แผนการจัดการเรียนรู้ วิชา การเข ี ยนแบบงานเคร ื่องประดบ ั พ ้ ื นฐาน (20310-2001) หลักสูตร ประกาศนียบัตรวิชาชีพ ประเภทวิชา ศิลปกรรม จัดท าโดย ดร. พีระยศ แก้วปัญญา
2 ค าน า ในแต่ละศาสตร์วิชาที่เกิดขึ้นบนโลกย่อมมีพัฒนาการเช่นเดียวกันกับมนุษย์ หลายศาสตร์ วิชาที่มนุษย์สร้างขึ้นล้วนแล้วแต่ทีจุดประสงค์ เกี่ยวพันกับความคิดการจัดระเบียบทางสังคมการอยู่ ร่วมกันโดยมีจุดมุ่งหมายสงบสุข การเขียนแบบงานเครื่องประดับพื้นฐานเป็นศาสตร์วิชาหนึ่งที่เกิดขึ้น เพื่อแสดงสร้างความเข้าใจหลักการวิธีการเขียนแบบเครื่องประดับ การน าไปใช้การท างาน เครื่องประดับต่อไป และเป็นพื้นฐานของการสร้างงานเครื่องประดับไทยที่มีเอกลักษณ์มีรูปแบบเพื่อ สนองตอบการเกิดขึ้นในการสร้างรูปแบบทางวัฒนธรรม การเรียนวิชาการเขียนแบบ งาน เครื่องประดับพื้นฐาน มีจุดประสงค์เพื่อเพิ่มพูนทักษะความรู้ การคิดวิเคราะห์ต่าง ๆใน การเขียนแบบ เครื่องประดับ มีเครื่องประดับแหวน ก าไลข้อมือ ต่างหู เครื่องประดับจี้สร้อยคอ เพื่อให้สายวิชาชีพนี้ มีความเจริญก้าวหน้าสอดคล้องกับการพัฒนาทางเศรษฐกิจและอุตสาหกรรม โดยค านึงถึง ศิลปวัฒนธรรมประจ าชาติ ในบทเรียนหลักเศรษฐกิจพอเพียงเพื่อให้เห็นถึงภูมิปัญญาทางศิลปะไทย และอนุรักษ์รักษาศิลปะไทยไว้เป็นสมบัติของชาติ เห็นคุณค่าน ามาใช้ประโยชน์ด้านความรู้ความ เข้าใจน าประยุกต์ใช้ในชีวิตจริง การพร้อมรับการเปลี่ยนแปลง ในการรวบรวมและเรียบเรียงเอกสารฉบับนี้ขึ้นเพื่อประกอบรายวิชา เขียนแบบงาน เครื่องประดับพื้นฐานนี้ อาจมีข้อผิดพลาดใด ๆ ข้าพเจ้ายินดีจะรับข้อเสนอแนะจากท่านผู้รู้ทุกท่าน เพื่อที่จะได้เป็นข้อมูลมาปรับปรุงในครั้งต่อไป และเพื่อเป็นประโยชน์ต่อและการพัฒนาความรู้เพื่อ น าไปปรับประยุกต์การใช้ประกอบอาชีพการงานในอนาคตของผู้เรียนเป็นส าคัญ นายพีระยศ แก้วปัญญา
3 สารบัญ หน้า ค าน า 2 ลกัษณะรายวิชา 4 จุดประสงค์รายวิชา 4 สมรรถนะรายวิชา 4 ค าอธิบายรายวิชา 4 ตารางวิเคราะห์หลกัสูตร 5 ก าหนดการสอน 6 กรอบการจัดการเรียนรู้แบบบูรณาการ หลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง 9 แผนการจัดการเรียนรู้ 10 หน่วยที่ 1. หลักการเขียนแบบออกแบบ 1.1 หลักการเขียนแบบออกแบบ 10 10 1.2 รูปแบบการออกแบบเขียนแบบ 13 หน่วยที่ 2 การเขียนแบบอัญมณี 2.1 การเขียนแบบคัตอัญมณีรูปทรงกลมทรงรี 33 36 2.2 การเขียนแบบคัตอัญมณีรูปทรงสี่เหลี่ยม ทรงสี่เหลี่ยมตัดมุม 38 2.3 การเขียนแบบคัตอัญมณีรูปทรงแฟนซี 40 2.4 การให้ค่าน ้าหนักแสงเงาคัตอัญมณี 42 2.5 การระบายสีคัตอัญมณี 44 หน่วยที่ 3 การเขียนรูปทรงเครื่องประดับ 69 3.1 การเขียนรูปทรงแหวน 70 3.2 การเขียนรูปทรงเครื่องประดับแหวน 72 3.3 การเขียนรูปทรงเครื่องประดับ 74 หน่วยที่ 4 การเขียนแบบเครื่องประดับพื้นฐาน 79 4.1 การเขียนแบบเครื่องประดับแหวน 81 4.2 การเขียนแบบเครื่องประดับต่างหู 83 4.3 การเขียนแบบเครื่องประดับเข็มกลัด 85 4.4 การเขียนแบบเครื่องประดับก าไลข้อมือ 87 4.5 การระบายสีเครื่องประดับก าไลข้อมือ 89
4 ลกัษณะรายวิชา รหสัวิชา 2310-2001 ชื่อวิชา การเขียนแบบงานเครื่องประดับพื้นฐาน หน่วยกิต 1 - 6 - 3 เวลาเรียนต่อภาค 126 ชั ่วโมง _________________________________ จดุประสงคร์ายวิชา 1. เข้าใจหลักการ วิธีการใช้เครื่องมือ อุปกรณ์การเขียนแบบพื้นฐาน สัญลักษณ์ มาตราส่วนของการ เขียนแบบ 2. สามารถเขียนแบบพื้นฐานรูปทรงต่างๆ และเครื่องประดับอย่างง่ายได้ 3. มีเจตคติและกิจนิสัยที่ดีในการปฏิบัติงานด้วยความอดทน ขยันซื่อสัตย์ประหยัด ตระหนักถึงความ ปลอดภัยและการรักษาสภาพแวดล้อม สมรรถนะรายวิชา 1. แสดงความรู้เกี่ยวกับหลักการ วิธีการใช้เครื่องมือ อุปกรณ์การเขียนแบบพื้นฐาน สัญลักษณ์ มาตราส่วนของการเขียนแบบ 2. เขียนแบบถอดแบบรูปทรงต่างๆ ได้อย่างถูกต้อง ตามหลักการเขียนแบบ 3. การเขียนแบบถอดแบบรูปทรงเครื่องประดับอย่างง่ายได้ถูกต้องตามหลักการเขียนแบบ คา อธิบายรายวิชา ศึกษาและปฏิบัติเกี่ยวกับการการเขียนแบบพื้นฐาน อุปกรณ์ การใช้สัญลักษณ์การเขียนแบบ มาตราส่วนที่เป็นสากลตามหลักการเขียนแบบ ปฏิบัติงานการเขียนแบบพื้นฐานรูปทรงต่างๆ และ เครื่องประดับอย่างง่าย สามารถถอดแบบด้านต่างๆ ได้อย่างถูกต้องตามหลักการเขียนแบบ
5 ตารางวิเคราะห์หลกัสูตร รหสัวิชา 2310-2001 ชื่อวิชา การเขียนแบบงานเครื่องประดับพื้นฐาน หน่วยกิต 1 – 6-3 ระดับชั้น ปวช. สาขาวิชา/กลุ่มวิชา/ คอมพิวเตอรก์ราฟฟิก พทุธิพิสยั ทัก ษะพิ สัย จิ ต พิ สัย ล าดับความส าคัญ ความรู้ จ านวนคาบ ความข้าใจ น าไปใช้ วิเคราะห์/สังเคราะห์ ประเมินค่า สร้างสรรค์ 1. หลักการเขียนแบบ / / / - - - - / 4 14 2. การเขียนแบบอัญมณี / / / / - / / / 2 35 3. การเขียนรูปทรงเครื่องประดับ / / / / - / / / 3 21 4. การเขียนแบบเครื่องประดับพื้นฐาน / / / / / / / 1 35 สัดส่วน 4 4 4 3 - 3 3 4 60 20 20 105 รวม 100 พฤติกรรม ชื่อหน่วย/งาน
6 ก าหนดการสอน ชื่อหน่วยการเรียนรู้ / รายการสอน สมรรถนะประจ าหน่วย / เกณฑ์การปฏิบตัิงาน สัปดาห์ ที่ ชั่วโมงที่ สอน 1. หลักการเขียนแบบ 2. รายการสอน 1.1 หลักการเขียนแบบ 1.2 หลักการออกแบบเขียนแบบ สมรรถนะ 1. แสดงความรู้เกี่ยวกับหลักการเขียนแบบ 2. แสดงความรู้เกี่ยวกับการใช้อุกรณ์การ ออกแบบเขียนแบบเครื่องประดับ เกณฑ์การปฏิบตัิงาน 1. ใช้อุปกรณ์ออกแบบเขียนแบบงาน เครื่องประดับได้อย่างถูกต้อง 2. ใช้อุปกรณ์เขียนแบบสร้างรูปทรง คัตอัญมณีได้อย่างถูกต้อง 1-2 14 3. การเขียนแบบคัตอัญมณี รายการสอน 2.1 การเขียนแบบคัตอัญมณีรูปทรง กลมทรงรี 2.2 การเขียนแบบคัตอัญมณีรูปทรง สี่เหลี่ยมทรงสี่เหลี่ยมตัดมุม 2.3 การเขียนแบบคัตอัญมณีรูปทรง แฟนซี 2.4 การลงแสงเงาคัตอัญมณี 2.5 การระบายสีคัตอัญมณี สมรรถนะ 1. แสดงความรู้เกี่ยวกับรูปทรงคัตอัญมณีใน รูปทรงต่างๆ 2. แสดงความรู้หลักการใช้วัสดุอุปกรณ์การ เขียนแบบอัญมณี 3. แสดงความรู้เกี่ยวกับการเขียนรูปร่าง รูปทรงคัตอัญมณี 4. แสดงความรู้เกี่ยวกับการลงแสงเงาอัญ มณี 5. แสดงความรู้เกี่ยวกับการระบาย สีคัตอัญมณี เกณฑ์การปฏิบตัิงาน 1. สามารถเลือกใช้อุปกรณ์การเขียน แบบอัญมณีได้อย่างถูกต้อง 2. สามารถเขียนรูปทรงคัตอัญมณีได้อย่าง ถูกต้อง 3. สามรถลงแสงเงาคัตอัญมณีได้อย่าง ถูกต้อง 4. สามารถระบายสีคัตอัญมณีได้อย่างถูกต้อง 3-7 35
7 ชื่อหน่วยการเรียนรู้ / รายการสอน สมรรถนะประจ าหน่วย / เกณฑ์การปฏิบตัิงาน สัปดาห์ ที่ ชั่วโมงที่ สอน 4. การเขียนรูปทรงเครื่องประดับ รายการสอน 3.1 การเขียนรูปทรงเครื่องประดับพื้นฐาน 3.2 การเขียนรูปทรงเครื่องประดับแหวน 3.3 การเขียนรูปทรงเครื่องประดับ 4. การเขียนแบบเครื่องประดับ รายการสอน 4.1 การเขียนแบบเครื่องประดับแหวน 4.2 การเขียนแบบเครื่องประดับต่างหู 4.3 การเขียนแบบเครื่องประดับเข็มกลัด 4.4 การเขียนแบบเครื่องประดับก าไลข้อมือ สมรรถนะ 1. แสดงความรู้เกี่ยวกับการเขียนรูปทรง เครื่องประดับพื้นฐาน 2. แสดงความรู้เกี่ยวกับการเขียนรูปทรง แหวน 3. แสดงความรู้การเขียนรูปทรง เครื่องประดับ เกณฑ์การปฏิบตัิงาน 1. สามารถเลือกใช้อุปกรณ์การเขียน รูปทรงเครื่องประดับได้อย่างถูกต้องได้ อย่างถูกต้อง 2. สามารถเขียนรูปทรงแหวนพื้นฐานได้ อย่างถูกต้อง 3. สามารถเขียนรูปทรงแหวนได้อย่าง ถูกต้อง 4. สามารรถเขียนรูปทรงเครื่องประดับได้ อย่างถูกต้อง สมรรถนะ 1. แสดงความรู้เกี่ยวกับการเขียนแบบ เครื่องประดับแหวน 2. แสดงความรู้เกี่ยวกับการเขียนแบบ เครื่องประดับต่างหู 3. แสดงความรู้เกี่ยวกับการเขียนแบบ เครื่องประดับเข็มกลัด 4. แสดงความรู้เกี่ยวกับการเขียนแบบออกแบ เครื่องประดับก าไลข้อมือ เกณฑ์การปฏิบตัิงาน 1. สามารถเลือกใช้อุปกรณ์การเขียนแบบอัญ มณีได้อย่างถูกต้อง 9-11 12-16 21 35
8 2. ปฏิบัติงานเขียนแบบเครื่องประดับแหวนได้ อย่างถูกต้อง 3. ปฏิบัติงานเขียนแบบเครื่องประดับต่างหูได้ อย่างถูกต้อง 4. ปฏิบัติงานเขียนแบบเครื่องประดับเข็มกลัด ได้อย่างถูกต้อง 5. ปฏิบัติงานเขียนแบบเครื่องประดับก าไล ข้อมือได้อย่างถูกต้อง สอบปลายภาค
9 กรอบการจัดการเรียนรู้แบบบูรณาการ โครงการ และบูรณาการหลกัปรชัญาของเศรษฐกิจพอเพียง ด้านสังคม ด้านเศรษฐกิจ ด้านวัฒนธรรม ด้านสิ่งแวดล้อม ความรับผิดชอบต่อตนเอง และสังคม การมีจรรยาบรรณ ในวิชาชีพ การประยุกต์ความรู้น ามา พัฒนาชิ้นงานในรูปแบบ ใหม่ การรักษางานออกแบบ เครื่องประดับกับศิลปกรรม ไทย และการน ามา ประยุกต์ใช้ให้เข้ากับสภาพ สังคมปัจจุบัน การเรียนรู้ธรรมชาติ การสร้าง แรงบันดาลใจจากธรรมชาติมา สู่การออกแบบเขียนแบบงาน เครื่องประดับ ผลกระทบเพื่อความสมดุล พร้อมรับการเปลี่ยนแปลง สมรรถนะด้าน ความมีเหตุผล -การศึกษาในงานออกแบบแสดง แบบงานเครื่องประดับ สมรรถนะด้าน ความพอประมาณ -หลักการประยุกต์การออกแบบ แสดงแบบงานเครื่องประดับ สมรรถนะด้าน ความมภีมูิคมุ้กนั -ความเข้าใจในการออกแบบแสดง แบบที่เหมาะสมกับชิ้นงาน เงื่อนไข ด้านความรู้และทักษะ -ปรับประยุกต์การออกแบบเขียน แบบงานเครื่องประดับ วิชาการเขียนแบบงาน เครื่องประดับพื้นฐาน เงื่อนไข ด้านคณุธรรม จริยธรรม ค่านิยม คณุลกัษณะที่พึง ประสงค์ - ขยัน พากเพียร ใฝ่หาความรู้
