เอกสารแนบ 1
ราง
รายงานการถอดบทเรียน
การดําเนินงาน
ดานการพฒั นาเครอื ขายวทิ ยาศาสตรการแพทยชุมชน
ประจําป%งบประมาณ 2564
โดย
เครือขายศูนยวิทยาศาสตรการแพทย
คณะทํางาน วิทยาศาสตรการแพทยชุมชน
ศูนยวิทยาศาสตรการแพทยทงั้ 15 แหง
รายงานการถอดบทเรียน การดําเนินงานดานการพัฒนาเครือขายวิทยาศาสตรการแพทยชุมชน
ประจาํ ป&งบประมาณ 2564
ที่ปรึกษา
นางสาวอรทัย สุพรรณ ผูอํานวยการศูนยวิทยาศาสตรการแพทยท่ี 8 อุดรธานี
คณะบรรณาธิการ ศนู ยวิทยาศาสตรการแพทยที่ 2 พิษณุโลก
1. นางสาววิทิตา ไปบน ศูนยวิทยาศาสตรการแพทยท่ี 7 ขอนแกน
2. นางกมลทิพย จุตาทิศ ศนู ยวิทยาศาสตรการแพทยที่ 8 อุดรธานี
3. นางสาวชุลีพร จันทรเสนา ศนู ยวิทยาศาสตรการแพทยท่ี 11 สุราษฎรธานี
4. นายพงษธร ทองบุญ
คณะดําเนินงาน
คณะทํางานโครงการพัฒนาเครือขายวิทยาศาสตรการแพทยชุมชน ประจําปง% บประมาณ 2564
ศนู ยวิทยาศาสตรการแพทยทั้ง 15 แหง
คํานํา
เป<าหมายของการถอดบทเรียนผลการดําเนินงานแผนงานโครงการพัฒนาเครือขายวิทยาศาสตรการแพทย
ชุมชน ประจําป%งบประมาณ 2564 คือ การติดตาม และประเมินผลการทํางานอยางมีสวนรวม โดยใหความสําคัญ
กับการเปล่ียนแปลงเชิงพฤติกรรมท่ีมีสวนทําใหความเป?นอยูของคน ส่ิงแวดลอมที่เก่ียวของ การวางแผนงานท่ีใช
ความสัมพันธ หรือการปฏิบัติงานของผูท่ีเก่ียวของ โดยประยุกตใชกระบวนการทบทวนกอนปฏิบัติงาน (Before
Action Review : BAR) การทบทวนหลังปฏิบัติงาน (After Action Review : AAR) และ แผนทผี่ ลลัพธ (Outcome
mapping) เป?นเคร่ืองมือในการแลกเปลี่ยนเรียนรู สกัดความรู และจัดเก็บขอมูลที่จะชวยใหแผนงานหรือโครงการมี
กระบวนการเรียนรู และการพัฒนาตัวเองไดดีขึ้น ซ่ึงจะเนนที่ผลลัพธ (outcome) ในเชิงพฤติกรรมที่เกิดการ
เปลี่ยนแปลงหลงั เขารวมกิจกรรมของเป<าหมายมากกวาผลกระทบระยะยาว (impact)
รายงานการถอดบทเรียนโครงการพัฒนาเครือขายวิทยาศาสตรการแพทยชุมชน ฉบับนี้จัดทําข้ึนครั้งแรก
ดวยความคาดหวังวาจะเป?นประโยชน ขยายผลไปสูการปฏิบัติท่ีดีตอทานผูอาน และขอขอบคุณคณะผูบริหาร
ทกุ ทานท่ีอาํ นวยการ สนบั สนุนใหภารกิจนี้สําเร็จไดดวยดี รวมถึงคณะทํางานชุมชนนักปฏิบัติขบั เคลื่อนกระบวนงาน
วิทยาศาสตรการแพทยสูชุมชนทุกทาน มา ณ โอกาสนี้
คณะผูจัดทํา
กันยายน 2564
สารบัญ
หนา
1. สรุปบทเรียนการดําเนินงานวิทยาศาสตรการแพทยชมุ ชน 1
2. หลักสูตร อสม.หมอประจาํ บาน ดานวิทยาศาสตรการแพทย 3
