ΦΡΟΥΤΟΝΕΑ ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ_248

2 ΡΕΠΟΡΤ ΑΖ
Φρουτονέα


Μηνιαίο Περιοδικό Εξώφυλλο:
ΤΕΥΧΟΣ 248 / ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2019 Άρης Μπετχαβάς
ISSN 1108-294
ΤΙΜΗ ΤΕΥΧΟΥΣ 6,67€
ΚΕΦΑΛΛΗΝΙΑΣ 6, 183 45
ΜΟΣΧΑΤΟ
ΤΗΛ.: 210 4812212
ΤΗΛ. & FAX: 210 4827089
E-mail: [email protected]
www.froutonea.gr
●
ΙΔΙΟΚΤΗΣΙΑ
Γ. ΟΡΦΑΝΟΥ & ΣΙΑ Ο.Ε.
ΕΚΔΟΤΗΣ-ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ
ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΟΡΦΑΝΟΣ
ΣΥΝΤΑΚΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ
ΑΝΝΑ ΜΑΚΡΥΓΙΩΡΓΟΥ
ΦΩΤΗΣ ΚΑΡΑΜΠΕΤΣΟΣ
DTP
ΓΙΩΡΓΟΣ ΒΕΡΓΟΥΛΙΑΔΗΣ
04
ΣΥΝΔΡΟΜΕΣ
ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΑΝΔΡΕΑΚΟΥ
ΠΑΡΑΓΩΓΗ
NONSTOP PRINTING ΕΠΕ
ΑΙΜΩΝΟΣ 71 & ΚΡΕΟΝΤΟΣ,
ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΠΛΑΤΩΝΟΣ
104 42 ΑΘΗΝΑ 06
ΤΗΛ.: 210 5144445-210 5144160 23
Τα ενυπόγραφα άρθρα δεν εκφράζουν
υποχρεωτικά τη γνώμη του περιοδικού.
Απαγορεύεται η αναδημοσίευση ή η αναπαραγωγή
ύλης χωρίς προηγούμενη άδεια του εκδότη.
ΣΥΝΔΡΟΜΗ ΕΤΟΥΣ
(12 ΤΕΥΧΗ) 80 €
● 34
ΔΙΑΦΗΜΙΖΟΜΕΝΟΙ 28
ΤΟΥ ΤΕΥΧΟΥΣ

ΕΠΩΝΥΜΙΑ ............. ΣΕΛΙΔΑ
SOULIS ............2Η ΕΞΩΦΥΛΛΟΥ
ΤΕΧ .................................................. 1
ΚΑΡΑΝΤΙΝΟΣ .............................. 3 38 52
FOOD IN ......................................... 9
MSC ................................................. 9
MEGA COOL ...............................13
MENELAOS ................................19 περιεχόμενα
PREPAC .......................................21
VELVITA .......................................27
FRESKON ....................................31
BAYER ..........................................33 ΡΕΠΟΡΤ ΑΖ Ευρωπαϊκή Ένωση: Αυστηρότεροι φυτοϋ-
AGROFRESH ..............................35 Η νέα πολιτική ηγεσία μπροστά γειονομικοί όροι για τις εισαγωγές μάνγκο
NOVATEC ....................................39 στις προκλήσεις της εποχής! Γερμανία: Οι παραγωγοί επεκτείνουν
ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΜΗΛΟΥ ...................41 Οδοιπορικό στα Σκόπια το ημερολόγιο της φράουλας
FRESHCON MARKET ..............45
DOLE ............................................49
ELIOS ...........................................53 ΠΟΡΕΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑ ΤΙΚΑ
ACHAIA FRUITS ........................61 Σταφύλια: ZESPRI: Έκλεισε τη σεζόν 2018/19 με τζίρο
NGP ...............................................63 Περιμένοντας τις καλύτερες μέρες. πάνω από 1,8 δις ευρώ.
BOURLIS .....................................65 Ρόδια: Χωρίς εκπλήξεις η παραγωγή, AGROFRESH: Επεκτείνει την γκάμα
ALFA COOL .................................69 σε όλες τις ποικιλίες. της στην Ελλάδα με λύσεις τεχνολογίας
ΑΣΕΠΟΠ ΤΥΡΝΑΒΟΥ ...............71 Σύκα: Ενθαρρυντική η φετινή ζήτηση. SmartfreshTM σε πυρηνόκαρπα και πεπόνια.
COOL DYNAMIC ........................73 ORAMA TECHNOLOGY SOLUTIONS:
AGROTICA ...................................75 ΔΙΕΘΝΗ Φέρνει την τεχνολογία
HELLAGRO .....3H ΕΞΩΦΥΛΛΟΥ Ευρώπη: Χαμηλή ζήτηση, στην οργάνωση της διοίκησης επιχειρήσεων.
ORAMA ..............ΟΠΙΣΘΟΦΥΛΛΟ
χαμηλές τιμές για τις πατάτες

ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2019 ● ΤΕΥΧΟΣ 248



4 ΡΕΠΟΡΤ ΑΖ





Η ΝΈΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΗΓΕΣΙΑ




ΜΠΡΟΣΤΑ ΣΤΙΣ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ ΤΗΣ ΕΠΟΧΗΣ!



Σε ένα από τα πολλά και αξιόλογα τραγούδια του, ο Νίκος Παπάζογλου μας λέει ότι
«Όλα τριγύρω αλλάζουνε και όλα τα ίδια μένουν». Αυτοί οι στίχοι ήρθαν στο μυαλό μου
με την αλλαγή της Κυβέρνησης και την έλευση στο Υπουργείο Γεωργίας του νέου Υπουργού.
Στα ίδια θα παραμείνουμε και με το νέο Υπουργό - ή μήπως ο κος Βορίδης
κάνει την έκπληξη και αλλάξει πράγματα και καταστάσεις στο χώρο;


Σεπτέμβριος είναι εδώ και μας βρίσκει με
Ο νέο πολιτικό κόμμα στην εξουσία, νέα Κυ-
βέρνηση και νέο Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυ-
ξης & Τροφίμων.
Φυσικά, δεν μπορεί να γίνει κάποια κριτική
για το έως τώρα κυβερνητικό έργο, μιας και
το διάστημα των δύο μηνών είναι ένας μικρός
χρόνος για να αποτυπωθεί η δυναμική και η
πολιτική της νέας Κυβέρνησης.
Τους επόμενους μήνες λογικά θα δούμε να
παίρνονται κάποιες αποφάσεις και να λύνο-
νται θέματα που έχουν να κάνουν με την κα-
θημερινότητα. Δηλαδή, μπορεί να τρέξουν
πιο γρήγορα κάποια προγράμματα, να δο-
θούν ορισμένες αποζημιώσεις από τον ΕΛΓΑ
- ή ακόμα και να ανακοινωθεί η μείωση της
φορολογίας για τους συνεταιρισμένους πα-
ραγωγούς. Όμως φτάνουν αυτά για να πούμε
ότι ο Αγροτικός Τομέας γυρίζει σελίδα; ρο. Τα διάφορα μπλόκα δεν είναι θεσμός, ού-
τε μπορεί να πει κάποιος ότι μπορεί η ΣΑΣΟΕ ή
η Νέα ΠΑΣΕΓΕΣ να εκπροσωπούν τον αγρο-
Διαχείριση ή δομές;
Η λύση των καθημερινών προβλημάτων τικό χώρο. Οι Οργανώσεις αυτές εκπροσω-
μπορεί να επιφέρει μια κάποια βελτίωση στον Άμεση λύση στα καθημερινά πούν Συνεταιρισμούς, μέσω των οποίων δι-
αγροτικό τομέα, όμως για εμας το ζητού- προβλήματα - και παράλλη- ακινείται ένα 10% περίπου της παραγόμενης
μενο είναι εάν κοντά σε αυτό θα μπορέσει ο ποσότητας.
Υπουργός να ασκήσει και μία πολιτική, η οποία λα, δημιουργία Νέων Δομών, Για το θέμα αυτό, η πρότασή μας είναι η
θα αναφέρεται σε βάθος χρόνου και η οποία εξής: Να δημιουργηθεί ένα Αγροτικό Συμ-
θα έχει να κάνει με την «επόμενη μέρα» του οι οποίες θα υπηρετούν ένα βούλιο, το οποίο θα συγκροτούν οι Πρόεδροι
αγροτικού τομέα - ή καλύτερα, θα λέγαμε με των Διεπαγγελματικών Οργανώσεων και να
την «επόμενη μέρα στην ύπαιθρο». μακροχρόνιο σχεδιασμό του έχουμε μία Διεπαγγελματική ανά Κλάδο και
Για τη «νέα αυτή πολιτική» θα μιλήσουμε Αγροτικού Τομέα, είναι η πολι- όχι ανά προϊόν.
παρακάτω, όμως για να μπορέσει η όποια πο- Γνωστές είναι αυτές οι προτάσεις μας και
λιτική να είναι εφαρμόσιμη, επιβάλλεται να τική που περιμένουμε να δού- δεν χρειάζεται να πούμε περισσότερα. Ανα-
δημιουργηθούν νέες δομές, μέσω των οποί- γκαίες οι νέες δομές, όμως αυτές πρέπει να
ων θα διαμορφώνεται μια μακροπρόθεσμη με από τη νέα Ηγεσία του Υ. Α. υπηρετούν και την «επόμενη μέρα» του Αγρο-
πολιτική, η οποία είναι αναγκαία για να επιβι- τικού Τομέα.
ώσει ο αγροτικός τομέας της χώρας μας, μέ- Α.& Τ.
σα στο παγκόσμιο οικονομικό και πολιτικό πε- Βιώσιμες εκμεταλλεύσεις
ριβάλλον, όπως αυτό έχει διαμορφωθεί στις Όλα τα τελευταία χρόνια, όλοι οι Πολιτικοί
μέρες μας. μιλάνε και αναφέρονται στον «Παραγωγό»,
έχοντας ως στόχο πώς θα κάνουν τη ζωή του
Παραγωγού καλύτερη. Τα μέτρα που παίρνο-
Αγροτικό συμβούλιο
Αυτήν την ώρα, ο Υπουργός δεν έχει επί- νται για αυτόν το σκοπό είναι οριζόντια, λες
σημους συνομιλητές από τον αγροτικό χώ- και όλοι οι Παραγωγοί σε όλη τη χώρα έχουν


ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2019 ● ΤΕΥΧΟΣ 248

τις ίδιες ανάγκες ή τις ίδιες ευκαιρίες.
Για την εκμετάλλευση και πώς αυτή θα είναι βιώσιμη - και να μην περι-
μένει ο Παραγωγός τις επιδοτήσεις ή τις αποζημιώσεις του ΕΛΓΑ, για να
ζήσει, κουβέντα δεν γίνεται. Εδώ και καιρό έχουμε αναφερθεί και έχου-
με πει ότι πρέπει επιτέλους να δούμε την έννοια «βιώσιμη εκμετάλλευ-
ση», να την αναλύσουμε, να την προσδιορίσουμε και να πάρουμε τα κα-
τάλληλα μέτρα για να αρχίσει να εφαρμόζεται. Εάν πετύχουμε αυτό, τότε
θα έχουμε εξασφαλίσει και μια καλύτερη ζωή για τον Παραγωγό.
Εάν τώρα, κοντά στην έννοια «βιώσιμη εκμετάλλευση» τη συμπληρώ-
σουμε και με την έννοια «ποιοτικό περιβάλλον ζωής», τότε πιστεύω ότι
έχουμε μπροστά μας ένα μακροχρόνιο σχεδιασμό, ένα όραμα - και έτσι απα-
ντάμε στις προκλήσεις της επόμενης μέρας. Δηλαδή, θέλουμε να έχουμε
«βιώσιμες εκμεταλλεύσεις μέσα σε ένα ποιοτικό περιβάλλον ζωής».

Τα εμπόδια
Βέβαια, για να εφαρμοστεί αυτό το σχέδιο, πρέπει να λυθούν μια σει-
ρά από θέματα. Όπως, τι θα γίνει με τις μικρές εκμεταλλεύσεις, οι οποίες
δεν είναι σήμερα βιώσιμες - και τους παραγωγούς αυτούς; Πώς θα βελ-
τιώσουμε τις συνθήκες ζωής στο χωριό; Πώς θα εξασφαλίσουμε ότι θα
έχουμε επαρκές και αξιόλογο εργατικό δυναμικό, το οποίο θα ζει κάτω
από ανθρώπινες συνθήκες; Με ποιον τρόπο θα ενισχυθούν τα σχήματα
εκείνα με τα οποία θα διακινούνται παραγόμενα προϊόντα; Τι θα πρέπει
να αλλάξει στην Αγορά, ώστε αυτή να υπηρετήσει την απρόσκοπτη λει-
τουργία των «βιώσιμων εκμεταλλεύσεων»; Αυτά είναι λίγα από τα πολ-
λά εμπόδια που πρέπει να λυθούν, έτσι ώστε να φτάσουμε στο επιθυμη-
τό αποτέλεσμα-στόχο.

Όλα αλλάζουν ή όλα μένουν ίδια
Δεν θα αλλάξει τίποτα ουσιαστικό στον αγροτικό χώρο, εάν το Υπουρ-
γείο δίνει έγκαιρα τις επιδοτήσεις ή τις αποζημιώσεις. Ο αγροτικός χώ-
ρος έχει ανάγκη από επανασχεδιασμό και υποδομές. Να σημειώσουμε
εδώ, ότι οι υπάρχουσες υποδομές έχουν καταρρεύσει σε αυτά τα χρό-
νια της κρίσης - και όποιος κυκλοφορεί στην ύπαιθρο θα διαπιστώσει ότι
οι αγροτικοί δρόμοι έχουν κλείσει από τη βλάστηση, τα δίκτυα άρδευ-
σης έχουν σμπαραλιάσει, ενώ για να πάρει κάποιος ρεύμα από τη ΔΕΗ
πρέπει να περιμένει κάποια χρόνια. Ούτε κουβέντα βέβαια να γίνεται για
εφαρμοσμένη έρευνα, καθώς οι Καθηγητές μας ψάχνουν για Ευρωπα-
ϊκές Επιδοτήσεις, ενώ το μεγαλύτερο μέρος του φυτικού μας κεφαλαί-
ου είναι απροστάτευτο από διάφορες εισερχόμενες ασθένειες. Κοντά σε
όλα αυτά, προσθέστε ακόμα τη μαύρη πώληση των εμπορευμάτων, αλ-
λά και το ολιγοψώνιο που χαρακτηρίζει τη λιανική πώληση.
Όλα αυτά τα προβλήματα είναι αλληλένδετα - και σίγουρα πρέπει να
λυθούν άμεσα. Η λύση τους θα δώσει μια ανάσα στον αγροτικό κόσμο,
όμως δεν πάμε έτσι στην «επόμενη μέρα», που είναι και το ζητούμενο.
Η πολιτική
Στην επόμενη μέρα στον Αγροτικό Τομέα θα πάμε όταν στον πυρήνα
της πολιτικής σκέψης μπει η έννοια ότι θέλουμε«Βιώσιμες Εκμεταλλεύ-
σεις» και αυτές θα στηρίξουμε. Δηλαδή, πρώτα θα πρέπει να αποφασίσει
ο κος Βορίδης - και κατά συνέπεια η Κυβέρνηση, ποια ακριβώς γεωργία
θέλουμε και μετά να πάρουν αποφάσεις για την Κ.Α.Π. ή για το ρόλο που
θα πρέπει να έχουν οι διάφοροι Οργανισμοί του χώρου.
Αυτή η πολιτική θα μπορούσε να εξειδικευτεί και να εφαρμοστεί πιο
εύκολα, εάν είχε δημιουργηθεί παράλληλα και το Αγροτικό Συμβούλιο.
Άμεση λύση στα καθημερινά προβλήματα - και παράλληλα, δημιουρ-
γία Νέων Δομών, οι οποίες θα υπηρετούν ένα μακροχρόνιο σχεδιασμό
του Αγροτικού Τομέα, είναι η πολιτική που περιμένουμε να δούμε από τη
νέα Πολιτική Ηγεσία του Υπουργείου. Μόνο έτσι θα αφήσει ο κος Βορί-
δης το αποτύπωμά του στο χώρο μας και θα διαψεύσει και τον τραγου-
δοποιό Νίκο Παπάζογλου, που επιμένει να λέει ότι «όλα τριγύρω αλλά-
ζουνε και όλα τα ίδια μένουν».
Τάκης Ορφανός


ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2019 ● ΤΕΥΧΟΣ 248

6 ΡΕΠΟΡΤ ΑΖ







ΟΔΟΙΠΟΡΙΚΟ ΣΤΑ ΣΚΟΠΙΑ






Λίγους μήνες μετά τη συμφωνία των Πρεσπών, αποφασίσαμε να κάνουμε ένα σύντομο οδοιπορικό στη Βόρεια Μακεδονία, όπως επιτάσσει η συμφωνία των Πρεσπών να αποκαλούμε από τούδε
και στο εξής τη γειτονική μας χώρα, δηλαδή τα Σκόπια, όπως έχουμε μάθει τόσα χρόνια να την αποκαλούμε εμείς...Με αυτήν τη λογική, ας αφήσουμε στον τίτλο του ρεπορτάζ
το «παλιό όνομα» της γειτονικής μας χώρας και ας ξεκινήσουμε το ταξίδι μας, με σκοπό να δούμε από κοντά πώς είναι τα πράγματα εκεί - και κυρίως, τι εικόνα παρουσιάζει ο Κλάδος
των φρέσκων φρούτων λαχανικών. Ελάτε λοιπόν να δούμε μαζί, «τις ευκαιρίες και τα προβλήματα» της γειτονικής μας χώρας.







































































ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2019 ● ΤΕΥΧΟΣ 248

Λίγους μήνες μετά τη συμφωνία των Πρεσπών, αποφασίσαμε να κάνουμε ένα σύντομο οδοιπορικό στη Βόρεια Μακεδονία, όπως επιτάσσει η συμφωνία των Πρεσπών να αποκαλούμε από τούδε
και στο εξής τη γειτονική μας χώρα, δηλαδή τα Σκόπια, όπως έχουμε μάθει τόσα χρόνια να την αποκαλούμε εμείς...Με αυτήν τη λογική, ας αφήσουμε στον τίτλο του ρεπορτάζ
το «παλιό όνομα» της γειτονικής μας χώρας και ας ξεκινήσουμε το ταξίδι μας, με σκοπό να δούμε από κοντά πώς είναι τα πράγματα εκεί - και κυρίως, τι εικόνα παρουσιάζει ο Κλάδος
των φρέσκων φρούτων λαχανικών. Ελάτε λοιπόν να δούμε μαζί, «τις ευκαιρίες και τα προβλήματα» της γειτονικής μας χώρας.




