นาวิกศาสตร์ เดือน มีนาคม ๒๕๖๖

“...กฎหมายไม่ว่าประเทศไหน มีไว้เพื่อรักษาสิทธิ รักษาความปลอดภัย รักษาความสงบ. แต่กฎหมายนั้น

ก็ลึกซึ้ง ใช้ให้ดีก็ดี แปลความให้ดีก็ดี ใช้ไม่ดี หรือหาช่องโหว่ในการปฏิบัติต่าง ๆ มันก็ไม่ดี. มันเป็นเรื่อง
ละเอียดอ่อน เป็นทั้งศาสตร์ เป็นทั้งศิลป์ เรื่องกระบวนการยุติธรรมนี่. แต่ถ้าเผื่อตระหนักถึงความถูกต้อง

ี
ั
หรือพูดง่าย ๆ ความสุขของส่วนรวม ความสงบสุขและความม่นคงของประเทศชาติ ก็จะไปในทางท่ถูก
ก็จะอ่านกฎหมายหรืออำานวยการยุติธรรมได้อย่างไม่ผิด. ...”



พระราชดำารัส
ในโอกาสที่ประธานศาลฎีกา นำาผู้พิพากษาประจำาศาล สำานักงานศาลยุติธรรม
เข้าเฝ้าฯ ถวายสัตย์ปฏิญาณก่อนเข้ารับหน้าที่

ณ พระที่นั่งอัมพรสถาน พระราชวังดุสิต
วันศุกร์ ที่ ๒ มีนาคม ๒๕๖๑

นายกกรรมการราชนาวิกสภา
พลเรือโท อรรถพล เพชรฉาย
กสภา
รองนายกกรรมการราชนาวิ
รองนายกกรรมการราชนาวิกสภา
์
พลเรือตรี อดิศักดิ แจงเล็ก
กรรมการราชนาวิกสภา
พลเรือตรี โสภณ รัชตาภิรักษ
่
พลเรือตรี คมสัน กลินสุคนธ
พลเรือตรี วัชระ พัฒนรัฐ
ุ
พลเรือตรี จรูญ คลองยทธ
พลเรือตรี ณัฐชัย วรรณบูรณ
พลเรือตรี สุวัจ ดอนสกุล
พลเรือตรี สมรภูมิ จันโท ปกหน้า
พลเรือตรี ประสาน ประสงคสําเร็จ
พลเรือตรี ปยบุตร เนียมประดิษฐ
่
้
่
พลเรือตรี เกือกูล กลินเอียม
พลเรือตรี ทรงฤทธิ์ ฉัตรเงิน
พลเรือตรี พนม ควรประดิษฐ
กรรมการและเลขานุการราชนาวิกสภา
นาวาเอก ชัชวาลย โตรุง

เหรัญญิกราชนาวิกสภา
เรือเอกหญิง ปาริชาติ เชื้อจิตรนุกูล
ที่ปรึกษาราชนาวิกสภา
พลเรือเอก สุรนันท แสงรัตนกูล
พลเรือเอก อํานวย ทองรอด
พลเรือโท เบญญา นาวานุเคราะห ปกหลัง
พลเรือโท อัตตะวีร ทักษรานุพงศ ขอคิดเห็นในบทความท่นาลงนิตยสารนาวกศาสตรเปนของผเขียน

ี
ู
ิ
ํ

ิ
ิ
ั

ั
ู
ิ

็

ื
พลเรือตรี ไชยา เตียมฉายพันธ มใชขอคดเหนหรอนโยบายของหนวยงานใดของรฐและมไดผกพน
้

ํ



ู
ี

ี
่
ิ
็

บรรณาธิการ ตอทางราชการแตอยางใด ไดนาเสนอไปตามทผเขยนใหความคดเหน
ั

่

ี
ี

ํ
้
้
ั


ึ
ื

นาวาเอก ชัชวาลย โตรุง เทานน การกลาวถงคาสง กฎ ระเบยบ เปนเพยงขาวสารเบองตน
ผูชวยบรรณาธิการ เพื่อประโยชนแกการคนควา
นาวาเอกหญิง วรนันท สุริยกุล ณ อยุธยา ปกหนา-ปกหลัง
ประจํากองบรรณาธิการ “เหล็กในคน”
นาวาเอก ณรงค หาญพล
นาวาเอกหญิง รักชนก เชือวงษ ออกแบบปก กองบรรณาธิการ
้
่
นาวาเอกหญิง แจมใส พันทวี พิมพที กองโรงพิมพ กรมสารบรรณทหารเรือ
นาวาโทหญิง ศรัญญา ศาสโนปถัมภ เจาของ ราชนาวิกสภา

นาวาโทหญิง สรารัตน จันกลิน
่
นาวาตรี ปญญา ประเสริฐจินดา สํานักงานราชนาวิกสภา
เรือเอกหญิง สุธิญา พูนเอียด ถนนอรุณอมรินทร แขวงศิริราช เขตบางกอกนอย
เรือเอก วิทยา ภูประดิษฐ กรุงเทพฯ ๑๐๗๐๐
่
วาทีเรือโท ชัยพันธ ไกรศิริ โทร. ๐ ๒๔๗๕ ๓๐๗๒ และ ๐ ๒๔๗๕ ๔๙๙๘
สงขอมูล/ตนฉบับไดที่ [email protected]
นาวิกศาสตร 2 เว็บไซตราชนาวิกสภา WWW.RTNI.NAVY.MI.TH
ปที่ ๑๐๓ เลมที่ ๙ กันยายน ๒๕๖๓ Fanpage : ราชนาวิกสภา กองบัญชาการ กรมยทธศึกษาทหารเรือ
ุ

สารบัญ




คลังความรู้ คู่ราชนาวี

ปที ๑๐๖ เลมที ๓ ประจําเดือน มีนาคม ๒๕๖๖
่
่
ลำ ดับเรื่อง ลำ ดับหน้า

บรรณาธิการแถลง ............................................................................๔


เรืองเลาจากปก .................................................................................๕
่

ุ
ยทธวิธี (นาวิกศาสตร สิงหาคม ๒๔๖๑) ...........................................๖
่
่
พลเรือโท พระเจาพียาเธอ กรมหมืนชุมพรเขตรอุดมศักดิ์
ุ
ยทธวิธี (นาวิกศาสตร กันยายน ๒๔๖๑) ........................................๑๑
พลเรือโท พระเจาพียาเธอ กรมหมืนชุมพรเขตรอุดมศักดิ์
่
่
ู
บทเรียนจากสงครามรัสเซีย : ยเครน .............................................๓๐
นาวาเอก สถาพร วาจรัตน


ศักยภาพและความทาทาย : สมุททานุภาพ
กับการพัฒนาเศรษฐกิจของไทย .....................................................๓๘
พลเรือเอก โกมินทร โกมุทานนท


ี
่
ี
่
The Battle of Coronel (การยทธทโคโรเนล) ตอนท ๑
ุ
ื
ิ
ั
การตดสนใจของพลเรอโท Maximilian von Spee ......................๕๑
นาวาโท วรยทธ นิสสัยพันธุ 
ุ
ื
ํ
สานวนชาวเรอ ................................................................................๖๑
เรืองเลาชาวเรือ ..............................................................................๖๓
่
่
นอมรําลึก เสด็จเตีย ณ หาดทรายรี ๑๐๐ ปไมมีลืม ......................๖๕
ิ
ํ
ขอคดปลกจตสานึกจรยธรรม .........................................................๖๙
ิ
ิ
ู
ขาวนาวรอบโลก .............................................................................๗๑
ี
ั
ื
ภาพกจกรรมกองทพเรอ .................................................................๗๕
ิ
การฌาปนกิจสงเคราะหแหงราชนาวี .............................................๘๕

ํ
มาตรานา เดือน พฤษภาคม ๒๕๖๖ ..............................................๘๘
้
เวลาดวงอาทิตย และ ดวงจันทร ขึน-ตก

เดือน พฤษภาคม-มิถุนายน ๒๕๖๖ ...............................................๙๒
ื
ุ

่
ี
ั
ั
ื
ิ

ิ
นาวกศาสตร นตยสารของกองทพเรอ มวตถประสงคเพอเผยแพร 
วชาการและขาวสารทหารเรอทงในและนอกประเทศ ตลอดจนวทยาการอน ๆ 3
ิ
ิ
่
ั
้
ื
ื
่
่
ทัวไป และเปนสือในการประชาสัมพันธของกองทัพเรือ นาวิกศาสตร
ปที่ ๑๐๓ เลมที่ ๙ กันยายน ๒๕๖๓

่
ื
ี
ี
ั
ุ
�
ี
ี
ิ
ั
่
�
ั
�
้
่
ั
ั
่
ิ
ี
สวัสดีครับท่านสมาชิกและผู้อ่านท่รักท่กท่าน พบกนอ่กเชินเคยนะครับ ในเดีอ่นมนาคม ๒๕๖๖ น นตยสารั
ี
ี
ั
์
ำ
ั
�
�
็
่
ี
่
้
่
ั
่
ิ
่
นาวักศาสตรั ยงคงมบท่ควัามท่หลากหลายนาอ่านอ่ยเชินเคยครับ โดียในฉบบนเป็นการันาเสนอ่บท่ควัามตอ่จาก
ื
ิ
�
ั
ุ
ุ
ั
ั
�
�
ุ
ี
์
ี
ื
ื
ี
ั
�
ื
ิ
�
�
ฉบบท่แลวั คอ่ เรัอ่ง “ยุทธวิธ” บท่ป็รัะพนธ์ขอ่ง พลเรัอ่โท่ พรัะเจาพยาเธ์อ่ กรัมหมนชิมพรัเขตรัอ่ดีมศกดี (พรัะยศในขณะนน)
�
�
ั
�
้
่
ิ
้
ิ
�
�
ื
ี
�
�
นอ่กจากน ยังมบท่ควัามท่มากดีวัยนานาสารัะท่ใหท่งควัามรั และควัามเพลดีเพลนแกผู้อ่าน อ่าท่ บท่ควัาม เรัอ่ง
�
่
�
ิ
ี
�
�
ี
ี
ี
ั
ี
ั
์
“บทเรีียุนจากสงครีามรีสเซีียุ : ยุเครีน” เขยนโดีย นาวิาเอก สถาพรี วิาจรีตน บท่ควัามดีงกลาวัชิีให�เหนวัาบท่เรัยน
�
ั
่
ู
็
่
ื
ั
ี
�
้
ำ
ิ
�
ำ
ำ
ี
ั
ิ
จากสงครัามในครัั�งนี คอ่ ภาวัะผู้้นาและการัจดีรัะบบกาลงสารัอ่งให�มป็รัะสท่ธ์ภาพ ท่ั�งนี รััสเซีียและยเครันมรั้ป็แบบ
�
�
�
ี
ี
้
�
การัท่าสงครัามท่แตกตางกน กลาวัคอ่ รัสเซียท่าสงครัามดีวัยกอ่งกาลงท่มอ่ยางจากดี สวันยเครันท่าสงครัาม
ั
ั
่
ำ
่
ั
ั
ื
ี
่
ำ
ำ
่
ำ
ำ
ี
ิ
ื
�
ั
ี
่
ื
�
แบบเอ่าชิวัตรัอ่ดีเท่านน บท่ควัามตอ่ไป็คอ่ เรัอ่ง “ศัักยุภาพและควิามท้าทายุ : สมุททานุภาพกับการีพัฒนา
่
ิ
�
ุ
ี
ี
�
่
ิ
ุ
์
ี
ื
ิ
์
ั
ี
เศัรีษฐกจของไทยุ” เขยนโดีย พลเรีอเอก โกมนทรี โกมทานนท นกเขยนอ่าวัโสอ่กท่่านหนงท่ีมผู้ลงานลงในนตยสารั
ำ
นาวักศาสตรัอ่ยเป็นป็รัะจา และป็ดีท่ายดีวัยบท่ควัาม เรัอ่ง “The Battle of Coronel (การียุุทธท�โคโรีเนล)
�
์
�
ื
ิ
้
็
ิ
่
�
ี
ั
ิ
�
ี
ุ
ี
ั
ิ
ื
ั
ั
ตอนที ๑ การีตดสนใจของพลเรีอโท Maximilian von Spee” เขยนโดีย นาวิาโท วิรียุุทธ นสสยุพนธ์ นกเขยน
่
หน�าใหมท่ีมงานเขยนลงในนาวักศาสตรัมาอ่ย่างตอ่เนือ่งเป็็นรัะยะ
�
ี
ี
์
่
�
ิ
ิ
ิ
ุ
ั
ี
�
�
์
ท่ายสดีน กอ่งบรัรัณาธ์การันตยสารันาวักศาสตรัหวังเป็นอ่ยางยงวัา ท่านสมาชิกและผู้อ่านท่รักท่กท่านคงจะ
่
่
่
ั
�
็
่
ี
่
ิ
้
�
�
ิ
ุ
ิ
ั
้
�
�
ี
ไดีรับป็รัะโยชินนานาสารัะควัามรัและควัามเพลดีเพลนจากการัอ่านบางไมมากกนอ่ย และเพอ่ไมเป็นการัเสยเวัลา
�
่
็
ิ
็
่
ิ
�
่
์
ื
�
ั
ุ
ขอ่เชิิญท่กท่่านอ่่านบท่ควัามกนไดี�เลยครัับ สวััสดีีครัับ

กองบรรณาธ ิ ิ การ
กองบรรณาธการ
ปกหนา-ปกหลัง : “เหล็กในคน”

ี
่
ํ
ุ
็



่
ี
ุ
ั
ี
ิ
ํ
“เหลก” เปนแรธาตทนามาใชงานในชวตประจาวนมากทสด
่
ี
่
ั
ั
ู




ั
และเปนทรจกกนอยางแพรหลาย โดยทวไปแลวเหลกจะแบงออกเปน
็



็
ั
้
็
ึ
่

ื
๒ ประเภท คอ เหลก (Iron) และเหลกกลา (Steel) ซงทงสองประเภทน ้ ี

ั
มคณสมบตทตางกันแตสวนใหญมกจะเรียกเหมารวมกนวา
่


ี
ุ
ั
ี
ั

ิ

ั

่
ี
็
ี
ิ
่
ิ
็
“เหลก” นนเอง โดยเหลกทพบไดมากในธรรมชาตตองใชวธถลง ุ


ุ
์
ิ
ื
่
็
ิ
ออกมากอน เพอใหไดเปนแรเหลกบรสทธ และสามารถนามาใช 




ํ

ประโยชนตอไปได สวนเหล็กกลาเปนโลหะผสม ทําใหมีคุณสมบัติ
ู
็

้
ั


ี
ในการยดหยนสง ทงมความทนทาน แขงแกรง และสามารถตานทานตอแรงกระแทก และภาวะทางธรรมชาตไดอยางดเยยม

ิ
ุ

ี
่
ื
ี

็
ื
่
่
่

ื

ี

ํ
ทสาคญคอ เหลกกลา ไมสามารถคนพบไดตามธรรมชาตเหมอนกบเหลก เนองจากเปนเหลกทสรางขนมาโดยการประยกต 
ั

็

ี
ั
ื
ิ
็

้
ุ
ึ
ิ
ื
ั้
ุ
ุ
ี


ั
ั
ี่
ี่
ของมนษย ดงนน การสรางเหลกในคน ทเปนวตถประสงคหรอภารกจทสําคญของโรงเรยนทหารและสถาบนการฝก

ั

ั
็
ุ
ั
ี
่
ุ
ื
ของกองทพเรอ จงมวตถประสงค หรอเจตนาเพอสรางคน (หลอหลอมคน) ใหมจตใจทเขมแขง มคณสมบต ิ

ื

ี
ี
ั
ั
ิ
่
ื
ี


ึ
็

่
ุ
้
ื
เชนเดียวกับเหล็กกลา คือ แข็งแกรง ทนทาน และยดหยนสูง สามารถรับมือไดกับสภาวะแวดลอมทีจะเกิดขึน ระหวาง
้
้
การปฏิบัติราชการ อีกทังลักษณะงานของทหารเรือนัน ตองทําเปนทีม ตองมีการทํางานภายใตการรวมแรงรวมใจกัน
จากหนวยตาง ๆ ของกองทัพเรือ เพือใหภารกิจประสบความสําเร็จ ตามภาษิตธรรม “สัพเพสัง สังฆภูตานัง สามัคคี
่
ั


วุฑฒิสาธิกา” ซึงแปลวา ความพรอมเพรียงแหงชน ผูอยูรวมกันเปนหมู ยงความเจริญถาวรใหสําเร็จ

่
่
่
การสรางเหล็กในคน ? จะสรางเหล็กในคนทีไหน ? สรางอยางไร ? สรางเมือใด ? และใครเปนคนสราง ?
ํ


็
ั
ตงแตอดตถงปจจบน กองทพเรอใหความสาคญกบการสรางเหลกในคนเสมอมา ดงกลาวทวา “เหลกในคน สาคญกวา
ํ
็
่
ี

ั
ี
ึ



ั

ื
ั
ั
ั
ุ
ั
้
่
เหล็กในเรือ” แหลงทีเหมาะสมทีสุดในการสรางเหล็กในคนก็คือ สถานศึกษา สถาบันการฝกอบรมเพราะเปนสถานที ่
่
ั
ั
ั
ู

่
ี
ื
ุ

ู


่
ี
ทมความพรอมทสด ไดแก สถานท บคลากร (ผบงคบบญชาและคร) แนวทาง (หลกสตร) เครองมอ และมเวลาใน
ี
่
ื
ี
ั
่
ี
ุ
ู
ี
่
่


็


ื
็
ุ
ี

็
ื
การสรางอยางตอเนอง การสรางเหลกในคนทเขาใจไดงายกคอ สรางเหลกในคนใหรางกาย และทยากทสดกคอ การสราง
่
ื


่




็
ี
้
เหล็กในคนทีใจ หรือจิตวิญญาณ ทังนี กองทัพเรือมีสถานศึกษา สถาบันการฝกอบรมกําลังพล เริมตังแตการปรับสภาพ
้
่
่
้
ี
ื
ี
ื



ู

ื
ั
ู

ุ
จากพลเรอน ไปสความเปนทหาร ในทกระดบ ไดแก โรงเรยนนายเรอ โรงเรยนจาทหารเรอ และศนยฝกทหารใหม 


ื
้
ื
ั
ั
่

ั
้

ั
ั
้
ํ

ั
ั

่
ี
รวมทงขาราชการกลาโหมพลเรอนชนสญญาบตร (ฝกอบรมท รร.นร.) และขาราชการกลาโหมพลเรอนตากวาชนสญญาบตร
่
้
่
(ฝกอบรมที รร.ชุมพลฯ ยศ.ทร.) ใหเปนเหล็กกลาทีดี เมือคนเหลานีสําเร็จการศึกษา หรือสําเร็จการฝกอบรมออกมา
่

็
้
ี
รบราชการแลว เขากจะเปนเหลกกลาทดไปอกหลายสบป ทงน “การสรางเหลกในคนเปรยบเหมอนการปลกตนไม 
ื
็
ิ

ั

ู
ี
ั
้
ี
ี
ี

่

็



ี
่


่
ี
ํ
ิ


็
่
ิ

ี
หากตองการตนไมมลาตน และกงกานทแขงแรง มใบดกหนาใหรมเงาทด มดอกทสวยงาม ออกผลดกใหรสชาตอรอย กตอง

็
ี

ี
ี

ี
่
่
ู
เรมทการบารงดน เมอปลกแลวกตองรดนา ใสปย พรวนดน บารงราก ตน ใบ และดแลไมใหมแมลง หรอศตรพช
ื
่
ํ
ื

่
ิ
ิ
ุ
ี

ั
ื
ี
ํ
ุ
้
ํ

็


ู
ิ
ู
ุ


้
มาทําลายตังแตตอนเริ่มปลูก ไมใชปลูกไปแลวปลอยปละละเลยไมสนใจ จนผานไปหลายป ตนไมก็ไมโตเทาทีควร มีใบ
่


ํ
ั
และใหผลบางเล็กนอย ไมเปนอยางทใจหวงนนเอง” ในการบารงรกษา ลาดบตอมาจะเปนหนาท่ของสถาบนการฝกอบรม
ั
ั
ั
ั
ุ
่
่
ี
ํ