3. การพัฒนาศูนยแจงเตือนภัย เฝา< ระวังและรับเรื่องรองเรียนป]ญหาผลิตภณั ฑสุขภาพในชุมชน 21
4. การพัฒนาผูประกอบการ ที่ยกระดับคุณภาพสินคา SMEs/OTOP สู Smart product
4.1 ดานเครื่องสําอางสมุนไพร 58
4.2 ดานอาหาร 81
ภาคผนวก 114
เอกสารอางอิง 115
สรุปบทเรียนการดําเนินงานวิทยาศาสตรการแพทยชุมชน
ความเป2นมา
การถอดบทเรียน เป?นการทบทวนความรูเกี่ยวกับการพัฒนาเครือขายวิทยาศาสตรการแพทยชุมชน และ
ป]จจัยที่สงผลตอความสําเร็จ และไมสําเร็จ ของการดําเนินงานการทํางานท่ีผานมา โดยวิธีการสกัดองคความรู และ
ประสบการณตรงของผูปฏิบัติงาน พรอมการจดบันทึกรายละเอียด ขั้นตอนของการปฏิบัติงาน ผลการปฏิบัติงาน
และองคความรูใหมๆที่เกิดข้ึนระหวางทาง นํามารวบรวม สังเคราะห และปรับปรุงการดําเนินงานใหบรรลุตาม
วัตถุประสงค หรือเผยแพรเพือ่ การพฒั นาและขยายผลตอไป
การพัฒนาเครือขายวิทยาศาสตรการแพทยชุมชน เป?นแนวคิดการนําองคความรูและเทคโนโลยีดาน
วิทยาศาสตรการแพทยจากหองปฏิบัติการสูชุมชน รวมถึงองคกรภายนอกทั้งหนวยงานภาครัฐและเอกชน ภายใต
คุณภาพและมาตรฐานการปฏิบัติที่ดีของแตละองคความรู ท่ีเกิดจากกลุมนักวิทยาศาสตรการแพทยดานคุมครอง
ผูบริโภค (CoP :CMS) รวมดําเนินการสะสมมาไมนอยกวา 5 ป% โดยมีภาคีเครือขายสุขภาพเขามามีสวนรวมในการ
ขับเคลื่อนท้ังภาครัฐ เอกชน และประชาชน เกดิ ผลลัพธที่เป?นรูปธรรม หากแตจะมรี ูปแบบ และวธิ ีการที่แตกตางกัน
ตามสภาพ ความซับซอนของป]ญหา โครงสรางวัฒนธรรมทางสังคม และความตองการของแตละชุมชน ซึ่ง
แหลงขอมูลไดจากองคความรูจริงทั้งทฤษฎี กฎหมาย กฎระเบียบ ขอบังคับ ผสมผสานองคความรูเดิมท่ีฝ]งลึก
ในตวั บุคคล ผานประสบการณของผูที่มีสวนไดสวนเสียหรือหนวยงานทั้งทางตรง และผูสนับสนุน นาํ มารอยเรียงเป?น
องคความรูใหมและถายทอดตอๆกันมาจากรุนสูรุน ดังนั้น เพ่ือใหไดทราบวา การดําเนินงานท่ีผานมาไดเรียนรูอะไร
จากการทํางาน ไดใชองคความรูใดไปบางสําหรับการพัฒนา ไดสรางองคความรูใหมอะไรท่ีทํา และไดถายทอดองค
ความรูนี้สูใครบาง และมีใครไดนําไปปฏิบัติแลวบาง จึงไดนํามาแลกเปลี่ยน เรียนรูและสรุปเป?นบทเรียน อันจะ
นําไปสูการสรางนวัตกรรมการจัดการความรูดานวิทยาศาสตรการแพทยชุมชนเพ่ือการคุมครองผูบริโภค และ
เสริมสรางศักยภาพบุคลากรผูปฏิบัติงานดานวิทยาศาสตรการแพทยชุมชน ในการป<องกันโรคเพ่ือความม่ันคงทาง
สุขภาพ รวมกนั ตอไปในอนาคต
1
กรอบแนวคิดการถอดบทเรียน ความสาํ เร็จที่ผานมาในงานดานวิทยาศาสตรการแพทยชมุ ชน