10 แผนการจัดการเรียนรู้ หน่วยที่ 1 จ านวน 14 ชั ่วโมง สัปดาห์ที่ 1-2 ชื่อวิชา การเขียนแบบงานเครื่องประดับพื้นฐาน ชื่อหน่วย หลักการเขียนแบบ ชื่อเรื่อง หลักการออกแบบเขียนแบบเครื่องประดับ 1. สาระส าคัญ ชื่อเรื่องการเรียนรู้ที่ 1 หลักการเขียนแบบ (สัปดาห์ที่ 1) ความหมายและความส าคัญของงานออกแบบงานเขียนแบบ การออกแบบ (Gesign) หมายถึง การถ่ายทอดรูปแบบจากความคิดออกมาเป็นผลงาน ที่ ผู้อื่นสามารถมองเห็น รับรู้ หรือสัมผัสได้ เพื่อให้มีความเข้าใจในผลงานร่วมกัน โดยมีคามส าคัญ อยู่หลายประการ กล่าวคือ ในแง่ของ การวางแผน การการท างาน งานออกแบบจะช่วยให้ การ ท างานเป็นไปตามขั้นตอน อย่างเหมาะสมและประหยัดเวลา ดังนั้น อาจถือว่า การออกแบบ คือ การวางแผนการท างานก็ได้ ในแง่ของการน าเสนอผลงานนั้น ผลงานออกแบบจะช่วยให้ ผู้เกี่ยวข้องมีความ เข้าใจตรงกันอย่างชัดเจน ดังนั้นความส าคัญในด้านนี้ คือ เป็นสื่อความหมาย เพื่อความเข้าใจระหว่างกัน เป็นสิ่งที่ อธิบายรายละเอียดเกี่ยวกับงาน งานบางประเภทอาจมี รายละเอียดมากมายซับซ้อน ผลงานออกแบบจะช่วยให้ผู้เกี่ยวข้อง และผู้พบเห็นมีความเข้าใจที่ ชัดเจนขึ้น หรืออาจกล่าวได้ว่า ผลงานออกแบบ คือตัวแทนความคิดของผู้ออกแบบ ได้ทั้งหมด นั่นเอง ค านิยามความหมายของค าว่า การออกแบบ มีนักวิชาการหลายท่านได้ให้ค านิยามแตกต่าง กันออกไปตามความเชื่อ และความเข้าใจ (ทศพล จันทนะสาโร. ม.ป.ป. :ออนไลน์ ) โกลสไทน์ ( Golestein.1968 : 3 ) ให้ความเห็นว่า การออกแบบ คือการเลือก และการจัดสิ่ง ต่าง ๆ (วัตถุ สิ่งของ หรือเรื่องราวเนื้อหา) ด้วยจุดมุ่งหมายสองอย่าง คือ เพื่อให้มีระเบียบ และให้ มีความงาม เบฟลิน (Bevlin.1980:2) ให้ความเห็นว่า การออกแบบ คือการรวบรวมส่วนต่างๆ ให้ สัมพันธ์เข้าด้วยกันทั้งหมด อารี สุทธิพันธ์ (2527 : 8) ให้ความหมายของการออกแบบไว้ว่า การออกแบบหมายถึงการ รู้จักวางแผน เพื่อที่จะได้ลงมือกระท าตามที่ต้องการและการรู้จักเลือกวัสดุ วิธีการเพื่อท าตามที่ ต้องการนั้น โดยให้สอดคล้องกบลักษณะรูปแบบ และคุณสมบัติของวัสดุแต่ละชนิดตามความคิด สร้างสรรค์ ส าหรับการออกแบบอีกความหมายหนึ่งที่ให้ไว้ หมายถึงการ ปรับปรุงรูปแบบผลงาน ที่มีอยู่แล้ว หรือสิ่งต่างที่มีอยู่แล้วให้เหมาะสม ให้มีความแปลกความใหม่เพิ่มขึ้น
11 สิทธิศักดิ์ ธัญศรีสวัสดิ์กุล (2529:5) ให้ความเห็นว่า การออกแบบ เป็นกิจกรรมอันส าคัญ ประการหนึ่งของมนุษย์ ซึ่งหมายถึงสิ่งที่มีอยู่ในความนึกคิด อันอาจจะเป็นโครงการหรือรูปแบบที่ นักออกแบบก าหนดขึ้นด้วยการจัด ท่าทาง ถ้อยค า เส้น สี แสง เสียง รูปแบบ และวัสดุต่างๆ โดย มีกฎเกณฑ์ทางความงาม พาศนา ตัณฑลักษณ์ (2526 :293) ให้ความเห็นว่า การออกแบบ เป็นการสร้างสรรค์โดยมี แบบแผนตามความ ประสงค์ที่ก าหนดไว้ สรุปได้ว่า การออกแบบคือ การสร้างสรรค์สิ่งใหม่ และการปรับปรุงเปลี่ยนปลงของเดิมให้ดี ยิ่งขึ้น ด้วยการใช้วัสดุ และวิธีการที่เหมาะสม ตามแบบแผนและจุดมุ่งหมายที่ต้องการ 2. สมรรถนะและเกณฑก์ารปฏิบตัิงานประจ าหน่วย 2.1 สมรรถนะประจ าหน่วย 1. ความรู้เกี่ยวกับความเข้าใจความหมายการออกแบบงานเขียนแบบ 2.แสดงพฤติกรรมคุณธรรมด้านความมีวินัย สนใจใฝ่รู้ มีจิตอาสา 3. จุดประสงค์การเรียนรู้ประจ าหน่วย 3.1 จุดประสงค์ทั ่วไป 1. เพื่อให้มีความรู้ความเข้าใจความหมายการออกแบบงานเขียนแบบ 2. เพื่อให้กิจนิสัยมีความรอบคอบและยอมรับฟังความคิดเห็นผู้อื่น 3.2 จดุประสงคเ์ชิงพฤติกรรม 1. ระบุความหมายเกี่ยวกับการออกแบบงานเขียนแบบได้อย่างถูกต้อง 2. บอกประเภทหลัการออกแบบงานเขียนแบบได้อย่างถูกต้อง 3. ผู้เรียนแสดงพฤติกรรมที่ดีในการเข้าเรียน ตรงต่อเวลา ซักถามข้อสงสัยตามความ เหมาะสม และท าความสะอาดห้องเรียนตามข้อตกลง 4. สาระการเรียนรู้ 4.1 ความหมายของการออกแบบงานเขียนแบบ 4.2 ความส าคัญของการเขียนแบบ 4.3 ความส าคัญของการเขียนแบบอัญมณี 5. กิจกรรมการเรียนรู้ (สัปดาห์ที่ 1) ใช้วิธีการสอนแบบ ใช้วิธีสอนแบบบรรยาย คือ กระบวนการช่วยให้ผู้เรียนเกิดการเรียนรู้ด้วย การพูด บอก เล่า อธิบายเนื้อหา
12 ขั้นน าเข้าสู่บทเรียน ขั้นน าเข้าสู่บทเรียน 1.ครูผู้สอนแจ้งวัตถุประสงค์การเรียน กิจกรรมการเรียนการสอนและวิธีการประเมินผล 2.ครูผู้สอนน าเข้าสู่บทเรียนซักถามความรู้เดิมหรือปูพื้นฐานความรู้ด้านการออกแบบเขียน แบบงานเครื่องประดับ 3.ครูเปิด Power Point อธิบายความหมายของงานเขียนแบบเครื่องประดับงานเขียนแบบอัญ มณีและสอดแทรกคุณธรรมการมีพฤติกรรมที่ดีในการเข้าเรียน ตรงต่อเวลา ซักถามข้อสงสัยตาม ความเหมาะสม สื่อการเรียนรู้ Power Point เรื่องความหมายและความส าคัญของการออกแบบเขียนแบบอัญมณีและงาน เครื่องประดับ ขั้นการจัดการเรียนรู้ การสอน 1.ครูเปิด Power Point เรื่องความหมายของการออกแบบเขียนแบบครูผู้สอนบรรยาย ด าเนินการสอนหรือประกอบกิจกรรมการเรียนโดยที่น าเสนอรูปภาพฉายประกอบ 2.ครูน าภาพรูปภาพอัญมณีและงานเครื่องประดับมาประกอบการอธิบาย 3.ครูถาม-ตอบกับนักเรียน โดยครูยกตัวอย่างภาพรูปภาพอัญมณีและงานเครื่องประดับ แล้ว ถาม-ตอบเกี่ยวกับความหมายการออกแบบเขียนแบบเครื่องประดับกับการน าไปใช้ เช่น รูปแบบงาน แสดงแบบอัญมณีและเครื่องประดับมีการสื่อแสดงออกทางรูปแบบในด้านใดบ้าง 4.ครูนักเรียนช่วยกันสรูปความหมายและความส าคัญของการออกแบบเขียนแบบอัญมณีและ เครื่องประดับในแต่ละรูปแบบ ประเภท ตามล าดับ 5.ครูให้นักศึกษาท าใบงานที่ 1 เรื่องความส าคัญของเครื่องประดับมีด้านใดบ้าง โดยให้นักเรียน เขียนลงในสมุดบันทึกความรู้ของตนเอง ขั้นสรุป 1. ครูสุ่มนักศึกษาเล่าความรู้เกี่ยวกับเครื่องประดับมีประโยชน์ ความส าคัญด้านใดบ้าง 2. ครูสรุปเรื่องความหมายการออกแบบเขียนแบบอัญมณีและความส าคัญของเครื่องประดับ สื่อการเรียนรู้ Power Point เรื่องรูปแบบการเขียนแบบในงานต่างๆ และเขียนแบบออกแบบ เครื่องประดับอัญมณี,ภาพตัวอย่างการเขียนแบบออกแบบเครื่องประดับ,ภาพอุปกรณ์ที่ใช้ในการ เขียนแบบออกแบบเครื่องประดับ
13 6. สื่อและแหล่งการเรียนรู้ 6.1 หนังสือ ต าราเรียน/ 6.2 ใบเนื้อหา 6.3 รูปภาพการเครื่องประดับในประเภทต่างๆ 6.4 Power Point 7. หลักฐานการเรียนรู้ 7.1 แผนการจัดการเรียนรู้ 7.2 ใบความรู้ 7.3 แบบทดสอบ 7.4 บันทึกหลังการสอน 8. การวดัและประเมินผล 8.1เครื่องมือประเมิน 8.1.1 แบบประเมินผลพฤติกรรม 8.1.2 แบบทดสอบความรู้ 8.2เกณฑก์ารประเมิน 8.2.1 เกณฑ์ประเมินพฤติกรรมผู้เรียนไม่ต ่ากว่าร้อยละ 80 8.2.2 แบบทดสอบความรู้ไม่ต ่ากว่าร้อยละ 60 9. บันทึกผลหลังการจัดการเรียนรู้ 9.1 รายงานบันทึกหลังการสอน 5.กิจกรรมการเรียนร ู้ ชื่อเรื่อง หลักการออกแบบเขียนแบบ (สัปดาห์ที่ 2) ใช้วิธีการสอนแบบ ใช้วิธีสอนแบบบรรยาย คือ กระบวนการช่วยให้ผู้เรียนเกิดการเรียนรู้ด้วย การพูด บอก เล่า อธิบายเนื้อหา ปฏิบัติงาน การใช้เครื่องมือในการออกแบบงานเครื่องประดับพื้นฐาน สัญลักษณ์ที่ใช้ในการ เขียนแบบงานเครื่องประดับ และการแสดงแบบ ขั้นน าเข้าสู่บทเรียน ขั้นน าเข้าสู่บทเรียน 1.ครูผู้สอนแจ้งวัตถุประสงค์การเรียน กิจกรรมการเรียนการสอนและวิธีการประเมินผล
14 2.ครูผู้สอนน าเข้าสู่บทเรียนซักถามความรู้เดิมหรือปูพื้นฐานความรู้ด้านการออกแบบเขียน แบบอัญมณีและงานเครื่องประดับ 3.ครูเปิด Power Point อธิบายความหมายของงานการออกแบบเขียนแบบอัญมณีและงาน เครื่องประดับ 4.และสอดแทรกคุณธรรมการมีพฤติกรรมที่ดีในการเข้าเรียน ตรงต่อเวลา ซักถามข้อสงสัย ตามความเหมาะสม สื่อการเรียนรู้ 1. Power Point เรื่องความหมายและความส าคัญของการออกแบบเขียนแบบอัญมณีและงาน เครื่องประดับ ขั้นการจัดการเรียนรู้ การสอน 1.ครูเปิ ด Power Point เรื่องความหมายของการออกแบบเขียนแบบอัญมณีและงาน เครื่องประดับ 2.ครูผู้สอนบรรยายด าเนินการสอนหรือประกอบกิจกรรมการเรียนโดยที่น าเสนอรูปภาพฉาย ประกอบ 3.ครูน าภาพรูปภาพการออกแบบเขียนแบบอัญมณีและงานเครื่องประดับมาประกอบการ อธิบาย 4.ครูถาม-ตอบกับนักเรียน โดยครูยกตัวอย่างภาพรูปภาพการออกแบบเขียนแบบอัญมณีและ งานเครื่องประดับ แล้วถาม-ตอบเกี่ยวกับความหมายของงานการออกแบบเขียนแบบอัญมณีและงาน เครื่องประดับกับการน าไปใช้ เช่น รูปแบบงานเครื่องประดับมีการสื่อแสดงออกทางรูปแบบในด้าน ใดบ้าง 5. ครูให้นักเรียนปฏิบัติงานเขียนแบบ การใช้สัญลักษณ์ในงานเขียนแบบเครื่องประดับพื้นฐาน การแสดงแบบในงานเขียนแบบ ปฏิบัติงาน ครูนักเรียนช่วยกันสรูปความหมายและความส าคัญของการออกแบบเขียนแบบอัญมณีและ งานเครื่องประดับในแต่ละรูปแบบ ประเภท ตามล าดับ 6.ครูให้นักศึกษาท าใบงานที่ 2 เรื่องความส าคัญของการออกแบบเขียนแบบอัญมณีและงาน เครื่องประดับมีด้านใดบ้าง โดยให้นักเรียนเขียนลงในสมุดบันทึกความรู้ของตนเอง ขั้นสรุป 1. ครูสุ่มนักศึกษาเล่าความรู้เกี่ยวกับการออกแบบเขียนแบบอัญมณีและงานเครื่องประดับมี ประโยชน์ ความส าคัญด้านใดบ้าง 2. ครูสรุปเรื่องความหมายและความส าคัญของการออกแบบเขียนแบบอัญมณีและงาน เครื่องประดับ
15 สื่อการเรียนรู้ Power Point เรื่องรูปแบบการเขียนแบบในงานต่างๆ และเขียนแบบออกแบบเครื่อง ประดับอัญมณี,ภาพตัวอย่างการเขียนแบบออกแบบเครื่องประดับ,ภาพอุปกรณ์ที่ใช้ในการเขียนแบบ ออกแบบเครื่องประดับ 6. สื่อและแหล่งการเรียนรู้ 6.1 หนังสือ ต าราเรียน/ 6.2 ใบเนื้อหา 6.3 รูปภาพการเครื่องประดับในประเภทต่างๆ 6.4 Power Point 7. หลักฐานการเรียนรู้ 7.1 แผนการจัดการเรียนรู้ 7.2 ใบความรู้ 7.3 แบบทดสอบ 7.4 บันทึกหลังการสอน 8. การวดัและประเมินผล 8.1เครื่องมือประเมิน 8.1.1 แบบประเมินผลพฤติกรรม 8.1.2 แบบทดสอบความรู้ 8.2เกณฑก์ารประเมิน 8.2.1 เกณฑ์ประเมินพฤติกรรมผู้เรียนไม่ต ่ากว่าร้อยละ 80 8.2.2 แบบทดสอบความรู้ไม่ต ่ากว่าร้อยละ 60 9. บันทึกผลหลังการจัดการเรียนรู้ 9.1 รายงานบันทึกหลังการสอน
16 สาขาวิชา : คอมพิวเตอร์กราฟฟิก ชื่อวิชา : การเขียนแบบงานเครื่องประดับพื้นฐาน งาน : หลักการออกแบบเขียนแบบเครื่องประดับ ใบเนื้อหา หน้า 1 แผ่นที่ : 1 การออกแบบเขียนแบบ การออกแบบ เป็นความคิดสร้างสรรค์ขึ้นเพื่อต้องกานสร้างผลิตภัณฑ์ชิ้นนั้นๆ โดยการสเก็ตซ์หรือ เขียนแบบแล้วท าการอ่านแบบต่อไป เนื่องจากการอ่านแบบเป็นการศึกษาถึงรูปร่างลักษณะรายละเอียด ของชิ้นงาน เพื่อต้องการทราบความสัมพันธ์และวัสดุ ตลอดจนการประมาณราคา การออกแบบ หมายถึง การถ่ายทอดรูปแบบจากความคิดออกมาเป็นผลงาน ที่ผู้อื่นสามารถมองเห็น รับรู้ หรือสัมผัสได้ เพื่อให้มีความเข้าใจในผลงานร่วมกัน แบบที่คิดออกมาอาจเป็นสิ่งที่เป็นไปได้จริง หรือ แบบที่เป็นลักษณะเพื้อฝัน เป็นเพียงนามธรรมก็ได้ หลักทั่วไปก่อนการออกแบบ จะต้องพิจารณาหรือค านึงถึงสิ่งต่อไปนี้ (ปฐม สมศรี. 2553: ออนไลน์). 1. รูปร่าง (Shape) คือ รูปแบน ๆ มี 2 มิติมีความกว้างกับความยาวไม่มีความหนาเกิดจากเส้น รอบนอกที่แสดงพื้นที่ขอบเขตของรูปต่าง ๆ เช่น รูปวงกลม รูปสามเหลี่ยม หรือ รูปอิสระที่แสดงเนื้อที่ ของผิวที่เป็นระนาบมากกว่าแสดงปริมาตรหรือมวล ดังภาพประกอบที่ 1 ภาพ 1 การออกแบบรูปร่างต่าง ๆ ที่มา: ปฐม สมศรี. การออกแบบเขียนแบบ 2553:ออนไลน์.