ี


ในสาขาวิชาชีพ หรือตามวิทยฐานะตอไป เชน โรงเรียนตามสาขาอาชีพ โรงเรียนพันจา โรงเรียนนายทหารเรือชันตน
้
โรงเรียนเสนาธิการทหารเรือ เปนตน
ั
ี
ู
ุ

ดงนน หากทกโรงเรยน สถานศกษา สถาบนการฝกอบรมและครทกคน สามารถสรางเหลกในคนใหนกเรยนทหาร

็
ั
ุ
ั
ึ
้
ั

ี

ํ
กาลงพลของกองทพเรอในทกหลกสตร กจะทาใหกองทพเรอมทรพยากรบคคลเปนเหลกกลา เปนทยอมรบและไววางใจ

ื
ั
ื

ั
ั
่
ี
ั

ั
ู
ั
็
ี
ุ

ุ
็
ํ
่
้

จากประชาชนทุกหมูเหลา อยางทีตังไวไดอยางแนนอน


นาวิกศาสตร 5
ปที่ ๑๐๖ เลมที่ ๓ มีนาคม ๒๕๖๖

นาวิกศาสตร 7
ปที่ ๑๐๖ เลมที่ ๓ มีนาคม ๒๕๖๖

นาวิกศาสตร 8
ปที่ ๑๐๖ เลมที่ ๓ มีนาคม ๒๕๖๖
ปที่ ๑๐๖ เลมที่ ๓ มีน าคม ๒๕๖๖

นาวิกศาสตร 9
ปที่ ๑๐๖ เลมที่ ๓ มีนาคม ๒๕๖๖

นาวิกศาสตร 10
ปที่ ๑๐๖ เลมที่ ๓ มีนาคม ๒๕๖๖
ปที่ ๑๐๖ เลมที่ ๓ มีน าคม ๒๕๖๖

นาวิกศาสตร 11
ปที่ ๑๐๖ เลมที่ ๓ มีนาคม ๒๕๖๖

นาวิกศาสตร 12
ปที่ ๑๐๖ เลมที่ ๓ มีนาคม ๒๕๖๖
ปที่ ๑๐๖ เลมที่ ๓ มีน าคม ๒๕๖๖

นาวิกศาสตร 13
ปที่ ๑๐๖ เลมที่ ๓ มีนาคม ๒๕๖๖

นาวิกศาสตร 14
ปที่ ๑๐๖ เลมที่ ๓ มีนาคม ๒๕๖๖
ปที่ ๑๐๖ เลมที่ ๓ มีน าคม ๒๕๖๖

นาวิกศาสตร 15
ปที่ ๑๐๖ เลมที่ ๓ มีนาคม ๒๕๖๖

นาวิกศาสตร 16
ปที่ ๑๐๖ เลมที่ ๓ มีนาคม ๒๕๖๖
ปที่ ๑๐๖ เลมที่ ๓ มีน าคม ๒๕๖๖

นาวิกศาสตร 17
ปที่ ๑๐๖ เลมที่ ๓ มีนาคม ๒๕๖๖

นาวิกศาสตร 18
ปที่ ๑๐๖ เลมที่ ๓ มีนาคม ๒๕๖๖
ปที่ ๑๐๖ เลมที่ ๓ มีน าคม ๒๕๖๖

นาวิกศาสตร 19
ปที่ ๑๐๖ เลมที่ ๓ มีนาคม ๒๕๖๖

นาวิกศาสตร 20
ปที่ ๑๐๖ เลมที่ ๓ มีนาคม ๒๕๖๖
ปที่ ๑๐๖ เลมที่ ๓ มีน าคม ๒๕๖๖

นาวิกศาสตร 21
ปที่ ๑๐๖ เลมที่ ๓ มีนาคม ๒๕๖๖

นาวิกศาสตร 22
ปที่ ๑๐๖ เลมที่ ๓ มีนาคม ๒๕๖๖
ปที่ ๑๐๖ เลมที่ ๓ มีน าคม ๒๕๖๖

นาวิกศาสตร 23
ปที่ ๑๐๖ เลมที่ ๓ มีนาคม ๒๕๖๖

นาวิกศาสตร 24
ปที่ ๑๐๖ เลมที่ ๓ มีนาคม ๒๕๖๖
ปที่ ๑๐๖ เลมที่ ๓ มีน าคม ๒๕๖๖

นาวิกศาสตร 25
ปที่ ๑๐๖ เลมที่ ๓ มีนาคม ๒๕๖๖

นาวิกศาสตร 26
ปที่ ๑๐๖ เลมที่ ๓ มีนาคม ๒๕๖๖
ปที่ ๑๐๖ เลมที่ ๓ มีน าคม ๒๕๖๖

นาวิกศาสตร 27
ปที่ ๑๐๖ เลมที่ ๓ มีนาคม ๒๕๖๖

นาวิกศาสตร 28
ปที่ ๑๐๖ เลมที่ ๓ มีนาคม ๒๕๖๖
ปที่ ๑๐๖ เลมที่ ๓ มีน าคม ๒๕๖๖

นาวิกศาสตร 29
ปที่ ๑๐๖ เลมที่ ๓ มีนาคม ๒๕๖๖

บทเ รียนจากสงครามรัสเ ซีย : ยูเครน
บทเรียนจากสงครามรัสเซีย : ยูเครน

นาวาเอก สถาพร วาจรัตน ์









ุ
์
ั
็
ำ
ุ
ั
้
“อันเป็นหลักยุทธศาสตร์ขอังโบร์าณตามตาร์าพิชัยุยุทธ ถ้าจะถ้อัดความ
ั
ิ
์
ั
็
โดยุป็ร์ะยุุกต จะเหนหลัักการ์ ดงน � ้
์
๑. ม้การ์นาทพิด้ กลัาหาญ อัดทน ไมหลังผิิด
้
ั
่
ำ
ำ
่
ำ
ุ
ั
๒. กาลัังพิลั การ์สงกาลัังบาร์งด้ ขวญทหาร์ด้
ำ
ำ
๓. การ์ขาวด้ ร์กาลัังแลัะการ์เคลัอันไหวขอังขาศกทกสถ้านการ์ณ ์
ุ
้
้
่
�
่
ึ
้
ิ
๔. ม้ความร์ทางวชัาการ์ หร์่อัชัานาญในเชังยุุทธ ์
้
ำ
้
ิ
๕. ทางยุุทธการ์ ร์จกวธ้ตังคายุ หร์่อันยุหนึงศ้นยุทางยุุทธการ์”
์
�
�
ิ
ั
้
้
่
ั
์
ิ
ุ
ตำำ�ร�พิิไชยสงคร�ม ของ กรมศิิลป�กร พิิมพิเปนอนสรณ์์ในง�นฌ�ปนกจศิพิ
็
ุ
ั
น�งสนทนรน�รถ (ตำลบ บณ์ยรตำพินธุ์) ์ ุ
ิ
ั
ั
ุ
ุ
�
่
ณ์ เมรวััดมกฎกษััตำรย�ร�ม วัันท ๑๖ มกร�คม พิ.ศิ. ๒๕๑๒
ิ
ในฐานะท�เป็็นนักการทหารท�เฝ้้าติิดติามสถานการณ์์ “การป็ฏิบัติิการทางทหาร” ในยูเครน (ติามวาทะกรรม
ี
ิ
ี
ั
ี
ั
�
์
ุ
ำ
ี
ของป็ระธานาธบด วลาดมร ป็ติิน ผู้นารสเซย) ติังแติเช้ามดของวนพฤหสบดที ๒๔ กมภาพนธ พ.ศ. ๒๕๖๕ จนถง
ั
�
ึ
ิ
ู
ี
์
ื
ั
ี
ู
�
ิ
่
�
ื
�
ื
�
่
�
่
ี
ี
่
ั
ุ
๒๙ มถนายน ๒๕๖๕ เป็็นเวลากวา ๑๒๕ วนแล�ว สถานการณ์์สอให�เหนวาสงครามครังนีเป็็นสงครามยดเยอไมมททา
ิ
่
่
็
์
ำ
�
�
่
่
็
่
่
�
วาจะจบลงงาย ๆ แติอยางไรกติาม จากสถานการณ์์ทีผู้านมาทาให�สามารถวเคราะหบทเรยนจากสงครามครังนี โดยจะ
ี
ิ
่
ั
ี
ี
เทยบเคยงกบหลกการติามติาราพช้ยยทธ ทีผู้เขยนยกมากลาวอ�างข�างติ�นของบทความ ดงนี �
�
�
์
ู
่
ั
ี
ิ
ำ
ั
ั
ุ
นาวิกศาสตร์ 30
ปีที่ ๑๐๖ เล่มที่ ๓ มีนาคม ๒๕๖๖

่
ิ
๑. มีีการนำำาทััพดีี กล�าหาญ อดทน ไมหลงผู้ด
่
ี
ี
ำ
ื
�
ำ
ู
้
�
ั
ำ
ู
ี
�
ู
�
ี
�
ดีานำการนำำาทััพ หรอภาวะผู้นา เป็็นสิงทีผู้นาป็ระเทศคูสงครามติ�องม โดยมการเป็รยบเทยบลกษณ์ะผู้นาของ
ุ
้
ั
ั
ู
�
ี
่
ู
์
ิ
ิ
รสเซยและยเครนไว�วา... ปููติินำ : ผู้นำำาหััวอุุดีมีการณ์์ จติแพทยและนกวเคราะหอาวโสทีสถาบน George H. W. Bush
ั
์
ี
่
ื
ี
ู
ั
�
�
่
�
ึ
Foundation เคนเนธ เดเคลวา ซึงเคยศกษาอดติผู้แทน คนของหนวยสบราช้การลบของสหภาพโซเวยติ (KGB) ช้ีวา
ำ
้
ี
็
ี
ั
ุ
ิ
�
ู
ู
็
้
ู
�
�
ุ
�
ป็ระธานาธบด ป็ติิน เป็็นผู้นาหวอดมการณ์์ “ปููติินำเปูนำผู้นำำาทัีโหัดีเหัียมีและเผู้ดีจการทัีใช้้ความีรนำแรงมีานำานำกวา ๒๐ ปูแลว
่
ี
ุ
่
่
่
ี
ู
ู
ั
ู
ี
้
ู
ิ
ิ
๑
ุ
�
ซึ่งกอุนำจะเกดีการบุกรกยเครนำขึ้นำ หัลายคนำมีอุงวาปูตินำนำนำฉลาดีและมีกลยทัธ์ดี” สวน เซึ่เลนำสก : ผู้นำาบุคลกนำาดีงดีดี
�
่
่
ุ
่
ิ
�
่
์
ุ
ำ
์
ทางดานป็ระธานาธบดยเครน โวโลดเมยร เซเลนสก ซงกลายเป็นขวญใจผู้คนจานวนมากนน เป็นคนทมมาดผู้นาสงและ
็
ิ
ี
ี
็
ี
ิ
ำ
ี
ู
�
ู
ำ
ั
�
�
ี
�
ู
ู
�
ั
�
ึ
็
�
�
ี
่
ำ
ึ
มบคลกนาดงดดความสนใจ เขาเคยเป็นนักแสดงและดาราติลกมาก่อน ไดสรางความป็ระหลาดใจติ่อคนจานวนมาก
ู
ุ
ิ
ี
ุ
ื
ุ
ั
ุ
ี
�
ั
�
�
้
�
หลงจากทเขาไดแสดงความกลาหาญและมงมนทจะป็กป็องป็ระเทศตินเอง เมอถกรสเซยบกเมอ ๒๔ กมภาพนธ ทผู้านมา
�
�
ี
ู
่
�
์
ี
�
่
ื
ั
ั
ู
ั
อาจารยจติวทยาแหง University of Nebraska แซมมวล ฮัันเติอร กลาววา ลกษณ์ะผู้นาของเซเลนสก “เปูียมีไปูดีวย
์
�
�
้
่
่
่
ิ
ิ
์
ำ
ี
้
�
�
่
่
�
ี
ู
�
�
ิ
่
ี
้
ี
ความีหัวง ความีรสกทัติอุงการความีเปูลยนำแปูลงและอุนำาคติทัสดีใสขึ้นำ และพวกเขึ้าจะทัาสงติาง ๆ เพอุใหัเปูาหัมีาย
้
่
ำ
ั
�
้
�
่
ิ
ู
เหัลานำันำลลวง ซึ่่งปูระธ์านำาธ์บุดีี เซึ่เลนำสก สามีารถสะกดีผู้คนำดีวยสารทัีเขึ้าสอุและบุุคลกขึ้างตินำ”
�
�
๒
ิ
ี
้
�
่
่
้
้
้
ุ
่
ึ
ำ
ิ
�
ิ
ี
่
แติกมนกวช้าการบางท่านวเคราะห์วา เซเลนสกี มาจากดาราติลก จงยังไมมภาวะผูู้นาในการป็กครองป็ระเทศ
็
ั
ี
่
ั
็
ี
�
ี
่
ู
�
ำ
�
�
�
�
่
ำ
โดยเฉพาะการท เซเลนสก เรยกรองใหผู้นาของนาโติกาหนดใหยูเครนเขาเป็นป็ระเทศสมาช้ิกนน เรยกวาเป็นการ “ช้กศึก
ี
็
ี
�
ั
ำ
็
็
้
้
ี
เขึ้าบุานำ” แติ เซเลนสก ผู้นายเครน กได�แสดงให�เหนถงการมภาวะผู้นาในรป็แบบใหม โดยไมได�พยายามสร�างภาพวา ่
�
่
ู
ึ
�
ู
ี
ำ
ู
ู
่
่
�
�
ู
ิ
ั
็
ั
ี
เขาไม่หวาดหว�นกับส�งใด แติ่กลับใช้การแสดงออกถึงความเป็็นติัวตินของติัวเอง ท�บางคร�งกรสึกกลัว หรือถูกถาโถมดวย
�
ื
�
ิ
่
�
ื
เรองยาก ๆ ติดสนใจไดยาก โดยเฉพาะเมอติอนทสหรฐอเมรกา ยนมอเขาไป็ช้วยและอาสาจะอพยพผู้นายเครนโดยเสนอ
ื
ิ
ู
�
ั
ี
ั
�
�
�
ู
ำ
�
ื
�
�
้
่
ื
ู
�
่
่
่
ื
ี
�
ี
ให�ลีภย แติป็ระธานาธบด เซเลนสก ได�แสดงจดยนทีทาให�หลายคนช้ืนช้ม นันคอ เขากลาววา “การติอุสูอุยูทัีปูระเทัศึยเครนำ
ุ
ั
่
�
ิ
ำ
ำ
ผู้มีติอุงการอุาวธ์ ไมีใช้ทัางหันำ” นับเป็็นการแสดงออกถึงการมีภาวะผู้นาทดีในยามทป็ระเทศเกิดภาวะสงคราม
ู
�
�
่
ี
้
ุ
ี
ี
�
่
�
โดยไมทอดทิงป็ระช้าช้น ซึ�งเป็็นการสร�างขวญและกาลงใจให�ป็ระช้าช้นช้าวยเครนได�เป็็นอยางด ี
ู
่
ั
ั
่
ำ
ำ
ี
่
ำ
ั
ุ
ั
ำ
ั
๒. กาลงพล การสงกาลงบารงด ขวญทหารด ี
ี
ิ
ั
ั
ำ
้
ุ
ุ
�
ิ
ำ
่
ดีานำการสงกาลงบุารง ในการป็ฏิบติการทางทหารของรสเซย ในเฟสท ๑ (๒๔ กมภาพนธ- ๑๗ เมษายน ๒๕๖๕)
ั
ั
์
ี
่
ี
�
ิ
ู
ิ
ุ
ู
ุ
�
ั
ั
ี
ิ
ื
�
ิ
่
ื
รสเซยเป็ดฉากบกยเครนจากสามทศทาง คอ ทางทศเหนอ ทศติะวนออก และทศใติ แติแทนทยเครนจะยอมแพ วางอาวธอยางท ี �
ิ
ึ
�
ำ
ื
่
ั
ึ
ู
ู
รสเซยคาดไว กลบกลายเป็นวาคนยเครนทาการสรบอยางถงพรกถงขง จนดเหมอนวาการบกทะลวงของรสเซยจะลมเหลว
ั
�
ิ
็
ุ
ั
่
่
ู
ิ
ี
ี
�
ั
ี
หรออย่างนอยกช้ะลอติวลง ซงหากจะเป็รียบเทยบกาลงรบของท�งสองฝ้่ายแลว จะพบว่ากาลงรบของรัสเซย
ั
ื
๓
�
ี
็
ั
�
ั
ำ
ำ
�
ึ
่
ำ
่
ู
่
ุ
่
�
็
่
่
๔
มากกวายเครนกวา ๓ เทา แติการสงกาลงบุารงขึ้อุงรสเซึ่ยไมีดีีเทัาทัีควร โดยจะเหนได�จากในช้วงแรกของสงคราม
่
ำ
่
ั
ี
ั
๑ วโอเอไทย. วเคราะหลกษณ์ะผู้นา “ป็ติิน” “เซเลนสก” “ไบเดน” ในวกฤติรสเซย-ยเครน. [ออนไลน]. แหลงที�มา : https://www.voathai.com/. (สบค�นเมือ
ิ
ื
ิ
ี
่
ั
์
ู
�
ี
�
ู
ั
ำ
์
ี
ู
๒๙ มถนายน ๒๕๖๕).
ุ
ิ
๒ เรืองเดยวกน.
ี
ั
�
๓ สนกดอทคอม. ยเครน : บทเรยนสาคญสาหรบสาธารณ์รฐป็ระช้าช้นจนในการบกไติหวน. [ออนไลน]. แหลงทมา : https://www.sanook.com/new/. (สบคนเมอ
�
ุ
�
ื
ื
ั
ี
�
ำ
ั
ำ
่
ุ
�
ั
ั
์
ี
ี
ู
๒๙ มถนายน ๒๕๖๕).
ิ
ุ
๔ พพทวเอช้ด ๓๖. “ยเครน” ติ�าน “รสเซย” ไหวหรอไม เมือกาลงรบน�อยกวาราว ๓ เทา. [ออนไลน]. แหลงที�มา : https://www.PPTVHD36.com/news/.
�
่
์
ำ
่
ี
ี
ี
ั
่
ู
ี
ี
ั
ี
่
ื
(สบค�นเมือ ๒๙ มถนายน ๒๕๖๕).
ื
ิ
ุ
�
นาวิกศาสตร์ 31
ปีที่ ๑๐๖ เล่มที่ ๓ มีนาคม ๒๕๖๖

