง้ ของผลติ ภณั ฑ์
เอกสารประกอบการประเมนิ คัดเลอื ก กศน.ตำบลต้นแบบ 5 ดพี รีเมยี่ มพลัส ประจำปงี บประมาณ 2565 18ก2
กศน.ตำบลบางนาค
ตารางท่ี 4.9 แสดงรอ้ ยละใช้สบูแ่ ลว้ อาการคันตามผิวหนงั ลดลงของผลิตภณั ฑ์
ตารางท่ี 4.10 แสดงร้อยละใชส้ บแู่ ลว้ ผดผนื่ คนั ลดลงของผลติ ภัณฑ์
ขอ้ เสนอแนะ
ข้อเสนอแนะคำตอบ 3 ข้อ
- ไม่มี
- ควรทำเป็นสบู่เหลวด้วย
- ทำต่อไปครับ
เอกสารประกอบการประเมนิ คัดเลือก กศน.ตำบลต้นแบบ 5 ดพี รเี มี่ยมพลัส ประจำปงี บประมาณ 2565 18ก3
กศน.ตำบลบางนาค
5.3.2 มกี ารนำนวตั กรรมท่ีเกิดจากการทดลองเผยแพรผ่ ่านชอ่ งทางต่างๆ
- นำนวตั กรรมเพอ่ื สุขภาพ “Herbal Soap” ผกั บงุ้ ทะเล ไปเผยแพร่ใน E-book กศน.ตำบลบางนาค
เอกสารประกอบการประเมนิ คดั เลอื ก กศน.ตำบลต้นแบบ 5 ดีพรีเมยี่ มพลสั ประจำปีงบประมาณ 2565 18ก4
กศน.ตำบลบางนาค
- นำนวตั กรรมเพื่อสุขภาพ “Herbal Soap” ผกั บุง้ ทะเล ไปเผยแพรใ่ น ช่อง Youtube กศน.ตำบลบางนาค
เอกสารประกอบการประเมินคดั เลอื ก กศน.ตำบลต้นแบบ 5 ดีพรีเมย่ี มพลัส ประจำปงี บประมาณ 2565 18ก5
กศน.ตำบลบางนาค
- นำนวัตกรรมเพื่อสุขภาพ “Herbal Soap” ผกั บ้งุ ทะเล ไปเผยแพรใ่ น Facebook กศน.ตำบลบางนาค
เอกสารประกอบการประเมนิ คัดเลอื ก กศน.ตำบลต้นแบบ 5 ดพี รีเม่ียมพลัส ประจำปงี บประมาณ 2565 18ก6
กศน.ตำบลบางนาค
- นำนวตั กรรมเพ่ือสุขภาพ “Herbal Soap” ผกั บุ้งทะเล ไปถ่ายทอดใหน้ กั ศึกษาเพื่อนำไปใชใ้ นครวั เรอื น
เอกสารประกอบการประเมินคดั เลือก กศน.ตำบลตน้ แบบ 5 ดพี รเี มี่ยมพลัส ประจำปงี บประมาณ 2565 18ก7
กศน.ตำบลบางนาค
ตัวชว้ี ดั ที่ 4 มกี ารประเมนิ ผลการนำนวัตกรรมไปใช้
4.1 สรุปผลการศกึ ษา
ในการจัดทำโครงงานนวัตกรรมเพื่อสุขภาพ “Herbal Soap” ผักบุ้งทะเล โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษา
อัตราส่วนสมุนไพรนวัตกรรมเพื่อสุขภาพ “Herbal Soap” ผักบุ้งทะเล เพื่อลดอาการผดผื่นคันต่างๆ ที่เกิดจากโรค
ภูมิแพ้ และศึกษาความพึงพอใจผู้ใช้ต่อนวัตกรรมเพื่อสุขภาพ “Herbal Soap” ผักบุ้งทะเล สามารถสรุปผลการ
ดำเนินการได้ตามรายละเอียด ดังน้ี
1. อัตราส่วนสมุนไพรนวัตกรรมเพื่อสขุ ภาพ “Herbal Soap” ผักบุ้งทะเล เพื่อลดอาการผดผื่นคันตา่ งๆ
ทเี่ กิดจากโรคภูมแิ พ้
ส่วนผสม สตู รที่ 1