17 สาขาวิชา : คอมพิวเตอร์กราฟฟิก ชื่อวิชา : การเขียนแบบงานเครื่องประดับพื้นฐาน งาน : หลักการออกแบบเขียนแบบเครื่องประดับ ใบเนื้อหา หน้า 2 แผ่นที่ : 2 2. รูปทรง (Form) คือ รูปที่ลักษณะเป็น 3 มิติโดยนอกจากจะแสดง ความกว้าง ความยาวแล้ว ยังมีความลึก หรือความหนา นูน ด้วย เช่น รูปทรงกลม ทรงสามเหลี่ยม ทรงกระบอก เป็นต้น ให้ ความรู้สึกมีปริมาตร ความหนาแน่น มีมวลสาร ที่เกิดจากการใช้ ค่าน ้าหนัก หรือการจัดองค์ประกอบ ของรูปทรง หลายรูปรวมกัน ดังภาพประกอบที่ 2 ภาพ 2 รูปทรงต่างๆ ที่มา: ปฐม สมศรี. การออกแบบเขียนแบบ 2553:ออนไลน์ 3. ขนาดและสัดส่วน ขนาด (Dimensions) หมายถึง ลักษณะของวัตถุ ที่จะเขียน คือ มีลักษณะใหญ่เล็ก กว้างยาว ตามที่เรารับรู้ได้ ตามหลักการมองเห็นภาพด้วยสายตา ของเราคือ วัตถุชนิดเดียวกัน ขนาดเท่ากัน อยู่ ใกล้กว่าจะมีขนาด ใหญ่กว่าวัตถุที่อยู่ไกล ออกไป และยิ่งอยู่ไกลมากเท่าไร ก็ยิ่งเล็กลงไปจนมองไม่เห็น สัดส่วน (Proportion) หมายถึง การจัดภาพ หรือ การเขียนภาพให้ได้ขนาดและที่สว่างจน เกิดความสมส่วน ซึ่งกันและกัน ซึ่งเกิดความสัมพันธ์กันด้วยดี ในการปฏิบัติงานศิลปะ สัดส่วนมี ความส าคัญมากจะต้องมีความสัมพันธ์กับขนาดเป็นอย่างดีด้วย ขนาดและสัดส่วนมีความสัมพันธ์กับ รูปร่าง รูปทรง เมื่อเราน ารูปร่าง รูปทรง มาจัดองค์ประกอบเข้าด้วยกัน จะท าให้เกิดความรู้สึกดังนี้ - ขนาดใกล้เคียงกัน ให้ความรู้สึกกลมกลืน - ขนาดต่างกัน ให้ความรู้สึกขัดแย้ง
18 สาขาวิชา : คอมพิวเตอร์กราฟฟิก ชื่อวิชา : การเขียนแบบงานเครื่องประดับพื้นฐาน งาน : หลักการออกแบบเขียนแบบเครื่องประดับ ใบเนื้อหา หน้า 3 แผ่นที่ : 3 4. สีสันและความสวยงาม (colour) การออกแบบต้องมีเรื่องการใช้สีเข้าไปเกี่ยวข้องด้วยเพราะสีนั้นมี ประโยชน์ด้านความรู้สึก สีแสด ให้ความรู้สึก ตื่นเต้น สีน ้าเงิน ให้ความรู้สึก เคร่งขรึม สีชมพู ให้ความรู้สึก อ่อนหวาน 5. ประโยชน์ใช้สอย (Use) การออกแบบนั้นจะต้องค านึงถึงความเหมาะสมกับประโยชน์ใช้สอย ผลิตผลงานเมื่อออกมาแล้วสามารถใช้ประโยชน์ได้จริง และมีความสอดคล้องกับการใช้งานเช่น ออกแบบ แจกันส าหรับใส่ดอกไม้ออกแบบโอ่งส าหรับใส่น ้า เป็นต้น 6. ความประหยัด (Economize) ความประหยัดเป็นสิ่งจ าเป็นอย่างมาก การออกแบบต้งอค านึงถึงทุน ที่ใช้ต้องน้อยที่สุด ต้องประหยัดไม่ใช้งบประมาณให้สิ้นเปลืองโดยเปล่าประโยชน์ 7. มีคุณค่า (Worthy) การออกแบบต้องเน้นที่การเพิ่มคุณค่า โดยการออกแบบที่มีรายละเอียดเพิ่ม ผลงาน มีความประณีต เรียบร้อย ความมีคุณค่ามิใช่ที่การตีราคา แต่จะเป็นการประเมินโดยรวมว่า มีคุณค่า 8. การเลือกใช้ วัสดุ อุปกรณ์ (Material) ต้องให้มีความเหมาะสมกับงาน ควรเป็นวัสดุพื้นบ้านและหา ได้ง่ายตามท้องตลาด มีมากพอ หาได้ง่าย ราคาถูก และเป็นวัสดุที่แข็งแรงทนทาน 9. กระประบวนการหรือขั้นตอน (Process) การออกแบบต้องค านึงถึงความยากง่าย ความ สลับซับซ้อนของการด าเนินงานหรือการกระท าด้วยเพราะส่วนจะเป็นสิ่งหนึ่งที่ท าให้เกิดอุปสรรคต่อการ สร้างสรรค์ผลงานหรือการท างาน การลดขั้นตอนกระบวนการท างานลงได้ก็อยู่ที่การออกแบบด้วยเช่นกัน
19 สาขาวิชา : คอมพิวเตอร์กราฟฟิก ชื่อวิชา : การเขียนแบบงานเครื่องประดับพื้นฐาน งาน : หลักการออกแบบเขียนแบบเครื่องประดับ ใบเนื้อหา หน้า 4 แผ่นที่ : 4 ความหมายและความส าคัญของงานออกแบบงานเขียนแบบ การออกแบบ (Gesign) หมายถึง การถ่ายทอดรูปแบบจากความคิดออกมาเป็นผลงาน ที่ผู้อื่น สามารถมองเห็น รับรู้ หรือสัมผัสได้ เพื่อให้มีความเข้าใจในผลงานร่วมกัน โดยมีคามส าคัญอยู่หลายประการ กล่าวคือ ในแง่ของ การวางแผน การการท างาน งานออกแบบจะช่วยให้ การท างานเป็นไปตามขั้นตอน อย่าง เหมาะสมและประหยัดเวลา ดังนั้น อาจถือว่า การออกแบบ คือ การวางแผนการท างานก็ได ในแง่ของการ น าเสนอผลงานนั้น ผลงานออกแบบจะช่วยให้ผู้เกี่ยวข้องมีความ เข้าใจตรงกันอย่างชัดเจน ดังนั้นความส าคัญ ในด้านนี้ คือ เป็นสื่อความหมาย เพื่อความเข้าใจระหว่างกัน เป็นสิ่งที่ อธิบายรายละเอียดเกี่ยวกับงาน งาน บางประเภทอาจมีรายละเอียดมากมายซับซ้อน ผลงานออกแบบจะช่วยให้ผู้เกี่ยวข้อง และผู้พบเห็นมีความ เข้าใจที่ชัดเจนขึ้น หรืออาจกล่าวได้ว่า ผลงานออกแบบ คือตัวแทนความคิดของผู้ออกแบบ ได้ทั้งหมดนั่นเอง ค านิยามความหมายของค าว่า การออกแบบ มีนักวิชาการหลายท่านได้ให้ค านิยามแตกต่างกัน ออกไปตามความเชื่อ และความเข้าใจ (ทศพล จันทนะสาโร. ม.ป.ป. :ออนไลน์ ) โกลสไทน์ ( Golestein.1968 : 3 ) ให้ความเห็นว่า การออกแบบ คือการเลือก และการจัดสิ่ง ต่าง ๆ (วัตถุ สิ่งของ หรือเรื่องราวเนื้อหา) ด้วยจุดมุ่งหมายสองอย่าง คือ เพื่อให้มีระเบียบ และให้มีความงาม เบฟลิน (Bevlin.1980:2) ให้ความเห็นว่า การออกแบบ คือการรวบรวมส่วนต่างๆ ให้สัมพันธ์ เข้าด้วยกันทั้งหมด อารี สุทธิพันธ์ (2527 : 8) ให้ความหมายของการออกแบบไว้ว่า การออกแบบหมายถึงการรู้จัก วางแผน เพื่อที่จะได้ลงมือกระท าตามที่ต้องการและการรู้จักเลือกวัสดุ วิธีการเพื่อท าตามที่ต้องการนั้น โดย ให้สอดคล้องกบลักษณะรูปแบบ และคุณสมบัติของวัสดุแต่ละชนิดตามความคิดสร้างสรรค์ส าหรับการ ออกแบบอีกความหมายหนึ่งที่ให้ไว้ หมายถึงการ ปรับปรุงรูปแบบผลงานที่มีอยู่แล้ว หรือสิ่งต่างที่มีอยู่แล้วให้ เหมาะสม ให้มีความแปลกความใหม่เพิ่มขึ้น สิทธิศักดิ์ ธัญศรีสวัสดิ์กุล (2529:5) ให้ความเห็นว่า การออกแบบ เป็นกิจกรรมอันส าคัญประการ หนึ่งของมนุษย์ซึ่งหมายถึงสิ่งที่มีอยู่ในความนึกคิด อันอาจจะเป็นโครงการหรือรูปแบบที่นักออกแบบก าหนด ขึ้นด้วยการจัด ท่าทาง ถ้อยค า เส้น สี แสง เสียง รูปแบบ และวัสดุต่างๆ โดยมีกฎเกณฑ์ทางความงาม
20 สาขาวิชา : คอมพิวเตอร์กราฟฟิก ชื่อวิชา : การเขียนแบบงานเครื่องประดับพื้นฐาน งาน : หลักการออกแบบเขียนแบบเครื่องประดับ ใบเนื้อหา หน้า 5 แผ่นที่ : 5 พาศนา ตัณฑลักษณ์ (2526 :293) ให้ความเห็นว่า การออกแบบ เป็นการสร้างสรรค์โดยมีแบบ แผนตามความ ประสงค์ที่ก าหนดไว้ สรุปได้ว่า การออกแบบคือ การสร้างสรรค์สิ่งใหม่ และการปรับปรุงเปลี่ยนปลงของเดิมให้ดียิ่งขึ้น ด้วยการใช้วัสดุ และวิธีการที่เหมาะสม ตามแบบแผนและจุดมุ่งหมายที่ต้องการ ความหมายของงานเขียนแบบ การเขียนแบบเป็นสาขาวิชาหนึ่งที่ใช้ในงานอุตสาหกรรมทั่วโลก เพื่อแสดงรูปร่างลักษณะและรูป รางขนาดของสิ่งของ การเขียนแบบเป็นการแสดงให้เห็นภาพอย่างแจ่มชัดทั้งลักษณะรูปร่างขนาดทุก ๆ ส่วน ดังนั้นการเขียนแบบจึงเป็นสิ่งจ าเป็นที่ขาดไม่ได้ในงานช่างและงานสร้างสรรค์ต่าง ๆ เรียกได้ว่าวิชา เขียนแบบเป็นหัวใจของงานช่างทุกชนิด แม้แต่ในสมัยโบราณการเขียนแบบยังไม่เจริญเหมือนสมัยนี้แต่ช่างก็ พยายามถ่ายทอดความคิดลงในแผ่นหิน โดยมิได้แยกชิ้นส่วนให้เห็นชัดเจน ซึ่งไม่สะดวกในการท างานนัก แต่ก็ดีกว่าที่จะท าโดยไม่มีแบบแผนเสียเลย ทศพล จันทนะสาโร (ม.ป.ป. :ออนไลน์) กล่าวไว้ถึงความส าคัญการเขียนแบบมีความส าคัญ ดังนี้ ในงานช่างอุตสาหกรรม “แบบงาน” เป็นหัวใจส าคัญหรืออาจกล่าวได้ว่าเป็นภาษาสากลที่ใช้ แสดงหรือสื่อความหมายของงานที่จะสร้างหรือต้องการผลิตขึ้นมา ภาพหรือรูปร่างที่เรียกว่าแบบงาน นั้น เขียนขึ้นโดยใช้เส้นชนิดต่างๆ สัญลักษณ์และเครื่องหมายเฉพาะอื่นๆ เมื่อประกอบกันขึ้นมาเป็น รูปทรง สามารถใช้สื่อความหมายให้ผู้เกี่ยวข้องได้เห็นรูปร่าง ขนาด ลักษณะของผิวงานชนิดของวัสดุ เข้าใจ วิธีการและขั้นตอนในการสร้างหรือการผลิต นอกจากนี้ผู้เกี่ยวข้องยังสามารถน าแบบงานมาค านวณหาปริมาณของวัสดุ ประมาณราคาและ ระยะเวลาในการสร้างหรือผลิตงานนั้นได้เป็นการยากที่จะระบุว่าอาชีพใดที่ไม่ต้องการความสามารถในการ อ่าน