ทบทวนความรูที่ใช /
จัดทาํ แผนปฏิบัติ
1.หลักสูตร อสม.หมอประจาํ บาน ดานวทิ ยาศาสตรก% ารแพทย%ชุมชน
2.ผูประกอบการ ที่ยกระดับคุณภาพสินคา SMEs/OTOP ส2ู Smart product
ถอดบทเรียน BAR , AAR OM
.องคความรู/ชุดความรู
2.เทคโนโลยี
3.สอื่ เผยแพร/ประชาสัมพันธ
ความสําเร็จทไ่ี ดในงานดานวิทยาศาสตรการแพทยชุมชน
การนําองคความรู เทคโนโลยี และนวัตกรรมที่ไดจากกระบวนงานทางหองปฏิบัติการ ไปประยุกตใช
ตอยอด และเผยแพรสูชุมชน ผานองคกรหนวยงานภายนอกไดอยางมีประสิทธิภาพ นั้น ยอมเกิดจากความเขาใจ
ยอมรับ และการไดรับรวมมือท่ีดี มีความพรอมในการบูรณาการ สงเสริม สนับสนุนตามภารกิจของภาคี เครือขาย
ซึ่งแตละแหงจะมีการตอบสนองตอมูลเหตุของป]ญหาท่ีสงผลกระทบตอสุขภาพ หรือเหตุบงชี้ความเสี่ยงอันจะเกิด
ความรุนแรงตอสุขภาพของประชาชนในอนาคต ป]ญหาน้ีอาจจะเกิดเฉพาะบางพื้นท่ีหรือหลายพ้ืนท่ี ซึ่งแตละพ้ืนท่ี
จะมีวธิ ีการจัดการป]ญหาทแ่ี ตกตางกัน ดงั นัน้ ผลลัพธท่ีไดยอมแตกตางกันตามวัตถุประสงคของพ้ืนท่ีน้ันๆ
การประเมินความสําเร็จของการดําเนินงานดานวิทยาศาสตรการแพทยชุมชน วดั จากพฤตกิ รรมของภาคี
เครือขายทั้งภายนอกและภายในที่แสดงออกอยางอิสระระหวางดําเนินการแตละขั้นตอนของโครงการที่กอใหเกิด
ความสําเร็จและไมสําเร็จตามวัตถุประสงคของกิจกรรม ผูดําเนินงานแตละหนวยงานไดทบทวน การทํางานตาม
แผนในแตละกิจกรรมตามขั้นตอน จดบันทึกเหตุการณที่เกิดข้ึนระหวางดําเนินงาน วิเคราะหหาสาเหตุ และป]จจัยที่
สงผลตอความสําเร็จที่กลั่นกรองดวยความคิดท่ีเป?นอิสระ และรอยเรียงเป?นประเด็นท่ีเป?นประโยชนสําหรับการ
ทาํ งานแบบบูรณาการท่ีตองมีภาคีเครอื ขายรวมงาน จาํ แนกตามประเด็นการศกึ ษา ดงั น้ี
2
ผลการดําเนินงาน (เชิงปริมาณและเชงิ คุณภาพ)
ผลการดําเนินงานเชิงปริมาณ พบวาผลของฐานขอมูลศูนยแจงเตือนภัยฯ และการประเมินศักยภาพศูนยแจง
เตือนภัย ฯ ดําเนินการได จํานวน 23 แหง (รอยละ 85.19) ผานเกณฑของกรมวิทยาศาสตรการแพทย และผลของ
ฐานขอมูล อสม.วิทยาศาสตรการแพทยชุมชน สามารถดําเนินการไดสําเร็จ จํานวน 233 อสม. และ อสม.ท่ีไดรับ
การบรรจุในฐานขอมูลเป?น อสม.ที่ผานการอบรมตามหลักสูตรของกรมวิทยาศาสตรการแพทย ท้ังภาคทฤษฎีและ
ภาคปฏบิ ัติ มคี ุณสมบตั ิเพียงพอที่จะไดรับปลอกแขน อสม.วิทยาศาสตรการแพทยชุมชน
ผลการดําเนินงานเชิงคุณภาพ พบวา การจัดสงแบบประเมินให รพ.สต./สอน. น้ัน รวมถึงจากการสัมภาษณ