πως θα θυμούνται οι παλαιοί αναγνώ- χρόνου - και έτσι αποφασίσαμε να κάνουμε
Όστες μας, το μακρινό 2007 είχαμε επι- «είσοδο» στη χώρα από τα σύνορο της Νίκης,
σκεφτεί τη γειτονική μας αυτή χώρα - και στο έτσι ώστε να μπορέσουμε να επισκεφθούμε
οδοιπορικό που είχαμε δημοσιεύσει στο τεύ- την πόλη Μοναστήρι - ή Bitola όπως λέγεται
χος Ιούλιος 2007, είχαμε κλείσει με τις εξής σήμερα. Μία πόλη με ένδοξη ιστορία, η οποία
επισημάνσεις : χάνεται στα βάθη των αιώνων.
«…Δεν ξέρω εάν είναι εφικτή η πρόταση Σύμφωνα με τους ιστορικούς, την πόλη
που έχει διατυπωθεί από ορισμένους πολιτι- ίδρυσε στα μέσα του 4ου αιώνα π.Χ. ο Φίλιπ-
κούς, ότι δηλαδή μπορούμε να επιλύσουμε πος ο Β’ της Μακεδονίας, με το όνομα Ηρά-
το Σκοπιανό θέμα, με την κατ’ εξαίρεση έντα- κλεια Λυγκηστίς, και άκμασε λόγω της γεω-
ξη της χώρας αυτής στην Ε.Ε. και ταυτόχρονη γραφικής θέσης της. Κατοπινά, στα χρόνια της
επίλυση της ονομασίας της. Εκείνο που εγώ Οθωμανικής κατοχής, έγινε μάλιστα πρωτεύ-
αποκόμισα από αυτό ο ταξίδι είναι ότι δεν μπο- ουσα της Οθωμανικής Ρωμυλίας 1836-1867,
ρούμε ως χώρα να συνορεύουμε επ’ άπειρο ενώ στα χρόνια του μεσοπολέμου έγινε γνω-
με μια «μαύρη τρύπα». στή ως η «Πόλη των προξένων», καθώς όλες
Αυτά έγραφα τότε - και φαίνεται ότι ήρθε οι Ευρωπαϊκές χώρες διέθεταν προξενείο στη
το πλήρωμα του χρόνου και πλέον δεν «συ- Bitola, με την ελληνική κοινότητα να μεγα-
νορεύουμε με μία μαύρη τρύπα». Ως χώρα λουργεί σε αυτήν την πόλη και την ελληνική
έχουμε υπογράψει μία διεθνή συμφωνία, με γλώσσα να ομιλείται από το μεγαλύτερο μέ-
την οποία, μας αρέσει - δεν μας αρέσει, πρέ- ρος του πληθυσμού της.
πει να αποκαλούμε τη γειτονική μας χώρα με Τώρα, γιατί κατά τη διάρκεια των Βαλκα-
το διεθνές της όνομα, Βόρεια Μακεδονία, στις νικών πολέμων το 1912, όταν ο Ελληνικός
συναλλαγές μας. Για τα μεταξύ μας, είναι δύ- στρατός που απελευθέρωνε τη μία πόλη με-
σκολο να αλλάξουμε συνήθειες - και όπως τά την άλλη στη Μακεδονία, δεν μπήκε και
φαίνεται, θα επικρατήσει το όνομα «Σκόπια». στο Μοναστήρι, αυτό μόνο ο Ελευθέριος Βε-
Απαραίτητες αυτές οι διευκρινίσεις για να νιζέλος το ξέρει. Πάντως, η ιστορία λέει ότι ο
ξεκινήσει το ταξίδι και να αρχίσουμε σιγά-σιγά Εθνάρχης μας θεώρησε ότι ήταν στρατηγικά
να ξεδιπλώνονται οι εντυπώσεις μας. αναγκαίο να μπει ο Ελληνικός στρατός στη
Θεσσαλονίκη, η οποία κινδύνευε να πέσει στα
Πρώτη μέρα χέρια των Βουλγάρων, παρά στο Μοναστήρι,
Μοναστήρι ή Bitola το οποίο σε λίγες εβδομάδες πέρασε στα χέ-
Στο οδοιπορικό αυτό είχαμε την άνεση του ρια των Σέρβων.

Η όχθη της λίμνης της Οχρίδας στην ομώνυμη πόλη


















ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2019 ● ΤΕΥΧΟΣ 248

8 ΡΕΠΟΡΤ ΑΖ


ΟΔΟΙΠΟΡΙΚΟ ΣΤΑ ΣΚΟΠΙΑ




Και επειδή το ένα φέρνει το άλλο, ήρθε σε
λίγα χρόνια και ο κομμουνισμός - και κάπως
έτσι έχασε το Μοναστήρι την παλιά του αίγλη.
Όμως από εκείνα τα κομμουνιστικά χρόνια,
έμεινε στην πόλη κληρονομιά ο Σοβιετικός
πολεοδομικός σχεδιασμός, τον οποίο συνα-
ντάμε σε όλες τις πόλεις του πρώην Ανατολι-
κού μπλοκ, δηλαδή τα μεγάλα πάρκα, οι φαρ-
δείς δρόμοι αλλά και οι τερατώδεις εργατικές
πολυκατοικίες.
Αυτά είδαμε και εμείς στις λίγες ώρες που
περπατήσαμε στην πόλη, μια πόλη ζωντανή,
που οι κάτοικοί της απολάμβαναν το Κυρια-
κάτικο πρωϊνό τους, τιμώντας με την παρου-
σία τους όλα τα καταστήματα που βρίσκονταν
στο πεζόδρομο, ο οποίος διασχίζει το κέντρο
της πόλης και καταλήγει ή αρχίζει, αν τον περ-
πατήσεις από την άλλη μεριά, με ένα μεγαλο-
πρεπές άγαλμα του Βασιλιά Φίλιππου του Β’ Πάνω: Ο Ισμαήλ Μεσμεντίν, ιδιοκτήτης της εταιρείας FRUKTA-FRUTA
της Μακεδονίας, πλαισιωμένο με σιντριβά- Κάτω: Εικόνες από τη Λαχαναγορά των Σκοπίων
νια, με ασπίδες και με δόρατα της Μακεδονι-
κής Φάλαγγας. Η γνωριμία μας με την εποχή
και τη λογική του πρώην Προέδρου της χώ-
ρας αυτής, Γκρουέφσκι, μόλις άρχιζε…

Στην Οχρίδα
Δεύτερη στάση μας η Οχρίδα, το τουριστι-
κό καμάρι της Βόρειας Μακεδονίας. Μία πό-
λη κτισμένη στις όχθες της ομώνυμης λίμνης,
καθαρή, με καλή ρυμοτομία και πολλούς του-
ρίστες για την εποχή που την επισκεφθήκα-
με εμείς.
Μάλιστα, το 1980 η Οχρίδα έγινε δεκτή από
την UNESCO, ως Πολιτιστικό και Φυσικό μνη-
μείο της Παγκόσμιας Κληρονομιάς. Να σημει-
ώσουμε εδώ, ότι σε παγκόσμιο επίπεδο, μό-
νο 28 πόλεις έχουν αναγνωριστεί από την
UNESCO ως Πολιτιστικά και Φυσικά Μνημεία.
Περπατήσαμε στα στενά σοκάκια της πό-
λης, θαυμάσαμε την αρχιτεκτονική της και το
τοπίο και επισκεφθήκαμε ως «είθισται σε αυ-
τά τα οδοιπορικά μας» το σούπερ μάρκετ της
πόλης, για να πάρουμε μια πρώτη εικόνα από
τα φρούτα και λαχανικά που διακινούνται σε
αυτήν τη χώρα. Και κάπου εδώ αφήνουμε την
ιστορία και αρχίζουμε να βλέπουμε τη σύγ-
χρονη εικόνα της χώρας. Μία λέξη μόνο μπο-
ρεί να χαρακτηρίσει την ποιότητα των φρού-
των που είδαμε σε αυτήν την αλυσίδα, η οποία
σημειωτέον, είναι και η μεγαλύτερη στη Βό-
ρεια Μακεδονία: «Απογοήτευση»…
Και τώρα, ήρθε η ώρα για φαγητό σε ένα
από τα μαγαζιά που βρίσκονται κοντά στις
όχθες της λίμνης. Απογοήτευση δεύτερη…
Δεν ξεκινήσαμε καλά αυτό το οδοιπορικό!
Ώρα να φύγουμε για Σκόπια, καθώς αύριο
έχουμε να δούμε πολλά και να συνομιλήσου-



ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2019 ● ΤΕΥΧΟΣ 248



10 ΡΕΠΟΡΤ ΑΖ


ΟΔΟΙΠΟΡΙΚΟ ΣΤΑ ΣΚΟΠΙΑ












































Εικόνες από τα είδη μαναβικής στα super market των Σκοπίων


με με ανθρώπους από το χώρο μας. είναι ιδιωτικός και κάθε φορτηγό με εμπορεύ-
ματα που εισέρχεται σε αυτήν, πληρώνει «εί-
Μέρα δεύτερη σοδο». Όπως μας είπε ο Ιμπραήμ, το μεγάλο
Στη Λαχαναγορά των Σκοπίων πρόβλημα δεν είναι η «είσοδος» η οποία επι-
Να ‘μαστε λοιπόν πρωί- πρωί στην πύλη Σαν να μην πέρασε μία μέρα από βαρύνει το κόστος των εμπορευμάτων, όσο
της Λαχαναγοράς των Σκοπίων, για να συ- οι δασμοί που έχει επιβάλλει η Βόρεια Μακε-
ναντήσουμε τον έμπορο Ιμπραήμ Μεσμεντίν, το μακρινό 2007, όταν είχαμε δονία σε πολλά προϊόντα. Όπως μας εξήγησε
ιδιοκτήτη της εταιρείας FRUKTA-FRUTA. Σαν ο συνομιλητής μας, το κόστος από τους δα-
να μην πέρασε μία μέρα από το μακρινό 2007, επισκεφθεί ξανά αυτήν τη Λα- σμούς φτάνει σε πολλές περιπτώσεις τα 20-
όταν είχαμε επισκεφθεί ξανά αυτήν τη Λαχα- χαναγορά. Υποδομές ανύπαρ- 30 λεπτά το κιλό - και μόνο τα εσπεριδοειδή
ναγορά. Την ίδια άθλια εικόνα που είδαμε τό- έχουν χαμηλούς δασμούς, της τάξης του 5%
τε, αυτήν είδαμε και τώρα. Υποδομές ανύπαρ- κτες, δρόμοι περίπου.
κτες, δρόμοι με λακκούβες και λάσπες και ο Ένα ακόμα πρόβλημα που δυσκολεύει τον
κάθε έμπορος να έχει στήσει μια υποτυπώδη με λακκούβες και λάσπες Ιμπραήμ για να κάνει καλύτερα και ευκολότε-
υποδομή με ψυγεία, μέσα σε αυτήν τη μεγάλη ρα τη δουλειά του, είναι οι μεγάλες πιστώσεις
αλάνα, για να μπορέσει να πουλήσει τα προ- και ο κάθε έμπορος να έχει στή- που ζητάνε οι αλυσίδες των σούπερ-μάρκετ,
ϊόντα του. Από αυτό το σκηνικό δεν λείπουν, σει μια υποτυπώδη οι οποίες σε πολλές περιπτώσεις φτάνουν και
φυσικά, οι πωλήσεις κατευθείαν από το φορ- τους 6 μήνες. Τελικά, σε όλες τις χώρες, οι δι-
τηγό, τα πολλά αδέσποτα σκυλιά, τα ποντίκια υποδομή με ψυγεία. Από αυτό ακινητές των φρέσκων φρούτων και λαχανι-
και τα σκουπίδια. κών αντιμετωπίζουν τα ίδια προβλήματα με
Ο Ιμπραήμ μας περίμενε - και μετά τα κε- το σκηνικό δεν λείπουν, οι πω- τις αλυσίδες. Λες και υπάρχει ένας μυστικός
ράσματα και τα καλωσορίσματα, άρχισε η κώδικας και όλες οι αλυσίδες σε όλες τις χώ-
κουβέντα. Περίπου 20-30 Εμπορικές Επιχει- λήσεις απευθείας από το φορ- ρες ακολουθούν πάνω-κάτω την ίδια εμπο-
ρήσεις δραστηριοποιούνται σε αυτήν τη λαχα- τηγό, τα πολλά αδέσποτα σκυ- ρική πολιτική στα φρέσκα προϊόντα, δηλαδή
ναγορά των Σκοπίων και όλο το παζάρι γίνε- «πιστώσεις και επιστροφές».
ται τις πρωινές ώρες, καθώς η Αγορά ανοίγει λιά, τα ποντίκια και τα σκουπίδια Κάπου εδώ όμως, είναι ώρα να αφήσου-
από τις 4 το πρωί. Ο χώρος της Λαχαναγοράς με τον Ιμπραήμ να συνεχίσει τη μέρα του. Ευ-


ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2019 ● ΤΕΥΧΟΣ 248

Η πόλη των Σκοπίων με τα μάτια των Φ.Ν.










































Η κεντρική πλατεία των Σκοπίων και οι γύρω εμπορικοί δρόμοι γεμάτοι αγάλματα

χαριστούμε Ιμπραήμ για τη φιλοξενία σου και
το χρόνο που μας αφιέρωσες. Ώρα να γνωρί-
σουμε την πόλη των Σκοπίων.
Για να γνωρίσεις μία πόλη, πρέπει να ξεκινή-
Αυτό που σίγουρα πέτυχε σεις τις «εξερευνήσεις» από το Κέντρο της. Αυ-
τό είπαμε να κάνουμε και εμείς - και επειδή το
ο Γκρουέφσκι με την πλειάδα ξενοδοχείο δεν ήταν πολύ μακριά από την κε-

και την «κακογουστιά» ντρική Πλατεία, είπαμε να περπατήσουμε μέχρι
εκεί, για να δούμε περισσότερα πράγματα από
των τόσο διαφορετικών την πόλη. Είχαμε κοντά στα 12 χρόνια να πάμε
στα Σκόπια και ξαφνιαστήκαμε καθώς βλέπα-
αγαλμάτων που έχει με μία άλλη πόλη. Μία πόλη, που αναπτύσσεται
τοποθετήσει παντού ακολουθώντας έναν ήπιο ρυθμό στην κατα-
σκευή των κτιρίων της, καθαρή και με ζωηρή
στην πόλη των Σκοπίων κίνηση. Πλησιάζοντας όμως προς την κεντρική
Πλατεία, τα πράγματα αρχίζουν να αλλάζουν,
είναι να αποκαλούνται καθώς από τις παρυφές της αρχίζει η «κυριαρ-
χία των αγαλμάτων». Να εξηγήσουμε, όμως, τι
από πολλούς, λέμε «κυριαρχία αγαλμάτων».
Ο προηγούμενος πρωθυπουργός της χώ-
ως «Πρωτεύουσα του κιτς» ρας, ο Γκρουέφσκι, θέλησε να δημιουργήσει
«Μακεδονική συνείδηση» στους Σκοπιανούς
- και έτσι, σε κάθε γωνία του Κέντρου της πό-
λης υπάρχουν αγάλματα από την αλεξανδρι-
νή εποχή, αλλά και γενικότερα από τον αρχαίο
Ελληνικό πολιτισμό. Στην κεντρική πλατεία
δεσπόζει το άγαλμα του Μ. Αλεξάνδρου, το


ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2019 ● ΤΕΥΧΟΣ 248

12 ΡΕΠΟΡΤ ΑΖ


ΟΔΟΙΠΟΡΙΚΟ ΣΤΑ ΣΚΟΠΙΑ




οποίο είναι το μεγαλύτερο στην Ευρώπη και η τιστικά όσα συζητήσαμε με την κα. Λάρδα, τα
επίσημη ονομασία του είναι «πολεμιστής πά- οποία μπορείτε να διαβάσετε στις σελίδες που
νω στο άλογο». Πιο δίπλα από αυτό το άγαλ- ακολουθούν.
μα, υπάρχει εκείνο του Φιλίππου του Β, το Το επόμενο ραντεβού μας ήταν στη Στρού-
οποίο ήταν περιστρεφόμενο, όμως χάλασε μιτσα, τη νοτιότερη δηλαδή μεγάλη πόλη της
ο μηχανισμός και έτσι έμεινε να στέκει ακού- Βόρειας Μακεδονίας, που είναι ένα από τα
νητο για να αγναντεύει και να καμαρώνει τον μεγαλύτερα Κέντρα παραγωγής κηπευτικών
έφιππο γιό του ο Φίλιππος ο Β’. Εκτός από τις θερμοκηπίου - και όταν λέμε κηπευτικά στη
αρχαιοελληνικές μορφές, υπάρχει όμως και Στρούμιτσα, εννοούμε τομάτες και λίγα αγ-
ένα πλήθος άλλων αγαλμάτων με μορφές γούρια.
της βυζαντινής, οθωμανικής και πιο πρόσφα- Δεν κάναμε ούτε 2 ώρες για να φτάσου-
της εποχής της περιοχής, όλα ανακατεμένα με στον κάμπο της Στρούμιτσας, καθώς από
και με τελείως διαφορετικό στυλ φιλοτεχνη- την πόλη των Σκοπίων μέχρι και το Γευγε-
μένα. Πέρα από τα αγάλματα υπάρχουν στο λή, ο δρόμος είναι σύγχρονος, κλειστός και
Κέντρο και διάφορα κτήρια που στεγάζουν δι- με 2 λωρίδες ανά κατεύθυνση. Λίγο πριν από
άφορες πολιτιστικές δράσεις, όπως το Αρ- τη Γευγελή στρίψαμε αριστερά και σε περί-
χαιολογικό Μουσείο ή το Εθνικό Θέατρο. Όλα που 50 χιλιόμετρα, περνώντας μέσα από γρα-
αυτά τα κτήρια είναι κλασικού ρυθμού και, τι φικά χωριά που έχουν ξεχαστεί στο χρόνο -
έκπληξη, είναι στολισμένα με αγάλματα, πολ- και όμορφα τοπία, φτάσαμε να αντικρίζουμε
λά από τα οποία έχουν εξοργίσει ακόμα και Οι Σκοπιανοί έμποροι ως επί τον κάμπο της Στρούμιτσα. Έναν κάμπο, στον
τους κατοίκους των Σκοπίων, για την κακο- οποίο έχουν «ριχτεί ατάκτως» θερμοκήπια,
γουστιά τους… το πλείστον, για να μεγιστο- σπίτια και εργοστάσια.
Αυτό το σχέδιο του Γκρουέφσκι, για την Με λίγη καθυστέρηση φτάσαμε στο ραντε-
απόκτηση «Μακεδονικής συνείδησης» των ποιήσουν τα κέρδη τους, αρέ- βού μας, το οποίο ήταν με τον κύριο Ντράγκι
Σκοπιανών, αρχικά είχε υπολογιστεί ότι θα κό- Ποπ Στογιάνοφ, ο οποίος μεταξύ των άλλων
στιζε 80 εκατομμύρια ευρώ, αλλά έφτασε τε- σκονται στο να διακινούν προ- έχει μία Μονάδα διαμόρφωσης χαρτοκιβωτί-
λικά στα 560 εκατομμύρια!!! Ε… μπροστά στα ϊόντα χαμηλής ποιότητας, κάτι ων και άλλων υλικών συσκευασίας, που είναι
εθνικά ιδεώδη, τι είναι μία υπέρβαση του κό- απαραίτητα για τη διακίνηση των κηπευτικών
στους, θα πει κάποιος. Δεν ξέρω εάν πέτυ- που πρέπει να αναστραφεί - της περιοχής. Άριστος γνώστης της περιοχής
χε ο Γκρουέφσκι το σκοπό του και οι Σκοπια- δηλαδή - και αυτό μας φτάνει.
νοί νιώθουν μετά από όλα αυτά τα αγάλματα και αυτό μπορεί να γίνει με την Μέσα από την κουβέντα μας με τον κο Στο-
«απόγονοι του Μ. Αλεξάνδρου». Πάντως, αυ- γιάνοφ, μάθαμε ότι η καλλιέργεια της τομάτας
τό που πέτυχε σίγουρα, είναι να αποκαλούνται κατάργηση των δασμών και σε αυτήν την περιοχή αναπτύσσεται σε 2 καλ-
τα Σκόπια από πολλούς, λόγω αυτής της «κα- με τη δημιουργία μιας σύγχρο- λιεργητικές περιόδους, την Άνοιξη και το Φθι-
κογουστιάς» των αγαλμάτων, ως «Πρωτεύ- νόπωρο. Ο συνολικός όγκος της παραγωγής
ουσα του κιτς». νης Λαχαναγοράς στα Σκόπια ξεπερνάει τους 25.000 τόνους και καλύπτει
Συμφωνούμε απόλυτα με αυτόν το χαρα-
κτηρισμό. Το ερώτημα όμως που τίθεται είναι
τι θα γίνει τελικά με αυτά τα αγάλματα, καθώς Πάνω: Ο Ντράγκι Ποπ Στοφιάνοφ, έμπορος συσκευασιών από τη Στρούμιτσα
η συμφωνία των Πρεσπών προβλέπει, ότι η Κάτω: Άποψη από τα θερμοκήπια της Στρούμιτσα
Βόρεια Μακεδονία δεν μπορεί να οικειοποιη-
θεί τον αρχαίο Ελληνικό πολιτισμό, όπου φυ-
σικά σε αυτόν ανήκει και ο Μακεδονικός. Θα
τα αποσύρουν, για σκραπ ή θα τα βρεθεί άλ-
λος τρόπος για να λυθεί το ζήτημα, όπως προ-
βλέπει για αυτά τα θέματα η συμφωνία των
Πρεσπών; Αρκετά όμως με τα «αγάλματα του
Γκρουέφσκι», ώρα για φαγητό σε ένα από τα
δεκάδες εστιατόρια του κέντρου της πόλης.
Ακόμα μία απογοήτευση μας περίμενε….
Τρίτη μέρα
Στον κάμπο της Στρούμιστα
Η τελευταία μέρα μας στη Βόρεια Μακεδο-
νία ξεκίνησε με την προγραμματισμένη μας
συνάντηση με την εμπορική ακόλουθο της
χώρας μας στη Βόρεια Μακεδονία, την κυρία
Παγώνα Λάρδα. Χρήσιμα και άκρως διαφω-



ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2019 ● ΤΕΥΧΟΣ 248

Κτίρια κατοικιών στα Σκόπια


κυρίως τις ανάγκες της χώρας, ένα μεγάλο μέρος εξάγεται προς τις
χώρες της πρώην Γιουγκοσλαβίας, ενώ δεν λείπουν και οι περιπτώ-
σεις εκείνες κατά τις οποίες ορισμένες ποσότητες εξάγονται και στη
χώρα μας.
Όσον αφορά στη διακίνηση και τη συσκευασία, εδώ τα πράγματα
είναι απλά. Ο παραγωγός παίρνει τα τελάρα από τον έμπορο και συ-
σκευάζει τις τομάτες στο χωράφι ο ίδιος - και μετά με ό,τι μέσο διαθέ-
τει, τις παραδίδει στην αποθήκη του έμπορου. Αυτό το διαπιστώσαμε
και εμείς στη σύντομη βόλτα μας στην περιοχή, καθώς εκείνη την ώρα
οι περισσότεροι παραγωγοί ήταν στο δρόμο για να παραδώσουν τις
τομάτες τους. Από αυτήν τη βόλτα είδαμε και ότι πολλοί άνθρωποι με-
τακινούνται ακόμα με ξύλινα κάρα - και αυτό δείχνει και την κατάστα-
ση στην οποία βρίσκεται η περιοχή. Αρκετά όμως είδαμε και μάθαμε
στη Στρούμιτσα. Να αποχαιρετήσουμε τον κο Στογιάνοφ και ελπίζου-
με να ανταμώσουμε ξανά στην Έκθεση της FRESKON, καθώς η Εται-
ρεία του είχε λάβει φέτος μέρος ως Εκθέτης - και όπως μας είπε, ίσως
είναι και στη FRESKON 2020. Ευχαριστούμε για το χρόνο που μας δι-
έθεσες Ντράγκι.
Η επιστροφή
Σε λίγη ώρα φτάσαμε στη Γευγελή. Ακόμα ένα οδοιπορικό τελειώ-
νει και είναι η ώρα να βάλουμε τις σκέψεις μας σε μια σειρά και να κά-
νουμε τον απολογισμό του ταξιδιού.
Όσον αφορά στη συμφωνία των Πρεσπών, αυτό που εμείς ξέρουμε
είναι ότι κάθε συμβιβασμός αφήνει παράπονα και στα δύο μέρη, όμως
ήταν καιρός να δοθεί ένα τέλος στην ύπαρξη της «μαύρης τρύπας» στα
σύνορά μας και αυτό έγινε. Όπως επισήμανε και η κα Λάρδα, πρέπει να
είμαστε ως Κράτος σε εγρήγορση για να εφαρμοστούν όσα προβλέπει
η συμφωνία των Πρεσπών - και εάν εφαρμοστούν σωστά αυτά που
προβλέπει. Τότε, ίσως η συμφωνία αυτή να θέσει τις βάσεις για συν-
θήκες καλής γειτονίας με αυτό το Κράτος.

14 ΡΕΠΟΡΤ ΑΖ








να βελτιωθούν τα πράγματα, πρέπει πρώτα
από όλα να καταργηθούν οι δασμοί - και αυ-
τό ας το θέσει η Κυβέρνηση ως προτεραιότη-
τα στις συνομιλίες της. Μία ακόμα κίνηση που
πρέπει να γίνει στα πλαίσια της καλής γειτονί-
ας και της συμφωνίας των Πρεσπών, είναι να
εμπλακούμε ως χώρα ενεργά στη δημιουρ-
γία μιας σύγχρονης Λαχαναγοράς στα Σκό-
πια. Ένα μέγεθος όπως είναι αυτό της Λαχα-
ναγοράς της Λάρισας, είναι υπέρ αρκετό για
να καλύψει τις ανάγκες της χώρας. Σε μια τέ-
τοια περίπτωση πρέπει όμως να διασφαλιστεί
ότι έναν ικανό αριθμό καταστημάτων σε αυ-
τήν τη νέα Αγορά, θα να τον πάρουν Ελληνι-
κές Επιχειρήσεις. Το λέμε αυτό, γιατί διαπι-
Το μουσείο της Μητέρας Τερέζας στα Σκόπια στώσαμε ότι οι Σκοπιανοί έμποροι ως επί το
πλείστον, για να μεγιστοποιήσουν τα κέρδη
τους, αρέσκονται στο να διακινούν προϊόντα
χαμηλής ποιότητας, κάτι που πρέπει να ανα-
στραφεί - και αυτό μπορεί να γίνει με τον τρό-
πο που προαναφέραμε.
Να σημειώσουμε εδώ, ότι αυτήν τη χαμηλή
ποιότητα των προϊόντων τη συναντήσαμε πα-
ντού. Σε μανάβικα, σε σούπερ -μάρκετ, ακό-
μα και στο φαγητό - και η μόνη απάντηση που
εισπράτταμε στην ερώτηση «γιατί συμβαίνει
αυτό» ήταν ότι δεν έχει χρήματα ο κόσμος για
να αγοράσει καλής ποιότητας προϊόντα.
Αυτό είναι η μία όψη του νομίσματος, η άλ-
λη όψη είναι η μεγιστοποίηση του κέρδους
του εισαγωγέα. Το λέμε αυτό, γιατί η πείρα
μας, μας έχει δείξει ότι και στην πιο φτωχή
χώρα, πάντα υπάρχει ένα ποσοστό της τάξης
του 20-30% που είναι σε θέση να αγοράσουν
Εμπορικός δρόμος των Σκοπίων ποιοτικά προϊόντα.
Βέβαια, όλα αυτά τα θέματα θα λυθούν με
Ας αφήσουμε όμως το «Σκοπιανό» στην την είσοδο της χώρας στην Ε.Ε. Εξάλλου, κά-
αγκαλιά του χρόνου, ο οποίος είναι ο μόνος πως έτσι δεν εξελίχθηκαν τα πράγματα όταν
αλάνθαστος κριτής, για να μας πει εάν είναι μπήκαν στην Ευρωπαϊκή Ένωση η Βουλγαρία
καλή ή όχι η συμφωνία των Πρεσπών - και ας και η Ρουμανία και αναπτύχθηκαν σε αυτές οι
δούμε τα του «Οίκου μας», τα οποία δεν είναι Παραγωγικά, δεν έχουμε να Ευρωπαϊκές Αλυσίδες των σούπερ μάρκετ, οι
άλλο παρά ο Κλάδος των φρέσκων φρούτων οποίες έφεραν μία άλλη εμπορική αντίληψη;
και λαχανικών. φοβηθούμε κάτι από τη χώρα Τέρμα όμως οι σκέψεις και τα ερωτήματα.
Παραγωγικά, δεν έχουμε να φοβηθούμε Τα φώτα της Θεσσαλονίκης μας καλούν να
κάτι από τη χώρα αυτή. Είναι ελάχιστα τα προ- αυτή. Είναι ελάχιστα τα προϊό- παραδοθούμε στη μαγεία της πόλης - και αυ-
ϊόντα που παράγει - και αυτά είναι κακής ποιό- ντα που παράγει - και αυτά εί- τό είμαστε αποφασισμένοι να κάνουμε. Πριν
τητας και άσχημα συσκευασμένα. Οι καλλιερ- ρίξουμε αυλαία σε ακόμα ένα οδοιπορικό μας,
γητές της Βόρειας Μακεδονίας θέλουν πολλή ναι κακής ποιότητας και άσχη- να ευχαριστήσω όλους όσοι με βοήθησαν να
δουλειά ακόμα για να παρουσιάσουν ένα αξι- πραγματοποιήσω αυτό το ταξίδι - και όσους
οπρεπές προϊόν όσον αφορά στα κηπευτικά ή μα συσκευασμένα. μου αφιέρωσαν λίγο από το χρόνο τους, για
στα καλοκαιρινά φρούτα. Το μόνο αξιόλογο να μάθουμε και να καταλάβουμε πράγματα και
προϊόν που παράγουν είναι τα βύσσινα - και καταστάσεις από αυτήν τη γειτονική μας χώρα.
ορισμένα καλοκαιρινά κηπευτικά όπως οι πι- Να ευχαριστήσω ιδιαίτερα το συνοδοιπόρο μου
περιές τύπου Φλωρίνης. Σε αυτά τα είδη εί- σε αυτό ταξίδι, τον Φώτη, για τις αντοχές που
ναι πολύ καλοί. έδειξε, καθώς ήταν το πρώτο του ταξίδι σε τέ-
Ενδιαφέρον όμως υπάρχει στο εμπόριο τοιες αναπτυσσόμενες χώρες».
των φρέσκων φρούτων και λαχανικών. Για Στο επανειδείν…



ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2019 ● ΤΕΥΧΟΣ 248

«ΟΙ ΥΨΗΛΟΙ ΤΕΛΩΝΕΙΑΚΟΙ


ΔΑΣΜΟΙ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ


ΑΠΟΦΑΣΙΣΤΙΚΑ



ΤΙΣ ΕΙΣΑΓΩΓΕΣ ΜΑΣ»



AZEM ISMAILI
ΙΔΙΟΚΤΗΤΗΣ ΤΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ATLANTIK DOOEL


Για την Aγορά και την εφοδιαστική αλυσίδα
φρούτων και λαχανικών της Β. Μακεδονίας,
μιλάει στα Φρουτονέα ο κος Azem Ismaili,
ιδιοκτήτης της εμπορικής Εταιρείας Atlantik
Dooel.




Κύριε Ismaili, ποια είναι τα κυριότερα ελλη- εισαγωγές, μας επηρεάζουν καθοριστικά.
νικά φρούτα που εισάγετε; Τα διακινείτε μόνο Να σημειώσω όμως, πως μεγαλύτερη εί-
στην εσωτερική Αγορά ή τα επανεξάγετε; Κύριε Ismaili, δώστε μας ένα σύντομο ναι η επίδραση στις εισαγωγές λαχανικών,
Εισάγουμε πολλά φρούτα από την Ελλά- προφίλ της Επιχείρησής καθώς για τα φρούτα πληρώνουμε χαμη-
δα και, συνήθως, αυτά είναι πορτοκάλια, σας και των δραστηριοτήτων της. λότερους δασμούς. Σε κάθε περίπτωση, οι
γκρέιπφρουτ, λεμόνια, ακτινίδια, μαντα- υψηλοί δασμοί είναι τεράστιο εμπόδιο - και
ρίνια, ροδάκινα, πεπόνια, καρπούζια, φρά- Η Εταιρεία Atlantik dooel, της οποί- αν τους αποφεύγαμε, θα μπορούσαμε να
ουλες, μήλα και κεράσια. Τα φρούτα αυτά, ας οι δραστηριότητες είναι η εισαγωγή, κάνουμε περισσότερες εισαγωγές.
τα κατευθύνουμε κυρίως στην εσωτερική εξαγωγή, αποθήκευση, πώληση και δι-
Αγορά και οι ποσότητες που επανεξάγου- ανομή φρέσκων φρούτων και λαχανι- Πώς θα αξιολογούσατε τη συνεργασία σας με
με είναι μικρές. κών, ιδρύθηκε το 1993. Από τότε έχει τους Έλληνες και πώς αυτή θα μπορούσε να
μια ισχυρή ανάπτυξη στην Αγορά και αναβαθμιστεί;
Ποια φρούτα και λαχανικά παρουσιάζουν την έχει γίνει ένας από τους κύριους προμη- Έχουμε αναπτύξει επιχειρηματικές σχέ-
πιο θετική δυναμική στην εσωτερική Αγορά; θευτές φρέσκων φρούτων και λαχανι- σεις με την ελληνική Αγορά και τις ελλη-
Τα εποχικά προϊόντα είναι αυτά που προ- κών, τόσο στην εσωτερική Αγορά όσο νικές Επιχειρήσεις από το 1993. Αν οι δύο
τιμώνται. Καθ’ όλη τη διάρκεια του χρόνου και στο εξωτερικό. Η στρατηγική της χώρες μας καταλήξουν σε κάποιες κοινές
πουλάμε εποχικά φρούτα και λαχανικά. Atlantik dooel είναι να κρατάει μία κα- συμφωνίες και λύσεις σχετικά με τους τε-
λή ισορροπία μεταξύ της ασφάλειας και λωνειακούς δασμούς, αυτό θα βοηθούσε
Υπάρχουν καταναλωτές που μπορούν να αγο- της υψηλής ποιότητας των φρούτων πολύ στη βελτίωση των εμπορικών μας
ράσουν προϊόντα ανώτερης ποιότητας; Γενικά, και λαχανικών για όλους τους κατα- συνεργασιών.
τι αναζητούν οι καταναλωτές; Ποιότητα ή τιμή; ναλωτές και για αυτόν το σκοπό εφαρ-
Τα λεγόμενα premium προϊόντα έρχονται μόζει πιστά, υψηλά στάνταρ ποιότητας. Πιστεύετε ότι η Συμφωνία των Πρεσπών επη-
πρώτα στις απαιτήσεις των καταναλωτών, Έχουμε εγκαθιδρύσει μία πλήρη δρα- ρέασε τις επιχειρηματικές σχέσεις μεταξύ των
αλλά αυτό δεν σημαίνει πως κατά τα ψώ- στηριότητα σε όλο το μήκος της αλυσί- δύο χωρών - και τι προοπτικές βλέπετε για τον
νια τους δεν αναζητούν τις λογικές τιμές. δας εφοδιασμού, λόγω της καλής μας Κλάδο των φρέσκων φρούτων και λαχανικών,
οργάνωσης και διατηρούμε συνεργα- μετά την είσοδο της χώρας σας στην Ε.Ε.;
Κάντε μας ένα σχόλιο για τους τελωνειακούς σίες με όλα τα μεγάλα καταστήματα της Η συμφωνία που επετεύχθη είναι πολύ
δασμούς. Πώς επηρεάζουν τη χάραξη της ει- χώρας μας. θετική και έχουμε μεγάλες προσδοκίες για
σαγωγικής σας στρατηγικής και τι θα μπορού- τις δουλειές μας, από την είσοδο της Β. Μα-
σε να αλλάξει; κεδονίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Οι υψηλοί δασμοί που επιβάλλονται στις



ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2019 ● ΤΕΥΧΟΣ 248

16 ΡΕΠΟΡΤ ΑΖ








Κυρία Λάρδα, πώς είναι το εμπορικό κλίμα
μεταξύ Ελλάδας και Βόρειας Μακεδονίας, ένα
χρόνο μετά τη Συμφωνία των Πρεσπών;
Γενικότερα, θα έλεγα ότι η Αγορά της Βό-
ρειας Μακεδονίας δεν είναι αδιάφορη για την
Ελλάδα. Και αυτό αποδεικνύεται από το γε-
γονός ότι οι διμερείς εμπορικές σχέσεις δια-
γράφουν έντονα ανοδική πορεία την τελευ-
ταία διετία.
Ειδικότερα, σύμφωνα με τα επίσημα διαθέ-
σιμα στοιχεία της Στατιστικής Υπηρεσίας της
Βόρειας Μακεδονίας για το έτος 2018, η Ελ-
λάδα κατέλαβε τη δεύτερη θέση, ως ο δεύ-
τερος σημαντικότερος εμπορικός εταίρος της
Βόρειας Μακεδονίας (από τέταρτος το 2016),
μετά τη Γερμανία.
Ο όγκος του διμερούς εμπορίου κατέγραψε
άνοδο της τάξης του 15,8% έναντι του 2017
(από 726,1 σε 840,6 εκατ. ευρώ) και οι ελλη-
νικές εξαγωγές στη Βόρεια Μακεδονία αυξή-
θηκαν κατά 19,1% (από 546,1 σε 650,2 εκατ.
ευρώ). Ανοδικά κινήθηκαν και οι εισαγωγές
από τη Βόρεια Μακεδονία (κατά 5,8%, από
180,0 σε 190,4 εκατ. ευρώ), ενώ το εμπορικό
ισοζύγιο είναι σταθερά πλεονασματικό υπέρ
της Ελλάδας.
Το μερίδιο των εισαγωγών εξ Ελλάδος
επί του συνόλου των εισαγωγών της Βόρει-
ας Μακεδονίας, ανήλθε το 2018 σε 8,5% (από
8,0% το 2017) και των εξαγωγών της Βόρει-
ας Μακεδονίας στην Ελλάδα, επί του συνό-
λου των εξαγωγών της Βόρειας Μακεδονίας
σε 3,2% (από 3,6% το 2017).
Οι κυριότερες κατηγορίες προϊόντων που
ΜΠΕΤΤΥ ΛΑΡΔΑ εξάγει η Ελλάδα στη Βόρεια Μακεδονία είναι:
πετρελαιοειδή, σίδηρος, χάλυβας και προϊ-
ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ Ο.Ε.Υ. Α’, ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΣΤΑ ΣΚΟΠΙΑ όντα αυτών, καθώς και υφάσματα. Οι ελλη-
νικές εισαγωγές από τη Βόρεια Μακεδονία
αφορούν κυρίως σε σίδηρο, χάλυβα και προ-
ϊόντα αυτών, όπως και σε καπνά και ενδύμα-
τα. Σημειώνεται ότι το μεγαλύτερο μέρος των
«Η ΕΛΛΑΔΑ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΚΑΝΕΙ εισαγωγών ενδυμάτων αφορά σε προϊόντα
παθητικής τελειοποίησης κλωστοϋφαντουρ-
γικών Επιχειρήσεων ελληνικών συμφερό-
ΣΤΟΧΕΥΜΕΝΕΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ντων στη Βόρεια Μακεδονία, τα οποία εξάγο-
νται στην Ελλάδα για να τελειοποιηθούν και
ΣΤΟΝ ΑΓΡΟΤΙΚΟ ΚΛΑΔΟ ΤΗΣ Β. ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ» να επανεξαχθούν εν συνεχεία, στις Αγορές
του εξωτερικού.
Το Γραφείο Ο.Ε.Υ. – Σκοπίων είναι αποδέ-
κτης σημαντικού αριθμού αιτημάτων ελληνι-
Την τρέχουσα πραγματικότητα της ελληνικής επιχειρηματικής κών Επιχειρήσεων που επιδιώκουν να δρα-
δραστηριότητας στη Β. Μακεδονία, αλλά και τις προοπτικές που στηριοποιηθούν στην Αγορά της Βόρειας
Μακεδονίας ή να αναπτύξουν σχέσεις συνερ-
ανοίγονται για αυτή στο πεδίο των φρέσκων φρούτων και λαχα- γασίας με εδώ Επιχειρήσεις. Ο αριθμός αυτών
νικών, μετά τη σύναψη της Συμφωνίας των Πρεσπών, αναλύει των αιτημάτων το 2018 έφτασε τα 201, σημει-
στα Φρουτονέα η κα. Μπέττυ Λάρδα, Σύμβουλος Ο.Ε.Υ. Α’ στην ώνοντας σημαντική αύξηση της τάξεως του
Πρεσβεία της Ελλάδος στα Σκόπια. 154%, σε σύγκριση με τα αιτήματα του προη-
γούμενου έτους. Με την αύξηση αυτή, το Γρα-


ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2019 ● ΤΕΥΧΟΣ 248

φείο Ο.Ε.Υ. - Σκοπίων έφτασε στην 11η θέση, Για την προστασία και την ενίσχυση των εν
ως προς τον αριθμό των αιτημάτων που λαμ- λόγω προϊόντων, υπάρχει συνήθως αυξη-
βάνουν τα Γραφεία Ο.Ε.Υ. σε ετήσια βάση, με- μένη κρατική μέριμνα που εκδηλώνεται μέ-
ταξύ των 59 Γραφείων Ο.Ε.Υ. ανά τον κόσμο. σω επιδοτήσεων ή άλλων μέτρων (λ.χ. χρή-
Εάν λάβουμε υπόψη και το σημαντικό αριθ- Η αυξητική ζήτηση ση προστατευτικών μέτρων όπως οι δασμοί
μό των ελληνικών Επιχειρήσεων που δρα- και οι ποσοστώσεις, με σκοπό τον περιορισμό
στηριοποιούνται στην εδώ Αγορά, αντιλαμ- ποιοτικότερων των εισαγωγών και την προστασία της εγχώ-
βανόμαστε ότι το εμπορικό κλίμα μεταξύ των ριας παραγωγής).
δύο χωρών είναι ιδιαίτερα καλό και ότι υπάρ- και διαφοροποιημένων
χουν προοπτικές για την περαιτέρω ανάπτυ- προϊόντων διατροφής, Η προοπτική της ένταξης της χώρας στην Ε.Ε.
ξη των οικονομικών και εμπορικών σχέσεων. προκαλεί επενδύσεις ή άλλες κινήσεις προε-
Στο βαθμό που το μακροχρόνιο πολιτικό αποδεικνύεται και από τοιμασίας στον αγροτικό τομέα - και ιδιαίτερα
ζήτημα της ονομασίας της χώρας έφυγε από στον Κλάδο των Φρούτων και των Λαχανικών;
το προσκήνιο των διμερών μας σχέσεων, δη- τη δειλή αλλά σταδιακή Γενικότερα, η ευρωατλαντική προοπτική
μιουργούνται οι προϋποθέσεις βελτίωσης της χώρας είναι ένα στοιχείο το οποίο εκτιμά-
του θεσμικού πλαισίου, το οποίο παρέμενε για εμφάνιση στην Αγορά, ται ως θετικό από την Κοινότητα των δυνητι-
χρόνια ελλειμματικό. καταστημάτων delicatessen, κών Επενδυτών. Ο αγροτικός τομέας, μαζί με
Η ελληνική επιχειρηματική κοινότητα απο- τους τομείς της ενέργειας, των μεταφορών,
δίδει μεγάλη σημασία στη σύναψη συμφω- με εξειδικευμένα τρόφιμα του τουρισμού και των υπηρεσιών, είναι από
νιών, όπως για παράδειγμα στη «Σύμβαση τους τομείς όπου υπάρχουν δυνατότητες πε-
Αποφυγής Διπλής Φορολογίας Εισοδήμα- διατροφής, που καλύπτουν ραιτέρω ανάπτυξης στη Βόρεια Μακεδονία.
τος». Αυτές οι συμφωνίες παρέχουν στους Ειδικότερα, ως προς τον τομέα της γεωρ-
επενδυτές - εκτός από ουσιαστική προστασία ειδικές διατροφικές ανάγκες γίας και της αγροτοβιομηχανίας της Βόρειας
(υποχρέωση δίκαιης μεταχείρισης, απαγό- Μακεδονίας, υπάρχουν τα εξής στοιχεία, τα
ρευση διάκρισης, απαγόρευση απαλλοτρίω- οποία θα μπορούσαν να εκληφθούν ως αντα-
σης χωρίς αποζημίωση κ.λπ.) - και δικαίωμα γωνιστικά πλεονεκτήματα της χώρας από δυ-
προσφυγής σε Διεθνές Διαιτητικό Δικαστή- νητικούς επενδυτές: η έντονη παράδοση στη
ριο, ένα ουδέτερο forum, αντί των Δικαστη- γεωργία, η διαθεσιμότητα γόνιμων εδαφών
ρίων του Κράτους όπου δραστηριοποιούνται. και μη μολυσμένων (με εξαίρεση τις γειτο-
H δε διαιτητική απόφαση μπορεί να αναγνω- νικές περιοχές του Κοσσόβου) εδαφών (1,3
ριστεί και να εκτελεστεί στην πλειονότητα των εκατ. εκτάρια), καθώς και οι ευνοϊκές κλιμα-
χωρών του κόσμου. τικές συνθήκες, οι οποίες διευκολύνουν την
Αντιστοίχως, οφέλη θα προκύπτουν από καλλιέργεια φρούτων και λαχανικών και σε
τη ρύθμιση επιμέρους τομέων συνεργασίας, θερμοκήπιο και σε ανοικτούς αγρούς.
όπως για παράδειγμα στις μεταφορές, τη συ- Η Ελλάδα, ως γειτονική χώρα, θα μπορού-
νεργασία μεταξύ των τελωνειακών Αρχών σε να εξετάσει τη δυνατότητα συνεργειών
κ.ο.κ. και συμπληρωματικότητας, με εκτενείς συ-
νεργασίες στον τομέα αυτό. Η χώρα μας δι-
Περιγράψτε μας με λίγα λόγια την παραγωγική αθέτει τεχνογνωσία στην καλλιέργεια διαφό-
εικόνα της Βόρειας Μακεδονίας όσον αφορά ρων αγροτικών προϊόντων. Σε συνεργασία
στον Κλάδο των Φρέσκων Φρούτων και Λαχα- με τη Βόρεια Μακεδονία, η χώρα μας θα μπο-
νικών. ρούσε να αξιοποιήσει ανεκμετάλλευτες γαί-
Το συνολικό προϊόν του αγροτικού τομέα ες της γειτονικής χώρας, με στόχο την αύξη-
στη Βόρεια Μακεδονία περιορίστηκε το 2018, ση της παραγωγής αγροτικών προϊόντων,
σε 47.817 εκατ. δηνάρια, ήτοι περίπου 778 τα οποία έχουν ζήτηση σε μεγαλύτερες Αγο-
εκατ. ευρώ (σε τρέχουσες τιμές), από 48.636 ρές, που δεν μπορεί να καλύψει από μόνη της
εκατ. δηνάρια (791 εκατ. ευρώ) το 2017, ποσό η ελληνική παραγωγή, αξιοποιώντας περαι-
το οποίο αντιστοιχεί στο 7,2% του συνολικού τέρω τα δίκτυα διανομής που διαθέτει η χώ-
παραγόμενου Εθνικού Προϊόντος της Βόρει- ρα μας. Επιπλέον, θα μπορούσαν να αξιοποιη-
ας Μακεδονίας. θούν συστήματα συμβολαιακής καλλιέργειας
Το 2018, στον πρωτογενή τομέα της Οικο- για την παραγωγή στη Βόρεια Μακεδονία, με
νομίας απασχολούνταν 120.311 εργαζόμενοι χαμηλότερο κόστος, προϊόντων που λειτουρ-
- ή ποσοστό 16,2% των εργαζομένων. γούν ως πρώτες ύλες (π.χ. για ζωοτροφές)
Από τα σημαντικότερα αγροτικά προϊόντα και στη συνέχεια να εισαχθούν από τη χώρα
της Βόρειας Μακεδονίας είναι ο οίνος, ο κα- μας για την παραγωγή συνθετότερων προϊό-
πνός, το ρύζι, τα φρούτα (μήλα, αχλάδια, κε- ντων ή προϊόντων μεγαλύτερης προστιθέμε-
ράσια κ.ά.) και τα λαχανικά (αγγούρια, ντομά- νης αξίας (π.χ. επεξεργασμένων τροφίμων).
τες, πιπεριές, πατάτες κ.ά.). Τέτοιου είδους συνεργασία θα δημιουργού-


ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2019 ● ΤΕΥΧΟΣ 248

18 ΡΕΠΟΡΤ ΑΖ








σε αμοιβαίο όφελος και για τις δύο Αγορές, πολιτικής διεύρυνσης των μισθών που εφαρ-
ως προς το συνολικό κόστος παραγωγής, τις μόζει η σημερινή Κυβέρνηση και που αναμέ-
εξαγωγές και την απασχόληση. νεται να ενισχύσει περαιτέρω την ιδιωτική κα-
Πριν από αυτό, ωστόσο, απαιτείται εμπε- τανάλωση.
ριστατωμένη μελέτη για τον εντοπισμό των Οι Εμπορικές σχέσεις Θα πρόσθετα επίσης ότι η αυξητική ζήτηση
αναγκών της δικής μας Αγοράς και τις δυνα- ποιοτικότερων και διαφοροποιημένων προϊ-
τότητες συμπληρωματικότητας της γειτονι- Ελλάδας - Β. Μακεδονίας όντων διατροφής, αποδεικνύεται και από τη
κής Αγοράς, ώστε να χαραχθεί ένα στρατηγι- δειλή αλλά σταδιακή εμφάνιση στην Αγορά
κό πλαίσιο συνεργασίας. σε ό,τι αφορά στα αγροτικά καταστημάτων delicatessen, με εξειδικευ-
Ένα από τα προβλήματα που θα αντιμετω- προϊόντα και τα τρόφιμα, μένα τρόφιμα διατροφής, που καλύπτουν ει-
πίζαμε στην εφαρμογή αυτού του σχεδίου, εί- δικές διατροφικές ανάγκες (π.χ. βιολογικά
ναι ενδεχομένως η έλλειψη εργατικού δυνα- βρίσκονται σε καλό σημείο - προϊόντα, προϊόντα ενισχυμένης πρωτεΐνης,
μικού στη γειτονική χώρα, η οποία πλήττεται χαμηλού γλυκαιμικού δείκτη, χωρίς γλουτέ-
από τη μετανάστευση. Ωστόσο, αυτό αποτε- και μέχρι στιγμής νη κ.ά.).
λεί φαύλο κύκλο, ο οποίος αντιμετωπίζεται Το ζητούμενο είναι να περάσεις στη συνεί-
με τις σωστές πολιτικές - και στο σημείο αυτό, το εμπορικό μας ισοζύγιο δηση του καταναλωτή ότι πρόκειται για ποιο-
συμβάλλει σημαντικά και η Ευρωπαϊκή Ένω- είναι σταθερά πλεονασματικό, τικό προϊόν και να το επιλέξει συνειδητά - εί-
ση, με προγράμματα που χρηματοδοτεί για την τε γιατί αυτό βελτιώνει την υγεία του (υγιεινά
ανάπτυξη του Αγροτικού Τομέα στη γειτονική ενώ η διακίνηση των προϊόντα, πιστοποιημένα τρόφιμα κ.λπ.) είτε
χώρα, π.χ. μέσω του IPARD ή με προγράμμα- γιατί βελτιώνει το “image” του (π.χ. προϊόντα
τα διασυνοριακής συνεργίας π.χ. INTERREG. προϊόντων δεν αντιμετωπίζει πολυτελείας) κ.ο.κ.
Βεβαίως, τα φρέσκα φρούτα και λαχανικά
σοβαρά εμπόδια
Ένα σοβαρό εμπόδιο για την περαιτέρω ενδυ- αποτελούν βασικά καταναλωτικά προϊόντα
νάμωση των εξαγωγών μας προς τη Βόρεια και η τιμή είναι πάντα ένας σημαντικός παρά-
Μακεδονία είναι οι δασμοί, οι οποίοι μάλιστα σιακού καθεστώτος του Π.Ο.Ε.). γοντας. Το ιδανικό είναι να υπάρχει ισορροπία
σε κάποια προϊόντα είναι πολύ υψηλοί. Μέχρι Ωστόσο, στην πράξη κάτι τέτοιο δεν είναι μεταξύ της τιμής και της ποιότητας.
να πραγματοποιηθεί η ένταξη στην Ε.Ε., θα μπο- ούτε εύκολο ούτε απλό, γιατί άπτεται της γε-
ρούσαν να καταργηθούν ή να μειωθούν αυτοί οι νικότερης διαπραγμάτευσης για την ενταξι- Ποιος είναι ο μέσος μισθός στη χώρα αυτή και
δασμοί - και με ποιόν τρόπο; ακή πορεία της χώρας και υπάρχουν πολλοί τι προοπτικές διαφαίνονται για την εξέλιξη της
Πράγματι στο πλαίσιο της ισχύουσας Συμ- παράγοντες που πρέπει να ληφθούν υπόψη. αγοραστικής δύναμης τα επόμενα χρόνια;
φωνίας Σταθεροποίησης και Σύνδεσης (Σ. Όπως προανέφερα, οι μισθοί στη Βόρεια
Σ.Σ.) της χώρας με την Ε.Ε. προβλέπεται μια Από την πρόσφατη επίσκεψή μας στα Μακεδονία ακολουθούν αυξητική πορεία.
προτιμησιακή πρόσβαση στα αγροτικά προϊό- Supermarket των Σκοπίων, διαπιστώσαμε τη Μετά την ανεξαρτησία της χώρας, ο μέσος
ντα της Βόρειας Μακεδονίας στην Αγορά της χαμηλή ποιότητα των προϊόντων μαναβικής. καθαρός μισθός ήταν 3.783 δηνάρια (1991).
Ε.Ε., συνοδευόμενης από τη σταδιακή μείω- Υπάρχει κάποια καταναλωτική Oμάδα που θα Έκτοτε υπερεξαπλασιάστηκε και μέσα σε 28
ση των ποσοστώσεων, με σκοπό την πλήρη μπορούσε και θα ήθελε να έχει πρόσβαση σε χρόνια ανήλθε στα 25.785 δηνάρια (περίπου
απελευθέρωση εντός συγκεκριμένου χρονο- ποιοτικότερα προϊόντα - και άρα υψηλότερης 402 ευρώ – στοιχεία Στατιστικής Υπηρεσίας
διαγράμματος. Παράλληλα, υπάρχει ένα σχε- τιμής; Βόρειας Μακεδονίας, Απριλίου 2019). Παρα-
τικά προστατευτικό καθεστώς για την εισα- Τα φρέσκα φρούτα και λαχανικά αποτε- μένει ωστόσο αισθητά χαμηλότερος του ευ-
γωγή ορισμένων αγροτικών προϊόντων της λούν βασικό κομμάτι της διατροφής των πο- ρωπαϊκού μέσου όρου.
Ε.Ε. στην Αγορά της Βόρειας Μακεδονίας, με λιτών της Βόρειας Μακεδονίας και δεν λεί- Τα επόμενα χρόνια, σύμφωνα με εκτιμήσεις
σκοπό την ομαλή και σταδιακή προσαρμογή πουν ποτέ από το τραπέζι τους. Παρά το μικρό των Διεθνών Οργανισμών, αλλά και των εδώ
της υποψήφιας χώρας. μέγεθος της Αγοράς (με πληθυσμό που μό- αρμοδίων φορέων, προβλέπεται ότι θα είναι
Οι ατομικές διαπραγματεύσεις των Κρα- λις υπερβαίνει τα 2 εκατ.) υπάρχουν «niche θετική η συμβολή της ιδιωτικής κατανάλω-
τών-Μελών έχουν τεθεί υπό την αιγίδα της markets» στις οποίες κάποιος μπορεί να σης, στην ανάπτυξη της τοπικής Οικονομίας,
Σ.Σ.Σ. και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή είναι υπεύ- απευθυνθεί για την κατανάλωση “premium” τόσο λόγω της αύξησης των μισθών, όσο και
θυνη για αυτήν. Ωστόσο, εάν υπάρχει προθυ- προϊόντων. εξαιτίας της σταδιακής αύξησης της απασχό-
μία σε διμερές επίπεδο και από τις δύο πλευ- Αν και ακούγεται οξύμωρο για μια σχετι- λησης, του βελτιωμένου οικονομικού κλίμα-
ρές να ανοίξουν συζητήσεις για τον κατάλογο κά φτωχή χώρα, υπάρχουν καταναλωτές τος και της χορήγησης περισσότερων δανεί-
ANNEX IV (c) - προστατευόμενα γεωργικά που διαθέτουν το εισόδημα και θα μπορού- ων από τις Τράπεζες.
προϊόντα – θα μπορούσε να γίνει αποδεκτό σαν να πληρώσουν για την κατανάλωση ποι-
από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή (άρθρο 35). οτικότερων και ασφαλέστερων τροφίμων. Σε ποιους κρίκους βλέπετε ότι μπορούν να δη-
Θεωρητικά, αν και οι δύο πλευρές συνά- Το φαινόμενο αυτό δικαιολογείται, εξαιτίας μιουργηθούν εμπορικές σχέσεις στον αγροτικό
ψουν συμφωνία ελεύθερου εμπορίου, η Σ. της εκτεταμένης άτυπης οικονομίας. Επιπλέ- τομέα - και ειδικότερα στον Κλάδο των Φρέ-
Σ.Σ. ενσωματώνει τις εν λόγω διατάξεις και ον, θα επεσήμαινα το γεγονός ότι η αγοραστι- σκων Φρούτων και Λαχανικών; Στο παραγωγι-
καθίσταται εφαρμοστέα για το σύνολο του κή δύναμη των πολιτών ακολουθεί αυξητική κό, στη διακίνηση ή στη Μεταποίηση;
Κοινοτικού Εμπορίου (κανόνες του προτιμη- πορεία, ιδίως τα τελευταία χρόνια, λόγω της Οι εμπορικές σχέσεις των δύο χωρών σε



ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2019 ● ΤΕΥΧΟΣ 248



20 ΡΕΠΟΡΤ ΑΖ



























ότι αφορά στα αγροτικά προϊόντα και τα τρό- πικής ανάπτυξης. Σε ό,τι αφορά σε ζητήματα επισήμανσης
φιμα, βρίσκονται σε καλό σημείο - και μέχρι 7. Δημιουργία δικτύου μεταξύ των Ομά- των αγροτικών προϊόντων και τροφίμων γε-
στιγμής το εμπορικό μας ισοζύγιο είναι σταθε- δων Παραγωγών. νικότερα, θα πρέπει να αναφέρεται ευκρινώς,
ρά πλεονασματικό, ενώ η διακίνηση των προ- 8. Ενίσχυση του ρόλου της Θεσσαλονίκης ως χώρα προέλευσης, η πλήρης ονομασία
ϊόντων δεν αντιμετωπίζει σοβαρά εμπόδια. (Λιμάνι-Λαχαναγορά) ως πόλου για τη δια- της γείτονος χώρας, ευκρινώς αναγραφόμε-
Ένα «Σχέδιο Δράσης» σχετικά με την εντα- κίνηση των αγροτικών προϊόντων και αλι- νη σε ευανάγνωστο σημείο.
τικοποίηση και τον εμπλουτισμό της συνερ- ευμάτων. Σε κάθε περίπτωση, δεν είναι αποδεκτός
γασίας μεταξύ της Ελλάδας και της Βόρειας 9. Ενίσχυση της επικοινωνίας και της συ- γεωγραφικός προσδιορισμός προϊόντος της
Μακεδονίας - όπως προβλέπεται στη Συμ- νεργασίας για την παροχή ισχυρότερης προ- γείτονος χώρας, με αναφορά σε ονομασία δι-
φωνία των Πρεσπών - το οποίο περιλαμβά- στασίας στις γεωγραφικές ενδείξεις που αφορετική από τη συνταγματική ονομασία της
νει παροχή τεχνογνωσίας για μια σειρά θε- σχετίζονται με τη γεωργία, σύμφωνα με το χώρας.
μάτων γεωργικού ενδιαφέροντος, αλλά και νομοθετικό πλαίσιο της Ε.Ε. Ειδικότερα, σε ό,τι αφορά στη χρήση επι-
ενδυνάμωση των δικτύων διακίνησης αγρο- 10. Εφαρμογή μέτρων για την ασφάλεια θετικών προσδιορισμών στις ετικέτες των
τικών προϊόντων, έχει ήδη συνταχθεί κατά των τροφίμων και την υγεία των ζώων και αγροτικών προϊόντων και τροφίμων, έχει ήδη
την 1η Συνάντηση της Ειδικής Διυπουργικής των φυτών (υγειονομικά και φυτοϋγειονο- δρομολογηθεί, όπως προβλέπεται και από τη
Επιτροπής για την εφαρμογή της στρατηγι- μικά μέτρα) σύμφωνα με την αντίστοιχη νο- Συμφωνία, ένας θεσμοθετημένος διάλογος
κής συνεργασίας με τη Βόρεια Μακεδονία μοθεσία της Ε.Ε. των δύο Επιχειρηματικών Κοινοτήτων, στο
(18.03.2019.). Στο ως άνω πλαίσιο θα μπορούσαν να αξιο- πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης και με τη
Το εν λόγω Σχέδιο Δράσης περιλαμβάνει ποιηθούν και προγράμματα της Ε.Ε. για τη δια- συνεισφορά του Ο.Η.Ε. και του Διεθνούς Ορ-
τους εξής άξονες για τον τομέα της γεωργίας: συνοριακή συνεργασία. γανισμού Τυποποίησης.
1. Ενίσχυση των εμπορικών σχέσεων στο Η πορεία των εξαγωγών μας προς τη Βό-
γεωργικό τομέα. Κλείνοντας, θα θέλατε να προσθέσετε κάτι άλλο; ρεια Μακεδονία είναι σταθερά ανοδική, αλλά
2. Παροχή τεχνογνωσίας σχετικά με θέ- Κλείνοντας, θα ήθελα να προσθέσω ότι με αρκετά χαμηλούς ρυθμούς. Για να αυξή-
ματα αγροτικής ανάπτυξης, σχεδιασμός και ιδιαίτερη σημασία έχει ο σεβασμός των κα- σουμε τους ρυθμούς θα πρέπει να προβούμε
εφαρμογή μέτρων αγροτικής ανάπτυξης για νόνων της Ε.Ε. για την προστασία των γεω- σε δράσεις εξωστρέφειας και προβολής των
την αειφόρο διαχείριση των φυσικών πό- γραφικών μας ενδείξεων, τόσο εντός της επι- Ελληνικών προϊόντων. Είναι κάτι στο οποίο το
ρων, διάφορες μορφές εισοδηματικής στή- κράτειας της Βόρειας Μακεδονίας, όσο και Γραφείο Ο.Ε.Υ. – Σκοπίων μπορεί να βοηθήσει
ριξης των γεωργών, καθώς και εφαρμογή στο εξωτερικό της εμπόριο. ουσιαστικά, διότι γνωρίζει καλά την Αγορά και
μεταρρυθμίσεων στο πλαίσιο της Κοινής Η Βόρεια Μακεδονία δεσμεύεται τόσο από έχει την τεχνογνωσία να συμβάλει στην επιτυ-
Αγροτικής Πολιτικής (Κ.Α.Π.). τις Διεθνείς Συμφωνίες που έχει υπογράψει χή διεξαγωγή τέτοιων δράσεων.
3. Παροχή εμπειρογνωμοσύνης στην με την Ε.Ε., με προεξέχουσα τη Συμφωνία Αποτελεί θετική εξέλιξη η πρόσφατη από-
εφαρμογή των ευρωπαϊκών κανόνων Σταθεροποίησης και Σύνδεσης (Σ.Σ.Σ.), όσο φαση για ένταξη στο Υπουργείο Εξωτερικών,
στους τομείς ασφάλειας τροφίμων και την και από το καθεστώς της υποψήφιας προς θεσμών που μπορούν να συνδράμουν στην
υγεία των ζώων και των φυτών. ένταξη στην Ε.Ε., χώρας, στο να αποδεχθεί άσκηση Οικονομικής Διπλωματίας, όπως το
4. Ανταλλαγή τεχνογνωσίας από τα προ- πλήρως το ενωσιακό κεκτημένο. ENTERPRISE GREECE και θέλω να πιστεύω
γράμματα που υποστηρίζονται από την Ως προς τα προϊόντα Π.Ο.Π., Π.Γ.Ε. και Ε.Π.Ι- ότι με το σωστό συντονισμό και τη συσπείρω-
Κ.Α.Π. για την ανάπτυξη ευκαιριών απασχό- .Π., το θεσμικό πλαίσιο της Ε.Ε., το οποίο η ση όλων των εργαλείων και δυνάμεων που
λησης και δραστηριοτήτων που παράγουν γείτονα χώρα δεσμεύεται να ακολουθεί, κα- διαθέτει πλέον το Υπουργείο Εξωτερικών, θα
έσοδα. λύπτει όλα τα γεωργικά προϊόντα και τρόφι- επιτευχθούν αποτελέσματα προς όφελος της
5. Εμβάθυνση της συνεργασίας στον το- μα, τα αμπελοοινικά προϊόντα και τα αλκοο- Ελληνικής Οικονομίας, των Ελληνικών Επι-
μέα της γεωργικής Έρευνας και Καινοτομί- λούχα ποτά, ενώ σε ό,τι αφορά στους οίνους, χειρήσεων και της προώθησης και εμπέδω-
ας, μέσω των σχετικών πολιτικών και μέ- υπάρχει και το Πρωτόκολλο-3 της Συμφωνί- σης των ποιοτικών Ελληνικών Προϊόντων
σων της Ε.Ε. ας Σύνδεσης, με το οποίο η γείτονα χώρα δε- στις ξένες Αγορές γενικότερα - και της Βόρει-
6. Εφαρμογή κοινών προγραμμάτων το- σμεύεται ως προς το ενωσιακό κεκτημένο. ας Μακεδονίας, ειδικότερα.


ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2019 ● ΤΕΥΧΟΣ 248

ΤΩΡΑ ΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΕΠΙΤΡΑΠΕΖΙΟ ΣΤΑΦΥΛΙ

∆ΙΑΘΕΤΕΙ ΕΝΑ ∆ΥΝΑΤΟ ΦΡΟΥΡΟ

ΕΝΑΝΤΙΟΝ ΤΟΥ ΒΟΤΡΥΤΗ












































1. ιαθέτουν πιστοποίηση BRC


2. Πιστοποιη
ένα
ε επίση
α έγγραφα για χρήση σε όλα τα
διεθνή Super Market όπωƒ Tesco και Marks and Spenser


3. Πλαστικά φύλλα διοξειδίου του θείου (SO2)
ονήƒ και
διπλήƒ απελευθέρωση (FAST release & dual release)

4. Το φύλλο παρα
ένει χρησι
οποιήσι
ο έστω και
ετά την
πρόσκαιρη διακοπή τηƒ ψυκτικήƒ αλυσίδαƒ. ΑΦΑΙΡΕΙΤΑΙ
ΑΚΡΙΒ¥Σ ΠΡΙΝ ΤΗΝΤΟΠΟΘΕΤΗΣΗ Τ¥Ν ΚΑΡΠ¥Ν ΣΤΟ ΡΑΦΙ
MHXANHMATA & YΛIKA ΣYΣKEYAΣIAΣXANHMATAA A &TT
Y Y
MH YΛIKA ΣYΣKEYAΣIAΣYY
BIOMHXANIKA ΠPOΪONTATT
BIOMHXANIKA ΠPOΪONTA
5. Είναι κατασκευασ
ένο σύ
φωνα
ε τη νέα ευρωπαϊκή
ιεύ
νο
οθεσία και είναι αποδεκτά από όλα τα σούπερ
άρκετ ιεύθυνση: Θέση Ρίζω α, 190 18, ΜΑΓΟΥΛΑθυνση: Θέση Ρίζω α, 190 18, ΜΑΓΟΥΛΑΥΥ
Τηλ. κέντρο: 210-5550226, fax: 210-5550851λ. κέντρο: 210-5550226, fax: 210-5550851
τηƒ Ευρώπηƒ Τη
Ι Ιστοσελίδα: www.prepac.grστοσελίδα: www.prepac.gr
Ηλεκτρονική διεύθυνση: [email protected]Ηλεκτρονική διεύθυνση: info@pff repac.gr
6. Ιδιαίτερη επίδοση σε
ακρά συντήρηση ΥΠΟΚ/ΜΑ: 14 χλ ΘΕΣ/ΝΙΚΗΣ - ΒΕΡΟΙΑΣ ΓΕΦΥΡΑ Ν
ΥΠΟΚ/ΜΑ: 14 χλ ΘΕΣ/ΝΙΚΗΣ - ΒΕΡΟΙΑΣ ΓΕΦΥΡΑ Ν
57011, ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ
57011, ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ
7. εν αφήνει υπολεί

ατα θειώδουƒ σκόνηƒ, εξ ου και η Τηλ.: 2310-789696, fax: 2310-789697Τηλ.: 2310-789696, fax: 2310-789697
καλύτερη διατήρηση τηƒ γεύσηƒ του καρπού
8. Πατενταρισ
ένο σύστη
α διπλήƒ κυψέληƒ για στοχευ
ένη
έκχυση από FAST release και slow release επιτυγχάνονταƒ
έτσι την άριστη διανο
ή τηƒ δραστικήƒ ουσίαƒ προƒ τα
προϊόντα η δική σα εταιρεία, ο δικό σα συνεργάτη





















32 ΠΟΡΕΙΑ ΠΡΟΪΟΝΤ ΩΝ







ÒΒιομηχανικά Ροδάκινα




ΤΙ ΑΛΛΟ ΘΑ ΔΟΎΜΕ ΑΚΟΜΑ; Μέσα στον Ιούνιο ανακοινώ-

νεται μία τιμή για τα βιομηχανι-

κά ροδάκινα, η οποία δεν είναι
Οι λάθος εκτιμήσεις των κονσερβοποιών για την εξέλιξη της φετινής παρα-
γωγής στα βιομηχανικά ροδάκινα, είχε ως αποτέλεσμα πολλά ροδάκινα από φυσικά δεσμευτική για κανένα
την ποικιλία Andros να μείνουν φέτος ασυγκόμιστα. μέρος - και έτσι, όταν ξεκινάει
η συγκομιδή, έρχεται ο νόμος
της προσφοράς και της ζήτη-
σης για να βάλει τα πράγματα

στη θέση τους



της περασμένης δεκαετίας - και αυτό φάνηκε
από την ανακοίνωση που εξέδωσε η Ε.Κ.Ε.,
με την οποία προέτρεπε τους παραγωγούς να
κάνουν καλό αραίωμα των καρπών και άλλες
τέτοιες «καλλιεργητικές συμβουλές».
Φυσικά, ούτε λόγος δεν έγινε ότι θα αλλά-
ξουν την εμπορική τους πολιτική και θα πλη-
ρώνουν τα προϊόντα ανάλογα με την ποιότη-
Βρισκόμαστε στις τελευταίες μέρες του Αυγούστου και η συγκομιδή στα βιομηχανικά ροδάκι- τα, όπως είναι το σωστό, καθώς μόνο έτσι θα
να οδεύει προς το τέλος της, αφήνοντας τον παραγωγικό τομέα εμβρόντητο με την επιπολαιότη- πληρωθεί ο κόπος του καλού παραγωγού.
τα με την οποία λειτουργούν ορισμένες Βιομηχανίες κονσερβοποίησης στη χώρα μας.
Ας δούμε όμως από την αρχή πώς εξελίχθηκαν τα πράγματα, για να γίνει αντιληπτό σε όλους Αλλαγή εδώ και τώρα
τι ακριβώς συνέβη φέτος. Όπως συμβαίνει συνήθως τα τελευταία χρόνια, η χρονιά στα βιομηχα- Όπως εξελίχθηκε η χρονιά, διαπιστώνεται
νικά ροδάκινα ξεκινάει αρχές Ιουνίου, με το «διάλογο» μεταξύ παραγωγών και κονσερβοποιών, για ακόμα μία φορά ότι γίνεται πολύς θόρυ-
ο οποίος πολλές φορές φτάνει να διεξάγεται και στο Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τρο- βος γύρω από το βιομηχανικό ροδάκινο, χω-
φίμων, με στόχο να βρεθεί η «χρυσή τιμή» η οποία θα αφήσει ικανοποιημένους παραγωγούς και ρίς ουσία. Στο τέλος αυτό που μένει είναι ο
βιομήχανους. Συνήθως ανακοινώνεται μία τιμή, η οποία δεν είναι φυσικά δεσμευτική για κανένα «νόμος της προφοράς και της ζήτησης» και οι
μέρος - και έτσι όταν ξεκινάει η συγκομιδή, έρχεται ο νόμος της προσφοράς και της ζήτησης για μεσάζοντες οι οποίοι προσπαθούν να βγάλουν
να βάλει τα πράγματα στη θέση τους. και αυτοί το κάτι τις τους, από την αναρχία που
διακατέχει τον Κλάδο.
Η τιμή Εάν οι κονσερβοποιοί ήθελαν να έχουν μια
Κάπως έτσι εξελίχθηκαν και φέτος τα πράγματα. Ανακοινώθηκε η τιμή των 26 λεπτών, από τα αξιόπιστη και ειλικρινή συνεργασία με τους
25 που ήταν πέρυσι, όμως ο καιρός φέτος προξένησε πολλές ζημιές στις καλλιέργειες και οι κον- παραγωγούς, θα ξέκοβαν από την αρχή σε
σερβοποιοί εκτίμησαν ότι δεν θα επαρκέσει ο όγκος της παραγωγής για να καλυφθούν οι ανάγκες όλους, ότι θα αγοράζουν προϊόντα μόνο μέσα
τους. Έτσι, τις πρώτες μέρες των παραδόσεων, παρέλαβαν όλες τις ποσότητες από τις πρώιμες από αξιόπιστες ομάδες παραγωγών, οι οποί-
ποικιλίες, οι οποίες όμως είχαν πολλά ποιοτικά προβλήματα από τον καιρό - και αυτό δυσκόλεψε ες θα εφαρμόζουν τα πρωτόκολλα εκείνα της
την ομαλή ροή της επεξεργασίας, έτσι, όταν έφτασε η ώρα της συγκομιδής της ποιοτικής ποικι- παραγωγής, που θα τους εξασφαλίζουν μία
λίας Andros, σταμάτησαν τις παραλαβές, με αποτέλεσμα να μείνουν ασυγκόμιστες μεγάλες πο- πρώτη ύλη υψηλής ποιότητας και την οποία
σότητες από την καλύτερη ποικιλία του βιομηχανικού ροδάκινου. Όπως εκτιμούν γνώστες του θα πληρώνουν με βάση τις ποιοτικές προδι-
προϊόντος, πρέπει να έμειναν στα δένδρα πάνω από 20.000 τόνοι ροδάκινα της ποικιλίας Andros, αγραφές. Κάτι τέτοιο φυσικά δεν το θέλουν -
σε όλη της Ελλάδα. και ας μνημονεύουν ως παράδειγμα την Εται-
ρεία «venus» η οποία εφαρμόζει αυτήν την
Η εμπορική πολιτική εμπορική πολιτική.
Η εξέλιξη αυτή, μας οδηγεί στο συμπέρασμα ότι έχει πλέον ξεκοπεί η Διοίκηση των Βιομηχα- Όλα γίνονται όταν υπάρχει θέληση. Όλα τα
νιών από την πραγματικότητα και δεν έχει γνώση πώς «τρέχει» ο παραγωγικός τομέας σήμε- άλλα είναι λόγια να περνάει η ώρα…
ρα. Πολλοί κλάδοι των κονσερβοποιών, προσεγγίζουν και αναλύουν τα πράγματα, με τη λογική Τ.Ο.



ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2019 ● ΤΕΥΧΟΣ 248



34 ΠΟΡΕΙΑ ΠΡΟΪΟΝΤ ΩΝ








ÒΑχλάδια





ΟΛΟΚΛΗΡΩΘΗΚΕ Η ΣΎΓΚΟΜΙΔΗ ΣΤΑ ΚΡΎΣΤΑΛΛΙΑ.


ΑΠΟΓΟΗΤΕΎΜΕΝΟΙ ΟΙ ΠΑΡΑΓΩΓΟΙ.



Η συγκομιδή στα αχλάδια της ποικιλίας Κρυστάλλια ολοκληρώθηκε, με τον όγκο της παραγωγής να διαμορφώνεται τελικά σε
χαμηλότερα επίπεδα από τις αρχικές εκτιμήσεις και με τις τιμές παραγωγού να κινούνται σε χαμηλά επίπεδα, προκαλώντας
έτσι απογοήτευση στους παραγωγούς.