21 สาขาวิชา : คอมพิวเตอร์กราฟฟิก ชื่อวิชา : การเขียนแบบงานเครื่องประดับพื้นฐาน งาน : หลักการออกแบบเขียนแบบเครื่องประดับ ใบเนื้อหา หน้า 6 แผ่นที่ : 6 แบบและเข้าใจแบบการที่จะสร้างอาคารที่พักอาศัย โต๊ะ เก้าอี้ ฯลฯ หรือของอื่นใดที่ผลิตขึ้นในโรงงาน อุตสาหกรรม ต้องอาศัยการออกแบบและเขียนแบบขึ้นมาก่อน เช่น อุตสาหกรรมการผลิตรถยนต์ บริษัท จะต้องออกแบบเป็นรุ่นๆ ซึ่งต้องใช้วิศวกรหลากหลายสาขาในการด าเนินการ สุประดิษฐ วังพฤกษ์(ม.ป.ป. :ออนไลน์) การเขียนแบบเป็นสาขาวิชาหนึ่งที่ใช้ในงาน อุตสาหกรรมทั่วโลก เพื่อแสดงรูปร่างลักษณะและรูปรางขนาดของสิ่งของ การเขียนแบบเป็นการแสดงให้เห็น ภาพอย่างแจ่มชัดทั้งลักษณะรูปร่างขนาดทุก ๆ ส่วน ดังนั้นการเขียนแบบจึงเป็นสิ่งจ าเป็นที่ขาดไม่ได้ในงาน ช่างและงานสร้างสรรค์ต่าง ๆ เรียกได้ว่าวิชาเขียนแบบเป็นหัวใจของงานช่างทุกชนิด แม้แต่ในสมัยโบราณ การเขียนแบบยังไม่เจริญเหมือนสมัยนี้แต่ช่างก็พยายามถ่ายทอดความคิดลงในแผ่นหิน โดยมิได้แยกชิ้นส่วน ให้เห็นชัดเจน ซึ่งไม่สะดวกในการท างานนัก แต่ก็ดีกว่าที่จะท าโดยไม่มีแบบแผนเสียเลย วิชาญ ฤทธิเดช ( 2553. :ออนไลน์) งานเขียนแบบนั้นได้เริ่มต้นมาตั้งแต่ยุคก่อน ประวัติศาสตร์ หรือมีควบคู่กันมากับการเกิดของมนุษย์เลยก็ว่าได้ เพราะมนุษย์ทุกชาติทุกเผ่าพันธุ์ต้องมี การติดต่อสื่อสารซึ่งกันและกัน ดังนั้นงานขีดเขียนที่ค้นพบในที่ต่าง ๆ จึงเป็นหลักฐานได้ว่าการขีดเขียน เหล่านั้นเป็นสื่อที่ท าให้เกิดความเข้าใจในสารที่ต้องการแจ้งให้คนที่พบเห็นในภายหลังได้เข้าใจความหมาย ของงานเหล่านั้น ในปัจจุบัน เทคโนโลยีใหม่ ๆ ได้เข้ามามีบทบาทต่องานอุตสาหกรรมของเมืองไทยเป็น อย่างมากไม่ว่าจ าเป็นอุตสาหกรรมขนาดเล็กหรือขนาดใหญ่ก็ตาม บทบาทที่ส าคัญในการด าเนินการผลิต ชิ้นส่วนหรือสินค้าที่ต้องการผลิตออกจ าหน่ายนั้นต้องขึ้นอยู่กับตลาด ภาพแบบของสินค้าที่ผลิต ออกจ าหน่ายส่วนใหญ่ได้แนวความคิดที่เป็ นนามธรรมจากผู้ออกแบบ แล้วจึงด าเนินการให้เป็น รูปธรรม โดยการขีดเขียนภาพตามแนวความคิดที่คิดไว้ การที่มีการขีดเขียนภาพตามแนวความคิดนั้น เรา เรียกว่า “แบบงาน” โดยผู้ที่ขีดเขียนเป็นครั้งแรกเราเรียกว่า “ผู้ออกแบบ” และแบบนี้จะถูกแก้ไขปรับปรุง จนมีความสมบูรณ์และเหมาะสม จากการที่ผู้ออกแบบได้ออกแบบไว้อย่างคร่าว ๆ ยังเป็นแบบที่ไม่สมบูรณ์ ก็จ าเป็นจะต้องมีผู้เขียนแบบให้สมบูรณ์อีกครั้งหนึ่ง ผู้ที่เขียนแบบให้สมบูรณ์เราเรียกว่า “ช่างเขียนแบบ” ใน ส่วนแบบงานนั้นเราเรียกว่า “งานเขียนแบบ” งานออกแบบเขียนแบบ เป็นงานที่แสดงออกให้เห็นถึงความคิด ที่สร้างสรรค์ออกมาเป็นแบบในด้านต่าง ๆ เช่น สถาปัตยกรรม วิศวกรรม ศิลปกรรม รวมทั้งแสดงถึงความ เจริญรุ่งเรืองของอารยธรรมในแต่ละยุคแต่ละสมัยอีกด้วย ในประเทศไทยสามารถพบเห็นสถาปัตยกรรมต่าง ๆ ได้จากโบราณสถาน หรือโบราณวัตถุต่าง ๆ เป็นต้น ซึ่งเป็นผลงานที่ได้จากการออกแบบเขียนแบบ ออกมาจากความคิดและจินตนาการของผู้ออกแบบแล้วจึงน าไปสร้างหรือผลิตเป็นชิ้นงาน โดยน ามาประยุกต์ ร่วมกับความรู้วิชาการสาขาอื่น ๆ จนส าเร็จ
22 สาขาวิชา : คอมพิวเตอร์กราฟฟิก ชื่อวิชา : การเขียนแบบงานเครื่องประดับพื้นฐาน งาน : หลักการออกแบบเขียนแบบเครื่องประดับ ใบเนื้อหา หน้า 7 แผ่นที่ : 7 ความส าคัญของงานเขียนแบบ ในงานช่างด้านต่างๆ แบบงานนั้นเป็นสื่อที่ถือว่าเป็นหัวใจส าคัญของงานช่างทุกสาขา ไม่ว่าจะ เป็นวิศวกร ช่างเทคนิค และคนงานที่เกี่ยวข้องกับการผลิต ทุกคนต้องสเกตซ์หรือเขียนแบบพร้อมทั้งสามารถ อ่านแบบได้เนื่องจากการเขียนแบบเป็นองค์ประกอบที่ส าคัญในงานช่างอุตสาหกรรม ตลอดจนการจะผลิต ชิ้นงานสิ่งประดิษฐ์ หรือสิ่งปลูกสร้างต่างๆ ก็จะต้องมีแบบงานเป็นหลัก แบบงานที่ดีจึงต้องมีลักษณะที่ง่าย กระชับ เที่ยงตรง จึงจะท าให้ผู้ผลิตหรือผู้สร้างเข้าใจ จินตนาการมองเห็นรูปร่าง ขนาด และส่วนประกอบ ต่างๆ ของชิ้นส่วนงานเหล่านั้นได้ สามารถน ามาวางแผนขั้นตอนการท างาน ตลอดจนถึงการประมาณการ ระยะเวลาที่ผลิตได้(ทศพล จันทนะสาโร. ม.ป.ป. :ออนไลน์ ) การเขียนแบบมีความส าคัญมากในงานช่างอุตสาหกรรม เพราะแบบงานเป็นภาษาสากลที่ใช้สื่อ ความหมายกัน ระหว่างวิศวกรกับช่างเขียนแบบ ช่างเทคนิคและช่างฝีมือ ขอบข่ายของงานจะครอบคลุมทุก สาขา ในโรงงานขนาดใหญ่การเขียนแบบจะเขียนเฉพาะเรื่องใดเรื่องหนึ่งเท่านั้น แต่ในโรงงานขนาดเล็กการ เขียนแบบจะเขียนชิ้นงานทั่วๆ ผู้เขียนแบบจ าเป็นจะต้องมีความรู้พื้นฐานเรื่องการเขียนแบบของสาขานั้นๆ เช่นกัน ต้องเรียนรู้ทั้งด้านการเขียนแบบสั่งงานและความสามารถในการอ่านแบบเพื่อท างานตามแบบ ซึ่ง สามารถจ าแนกลักษณะของงานเขียนแบบชนิดต่างๆ ได้ ดังนี้ 1. งานเขียนแบบทางสถาปัตยกรรม โดยสถาปนิกจะออกแบบและเขียนแบบ ส าหรับการ ก่อสร้างอาคารที่พักอาศัย และอาคารพาณิชย์โดยค านึงถึงประโยชน์ใช้สอย งบประมาณการก่อสร้าง การใช้ งานอย่างคุ้มค่า 2. งานเขียนแบบไฟฟ้าและอิเลคทรอนิกส์เป็นแบบงานที่แสดงลักษณะวงจร การไหลของ กระแสไฟฟ้า และวงจรอิเลคทรอนิกส์โดยทั่วไปแล้วการเขียนแบบจะใช้แทนโดยสัญลักษณ์เพื่อความสะดวก และรวดเร็วในการเขียนแบบ 3. งานเขียนแบบงานท่อ เป็นแบบงานที่แสดงต าแหน่ง ชนิด และขนาดของท่อที่ติดตั้งใน อาคารบ้านพัก โดยทั่วไปจะใช้สัญลักษณ์ทางกราฟิก แทนท่อ ลิ้น และอุปกรณ์ แบบงานอาจเป็นภาพหนึ่ง ด้าน สองด้าน หรือสามด้านก็ได้แผ่นภาพตัวท่ออาจเขียนแทนด้วยเส้นเดี่ยวหรือเส้นคู่ใช้แทนระบบที่เป็นท่อ ใหญ่ส่วนท่อที่มีขนาดเล็กนิยมเขียนแทนด้วยเส้นเดี่ยว 4. งานเขียนแบบเครื่องกล เป็นแบบงานที่เขียนแสดงลักษณะ รูปร่างของชิ้นส่วนต่างๆ ของ เครื่องจักรกล และเครื่องกล เพื่อจะน าไปผลิตเป็นตามกระบวนการทางอุตสาหกรรม ให้ได้ชิ้นส่วนต่างๆ ตาม แบบ การเขียนแบบเครื่องกลฃ แบ่งได้เป็น 2 ลักษณะ คือ 4.1 แบบภาพแยกชิ้น เป็นการเขียนแบบชิ้นส่วนแต่ละชิ้น ของเครื่องจักรกล หรืออุปกรณ์
23 สาขาวิชา : คอมพิวเตอร์กราฟฟิก ชื่อวิชา : การเขียนแบบงานเครื่องประดับพื้นฐาน งาน : หลักการออกแบบเขียนแบบเครื่องประดับ ใบเนื้อหา หน้า 8 แผ่นที่ : 8 เครื่องใช้ต่างๆ เพื่อแสดงลักษณะ รูปร่าง ขนาด และรายละเอียดของชิ้นส่วนแต่ละชิ้นให้ชัดเจน ท าให้ง่ายต่อการอ่านแบบและเขียนแบบ เพื่อผลิตชิ้นส่วน น าไปประกอบเป็นเครื่องจักร 4.2 แบบภาพประกอบ เป็นการเขียนแบบที่แสดงลักษณะรูปร่าง ชิ้นส่วนของเครื่องจักรกล หรืออุปกรณ์ต่างๆ ว่าประกอบกันอย่างไร ชิ้นส่วนแต่ละชิ้นอยู่ต าแหน่งใด แบบภาพประกอบ มีส่วนส าคัญ และจ าเป็นต่อการผลิตชิ้นส่วน เพราะต้องแสดงการประกอบของชิ้นส่วนหลายๆ ชิ้น ท าให้สามารถวางแผน กระบวนการผลิต และการควบคุมการผลิตให้เป็นไปตามแบบงาน 5. การเขียนแบบผลิตภณัฑ์(Product Drawing) เป็นการเขียนแบบเกี่ยวกับผลิตภัณฑ์ซึ่งช่วย ให้เข้าใจในตัวผลิตภัณฑ์ได้เป็นอย่างดีสามารถจ าแนกประเภทได้ดังนี้(ทศพล จันทนะสาโร.ม.ป.ป.:ออนไลน์ ) 5.1 การเขียนภาพฉาย (Orthographic Drawing) 5.2 การเขียนแบบภาพสามมิติ(Three Dimension Drawing) กล่าวโดยสรุปการเขียนแบบอาจจ าแนกประเภทได้แตกต่างกัน ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับเกณฑ์ที่ใช้ในการ จ าแนกประเภท อย่างไรก็ตามความมุ่งหมายของการเขียนแบบก็คือ การถ่ายทอดความคิดลงบน แผ่นกระดาษหรือวัสดุอื่น ๆ โดยมีรูปแบบที่เป็นสากลซึ่งประกอบด้วยเส้น ภาพ สัญลักษณ์ และค าอธิบาย ประกอบอย่างละเอียดสามารถน าไปผลิตชิ้นงานจริงได้ ประโยชน์ของการเขียนแบบ ประโยชน์ของการเขียนแบบ กล่าวได้ดังนี้(ทศพล จันทนะสาโร. ม.ป.ป. :ออนไลน์ ) 1.การเขียนแบบเป็ นสื่อกลาง ในกระบวนการผลิตชิ้นงานมนุษย์ไม่สามารถถ่ายทอด ความคิดออกไปยังบุคคลหลาย ๆ คนซึ่งอยู่ในสถานที่ต่างกันในเวลาเดียวกันได้ จึงมีความจ าเป็นต้อง เขียนแบบเพื่อเป็นสื่อกลางให้บุคคลที่เกี่ยวข้องมีความเข้าใจที่ตรงกัน ซึ่งช่วยให้กระบวนการผลิตชิ้นงาน เป็นไปอย่างถูกต้องตรงตามความต้องการ
24 สาขาวิชา : คอมพิวเตอร์กราฟฟิก ชื่อวิชา : การเขียนแบบงานเครื่องประดับพื้นฐาน งาน : หลักการออกแบบเขียนแบบเครื่องประดับ ใบเนื้อหา หน้า 9 แผ่นที่ : 9 2.การเขียนแบบเป็นเอกสารอ้างอิง ในการผลิตชิ้นงานซึ่งมีข้อตกลงระหว่างผู้ว่าจ้างและผู้รับจ้าง หรือผู้ท าการผลิต การเขียนแบบเป็นเอกสารประกอบที่ช่วยให้การท าสัญญาจ้างเป็นไปโดยสมบูรณ์ และไม่ มีความขัดแย้งในการผลิตชิ้นงานในภายหลัง 3.การเขียนแบบเป็นภาษาสากล การเขียนได้รับการยกย่องว่าเป็นภาษาสากลหรือภาษาของ อุตสาหกรรม เมื่อเขียนแบบลงบนวัสดุ เช่น หนังสัตว์ กระดาษ หรือสิ่งใดก็ได้ที่สามารถเก็บรักษาได้เป็น เวลานาน ท าให้คนรุ่นต่อมาสามารถศึกษาได้ทราบถึงแนวคิดและความเป็นมาของการผลิตชิ้นงาน นั้น และสามารถพัฒนาชิ้นงานนั้นให้ดีขึ้นโดยอาศัยแบบดังกล่าวเป็นหลักในการศึกษา กล่าวโดยสรุปการเขียนแบบ มีวิวัฒนาการมาอย่างยาวนานและได้รับการยอมรับว่าเป็น ภาษาสากลที่ใช้ในการสื่อสารภาษาหนึ่งที่สามารถเข้าใจได้ทุกชนชาติ มีความส าคัญและความจ าเป็นต่องาน ช่างหรืองานอุตสาหกรรมในโลกปัจจุบัน สรุป จากความเป็นมาดังกล่าว งานเขียนแบบมีบทบาทส าคัญมาตั้งแต่อดีตกาลจนถึงปัจจุบัน อาชีพ งานเขียนแบบได้แตกแขนงออกไปอย่างมากมาย จนสามารถก าหนดเป็นลักษณะวิชาชีพงานเขียนแบบ ได้ เช่น ช่างเขียนแบบเครื่องกล ช่างเขียนแบบสถาปัตยกรรม ช่างเขียนแบบไฟฟ้า อิเลคทรอนิกส์ เป็น ต้น ในส่วนของผู้เริ่มต้นการศึกษาวิชาเขียนแบบนั้น จ าเป็นอย่างยิ่งที่จะต้องศึกษาพื้นฐาน ต่าง ๆ เป็นอย่างดีก่อนที่จะศึกษารายละเอียดหรือรูปแบบวิธีการเขียนแบบต่าง ๆ ต่อไป ดังนั้น เพื่อ เป็นการฝึกพื้นฐานของงานออกแบบเขียนแบบ จึงขอให้นักเรียนได้ฝึกปฏิบัติตามแบบฝึกให้เป็นไปอย่าง ต่อเนื่อง ตลอดจนศึกษาค้นคว้าจากหนังสือ ต ารา และค าแนะน าจากผู้รู้ เพื่อเป็นการพัฒนาตนเอง ให้มี ความรู้ความเข้าใจ และมีทักษะในการเขียนแบบมากขึ้นอีกด้วย