1. กลีเซอรีน 500 กรมั
2. น้ำสกดั ใบผกั บุ้งทะเล 2 ช้อนโต๊ะ
3. นำ้ มันมะพร้าว 20 ซซี ี
4. นำ้ ผึง้ ป่า 20 ซซี ี
5. นำ้ สกดั วา่ นหางจระเข้ 2 ช้อนโต๊ะ
6. นำ้ หอม
2 ซีซี
อัตราสว่ นสมุนไพรท่ีใชใ้ นการทำนวตั กรรมเพอ่ื สขุ ภาพ “Herbal Soap” ผักบุง้ ทะเล คือสูตรที่ 1 มีอัตราสว่ น
ดงั น้ี กลีเซอรีน 500 กรมั น้ำสกดั ผกั บุ้งทะเล 2 ชอ้ นโตะ๊ น้ำมันมพร้าว 20 ซซี ี นำ้ ผงึ้ ปา่ 20 ซีซี น้ำสกดั วา่ นหางจระเข้
2 ชอ้ นโตะ๊ และน้ำหอม 2 ซีซี เป็นสูตรทเ่ี หมาะสมในการนวตั กรรมเพื่อสุขภาพ “Herbal Soap” ผักบ้งุ ทะเล ทส่ี ดุ
เนอ่ื งจากมีกลิน่ หอม ใชแ้ ล้วผวิ ชุ่มชืน่ รู้สกึ สะอาด
2. ความพึงพอใจผใู้ ช้ต่อนวัตกรรมเพ่อื สุขภาพ “Herbal Soap” ผกั บุ้งทะเล
จากการสำรวจความพงึ พอใจของผ้ใู ช้ผลติ ภัณฑ์นวตั กรรมเพือ่ สขุ ภาพ “Herbal Soap” ผักบุ้งทะเล
จำนวน 30 คน ดา้ นที่ 2 คณุ ภาพของผลติ ภณั ฑน์ วตั กรรมเพ่ือสุขภาพ “Herbal Soap” ผักบุ้งทะเล สามารถสรปุ ได้
ดังนี้
2.1 สขี องผลิตภัณฑ์ มผี ู้ตอบแบบสอบถามมีความพงึ พอใจในภาพรวมอยู่
ในระดบั มาก คิดเป็นร้อยละ 66.7 ระดับปานกลาง คดิ เป็นร้อยละ 26.7 และระดบั มากที่สุด คิดเป็นร้อยละ
6.6 ตามลำดบั
2.2 กลิน่ ของผลิตภัณฑ์ ผูต้ อบแบบสอบถามมีความพึงพอใจในภาพรวมอยู่
ในระดบั มาก คิดเปน็ ร้อยละ 36.7 ระดบั ปานกลาง คดิ เป็นร้อยละ 36.7 และระดบั มากทส่ี ดุ คดิ เป็นรอ้ ยละ
26.7 ตามลำดบั
เอกสารประกอบการประเมนิ คัดเลอื ก กศน.ตำบลตน้ แบบ 5 ดีพรีเมยี่ มพลสั ประจำปีงบประมาณ 2565 18ก8
กศน.ตำบลบางนาค
2.3 ใช้สบแู่ ลว้ มคี วามรูส้ กึ สะอาดหมดจด ผตู้ อบแบบสอบถามมีความพึงพอใจในภาพรวมอย่ใู นระดบั
มาก คิดเปน็ ร้อยละ 60 ระดบั ปานกลาง คิดเปน็ ร้อยละ 20 และระดับมากทส่ี ดุ คิดเป็นร้อยละ 20 ตามลำดบั
2.4 ใชส้ บูแ่ ล้วผวิ นุ่มชมุ่ ชืน่ ไมแ่ ห้ง ผู้ตอบแบบสอบถามมคี วามพงึ พอใจในภาพรวมอย่ใู นระดับมาก
คิดเปน็ ร้อยละ 56.7 ระดบั ปานกลาง คิดเปน็ ร้อยละ 26.7 และระดับมากที่สดุ คิดเปน็ ร้อยละ 16.7
ตามลำดับ
2.5 ใช้สบแู่ ลว้ อาการคันตามผิวหนังลดลง ผตู้ อบแบบสอบถามมคี วามพึงพอใจในภาพรวมอยใู่ น
ระดบั ปานกลาง คิดเปน็ ร้อยละ 40 ระดบั ปานกลาง คดิ เป็นร้อยละ 33.3 และระดบั มากท่ีสดุ คดิ เป็นรอ้ ยละ
26.7 ตามลำดับ