�
�
�
ำ
ั
ิ
ิ
์
ุ
ยทโธป็กรณ์ของรสเซยถกจอดทงไวติามเสนทางเดนทพจานวนมาก
ู
ี
ั
ึ
ั
ื
ำ
ื
ั
�
�
ี
�
ึ
�
็
ิ
�
ื
�
เนองมาจากนามนเช้อเพลงหมด ซงช้ใหเหนถงป็ญหาในเรองของ
�
การสงกาลงบารง ขาดการเติรยมพรอมในดานงบป็ระมาณ์ และทรพยากร
ุ
ำ
ี
�
ั
�
่
ั
ำ
ิ
หรอการวางแผู้นในการเดนทางไกลทางยทธวธ/การเคลอนทพไมดพอ
ี
ุ
ิ
ั
ื
ี
่
ื
�
ำ
ู
่
ั
ั
ิ
ี
้
ดีานำการสรางขึ้วญและกาลงใจ ยเครนมป็ฏิบติการขาวสาร
้
ั
ิ
(Information Operation) ทด มการวางแผู้นในการใช้โซเช้ยลมเดย
�
ี
ี
ี
�
ี
ี
ี
ำ
ั
ั
เพื�อเป็็นการสร�างขวญและกาลงใจของคนในช้าติิ มการทาโฆษณ์า
ำ
ี
ิ
ี
�
�
�
ั
�
่
ื
ช้วนเช้อใหช้าวยูเครนมจติใจรกรบ ติงแติเรมสถานการณ์ ์
ุ
ิ
่
�
่
ั
�
มการสรางเรองราวหรอติานานใหเป็นทเลาขานสงติอกนในสอ
ี
�
ื
่
ื
ี
�
�
ื
ำ
็
ุ
ั
่
ู
่
์
่
สงคมออนไลน ในกลมของป็ระช้าช้นช้าวยเครนเอง ไมวา
ุ
�
ื
็
เหติการณ์ดงกลาวจะมขอเทจจรงหรอไมป็ระการใด เมอไดม ี
ื
ิ
�
ี
่
ั
์
�
่
่
ู
�
ั
่
ทม� : พิ่พิ่ท่วั่เอชด่ ๓๖,“ยเครน” ตำ�น “รสเซีย” การเผู้ยแพรลงไป็ในโลกอนเทอรเนติแลว ทกคนทมสวนไดเสย
้
่
์
ี
�
�
�
ิ
ี
ุ
ี
็
่
้
ำ
่
ไหวัหรอไม เมือก�ลงรบนอยกวั�ร�วั ๓ เท�
่
่
ั
�
ื
ึ
ี
�
ั
ื
�
ั
ี
็
�
่
ี
�
์
่
่
ุ
�
�
ิ
้
ื
�
ุ
ิ
สบคนเมือ ๒๙ มถน�ยน ๒๕๖๕ กพรอมทจะเช้อและแช้รสงติอกนไป็ไมมทสนสด ซงนบ
่
ั
�
จ�กเวับไซีตำ https://www.PPTVHD36.com/news/ เป็นการสรางขวญและกาลงใจไดเป็นอยางด ยกติวอยางเช้น
็
ั
ั
็
่
์
ำ
็
่
�
ี
ุ
ิ
ู
ี
ื
เรองของ “Ghost of Kyiv” หรอ ๑๓ วรบรษบนเกาะง (Zmiinyi Island)” ถงแมภายหลงจะมการพสจนวา
ุ
่
๕
๖
�
์
ู
ื
ึ
ี
ั
�
ั
ิ
่
ู
ี
็
่
�
ื
่
่
ั
ั
“Ghost of Kyiv” ไม่มอยจรง หรอเหติุการณ์บนเกาะงูไมไดเป็นไป็ติามเน�อหาท�สงติอกนในส�อสงคมออนไลน์ โดยรสเซย
ี
ื
ี
์
ื
ี
ออกขาวว่า ทหารบนเกาะงูไมได�มี ๑๓ คน แติมถึง ๘๒ คน ทุกคนยอมแพหมด รัสเซยยังออกคลป็ทง ๘๒ คน เดนไป็รับอาหาร
ิ
่
�
ี
่
ั
�
ิ
่
ั
�
�
ื
่
่
ั
ึ
�
็
�
ั
ี
�
ื
�
�
ั
ั
�
่
ึ
ิ
ิ
ั
�
่
ี
และขนรถบส ใหลงช้อวาจะไมติอติานรสเซย แลวจะป็ลอยกลบบานไป็ ซงทงสองเรองนเป็นติวอยางของการป็ฏิบติการ
่
�
ึ
�
ี
็
่
ั
็
่
ขาวสารทด ซงขาวททงสองฝ้ายออกมาจะเป็นแนวกลาวหากน คอ ยเครนนนเป็นป็ระเทศเลกกวา จะพยายาม
�
่
�
ื
ี
ี
ู
็
ั
่
่
�
ั
�
ั
ี
ั
�
ุ
ั
ั
่
็
ี
่
ี
่
่
่
�
กลาวหาวารสเซยโหดราย ทารณ์ สวนรสเซยจะออกขาวป็ระมาณ์วา ติวเองเป็นกองทพธรรมทเขาไป็ป็ลดป็ลอยช้าวยูเครน
�
่
ื
ั
็
ี
ี
ี
ั
่
่
็
ู
่
�
ู
�
จากนโอนาซ แม�จบทหารยเครนได�กเพยงแติอบรมแล�วป็ลอยกลบบ�านไป็ แติช้าวยเครนกเลอกทีจะเช้ือขาวของตินเอง
่
ั
ี
�
และสงติอกนในสอสงคมออนไลน์เพอสรางขวญและกำาลงใจ เรยกรองใหช้าวยูเครนอาสามาช้่วยรบป็กป็้องป็ระเทศ
ื
ั
ื
�
ั
�
่
�
�
่
ั
ั
มากกวา ในทางติรงกนข�ามทหารรสเซยทีถกสงมาป็ฏิิบติิการพเศษในยเครนนัน สวนใหญเป็็นทหารเกณ์ฑ์์ ๒ ป็ ทีไมม ี
่
่
ู
ั
่
ิ
ั
่
�
ี
�
ู
่
ี
�
ี
ั
่
�
�
์
�
่
ี
�
ั
ู
�
ั
็
่
ความช้านาญในการรบ ทหารรสเซยบางคนทถกจบไดกใหสมภาษณ์วา ตินเองไมรมากอนวาติองมาทาสงครามในยเครน
ู
ำ
ู
่
ำ
�
ื
ำ
ั
ไดรบคาสงวาใหมาฝ้กเทานน ป็ระกอบกับการสงกาลงบารงไมด ยานพาหนะ ยทโธป็กรณ์ไม่มนามนเช้อเพลง เสบียงอาหาร
�
ิ
ั
ี
์
่
�
�
ำ
ั
ึ
่
ุ
�
ั
ำ
ี
่
ำ
่
ั
�
ุ
ี
ู
ี
สงมาไมถง ทาให�ทหารรสเซยสญเสยขวญและกาลงใจในการรบ
ำ
่
ึ
ั
่
ั
ำ
ั
๕
ี
่
ี
ิ
์
ื
�
ู
�
ุ
ั
ี
ั
ั
ึ
ี
ิ
่
ิ
�
ิ
ุ
ี
ในวนแรกทรสเซยรกรานยูเครน มการเผู้ยแพรคลป็วดโอลงสอสงคมออนไลน กลาวอางถงนกบนยเครนคนหนงทยงเครองบนรสเซยติกไป็หลายลา จากเหติการณ์ ์
�
ิ
�
ึ
ี
�
ื
ั
ำ
ั
ี
ั
�
ั
่
�
ิ
ี
ำ
ิ
ื
็
ั
ิ
่
่
�
ิ
ิ
ดงกลาว มป็ระช้าช้นยเครนใหฉายานกบนคนนวา “Ghost of Kyiv” มรายงานวา นกบนคนดงกลาวยงเครองบนรสเซยติกไป็ ๖ ลา ภายใน ๓๐ ช้วโมง เป็นเครองบน
ั
่
ั
ั
�
�
ื
ี
ี
ู
ิ
�
ิ
ำ
ำ
ี
SU-35 จานวน ๒ ลา เครืองบน SU-25 จานวน ๒ ลา เครืองบน SU-27 จานวน ๑ ลา และเครืองบน MIG-29 อก ๑ ลา ำ
ำ
�
�
ำ
ำ
ิ
ำ
๖
�
�
ึ
่
์
ั
่
เมือทพเรอรสเซยได�ยกพลขึนยดเกาะง (Zmiinyi Island) ของยูเครน โดยแม�เกาะนีจะเป็็นเกาะเลก ๆ แติมความสาคญทางยทธศาสติร เพราะติังอยไมหางจาก
่
ู
ู
ำ
�
ุ
ี
�
ื
่
ั
ั
็
ี
ั
�
ื
ี
ิ
ั
ั
ี
ั
่
�
ำ
่
ิ
ู
ิ
ช้ายฝ้ังเมองโอเดสซา ซึงเป็็นเมองทาหลก ทาให�ยเครนสงทหารมารกษาเกาะ ๑๓ คน ติอมาเมือรสเซยสงเรอมาป็ระช้ด มการเป็ดเผู้ยคลป็บทสนทนาทีทพรสเซย ี
ื
�
ื
่
�
่
ั
ิ
ั
ู
ี
่
วทยคยกบทหารบนเกาะ ดงน ทหารรสเซย : เราคอเรอรบรสเซย จงวางอาวุธและยอมจานน เพอไมใหเกดการสญเสยโดยไมจาเป็น มฉะนนเราจะยิงถลมพวกทาน
ี
ิ
�
ำ
ั
ุ
ำ
ี
�
ิ
ื
ั
ื
็
ุ
�
่
ี
่
ั
ั
�
ื
่
ี
ั
ั
ู
�
ุ
ั
ั
ั
ี
ึ
่
ิ
ิ
่
ี
�
ู
ทหารยเครน : เอาละส ฉนควรจะบอกให�มนไป็ติายดไหม (เรงเสยงวทยให�ดงขึน) ...ไป็ติายซะไอ� xxx !!! รสเซยจงถลมเกาะง สงหารทหารทัง ๑๓ คนสิ�น และ
่
�
�
ยดเกาะไว� โดยรฐบาลยเครนเอาคลป็เสยงนีมาเผู้ยแพร และป็ระกาศวาทังสบสามคนจะได�รบการยกยองเป็็นวรบรษทีพลช้พป็กป็องช้าติิ
ึ
ั
ุ
ุ
ู
่
้
ิ
ิ
�
่
ี
ี
ี
ี
ั
นาวิกศาสตร์ 32
ปีที่ ๑๐๖ เล่มที่ ๓ มีนาคม ๒๕๖๖

ำ
�
่
ุ
ึ
ั
�
๓. การขึ้าวดีี รูกาลงและการเคลือนไหวของข�าศกทกสถานการณ์์
ี
ู
�
�
�
ำ
ั
ิ
การทาสงครามคร�งนติองยกเครดิติใหยูเครนในการหาข่าวจากแหล่งขอมลเป็ด (Open Source Intelligence)
�
ทช้าวยเครนช้วยกนโพสติภาพกาลงทหารและยทโธป็กรณ์ของรสเซย ติามเสนทางเดนทพทผู้านเขามาในยเครน
ู
ั
ั
ี
ิ
ั
ุ
ั
่
�
ี
์
�
�
ำ
ู
ี
์
่
�
�
ู
�
ั
่
ุ
�
ิ
ุ
ิ
ั
ลงใน Twitter ทาใหเกดการแพรขยายของขอมลทงป็ระเภทของอาวธยทโธป็กรณ์ จานวนของกาลงพล พกดติาบลทติง ั �
ำ
ั
ำ
�
ี
ำ
ำ
์
่
ั
�
ึ
ึ
ิ
ึ
ำ
ำ
่
่
�
�
รวมถงภาพความเสยหายทเกดขน ทาใหหนวยขาวกรองของกองทพยูเครนป็ระเมนสถานการณ์ไดอยางแมนยา รวมไป็ถง
์
ี
ิ
่
ี
�
�
้
ี
ั
ำ
ั
ั
ั
ำ
่
�
�
ั
�
การทา DATA BASE ของกลุมนกสงเกติการณ์์ทัวโลก ทีช้วยกนป็อนข�อมลกาลงรบรสเซยทีเคลือนพลเข�าไป็ในยูเครน
ู
่
�
ั
ู
ู
ั
�
ั
ิ
�
็
ี
ำ
�
ั
�
�
่
่
รวมถงการขาวกรองของ NATO ทสงขอมลใหยเครน ทาใหทวโลกไดเหนเสนทางเดนทพของรสเซยไป็พรอม ๆ กน
�
ี
�
ึ
�
ี
ิ
แบบ Real-time แติไมมพกดกองกาลงของยเครนป็รากฏิออกมาในสือออนไลนเลย
่
ำ
ั
์
ั
่
ู
ั
่
�
�
่
ั
ั
DATA BASE ของกลุมนกสงเกตำก�รณ์์ทัวัโลกทชวัยกน
่
้
ั
ั
ปอนขอมลก�ลงรบรสเซียทเคลือนพิลเข�ไปในยเครน
้
้
ำ
ู
่
�
�
่
ู
ั
่
�
่
ทม� : LT Studio, “ถอดบทเรยน ๗ วันแรก ของ
สงคร�ม รสเซีย-ยเครน จดสงเกตำของสงคร�มยคใหม”
ุ
ู
่
ุ
ุ
ั
่
ั
สืบค้นเมื�อ ๒๙ มิถุน�ยน ๒๕๖๕ จ�กเวั็บไซีตำ์
https://www.youtube.com/watch?v=xfE-Z5KMgaQ
ำ
้
ิ
๔. มีีความีรูทัางวช้าการ หัร่อุช้านำาญในำเช้งยทัธ์์
ิ
ุ
ั
ุ
ี
ี
การทาป็ฏิิบติิการทางทหารของรสเซยในยเครนกลายเป็็นยทธการ “ป็ราบเซยน” มความเดนช้ดวา แม�รสเซย
ำ
ี
ี
่
ั
ั
ั
่
ู
�
ึ
์
ี
�
ู
�
ี
ิ
่
ิ
�
�
ึ
ื
ั
ิ
ุ
ุ
จะใช้รป็แบบการรบติามยทธวธดงเดม แติเมอเหติการณ์เกดขนในยคแหงโลกาภวติน ผู้ลของสงครามจงเป็ลยนแป็ลงไป็
่
ิ
ุ
์
ั
ซึงมบทเรยน ดงนี�
ี
ี
�
ั
ี
ิ
์
ี
ี
ู
�
ู
ี
ั
่
การโจมติระลอกแรก (First Wave Strike) ป็ระธานาธบด วลาดมร ป็ติิน ผู้นารสเซย ออกแถลงการณ์์วาจะม ี
ำ
ิ
ั
ุ
ุ
ู
ั
�
ิ
์
ี
�
ั
ื
ิ
�
ื
ั
“การป็ฏิบติการทางทหาร” เพอเขาป็ลดอาวธของกองทพยเครน ในเวลาเช้ามดของวนพฤหสบดท ๒๔ กมภาพนธ พ.ศ. ๒๕๖๕
ี
�
ั
�
ำ
หลงจากนน รสเซยกทาการยงขป็นาวธรอนป็ระเภท Kalibr ป็ระมาณ์ ๖๐ ลก ทยงจากเรอรบในทะเลดาเป็นหลก เขาทาลาย
็
ั
็
ิ
�
ั
ื
ี
ี
ี
ุ
่
ำ
ู
ิ
ั
�
ั
ำ
ั
ื
ื
�
ั
ี
�
่
่
์
้
ี
ั
เครอขายการป็องกนภยทางอากาศและระบบเติือนภยลวงหนาของยูเครน รวมถึงสถานเรดาร สถานสอสารและสายสง ่
ั
สญญาณ์ติาง ๆ ทัวทังยเครน
่
�
ู
�
นาวิกศาสตร์ 33
ปีที่ ๑๐๖ เล่มที่ ๓ มีนาคม ๒๕๖๖

�
ื
ั
ั
�
�
ุ
ื
�
ิ
ุ
ั
พรอมกบมการเคล�อนพลกำาลงทางบกดวยยานเกราะ รถถัง สนบสนนดวยเฮัลิคอป็เติอร์โจมติี เครองบนโจมติีสนบสนนทาง
ี
ั
ี
็
ั
ิ
่
ื
�
�
ี
�
ั
ั
�
ี
�
ั
่
�
ำ
อากาศระยะใกล SU-25 แติกมการติอติานจากทางฝ้งยูเครน สรางความเสยหายใหแกกาลงรบของรสเซย ทงเครองบนรบ
�
่
ี
ี
ั
ั
ั
�
์
ั
้
เฮัลคอป็เติอรลาเลยง รถถง ยานเกราะ ป็นใหญ ระบบป็องกนภยทางอากาศแบบอติติาจร เป็นจานวนมาก ดงทป็รากฏิ
่
ื
ำ
็
ั
ำ
ิ
่
ี
ออกมาแพรหลายทางสื�อสงคมออนไลน ทั�งนี เป็็นเพราะรสเซยยงครองอากาศไมได�
�
ั
่
ั
์
ั
�
ี
การครอุงอุากาศึ (Air Superiority) ป็ระเด็นน�เป็็นทน่าสงสัยอย่างมากว่า เพราะเหติุใดรัสเซียถึงไม่ครองอากาศใหได �
�
ี
ี
�
ำ
ื
ก่อนท�จะเคล�อนกาลังทางบกเขายูเครน ถึงแมการโจมติีระลอกแรก จะสรางความเสียหายใหแก่เครือข่ายการป็้องกัน
�
�
�
�
ู
ื
ำ
ภัยทางอากาศ ระบบเติือนภัยล่วงหนา สถานีเรดาร์ และสถานส�อสารของยูเครนอย่บาง แติทาไมกองทัพของรัสเซีย
่
�
ี
ู
๗
ถงไมโจมติ COG ของยเครน
่
ึ
ี
่
ี
่
ี
ุ
การใช้อุาวธ์ทั�มีีความีแมีนำยาสูง (Precision Weapons) ภาพสนามบินของยูเครนทถกโจมติ แติไมโดนทหมายสาคญ
่
�
ู
ำ
้
ั
�
ำ
ี
ี
�
่
่
่
ิ
ู
ี
ี
ู
Runway ยงใช้งานไดอย หรอภาพลูกระเบิดทไมมระบบนำาวถทไมระเบด ติกพลาดเป็้าหมายอยกลางเมืองติาง ๆ ในยูเครน
ี
ื
่
�
�
ั
ี
ิ
�
่
หรอแมแติภาพวทยสอสารระบบแอนะลอก ไมมการเขารหสทถกคนไดจากเช้ลยศกทหารรสเซย ช้ใหเหนวารสเซยเลอกใช้ �
ั
ึ
ื
ั
ี
�
�
ี
ี
�
�
�
ิ
ี
ุ
ั
ู
�
่
ื
ี
�
่
็
่
�
ื
็
ั
�
ึ
่
ี
ี
�
่
ำ
อาวธยทโธป็กรณ์์ระบบเกา ๆ ทีไมมความแมนยามาใช้ในป็ฏิิบติิการครังนี จงทาให�ยเครนมโอกาสติอบโติ�การบกของ
ำ
่
ุ
ุ
�
ุ
�
ู
ั
่
ั
ี
รสเซยและสร�างความเสยหายให�แกกาลงรบของรสเซยติามทีกลาวมาแล�วข�างติ�น
ี
ี
ำ
ั
่
�
่
การปูระเมีนำขึ้ดีความีสามีารถขึ้อุงขึ้าศึก (Underestimate) เป็นททราบกนดอยแลววากาลงรบของรสเซย
ั
้
ั
ี
็
่
ิ
ั
ำ
ี
ี
ี
�
ู
่
�
�
ั
ุ
ั
�
ี
ี
็
�
ู
่
ุ
ำ
ี
ี
่
ู
ุ
ู
มมากกวายเครน ๓ เทา และอาวธที�ยเครนใช้กเป็็นอาวธทีรสเซยสร�างขึนมาเอง ทาให�รสเซยได�เป็รยบยเครนทกป็ระติ ู
ี
็
่
ำ
็
ี
�
ี
ั
ิ
�
�
ื
แติทาไมการรบถึงกลายเป็นสงครามยืดเย�อ ? ทงน อาจเป็นเพราะรัสเซยป็ระเมนขดความสามารถของยูเครนติำาไป็
เนองจากยูเครนไดรับการสนบสนนอาวธจากช้าติติะวนติก เช้น ระบบอาวุธนาวถติอติานรถถง FGM-148 Javelin และ
�
ั
ุ
ี
�
ั
ิ
ุ
�
ั
่
่
ิ
ื
ำ
้
ี
ระบบป็องกนภยทางอากาศช้นิดป็ระทับบายิง (MANPADS) Stinger ป็ระกอบกับการข่าวกรองของยูเครนดีกวารสเซย
่
ั
ั
ั
่
�
็
ั
ั
่
�
ำ
(ติามทีกลาวมาแล�วในหวข�อที ๓) ทาให�การติังรบของยเครนแขงแกรงขึ�น
�
ู
่
ำ
ึ
�
ั
�
การทัาสงครามีขึ้อุมีูลขึ้่าวสาร สงคราม I/O ทาใหสถานะของรสเซยในสนามรบยงยากมากขน นอกจากการแยก
ี
่
ำ
ุ
้
ิ
ั
ี
ี
�
�
รสเซยในเช้งเศรษฐกิจแลว ความพยายามทางการทูติของติะวันติกและการรายงานเก�ยวกบความโหดรายในเขติสงคราม
ั
�
ึ
�
่
�
�
�
�
ึ
ช้่วยใหการเขาช้่วยเหลือยูเครนง่ายข�น แติรัสเซียหาความช้่วยเหลือจากภายนอกไดยากข�น และการควบคุมขอมูลไดสราง
ี
ั
่
ี
�
่
ั
์
่
ั
�
ภาพลกษณ์ความเสียหายติอรสเซยทแยกวาทควรจะเป็น รสเซยยงติองดนรนเพอป็ระสานงานการมีสวนรวมของ
ิ
ี
่
ี
�
�
�
็
ั
่
ื
�
ำ
ั
เขติทหารหลายแหงในสงครามยูเครน กองกาลงของรสเซยในยเครนมการบญช้าการทีล�มเหลวและขวญกาลงใจติา
ั
ั
ั
ำ
ู
�
ี
ั
ี
ำ
่
ิ
ำ
ั
�
ั
่
ู
�
์
์
ู
ิ
ี
ี
่
ี
ิ
การโจมีติไซึ่เบุอุร กอนหน�านี ป็ระธานาธบด วลาดมร ป็ติิน ถกมองวากาลงใช้ป็ฏิิบติิการ “สงครามไฮับรด”
็
้
ั
ั
ิ
�
็
�
�
ี
เป็นครงแรกของโลก เป็นการรบแบบด�งเดมผู้สมผู้สานกับการ “โจมติีไซเบอร์” ทมเป็าหมายหลากหลาย แติ่เอาเขาจริง
ี
ิ
่
ู
ั
ิ
ิ
ิ
่
้
รสเซยเป็ดป็ฏิบติการโจมติไซเบอรเขาใสยเครนมาเป็นเวลานานแลว เช้น การโจมติใสระบบบรการไฟฟาของยเครน
์
ั
�
ู
�
ี
็
ี
ี
่
ู
ั
�
่
�
ั
�
ในวนท ๒๓ ธนวาคม พ.ศ. ๒๕๕๘ สงผู้ลใหป็ระช้าช้นราว ๒๓๐,๐๐๐ คน ไมมไฟฟาใช้ราว ๑-๖ ช้วโมง จากนนยเครนกติกเป็น
่
็
ั
็
้
ี
�
�
ั
ี
�
เป็าหมายการโจมติติามมาทงจาก “มีัลแวร์” และ “แรนำซึ่มีแวร์” มการโจมติีแบบ DDOS เขาใสเวบไซติของหน่วยงานราช้การ
ั
่
็
ั
์
�
ี
ี
้
ิ
ั
ี
ั
กองทพ หนวยงานทางการเงนติาง ๆ อย่างติอเนือง เมือรสเซยเป็ดฉากรกรานเข�าสูยเครนเติมรป็แบบ รสเซยเป็ดฉาก
่
ิ
ิ
ี
ั
�
ู
่
ู
็
�
ุ
่
่
ำ
�
�
�
ำ
ั
์
ี
้
การโจมติทางไซเบอรเขาใสยเครนไป็พรอม ๆ กน ทาใหกองกาลงป็องกนทางไซเบอรของยเครนถงกบติองป็ระกาศ
ึ
ู
ั
่
�
ู
์
ั
ั
�
็
ื
เติอนป็ระช้าช้นให�ระมดระวงมลแวร และแรนซมแวร ทีแพรระบาดอยางรวดเรวในโลกออนไลน โดยระบวาการโจมติ ี
่
่
ั
ุ
์
ั
ั
์
์
่
ั
เป็็นฝ้มอของ “แฮกเกอุร” จากรสเซยและจากช้าติิพนธมติรของรสเซยอยางเบลารส
ั
ุ
ี
์
ั
ื
ิ
่
ี
ี
ั
๗
ุ
ู
ุ
์
ั
จดศนยดล (Center of Gravity : COG) จดแติกหกในการป็ฏิิบติิการทางทหาร.
ุ
ั
นาวิกศาสตร์ 34
ปีที่ ๑๐๖ เล่มที่ ๓ มีนาคม ๒๕๖๖