25 สาขาวิชา : คอมพิวเตอร์กราฟฟิก ชื่อวิชา : การเขียนแบบงานเครื่องประดับพื้นฐาน งาน : หลักการออกแบบเขียนแบบเครื่องประดับ ใบเนื้อหา หน้า 10 แผ่นที่ : 10 เครื่องมือและอุปกรณ์ในการเขียนแบบ เครื่องมือและอุปกรณ์ในการเขียนแบบ เป็นสิ่งจ าเป็นส าหรับงานเขียนแบบซึ่งจะท าให้งานเขียนแบบมี มาตรฐาน และมีคุณภาพ ประหยัดเวลาในการท างาน จ าเป็นอย่างยิ่งที่ต้องมีความรู้ความเข้าใจในเครื่องมือ และอุปกรณ์ในการเขียนแบบซึ่งมีหลายชนิดให้เลือกแต่ละชนิดจะมีลักษณะการใช้ที่แตกต่างกัน และมี ลักษณะการใช้เฉพาะอย่าง เช่น ไม้ทีใช้ส าหรับการตีเส้นโดยเฉพาะ ถ้าหากน าไปใช้ร่วมกับมีดตัดกระดาษ ใบมีดอาจตัดเอาเนื้อไม้ทีเมื่อน าไปขีดเส้นตรงก็จะไม่ได้เส้นตรงตามต้องการ เครื่องมือเขียนแบบที่จ าเป็นมี ดังนี้ 1. ดินสอเขียนแบบ(Drafting Pencil) ดังภาพประกอบที่ 3 ภาพที่ 3 ดินสอเขียนแบบ(Drafting Pencil) (3) ดินสอเปลือกไม้มี 3 เกรด คือ H, HB และ B ดินสอเปลี่ยนไส้ (ดินสอกด) มีขนาด 0.25 mm., 0.35 mm., 0.5 mm แต่ที่นิยมใช้ในงานเขียนแบบเทคนิคเบื้องต้น คือ 0.5 mm. ดินสอที่ใช้ในการเขียนแบบจะถูกแบ่งออกเป็นเกรดตามความอ่อนแข็งของไส้ดินสอคือ 1. ดินสอไส้อ่อน เกรดที่ใช้คือ 2B 3B 4B 5B 6B 7B 2. ดินสอไส้ปานกลาง เกรดที่ใช้คือ B HB F H 2H 3H 5. ดินสอไส้แข็ง เกรดที่ใช้คือ 4H 5H 6H 7H 8H 9H การใช้งาน ควรเลือกใช้ดินสอให้เหมาะสมกับมาตรฐานในงานเขียนแบบ กรณีที่ใช้ดินสอเหลา ควรเหลาไส้ให้มีปลายแหลมอยู่ ตลอดเวลา ไม่ควรใช้ดินสอเหลาที่มีขนาดสั้นมาก ๆ จนจับดินสอไม่ได้ การบ ารุงรักษา ไม่ควรน าดินสอเคาะลงบนโต๊ะ หรืออุปกรณ์ชนิดอื่น ๆ จะท าให้ไส้ดินสอหักได้ควรเลือกใช้ดินสอที่ได้มาตรฐาน เมื่อเวลา เขียนแบบไส้ดินสอจะได้ไม่หักบ่อย
26 สาขาวิชา : คอมพิวเตอร์กราฟฟิก ชื่อวิชา : การเขียนแบบงานเครื่องประดับพื้นฐาน งาน : หลักการออกแบบเขียนแบบเครื่องประดับ ใบเนื้อหา หน้า 11 แผ่นที่ : 11 2. ยางลบ ดังภาพประกอบที่ 4 ภาพที่ 4 ยางลบ (3) ยางลบมีหลายประเภทแบ่งออกเป็น 2 ประเภทคือยางลบหมึก ยางลบดินสอ การใช้งาน ใช้ลบเส้นในงานเขียนแบบที่เกิดจากการเขียนผิดพลาด ควรเลือกใช้ยางลบที่มีคุณภาพดี มี ความอ่อนนุ่ม สามารถลบ รอยดินสอที่ไม่ต้องการออกได้ง่ายโดยที่แบบสะอาด กระดาษไม่ซ ้าและไม่ขาด การบ ารุงรักษา ควรรักษายางลบให้มีสีขาวตลอดเวลา ไม่ควรให้มีรอยดินสอ สิ่งสกปรกติดอยู่บนยางลบ 3. แผ่นกันยางลบ(Eraser Shield) ดังภาพประกอบที่ 5 ภาพที่ 5 แผ่นกันยางลบ(Eraser Shield) (3) ที่มา :ปฐม สมศรี. (2553). เครืองมือการออกแบบเขียนแบบ. :ออนไลน์.
27 สาขาวิชา : คอมพิวเตอร์กราฟฟิก ชื่อวิชา : การเขียนแบบงานเครื่องประดับพื้นฐาน งาน : หลักการออกแบบเขียนแบบเครื่องประดับ ใบเนื้อหา หน้า 12 แผ่นที่ : 12 4. แผ่นฉลุรูปแบบต่างๆ(Templates) ดังภาพประกอบที่ 6 ภาพที่ 6 แผ่นฉลุรูปแบบต่างๆ(Templates) (3) การใช้ งาน ใช้เขียนวงกลม และวงรีที่มีขนาดไม่ใหญ่ ใช้เขียนอักษรในกรณีลายมือผู้เขียนไม่สวย การบ ารุงรักษา ควรรักษาขอบเพลทวงกลมวงรีไม่ให้มีรอยโค้งเว้า หรือ สิ่งสกปรกบนบรรทัดโค้ง ไม้บรรทัดโค้ง(Irregular Curve) กระดาษเขียนแบบ(Drawing Paper) 5. วงเวียน (Compasses) ดังภาพประกอบที่ 7 ภาพที่ 7 วงเวียน (Compasses) (3) ที่มา :ปฐม สมศรี. (2553). เครื่องมือการออกแบบเขียนแบบ. :ออนไลน์. วงเวียนมีอยู่หลายแบบ เช่นใช้กับดินสอได้อย่างเดียว ใช้กับดินสอและปากกาได้ภายในอันเดียว การใช้งาน ใช้ส าหรับเขียนส่วนโค้ง วงกลหรือถ่ายขนาดในกรณีที่ใช้ไม้บรรทัดวัดไม่ได้ใช้มือขวาจับเพียงหัววงเวียน และใช้ ปลายแหลมปักจุดศูนย์กลาง ส่วนปลายที่มีดินสอใช้ในการเขียนวงกลม หรือส่วนโค้ง การบ ารุงรักษา ควรตรวจสอบวงเวียนก่อนใช้งานในบริเวณจุดหมุนควรยึด แน่นไม่หลวม และคลอนใส้ดินสอที่ใช้กับวงเวียน ควรเลือก หรือเหลาให้ได้ตามมาตรฐานเส้นในงานเขียนแบบ
28 สาขาวิชา : คอมพิวเตอร์กราฟฟิก ชื่อวิชา : การเขียนแบบงานเครื่องประดับพื้นฐาน งาน : หลักการออกแบบเขียนแบบเครื่องประดับ ใบเนื้อหา หน้า 13 แผ่นที่ : 13 6.ปากกาเขียนแบบ ดังภาพประกอบที่ 8 ภาพที่8 ปากกาหมึก (3) ปากกาเขียนแบบใช้ส าหรับการเขียนแบบลงในกระดาษไข ลักษณะเป็นปากกาหมึกซึม เส้นที่ เขียนจะได้ความหนาของเส้นตามมาตรฐาน มีหลายขนาดตั้งแต่ 0.13, 0.18, 0.25, 0.35, 0.5, 0.7, 1.0, 1.4 และ 2 .0 มีหน่วยเป็นมิลลิเมตร เช่น ปากกาเบอร์ 0.5 เมื่อเขียนเส้นแล้วจะได้เส้นที่มีความหนา 0.5 มม. ดัง ภาพประกอบที่ 9 ภาพที่ 9 ลักษณะเป็นปากกาหมึกซึม (3) ที่มา :ปฐม สมศรี. (2553). เครืองมือการออกแบบเขียนแบบ. :ออนไลน์.
29 สาขาวิชา : คอมพิวเตอร์กราฟฟิก ชื่อวิชา : การเขียนแบบงานเครื่องประดับพื้นฐาน งาน : หลักการออกแบบเขียนแบบเครื่องประดับ ใบเนื้อหา หน้า 14 แผ่นที่ : 14 7. กระดาษเขียนแบบ (โรงเรียนหนองหานวิทยา . 5554:ออนไลน์) กระดาษเขียนแบบ เป็นวัสดุงานที่ใช้ส าหรับบันทึกรูปภาพงานเขียนแบบลงบนผิวกระดาษ เพื่อใช้เป็น เครื่องมือสื่อสารถ่ายทอดแบบงานระหว่างช่างผู้เขียนแบบกับช่างผู้ผลิตชิ้นงานตามแบบงาน กระดาษที่ใช้ในงานเขียนแบบมี อยู่2 ชนิด คือกระดาษเขียนแบบธรรมดากับกระดาษไขซึ่งกระดาษไขใช้ส าหรับการน าไปพิมพ์เขียวท าส าเนา มาตรฐานขนาดกระดาษเขียนแบบ กระดาษเขียนแบบมีอยู่หลายขนาด ผู้เขียนสามารถเลือกใช้ขนาดกระดาษแต่ละขนาดตามความเหมาะสม ตามมาตรฐาน DIN 476 ด้ก าหนดขนาดกระดาษหลักไว้7 ขนาด คือ a0 A1 A2 A3 A4 A5 และA6 โดยกระดาษขนาด A0 เป็นขนาดกระดาษที่มีขนาดโตที่สุด มีพื้นที่รวม 1 ตารางเมตร ลักษณะรูปร่างสี่เหลี่ยมผืนผ้ามีสัดส่วนความกว้างต่อความ ยาวเป็น 1 ต่อ รูท 2 ดังภาพประกอบที่ 10 ภาพที่ 10 กระดาษเขียนแบบ (3) ที่มา :ปฐม สมศรี. (2553). เครืองมือการออกแบบเขียนแบบ. :ออนไลน์. โดยขนาดกระดาษที่เล็กลงไปในแต่ละระดับจะมีพื้นที่เพียงครึ่งของระดับบน ดังในตารางข้างล่างนี้ ตารางแสดงพื้นที่ขนาดกระดาษเขียนแบบตามมาตรฐาน DIN 476 ขนาดมาตรฐาน ขนาดกระดาษ กว้าง x ยาว (มม.) ขนาดพื้นที่เขียนแบบ กว้าง x ยาว (มม.) A0 841 x 1,189 831 x 1,179 A1 594 x 841 584 x 831 A2 420 x 594 410 x 584 A3 297 x 420 287 x 410 A4 210 x 297 200 x 287 A5 148 x 210 138 x 200 A6 105 x 148 95 x 138
30 สาขาวิชา : คอมพิวเตอร์กราฟฟิก ชื่อวิชา : การเขียนแบบงานเครื่องประดับพื้นฐาน งาน : หลักการออกแบบเขียนแบบเครื่องประดับ ใบเนื้อหา หน้า 15 แผ่นที่ : 15 8.บรรทัดโค้ง ดังภาพประกอบที่ 11 ภาพที่ 11 บรรทัดโค้ง (3) ที่มา :ปฐม สมศรี. (2553). เครื่องมือการออกแบบเขียนแบบ. :ออนไลน์. การใช้งาน ใช้วัดความเอียงของเส้นเช่นเอียงซ้าย30 องศาเอียงขวา60 องศาเครื่องมือวัดขนาดมี2 มาตรส่วน มาตรส่วนอังกฤษหน่วยระยะความยาวเป็นนิ้วฟุต มาตรส่วนเมตริก มีหน่วยความยาวเป็นมิลลิเมตร เซนติเมตร ปัจจุบันจะใช้ระบบเมตริก วิธีบ ารุงรักษา - ควรรักษาอย่าให้ขอบของเครื่องมือวัดมีรอยโค้งเว้า และสิ่ง สกปรกบนเครื่องมือวัด - ควรรักษาอย่าให้ขอบของเครื่องมือวัดมีรอยโค้งเว้า และสิ่ง สกปรกบน เครื่องมือวัด - ควรรักษาอย่าให้ขอบของเครื่องมือวัดมีรอยโค้งเว้า และสิ่ง สกปรกบน เครื่องมือวัด - ควรรักษาสเกลบนเครื่องมือวัด อย่าให้ลบ หรือลอกหายไปจาก เครื่องมือวัด
31 สาขาวิชา : คอมพิวเตอร์กราฟฟิก ชื่อวิชา : การเขียนแบบงานเครื่องประดับพื้นฐาน งาน : หลักการออกแบบเขียนแบบเครื่องประดับ ใบเนื้อหา หน้า 16 แผ่นที่ : 16 ดังภาพประกอบที่ 12 ภาพที่ 12 ตลับสี (2) ดังภาพประกอบที่ 13 ภาพ 13 พู่กันกลม ที่มา: ออฟฟิ ศทูอาร์ต. (2553). พู่กันกลม. :ออนไลน์.