Διανύουμε την 34η εβδομάδα του έτους και ήταν το μέγεθος των καρπών. Συγκεκριμέ- θη, ένας σημαντικός όγκος της παραγωγής,
η συγκομιδή στα αχλάδια της ποικιλίας Κρυ- να, όπως τονίζουν οι ίδιοι κύκλοι, οι καρποί όπως είπαμε, δεν συγκομίστηκε - ή στην κα-
στάλλι έχει πλέον ολοκληρωθεί. Αυτό που μέ- με βάρος κάτω από τα 120 γραμμάρια, έφτα- λύτερη περίπτωση, πληρώθηκε με ελάχιστα
νει από αυτήν τη χρονιά είναι η πίκρα στους σαν σε πολλά κτήματα να αντιπροσωπεύουν χρήματα, με αποτέλεσμα το συνολικό εισό-
παραγωγούς, οι οποίοι για ακόμα μία χρονιά και το 40% περίπου του συνόλου της παραγω- δημα των παραγωγών να είναι φέτος σημα-
εισέπραξαν ελάχιστα χρήματα λόγω των χα- γής… Μάλιστα, την εβδομάδα που διανύουμε, ντικά μειωμένο σε σχέση με τα προηγούμενα
μηλών τιμών, αλλά και λόγω των πολλών μια μεγάλη ποσότητα από αυτά τα μικρά σε μέ- χρόνια. Η εξέλιξη προβληματίζει έντονα τους
ποιοτικών προβλημάτων που παρουσίασαν γεθος αχλάδια δεν έχει ακόμα συλλεχθεί και καλλιεργητές αχλαδιών της ποικιλίας Κρυ-
οι καρποί. Ας πάρουμε όμως τα πράγματα από κανείς δεν ξέρει τελικά τι θα απογίνει αυτή η στάλλι, καθώς οι τιμές Παραγωγού για αυτό
την αρχή για να δούμε αναλυτικά πώς εξελί- ποσότητα, η οποία δεν είναι αμελητέα, καθώς το προϊόν, από 80-90 λεπτά που ήταν πριν από
χθηκε η σεζόν σε αυτό το προϊόν. εκτιμάται ότι τα ασυγκόμιστα αχλάδια ίσως και περίπου 5 χρόνια, σήμερα διαμορφώθηκαν
Αναφορικά με τον όγκο της παραγωγής, να υπερβαίνουν τους 5.000 τόνους. κάτω και από τα 50 λεπτά. Το ερώτημα λοι-
αυτό που τελικά διαπιστώθηκε μετά την ολο- πόν που γεννάται από αυτήν την εξέλιξη, είναι
κλήρωση της συγκομιδής, είναι ότι ο συνο- Λίγα τα καλά αχλάδια εάν η κατάσταση είναι αναστρέψιμη ή όχι. Δύ-
λικός όγκος στην περιοχή του Τυρνάβου δεν Κάτω από αυτές εξελίξεις, γίνεται αντιλη- σκολη η απάντηση…
ήταν αυξημένος φέτος, όπως ανέφεραν οι αρ- πτό ότι τα καλά αχλάδια, δηλαδή αυτά που δεν
χικές εκτιμήσεις, αλλά αντίθετα, ήταν μειω- έχουν κτυπήματα από χαλάζι, είναι καθαρά και Τ.Ο.
μένος περίπου 20% σε σχέση με την περσινή έχουν ένα καλό μέγεθος, είναι λίγα - και αυτή
χρονιά. Έτσι, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις συ- η ποιοτική κατηγορία όπως φαίνεται θα απορ-
νεταιριστικών Στελεχών της περιοχής, ο συ- ροφηθεί χωρίς δυσκολία.
νολικός όγκος στα Κρυστάλλια στην ευρύ- Το πρόβλημα είναι τι θα γίνει με τα μικρά Καλή
τερη περιοχή του Τυρνάβου διαμορφώθηκε σε μέγεθος αχλάδια, τα οποία για διάφο- η απορρόφηση
φέτος κοντά στους 20.000 τόνους. Σε αυτήν ρους λόγους έχουν αποθηκευτεί. Εδώ
την ποσότητα πρέπει να προσθέσουμε άλ- υπάρχει ένα πρόβλημα, όμως ο χρόνος στις ποικιλίες Santa
λους 10.000 τόνους από τις άλλες παραγωγι- διάθεσης του προϊόντος είναι μεγάλος Maria και Κόσια
κές περιοχές - και έτσι στο σύνολο της χώρας και στην πορεία θα βρεθεί μια λύση
ο όγκος της παραγωγής στα Κρυστάλλια δι- και για αυτές τις ποσότητες. Ελάχιστες είναι οι αδιάθετες πο-
αμορφώνεται φέτος κοντά στους 30.000 τό- σότητες από τις ποικιλίες Santa
νους. Οι τιμές Maria και Κόσια, καθώς μέχρι τώ-
Τώρα όσον αφορά στις τιμές ρα η απορρόφηση σε αυτά τα
Πρόβλημα τα μικρά μεγέθη Παραγωγού, αυτές κινήθηκαν αχλάδια είναι καλή. Όπως εκτι-
Όσον αφορά στην ποιότητα των καρπών, φέτος γύρω από τον άξονα των μούν έγκυροι εμπορικοί κύκλοι,
όπως είχαμε αναφέρει και σε προηγούμε- 50 λεπτών, με απόκλιση περί- εάν συνεχιστεί η καλή αυτή ροή
να ρεπορτάζ για τα αχλάδια, πολλά κτήμα- που τα 10 λεπτά πάνω ή κάτω, της απορρόφησης και τις επόμενες
τα στην περιοχή του Τυρνάβου είχαν κτυπη- με βάση την ποιότητα των καρ- εβδομάδες, τότε μέχρι το τέλος Σε-
πτεμβρίου θα έχει ολοκληρωθεί η
θεί φέτος από το χαλάζι. Όμως αυτό δεν ήταν πών. διάθεση αυτών των ποικιλιών, με
το μόνο πρόβλημα, που είχαν να αντιμετωπί- Όμως κοντά σε αυτές τις χαμη- τις τιμές παραγωγού να θεωρού-
σουν φέτος οι παραγωγοί αλλά και οι διακι- λές τιμές πρέπει να συνεκτιμήσου- νται ικανοποιητικές.
νητές, καθώς το στοιχείο που κυριάρχησε και με ακόμα και το γεγονός ότι λόγω των
καθόρισε εν πολλοίς και τις τιμές παραγωγού αυξημένων ποσοστών στα μικρά μεγέ-



ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2019 ● ΤΕΥΧΟΣ 248



36 ΠΟΡΕΙΑ ΠΡΟΪΟΝΤ ΩΝ








ΑΧΛΑΔΙΑ – ΕΥΡΩΠΗ

ΟΙ ΠΡΟΒΛΕΨΕΙΣ ΤΗΣ PROGNOSFRUIT

ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΑΧΛΑΔΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΎΡΩΠΗ




Στις 8 Αυγούστου 2019, σχεδόν 300 εκπρόσωποι του διεθνούς τομέα αχλαδιών συναντήθηκαν στη διάσκεψη της Prognosfruit
στο Alden Biesen του Βελγίου. Κατά τη διάρκεια της διάσκεψης, ανακοινώθηκε η εκτίμηση για την ευρωπαϊκή καλλιέργεια
αχλαδιών το 2019.



Δεύτερη μικρότερη παραγωγή σε βά-
θος δεκαετίας
Αξιοσημείωτο είναι πως για το αχλάδι, η
συνολικά χαμηλή παραγωγή, που αναμένεται
να είναι η δεύτερη χαμηλότερη της δεκαετί-
ας, οφείλεται κυρίως στην αναμενόμενη μεί-
ωση των ιταλικών αχλαδιών. Η μείωση αυτή
είναι κυρίως αποτέλεσμα της χαμηλής ανθο-
φορίας, επηρεασμένης από την προηγούμε-
νη υπερπαραγωγή, τις υψηλές θερμοκρασίες
της περασμένης σεζόν και τις βροχοπτώσεις.
Πέρα από την Ιταλία, υπάρχουν εκτιμήσεις για
μέτριες έως πιο σοβαρές μειώσεις σε όλες τις
μεγάλες χώρες παραγωγής αχλαδιών, εκτός
από μια μικρή αύξηση στην Ισπανία.
Κλείνοντας, να σημειώσουμε ότι, όπως
εκτιμά η Prognosfruit, τα αποθέματα αχλα-
διών από την περασμένη σεζόν είναι ακόμα σε
ικανά επίπεδα για να προμηθεύσουν την Αγο-
ρά, αλλά η καθυστερημένη έναρξη της σεζόν
Λιγότερα από πέρυσι θα είναι τα αχλάδια έως και δύο εβδομάδες, μπορεί να συμβάλει
που θα συγκομίσουν οι Ευρωπαίοι παραγω- στην καλύτερη ισορροπία της Αγοράς.
γοί, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις που εξέδωσε η Η εκτίμηση των καλλιεργειών πρέπει να
Prognosfruit, με τη μείωση αυτή να αναμένε- πραγματοποιηθεί έναντι μιας περίπλοκης κα-
ται να επηρεάσει τις περισσότερες χώρες της Η χαμηλή παραγωγή τάστασης στην Αγορά, δεδομένων των συ-
Ευρωπαϊκής Ένωσης. Συγκεκριμένα, η καλ- νεχιζόμενων συνεπειών του ολοένα και πιο
λιέργεια αχλαδιών για το 2019 προβλέπεται αχλαδιών οφείλεται ιδιαίτερα προκλητικού παγκόσμιου εμπορικού πε-
να ανέλθει σε περίπου 2 εκατομμύρια τόνους, ριβάλλοντος. Ως εκ τούτου, πρέπει να συ-
δηλαδή να μειωθεί κατά 14% σε σύγκριση με στη μεγάλη μείωση νεχιστούν οι προσπάθειες ενίσχυσης της
το 2018. Η μείωση της παραγωγής, αν και από της ιταλικής παραγωγής, κατανάλωσης. Το WAPA θα συνεχίσει να πα-
τη μια πλευρά είναι φυσιολογική, δεδομένης ρακολουθεί τις εξελίξεις της καλλιέργειας του
της μεγάλης παραγωγής της περασμένης σε- ενώ πέρα από την Ιταλία, βόρειου ημισφαιρίου και θα εκδίδει ενημερώ-
ζόν, οφείλεται και στις ιδιαίτερες κλιματολο- σεις όταν χρειάζεται.
γικές συνθήκες που επικράτησαν καθ’ όλη τη υπάρχουν εκτιμήσεις
διάρκεια των περασμένων μηνών - και συ- για μέτριες έως πιο σοβαρές
γκεκριμένα στο γενικά ήπιο χειμώνα, τον κρύο
και υγρό Μάιο, τον όψιμο παγετό, στην ηλιο- μειώσεις σε όλες τις μεγάλες
φάνεια με τις ζεστές μέρες του Ιουνίου και, τέ-
λος, στον καύσωνα, την ξηρασία και τις με- χώρες παραγωγής αχλαδιών,
γάλες εναλλαγές θερμοκρασίας του Ιουλίου, εκτός από μια μικρή
που συνετέλεσαν σε χαμηλή ανθοφορία των
δέντρων. αύξηση στην Ισπανία



ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2019 ● ΤΕΥΧΟΣ 248

1. Η ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΑΧΛΑΔΙΩΝ ΑΝΑ ΧΩΡΑ (Χ 1.000 ΤΟΝΟΥΣ)
Χώρα 2010 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 (εκτ.) 2019 -1 -2

Βέλγιο 285 295 236 315 374 369 322 310 369 331 -10 -1
Κροατία 6 6 2 3 2 2 1 6 4 3 -38 -29
Τσεχία 3 3 6 7 4 10 7 4 7 7 -4 15
Δανία 6 5 5 6 6 6 6 5 6 4 -33 -29
Γαλλία 164 176 124 154 131 155 138 133 134 115 -14 -15
Γερμανία 39 47 34 34 45 43 35 23 45 37 -18 8
Ελλάδα 54 36 42 32 37 60 47 59 60 55 -8 -1
Ουγγαρία 36 21 25 36 40 33 38 35 38 32 -17 -14
Ιταλία 680 934 650 726 736 764 681 738 730 511 -30 -29
Λετονία 0 0 0 0 1 0 0 0 0 0 -17 -14
Ολλανδία 274 336 199 327 349 349 374 330 402 379 -6 3
Πολωνία 40 55 45 65 50 80 55 40 70 70 0 27
Πορτογαλία 172 210 115 162 203 134 113 186 162 152 -6 -1
Ρουμανία 20 28 19 24 17 13 16 12 21 17 -20 1
Σλοβακία 1 1 0 1 0 1 0 1 1 1 -19 26
Σλοβενία 6 4 3 3 4 4 1 0 5 1 -72 -35
Ισπανία 456 461 355 403 400 344 311 331 298 311 4 -1
Σουηδία 1 2 1 1 1 1 1 1 2 1 -50 -17
Ηνωμένο Βασίλειο 33 32 28 26 25 25 24 23 23 20 -13 -14
Σύνολο 2.276 2.652 1.888 2.327 2.425 2.394 2.171 2.237 2.378 2.047 -14 -9




2. Η ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΑΧΛΑΔΙΩΝ ΑΝΑ ΠΟΙΚΙΛΙΑ (Χ 1.000 ΤΟΝΟΥΣ)
Ποικιλία 2010 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 (εκτ.)2019 -1 -2

AAbate F 224 404 256 304 358 333 296 328 318 211 -34 -33
Blanquilla 81 78 59 54 49 44 40 43 40 39 -1 -4
Conference 832 928 693 894 952 967 908 871 988 910 -8 -1
Coscia-Ercollini 98 80 77 80 66 79 67 79 70 66 -5 -8
Doyenne du Comice 97 107 58 83 94 87 82 59 82 62 -24 -16
Durondeau 6 7 5 6 6 5 3 2 4 3 -24 -13
Guyot 92 96 70 80 67 74 59 65 58 56 -4 -9
Kaiser 42 60 39 54 33 45 38 43 45 21 -53 -50
Passacrassana 15 17 17 14 11 12 11 9 10 7 -24 -26
Rocha 171 209 115 162 203 134 113 186 162 152 -6 -1
William BC 286 332 252 283 278 283 261 263 272 230 -15 -13
Άλλες Ποικιλίες 331 333 246 315 308 330 292 287 329 290 -12 -4
Σύνολο 2.276 2.652 1.888 2.327 2.425 2.394 2.171 2.237 2.378 2.047 -14 -9





(1) Ποσοστιαία διαφορά μεταξύ εκτίμησης 2019 και παραγωγής 2018 (2) Ποσοστιαία διαφορά μεταξύ εκτίμησης 2019 και μ.ο. παραγωγής 2016/18



ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2019 ● ΤΕΥΧΟΣ 248

38 ΠΟΡΕΙΑ ΠΡΟΪΟΝΤ ΩΝ








ματα που έχουν καλούς καρπούς και κτήμα-
ÒΜήλα ΕΙΝΑΙ ΛΙΓΑ ΦΕΤΟΣ τα που έχουν δέσει καθυστερημένα ή έχουν
δέσει ελάχιστα μήλα και οι καρποί σε αυτά τα
κτήματα, όπως φαίνεται, δεν θα είναι εμπο-
ρεύσιμοι. Κοντά σε αυτά πρέπει να προσθέ-
σουμε τα γεγονός, ότι υπάρχουν κάποια μι-
Ιδιαίτερη είναι η φετινή χρονιά για τα μήλα, καθώς ο όγκος της παραγωγής είναι κρά προβλήματα από το χαλάζι, ενώ οι ψηλές
αρκετά μειωμένος φέτος σε σχέση με την περσινή χρονιά, τόσο σε Ευρωπαϊκό θερμοκρασίες του Αυγούστου έχουν κρατή-
σει το χρώμα των καρπών σε χαμηλά επίπεδα.
επίπεδο όσο και στη χώρα μας. Όμως εάν δούμε το συνολικό όγκο σε βάθος χρό- Όπως έχουν λοιπόν διαμορφωθεί τα πράγμα-
νου, τότε βλέπουμε ότι η φετινή παραγωγή θα διαμορφωθεί κοντά στα κανονικά τα στην Καστοριά, ο καιρός του Σεπτεμβρίου
επίπεδα. θα καθορίσει εν τέλει και την ποιότητα των
καρπών. Ας περιμένουμε λοιπόν λίγες εβδο-
μάδες ακόμα, πριν προβούμε στην εξαγωγή
συμπερασμάτων για την ποιότητα των μήλων
στην Καστοριά.
Αγιά: Μειωμένη είναι η παραγωγή και σε
αυτήν την περιοχή - και όπως εκτιμάται, η μεί-
ωση στην Αγιά θα είναι πάνω από το 30%. Και
εδώ η εικόνα της ποιότητας των καρπών εί-
ναι συγκεχυμένη, καθώς σε πολλά κτήματα
το μέγεθος των καρπών δεν είναι ικανοποιη-
τικό για την εποχή, ενώ παράλληλα όλα δεί-
χνουν ότι και ο χρωματισμός των καρπών δεν
θα είναι φέτος ικανοποιητικός. Κοντά σε αυτά
τα προβλήματα, πρέπει να σημειώσουμε ακό-
μα ότι το χαλάζι έχει και αυτό αφήσει το «απο-
τύπωμά του» στη φετινή παραγωγή.
Όσον αφορά στην έναρξη της συγκομιδής,
αυτή θα παρουσιάσει φέτος μια καθυστέρηση
από 7-10 μέρες περίπου.
Διανύουμε την 34η εβδομάδα του έτους και Πύργοι: Μειωμένος είναι ο όγκος της πα-
η νέα χρονιά για τα μήλα έχει «ανοίξει» καθώς ραγωγής και σε αυτήν την περιοχή, κατά 20%
η συγκομιδή στην ποικιλία gala βρίσκεται σε περίπου. Όσον αφορά στην εξέλιξη των καρ-
πλήρη εξέλιξη - και όπως εκτιμούν έγκυροι πών, εδώ τα πράγματα είναι καλύτερα σε σχέ-
κύκλοι, θα ολοκληρωθεί στο τέλος Αυγού- ση με τις άλλες παραγωγικές περιοχές, όμως
στου. Όμως αυτό που ενδιαφέρει τους Έλ- Εάν δούμε προσεκτικά όσα κτήματα δεν είχαν σκεπαστεί με αντιχα-
ληνες διακινητές δεν είναι πώς θα εξελιχθεί λαζικά δίχτυα, έχουν πληγεί από το χαλάζι και
η εμπορική πορεία της ποικιλίας gala, αλλά τα στοιχεία της Prognosfruit, έχουν σοβαρό πρόβλημα οι καρποί σε αυτά
οι «κόκκινες» ποικιλίες που είναι και ο κύριος τα οποία δημοσιεύουμε τα κτήματα. Ένα ακόμα θέμα που θα προβλη-
όγκος των μήλων μας. Ας δούμε λοιπόν ανα- ματίσει όχι μόνο τους Πύργους αλλά όλες τις
λυτικά πώς έχει διαμορφωθεί παραγωγικά η στις επόμενες σελίδες παραγωγικές περιοχές των μήλων, είναι τα
κατάσταση στις «κόκκινες» ποικιλίες, στα κυ- αυξημένα ποσοστά που θα υπάρχουν φέτος
ριότερα παραγωγικά Κέντρα της χώρας μας. του παρόντος τεύχους, στους μικρούς καρπούς. Τέλος, όσον αφορά
τότε βλέπουμε ότι ο όγκος στο χρωματισμό των καρπών, λόγω του ιδιαί-
Καστοριά: Μειωμένος περίπου 20% είναι τερου μικροκλίματος της περιοχής δεν υπάρ-
ο όγκος της παραγωγής σε αυτήν την περιο- της φετινής χρονιάς χει κάποιο θέμα - και όπως φαίνεται, τα μή-
χή σε σχέση με την περσινή χρονιά - και όπως λα από τους Πύργους θα έχουν φέτος καλό
εκτιμούν έγκυροι εμπορικοί κύκλοι, ο συνο- σε Πανευρωπαϊκό επίπεδο, χρώμα.
λικός όγκος στην Καστοριά θα διαμορφωθεί
κοντά στους 30.000 τόνους, από 40.000 τό- θα είναι ελάχιστα μειωμένος Άρνισσα-Ζέρβη-Παναγίτσα: Και σε αυ-
νους που ήταν τη σεζόν του 2018-19. σε σχέση με μια κανονική τήν την περιοχή ο όγκος της παραγωγής ανα-
Όσον αφορά στην ποιότητα των καρπών, μένεται ότι θα παρουσιάσει μια μείωση της τά-
αυτή την ώρα δεν μπορούμε να έχουμε μια ξε- χρονιά ξης του 20% περίπου, σε σχέση με την περσινή
κάθαρη εικόνα - και αυτό γιατί υπάρχουν κτή- περίοδο. Αυτό όμως που προβληματίζει τον



ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2019 ● ΤΕΥΧΟΣ 248

Παρατηρούμε ότι όλες οι παραγωγικές

περιοχές έχουν μια σοβαρή μείωση της παρα-
γωγής, η οποία, όπως όλα δείχνουν, θα είναι

πάνω από 20% στο σύνολο της χώρας.
Αυτό όμως που προκαλεί προβληματισμό

είναι η μέτρια ποιότητα των καρπών



























παραγωγικό τομέα της περιοχής, είναι οι ζημιές που προξένησε μια πρό-
σφατη χαλαζόπτωση, η οποία «κτύπησε» περιορισμένη βέβαια έκταση,
ωστόσο τις ζημιές τις προξένησε. Όσον αφορά στο χρώμα των καρπών -
και σε αυτές τις περιοχές υπάρχει υστέρηση αυτήν την ώρα, ενώ παράλ-
ληλα θα είναι και εδώ αυξημένα τα ποσοστά στα μικρά μεγέθη.