่
�
็
ั
ี
ั
์
ี
ั
้
ู
�
ิ
ิ
การติกเป็นเป็าการโจมติไซเบอรอย่างหนกสงผู้ลให “มีิโคไล เฟโดีรอุฟ” รฐมนติรดจทลยเครน ติองแสดงบทบาทใน
�
�
์
ู
�
ั
ำ
ั
ั
ึ
ั
ั
ี
�
ฐานะผู้บญช้าการกองกาลงไซเบอร ป็ระกาศรวบรวมอาสาสมครแฮักเกอรจากทวโลกมากถงสแสนคน ติง “กอุงทััพไอุทัี”
์
ั
�
่
็
ิ
้
ุ
ี
์
ี
ั
่
โจมติติอบโติ�รสเซยและเบลารส โดยมเป็าหมายทีระบบเวบไซติของบรษทติาง ๆ ธนาคาร หนวยงานราช้การ ติลาดหุน
ี
�
่
�
ั
์
ี
�
่
่
�
้
�
ั
ั
ื
ี
เวบไซติสือใหญ ๆ นอกจากนัน ยงพุงเป็าโจมติไป็ยงเครอขายการสือสารและคมนาคมของรสเซยด�วย ซึงผู้ลงานทีเป็็น
�
็
ี
ขาวดงกคอ กลมแฮักเกอรเป็ดป็ฏิบติการเจาะระบบออกอากาศของสถานโทรทศนของรสเซยและออกอากาศคลป็
ิ
ั
์
่
ั
ั
ั
่
ุ
ิ
็
ี
ื
ิ
ิ
์
ู
ั
ั
ำ
�
ั
ี
การโจมติอนโหดร�ายของรสเซยในยเครนแทนรายการป็กติิ นอกจากนี ยงป็ระสบความสาเรจในการแฮักสญญาณ์วทยุ
ี
ั
ิ
็
กระจายเสยงรสเซยและออกอากาศเพลงช้าติิยเครนได�ด�วย
ี
ั
ู
ี
�
ื
๕. ทัางยทัธ์การ รูจกวธติังคาย หรอนยหนึงศนยทางยทธการ
ั
่
�
์
ุ
ุ
ั
ู
ี
�
ิ
ี
่
ำ
�
์
ี
ู
ั
ิ
่
ั
�
ิ
ในหวขอนจะวเคราะหบทเรยนของสงครามยเครนในระดบยุทธการวา มการดาเนนการอยางไรของทงสองฝ้าย
่
ั
�
ี
่
ั
ำ
�
โดยแยกเป็็นหวข�อติาง ๆ ทีสาคญ ดงนี �
ั
ั
ี
ั
็
ู
การรบุแบุบุกอุงโจร ทงฝ้ายรสเซยและยูเครน ติางกมการใช้กองกาลงกงทหารทงค โดยเฉพาะทางฝ้่ายยเครนทม ี
ี
่
�
ี
ำ
�
ู
ั
่
ั
�
�
�
ั
่
ึ
ี
ั
ื
ั
การขยายกาลงอยางรวดเรวโดยเรยกทงกาลงสารอง กาลงรกษาดนแดน อาสาสมคร และกาลงติดอาวธอน ๆ โดยเฉพาะ
่
ิ
ั
ุ
ำ
ั
ำ
�
็
ั
ำ
�
ั
ำ
ิ
ำ
ั
ำ
อาสาสมคร ซึงเป็็นป็ถช้นคนธรรมดาและใช้กาลงกึงทหารในการสูรบติรง ๆ เนืองด�วยป็ระสบการณ์์และการฝ้กที�น�อย
�
�
�
ุ
ึ
�
ั
ั
ุ
�
ำ
ิ
ำ
ั
ี
�
้
ั
�
ี
ำ
ั
กาลงรบป็ระเภทนมกไดรบความเสยหายหนก ขวญกาลงใจทนอยจะทาใหสามารถดาเนนเป็าหมายไดยากลาบาก ทาให �
ำ
�
�
�
ั
ั
�
ำ
ี
ั
ำ
�
ไมเหมาะกบยทธวธการรบแบบป็กติิทีทหารป็ระจาการถกฝ้กมาเพื�อป็ฏิิบติิ
ิ
ำ
ั
ั
ู
ุ
ึ
่
ี
ำ
ั
ิ
�
ั
ั
ั
ู
�
�
ำ
ื
ู
�
ำ
ำ
ั
ำ
ี
�
กาลงสารอุง นอกเหนอจากกาลงทหารป็กติของกองทพยเครนแลว กาลงสรบทใช้ป็ะทะกนจะใช้กองกาลงสารอง
ั
ำ
�
�
ำ
่
ั
่
�
ำ
ู
�
ั
ั
ั
ำ
็
ิ
�
ึ
ี
ำ
ซงสรางความป็ระหลาดใจใหกบทงโลกวา กาลงสารองของยเครนแขงแกรงเกนกวาทคาดเอาไว สงททาใหกาลงกงทหารเหลาน � ี
่
ิ
�
่
ี
ึ
�
�
�
�
่
สามารถรบได�อยางมป็ระสทธภาพ กคอ เทคโนโลยทีทาให�ยทโธป็กรณ์์สามารถใช้งานได�สะดวก เช้น Manpad หรอ
ิ
ำ
ื
ุ
ี
ี
่
�
็
�
ิ
ื
�
ำ
�
ั
ี
NLAW ทีถกใช้งานงายมาก ๆ โดยกาลงเหลานีป็ระจาการในแนวหลง เป็็นแนวป็องกนที�มจานวนมาก และป็ฏิิบติิการ
ู
่
ั
ำ
ั
่
ั
้
ำ
�
็
ได�อยางเหนผู้ล
่
อุาสาสมีัครก�งทัหัาร กาลงกงทหารพวกนจะเป็นคนททาหนาทขดหลมสนามเพลาะ ลาดติระเวนหาขาว/โจมติ ี
ั
ุ
ำ
่
ำ
ึ
�
็
�
ี
�
ี
ุ
ี
่
�
�
�
ำ
�
ิ
�
ุ
์
ั
ำ
ำ
็
ื
่
�
่
�
ึ
ึ
ิ
ำ
ึ
�
ยงทาลายขาศกดวยจรวดติอติานรถถง หรอทาการลอบวางเพลง เผู้าทาลายยทโธป็กรณ์ติาง ๆ ของขาศก ซงเป็นการทาหนาท � ี
�
ั
แทนทหารป็ระจาการ สงเหลานทาใหแนวหนายเครนแขงและฝ้ด ทาใหรสเซยป็ระสบความยากลาบากในการป็ฏิบติการ
ำ
ำ
�
�
ิ
ั
ี
ี
ู
่
ำ
็
ิ
�
ำ
ิ
�
ื
ำ
ั
่
�
ั
่
ุ
่
�
ื
ู
ี
ถ�ายเครนไมมกาลงกึงทหารเหลานี รสเซยอาจจะสามารถโจมติ ติอบโติ� และนาไป็สูการโอบล�อมหรอบกทะลวงได�
ำ
ี
ี
ี
ำ
�
�
่
ั
�
ุ
่
ู
ั
่
ี
ั
ื
อุาสาสมีครช้วยรบุ นอกจากนี ยเครนยงมอาสาสมครช้วยรบ ทีไมจาเป็็นติ�องมความรูทางทหารหรอติิดอาวธ
่
�
่
ั
็
แติอยางใด โดยอาสาสมัครช้วยรบพวกนจะเป็นแรงงานในการช้่วยเหลอในแนวหลัง เช้น ทาระเบดขวด สรางกบดก
ี
ื
ิ
ำ
่
ั
่
�
�
ู
ึ
�
ั
�
ี
ั
�
ั
่
ขดขวางรถถัง นาอาวธทยดไดจากศติรมาดดแป็ลงเพ�อใหฝ้ายตินใช้ได ทาอาหาร แจกนำา แจกอาหารใหทหารในแนวหนา
�
�
�
�
ำ
ุ
ื
ำ
เป็็นติ�น
�
ิ
�
่
ี
สงครามีโซึ่เช้ยล สงสาคญในการติดสนใจ ไมวาจะเป็นในเรองใดกติาม แติกติองการขอมลเพอป็ระกอบ
็
ั
ิ
็
ู
่
่
็
�
ั
ื
ื
ำ
�
�
ั
่
การติดสนใจใหมป็ระสทธภาพมากทสด ในทางทหารกเช้นกน ขอมลนาไป็สการวางแผู้นและติดสนใจใหเกดความไดเป็รยบ
�
ิ
ั
ู
ู
ำ
�
ิ
ิ
�
ิ
ี
�
ิ
ุ
�
ั
ี
่
ี
็
ี
็
่
�
ู
ี
ี
ี
�
่
�
ำ
ุ
ู
�
ี
�
ั
ี
่
ี
�
ั
ี
ี
และนาไป็สช้ยช้นะ สงครามครงนมสเกลการใช้โซเช้ยลมเดยสงทสดเทาทเคยมมา แถมยงเรยกไดวาเป็นสงครามโซเช้ยล
ี
ั
์
ี
่
ั
ั
็
ั
�
ื
็
เติมรป็แบบเลยกวาได อนเทอรเนติของทงสองฝ้ายยงสามารถเช้อมติอได ฝ้ายรสเซยไมสามารถเคลอนไหวไป็ไหน
�
่
่
ู
ิ
�
ื
�
็
่
่
�
่
ี
ู
�
ั
ื
�
ู
�
่
ิ
�
�
ั
ี
�
ี
�
็
�
่
ั
ิ
มาไหนไดโดยไมโดนถายรป็หรอถายคลป็ลงอนเทอร์เนติไดเลย และยังโดนระบุติวตินไดโดยผู้ทมความร� ทงทติงทาง
ู
ำ
ิ
ู
�
์
ู
ภมศาสติรและกองกาลงทางทหาร ขอมลเหลานถกแป็ลงเป็นขาวกรองทางทหารได และยงมการทาสงครามขอมล
ี
ู
่
�
็
ั
�
่
ี
ำ
�
ู
ั
ี
�
่
์
์
�
มการบดเบอน ป็กป็ด โจมติ และเป็ดโป็งข�อมลในด�านติาง ๆ ของทังสองฝ้าย เพือป็ระโยช้นของตินในอนเทอรเนติ
ี
ื
ิ
ู
็
ิ
ิ
่
ิ
นาวิกศาสตร์ 35
ปีที่ ๑๐๖ เล่มที่ ๓ มีนาคม ๒๕๖๖

�
็
้
่
็
ื
การเกบุกูซึ่ากยทัโธ์ปูกรณ์์ทัางทัหัาร ในสงครามครังนี เราจะเหนภาพรถแทรกเติอรลากป็นติอติ�านอากาศยาน
�
์
ุ
ั
ึ
�
�
่
�
ั
่
์
ั
ั
�
ั
ุ
�
ื
�
อติติาจร รถถงหรอแมกระทงรถหมเกราะ การใช้รถแทรกเติอรช้วยเกบกยานพาหนะดงกลาวนน ถงแมวาจะดติลกแติ ่
ู
�
ู
็
่
�
็
ู
็
่
ำ
ุ
่
่
ำ
ิ
�
ำ
่
่
่
ี
การทาเช้นนสงผู้ลกระทบใหญหลวงติอการทาสงครามครงนเป็นอยางมาก การเกบกยทโธป็กรณ์ป็กติจะทาโดยทหารช้าง
�
์
ี
ั
�
่
ิ
่
�
ึ
ิ
ิ
ำ
่
�
ำ
ู
�
์
ทาโดยคนทีฝ้กมาเป็็นพเศษ ด�วยยานพาหนะพเศษ ในหนวยงานพเศษ แติเมือพวกแทรกเติอรเหลานีทาหน�าทีลากจง
�
ี
่
ี
�
ื
ุ
่
่
ุ
ำ
่
ำ
�
ี
�
ิ
�
็
�
�
ุ
ยทโธป็กรณ์ทช้ารดเอาไป็ส่งทหนวยซอมบารงของฝ้ายติน กทาใหสามารถนากลบมาใช้ไดใหม หรอเอาช้นสวนทยงเป็น
ำ
�
ั
ั
่
็
์
ำ
�
�
ู
�
็
�
ำ
ป็ระโยช้น์มาใช้งานติ่อ หรือแมแติ่การลากซากยุทโธป็กรณ์์ของรัสเซียไป็เก็บไว กทาให�ฝ้่ายรัสเซียไม่สามารถเก็บก�ไป็ใช้งาน
่
ี
�
ำ
์
์
ี
�
�
ิ
ิ
�
ำ
ั
็
�
ี
่
�
ู
�
ึ
ี
ี
ื
�
ใหกบฝ้ายตินเองได ทาใหมรถแทรกเติอรกซากเหลาน มป็ระโยช้นและเป็นสงสาคญอกสงหนงทพลเรอนจะสามารถช้วย
่
ั
�
ในการรบได�
การใช้อุากาศึยานำไรคนำขึ้บุ สมรภมรสเซย : ยเครน ป็ฏิเสธไมไดวา การรบรป็แบบใหม่ทนาเทคโนโลยีมาใช้เป็น
็
ี
ั
ู
ั
้
ู
่
ิ
้
ี
ู
่
ิ
�
ำ
�
�
ั
�
ุ
ี
ี
ี
�
สงสาคญในทกพนทการรบ เทคโนโลยทติอบโจทยไดดทสด คอ โดรนสอดแนม ดาวเทยม และการเลงเป็าโจมติจากระยะไกล
ี
ุ
ี
ื
ื
�
ี
�
้
็
์
�
ี
ิ
�
ำ
ั
ิ
ื
่
�
ั
ู
่
�
ุ
ิ
ั
ิ
นีคอ บรบทการช้วยรบของสหรฐอเมรกาทีสนบสนนติอพนธมติรอยางยเครน
่