32 สาขาวิชา : คอมพิวเตอร์กราฟฟิก ชื่อวิชา : การเขียนแบบงานเครื่องประดับพื้นฐาน งาน : หลักการออกแบบเขียนแบบเครื่องประดับ ใบเนื้อหา หน้า 17 แผ่นที่ : 17 ดังภาพประกอบที่ 14 ภาพที่ 14 กระบอกใส่น ้าล้างสี
33 แผนการจัดการเรียนรู้ หน่วยที่ 2 จ านวน 35 ชั ่วโมง สัปดาห์ที่ ( 3-8) ชื่อวิชา การเขียนแบบงานเครื่องประดับพื้นฐาน ชื่อหน่วย การเขียนแบบอัญมณี ชื่อเรื่อง การเขียนแบบคัตอัญมณีรูปทรงกลมทรงรี 1. สาระส าคัญ 1.การเขียนแบบเป็ นสื่อกลาง ในกระบวนการผลิตชิ้นงานมนุษย์ไม่สามารถถ่ายทอด ความคิดออกไปยังบุคคลหลาย ๆ คนซึ่งอยู่ในสถานที่ต่างกันในเวลาเดียวกันได้ จึงมีความ จ าเป็นต้องเขียนแบบเพื่อเป็นสื่อกลางให้บุคคลที่เกี่ยวข้องมีความเข้าใจที่ตรงกัน ซึ่งช่วยให้ กระบวนการผลิตชิ้นงานเป็นไปอย่างถูกต้องตรงตามความต้องการ 2.การเขียนแบบเป็ นเอกสารอ้างอิง ในการผลิตชิ้นงานซึ่งมีข้อตกลงระหว่างผู้ว่าจ้างและ ผู้รับจ้างหรือผู้ท าการผลิต การเขียนแบบเป็นเอกสารประกอบที่ช่วยให้การท าสัญญาจ้างเป็นไป โดยสมบูรณ์ และไม่มีความขัดแย้งในการผลิตชิ้นงานในภายหลัง 3.การเขียนแบบเป็ นภาษาสากล การเขียนได้รับการยกย่องว่าเป็นภาษาสากลหรือภาษาของ อุตสาหกรรม เมื่อเขียนแบบลงบนวัสดุ เช่น หนังสัตว์ กระดาษ หรือสิ่งใดก็ได้ที่สามารถเก็บ รักษาได้เป็นเวลานาน ท าให้คนรุ่นต่อมาสามารถศึกษาได้ทราบถึงแนวคิดและความเป็นมาของ การผลิตชิ้นงานนั้น และสามารถพัฒนาชิ้นงานนั้นให้ดีขึ้นโดยอาศัยแบบดังกล่าวเป็นหลักใน การศึกษา กล่าวโดยสรุปการเขียนแบบ มีวิวัฒนาการมาอย่างยาวนานและได้รับการยอมรับว่าเป็น ภาษาสากลที่ใช้ในการสื่อสารภาษาหนึ่งที่สามารถเข้าใจได้ทุกชนชาติ มีความส าคัญและความ จ าเป็นต่องานช่างหรืองานอุตสาหกรรมในโลกปัจจุบัน การเขียนแสดงภาพด้านต่าง ๆ ในการเขียนแบบ ในการเขียนแบบที่รูปแบบของวัตถุไม่ซับซ้อนนัก การแสดงด้านนิยมแสดงภาพด้านบน (Top View) และภาพด้านหน้า (Front View) คือ ภาพด้านบนแสดงความกว้างและความยาว ส่วน ภาพด้านหน้าแสดงความสูงและความยาว จากภาพด้านทั้งสองด้านก็จะได้ปริมาตรครบทั้ง 3 มิติ และในการเขียนแบบเราน าเอาหลักการฉายมาจัดภาพใหม่โดยที่ใช้กระดาษเขียนแทนระนาบของ การฉายนั้นเอง การเขียนแบบแสดง 3 ด้าน ในการเขียนแบบวัตถุบางชิ้นมีรูปร่างแปลกที่ไม่สามารถบอก ลักษณะ และมิติได้จากภาพด้านเพียง 2 ด้าน เพื่อให้สามารถแสดงรายละเอียดให้สมบูรณ์ขึ้น จ าเป็นต้องใช้แสดงภาพด้านทั้ง 3 ด้าน
34 การเขียนภาพประกอบแบบ หมายถึง การเขียนภาพด้วยหลักการเขียนวิธีการโดยให้ภาพนั้น ๆ สามารถแสดงความ ละเอียดของแบบ ท าให้ช่วยเสริมการอ่านแบบมีความเข้าใจง่ายยิ่งขึ้น ภาพประกอบแบบที่นิยม เขียนประกอบแบบได้แก่ ภาพ 3 มิติ ซึ่งเป็นภาพที่มองตามที่ตาเห็น ได้แก่ภาพไอโซเมตริค (Isometric) ภาพออบบลีค (Oblique) ภาพเพอร์สเปคตีพ (Perspective) นอกจากนี้ยังมี ภาพประกอบที่เป็น 2 มิติและ 3 มิติอื่นอีก เช่น ภาพตัด (Section) ภาพขยาย (Detail) ลักษณะของงานเขียน งานเขียนแบบ เป็นงานที่ปฏิบัติต่อเนื่องจากการออกแบบเพื่อให้สามารถใช้วิธีการเขียนให้ได้ รายละเอียดต่าง ๆ มากยิ่งขึ้น เป็นวิธีการเขียนตามหลักสากล ซึ่งใช้เป็นภาษาที่ถ่ายทอดในการ ด าเนินการสร้างสรรค์ ประดิษฐ์กรรมของช่างสาขาต่าง ๆ ลักษณะของงานเขียนแบบ ประกอบด้วย ส่วนส าคัญ ๆ ดังนี้ คือ - การเขียนแบบด้วยมือเปล่า และการเขียนแบบด้วยการใช้เครื่องมือ - เส้นของการเขียนแบบต้องสะอาด และมีขนาดถูกต้องตามหลักสากล - มีการก าหนดมาตราส่วน ขนาด ระยะของรูปแบบ - การเขียนรายการละเอียด ได้แก่ ข้อความส าหรับอธิบายรายละเอียดประกอบรูปแบบต่าง ๆ เท่าที่จ าเป็นงานเขียนแบบมีชื่อเรียกตามสาขาวิชาช่างต่าง ๆ เช่น - การเขียนแบบมาตรฐาน เป็นงานเขียนแบบพื้นฐานเบื้องต้นตามาตรฐานสากล โดยการ ปฏิบัติการเขียนจากรูปทรงมูลฐานต่าง ๆ เพื่อให้เข้าใจแล้วน าไปใช้กับสาขาวิชาต่าง ๆ ต่อไป - การเขียนแบบตกแต่ง เป็นงานเขียนที่เกี่ยวกับเครื่องเขียน การจัดห้องที่อยู่อาศัย และวัสดุ ตกแต่งบ้าน อาคาร สถานที่และตกแต่งสวน การเขียนคัตอัญมณี การเขียนคัตอัญมณี เป็นการแสดงแบบการเขียนแบบรูปร่างรูปทรงและการเขียนเหลี่ยมการ เจียระไนอัญมณี ตามรูปแบบเขียนแบบที่ใช้รูปแบบการเขียนแบบอัญมณีเป็นแบบมาตรฐาน ซึ่ง โดยทั่วไปการเขียนแบบงานอัญมณีมีรูปทรงหลากหลายรูปแบบ แต่โดยส่วนใหญ่ในงานออกแบบ เครื่องประดับจะเลือกเขียนแบบคัตอัญมณีตามรูปแบบการออกแบบเครื่องประดับในระดับสากล โดย จะมีคัตอัญมณีพื้นฐานที่ใช้กันโดยทั่วไปอยู่ทั้งหมด 34 คัต ในแต่ละคัตจะมีชื่อเรียก ส่วนใหญ่ชื่อเรียก คัตอัญมณีจะมาจากรูปทรง และในงานออกแบบนิยมเรียกชื่อคัตอัญมณีเป็นอักษรย่อ ซึ่งนักออกแบบ เครื่องประดับต้องเรียกชื่อคัตอัญมณีให้ตรงและถูกต้องตามรูปทรงอัญมณีนั้นๆ และต้องก าหนด รูปร่างรูปทรงให้ถูกต้อง การเขียนแบบคัตอัญมณีจึงมีความจ าเป็นพื้นฐานของการออกแบบ เครื่องประดับ อีกทั้งการระบายคัตอัญมณีและลงแสงเงายังเป็นการฝึกส าหรับเขียนให้มีความรู้ส าหรับ การน าไปใช้ในงานออกแบบเครื่องประดับ
35 2. สมรรถนะและเกณฑก ์ ารปฏิบตัิงานประจา หน่วย 2.1สมรรถนะประจา หน่วย 2.1.1 แสดงความรู้เกี่ยวกับคัตอัญมณีรูปทรงรี 2.1.2 แสดงความรู้หลักการใช้วัสดุอุปกรณ์การเขียนแบบอัญมณีรูปทรงรี 2.1.3 แสดงวิธีการเขียนคัตอัญมณีรูปทรงรี 2.1.5 แสดงความรู้เกี่ยวกับการเก็บรักษาอุปกรณ์การเขียนแบบ 2.2 เกณฑก ์ ารปฏิบตัิงานประจา หน่วย 2.2.1 สามารถอธิบายความรู้เกี่ยวกับรูปทรงคัตอัญมณีในรูปทรงรีได้อย่างถูกต้อง 2.2.2 แสดงความรู้หลักการใช้วัสดุอุปกรณ์การเขียนแบบอัญมณีรูปทรงรี ได้อย่างถูกต้อง 2.2.3 สามารถปฏิบัติการเขียนแบบรูปทรงรี ของอัญมณีได้อย่างถูกต้อง 2.2.4 สามารถปฏิบัติการเขียนเส้นอัญมณีรูปทรงรีได้อย่างถูกต้อง 2.2.6 มีความละเอียดรอบคอบในการดูแลรักษาเครื่องมืออุปกรณ์ในการเขียนแบบ 3. จดุประสงคก ์ ารเรียนร้ปูระจา หน่วย 3.1 จุดประสงค์ทั ่วไป 3.1.1 เพื่อให้มีความรู้ความเข้าใจหลักการพื้นฐานการเขียนแบบอัญมณีรูปทรงรี 3.1.2 เพื่อให้มีทักษะในการปฏิบัติงานการเขียนแบบคัตอัญมณีรูปทรงรี 3.1.3 เพื่อให้มีทักษะในการปฏิบัติงานการเขียนเส้นลงอัญมณีรูปทรงรี 3.1.4 เพื่อให้มีทักษะในการปฏิบัติงานเขียนอัญมณีรูปทรงรี 3.1.5 มีความละเอียดรอบคอบในการดูแลรักษาเครื่องมืออุปกรณ์ในการเขียนแบบ 3.2 จดุประสงคเ ์ชิงพฤติกรรม 3.2.1 เมื่อก าหนดแบบทดสอบมา 20 ข้อ ผู้เรียนอธิบายหลักการพื้นฐานการเขียนแบบ ลงแสงเงา สีเหลี่ยมอัญมณี ตามหลักการอย่างถูกต้อง อย่างน้อย 15 ข้อ 3.2.2 ผู้เรียนลงมือปฏิบัติงานตามขั้นตอนการเขียนลายสันอัญมณีรูปทรงต่างๆ คนละ 20 แบบ อัญมณีได้อย่างถูกต้องและเสร็จทันตามก าหนดเวลา 3.2.3 ผู้เรียนลงมือปฏิบัติงานตามขั้นตอนการเขียนลงน ้าหนักอัญมณีรูปทรงต่างๆ คนละ 20 แบบ อัญมณีได้อย่างถูกต้องและเสร็จทันตามก าหนดเวลา 3.2.4 ผู้เรียนลงมือปฏิบัติงานตามขั้นตอนการลงสีเหลี่ยมอัญมณีรูปทรงต่างๆ คนละ 20 แบบอัญมณีได้อย่างถูกต้องและเสร็จทันตามก าหนดเวลา 3.2.5 ผู้เรียนแสดงพฤติกรรมความละเอียดรอบคอบในการดูแลรักษาเครื่องมืออุปกรณ์ใน การเขียนแบบ
36 4. สาระการเรียนรู้ 4.1 หลักการพื้นฐานการใช้เครื่องมือส าหรับเขียนแบบการเขียนแบบคัตอัญมณี 4.2 วิธีการและขั้นตอนการสร้างรูปร่างรูปทรงการเขียนแบบคัตอัญมณี 4.3 การสร้างรูปทรงการออกแบบเขียนแบบคัตอัญมณี 4.4 การแสดงแบบคัตอัญมณี 5.กิจกรรมการเรียนรู้ ชื่อเรื่อง การเขียนแบบคัตอัญมณีรูปทรงกลมทรงรี (สัปดาห์ที่ 3) ใช้วิธีการสอนแบบ บรรยาย คือ กระบวนการช่วยให้ผู้เรียนเกิดการเรียนรู้ด้วยการพูด บอก เล่า อธิบายเนื้อหาและใช้วิธีการสอนแบบ สาธิตการปฏิบัติงานตามหัวข้องาน ขนั้น าเขา้ส่บูทเรียน 1. ครูอธิบายรายละเอียดการเขียนคัตพลอยรูปร่างรูปทรงกลมทรงรีที่น ามาใช้ในงานออกแบบ เครื่องประดับ 2. ครูน ารูปภาพคัตพลอยรูปร่างรูปทรงกลมทรงรีในรูปแบบงานสากลมาให้นักเรียนศึกษา ให้ ความรู้การเขียนคัตพลอยให้เหมาะสมกับชุดการออกแบบเครื่องประดับ สื่อการเรียนรู้ ภาพคัตพลอยที่ใช้ในงานออกแบบเครื่องประดับที่เป็นสากล และแบบคัตพลอยที่เป็นพื้นฐานใน การเรียน ,Power Point รูปคัตพลอยจริง และรูปคัตพลอยลายเส้น ขั้นจัดการเรียนรู้ (สอน) 1. ครูอธิบายการใช้เครื่องมือเทมเพทที่ใช้ในงานเครื่องประดับ อธิบายวิธีการใช้ วิธีการสังเกต การใช้เขียนให้เกิดรูปทรงคัตพลอยรูปร่างรูปทรงกลมทรงรีและวิธีการเก็บรักษาเทมพท 2. ครูสาธิตการเขียนรูปทรงพลอยคัตพลอยรูปร่างรูปทรงเหลี่ยมตัดมุม การก าหนดเส้นคัตพลอย ลงในรูปทรงคัตอัญมณีพร้อมอธิบายหลักการสังเกตการเขียนคัตพลอย ข้อพึงระวังในการเขียนคัต พลอย 3. ครูให้นักเรียนเขียนคัตพลอยรูปร่างรูปทรงกลมทรงรีลงในกระดาษจริง โดยให้นักเรียน ค านึงถึงความคมของเส้น ความประณีต สะอาดเรียบร้อย