2.6 ใช้สบแู่ ลว้ ผดผืน่ คนั ลดลง ผู้ตอบแบบสอบถามมคี วามพึงพอใจในภาพรวมอย่ใู นระดับมาก คดิ
เปน็ ร้อยละ 40 ระดับปานกลาง คิดเปน็ รอ้ ยละ 33.3 และระดับมากทส่ี ดุ คดิ เปน็ ร้อยละ 26.7 ตามลำดบั
ประโยชนท์ ่คี าดว่าจะได้รบั
1. มคี วามรู้เกย่ี วกบั สมนุ ไพรพื้นบ้านทสี่ ามารถนำมาใช้ในการรักษาโรคได้
2. ได้รับประโยชนจากการศกึ ษาวธิ กี าร ข้นั ตอนในการสกดั นำ้ สมุนไพรเพือ่ ใช้ในการทำสบผู่ ักบุ้งทะเล
3. มคี วามรู้ในการทำสบู่สมุนไพรผกั บงุ้ ทะเล เพ่อื ใช้ในการลดอาการผดผ่นื คนั ทีเ่ กิดจากการแพ้ต่างๆ
4. ลดคา่ ใชจ้ ่ายในการซอ้ื ยารักษาโรค
5. เพื่อเพม่ิ มลู คา่ ในการนำสมนุ ไพรพ้ืนบ้านมาแปรรปู ให้อยู่ในรูปแบบผลิตภัณฑ์ที่สะดวกในการใช้งาน
6. เพือ่ ส่งเสรมิ การสรา้ งรายได้แก่คนในชุมชน
ข้อเสนอแนะ
1. ควรมีการพัฒนาหรอื ต่อยอดผลิตภัณฑ์จากผกั บุ้งทะเลตอ่ ไปเพือ่ ประโยขน์ของชุมชน
2. ควรมีการจัดอบรมให้ความรชู้ าวบา้ นในชุมชน หลกั สตู รระยะสน้ั เพื่อสามารถนำไปใช้ประโยชน์
หรือสร้างรายได้แก่ชุมชน
เอกสารประกอบการประเมินคัดเลือก กศน.ตำบลตน้ แบบ 5 ดีพรเี มย่ี มพลัส ประจำปีงบประมาณ 2565 18ก9
กศน.ตำบลบางนาค
หลกั ฐาน
เอกสารประกอบการประเมนิ คัดเลอื ก กศน.ตำบลต้นแบบ 5 ดีพรีเมี่ยมพลสั ประจำปีงบประมาณ 2565 19ก0
กศน.ตำบลบางนาค
ตัวชว้ี ัดท่ี 5 มแี นวทางการพัฒนาหรอื ตอ่ ยอด เทคโนโลยี หรือนวตั กรรมท่ใี ชใ้ นการเรยี นร้ทู ี่
สอดคลอ้ งกับบรบิ ทของชมุ ชน
แนวทางการพัฒนาหรอื ต่อยอด โดยการนำสมนุ ไพรผักบงุ้ ทะเลมาแปรรปู เปน็ ผลติ ภัณฑท์ ่ีใชใ้ นการรกั ษาฟก
ช้ำ ผื่นแดง ผดผนื่ คัน แมลงสัตว์กัดตอ่ ย ทส่ี ามารถนำมาใช้ได้ในทนั ที สะดวกต่อการใช้งานได้งา่ ยข้ึน เช่น ขี้ผึง้
ผักบงุ้ ทะเล ที่ได้ทำการศึกษาข้อมลู เป็นเบื้องต้นแลว้ และได้ทดลองจดั ทำเป็นเบื้องต้นเพื่อใช้ในการต่อยอดนวัตกรรม
ผักบ้งุ ทะเล ท่ีมอี ยู่ตามบริบทชมุ ชนตำบลบางนาคต่อไป
ข้ผี ึ้งผักบุง้ ทะเล
เอกสารประกอบการประเมนิ คดั เลอื ก กศน.ตำบลต้นแบบ 5 ดีพรีเมีย่ มพลัส ประจำปงี บประมาณ 2565 19ก1
กศน.ตำบลบางนาค
บรบิ ทชมุ ชนตำบลบางนาค
เอกสารประกอบการประเมินคดั เลือก กศน.ตำบลตน้ แบบ 5 ดีพรีเมีย่ มพลสั ประจำปีงบประมาณ 2565 19ก2
กศน.ตำบลบางนาค