ั
�
�
ี
ึ
ี
ในขณ์ะทีสงครามยเครนเป็ลี�ยนแป็ลงจากความพยายามทีไมป็ระสบผู้ลสาเรจของรสเซย การยดกรงเคยฟ
่
ู
ำ
ุ
็
�
ี
็
ั
ั
่
่
�
ู
ื
ี
ี
ำ
�
ุ
ิ
ั
ในเฟสท ๑ ไป็สสงครามในเมองดอนบาสทางติะวนออก ในเฟสท ๒ ช้นดของอาวธหลกในการทาการรบกเป็ลยนแป็ลงไป็เช้นกน
ี
ำ
โดยในช้วงสป็ดาหแรก ๆ เนนไป็ทอาวธทมความแมนยาจากระยะไกล เช้น ขป็นาวธสติงเกอรและเจฟลน แติในเฟสท ๒
่
่
ิ
�
ี
ี
�
ุ
์
์
ิ
ี
�
ี
ุ
ั
่
่
�
่
ี
ั
ั
่
ุ
้
ี
ั
็
ู
ิ
�
�
ิ
ั
่
�
ำ
ิ
ำ
รสเซยใหความสาคญกบการใช้ป็นใหญยงทาลายเป็าหมาย สวนยเครนกยงคงใช้อาวธโจมติรถถงอยางเจฟลน สติงเจอร ์
ื
ั
ู
่
ี
่
ั
ิ
่
ู
�
ึ
ี
่
�
ี
ั
�
�
ุ
และเทคโนโลยช้นสง ซงสหรฐอเมรกาไดสงโดรนและอาวธไฮัเทคใหม ๆ ไป็ยงยเครน บางกรณ์อาวธเหลานยงอยในระยะติน ๆ ของ
ุ
ั
ั
ู
�
การทดสอบ เช้น โดรนกามิกาเซ ทยงจากการป็ระทับบาทใช้จดการกบรสเซยได แมวายังอยในช้วงของการกำาลงพฒนากติาม
็
ั
ั
ี
่
่
่
่
ู
�
ิ
ั
�
ี
�
�
ั
ั
่
่
�
ี
ุ
ั
ั
�
ั
ั
�
ู
�
ทีสาคญ โดรน Baykar Bayraktar (TB2) เป็็นโดรนติิดอาวธทียเครนใช้จดการกบ Convoy รถถง และระบบ
ำ
่
�
ั
้
ี
ื
�
ป็องกนภยทางอากาศ Buk Missile System SA-17 Grizzly ของรัสเซยอย่างไดผู้ล เน�องจาก RCS ของ TB2 มคานอยกวา
ี
ั
่
่
RCS ของเครืองบนรบทัวไป็ร�อยละ ๕๐ ทาให�ระบบป็องกนภยทางอากาศติรวจจบไมได� นอกจากนี กระทรวงกลาโหม
ั
ั
ิ
�
ำ
�
ั
้
�
็
ึ
�
ี
ิ
็
ื
ิ
ั
่
ั
ี
ั
ั
�
ึ
ของยเครนยงได�เผู้ยแพรคลป็วดโอ ซึงบนทกจากโดรนทหาร แสดงให�เหนถงเรอเรวโจมติช้ายฝ้ังของกองทพเรอรสเซย
ู
ื
ี
ุ
ี
ิ
่
ื
ำ
ู
ี
�
ั
ั
�
ถกขป็นาวธทยงจากโดรนทหารของยูเครนจนระเบิดแหลกทงลา โดรนทหารลำาดงกลาวคอ ยานพาหนะทางอากาศ
ำ
็
ั
ิ
แบบไรคนขบ TB2 (UAV) กาลงทาลายเรอเรวโจมติีสองลำาของกองทัพเรอรสเซยจนพังพนาศ นบเป็นเทคโนโลยีทางทหาร
ั
ั
�
ั
ื
็
ำ
ี
ื
ี
�
�
ี
�
�
ี
้
ั
�
ั
�
ทมความทนสมยและมาพรอมความสามารถในการทำาลายเป็าหมายทหลากหลาย ทงบนบก ในผู้ิวนา ทาใหไดรบ
ั
ำ
ั
ำ
�
ความนยมในกองทพติาง ๆ ทั�วโลก
ั
ิ
่
ี
�
จะเหนไดวา ฝ้งยเครนใช้�ยทธวธททาใหไดมาซงทรพยากรและข่าวสารดวยวธทไมป็กติและยงมีการใช้กาลง
ิ
ั
ี
�
ี
ั
�
�
ิ
ำ
ิ
่
ำ
ั
�
ี
่
ั
ึ
ู
�
�
�
�
็
ุ
ั
ุ
ี
ุ
ี
ี
ู
ั
�
่
ี
�
ั
ื
�
ั
ื
่
กึงทหารโดยรป็แบบเทคนคทีมความยดหยนและป็รบติว ติังรบการรกคบของรสเซยได�เป็็นอยางด นอกจากนี� มการใช้ �
ิ
ั
ั
่
่
ั
่
�
ึ
ั
�
ั
ื
่
�
�
กาลงพลเรอน เพอแบงเบาภาระใหทหารฝ้ายตินเองและสรางป็ญหาใหกบฝ้ายขาศก สงเหลานเป็นหลกการเกา แติป็รบติว
ิ
�
�
ี
่
ั
่
�
ำ
ื
็
ใช้ด�วยวธใหม ๆ ไมวาจะเป็็นการใช้โซเช้ยลมเดย รถแทรกเติอร และป็จจยสมยใหมหลายอย่าง จากทั�งฝ้ายของตินเอง
่
ี
�
ี
์
ั
่
่
ี
ั
่
ั
ิ
่
�
ี
ี
ู
ั
์
ี
ู
ำ
�
ั
่
ำ
ำ
�
ุ
ึ
ึ
ั
�
ิ
ำ
็
และฝ้ายศติร ถงแม�วากาลงสารองและกาลงกงทหารจะมขดความสามารถติา กสามารถใช้ใหเกดป็ระโยช้นสงสดได�ดวย
่
�
�
ั
�
ั
�
ั
ำ
ำ
ิ
ั
ิ
ี
ิ
ั
ิ
�
ี
ั
ิ
การป็ระสานงานท�มป็ระสทธภาพ ไดรบคาสงช้ดเจน ช้วยป็ฏิบติภารกจสนบสนนกองกาลงหลกและใช้ยทโธป็กรณ์ ์
ุ
ั
ุ
่
�
ั
ี
�
�
่
ทเขาใจงาย ใช้งานงาย นอกจากน ยงไดเรยนรวาสงคมโดยรวมสามารถช้วยสนบสนนการรบไดทงทางติรงและทางออม
�
ั
่
ุ
ู
ั
่
่
ั
�
ี
�
ี
�
�
�
นาวิกศาสตร์ 36
ปีที่ ๑๐๖ เล่มที่ ๓ มีนาคม ๒๕๖๖

ั
ั
ี
ี
ั
ุ
ำ
ิ
ี
�
ุ
ี
�
ี
�
ั
์
ำ
�
�
ั
�
�
โดียสรปู บทเรยนทไดรบจากสงครามนเทยบเคยงกบหลกการติามติาราพช้ยยทธดงเดมของไทยทง ๕ ขอ ทาใหได �
ั
ิ
ำ
ู
ำ
็
�
็
ู
�
ื
็
ู
่
ุ
�
ั
ำ
ำ
ี
ำ
�
ิ
ั
�
ำ
ั
บทเรยนจากสงครามยเครน กคอ ภาวะผู้นาเป็นสงสาคญทสดของผู้นาป็ระเทศทาสงครามกน สวนกาลงพลทาการรบกติอง
ี
่
�
ั
�
ั
ิ
�
่
ำ
ั
ู
�
ั
ุ
�
สรางขวญและกาลงใจ รวมทงสรางแรงสนบสนนจากป็ระช้าช้นภายในป็ระเทศ การใช้การขาวกรองจากแหลงขอมลเป็ด
่
ื
�
ิ
ุ
ำ
์
ิ
่
ั
่
ิ
ุ
ี
�
�
ิ
โดยเฉพาะจากสอสงคมออนไลน จะช้วยใหการทาสงครามในยคใหมเกดป็ระสทธภาพมากทสด สวนยุทธศลป็ ์
ในการทำาสงครามยังคงมีความจำาเป็นและเป็นติัวติดสนการแพช้นะในสงคราม สดทาย การกำาหนดยุทธวธการรบ
ิ
ั
�
ิ
ุ
�
็
ี
็
ั
ั
ั
ั
่
ำ
ั
ั
�
่
ี
ั
ิ
ั
ู
ั
ั
ในระดบพื�นทีให�มความเหมาะสม ออนติว เข�ากบป็จจยเวลา ป็จจยกาลงรบของฝ้ายเรา และป็จจยสภาพภมป็ระเทศ
�
�
ั
ั
ุ
ู
ี
ุ
่
ี
ี
ำ
�
รวมถงเทคโนโลยทเป็ลยนแป็ลงไป็ จะทาใหเกดจดผู้กผู้นทางการรบ นาไป็สการโจมติจดศนย์ดลและสงผู้ลใหไดรบ
ำ
ิ
่
ู
�
ี
�
ุ
ึ
ั
�
ุ
ช้ยช้นะในสงครามได�ในทีสด
�
ำ
�
ี
ี
ำ
�
็
ำ
บทเรียนทสาคัญในสงครามยูเครนอีกป็ระการหน�งกคือ การจัดระบบกาลังสารองให�มป็ระสิทธิภาพ พรอมนามาใช้อย่าง
ำ
ึ
ำ
่
จาเป็นไดจรง ๆ แติติองรจกและยอมรบในความสามารถของกาลงสารอง และใช้ใหเกดป็ระโยช้นโดยไมทาเกนความสามารถ
์
ิ
ำ
ั
ำ
ำ
ิ
�
�
�
ั
ู
ิ
็
ั
�
�
่
�
�
่
ี
�
็
�
�
นอกจากน ยงสามารถเสรมความสามารถของกาลงสารองไดดวยการจดหาและฝ้กพนฐานทจาเป็น และไมจาเป็น ทจะติอง
ำ
ึ
ั
ำ
�
ื
ั
็
ิ
ี
�
ี
ั
ำ
ำ
ำ
ั
ั
่
ใหกาลงสารองทำาไดทกอย่างแบบเดียวกบทหารป็ระจำาการ รวมท�งการจัดหายุทโธป็กรณ์ทสามารถใช้�งานและเขาใจงาย
�
์
�
ุ
�
ี
�
ำ
ั
ี
�
ี
ั
ำ
ุ
ี
�
�
็
ั
ั
ี
่
่
ี
ำ
ื
�
่
ุ
�
่
่
แติอย่างไรกด บทเรยนเหลานไมใช้คาติอบสาหรบทกป็ระเทศหรอทกความขดแยงทางทหาร ติองเขาใจวาในกรณ์นรสเซย
ี
�
ี
ี
ั
ี
ำ
่
ั
�
ำ
ิ
ั
ี
่
ั
ำ
และยูเครนทำาสงครามในรูป็แบบท�ติางกน รสเซยทาสงครามดวยกาลงทมอย่างจากด สวนยูเครนทำาสงครามเอาช้ีวติรอด
ั
ิ
�
ั
ำ
ี
่
ั
ั
่
ี
ำ
ั
ั
�
และเป็็นการสูรบภายใติ�กาลงอานาจทางอากาศที�ทังสองฝ้ายยงไมสามารถช้งความได�เป็รยบจากกนได� แถมยงมป็จจย
เรอรงของท�งสองฝ้่าย เช้น การคอร์รป็ช้น การละเลย และรูป็แบบการรบท�ถกกาหนดเอาไวแลว สาหรบป็ระเทศอ�น ๆ กอาจ
�
ื
ั
ั
ำ
ั
ั
ั
�
ำ
�
็
ื
ี
่
ู
มป็จจยทติางกนออกไป็ เช้น ทรพยากร ป็ระช้ากร รฐบาล กาลงทหารในป็จจบน กฎหมาย สญญาติาง ๆ ทไมเหมอนกน
่
�
ี
่
ั
ั
ั
ั
ั
ุ
ี
่
�
ี
่
ำ
ั
ั
ั
ั
ั
ื
ี
�
ำ
ี
ี
�
ึ
�
่
�
ั
�
่
�
่
์
ำ
ดงนน จงไมสามารถทาติามบทเรยนเหลานไดโดยติรง ติองนาไป็ป็ระยุกติใช้ใหเหมาะสมกบบรบทของตินเองหรือทเรยกวา
�
ี
ิ
ั
ั
“ยทัธ์ศึลปู” นั�นเอง
์
ุ
ิ
ุ
บุรรณ์านำกรมี
ำ
ิ
ิ
๑. กรมศลป็ากร. (๒๕๑๒). ติาราพไช้ยสงคราม. หน�า จ.
่
์
ื
ี
ั
่
ำ
�
ื
ี
ี
ี
ี
�
ู
ี
ั
่
�
๒. พพทวเอช้ด ๓๖. ยเครน ติาน รสเซย ไหวหรอไม เมอกาลงรบนอยกวาราว ๓ เทา. [ออนไลน]. แหลงทมา :
�
ี
่
https://www.PPTVHD36.com/news/.
ิ
ิ
์
่
ู
ี
ั
ี
์
�
ี
๓. วโอเอไทย. (๒๕๖๕). วเคราะหลกษณ์ะผู้นา “ป็ติน” “เซเลนสก” “ไบเดน” ในวกฤติรสเซย-ยเครน. [ออนไลน]. แหลงทมา :
ี
ิ
�
ั
ู
ู
ำ
https://www.voathai.com/.
ี
๔. สนุกดอทคอม. (๒๕๖๕). ยูเครน : บทเรียนสาคัญสาหรับสาธารณ์รัฐป็ระช้าช้นจีนในการบุกไติหวัน. [ออนไลน์]. แหล่งท�มา :
ำ
ำ
�
https://www.sanook.com/new/.
๕. LT Studio. ถอดบทเรยน ๗ วนแรก ของสงคราม รสเซย-ยเครน จดสงเกติของสงครามยคใหม. [ออนไลน]. แหลงทมา :
ี
ู
ั
ี
่
ั
์
ุ
�
ี
ั
่
ุ
ุ
https://www.youtube.com/watch?v=xfE-Z5KMgaQ.
นาวิกศาสตร์ 37
ปีที่ ๑๐๖ เล่มที่ ๓ มีนาคม ๒๕๖๖

กล่่าวนำำา
ั
่
ี
่
�
ั
�
่
ิ
่
่
ในหลายสิบปีที่ผ่านมา ปีระเที่ศไที่ยมการพัฒนาปีระเที่ศในด้านต่าง ๆ เพัอยกระด้ับขีด้ความสิามารถในการแขีงขีน
่
้
่
่
ั
ั
้
่
ำ
ำ
่
ิ
่
�
�
่
้
ิ
ิ
ั
ใหเที่าเที่ยมกบปีระเที่ศอน ๆ โด้ยมการนาแผ่นพัฒนาเศรษฐกจแหงชาต่เขีามาใชเพัอกาหนด้ที่ศที่างในการพัฒนา
่
้
ั
ั
้
ึ
ั
ิ
�
ั
ปีระเที่ศต่งแต่ พั.ศ. ๒๕๐๔ จนถงปีจจบน ซึ่งจากแผ่นพัฒนาเศรษฐกจแหงชาต่ที่ง ๑๒ ฉบบ ที่มการนามาใชนน
่
ุ
ั
�
่
�
ั
�
ั
ิ
่
่
�
ำ
ึ
�
่
ั
ั
มการกลาวถงแนวที่างในการพัฒนาปีระเที่ศในด้านต่าง ๆ เชน การพัฒนาโครงสิรางพันฐานด้านการสิาธารณูปีโภค
้
ึ
้
่
่
่
้
ู
่
้
ั
้
่
ุ
ั
ิ
่
การปีรบโครงสิรางเศรษฐกจต่าง ๆ เชน ปีรบโครงสิรางการเกษต่รและอต่สิาหกรรม เนนการสิงออกและกระจาย
่
้
ุ
ั
ู
่
์
ั
้
ิ
ุ
ิ
ำ
ิ
้
อต่สิาหกรรมไปีสิสิวนภมภาค การนาที่รพัยากรธรรมชาต่มาใชใหเกด้ปีระโยชน พัฒนาคณูภาพัมนษย์ เนนการลด้
ุ
่
้
ู
ั
ึ
่
�
ึ
็
่
้
�
ความเหลอมลาและกระจายความเจรญไปียงที่กภาคสิวนมากขีน ซึ่งจากแนวที่างการพัฒนาที่มการกาหนด้ขีนนน จะเหนได้วา
�
�
�
ึ
่
ุ
ำ
ิ
ั
่
�
�
่
ั
ำ
ปีระเที่ศไที่ยยงคงเนนการพัฒนาปีระเที่ศและเศรษฐกจขีองปีระเที่ศโด้ยอาศยกระบวนการภายในเปีนสิาคญ ยงไมได้ ้
่
็
ั
้
ั
ำ
ั
ิ
ั
ั
้
้
ั
ึ
่
มองไปีถึงการแสิวงหาการใชปีระโยชน์หรอมองหาผ่ลปีระโยชน์จากภายนอกปีระเที่ศเขีามาเปี็นหนงในปีจจย
�
ั
่
�
ิ
่
ิ
ั
ในการพััฒนาเศรษฐกจขีองปีระเที่ศอยางจรงจงหร่อมากเที่าที่่ควร
�
่�
์
่
ิ
ั
ั
ิ
�
็
้
้
ำ
ุ
้
จากขีอเที่จจรงที่ปีระเที่ศมหาอานาจที่างเศรษฐกจที่วโลก มการเขีาไปีแสิวงหาผ่ลปีระโยชนที่งในด้านการลงที่น
ั
ู
ิ
�
ึ
้
้
�
การเขีาไปีต่ังฐานการผ่ลต่และขีายสิินคาขีองต่นในปีระเที่ศต่่าง ๆ ซึ่งที่ังหมด้น่ลวนถกนากลบไปีใชในพััฒนาเศรษฐกจ
ิ
�
้
้
ำ
�
่
ู
และความเปี็นอยขีองปีระชาชนในปีระเที่ศต่น หากปีระเที่ศไที่ยต่องการกาวไปีสิปีระเที่ศที่การพัฒนาที่างเศรษฐกิจ
่
�
ั
ู
่
้
้
่
ู
ิ
่
้
ิ
ำ
ั
่
์
ไปีอกระด้บหนง การมองหาชองที่างในการแสิวงหาผ่ลปีระโยชนที่างเศรษฐกจในรปีแบบด้งกลาว ต่องมการนามาพัจารณูา
�
ึ
ั
่
�
่
่
ั
�
และกาหนด้แนวที่างในการพัฒนาที่ชด้เจน ซึ่งหนงในแนวที่างที่ปีระเที่ศไที่ยสิามารถนามาใชในการออกไปีแสิวงหา
�
�
ำ
ึ
ึ
้
ำ
ั
่
ุ
่
่
้
้
่
�
ึ
ุ
์
ผ่ลปีระโยชนจากภายนอกปีระเที่ศ คอ การพัฒนาขีด้ความสิามารถด้านการสิมที่ที่านภาพั ซึ่งแมจะไมใชการเขีาไปี
้
ั
่
็
แสิวงหาผ่ลปีระโยชน์นอกปีระเที่ศแบบเต่็มรปีแบบด้ังเชนที่กล่าวมา แต่เปีนการแสิวงหาผ่ลปีระโยชน์จากนอกปีระเที่ศ
่
่
ู
�
่
ำ
ู
่
ในรปีแบบขีองการเช�อมต่่อกับภายนอกปีระเที่ศเปี็นสิาคัญ ซึ่�งสิามารถต่่อยอด้ไปีสิการแสิวงหาผ่ลปีระโยชน์นอกปีระเที่ศ
ู
ึ
แบบเต่มรปีแบบได้้ต่่อไปีในอนาคต่
็
ู
นาวิกศาสตร์ 38
ปีที่ ๑๐๖ เล่มที่ ๓ มีนาคม ๒๕๖๖