37 ขั้นสรุป และการประยุกต์ใช้ 1. ครูให้นักเรียนบันทึกสิ่งที่ได้เรียนรู้วันนี้ ลงในสมุดบันทึก 2. ครูให้นักเรียนสรุปวิธีการเขียนคัตพลอยรูปทรงกลมทรงรีเพื่อย ้าความเข้าใจให้นักเรียน 3. ครูมอบหมายงานสัปดาห์ที่ 3 โดยให้นักเรียนเตรียมดินสอส าหรับเขียนน ้าหนักเส้นความเข้ม ขนาด 2B และยางลบดินสอ สื่อการเรียนรู้ ภาพคัตพลอยที่ใช้ในงานออกแบบเครื่องประดับที่เป็นสากล และแบบคัตพลอยที่เป็นพื้นฐานใน การเรียน Power Point รูปคัตพลอยจริง และรูปคัตพลอยลายเส้น , ภาพลายเส้นขั้นตอนการเขียน รูปทรงพลอยรูปร่างรูปทรงกลมทรงรี 6. สื่อและแหล่งการเรยีนรู้ 6.1 แผนการจัดการเรียนรู้ 6.2 หนังสือ ต าราเรียนการเขียนแบบการเขียนคัตอัญมณี 6.3 ใบเนื้อหาและใบงานการเขียนคัตพลอยคัตพลอยรูปร่างรูปทรงกลมทรงรี 6.4 รูปภาพการเขียนแบบการเขียนคัตพลอยคัตพลอยรูปร่างรูปทรงกลมทรงรี 6.5 สาธิตการเขียนคัตพลอยคัตพลอยรูปร่างรูปทรงกลมทรงรี 6.6 ใบงานสั่งงานการเขียนคัตพลอยคัตพลอยรูปร่างรูปทรงกลมทรงรี 7. หลักฐานการเรียนรู้ 7.1 แผนการจัดการเรียนรู้วิชาการเขียนแบบอัญมณี 7.2 ใบความรู้ 7.3 แบบทดสอบ 7.4 บันทึกหลังการสอน 7.5 ใบประเมินชิ้นงาน 7.6 บันทึกผลหลังการสอน 8. การวดัและประเมินผล 8.1เครื่องมือประเมิน 8.1.1 แบบประเมินผลพฤติกรรม 8.1.2 แบบทดสอบความรู้ 8.1.3 ใบประเมินชิ้นงาน 8.2เกณฑก์ารประเมิน
38 8.2.1 เกณฑ์ประเมินพฤติกรรมผู้เรียนไม่ต ่ากว่าร้อยละ 80 8.2.2 แบบทดสอบความรู้ไม่ต ่ากว่าร้อยละ 60 8.2.3 เกณฑ์การประเมินชิ้นงานไม่ต ่ากว่าร้อยละ 60 9. บันทึกผลหลังการจัดการเรียนรู้ 9.1 รายงานบันทึกหลังการสอน 5.กิจกรรมการเรียนร ู้ ชื่อเรื่อง การเขียนแบบอัญมณีสี่เหลี่ยมทรงสี่เหลี่ยมตัดมุม (สัปดาห์ที่ 4 ) ใช้วิธีการสอนแบบ บรรยาย คือ กระบวนการช่วยให้ผู้เรียนเกิดการเรียนรู้ด้วยการพูด บอก เล่า อธิบายเนื้อหาและใช้วิธีการสอนแบบ สาธิตการปฏิบัติงานตามหัวข้องาน ขนั้น าเขา้ส่บูทเรียน 1. ครูอธิบายรายละเอียดการเขียนคัตพลอยการเขียนแบบอัญมณีรูปทรงสี่เหลี่ยมตัดมุม ที่ น ามาใช้ในงานออกแบบเครื่องประดับ 2. ครูน ารูปภาพคัตพลอยอัญมณีรูปทรงสี่เหลี่ยมตัดมุม ในรูปแบบงานสากลมาให้นักเรียนศึกษา ให้ความรู้การเขียนคัตพลอยให้เหมาะสมกับชุดการออกแบบเครื่องประดับ สื่อการเรียนรู้ ภาพคัตพลอยที่ใช้ในงานออกแบบเครื่องประดับที่เป็นสากล และแบบคัตพลอยรูปทรงรูปทรง สี่เหลี่ยมตัดมุม ที่เป็นพื้นฐานในการเรียน ,Power Point รูปคัตพลอยจริง และรูปคัตพลอยลายเส้น ขั้นจัดการเรียนรู้ (สอน) 1. ครูอธิบายการใช้เครื่องมือเทมเพทที่ใช้ในงานเครื่องประดับ อธิบายวิธีการใช้ วิธีการสังเกต การใช้เขียนให้เกิดการเขียนคัตพลอยการเขียนแบบอัญมณีรูปทรงสี่เหลี่ยมตัดมุม และวิธีการเก็บ รักษาเทมเพท 2. ครูสาธิตการเขียนรูปทรงพลอยคัตพลอยรูปทรงสี่เหลี่ยมตัดมุม การก าหนดเส้นคัตพลอยลงใน รูปทรงคัตอัญมณีพร้อมอธิบายหลักการสังเกตการเขียนคัตพลอย ข้อพึงระวังในการเขียนคัตพลอย 3. ครูให้นักเรียนเขียนคัตพลอยคัตพลอยรูปทรงแฟนซีลงในกระดาษจริง โดยให้นักเรียน ค านึงถึงความคมของเส้น ความประณีต สะอาดเรียบร้อย
39 ขั้นสรุป และการประยุกต์ใช้ 4. ครูให้นักเรียนบันทึกสิ่งที่ได้เรียนรู้วันนี้ ลงในสมุดบันทึก 5. ครูให้นักเรียนสรุปวิธีการเขียนคัตพลอยรูปทรงสี่เหลี่ยมตัดมุม เพื่อย ้าความเข้าใจให้นักเรียน 6. ครูมอบหมายงานสัปดาห์ที่ 4 โดยให้นักเรียนเตรียมดินสอส าหรับเขียนน ้าหนักเส้นความเข้ม ขนาด 2B และยางลบดินสอ สื่อการเรียนรู้ ภาพคัตพลอยที่ใช้ในงานออกแบบเครื่องประดับที่เป็นสากล และแบบคัตพลอยที่เป็นพื้นฐานใน การเรียน Power Point รูปคัตพลอยจริง และรูปคัตพลอยลายเส้น , ภาพลายเส้นขั้นตอนการเขียน รูปทรงพลอย 6. สื่อและแหล่งการเรยีนรู้ 6.1 แผนการจัดการเรียนรู้ 6.2 หนังสือ ต าราเรียนการเขียนแบบการเขียนคัตอัญมณี 6.3 ใบเนื้อหาและใบงานการเขียนคัตพลอยรูปทรงสี่เหลี่ยมตัดมุม 6.4 รูปภาพการเขียนแบบการเขียนคัตพลอยรูปทรงสี่เหลี่ยมตัดมุม 6.5 สาธิตการเขียนคัตพลอยรูปทรงสี่เหลี่ยมตัดมุม 6.6 ใบงานสั่งงานการเขียนคัตพลอยรูปทรงสี่เหลี่ยมตัดมุม 7. หลักฐานการเรียนรู้ 7.1 แผนการจัดการเรียนรู้วิชาการเขียนแบบอัญมณี 7.2 ใบความรู้ 7.3 แบบทดสอบ 7.4 บันทึกหลังการสอน 7.5 ใบประเมินชิ้นงาน 7.6 บันทึกผลหลังการสอน 8. การวดัและประเมินผล 8.1เครื่องมือประเมิน 8.1.1 แบบประเมินผลพฤติกรรม 8.1.2 แบบทดสอบความรู้ 8.1.3 ใบประเมินชิ้นงาน 8.2เกณฑก์ารประเมิน
40 8.2.1 เกณฑ์ประเมินพฤติกรรมผู้เรียนไม่ต ่ากว่าร้อยละ 80 8.2.2 แบบทดสอบความรู้ไม่ต ่ากว่าร้อยละ 60 8.2.3 เกณฑ์การประเมินชิ้นงานไม่ต ่ากว่าร้อยละ 60 9. บันทึกผลหลังการจัดการเรียนรู้ 9.1 รายงานบันทึกหลังการสอน 5.กิจกรรมการเรียนร ู้ ชื่อเรื่อง การเขียนแบบอัญมณีรูปทรงแฟนซี (สัปดาห์ที่ 6 ) ใช้วิธีการสอนแบบ บรรยาย คือ กระบวนการช่วยให้ผู้เรียนเกิดการเรียนรู้ด้วยการพูด บอก เล่า อธิบายเนื้อหาและใช้วิธีการสอนแบบ สาธิตการปฏิบัติงานตามหัวข้องาน ขนั้น าเขา้ส่บูทเรียน 1. ครูอธิบายรายละเอียดการเขียนแบบคัตอัญมณีรูปทรงแฟนซีที่น ามาใช้ในงานออกแบบ เครื่องประดับ 2. ครูน ารูปภาพคัตอัญมณีรูปทรงแฟนซีในรูปแบบงานสากลมาให้นักเรียนศึกษา ให้ความรู้การ เขียนคัตพลอยให้เหมาะสมกับชุดการออกแบบเครื่องประดับ สื่อการเรียนรู้ ภาพคัตพลอยที่ใช้ในงานออกแบบเครื่องประดับที่เป็นสากล และแบบคัตพลอยรูปทรงแฟนซีที่ เป็นพื้นฐานในการเรียน ,Power Point รูปคัตพลอยจริง และรูปคัตพลอยลายเส้น ขั้นจัดการเรียนรู้ (สอน) 1. ครูอธิบายการใช้เครื่องมือเทมเพทที่ใช้ในงานเครื่องประดับ อธิบายวิธีการใช้ วิธีการสังเกต การใช้เขียนให้เกิดการเขียนแบบคัตอัญมณีรูปทรงแฟนซีและวิธีการเก็บรักษาเทมพท 2. ครูสาธิตการเขียนคัตอัญมณีรูปทรงแฟนซีการก าหนดเส้นคัตพลอยลงในรูปทรงคัตอัญมณี พร้อมอธิบายหลักการสังเกตการเขียนคัตพลอย ข้อพึงระวังในการเขียนคัตพลอย 3. ครูให้นักเรียนเขียนแบบคัตอัญมณีรูปทรงแฟนซีลงในกระดาษจริง โดยให้นักเรียนค านึงถึง ความคมของเส้น ความประณีต สะอาดเรียบร้อย
41 ขั้นสรุป และการประยุกต์ใช้ 1. ครูให้นักเรียนบันทึกสิ่งที่ได้เรียนรู้วันนี้ ลงในสมุดบันทึก 2. ครูให้นักเรียนสรุปวิธีการเขียนแบบคัตอัญมณีรูปทรงแฟนซีเพื่อย ้าความเข้าใจให้นักเรียน 3. ครูมอบหมายงานสัปดาห์ที่ 6 โดยให้นักเรียนเตรียมดินสอส าหรับเขียนน ้าหนักเส้นความเข้ม ขนาด 2B และยางลบดินสอ สื่อการเรียนรู้ ภาพคัตพลอยที่ใช้ในงานออกแบบเครื่องประดับที่เป็นสากล และแบบคัตพลอยที่เป็นพื้นฐาน ในการเรียน Power Point รูปคัตพลอยจริง และรูปคัตพลอยลายเส้น , ภาพลายเส้นขั้นตอนการเขียน รูปทรงพลอย 6. สื่อและแหล่งการเรยีนรู้ 6.1 แผนการจัดการเรียนรู้ 6.2 หนังสือ ต าราเรียนการเขียนแบบการเขียนคัตอัญมณี 6.3 ใบเนื้อหาและใบงานการเขียนแบบคัตอัญมณีรูปทรงแฟนซี 6.4 รูปภาพการเขียนแบบการเขียนแบบคัตอัญมณีรูปทรงแฟนซี 6.5 สาธิตการเขียนแบบคัตอัญมณีรูปทรงแฟนซี 6.6 ใบงานสั่งงานการเขียนแบบคัตอัญมณีรูปทรงแฟนซี 7. หลักฐานการเรียนรู้ 7.1 แผนการจัดการเรียนรู้วิชาการเขียนแบบอัญมณี 7.2 ใบความรู้ 7.3 แบบทดสอบ 7.4 บันทึกหลังการสอน 7.5 ใบประเมินชิ้นงาน 7.6 บันทึกผลหลังการสอน 8. การวดัและประเมินผล 8.1เครื่องมือประเมิน 8.1.1 แบบประเมินผลพฤติกรรม 8.1.2 แบบทดสอบความรู้ 8.1.3 ใบประเมินชิ้นงาน 8.2เกณฑก์ารประเมิน
42 8.2.1 เกณฑ์ประเมินพฤติกรรมผู้เรียนไม่ต ่ากว่าร้อยละ 80 8.2.2 แบบทดสอบความรู้ไม่ต ่ากว่าร้อยละ 60 8.2.3 เกณฑ์การประเมินชิ้นงานไม่ต ่ากว่าร้อยละ 60 9. บันทึกผลหลังการจัดการเรียนรู้ 9.1 รายงานบันทึกหลังการสอน 5.กิจกรรมการเรียนร ู้ ชื่อเรื่อง การลงแสงเงาคัตอัญมณี (สัปดาห์ที่ 7 ) ใช้วิธีการสอนแบบ บรรยาย คือ กระบวนการช่วยให้ผู้เรียนเกิดการเรียนรู้ด้วยการพูด บอก เล่า อธิบายเนื้อหาและใช้วิธีการสอนแบบ สาธิตการปฏิบัติงานตามหัวข้องาน ขนั้น าเขา้ส่บูทเรียน 1. ครูอธิบายรายละเอียดการลงแสงเงาคัตอัญมณีที่น ามาใช้ในงานออกแบบเครื่องประดับ 2. ครูน ารูปภาพการลงแสงเงาคัตอัญมณีในรูปแบบงานสากลมาให้นักเรียนศึกษา ให้ความรู้ การเขียนคัตพลอยให้เหมาะสมกับชุดการออกแบบเครื่องประดับ สื่อการเรียนรู้ ภาพคัตพลอยที่ใช้ในงานออกแบบเครื่องประดับที่เป็นสากล และการลงแสงเงาคัตอัญมณีที่เป็น พื้นฐานในการเรียน ,Power Point รูปคัตพลอยจริง และรูปคัตพลอยลายเส้น ขั้นจัดการเรียนรู้ (สอน) 1. ครูอธิบายการใช้เครื่องมือเทมเพทที่ใช้ในงานเครื่องประดับ อธิบายวิธีการใช้ วิธีการสังเกต การใช้เขียนให้เกิดการลงแสงเงาคัตอัญมณีและวิธีการเก็บรักษาเทมเพท 2. ครูสาธิตการเขียนรูปทรงการลงแสงเงาคัตอัญมณีก าหนดเส้นคัตพลอยลงในรูปทรง คัตอัญมณีพร้อมอธิบายหลักการสังเกตการเขียนแบบคัตพลอย ข้อพึงระวังในการเขียนแบบคัตพลอย 3. ครูให้นักเรียนปฏิบัติงานการลงแสงเงาคัตอัญมณีลงในกระดาษจริง โดยให้นักเรียนค านึงถึง ความคมของเส้น ความประณีต สะอาดเรียบร้อย
43 ขั้นสรุป และการประยุกต์ใช้ 1. ครูให้นักเรียนบันทึกสิ่งที่ได้เรียนรู้วันนี้ ลงในสมุดบันทึก 2. ครูให้นักเรียนสรุปวิธีการลงแสงเงาคัตอัญมณีเพื่อย ้าความเข้าใจให้นักเรียน 3. ครูมอบหมายงานสัปดาห์ที่ 7 โดยให้นักเรียนเตรียมดินสอส าหรับเขียนน ้าหนักเส้นความเข้ม ขนาด 2B และยางลบดินสอ สื่อการเรียนรู้ ภาพคัตพลอยที่ใช้ในงานออกแบบเครื่องประดับที่เป็นสากล และแบบคัตพลอยที่เป็นพื้นฐาน ในการเรียน Power Point รูปคัตพลอยจริง และรูปคัตพลอยลายเส้น , ภาพลายเส้นขั้นตอนการเขียน รูปทรงพลอย 6. สื่อและแหล่งการเรยีนรู้ 6.1 แผนการจัดการเรียนรู้ 6.2 หนังสือ ต าราเรียนการเขียนแบบการเขียนคัตอัญมณี 6.3 ใบเนื้อหาและใบงานการลงแสงเงาคัตอัญมณี 6.4 รูปภาพการลงแสงเงาคัตอัญมณี 6.5 สาธิตการลงแสงเงาคัตอัญมณี 6.6 ใบงานสั่งงานการลงแสงเงาคัตอัญมณี 7. หลักฐานการเรียนรู้ 7.1 แผนการจัดการเรียนรู้วิชาการเขียนแบบอัญมณี 7.2 ใบความรู้ 7.3 แบบทดสอบ 7.4 บันทึกหลังการสอน 7.5 ใบประเมินชิ้นงาน 7.6 บันทึกผลหลังการสอน 8. การวดัและประเมินผล 8.1เครื่องมือประเมิน 8.1.1 แบบประเมินผลพฤติกรรม 8.1.2 แบบทดสอบความรู้ 8.1.3 ใบประเมินชิ้นงาน 8.2เกณฑก์ารประเมิน