Ζαγορά: Μειωμένη είναι η παραγωγή μήλων και σε αυτήν την ιδιαίτε-
ρη περιοχή - και όπως εκτιμούν συνεταιριστικά Στελέχη, η μείωση θα φτά-
σει περίπου το 20% σε σχέση με την περσινή περίοδο. Εκτός όμως από
τη μείωση της παραγωγής, ένα σημαντικό μέρος της περιοχής, το Που-
ρί, επλήγη από το χαλάζι - και έτσι η Ζαγορά έχει να αντιμετωπίσει και αυ-
τό το πρόβλημα. Όσον αφορά στην ποιότητα των καρπών, δεν υπάρχουν
προβλήματα στα μεγέθη, καθώς λόγω του μικροκλίματος της περιοχής,
τα δεσίματα των καρπών έγιναν στην ώρα τους, ενώ και ο χρωματισμός
εξελίσσεται μέχρι στιγμής αρκετά καλά.
Συνοψίζοντας
Με βάση τα στοιχεία του ρεπορτάζ, παρατηρούμε ότι όλες οι παραγω-
γικές περιοχές έχουν μια σοβαρή μείωση της παραγωγής, η οποία, όπως
όλα δείχνουν, θα είναι πάνω από 20% στο σύνολο της χώρας. Αυτό όμως
που προκαλεί προβληματισμό δεν είναι ο μειωμένος όγκος της παραγω-
γής, αλλά η μέτρια ποιότητα των καρπών, καθώς εάν δεν έχουμε ένα βρο-
χερό και δροσερό Σεπτέμβριο, τότε ο χρωματισμός δεν θα είναι ικανοποι-
ητικός. Να σημειώσουμε ακόμα, ότι λόγω της καθυστερημένης άνθισης
- και κατά συνέπεια και της καρπόδεσης, θα είναι αυξημένα τα ποσοστά
των μικρών μεγεθών. Ακόμα, με βάση τα ίδια στοιχεία βλέπουμε ότι και η
συγκομιδή θα ξεκινήσει φέτος σε όλες τις περιοχές με μια σημαντική κα-
θυστέρηση, 7-10 μέρες.
Μειωμένη παραγωγή, χαμηλή η ποιότητα των καρπών, αυξημένα τα
ποσοστά στα μικρά μεγέθη, και οψίμηση της παραγωγής, είναι με λίγες
λέξεις τα χαρακτηριστικά της φετινής περιόδου στα μήλα.
Τ.Ο.



ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2019 ● ΤΕΥΧΟΣ 248

40 ΠΟΡΕΙΑ ΠΡΟΪΟΝΤ ΩΝ








Η ποιότητα στη νέα σεζόν

Σχετικά τώρα με την ποιοτική εξέλιξη
της νέας σεζόν, αυτό που βλέπουμε
από το ρεπορτάζ, είναι ότι θα έχουμε
αρκετά μήλα στη χαμηλή ποιοτική
κατηγορία, καλές ποσότητες
στη μεσαία κατηγορία και ελάχιστα
μήλα στην υψηλή ποιοτική κατηγορία.
Βέβαια, ο συνολικός όγκος θα είναι
μειωμένος, όπως μειωμένος θα
είναι και σε Πανευρωπαϊκό επίπεδο.
Όμως, εάν δούμε προσεκτικά
τα στοιχεία της prognosfruit,
τα οποία δημοσιεύουμε στις επόμενες
σελίδες του παρόντος τεύχους,
τότε θα δούμε ότι ο όγκος της φετινής
χρονιάς θα είναι ελάχιστα μειωμένος
σε σχέση με μια κανονική χρονιά.


Η εμπορία Με μια ματιά

Λίγες εβδομάδες μένουν για να ξεκινήσει η νέα σεζόν στα μήλα στις κόκκινες ★ Μειωμένη η παραγωγή σε όλες
ποικιλίες και οι περισσότεροι διακινητές είναι «μουδιασμένοι και διστακτικοί». τις παραγωγικές περιοχές της χώρας μας,
Και πώς να μην είναι άλλωστε, όταν υπάρχουν ακόμα στα ψυγεία τους αδιάθε- αλλά και στην Ιταλία και Πολωνία
τες ποσότητες από την περσινή παραγωγή και οι ζημιές έχουν κτυπήσει κόκκινο,
όχι μόνο από τα μήλα, αλλά και από τα ακτινίδια. Μάλιστα, λόγω αυτής της εξέ- ★ Αυξημένα τα ποσοστά στα μικρά με-
λιξης, πολλοί διακινητές δεν έχουν ακόμα εξοφλήσει τα μήλα της περσινής χρο- γέθη
νιάς στους παραγωγούς.
Την ίδια εικόνα, δηλαδή αδιάθετες ποσότητες μήλων συναντάμε και στους Ιτα- ★ Όψιμη η χρονιά κατά μία εβδομάδα
λούς διακινητές, αλλά και στους Πολωνούς. τουλάχιστον
Τώρα, κοντά σε αυτό το γεγονός πρέπει να προσθέσουμε ακόμα και τη χαμηλή
απορρόφηση που παρουσιάζει η Αγορά της Αιγύπτου, αλλά και οι άλλες Αγορές ★ Οι διακινητές έρχονται από μια
της Μέσης Ανατολής αυτήν την περίοδο - και η οποία οφείλεται στην «πίεση» που ζημιογόνο χρονιά και είναι διστακτικοί
έχουν δεχτεί αυτές οι Αγορές όλους τους προηγούμενους μήνες.
Όλα αυτά μας οδηγούν στο συμπέρασμα ότι οι τιμές παραγωγού, παρά τη μείω- ★ Τα υψηλά αποθέματα μήλων
ση της παραγωγής, δεν θα διαμορφωθούν σε υψηλά επίπεδα και θα διαμορφω- της περσινής σεζόν, θα έχουν επίπτωση
θούν πάνω - κάτω στα περσινά επίπεδα, δηλαδή στα μήλα της υψηλής ποιοτικής στην ομαλή απορρόφηση των μήλων
κατηγορίας οι τιμές θα έχουν ως άξονα τα 50 λεπτά, της μεσαίας τα 40 λεπτά και της νέας σεζόν.
της χαμηλής τα 35 λεπτά, με μια απόκλιση της τάξης του 10% περίπου πάνω ή
κάτω, ανάλογα με την ποιότητα των μήλων.


Η απορρόφηση

Κρίσιμη θα είναι η περίοδος κατά το στάδιο της συγκομιδής, καθώς εκεί θα μπο-
ρούμε να δούμε πώς θα εξελιχθεί η σεζόν. Δηλαδή, εάν παράλληλα με τη συγκο-
μιδή υπάρχει και μια καλή απορρόφηση μήλων της νέας σεζόν - και ειδικά της
χαμηλής ποιοτικής κατηγορίας, τότε η σεζόν στα μήλα θα κυλήσει ομαλά στη συ-
νέχεια.
Εάν αντίθετα, στο διάστημα αυτό απορροφώνται τα μήλα της περσινής περιό-
δου και η νέα παραγωγή αποθηκεύεται, τότε τα αποθέματα της νέας σεζόν θα εί-
ναι τελικά υψηλά και η προσφορά με τη ζήτηση θα αργήσουν να ισορροπήσουν.
Ας ελπίσουμε να εξελιχθούν όλα ομαλά και αυτή η χρονιά να είναι κερδοφόρα
για τον εμπορικό, αλλά και τον παραγωγικό τομέα.

Τ.Ο.





ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2019 ● ΤΕΥΧΟΣ 248



42 ΠΟΡΕΙΑ ΠΡΟΪΟΝΤ ΩΝ








ΜΗΛΑ – ΕΥΡΩΠΗ

ΟΙ ΠΡΟΒΛΕΨΕΙΣ ΤΗΣ PROGNOSFRUIT

ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΜΗΛΩΝ ΣΤΗΝ ΕΎΡΩΠΗ




Οι εκπρόσωποι των μεγαλύτερων παραγωγικών χωρών μήλου συναντήθηκαν στο Alden Biesen του Βελγίου, στις 8 Αυγού-
στου 2019, κατά τη διάσκεψη της Prognosfruit και ανακοίνωσαν τις εκτιμήσεις για την ευρωπαϊκή καλλιέργεια μήλων το 2019.



χειμώνας, ο κρύος και υγρός Μάιος, ο όψιμος
παγετός, ο ηλιόλουστος και ζεστός Ιούνιος και
τέλος, ο καύσωνας και η ξηρασία που επικρά-
τησαν κατά τον Ιούλιο, με τις απότομες μετα-
πτώσεις της θερμοκρασίας που οδήγησαν σε
χαμηλή ανθοφορία. Ωστόσο, τα γεγονότα αυ-
τά ήταν διάσπαρτα και οι επιπτώσεις τους δια-
φέρουν σημαντικά μεταξύ των διαφόρων πε-
ριοχών.

Πιο εύρωστη η παραγωγή στη Δυτική
Ευρώπη
Ένα γενικό σχόλιο για το μήλο είναι ότι η
καλλιέργεια στην ανατολική πλευρά της Ε.Ε.
έχει επηρεαστεί από το ψυχρό κύμα του Μαΐ-
ου, με απώλειες 44% σε σχέση με την παρα-
γωγή ρεκόρ του περασμένου έτους στην Πο-
λωνία. Στις περισσότερες χώρες παραγωγής
μήλων, ωστόσο, παρατηρήθηκαν μέτριες
μειώσεις ή σταθεροποίηση της καλλιέργειας,
Η πρόβλεψη της Prognosfruit για τις ευρω- ενώ η Γαλλία, η Ισπανία και η Πορτογαλία ση-
παϊκές καλλιέργειες μήλων το 2019, εκτιμά μειώνουν αύξηση της καλλιέργειάς τους. Από
ότι οι περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες ανα- την άποψη της ποιότητας, μπορεί να υπάρχουν
μένουν μια σχετικά μικρή καλλιέργεια μήλων προβλήματα με τα ηλιακά εγκαύματα και τα μι-
για την επόμενη σεζόν. Συγκεκριμένα, φέτος η Στις περισσότερες χώρες κρά μεγέθη. Συνολικά, εξακολουθεί να υφί-
παραγωγή μήλων στην Ε.Ε. θα είναι μικρότε- σταται άνοδος των αποθεμάτων στην Αγορά,
ρη και θα ανέλθει περίπου στους 10,5 εκατομ- παραγωγής μήλων, αλλά η καθυστερημένη έναρξη της σεζόν έως
μύρια τόνους, λόγω των αντίξοων καιρικών και δύο εβδομάδες, μπορεί να συμβάλει στην
φαινομένων, αλλά και της υπερπαραγωγής παρατηρήθηκαν μέτριες καλύτερη ισορροπία της Αγοράς.
του περασμένου έτους. Πρόκειται για μείωση μειώσεις ή σταθεροποίηση Η εκτίμηση των καλλιεργειών πρέπει να
της τάξης του 20% σε σύγκριση με το προη- πραγματοποιηθεί έναντι μιας περίπλοκης κα-
γούμενο έτος και 8% σε σύγκριση με τη μέση της καλλιέργειας, ενώ τάστασης στην Αγορά, δεδομένων των συ-
παραγωγή των τριών προηγούμενων ετών. νεχιζόμενων συνεπειών του ολοένα και πιο
Ωστόσο, όπως τονίζει η Prognosfruit, οι συ- η Γαλλία, η Ισπανία και προκλητικού παγκόσμιου εμπορικού πε-
γκρίσεις με τα προηγούμενα έτη πρέπει να η Πορτογαλία σημειώνουν ριβάλλοντος. Ως εκ τούτου, πρέπει να συ-
αντιμετωπιστούν με μεγάλη προσοχή, δεδο- νεχιστούν οι προσπάθειες ενίσχυσης της
μένης της εξαιρετικής διακύμανσης των τε- αύξηση της καλλιέργειάς τους κατανάλωσης. Το WAPA θα συνεχίσει να πα-
λευταίων δύο ετών. ρακολουθεί τις εξελίξεις της καλλιέργειας του
Εκτός από την αναμενόμενη μείωση της βόρειου ημισφαιρίου και θα εκδίδει ενημερώ-
παραγωγής μετά από μία χρονιά υπερπαρα- σεις όταν χρειάζεται.
γωγής, η φετινή εκτίμηση των καλλιεργει-
ών έχει επηρεαστεί από διάφορους παράγο-
ντες, μεταξύ των οποίων είναι ο γενικά ήπιος




ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2019 ● ΤΕΥΧΟΣ 248

1. Η ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΜΗΛΩΝ ΑΝΑ ΧΩΡΑ (Χ 1.000 ΤΟΝΟΥΣ)

Χώρα 2010 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 (εκτ.) 2019 -1 -2
Αυστρία 169 199 157 155 188 177 40 67 184 144 -22 48
Βέλγιο 288 305 220 220 318 285 234 88 231 229 -1 24
Κροατία 89 83 59 96 62 101 35 66 86 60 -30 -4
Τσεχία 103 79 118 121 131 156 139 102 145 113 -22 -12
Δανία 21 20 18 23 26 24 24 19 24 15 -38 -33
Γαλλία 1.579 1.701 1.169 1.576 1.444 1.674 1.515 1.424 1.477 1.652 12 12
Γερμανία 835 953 972 804 1.116 973 1.033 597 1.093 912 -17 0
Ελλάδα 254 305 242 236 245 242 259 231 301 275 -9 4
Ουγγαρία 488 301 750 585 920 522 498 530 782 452 -42 -25
Ιταλία 2.179 2.293 1.939 2.122 2.456 2.280 2.272 1.704 2.264 2.195 -3 6
Λετονία 12 8 9 15 10 8 10 8 14 11 -21 3
Λιθουανία 46 49 39 40 27 46 50 48 62 22 -65 -59
Ολλανδία 334 418 281 314 353 336 317 228 267 285 7 5
Πολωνία 1.850 2.500 2.900 3.170 3.750 3.979 4.035 2.870 4.810 2.710 -44 -31
Πορτογαλία 251 265 221 284 272 329 263 314 267 307 15 9
Ρουμανία 423 412 351 387 382 336 327 230 425 319 -25 -3
Σλοβακία 32 33 36 42 46 40 17 15 44 36 -18 42
Σλοβενία 66 73 45 56 68 71 12 6 72 47 -35 57
Ισπανία 486 507 391 464 505 482 495 480 476 542 14 12
Σουηδία 20 17 14 17 16 21 20 18 32 20 -38 -14
Ηνωμένο Βασίλειο 214 226 162 204 206 243 239 207 219 210 -4 -5
Σύνολο 9.740 10.746 10.095 10.929 12.541 12.326 11.834 9.251 13.275 10.556 -18 -6

2. Η ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΜΗΛΩΝ ΑΝΑ ΠΟΙΚΙΛΙΑ (Χ 1.000 ΤΟΝΟΥΣ)

Ποικιλία 2010 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 (εκτ.)2019 -1 -2
Annurca 34 35 35 35 40 35 35 35 40 40 0 9
Boskoop 60 73 58 58 85 77 71 34 66 59 -12 3
Braeburn 289 324 264 302 323 327 318 220 312 294 -6 4
Bramley 95 91 59 70 83 84 85 75 72 55 -24 -29
Cortland 50 70 40 25 25 26
Cox Orange 89 89 38 42 26 34 29 20 23 16 -30 -34
Cripps Pink 160 184 144 187 249 244 261 260 275 299 9 13
Elstar 362 453 353 346 431 399 387 265 357 355 -1 5
Fuji 251 261 212 311 321 338 288 290 332 339 2 12
Gala 989 1.137 1.111 1.204 1.318 1.382 1.312 1.271 1.467 1.467 0 9
Gloster 112 148 187 196 201 183 197 166 190 146 -23 -21
Golden Delicious 2.413 2.628 2.286 2.535 2.677 2.534 2.406 1.911 2.403 2.327 -3 4
Granny Smith 342 413 302 361 383 405 384 363 393 377 -4 -1
Idared 619 692 986 1.069 1.192 1.129 965 629 1.177 552 -53 -40
Jonagold 544 652 475 500 644 633 567 298 577 431 -25 -10
Jonagored 180 194 367 341 491 519 539 335 563 228 -60 -52
Jonathan 282 242 201 178 193 143 123 108 164 95 -42 -28
Lobo 60 100 50 30 30 31
Morgendurf/impera 81 61 53 57 74 46 49 54 58 57 -2 6
Pinova 27 37 43 62 79 119 104 85 155 151 -3 31
Red Delicious 663 680 541 597 675 643 632 558 737 656 -11 2
Red Jonaprince 29 33 48 53 98 104 156 114 371 204 -45 -5
Reinette Grise du 101 108 73 121 126 134 108 83 142 129 -9 16
Shampion 257 327 423 457 494 513 522 416 569 466 -18 -7
Spartan 6 6 6 6 6 6 4 3 5 4 -22 -3
Stayman 18 17 12 18 14 14 14 8 7 6 -23 -41
Άλλες νέες ποικιλίες 134 152 100 152 165 207 213 209 344 377 10 48
Άλλες ποικιλίες 1.495 1.541 1.377 1.358 1.808 1.713 1.735 1.192 2.127 1.229 -42 -27
Ligol 250 260 290 303 330 250 350 200 -43 -35
Σύνολο 9.742 10.748 10.094 10.932 12.541 12.325 11.834 9.252 13.276 10.559 -20 -8

(1) Ποσοστιαία διαφορά μεταξύ εκτίμησης 2019 και παραγωγής 2018 (2) Ποσοστιαία διαφορά μεταξύ εκτίμησης 2019 και μ.ο. παραγωγής 2016/18



ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2019 ● ΤΕΥΧΟΣ 248

44 ΠΟΡΕΙΑ ΠΡΟΪΟΝΤ ΩΝ




































«ΕΙΜΑΣΤΕ ΕΎΧΑΡΙΣΤΗΜΕΝΟΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΎΘΎΜΗΣ ΜΠΑΛΑΝΗΣ


ΠΟΡΕΙΑ ΤΩΝ KIKU ΤΗΝ ΠΡΩΤΗ ΧΡΟΝΙΑ» ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ
ΤΟΥ ΑΣΕΠΟΠ ΒΕΛΒΕΝΤΟΥ




Με θετικό τρόπο αποτιμά την πρώτη σεζόν διακίνησης των μήλων Kiku από το δίκτυο του ΑΣΕΠΟΠ Βελβεντού,
ο Διευθυντής του, κος Ευθύμης Μπαλάνης, ο οποίος μας περιγράφει τους στόχους που θέτει για τη συνέχεια
ο Συνεταιρισμός, για την ευρύτερη διάδοση του νέου του brand.