็
ุ
้
ั
้
่
ุ
ุ
ั
ำ
�
ั
ปีจจบนปีระเที่ศไที่ยมความพัรอม ความที่าที่าย และโครงการที่พัรอมรองรบการนาสิมที่ที่านภาพัมาเปีนหนง
่
ึ
้
�
่
�
�
�
็
่
่
่
ในเครองมอในการพัฒนาเศรษฐกจขีองปีระเที่ศแลวหรอไม เนอหาในบที่ความนเปีนการรวบรวมขีอมลที่เกยวขีอง
่
�
้
ิ
ั
�
่
้
่
่
้
ู
ั
์
ั
�
่
ึ
ั
ำ
ั
ำ
ิ
กบความหมาย องคปีระกอบ ปีจจยต่่าง ๆ รวมถงโครงการขีนาด้ใหญที่่กาลงม่การด้าเนนการหร่อม่การวางแผ่นงาน
�
่
่
้
ึ
ั
ั
็
่
ุ
ั
ุ
�
่
่
้
�
�
่
�
่
ั
้
ที่เกยวขีองกบการพัฒนาที่จด้ได้วาเปีนการพัฒนาในสิวนที่เกยวขีองกบขีด้ความสิามารถด้านการสิมที่ที่านภาพั รวมถง
ั
่
้
้
ิ
ความที่้าที่ายในการด้ำาเนนการ และปีด้ที่ายด้วยการกล่าวถงความพัร้อมและความเปี็นไปีได้ที่สิมที่ที่านภาพัจะสิ่งผ่ลต่อ
่
ิ
้
�
้
ุ
ึ
่
ุ
การพััฒนาเศรษฐกจขีองปีระเที่ศในปีจจบน
ั
ิ
ั
ุ
ุ
๑. ความหมายของสมททานำภาพ
ุ
ำ
้
ั
ั
ั
็
่
ิ
่
ิ
้
ำ
�
�
่
ที่ฤษฎีเรองสิมที่ที่านภาพั (Sea Power) เปีนที่ฤษฎีที่เกยวขีองกบการพัฒนาและใชกาลงอานาจในการขียายอที่ธพัล
�
ุ
ุ
่
่
์
ั
�
่
ั
่
ั
ึ
ำ
ขีองปีระเที่ศที่างที่ะเลและแสิวงหาผ่ลปีระโยชน์จากอานาจด้งกลาว เขียนขีนโด้ย พัลเรอจต่วา อลเฟรด้ เที่เยอร มาฮาน
่
่
ั
ั
้
ำ
ิ
�
(Alfred Thayer Mahan : ค.ศ. ๑๘๔๐-๑๙๑๔) ในต่าราที่่ใชสิอนในวที่ยาลยการที่พัเร่อสิหรฐอเมรกา ชอ “อที่ธพัล
�
ั
ิ
ิ
ิ
ำ
็
้
ิ
ั
ำ
ั
็
้
์
ขีองอานาจที่างที่ะเล” เปีนการนาเสินอแนวคด้และวเคราะหใหเหนถงศกยภาพัขีองรฐในการใชที่ะเล และที่รพัยากร
ั
ิ
ึ
ิ
ธรรมชาต่ิจากที่ะเลรวมไปีถึงพันที่ชายฝั่งใหเกด้ปีระโยชน์สิงสิด้ คาวา สิมที่ที่านภาพั โด้ยรากศัพัที่เปีนการสิมาสิ
้
ุ
ั
ุ
่
�
�
่
์
ู
ุ
็
�
่
ำ
่
�
ระหวาง “สิมที่ร” กบ “อานภาพั” รวมกนหมายถง อำานาจที่างที่ะเล ซึ่งเปีนสิวนหนึงขีองอำานาจแหงชาต่เกยวขีองกบ
่
ึ
ุ
้
ึ
�
ุ
่
ั
ิ
�
่
็
ั
ั
่
นโยบายและยุที่ธศาสิต่รชาต่ ที่ต่องปีระสิานรวมมอระหวาง รฐ-ปีระชาชน ในการเขีาถงโอกาสิขีองการใชปีระโยชน ์
้
้
ึ
่
�
่
่
ิ
้
์
ั
ำ
่
�
่
์
ิ
จากการเปี็นรัฐที่ม่ภูมิศาสิต่รที่างที่ะเล เพั�อให้เกด้ศักยภาพัที่างเศรษฐกิจ และอานาจการต่่อรองระหว่างปีระเที่ศ
้
ั
ำ
่
ึ
ั
ั
ิ
ิ
นามาซึ่�งความม�นคงและม�งค�งที่างเศรษฐกิจขีองชาต่ แมว่าหลักการในเบ�องต่้นจะเปี็นการกล่าวถึงการขียายอิที่ธพัล
่
และกาลงอานาจที่างการที่หาร แต่ปีระโยชนขีองที่ฤษฎีด้งกลาวยงครอบคลมถงการนามาซึ่งผ่ลปีระโยชนที่างเศรษฐกจ
ิ
์
ึ
์
�
ึ
ุ
ั
ำ
ำ
ั
่
่
ั
ำ
้
็
์
่
้
�
่
ั
้
�
ุ
ั
ุ
ึ
ุ
ซึ่งสิามารถนามาใชได้เปีนอยางด้ในปีจจบน เครองมอที่จด้ได้วาเปีนองคปีระกอบขีองสิมที่ที่านภาพั (Components
็
�
ั
่
ำ
่
่
่
of Sea power) ได้้แก ่
ิ
้
ิ
้
ุ
่
็
่
�
ั
- นาวกานภาพั (Naval Power) เปีนเครองมอในการรกษาผ่ลปีระโยชนขีองชาต่ที่างที่ะเล ปีองปีรามและแกไขี
์
้
ั
ั
้
ั
ึ
้
ความขีด้แยง รวมถงรกษาความปีลอด้ภยใหกบกองเร่อสิินคา
ั
- กองเรอสินคา (Merchant Fleet) หรอ พัาณูชย์นาว เปีนเครองมอสิาคญในการสิร้างความเจริญใหกบระบบ
่
้
้
่
ั
็
ั
่
ิ
�
่
ำ
ิ
่
เศรษฐกจขีองปีระเที่ศ ที่ังการคาขีายกบต่่างปีระเที่ศและการคาขีายระหวางเม่องที่าต่่าง ๆ ภายในปีระเที่ศ
่
่
�
ิ
้
ั
้
ั
ั
่
ำ
- ฐานที่พัและที่าเรอ (Naval Bases and Harbors) เปีนฐานที่มน รบการสิงกาลงบารง (สิาหรบกองเรอรบ)
่
ำ
่
ั
�
ั
ำ
ุ
็
�
่
ั
่
ิ
ุ
่
้
็
์
ิ
ำ
และขีนถายสินคา (สิาหรบเรอสินคา) เปีนองคปีระกอบที่สิาคญอกสิงหนง การขีาด้แคลนที่่าเรอและอปีกรณูอานวย
้
ำ
�
ิ
์
่
ึ
�
ั
่
ั
�
ำ
่
่
้
ความสิะด้วกปีระจาที่าเรอนน อาจเปีนอปีสิรรคในการขีนถาย และการคาขีายกบต่างปีระเที่ศและในปีระเที่ศได้ นอกจากน ่ �
ำ
ุ
่
่
ั
็
่
�
่
ั
้
ิ
ที่าเร่อจะเปีนปีระต่เศรษฐกจและสิงคมวฒนธรรมที่่ปีระเที่ศชาต่ สิามารถนาเศรษฐกจและวฒนธรรมไปีเผ่ยแพัรยงอ่ก
ู
ั
ิ
ิ
็
ั
่
�
่
ำ
ั
ั
ปีระเที่ศหนึงได้้
�
ำ
่
ุ
ุ
้
็
- อูสิรางเร่อ/ซึ่อมเร่อ (Shipyards/Dockyards) เปีนรากฐานที่างอต่สิาหกรรม สิาหรบเสิรมสิรางและบารงรกษา
ิ
่
ั
้
ำ
ั
กองเร่อสิินคาและกองเร่อรบขีองปีระเที่ศ รวมที่ังสิิงอานวยความสิะด้วกที่ังปีวง
�
ำ
�
้
�
- พัาณูชย์การและการต่ด้ต่่อระหวางปีระเที่ศ (Commercial Establishments and Contacts) การที่่ปีระเที่ศ
่
�
ิ
ิ
้
์
�
ิ
่
ั
่
่
้
็
ำ
็
้
ั
่
ั
ู
ำ
่
มพัาณูชยนาวที่เขีมแขีง จาเปีนต่องมสิถาบนที่างพัาณูชยการหรอสิถาบนการคาที่จะกาหนด้นโยบาย กากบ ด้แลการคาขีาย
ิ
�
้
์
ำ
่
ำ
้
และหาต่ลาด้ที่่จะนาสิินคาไปีขีายหร่อไปีซึ่่อสิินคากบปีระเที่ศต่่าง ๆ
ั
�
้
�
นาวิกศาสตร์ 39
ปีที่ ๑๐๖ เล่มที่ ๓ มีนาคม ๒๕๖๖

่
่
่
์
้
ั
่
�
ุ
่
็
์
ุ
ั
�
์
ำ
- องคบคคล (Personnel) องคบคคลหรอคน เปีนองคปีระกอบสิาคญที่มสิวนเกยวขีองกบองคปีระกอบอน ๆ
์
่
�
็
ิ
ที่ังหมด้อาที่ คนเปีนผู่้ใชและบารงรกษาเร่อที่ังเร่อรบ เร่อพัาณูชย และเร่อปีระมง เปีนต่น คนเปีนผู่้บรหารและด้าเนน
ำ
็
ำ
์
้
ิ
ิ
�
็
ั
�
ุ
ิ
้
่
ิ
กจการที่าเร่อ และสิิงอานวยความสิะด้วกที่ังปีวง คนเปีนผู่้สิรางและซึ่อมเร่อ รวมที่ังคนเปีนผู่บรหารและด้าเนนกจการ
�
้
้
็
ิ
�
ำ
�
ิ
ิ
ำ
่
็
ุ
้
้
็
สิถาบนการคาต่่าง ๆ ด้งนัน การที่่�จะได้้องคบคคลที่่�ด้่ที่่จะเปีนกาลงในการพััฒนาและการใชสิมที่ที่านภาพั
�
์
ั
ั
ั
ุ
ุ
�
ำ
ิ
๒. ผล่ประโยชนำทางเศรษฐกจจากทะเล่ของประเทศไทย
์
�
้
่
่
กล่าวได้ว่าไที่ยเปีนปีระเที่ศที่ม่ศักยภาพั ได้ปีระโยชน์จากสิมที่ที่านุภาพั เก�ยวขี้องกบขี่ด้ความสิามารถขีองภาคเอกชน
ั
้
ุ
็
ั
ำ
้
้
�
์
ู
็
่
ิ
ู
และนโยบายขีองรฐที่สิงเสิรมใหปีระเที่ศไที่ยเปีนศนยกลาง (Hub) ขีองภมภาค รวมที่งภาคการนาเขีาและสิงออก
�
ิ
่
่
ั
้
่
้
ำ
ั
ได้รับปีระโยชน์จากการเปี็นเสิ้นที่างเด้ินเรอระหว่างปีระเที่ศ ที่าใหมูลค่าการค้าระหว่างปีระเที่ศม่สิด้สิ่วนสิูงถึง
้
�
่
้
ั
่
�
่
่
ุ
็
ุ
ั
่
ำ
้
ั
่
ั
�
่
รอยละ ๙๖.๕๘ ขีองจด้พั (พั.ศ. ๒๕๖๔) ศกยภาพัขีองสิมที่ที่านภาพัเปีนปีจจยเออสิาคญต่อรายได้การที่องเที่ยวที่ได้จากที่ะเล
่
๊
ิ
้
�
ั
็
ู
่
ิ
คด้เปีนสิด้สิวนรอยละ ๖๖.๓ ขีองรายได้้การที่องเที่่ยวโด้ยรวม นอกจากน่ มลคาจากที่รพัยากรที่างธรรมชาต่ที่ังแกสิ
�
ั
�
่
่
ึ
่
่
�
่
ิ
่
ั
้
่
ปีโต่รเลยม รวมถงรายได้ปีระมงและอุต่สิาหกรรมต่อเน่อง ล้วนสิงเสิริมใหเกด้การจ้างงานที่เก่ยวขีองกบโซึ่อปีที่าน
ุ
้
้
�
�
ิ
เศรษฐกจจากที่ะเลที่ังที่างต่รงและที่างออม
้
ิ
�
ั
่
�
ึ
่
�
ั
ั
กรณูศกษาการเปีนรฐชายฝั่งที่ได้ปีระโยชนจากที่ะเล สิะที่อนจากแผ่นพัฒนาพันที่เศรษฐกจพัเศษภาคต่ะวนออก
์
้
ั
�
�
่
ิ
้
ิ
่
็
่
ึ
�
(EEC) ซึ่งเปีนการพัฒนาพันที่อต่สิาหกรรม ๓ จงหวด้ชายฝั่งที่ะเลภาคต่ะวนออก ผ่สิมผ่สิานเชอมโยงกบการขีนสิง
ั
�
่
�
่
ั
่
ั
ั
�
ุ
�
ั
ั
็
�
่
ที่างที่ะเลระหวางปีระเที่ศ ปีระมาณูว่าผ่ลปีระโยชนที่างเศรษฐกจที่ได้จากที่างที่ะเลขีองไที่ย พั.ศ. ๒๕๖๔ มลคา
์
ิ
้
ู
่
่
ั
ู
่
ปีระมาณู ๒๑.๑๒๖ ลานลานบาที่ ซึ่งมลคาที่างเศรษฐกจที่่�ได้้จากผ่ลปีระโยชนที่างที่ะเลแต่่ละปีีไมแนนอน ขีึนอยกบ
่
ิ
่
ึ
�
�
้
ู
่
้
์
�
่
ำ
่
ั
ำ
ั
่
่
่
้
่
ั
ิ
�
ปีจจยต่าง ๆ เชน ภาวะเศรษฐกิจโลกมผ่ลต่อมูลคาขีองสินค้าที่นาเขีา-สิงออก อัต่ราแลกเปีล่ยน ราคานามนโลก
�
่
่
่
ิ
ิ
ี
ิ
และในชวง ๒ ปีที่ผ่านมา เศรษฐกจปีระเที่ศไที่ยได้รบผ่ลกระที่บจากวกฤต่ที่มาจากการแพัรระบาด้ขีองโควด้-๑๙
่
่
่
�
�
ั
้
ที่ำาใหรายได้้การที่องเที่่ยว พั.ศ. ๒๕๖๔ ลด้หายไปีถงรอยละ ๘๗
่
�
ึ
้
้
นาวิกศาสตร์ 40
ปีที่ ๑๐๖ เล่มที่ ๓ มีนาคม ๒๕๖๖

ิ
ประมาณการผล่ประโยชนำเศรษฐกจทางทะเล่ของประเทศไทย
์
ู
้
่
ความนาเชอถ่อขีองขีอมลใหอยในด้ลยพันจ รวบรวมโด้ย : ด้ร.ธนต่ โสิรต่น ์
่
�
้
ิ
ิ
ั
ิ
่
ู
ุ

































ี
หมายเหตุ่ : พั.ศ. ๒๕๖๔ เศรษฐกิจไที่ยได้รบผ่ลกระที่บจากวิกฤต่โควด้ต่อเนองเปีนปีที่ ๒ ราคานามนโลก
็
�
่
�
ั
่
ิ
่
�
้
ำ
ั
ู
ั
ั
้
ุ
่
่
้
ไต่รมาสิ ๓ ปีรบต่วสิงขีึ�น ปีระมาณูรอยละ ๑๗.๕ มลคาการนำาเขีา-สิงออกม่การปีรบต่วสิงสิด้ในรอบ ๑๒ ปีี ต่วเลขี
ั
ู
ั
ู
ั
้
ั
่
ู
�
่
้
่
�
ั
่
ิ
ั
่
ิ
่
่
ิ
ุ
่
้
�
ขีางต่นไมรวมมลคาที่างเศรษฐกจที่เกยวขีองกบที่ะเล เชน จด้พัขีองจงหวด้ที่ต่ด้ที่ะเล อต่สิาหกรรมและบรการ
่
�
่
่
�
ต่่อเนองต่่าง ๆ รวมถงความมังคังจากเงนที่นสิำารองระหวางปีระเที่ศ
ึ
ุ
�
ิ
์
ุ
ุ
๓. องคประกอบทางสมททานำภาพของไทย
การที่รฐใด้จะมศักยภาพัอานาจที่างเศรษฐกิจจากที่ะเลเก่ยวขีองกบองค์ปีระกอบขีองสิมุที่ที่านภาพั
้
�
�
่
ุ
ำ
ั
ั
่
ั
ั
�
่
้
่
่
่
็
ำ
�
(Components of Sea power) ซึ่งไมมสิต่รสิาเรจขีนอยกบปีจจยแวด้ลอมขีองแต่ละปีระเที่ศที่แต่กต่างกน เชน
ู
�
ึ
่
่
ั
ู
ั
ึ
่
์
�
ิ
ุ
�
ั
ิ
ู
ิ
์
ั
ที่่ต่ังที่างภมรฐศาสิต่ร ขีอบเขีต่อำานาจขีองด้นแด้นที่างที่ะเล พัลานภาพัที่างที่หาร ปีฏิิสิมพัันธเชงอำานาจ และศกยภาพั
ั
�
่
้
ึ
ขีองระบบเศรษฐกิจที่งด้านอุต่สิาหกรรม-บริการ รวมถงความก้าวหนาขีองวิที่ยาศาสิต่ร์และเที่คโนโลย ต่ลอด้จนนโยบาย
ั
้
�
ุ
ั
์
ั
ุ
็
ิ
ิ
และวสิยที่ศนขีองรฐบาล โด้ยเฉพัาะระบบการเม่องในปีระเที่ศที่่จะเก่�อกล สิรางเสิรมต่่อการเปีนสิมที่ที่านภาพั กรณู่
ู
้
ั
ปีระเที่ศไที่ยสิามารถวเคราะหได้้ด้งน่ �
ิ
์
ั
นาวิกศาสตร์ 41
ปีที่ ๑๐๖ เล่มที่ ๓ มีนาคม ๒๕๖๖