44 8.2.1 เกณฑ์ประเมินพฤติกรรมผู้เรียนไม่ต ่ากว่าร้อยละ 80 8.2.2 แบบทดสอบความรู้ไม่ต ่ากว่าร้อยละ 60 8.2.3 เกณฑ์การประเมินชิ้นงานไม่ต ่ากว่าร้อยละ 60 9. บันทึกผลหลังการจัดการเรียนรู้ 9.1 รายงานบันทึกหลังการสอน 5.กิจกรรมการเรียนร ู้ ชื่อเรื่อง การระบายสีอัญมณี(สัปดาห์ที่ 8 ) ใช้วิธีการสอนแบบ บรรยาย คือ กระบวนการช่วยให้ผู้เรียนเกิดการเรียนรู้ด้วยการพูด บอก เล่า อธิบายเนื้อหาและใช้วิธีการสอนแบบ สาธิตการปฏิบัติงานตามหัวข้องาน ขนั้น าเขา้ส่บูทเรียน 1.ครูอธิบายรายละเอียดการระบายสีอัญมณีที่น ามาใช้ในงานออกแบบเครื่องประดับ 2.ครูน ารูปภาพการระบายสีสีอัญมณีในรูปแบบงานสากลมาให้นักเรียนศึกษา ให้ความรู้การ เขียนคัตพลอยให้เหมาะสมกับชุดการออกแบบเครื่องประดับ สื่อการเรียนรู้ ภาพคัตพลอยที่ใช้ในงานออกแบบเครื่องประดับที่เป็นสากล และการระบายสีอัญมณีที่เป็น พื้นฐานในการเรียน ,Power Point รูปคัตพลอยจริง และรูปคัตพลอยการลงน ้าหนักสี ขั้นจัดการเรียนรู้ (สอน) 1. ครูอธิบายการใช้เครื่องมือเทมเพทที่ใช้ในงานเครื่องประดับ อธิบายวิธีการใช้ วิธีการสังเกต การใช้เขียนให้เกิดการให้ค่าน ้าหนักสีอัญมณีและวิธีการเก็บรักษาเทมเพท 2. ครูสาธิตการระบายสีอัญมณีก าหนดเส้นคัตพลอยลงในรูปทรงคัตอัญมณีพร้อมอธิบาย หลักการสังเกตการเขียนแบบคัตพลอย ข้อพึงระวังในการเขียนแบบคัตพลอย 3. ครูให้นักเรียนปฏิบัติงานการระบายสีอัญมณีลงในกระดาษจริง โดยให้นักเรียนค านึงถึงความ คมของสีความประณีต สะอาดเรียบร้อย ขั้นสรุป และการประยุกต์ใช้ 1. ครูให้นักเรียนบันทึกสิ่งที่ได้เรียนรู้วันนี้ ลงในสมุดบันทึก
45 2. ครูให้นักเรียนสรุปวิธีการระบายสีอัญมณีเพื่อย ้าความเข้าใจให้นักเรียน 3. ครูมอบหมายงานสัปดาห์ที่ 8 โดยให้นักเรียนเตรียมดินสอสีส าหรับเขียนน ้าหนักสีและ ยางลบดินสอ สื่อการเรียนรู้ ภาพคัตพลอยที่ใช้ในงานออกแบบเครื่องประดับที่เป็นสากล และแบบคัตพลอยที่เป็นพื้นฐาน ในการเรียน Power Point รูปคัตพลอยจริง และรูปคัตพลอยภาพสี, ภาพขั้นตอนการเขียนให้ค่า น ้าหนักสี 6. สื่อและแหล่งการเรยีนรู้ 6.1 แผนการจัดการเรียนรู้ 6.2 หนังสือ ต าราเรียนการเขียนแบบการเขียนคัตอัญมณี 6.3 ใบเนื้อหาและใบงานการระบายสีอัญมณี 6.4 รูปภาพการระบายสีอัญมณี 6.5 สาธิตการระบายสีอัญมณี 6.6 ใบงานสั่งงานการระบายสีอัญมณี 7. หลักฐานการเรียนรู้ 7.1 แผนการจัดการเรียนรู้วิชาการเขียนแบบอัญมณี 7.2 ใบความรู้ 7.3 แบบทดสอบ 7.4 บันทึกหลังการสอน 7.5 ใบประเมินชิ้นงาน 7.6 บันทึกผลหลังการสอน 8. การวดัและประเมินผล 8.1เครื่องมือประเมิน 8.1.1 แบบประเมินผลพฤติกรรม 8.1.2 แบบทดสอบความรู้ 8.1.3 ใบประเมินชิ้นงาน 8.2เกณฑก์ารประเมิน 8.2.1 เกณฑ์ประเมินพฤติกรรมผู้เรียนไม่ต ่ากว่าร้อยละ 80 8.2.2 แบบทดสอบความรู้ไม่ต ่ากว่าร้อยละ 60 8.2.3 เกณฑ์การประเมินชิ้นงานไม่ต ่ากว่าร้อยละ 60 9. บันทึกผลหลังการจัดการเรียนรู้ 9.1 รายงานบันทึกหลังการสอน
46 ใบความรู้ วิชา : การเขียนแบบงานเครื่องประดับพื้นฐาน หน่วยการเรียนรู้ : การเขียนอัญมณี เรื่อง : การเขียนคัตอัญมณีรูปทรงเหลี่ยม หน้า 1 ความหมายของอัญมณีแต่ละรูปทรง เพชรที่สวยงามเมื่อได้น ามาประดับอยู่บนตัวเรือนแหวนจึงเกิดเป็นเครื่องประดับอันสวยงาม การเจียระไน เพชรของช่างนิยมท ารูปทรงของเพชรแตกต่างกันออกไป แต่ละรูปทรงก็มีคความหมายอยู่ในตัว หลายคนที่ ก าลังเลือกเครื่องประดับเพชรสักชิ้นมาเป็นเจ้าของ คงต้องอยากทราบถึงความหมายของรูปทรงเพชรแต่ละ รูปทรง ซึ่งมีความหมายดังนี้ 1. อัญมณีทรงกลมเหลี่ยมเกสร หรือ Round Shape รูปทรงเพชรแบบเหลี่ยมเกสรที่มีทรงกลมนับเป็นรูปทรงของเพชรที่คลาสสิคและมีมาตั้งแต่ครั้งโบราณ หน้าตัดจะมีทรงกลมและโค้งป้านลงมาในองศาครึ่งวงกลมจากนั้นจะเรียงลงเป็นโคน หากใครที่ต้องการ เพชรที่เป็นประกายต้องแสงมากที่สุด ขอแนะน าทรงนี้ ความหมายของเพชรทรงเหลี่ยมเกสรคือความรักนิ รันทร์ที่ไม่มีวันสิ้นสุด ความสมบูรณ์แบบ จึงนิยมน ามาใช้ประดับบนเรือนแหวนหมั้นเป็นพิเศษ 2. อัญมณีทรงมาร์คีส์ หรือ Marquise Shape เพชรทรงนี้จะมีรูปทรงเหมือนเมล็ดข้าว คือมีหัว และท้ายเรียวบานออกในช่วงกลางเป็นทรงรี เป็น รูปทรงที่ช่างเจียระไนเพชรต้องใช้ฝีมือและความประณีตเป็นพิเศษในการเจียระไน มีความหมายสื่อถึง ความฉลาด สติปัญญา ความเชื่อมั่นและความกล้าหาญ เหมาะเป็นเครื่องประดับส าหรับผู้น า 3. อัญมณีทรงไข่ หรือ Oval Shape เป็นอีกรูปทรงที่ได้รับความนิยมเนื่องจากมีหน้าเพชรที่กว้างเช่นเดียวกับเพชรทรงกลม มีความ หมายถึงความอ่อนหวานสวยงาม ศิลปะ ความคลาสสิคที่ผสานกับความทันสมัย จึงเหมาะกับทุกกลุ่มคนมี ความเป็นสากล 4. อัญมณีทรงหยดน ้า หรือ Pear Shape เป็นรูปทรงเพชรจากธรรมชาติ จึงให้ความหมายของผู้เป็นเจ้าของว่าเป็นคนรักอิสระ รักณธรรมชาติ มี ความคิดสร้างสรรค์ มีความเป็นตัวของตัวเองสูง 5. อัญมณีรูปหัวใจ Heart Shape เพชรทรงนี้เรียกได้ว่าเป็นสุดยอดของเพชรในรูปแบบแฟนซีคัต เพราะช่างเจียระไนต้องใช้ฝีมืออย่างมากใน การเจียระไนออกมาอีกทั้งยังต้องคัดเลือกเพชรเม็ดที่เหมาะกับการน ามาเจียระไนให้ได้รูปหัวใจ เพราะมุม หักที่อาจท าให้เพชรร้าวมีต าหนิง่าย ความหมายของเพชรทรงรูปหัวใจคือความหวาน ความรัก ความ ปรารถนา เหมาะน าเป็นของก านัลแก่หญิงสาว 6. อัญมณีทรงสี่เหลี่ยม หรือ Princess Shape เป็นเพชรทรงที่เพิ่งถูกออกแบบมาเมื่อปี ค.ศ. 1961 ถูกออกแบบมาให้เหมาะกับผู้ชายโดยเฉพาะ มี ความหมายสื่อถึงความสง่างาม เข้มแข็ง กล้าหาญ เปี่ยมไปด้วยพลังและความน่าเชื่อถือ
47 ใบความรู้ วิชา : การเขียนแบบงานเครื่องประดับพื้นฐาน หน่วยการเรียนรู้ : การเขียนอัญมณี เรื่อง : การเขียนคัตอัญมณีรูปทรงเหลี่ยม หน้า 2 7. อัญมณีทรงมรกต หรือ Emerald Shape เป็นเพชรที่ได้รับอิทธิพลจากศิลปะยุค เดคอร์ อาร์ท ซึ่งจะไม่เน้นการกระทบเป็นประกายระยิบ ระยับ เช่นเพชรรูปทรงอื่น ๆ แต่เน้นความสว่างไสวเมื่อมองดูที่หน้าตัดกกว้างของเรือนเพชร มีความหมาย สื่อถึง ความรักสงบ เรียบหรูและสุขุม 8. อัญมณีทรงเรเดียนส์หรือ Radiant Cut เป็นเพชรที่มีรูปทรงคล้ายกับทรงมรกตแต่มีการเจียระไนหน้าตัดให้มากยิ่งขึ้น เพื่อให้เกิดการ กระทบต้องของแสงเป็นประกายวิบวับมากขึ้น สื่อความหมายถึงความมีอิสระในความคิด เป็นผู้มีความ สามารถมาก เมื่อได้ทราบความหมายของเพชรแต่ละรูปทรงกันไปแล้ว ในการเลือกเครื่องประดับเพชรสัก ชิ้นเพื่อเป็นเจ้าของ การเลือกรูปทรงเพชรที่เหมาะกับตัวตนก็เป็นอีกหนึ่งปัจจัยที่จะช่วยในเลือก เครื่องประดับเพชรได้ด้วย 23/03/2020 โดย Wit Sudjaiampun https://abovediamond.com/th/fancy-diamond-shapes/ รูปทรงอัญมณีบบต่างๆ 1. อัญมณีกลม (Round Brilliant Cut Diamond) . รูปทรงเพชรที่ได้รับความนิยมสูงที่สุดตลอดกาล ซึ่งคิดเป็นจ านวนกว่า 2 ใน 3 ของเพชรที่ซื้อขายกันทั่ว โลก จุดเริ่มต้นของความนิยม คาดว่ามาจากหนังสือของ Marcel Tolkowsky ที่ตีพิมพ์ในปีค.ศ. 1919 ซึ่ง วิเคราะห์เกี่ยวกับการสะท้อนและหักเหของแสงในเพชร โดยเขาได้พูดถึงเพชรกลมไว้ ว่าเป็นรูปทรงที่ สามารถแสดงประกายไฟได้ดีที่สุด จนกลายเป็นที่ฮือฮาในวงกว้าง ส่งผลให้เพชรกลมได้รับความนิยมเป็น อย่างมากจนถึงปัจจุบัน รูปทรงของเพชรกลมที่ขัดเกลามาเป็นอย่างดี จะสามารถสะท้อนแสงไฟได้ดี ท าให้ เพชรดูมีประกายวูบวาบ ด้วยหน้าเพชรทั้งหมดกว่า 58 ด้าน ดังภาพประกอบที่ 1 ภาพที่ 1 อัญมณีกลม ที่มา : วิทย์ สุธิพันธ์. (2563). อัญมณี : ออนไลน์.
48 ใบความรู้ วิชา : การเขียนแบบงานเครื่องประดับพื้นฐาน หน่วยการเรียนรู้ : การเขียนอัญมณี เรื่อง : การเขียนคัตอัญมณีรูปทรงเหลี่ยม หน้า 3 2. เพชรปริ้นเซส / เพชรสี่เหลี่ยม (Princess Cut Diamond) . เพชรปริ้นเซสคัท ถือเป็นเพชรแฟนซีที่ได้รับความนิยมมากเป็นอันดับ 2 รองจากเพชรกลม ตามหลัก แล้ว เพชรปริ้นเซสคัทที่มีรูปทรงสี่เหลี่ยมจตุรัส จะดูเล่นไฟได้ดีเหนือกว่าเพชรแฟนซีอื่นๆที่มีรูปทรง ใกล้เคียงกัน นอกจากนี้หากคุณโชคดี อาจจะได้พบเห็นเพชรปริ้นเซสคัททรงสี่เหลี่ยมผืนผ้าอีกด้วย (หา ยาก) ดังภาพประกอบที่ 2 ภาพที่ 2 อัญมณีกลม ที่มา : วิทย์ สุธิพันธ์. (2563). อัญมณี : ออนไลน์. 3. อัญมณีเอมเมอรัล / เพชรสี่เหลี่ยม (Emerald Cut Diamond) ชื่อของเอมเมอรัลคัท นั้นมาจากเทคนิคการเจียระไนมรกตที่ช่างในสมัยก่อนนิยมใช้กัน ในภายหลัง เมื่อได้มีการน ามาประยุกต์ใช้เจียระไนเพชรด้วย จึงกลายเป็นเหลี่ยมเพชรเอมเมอรัลคัทเพชรเอม เมอรัลคัท จะมีจุดเด่นตรงพื้นที่หน้าเพชรที่กว้างกว่าเหลี่ยมอื่นๆ จึงสามารถรับแสงไฟได้กว่า ในการไป สะท้อนกับส่วนเส้นตรงภายใน ที่เจียระไนเหมือนขั้นบันไดส าหรับเพชรรูปทรงนี้ ที่เห็นกันบ่อยจะเป็น สี่เหลี่ยมผืนผ้า แต่ความจริงแล้วมีแบบสี่เหลี่ยมจัตุรัสด้วยเช่นกัน ดังภาพประกอบที่ 3 ภาพที่ 3 อัญมณีเอมเมอรัล ที่มา : วิทย์ สุธิพันธ์. (2563). อัญมณี : ออนไลน์.