Κύριε Μπαλάνη, πώς αποτιμά ο ΑΣΕΠΟΠ Βελ- το μήλο από το ράφι χωρίς ενδοιασμούς, λόγω Αγορά, είναι εντυπωσιακά και είναι επόμενο
βεντού την πρώτη χρονιά διακίνησης των μή- τη προέλευσης του μήλου από το εξωτερικό. να κοιτάμε και άλλες παρόμοιες δραστηριό-
λων Kiku στην Ελλάδα από το δίκτυό του; τητες που μπορούμε να αναπτύξουμε με άλλα
Ήταν η πρώτη μας χρονιά και για αυτό ήταν Έχετε κάποιους ιδιαίτερους στόχους για τη νέα brand. Το μήλο συνεχίζει να βρίσκεται αυτήν
και δοκιμαστική περισσότερο. Όμως, πήγα- σεζόν; τη στιγμή στην προσοχή μας, αλλά δεν μπο-
με αρκετά καλά και τα μηνύματα που λάβα- Αυτό που σχεδιάζουμε και εξετάζουμε πώς ρούμε αυτή τη στιγμή να μιλήσουμε για κάποιο
με από τους πελάτες μας ήταν θετικά, καθώς θα το υλοποιήσουμε, είναι να συνεργαστούμε συγκεκριμένο, προχωρημένο σχέδιο.
έμειναν ικανοποιημένοι από την ποιότητα με περισσότερους Έλληνες παραγωγούς για
των καρπών και τις πωλήσεις που σημείω- την καλλιέργεια του Kiku, πάντα υπό τους αυ- Κλείνοντας, θέλετε να μας κάνετε ένα σχόλιο
σαν. Επιπλέον, περιθώριο στην Αγορά υπάρχει στηρούς όρους ποιότητας που θέτουν ο ΑΣΕ- για το επερχόμενο Διεθνές Συνέδριο Μήλου,
μεγάλο - και για τη σεζόν που ξεκινά, λοιπόν, ΠΟΠ Βελβεντού και η Kiku Europe. Στόχος που θα λάβει χώρα στην έκτη Freskon, 2-4
έχουμε κάθε λόγο να ευελπιστούμε σε αύξη- μας είναι με αυτήν την κίνηση να έχουμε για Απριλίου;
ση των ποσοτήτων μήλων Kiku που θα διακι- μεγαλύτερο χρονικό διάστημα αποθέματα μή- Μία συλλογική δράση για το μήλο, όπως
νήσουμε, τόσο μέσω Λαχαναγορών, όσο και λων Kiku ελληνικής καλλιέργειας - και αυτό, ένα Συνέδριο, είναι κάτι που ομολογουμένως
μέσω supermarket. φυσικά, δεν αφορά αποκλειστικά στη νέα σε- χρειάζεται ο ελληνικός Κλάδος. Η διοργά-
ζόν, αλλά και τις επόμενες. νωση της Freskon έχει αποδείξει επανειλημ-
Δουλέψατε και με μήλα Kiku εισαγωγής; Είδατε μένα, με όποιο προϊόν και αν έχει ασχοληθεί
κάποια διαφορά μεταξύ αυτών και των ελληνι- Από τη δουλειά σας με brand προϊόντα, έχετε στα προηγούμενα Συνέδριά της, ότι μπορεί
κών μήλων Kiku; αποκομίσει λοιπόν αρκετή - και μάλιστα θετική να προσφέρει ένα πολύ καλό πεδίο συζήτη-
Ναι, από τον Απρίλιο και μετά, οπότε και τε- εμπειρία; Μετά από αυτά, έχει ο ΑΣΕΠΟΠ Βελ- σης και ανάδειξης ουσιαστικών ζητημάτων.
λείωσαν τα εγχώρια αποθέματα σε μήλα Kiku, βεντού σχέδια ώστε να εντάξει και άλλα τέτοια Φέτος, λόγω της επιλογής του μήλου, έχου-
κάναμε εισαγωγές από Γερμανία και Ιταλία. Η προϊόντα στη φαρέτρα του; με διπλό ενδιαφέρον να δούμε τι μας επιφυ-
ποιότητα, φυσικά, ήταν και πάλι υψηλή και το Όντως, τα αποτελέσματα που μετράμε από λάσσει και, λόγω του καλού παρελθόντος,
brand ποιότητας Kiku ήταν αρκετό ώστε ο κα- τα μήλα Kiku - και ιδιαίτερα από τα ροδάκινα έχουμε κάθε λόγο να περιμένουμε σπουδαία
ταναλωτής να απλώνει το χέρι και να παίρνει Velvita, τα οποία έχουν εδραιωθεί γερά στην πράγματα.

ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2019 ● ΤΕΥΧΟΣ 248



46 ΠΟΡΕΙΑ ΠΡΟΪΟΝΤ ΩΝ








«ΣΤΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΜΗΛΑ

ΦΕΤΟΣ ΕΙΝΑΙ ΕΝΤΟΝΗ Η ΜΙΚΡΟΚΑΡΠΙΑ»




Την αφετηρία της νέας σεζόν των ελληνικών μήλων σχολιάζει με συνέντευ-
ξή του στα Φρουτονέα, ο κος Αλέξανδρος Πουλής, ιδιοκτήτης της Εταιρείας
ΠΟΥΛΗΣ Α.Ε. Όπως αναφέρει, η μικροκαρπία από την έλλειψη βροχών, απο-
τελεί το χαρακτηριστικό γνώρισμα της ελληνικής παραγωγής μέχρι αυτήν τη
στιγμή.









ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΠΟΎΛΗΣ

ΙΔΙΟΚΤΗΤΗΣ ΤΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ
ΠΟΥΛΗΣ Α.Ε.


Κύριε Πουλή, σε τι επίπεδο βρίσκονται τα
αποθέματα μήλων της περασμένης σεζόν; Θα
υπάρξει αλληλοεπικάλυψη με τα μήλα της νέας
σεζόν;
Όχι, τα αποθέματα των περσινών μήλων
έχουν σχεδόν τελειώσει και τα ελάχιστα που
έχουν πλέον απομείνει δεν είναι δυνατό να
επηρεάσουν την Αγορά της καινούριας σε-
ζόν, καθώς στην ουσία δεν θα «συναντη-
θούν» με τα φρέσκα μήλα.

Στην περιοχή σας, πότε ξεκινήσατε τη συγκο-
μιδή των νέων, κόκκινων μήλων;
Η συγκομιδή φέτος στην Αγιά είναι όψιμη,
καθώς, ενώ πέρυσι είχαμε κάνει τις πρώτες Δεν φοβόμαστε
κοπές από τις 16 Αυγούστου, φέτος ξεκι- Όσον αφορά στις τιμές, κυμαίνονται περί-
νήσαμε στις 26 Αυγούστου. Φυσικά, οι πο- τον ανταγωνισμό με τις άλλες που στα 40-50 λεπτά για τον παραγωγό.
σότητες των μήλων που κόβονται αυτήν τη
στιγμή είναι μικρές και προορίζονται για την παραγωγικές χώρες Κλείνοντας, θα θέλατε να προσθέσετε κάτι
άμεση κατανάλωση. Ο κύριος όγκος της πα- και πιστεύουμε ότι η ελληνική άλλο;
ραγωγής, όμως, που προορίζεται για απο- Είναι επιτακτική η ανάγκη βροχής, ώστε
θήκευση, θα ξεκινήσει στα μέσα Σεπτεμ- παραγωγή θα αντεπεξέλθει τα δέντρα να απορροφήσουν νερό και οι
βρίου. Τέλος, είχαμε και τη συγκομιδή στις καρποί να αποκτήσουν μεγαλύτερο μέγε-
πρώιμες ποικιλίες κίτρινων μήλων, όπως στις απαιτήσεις των Αγορών θος. Το άνυδρο καλοκαίρι που πέρασε, δεν
τα Ozark Gold. και των ιδιαίτερων πελατών μας βοήθησε καθόλου σε αυτόν τον τομέα.
Πάντως, δεν φοβόμαστε τον ανταγωνι-
Πώς κρίνετε την ποιότητα της παραγωγής της της σμό με τις άλλες παραγωγικές χώρες και
νέας σεζόν και πού βλέπετε να κυμαίνονται οι πιστεύουμε ότι η ελληνική παραγωγή θα
τιμές; αντεπεξέλθει στις απαιτήσεις των Αγορών
Από ποιοτικής πλευράς, σίγουρα πρό- και των ιδιαίτερων πελατών της.
κειται για μία σεζόν με έντονη μικροκαρπία.
Αυτό βλέπουμε μέχρι στιγμής στα κτήματα.



ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2019 ● ΤΕΥΧΟΣ 248

«ΛΙΓΟΤΕΡΑ ΤΑ ΜΗΛΑ ΤΗΣ ΚΑΣΤΟΡΙΑΣ,

ΑΛΛΑ ΜΕ ΠΟΛΎ ΚΑΛΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑ»



Τις εκτιμήσεις του για τη φετινή σεζόν των μήλων της Καστοριάς αναλύει στα
Φρουτονέα, ο κος Δημοσθένης Μωυσίδης, Πρόεδρος της ΓΕΟΚ Καστοριάς.















ΔΗΜΟΣΘΕΝΗΣ ΜΩΎΣΙΔΗΣ

ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΤΗΣ ΓΕΟΚ ΚΑΣΤΟΡΙΑΣ




Κύριε Μωυσίδη, σε τι φάση βρίσκεται αυτήν τη
στιγμή η συγκομιδή των μήλων στην Καστοριά; χώρες, πώς εκτιμάτε ότι θα εξελιχθεί;
Την τελευταία εβδομάδα του Αυγούστου Η μείωση της παραγωγής που θα έχουν φέ-
ξεκινήσαμε να μαζεύουμε τα μήλα Gala, από τος οι Βόρειες Ευρωπαϊκές Χώρες, είναι στοι-
τα οποία έχουμε φυτέψει πολλές ποικιλίες - χείο που λειτουργεί ως πλεονέκτημα για εμάς.
και παλιές και νέες - και μέχρι τα μέσα Σεπτεμ- Η χρονιά θα είναι όψιμη, κα- Παράδειγμα, λόγω της εξαγωγικής δραστηρι-
βρίου θα έχουμε τελειώσει. Υπολογίζουμε ότητας της Πολωνίας, είχαμε απώλειες στις
πως η παραγωγή τους θα είναι ανάμεσα στους θώς η συγκομιδή θα καθυ- Αγορές της Κεντρικής Ασίας, όπως το Καζακ-
300 με 400 τόνους, αλλά δεν είμαστε και πολύ στερήσει γύρω στις 10 μέρες. στάν και άλλες χώρες που είναι νότια της Ρω-
ευχαριστημένοι από το χρωματισμό τους, ενώ σίας, αλλά φέτος, με τις απώλειες στην πο-
κάποια μήλα έχουν μαυρίσει - και αυτό δεν εί- Παρ’ όλα αυτά, η καλλιέργεια λωνική παραγωγή, είναι μια καλή ευκαιρία για
ναι καλό για την πώλησή τους στην Αίγυπτο, εξελίσσεται πολύ καλά, φαί- εμάς, να επανακαταλάβουμε το χαμένο έδα-
που αποτελεί και την κύρια Αγορά για εμάς. φος.
νεται ότι θα έχουμε καλούς
Για τις υπόλοιπες κόκκινες ποικιλίες, πώς έχει Κλείνοντας, υπάρχει κάτι άλλο που θα θέλατε
μέχρι στιγμής η κατάσταση; καρπούς και, αν βοηθήσει και να προσθέσετε;
Καταρχήν, η χρονιά θα είναι όψιμη, καθώς η ο καιρός -με βροχή - τότε τα Ναι, ότι πρέπει να μπει τέλος πια στην απα-
συγκομιδή τους θα καθυστερήσει γύρω στις ράδεκτη κατάσταση με τα «στέκια» και τις «πα-
10 μέρες. Παρ’ όλα αυτά, η καλλιέργειά τους πράγματα θα είναι τέλεια ράγκες» που εμπορεύονται τα μήλα της περι-
εξελίσσεται πολύ καλά, φαίνεται ότι θα έχου- οχής μας χωρίς παραστατικά και χωρίς να
με καλούς καρπούς και - αν βοηθήσει και ο φροντίζουν καθόλου για την ποιότητά τους.
καιρός - με βροχή, τότε τα πράγματα θα είναι Πέρα από το βλαπτικό ανταγωνισμό που ανα-
τέλεια.
πτύσσεται σε βάρος των παραγωγών που
δουλεύουν με το γράμμα του νόμου, προκα-
Σε τι όγκο εκτιμάτε ότι θα ανέλθει η παραγωγή; λείται και δυσφήμιση και απώλεια πελατών.
Η παραγωγή στο Νομό Καστοριάς θα κυ-
μανθεί στους 40.000 τόνους. Δηλαδή, θα είναι Έχουμε περιστατικά, όπου πελάτες μας σε
άλλες χώρες, μας κάνουν παράπονα ότι έλα-
μειωμένη - και μάλλον οφείλεται στη σκόνη βαν κάκιστης ποιότητας μήλα, που υποτίθεται
από την Αφρική που έπληξε τις καλλιέργει- προέρχονται από εμάς, χωρίς εμείς να έχουμε
ες μήλου κατά τη φάση της ανθοφορίας τους.
καμία σχέση. Πρέπει επιτέλους η Πολιτεία να
βάλει τέλος σε αυτήν την κατάσταση.
Ο ανταγωνισμός με την παραγωγή από τις άλλες

48 ΠΟΡΕΙΑ ΠΡΟΪΟΝΤ ΩΝ








«ΘΑ ΕΙΝΑΙ ΛΙΓΑ ΦΕΤΟΣ ΤΑ ΚΑΛΑ ΠΟΛΩΝΙΚΑ ΜΗΛΑ»



Χωρίς άγχος υποδέχονται τη νέα σεζόν οι Πολωνοί διακινητές μήλων, σύμ-
φωνα με τον κo. Mohamed Marawan, CEO της πολωνικής Eταιρείας Sarafruit.
Παρά τις απώλειες της παραγωγής από τον ανοιξιάτικο παγετό, θα υπάρχουν
αρκετές ποσότητες για την προμήθεια των Aγορών καθόλη τη διάρκεια της
σεζόν, ενώ αναμένεται και μια ελαφριά αύξηση των τιμών πώλησής τους.





MOHAMED MARAWAN
CEO ΤΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ SARAFRUIT,
ΠΟΛΩΝΙΑ



Οι καλλιέργειες μήλων στην Πολωνία χτυπή-
θηκαν από τον παγετό και το χαλάζι πριν από
λίγο διάστημα. Μετά από τις εβδομάδες που
πέρασαν, είναι δυνατή μια ασφαλής αποτίμηση
των ζημιών;
Το μέγεθος των ζημιών ποικίλει από περιο-
χή σε περιοχή, όμως, γενικά μιλάμε για σοβα-
ρές καταστροφές, καθώς ο μέσος όρος των
ζημιών αποτιμάται στο 30-40% της παραγω-
γής που θα μπορούσαμε να έχουμε. και πάλι αποθέματα για να εξάγουμε, απλώς
αυτά θα είναι μικρότερα.
Δηλαδή, σε τι ύψος αναμένεται να φτάσει η
παραγωγή μήλων φέτος στην Πολωνία και τι Παρόλα αυτά, τα δεδομένα της πολωνικής πα-
εκτιμάτε για την ποιότητα των καρπών που επι- Στους 3.500.000 τόνους ραγωγής είναι αρκετά διαφορετικά, για να μην
βίωσαν των καιρικών φαινομένων; επέλθουν αλλαγές κάπου. Στο πεδίο των τιμών
Υπολογίζουμε πως ο όγκος της παραγωγής αναμένεται ο όγκος παραγω- για παράδειγμα, τι αναμένετε;
θα ανέλθει περίπου στους 3.500.000 τόνους, Ναι, θα υπάρξει μια άνοδος στις τιμές των
ενώ πέρυσι είχαμε πιάσει τους 5.000.000 τό- γής για τα πολωνικά μήλα πολωνικών μήλων. Από εκεί που πέρυσι οι τι-
νους. Όσον αφορά στην ποιότητα των μήλων, μές ex-factory ήταν στα 40 λεπτά το κιλό, φέ-
μετράμε και εκεί σοβαρά πλήγματα, καθώς της σεζόν 2019/2020, τος μπορεί να είναι στα 50 λεπτά. Πάντως, τα
περίπου το 40% της εναπομείνασας παραγω- με το 40% των καρπών πολωνικά μήλα θα συνεχίσουν να είναι φθη-
γής δεν πληροί χαρακτηριστικά που θα μπο- νότερα από τα ελληνικά και τα ιταλικά, τα
ρούσαν να την κατατάξουν στην πρώτη κατη- να χαρακτηρίζεται από διάφο- οποία είναι, γενικά, ανώτερης ποιότητας.
γορία ποιότητας.
ρα ποιοτικά προβλήματα Κλείνοντας τη συνέντευξή μας, τι θα μπορούσαν
Με όλα αυτά τα δεδομένα, θα υπάρξει έλλειψη να κάνουν λοιπόν οι Πολωνοί Παραγωγοί για
πολωνικών μήλων στις Αγορές ή μπορεί και να να βελτιώσουν τη θέση τους στον ανταγωνισμό;
χάσετε κάποιες από αυτές; Αναμφίβολα, θα πρέπει να σταματήσου-
Είμαστε ήσυχοι και δεν φοβόμαστε για κάτι με να κοιτάμε μονόπλευρα την ποσότητα και
από αυτά που λέτε. Ούτε έλλειψη πολωνικών να δώσουμε μεγαλύτερο βάρος στην ποιότη-
μήλων σε κάποια ποικιλία θα υπάρξει, ούτε τα. Είναι πολλά τα πράγματα που μπορούμε να
απώλεια Αγορών για εμάς. Για να σας δώσω βελτιώσουμε. Καταρχήν, να επιλέξουμε καλύ-
να καταλάβετε τι εννοώ: Την τελευταία εβδο- τερες ποικιλίες, όπως club ποικιλίες, να κά-
μάδα του Ιουλίου, τα αποθέματα πολωνικών νουμε μεταβούμε σε νέου τύπου οπωρώνες
μήλων έφταναν περίπου τους 300.000 τό- με μεγαλύτερη εκμηχάνιση της παραγωγής,
νους. Την αντίστοιχη εβδομάδα του 2020, πα- αλλά και να βελτιώσουμε τις καλλιεργητικές
ρά τη μείωση της παραγωγής μας, θα έχουμε φροντίδες στους οπωρώνες μας.


ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2019 ● ΤΕΥΧΟΣ 248