้
�
ู
์
ิ
่
ั
�
ั
่
ั
่
่
่
�
ั
ั
ู
๓.๑ รฐชายฝั่งแล่ะปจจยเออทางภมศาสตร (Coastal State) ปีระเที่ศไที่ยถอเปีนรฐชายฝั่ง ต่งอยภมภาคเอเชย
�
็
ิ
ู
่
ั
ึ
�
ิ
แปีซึ่ฟกและกลมปีระเที่ศอาเซึ่ยน ซึ่งมอต่ราการคาและอต่ราการเต่บโต่ที่างเศรษฐกจสิงสิด้ในโลก มเนอที่ปีระมาณู
ุ
ุ
่
ิ
่
ู
�
่
ิ
่
�
้
ิ
ั
่
่
ิ
ิ
�
๕๑๓,๑๒๐ ต่ารางกิโลเมต่ร (วกพัเด้ย) จังหวด้ที่ม่พั�นที่ต่ด้ที่ะเลม่จานวน ๒๓ จังหวด้ พั�นที่ที่างที่ะเลขีองไที่ย (Maritime
่
ำ
ั
่
ั
่
่
่
�
�
่
ิ
ั
้
่
้
ิ
่
�
็
ิ
Zone) อางสิิที่ธิต่ามกฎีหมายระหวางปีระเที่ศ ปีระมาณู ๓๒๓,๔๘๘.๓๒ ต่ารางกโลเมต่ร คด้เปีนสิด้สิวนรอยละ ๖๓
ุ
ิ
่
ั
ึ
่
่
ขีองพั�นที่ซึ่�งเปี็นแผ่่นด้ิน ไที่ยเปี็นปีระเที่ศไมก่�ชาต่ิในโลกที่มชายฝั่�งต่ด้สิองมหาสิมที่ร คอ มหาสิมที่รแปีซึ่ฟิก
ิ
ุ
�
่
่
�
่
�
้
ิ
่
ิ
็
่�
่
และมหาสิมุที่รอนเด้ย ระยะที่างรวมกันกวา ๓,๑๔๘ กิโลเมต่ร เหนได้วาจากภูมรฐศาสิต่ร์ ที่ต่งมผ่ลให้ปีระเที่ศไที่ย
ั
่
่
ั
่
�
ั
มศกยภาพัสิูง เนองจากเปี็นรฐชายฝั่ังที่มพันที่ต่ด้ต่อกบมหาสิมุที่รใหญ่ถง ๒ มหาสิมุที่ร อกที่งพันที่ที่างที่ะเลฝั่ังอนด้ามัน
�
่
�
่
�
่
ึ
่
ิ
่
ั
ั
�
่
�
่
�
�
่
ั
่
�
ั
ขีองไที่ยมสิวนอยในชองแคบมะละกา รวมเปีนพันที่ปีระมาณู ๓๒,๐๐๐ ต่ารางกโลเมต่ร มสิถานะเปี็นหนงในรฐ
่
่
�
่
ิ
�
็
่
ั
�
ึ
่
่
ู
่
่
่
ิ
ำ
่
้
่
่
้
่
ั
่
ิ
่
เจาขีองชองแคบแต่ไมมอานาจในการควบคมการเด้นเรอ ที่าใหมเขีต่แด้นที่างที่ะเลต่ด้ต่อกบปีระเที่ศอนเด้ย
ำ
ุ
ิ
�
ั
ั
�
ิ
และอนโด้น่เซึ่่ย (ที่่มา : กรมที่รพัยากรที่างที่ะเลและชายฝั่ง)
ำ
ุ
่
ู
๓.๒ อานำาจอธิิปไตยเขตทางทะเล่ตามกฎหมายระหว่างประเทศ ไที่ยเปี็นปีระเที่ศที่�อยภายใต่้อนสิัญญา
่
่
่
�
สิหปีระชาชาต่ิวาด้วยกฎีหมายที่ะเล ค.ศ. ๑๙๘๒ มพันที่ที่ะเลอาณูาเขีต่ (Territorial Sea) เขีต่ที่ะเลต่อเน่อง (Contiguous
�
่
่
้
่
�
้
ุ
Zone) ไมเกน ๒๔ ไมลที่ะเล เปีนเขีต่ต่่อเนองเกยวกบขีอบงคบศลกากร การคลง การเขีาเม่อง และการสิาธารณูสิขี
่
�
ิ
ั
่
ุ
ั
็
์
ั
�
้
ั
่
ั
้
่
ิ
�
ั
่
ิ
�
ำ
่
เสินที่างเด้นเรอ นอกจากน ไที่ยปีระกาศเขีต่เศรษฐกจจาเพัาะ (EEZ : Exclusive Economic Zone) ที่ได้รบการยอมรบ
้
จากนานาปีระเที่ศ
ี
ิ
้
์
่
้
ั
ั
่
๓.๓ การเป็นำเสนำทางเดินำเรอแล่ะพาณิชยนำาวระหวางประเทศ (International Maritime Route) ปีจจยในสิวนน � ่
้
ุ
่
ุ
ถ่อเปีนหนึงในกญแจ ในการพััฒนาขีด้ความสิามารถด้้านสิมที่ที่านภาพัใหปีระสิบความสิาเรจขีองรฐชายฝั่ง ค่อ การอย ่ ู
็
ั
็
ั
ำ
�
ุ
�
ั
ในเสินที่างเด้นเร่อที่ังในระด้บขีนสิงชายฝั่งและเสินที่างเด้นเร่อขีองภมภาคหร่อขีองโลก เพัราะแมจะเปีนรฐชายฝั่�งที่่ม่
ู
้
ิ
ิ
ิ
ั
ั
้
ั
็
�
�
่
�
้
่
ำ
พันที่ต่ด้กบที่ะเลหรอมหาสิมที่รจานวนมาก หากไมได้้อยในเสินที่างการเด้นเรอที่สิาคญ การลงที่นหรอการพัฒนา
ู
ุ
้
่
ุ
่
่
�
่
ำ
�
ิ
ั
ั
ิ
่
่
�
ั
่
ิ
ที่่ด้าเนนการอาจไมได้้สิงผ่ลต่อบแที่นต่ามที่่คาด้หวง เพัราะความต่องการในการใชงานไมม่หร่อม่นอยจนสิงผ่ลกระที่บ
่
่
้
้
่
้
ั
ำ
�
่
�
ต่่อเศรษฐกจได้้จรง ิ
ิ
ิ
๓.๔ ฐานำการผล่ตแล่ะซัพพล่ายเชนำของภูมภาคหรอของโล่ก องคปีระกอบที่�ต่่อเน�องจากการมที่ต่�งอยใน
ั
ิ
้
ั
�
่
่
่
ู
่
์
่
ั
ิ
ั
็
่
เสินที่างการเด้นเรอที่สิาคญ คอ ศกยภาพัขีองการเปีนฐานการผ่ลต่และซึ่พัพัลายเชนขีองภมภาคและขีองโลก ที่สิงผ่ลโด้ยต่รง
ั
่
�
ิ
้
่
ำ
่
ิ
ู
�
่
่
่
์
ั
ิ
้
ำ
่
ิ
ิ
้
้
ิ
้
้
ั
่
่
กบปีรมาณูขีองกจกรรมการนาเขีาและสิงออก ที่าใหมเรอสินคาเชงพัาณูชยขีนาด้ใหญเขีามาสิงวต่ถด้บและรบสินคาแปีรรปี
ิ
ิ
ั
ำ
ู
ุ
ิ
ิ
้
ู
่
ี
็
ำ
่
�
ิ
๓.๕ การมทาเรอสากล่ระดิับภมภาค จากการที่ไที่ยเปีนฐานการผ่ลต่และซึ่พัพัลายเชนขีองโลกที่าใหเปีนปีระเที่ศ
้
ั
็
�
ั
�
่
ำ
่
ู
์
้
ิ
้
้
่
้
้
ั
่
ที่มอปีสิงคความต่องการเรอสินคาขีนาด้ใหญเขีามารบและสิงสินคาจานวนมาก อกที่งที่าเลที่ต่งขีองปีระเที่ศอยในเสินที่าง
�
่
ั
�
่
ิ
่
ำ
่
ุ
ั
้
่
การเด้นเรอที่สิาคญขีองโลกฝั่งต่ะวนออกหรอ “Far East Asian Route” ซึ่งมปีรมาณูสินคาผ่านเสินที่างนรอยละ ๗๐.๗๕
ิ
�
่
ั
่
ำ
่
ิ
้
�
่
ิ
ึ
�
่
ั
้
�
่
้
ขีองการขีนสิงที่างที่ะเล อ่กที่ังปีระเที่ศไที่ยอยในเสินที่างเด้นเร่อเชอมโยงเสินที่าง “Intra-Asia Pacific” และเสินที่าง
�
ู
้
่
่
�
้
ิ
“Transpacific-USA” ที่าเร่อหลกสิาคญขีองไที่ย เชน
ำ
่
่
ั
ั
้
่
�
็
่
่
ำ
่
ั
่
�
็
่
ท่าเรอแหล่มฉบัง เปีนที่าเรอลาด้บที่ ๒๐ ขีองโลก และเปีนที่าเรอสิาคญอยูในพันที่ EEC คาด้การณู ์
ำ
�
่
ั
่
ู
ั
้
ู
ำ
่
้
ิ
พั.ศ. ๒๕๖๔ จานวนเที่ยวเรอ ๙,๕๕๖ VOY จานวนต่สินคาปีระมาณู ๘.๒๘ ลานต่/TEUs เที่ยบกบ พั.ศ. ๒๕๖๓
ำ
่
�
้
้
่
ั
จานวนเที่่ยวเร่อลด้ลงเหล่อ ๙,๘๒๘ VOY ปีรมาณูตู่สิินคา ๗.๕๙ ลานตู่้/TEUs อยอนด้บ ๔ ขีองอาเซึ่่ยนรองจากที่าเร่อ
่
ำ
ิ
ู
้
�
้
่
้
ั
่
่
์
ั
่
์
่
ั
ั
สิงคโปีรและที่าเรอพัอรต่กลงขีองมาเลเซึ่ย อกที่งไที่ยอยระหวางการพัฒนาที่าเรอแหลมฉบงเฟสิ ๓ พัสิยสิามารถรองรบ
ั
่
ั
ิ
่
่
�
ิ
่
ั
ู
้
้
ตู่ได้้ ๑๘.๑ ลานตู่/TEUs
้
่
ุ
้
้
ทาเร้อกรงเทพ เปีนที่าเร่อในแมนา จานวนเที่่ยวเร่อใน พั.ศ. ๒๕๖๔ จานวน ๔,๐๒๖ VOY ปีรมาณูตู่สิินคา
�
่
ิ
ำ
ำ
�
ำ
่
็
้
้
้
้
้
ิ
๑.๕๖ ลานตู่/TEUs และ พั.ศ. ๒๕๖๓ จานวนเร่อ ๓,๘๒๒ VOY ปีรมาณูตู่สิินคา ๑.๔๓๕ ลานตู่/TEUs
้
ำ
นาวิกศาสตร์ 42
ปีที่ ๑๐๖ เล่มที่ ๓ มีนาคม ๒๕๖๖

้
็
่
ั
ั
่
ุ
ทาเร้อมาบตาพดิ ต่ั�งอยจงหวด้ระยอง เปีนที่าเร่อรองรบสิินคา “Bulk & Liquid Cargo” ม่ความสิามารถ
่
ั
ู
ิ
้
้
ั
่
ั
ุ
ั
้
ี
่
็
ั
๊
ในการขีนถ่ายกาซึ่ธรรมชาต่ิ และสินคาเหลว ปีริมาณู ๑๖ ลานต่นต่อปี โด้ยในปีจจบนมการใชงานเต่มศกยภาพั
่
และอยระหวางการพััฒนาเฟสิ ๓
่
ู
้
ำ
้
็
ั
ั
สิาหรบชายฝั่งต่ะวนต่กหร่อ “West Coast Route” เปีนเสินที่างการคาระหวางปีระเที่ศ สิด้สิวนปีระมาณู
่
่
ั
ั
�
้
�
ึ
ำ
่
ิ
้
้
่
ำ
รอยละ ๒๙.๒๕ เนองจากไมมที่าเรอนาลกขีนาด้ใหญและปีรมาณูสินคาไมมากพัอ ที่าใหการขีนสิงจะใชเรอเลก
ิ
่
้
็
่
่
่
่
�
่
่
่
่
่
ี
่
ึ
ั
�
�
่
่
่
(Feeder ship) ไปีต่อเรอแมที่ที่าเรอปีนงหรอสิงคโปีรขีณูะที่สินคาสิวนใหญขีนสิงที่างบกไปีขีนเรอที่ที่าเรอปีนง ปีระเที่ศ
่
่
่
�
่
่
่
ั
่
์
่
้
ี
�
ิ
ิ
ำ
ั
่
่
�
่
มาเลเซึ่่ย ที่าเร่อสิาคญขีองภาคใต่ ค่อ ที่าเร่อระนอง แต่่เปีนที่าเร่อขีนาด้เลกอยในที่าเลที่่ไมเหมาะสิม ขีาด้ศกยภาพัใน
็
่
้
็
ำ
ั
ู
่
่
้
็
้
ั
่
�
ั
์
่
การเปีนที่าเร่อฝั่งต่ะวนต่ก สิะที่อนจากขีอมลเชงปีระจกษใน พั.ศ. ๒๕๖๔ คาด้วาม่เร่อเที่่ยบที่าปีระมาณู ๒๔๔ VOY
ั
ิ
ู
้
ิ
และปีรมาณูตู่ ๔,๐๕๘ TEUs
่
ทาเร้อขนำาดิใหญ่่ TOP 20 ของโล่ก (ค.ศ. ๒๐๑๙)
นาวิกศาสตร์ 43
ปีที่ ๑๐๖ เล่มที่ ๓ มีนาคม ๒๕๖๖

่
�
่
�
ุ
ิ
่
์
ุ
ำ
่
่
ั
ิ
ุ
้
ั
๓.๖ นำาวกานำภาพ (Naval Power) องคปีระกอบที่เออต่อสิมที่ที่านภาพัขีองเศรษฐกจ รฐจะต่องมกองกาลงที่างเรอ
่
�
�
่
้
ุ
ึ
์
�
ั
่
่
ำ
่
ั
่
้
ิ
และยที่โธปีกรณูซึ่งมสิมรรถนะ-เที่คโนโลยที่ที่นสิมย มจานวนที่เพัยงพัอในการปีองปีรามและปีกปีองอธปีไต่ย
้
�
ั
ั
�
�
ึ
�
เหน่อพั่นที่่อาณูาเขีต่ที่ะเล และที่รพัยากรธรรมชาต่จากที่ะเล โด้ยเฉพัาะพั่นที่่ซึ่งที่บซึ่อนกบปีระเที่ศเพัอนบาน ต่ลอด้
�
ั
ิ
้
่
�
ิ
ั
จนภยคกคามเสินที่างเด้นเรอ การมนาวกานภาพัจะเปีนปีจจยเออต่อด้ลอานาจและปีฏิสิมพันธเชงอานาจที่เที่าเที่ยมกน
ำ
ุ
ั
ิ
ั
่
้
่
ั
ุ
ั
ิ
ิ
ุ
่
ำ
�
�
่
่
ั
็
์
่
่
ิ
์
้
ั
่
�
่
่
ในการเจรจาต่อรองเงอนไขีที่างการคา และปีระโยชนจากที่รพัยากรธรรมชาต่ อยางไรกต่าม มความพัยายามใน
่
็
ำ
�
่
ุ
�
ิ
ั
้
การกาหนด้ยุที่ธศาสิต่ร์ชาต่ใหไที่ยมกองเรอพัาณูิชย์ขีนาด้ใหญ่ ซึ่งไมเกยวขีองกบนาวกานภาพั เปีนเรองขีองพัาณูิชย์นาว ่
ิ
่
่
็
�
่
่
ึ
้
่
่
�
ิ
ุ
�
ิ
่
้
็
ู
่
ั
่
่
้
่
่
ที่ต่องแขีงขีน ซึ่งศกยภาพัธรกจเรอสินคาขีองไที่ยอยในระด้บเชอมโยงที่าเรอระยะใกลและ/หรอเปีนเรอ Feeder
ั
่
ั
้
�
ึ
่
้
่
ั
รบชวงขีนถายสิินคา
็
ำ
ี
ุ
์
์
ิ
้
่
์
ำ
้
๓.๗ ยทธิศาสตรชาตดิานำพาณชยนำาว องคปีระกอบที่สิาคญขีองสิมุที่ที่านภาพัด้านเศรษฐกิจจาเปีนต่องม ่
�
ุ
้
ิ
ั
็
่
่
่
ุ
ิ
ยที่ธศาสิต่ร์ชาต่เปีนกรอบการพัฒนา กรณูปีระเที่ศไที่ยมแผ่นแมบที่การขีับเคลอนพัาณูิชย์นาวอยในยุที่ธศาสิต่ร์ชาต่ ิ
�
่
่
ั
ู
่
�
ึ
ำ
้
�
่
่
ุ
่
ุ
ระยะ ๒๐ ปีี (พั.ศ. ๒๕๖๑-๒๕๘๐) ครอบคลมการพััฒนาโครงสิรางพั่นฐาน เชน ที่าเร่อนาลกมาบต่าพัด้และที่าเร่อ
ั
ั
ั
�
่
่
แหลมฉบงเฟสิ ๓ ระบบการขีนสิงที่งที่างถนน-ที่างรางและที่างอากาศ เพัอเชอมโยงกบพันที่ระเบยงเศรษฐกจ ๓ จงหวด้
่
ั
�
ั
่
�
่
ิ
�
่
�
่
ิ
ชายฝั่งที่ะเลภาคต่ะวันออก (EEC) ซึ่งเปีนการสิงเสิรมการลงทีุ่นกบอต่สิาหกรรมที่พังการขีนสิ่งที่างที่ะเลเปี็นหลก
ั
ึ
�
็
�
่
�
ั
ุ
�
ึ
ั
่
่
�
ิ
์
�
่
ิ
ั
ิ
็
ึ
ำ
ำ
้
่
่
็
�
ั
่
ำ
�
ึ
�
่
อย่างไรกด้ ยุที่ธศาสิต่รชาต่ด้านพัาณูชย์นาวที่จด้ที่าขีนยังไมมการกาหนด้ที่ศที่างที่ชด้เจน จงเปีนเรองยากที่จะนามาใช ้
่
่
�
�
็
ั
่
่
เปีนแนวที่างในการพัฒนาโด้ยหนวยงานภาครฐที่รบผ่ด้ชอบ หรอต่อยอด้การลงที่นโด้ยภาคเอกชน เนองจากการจด้ที่า
ุ
ั
ำ
่
่
ิ
ั
ั
�
่
่
ั
ู
็
่
ิ
ำ
้
้
ั
้
้
ยงไมได้้ม่การนาขีอคด้เหนและขีอมลจากผู่ที่่เกยวขีองที่กฝั่ายมาปีระกอบการจด้ที่า
ำ
ุ
�
่
�
็
่
ำ
�
่
ั
่
ุ
ั
�
้
์
่
่
๓.๘ กฎหมายแล่ะข้อตกล่งระหว่างประเทศทางทะเล่ ขีอนถอวาเปีนองคปีระกอบที่สิาคญที่สิด้ขีองการมศกยภาพั
ที่จะใชปีระโยชนจากที่ะเล ไมปีรากฏิอยในที่ฤษฎีขีองอลเฟรด้ มาฮาน ปีจจบนยอมรบวากฎีหมายและความต่กลง
ั
ั
่
ุ
่
�
่
้
ู
ั
์
่
่
ั
่
ั
ระหว่างปีระเที่ศด้้านความม�นคงที่างที่ะเลเปี็นกต่ิกาขีองปีระเที่ศต่่าง ๆ เพั�อที่�จะไม่ให้เกด้การขีด้แย้ง ต่ัวอย่างกฎีหมาย
ั
ิ
่
่
่�
ำ
และขีอต่กลงระหวางปีระเที่ศที่างที่ะเลที่สิาคญที่ปีระเที่ศไที่ยเปีนสิมาชก หรอกาหนด้ขีนมาเพัอใชงานภายในนานนา
่�
่
่�
้
้
ึ
�
ำ
ิ
ั
่
็
ำ�
ขีองปีระเที่ศ ได้้แก ่
่
่
ุ
็
ั
�
- อนสิญญากรงเจนวา วาด้วยกฎีหมายที่างที่ะเล ค.ศ. ๑๙๕๘ ถอเปีนกฎีหมายที่ะเลที่เปีนแมแบบ ปีระเที่ศไที่ย
่
้
็
่
่
ุ
็
�
ได้้ลงนามเปีนภาค่ ต่ังแต่่ พั.ศ. ๒๕๐๑
ิ
- อนสิญญาสิหปีระชาชาต่ วาด้วยกฎีหมายที่างที่ะเล ค.ศ. ๑๙๘๒ ซึ่งปีระเที่ศไที่ยได้ใหการรบรองและปีระกาศ
้
้
ึ
�
ั
้
ั
ุ
่
�
ำ
ิ
่
ั
เขีต่เศรษฐกจจาเพัาะขีองราชอาณูาจกร เมอ พั.ศ. ๒๕๒๔
่
- อนสิญญาระหวางปีระเที่ศ วาด้วยการปีราบปีรามการกระที่ามชอบต่อความปีลอด้ภยการเด้นเรอ ค.ศ. ๑๙๘๘
ั
้
่
ั
ำ
ิ
่
ิ
ุ
่
่
่
ำ
่
- ความต่กลงเพั�อปี้องกัน ยับย�งและขีจด้การที่าปีระมงที่ผ่ด้กฎีหมาย ขีาด้การรายงานและไร้การควบคุมหรอ
ั
ิ
ั
�
“IUU Fishing” ค.ศ. ๒๐๑๖
์
้
�
ั
่
่
้
้
- พัธสิารวาด้วยการปีองกน ปีราบปีรามและลงโที่ษการคามนษย ค.ศ. ๒๐๐๐ ซึ่งปีระเที่ศไที่ยได้ลงนาม
้
ึ
ิ
ุ
่
ั
่
ู
่
ั
้
�
่
รบรองเมอวนที่ ๑๘ ธนวาคม พั.ศ. ๒๕๔๔ กฎีหมายและขีอต่กลงที่างที่ะเลขีองไที่ย (มอยอยางนอยปีระมาณู ๗๓ ฉบบ)
่
�
ั
้
ั
- พัระราชกาหนด้การปีระมง พั.ศ. ๒๕๕๘ และ พั.ศ. ๒๕๖๐ เพัอต่่อต่านการที่าปีระมงผ่ด้กฎีหมาย
ิ
ำ
้
่
�
ำ
- พัระราชบญญต่การบรหารจด้การที่รพัยากรที่างที่ะเลและชายฝั่ง พั.ศ. ๒๕๕๘
ั
ิ
ิ
ั
ั
ั
�
ั
ั
่
ิ
ิ
ิ
- พัระราชบญญต่การเด้นเร่อในนานนาไที่ย พั.ศ. ๒๔๕๖ และแกไขีเพัิ�มเต่ม พั.ศ. ๒๕๖๐
ำ
�
ั
้
้
ิ
- พัระราชบญญต่เร่อไที่ย พั.ศ. ๒๔๘๑ และแกไขีเพัิ�มเต่ม พั.ศ. ๒๕๖๑
ั
ิ
ั
ั
- พัระราชบญญต่การรกษาผ่ลปีระโยชนขีองชาต่ที่างที่ะเล พั.ศ. ๒๕๖๒
์
ั
ิ
ั
ิ
้
- ปีฏิิญญาอาเซึ่่ยน วาด้้วยการต่่อต่านการคามนษย ค.ศ. ๒๐๑๖
์
ุ
่
้
นาวิกศาสตร์ 44
ปีที่ ๑๐๖ เล่มที่ ๓ มีนาคม ๒๕๖๖