ตัวชีว้ ัดท่ี 6 เป็นตน้ แบบใหห้ น่วยงาน สถานศึกษาอ่นื ได้นำนวตั กรรมท่ีสรา้ งข้นึ ไป
พฒั นางาน
หลกั ฐาน
โครงงาน กศน.ตำบลบางนาค นวัตกรรมเพื่อสุขภาพ “Herbal Soap” ผักบงุ้ ทะเล ไดร้ ับเกียรติบตั รจาก
สำนกั งาน กศน.จงั หวดั นราธิวาส เพื่อเป็นนวตั กรรมโครงงานตน้ แบบ ปีงบประมาณ 2565 ซึ่งสถานศกึ ษาในสังกัด
สำนกั งาน กศน.จงั หวดั นราธวิ าส สามารถนำไปพัฒนาต่อยอดการทำนวัตกรรมได้
ตวั ชว้ี ดั ท่ี 7 นวตั กรรมได้รับการรบั จดอนุสิทธบิ ัตร
- กศน.ตำบลบางนาค อยใู่ นข้ันตอนการรวบรวมเอกสารหลกั ฐาน รายละเอียดขออนญุ าตจัดตั้ง
วสิ าหกิจชุมชน
เอกสารประกอบการประเมินคดั เลอื ก กศน.ตำบลต้นแบบ 5 ดีพรเี มีย่ มพลัส ประจำปงี บประมาณ 2565 19ก3
กศน.ตำบลบางนาค
กศน.ตำบลบางนาค
เอกสารประกอบการประเมินคัดเลือก กศน.ตำบลตน้ แบบ 5 ดพี รเี มย่ี มพลัส ประจำปงี บประมาณ 2565 19ก4
กศน.ตำบลบางนาค
เอกสารประกอบการประเมนิ คัดเลือก กศน.ตำบลต้นแบบ 5 ดพี รเี มีย่ มพลสั ประจำปงี บประมาณ 2565 19ก5
กศน.ตำบลบางนาค
เอกสารประกอบการประเมนิ คัดเลือก กศน.ตำบลต้นแบบ 5 ดพี รเี มีย่ มพลสั ประจำปงี บประมาณ 2565 19ก6
กศน.ตำบลบางนาค
บรรณานุกรม
จำลอง ศริ สิ ขุ . วิจัยเร่ือง สมุนไพรจากกลเี ซอรนี ธรรมชาต.ิ [ออนไลน]์ . สืบคน้ จาก : mayaddrass.
blogspot.com. (วนั ท่ีสืบคน้ 18 เมษายน 2565)
พรพมิ ล โรจนส์ ริ ,ดสุ ติ งามรงุ่ โรจน์ และ สาลนิ ี อาจารยี ์. วจิ ยั เร่อื ง ผลติ ภัณฑข์ ดั ผวิ จากกากกาแฟ.
[ออนไลน]์ . สบื คน้ จาก : www. slideshare.net/jitraprontongon/ss-31153286. (วันที่สบื คน้ 20 เมษายน 2565)
ว.วิทย.์ กษ. ฤทธ์ิการตา้ นออกซเิ ดชัน่ ของส่วนต่าง ๆ ของผลกาแฟอาราบิกา้ และกากกาแฟ.ออนไลน]์ . สืบคน้
จาก : www.crdc.kmutt.ac.th/ document/ download/agr/agr4/577-580.pdf (วันที่สบื ค้น 29 มีนาคม 2565)
เรณู อยู่เจรญิ . วิจัยเรอื่ ง การผลิตสบู่จากสารสกัดพชื สมนุ ไพร. [ออนไล น์]. สบื คน้ จาก : http://
research.pcru.ac.th/rdb/pro_data/files/5101017.pdf. (วนั ท่สี ืบค้น 29 มีนาคม 2565)
Siamabsolute. กลีเซอรีน. [ออนไลน์]. สืบคน้ จาก : http://www.siamchemi.com/. (วันท่สี ืบค้น 10
เมษายน 2565)
เอกสารประกอบการประเมนิ คดั เลือก กศน.ตำบลตน้ แบบ 5 ดพี รเี มยี่ มพลัส ประจำปีงบประมาณ 2565 19ก7