ุ
ุ
ิ
้
๔. ความทาทายของสมททานำภาพทางเศรษฐกจของไทย
๔.๑ การใชประโยชนำจากการเปนำรฐ ๒ ชายฝั่่ง การเปีน “Coastal State” ขีองไที่ย ที่่ม่ที่ะเลเปีด้ไปีสิูมหาสิมที่ร
�
�
่
ั
ิ
็
ุ
็
์
้
ิ
ิ
่
�
ู
่
�
ิ
ิ
่
�
ึ
ั
้
็
ุ
่
้
�
อนเด้ยและมหาสิมที่รแปีซึ่ฟก ซึ่งเปีนเสินที่างการคาและการเด้นเรอสิงสิด้ในโลก พันที่ชายฝั่งขีองไที่ยมระยะที่างรวมกน
ุ
่
ั
่
่
่
�
๓,๑๔๘.๓ กิโลเมต่ร และมอาณูาเขีต่พันที่ที่างที่ะเลปีระมาณู ๓.๓๒๕ ต่ารางกิโลเมต่ร คิด้เปีนสิด้สิวนรอยละ ๖๓
็
ั
�
่
้
�
ิ
ขีองพั่นที่่ซึ่งเปีนแผ่่นด้น
�
็
�
ึ
ั
ั
่
ั
ั
ความที่าที่าย : การพััฒนาที่่ผ่่านมากระจกต่วอยที่างฝั่งต่ะวนออก ขีณูะที่่ฝั่งต่ะวนต่กม่ที่าเร่อระนอง ซึ่งเปีน
�
ู
�
�
ั
็
�
�
ึ
ุ
่
้
่
ู
่
็
้
�
่
่
�
ุ
ที่าเร่อขีนาด้เลกและแที่บไมม่อต่สิาหกรรมขีนาด้ใหญอยในพั่นที่่ อ่กที่ังโครงการพััฒนาระเบ่ยงเศรษฐกจภายใต่ (SEC)
ิ
�
�
ั
ขีาด้ความเปีนรปีธรรมและบางพั่นที่่ได้้รบการคด้คานจากที่องถิ�น
�
ั
้
็
้
ู
�
ิ
่
�
้
ู
่
่
้
ั
�
่
่
็
ู
�
ิ
�
่
ั
ำ
ั
๔.๒ รฐชายฝั่งปจจยเออทางเศรษฐกจ จากการที่ไที่ยอยในที่าเลที่ต่งที่เหมาะสิม อยในเสินที่างเด้นเรอขีองโลกและเปีน
่
่
�
�
ู
้
�
่
่
ศนย์กลางขีองอาเซึ่ยน สิามารถขีนสิงที่างที่ะเลเชอมโยงที่างบกไปีปีระเที่ศจนต่อนใต่ที่งที่างถนนและที่างรางซึ่งอย ่ ู
่
ึ
�
่
ั
่
ิ
่
็
ู
ระหวางการพัฒนาเสินที่างรถไฟความเรวสิงจน-ลาว-ไที่ย ซึ่งจะสิงเสิรมที่งด้านการขีนสิงคน-สินคา การเปีนฐานการผ่ลต่
้
็
่
่
ิ
้
ิ
ั
ึ
�
�
ั
้
และการที่องเที่่ยวชายฝั่งที่ะเล
ั
�
�
่
่
ำ
ิ
้
่
่
้
ิ
�
ิ
ั
ุ
ั
�
ั
ั
์
ำ
�
ั
ความที่าที่าย : การม่ปีจจยเออจะต่องม่ยที่ธศาสิต่รชาต่ที่กาหนด้ที่ศที่างการพััฒนาที่ชด้เจน ปีจจบนการด้าเนน
ุ
้
ู
โครงการขีนาด้ใหญ่ขีองปีระเที่ศที่ต่องใชเวลานานและเงินลงที่นสิง ยังไมมแบบแผ่นการพัฒนาที่ต่อเน่องและชัด้เจน
่
่
�
�
่
�
่
่
ั
้
ุ
้
้
ั
้
็
�
ำ
ี
้
ั
�
ั
ั
๔.๓ อาณาเขตทะเล่ไทยมีพนำททบซัอนำกบประเทศเพ�อนำบานำ เปีนความที่าที่ายขีองการธารงศกยภาพั ในการรกษา
้
้
่
ั
ั
์
้
ิ
ั
ั
์
ิ
ำ
ิ
�
ั
้
่
่
ผ่ลปีระโยชนขีองชาต่ที่างที่ะเลเก�ยวขีองกบการจบสิต่วนา เสินที่างเด้นเรอ การแบงปีนที่รพัยากรธรรมชาต่ใต่ที่ะเล
�
๊
่
เชน แกสิและนามน
ำ
ั
่
่
้
ั
ั
่
่
ั
�
่
้
่
ั
้
็
�
์
่
ความที่าที่าย : เปีนปีญหาที่ต่องมการต่กลงรวมกนกบปีระเที่ศเพัอนบาน เชน มาเลเซึ่ย เมยนมาร และกมพัชา
ู
็
้
�
ั
็
่
่
เปีนปีระเด้นที่่ม่ความออนไหวและสิามารถเปีลยนแปีลงได้้ต่ามความสิมพัันธระหวางปีระเที่ศในแต่่ละหวงเวลา
�
่
์
์
ิ
ึ
ำ
ำ
้
่
๔.๔ ความทาทายของการสร้างการตระหนำักรแล่ะจตสานำกของประชาชนำ หัวขี้อน�เปี็นองคปีระกอบสิาคัญ
ู
้
ขีองที่ฤษฎีสิมที่ที่านภาพั เนองจากผ่ลปีระโยชนแหงชาต่ที่างที่ะเลในปีที่เศรษฐกจปีกต่จะมมลคาปีระมาณู ๒๒-๒๓
่
�
ุ
ี
่
�
ิ
่
่
ุ
ิ
่
่
ิ
ู
์
ั
ิ
ิ
้
�
้
ั
้
้
่
ั
�
่
่
ลานลานบาที่ ในชวงที่ผ่านมาคนไที่ยและนกการเมองที่งระด้บที่องถนและระด้บชาต่ ขีาด้ความเขีาใจในการรกษา
ั
ั
�
่
่
�
้
ั
้
ผ่ลปีระโยชนแหงชาต่ที่างที่ะเลที่่ต่องปีกปีองและรกษา เกยวขีองกบอธปีไต่ยและระบบนเวศน ไมใชมองผ่ลปีระโยชน ์
ิ
ิ
�
ั
้
์
่
์
ิ
่
่
้
่
ระยะสิันเฉพัาะต่วเองและพัวกพัอง แต่่สิงผ่ลเสิ่ยต่่อปีระเที่ศในระยะยาว
ั
�
�
่
�
ั
้
้
้
่
้
ความที่าที่าย : จะมแนวที่างอย่างไรที่จะใหความรความเขีาใจ เกยวกบความเปีราะบางขีองที่ะเลรวมถึง
่
ู
ั
ู
ั
่
ิ
้
�
้
ั
�
่
่
การหวงแหนอธปีไต่ยที่างที่ะเล เกยวขีองกบการมกฎีหมายที่เขีมงวด้ มหนวยงานรฐที่ต่องบรณูาการและปีระชาสิมพันธ ์
ั
่
�
่
้
่
้
้
ึ
ใหเขีาถงปีระชาชน
ุ
ุ
้
�
่
ิ
็
ิ
๔.๕ ดิล่ยภาพของพล่านำภาพทางทะเล่ (Naval Power Balance) เปีนที่่ที่ราบอย่แลววาภมภาคเอเช่ยแปีซึ่ฟก
ู
ู
ิ
ั
ึ
ึ
ิ
ั
ม่สิด้สิ่วนการค้าเกินคร�งหน�งขีองการค้าโลกและเปี็นฐานการผ่ลต่ที่�ใหญ่ที่สิุด้ในโลก อกที่�งช่องแคบมะละกาและช่องแคบ
่
่
�
่
�
ำ
ุ
็
ำ
ิ
�
�
็
่
ิ
ั
้
ซึ่นด้า เปีนจด้เชอมต่่อสิาคญขีองซึ่่กโลกต่ะวนออกและต่ะวนต่ก เปีนเสินที่างเด้นเร่อนานาชาต่ พั่�นที่ะเลที่ังใต่นาและ
ั
ุ
ั
้
่
ั
�
่
�
้
้
�
ิ
่
ั
�
่
�
์
็
ำ
ำ
่
่
ั
�
ิ
่
้
ำ
ผ่วนาเต่มไปีด้วยที่รพัยากรที่มคา อกที่งการปีระกาศพันที่เศรษฐกจจาเพัาะ ๒๐๐ ไมลที่ะเล ที่าใหพันที่มการที่บซึ่อนกน
่
�
่
ั
่
�
่
�
ั
้
เกยวขีองกบความมนคงที่างที่ะเลขีองไที่ยกบปีระเที่ศเพัอนบาน ที่ต่างมการสิะสิมกองกาลงที่างเรอ ที่งเรอยที่ธการ
ั
ำ
้
่
่
่
�
่
ั
ุ
่
�
�
ั
ั
่
่
่
ั
์
เรอด้านา และยุที่โธปีกรณู์ เปีนความเปีราะบางและสิร้างความต่ึงเครยด้ที่ชาต่มหาอานาจต่างมที่่าที่ปีฏิปีกษต่อกน เชน
่
็
่
่
ำ
�
่
ิ
่
�
ิ
ั
ำ
ำ
ู
ิ
ุ
่
่
่
์
่
ู
่
�
่
่
่
้
ั
บรเวณูชองแคบไต่หวน คาบสิมที่รเกาหล หมเกาะสิแปีรต่ลย และหมเกาะพัาราเซึ่ล ที่ปีระเที่ศจนมการปีระกาศ
้
่
็
้
เปีนอาณูาเขีต่ที่ะเลขีองต่น ที่่ามกลางการคัด้คานจากหลายปีระเที่ศ มการถมที่ะเลสิร้างเมองและสินามบิน สิรางความ
่
นาวิกศาสตร์ 45
ปีที่ ๑๐๖ เล่มที่ ๓ มีนาคม ๒๕๖๖

ั
�
่
่
้
ู
้
ั
ั
ึ
ิ
่
ู
ต่งเครยด้ในภมภาคและความไมพัอใจใหกบสิหรฐอเมรกา จนนาไปีสิ่ขีอต่กลงความมนคงไต่รภาคหรอ “AUKUS”
ิ
ำ
่
ระหวางออสิเต่รเล่ย-สิหราชอาณูาจกร-สิหรฐอเมรกา
ิ
ั
่
ั
ั
ั
ึ
ี
้
้
�
้
ิ
ุ
ุ
๕. กรณศกษา : นำโยบายรฐดิานำโครงสรางพนำฐานำซัึ�งสนำบสนำนำสมททานำภาพทางเศรษฐกจ
ุ
ำ
�
ั
ั
ั
ั
�
ั
นโยบายที่่�เกยวขีองและสินบสินนการเชอมโยงสิมที่ที่านภาพักบภาคสิวนอน ๆ เปีนอ่กหนึงปีจจยที่่สิาคญ การที่่รฐ
้
�
่
ุ
่
�
่
ั
ุ
ุ
็
�
่
�
ำ
่
่
่
ั
ั
ู
ิ
ต่�งอย่ต่ด้กับที่ะเลเพัยงอย่างเด้ยว ไม่ได้้เปี็นปีัจจัยที่�จะนามาต่ด้สิินว่าจะสิามารถพััฒนาและยกระด้ับศักยภาพั
่
่
ึ
ุ
ให้เปี็นปีระเที่ศซึ่�งม่พัลานุภาพัที่างเศรษฐกิจผ่่านที่างสิมที่ที่านุภาพัให้อยในระด้ับแนวหน้าได้ ต่ัวอย่างอกหลายรัฐ
้
ู
ึ
เช่น บังกลาเที่ศ ศร่ลังกา เมยนมาร กัมพัูชา โซึ่มาเลย และอกหลายปีระเที่ศ ซึ่�งเปี็นรัฐชายฝั่�งและมที่ต่�งไม่ไกล
ั
่
่
ั
�
์
่
่
่
ั
�
้
ิ
ู
ู
่
ั
ิ
ำ
ั
�
จากเสินที่างการเด้นเร่อหลกขีองภมภาคและขีองโลก แต่่เศรษฐกจยงอยในลาด้บที่่ด้้อยพััฒนา องคปีระกอบสิาคญขีึนอย ่ ู
ั
ำ
ิ
์
้
กบการขีาด้นโยบายและไมมยที่ธศาสิต่รชาต่ ที่จะผ่ลกด้นใหมการใชปีระโยชนจากที่ะเลอยางเปีนรปีธรรม การเปีนฐานการผ่ลต่
่
์
็
ุ
่
ิ
่
์
ิ
�
ั
้
ั
ั
่
่
ู
็
�
ึ
ู
และซึ่พัพัลายเชนขีองโลก รวมถงการพััฒนาโครงขีายการขีนสิงและการสิอสิารภาคพั่นใหม่ความสิมบรณูและเชอมต่่อ
่
่
้
่
ั
�
์
�
่
่
กบการพััฒนาที่าเร่อและอต่สิาหกรรมที่างที่ะเลได้้อยางม่ปีระสิิที่ธภาพั ม่ความสิาคญไมยงหยอนไปีกวาเชนกน
่
่
่
่
ำ
ุ
ั
ิ
ิ
่
ั
ั
�
้
่
ั
่
�
�
่
้
ั
่
จากความเขีาใจในสิงน ที่ผ่านมารฐบาลได้มการลงที่นเพัอพัฒนาโครงสิรางพันฐานเชอมโยงเศรษฐกจที่ะเลกบ
ั
ุ
�
ิ
่
�
้
่
�
�
่
ิ
เศรษฐกจบนแผ่นด้นที่สิาคญขีองไที่ยในชวง พั.ศ. ๒๕๖๔-๒๕๖๘ โด้ยขีอยกต่วอย่าง ๖ อภโครงการ มมลคาการลงที่นและ
ู
่
ั
ั
ิ
่
�
ำ
่
ุ
่
ิ
ิ
่
้
่
่
ผ่ลปีระโยชน์ที่างต่รงและที่างอ้อมที่ได้จากอาณูาเขีต่ที่ะเลไที่ยรวมกันปีระมาณู ๖.๒๗๖ ล้านลานบาที่ เชน การสิงเสิริม
้
�
่
่
้
่
้
�
่
�
�
�
ิ
ิ
ั
�
ั
ั
เขีต่เศรษฐกจพัเศษชายฝั่งที่ะเล การม่ที่าเร่อขีนาด้ใหญ การสิรางเสินที่างเชอมโยงชายฝั่งที่ะเลกบพั่นที่่สิวนในที่ังหมด้
�
่
้
์
้
ุ
ิ
ุ
ั
็
ลวนเปีนองคปีระกอบที่่�จะม่ผ่ลต่่อสิมที่ที่านภาพัด้้านเศรษฐกจที่ั�งที่างต่รงและที่างออม ด้งน่ �
ิ
็
ั
�
่
่
๕.๑ เขตเศรษฐกจพเศษภาคตะวนำออก (EEC) เปีนต่วอยางขีองการลงที่นโครงสิรางพั่นฐานขีนาด้ใหญเชอมโยง
ั
้
ิ
�
ุ
่
ั
�
่
ั
้
ั
ศกยภาพัขีองการเปี็นรฐชายฝั่งที่างที่ะเล ใหเปีนปีระโยชนต่อเศรษฐกจบนแผ่นด้นในลกษณูะ “Sea & Land Economic
ิ
ั
ิ
่
็
์
ุ
ั
่
่
้
็
ิ
�
ั
ิ
ุ
ั
Connectivity” ด้้วยการสิรางเขีต่ลงที่นจงหวด้ชายฝั่งที่ะเลอาวไที่ย (ชลบร่-ระยอง-ฉะเชงเที่รา) เพัอเปีนฐานการผ่ลต่
�
�
่
�
ุ
เช�อมโยงซึ่พัพัลายเชนระด้ับโลก การลงทีุ่นที่สิาคัญ เช่น โครงสิร้างพั�นฐานโลจสิต่ิกสิ ขียายที่่าเรอนาลึกชลบรและ
่
่
ิ
่
่
์
ำ
ั
ำ
�
ู
ิ
็
ระยอง ขียายสินามบินอต่ะเภาให้เปีนสินามบนนานาชาต่แหลงที่ ๓ รถไฟฟ้าความเรวสิงเชอม ๓ สินามบน และ
ิ
่
่
่
ู
่
็
ิ
�
ุ
่
ู
้
่
นคมอต่สิาหกรรมขีนาด้ใหญ มลคาการลงที่นโครงสิรางพั่�นฐานปีระมาณู ๖.๕-๘.๕ แสินลานบาที่ และชวง ๕ ปีี จาก
้
ุ
ิ
่
ุ
่
่
่
่
่
่
่
�
่
่
้
พั.ศ. ๒๕๖๓ จะมการลงที่นในพันที่โครงการ มูลคาไมนอยกวา ๑.๗ ลานลานบาที่ มผ่ลต่อจด้พัปีละปีระมาณู ๕๓,๐๐๐
่
่
�
้
้
ี
้
ั
่
ิ
็
้
ลานบาที่ คด้เปีนสิด้สิวนรอยละ ๐.๘๔ ขีองจ่ด้่พั่
่
ั
็
ุ
ั
ั
ั
้
่
้
๕.๒ ทาเร้อแหล่มฉบงเฟส ๓ เปีนการพััฒนาต่่อยอด้ที่าเร่อแหลมฉบง จงหวด้ชลบร่ ใน พั.ศ. ๒๕๖๔ ม่ตู่สิินคา
่
ั
้
้
ู
ผ่่านที่า ๘.๘๒๘ ลานตู่/TEUs ซึ่งพัสิยรองรบตู่สิินคาสิงสิด้ ๑๑.๐ ลานตู่้/TEUs ต่่อปีี การขียายเฟสิ ๓ ในอ่ก ๕ ปีี
ึ
้
้
ั
ุ
�
้
ิ
ู
ำ
้
็
ั
ั
้
้
้
้
่
ึ
ขีางหนา จะที่าใหรบต่สินคาได้รวมกนเปีน ๑๘.๑ ลานต่/TEUs ความลก ๑๘.๕ เมต่ร หนาที่ากวาง ๙๒๐ เมต่ร สิามารถ
ิ
้
ู
้
้
้
้
ั
ุ
�
รองรบเร่อคอนเที่นเนอรขีนาด้ใหญชัน “Triple-E Class” หร่อ “Malaccamax” บรรที่ก ๑๘,๐๐๐ TEUs และรบเร่อ
่
์
ั
ั
่
ุ
่
ั
ั
่
ู
่
ROLL-ON/ROLL-OFF หรอ “RO-RO Ship” จากขีนสิงรถยนต่ ๒ ลานคน เปีน ๓ ลานคนต่อปี ปีจจบนมผ่เสินอการลงที่น
้
์
้
ุ
ี
็
้
ั
่
่
่
ุ
�
ค่อ กลุมบรษที่ GPC : Gulf/PTT/China harbour มลคาการลงที่น ๑๑๔,๐๔๖ ลานบาที่ คาสิมปีที่านคงที่่ ๒๙,๐๕๐
ู
้
ั
ิ
ั
่
ั
ั
ั
้
ลานบาที่ และคาสิมปีที่านผ่นแปีร ๑๐๐ บาที่/TEUs (เปีนเงนปีระมาณู ๑,๘๐๐ ลานบาที่) ที่าเร่อแหลมฉบงเฟสิ ๓
่
ิ
็
้
ั
�
ึ
่
ั
�
้
ั
ำ
จะสิามารถเพัิมขีด้ความสิามารถในการแขีงขีนกบที่าเร่อเว่ยด้นาม ซึ่งกาลงพััฒนาใหเปีนที่าเร่อระด้บโลก
็
่
ั
่
่
ิ
๕.๓ ทาเร้อมาบตาพดิระยะที ๓ ต่ังอยในบรเวณูนคมอต่สิาหกรรมปีโต่รเคม่คลจงหวด้ระยอง รองรบการขีนถาย
�
่
่
ั
�
ิ
ิ
ุ
ุ
ั
ั
่
ั
ู
�
ิ
ิ
่
็
ิ
ิ
่
้
๊
ุ
ำ
ั
ั
่
สินคาที่เปีน “Liquid Material” เชน กาซึ่ธรรมชาต่และวต่ถด้บเหลวสิาหรบอต่สิาหกรรมปีโต่รเคมคล ในปีรมาณู
ิ
ุ
ั
นาวิกศาสตร์ 46
ปีที่ ๑๐๖ เล่มที่ ๓ มีนาคม ๒๕๖๖