ทางโทรศัพท การสื่อสารทางไลนและการสังเกตจากการตอบกลับขอมูล พบวาการดําเนินการจะลาชาเนื่องมาก
จาก ภาระงานของบุคลากรที่มมี ากขึ้น การสือ่ สารโดยการสงไปรษณียทําใหเอกสารหาย รพ.สต./สอน. ไมไดรับแบบ
ประเมนิ แบบประเมินท่ีใหลงขอมูลมาก จงึ มขี อเสนอแนะใหขอมูลท่ีใหประเมินงายข้ึน และสามารถดําเนินการไดไม
เฉพาะบคุ คล ใหมชี องทางการสื่อสารไดสะดวก ชดั เจนและรวดเร็ว
โดยสรุปพบวา อสม.วิทยาศาสตรการแพทยชุมชน มีความยินดีในการใหความรวมมือดําเนินโครงการตอไป
และนอกจากนั้น ความรทู เ่ี พิ่มข้ึนที่ใชในการเฝา< ระวัง ดแู ลผูปวy ยโควิด-19 ก็เป?นอกี หน่งึ ความรูที่จะไดไป
แรงบันดาลใจ/ปEจจัยทที่ ําใหสําเร็จ
ป]จจัยท่ีทําใหเกิดความสําเร็จ เกิดจากความสัมพันธอันดีระหวางศูนยวิทยาศาสตรการแพทยและเครือขาย
ตาง ๆ ในเขตพื้นท่ีรับผิดชอบ ผานการดําเนินงานรวมกันในการพัฒนาศูนยแจงเตือนภัยฯ และพัฒนา อสม.
วิทยาศาสตรการแพทยชุมชน อยางตอเน่ือง ทําใหไดรับความไววางใจ ไดรับความรวมมือในการดําเนินงานตาง ๆ
เปน? อยางดี
ประโยชนท่ีไดรับ
1. ชมุ ชนสามารถเฝา< ระวังและจัดการป]ญหาผลิตภัณฑสขุ ภาพท่ีไมปลอดภัยในชุมชนไดดวยตนเอง
2. ประชาชนมีความรอบรู รูเทาทันผลิตภัณฑสุขภาพท่ีไมปลอดภัย สามารถเลือกบริโภคผลิตภัณฑไดอยาง
เหมาะสม ลดความเสี่ยงจากการเจ็บปyวยหรือการเกิดโรคจากการบริโภคผลิตภัณฑสขุ ภาพท่ีไมปลอดภัย
แนวทางการพัฒนาเครือขายวทิ ยาศาสตรการแพทยชุมชนในป&งบประมาณ 2565
การพฒั นาในป% 2565 ควรจะดาํ เนินการรักษาสภาพเครอื ขายศูนยแจงเตือนภัย ฯ และสรางเครอื ขาย อสม.
วิทยาศาสตรการแพทยชมุ ชน ที่พฒั นาไวแลวใหมีคุณภาพอยางตอเน่ือง และนอกจากนั้นเครือขายศูนยแจงเตือนภัย
ฯ ใหม ทพ่ี ัฒนาในป% 2564 แตไมไดอยูในทะเบียนรายชื่อจึงควรนาํ โครงการป% 2565 ใหมีเครอื ขายเพิ่มข้ึน
เน่ืองจากสถานการณการแพรระบาดของโรค Covid-19 ทําใหเจาหนาท่ี และ อสม. ไมมเี วลาเพียงพอท่ีจะ
มาดาํ เนนิ งานคุมครองผูบรโิ ภคเพม่ิ เติม ควรจดั ชวงเวลาที่เหมาะสม (ไตรมาสที่ 1 ของป%งบประมาณ)
ผูรับผิดชอบ นายอุกฤษฎ สุกใส ศูนยวิทยาศาสตรการแพทยที่ 1/1 เชียงราย โทร. 08 4885 7102
36
เขตสุขภาพท่ี 3 :
การพัฒนาเครือขายศูนยแจงเตอื นภัย เฝ]าระวงั และรับเร่ืองรองเรียนปEญหาผลิตภัณฑ
ความเป2นมา :
ป]ญหาผลิตภัณฑสุขภาพที่ไมมีคุณภาพและอาจกอใหเกิดอันตรายตอผูบริโภค มีการแพรกระจายเขาถึงชุมชน
ไดทุกทิศทุกทาง ทั้งจากรถเร ตลาดนัด รานคาชุมชน ขายตรง สถานีวิทยุชุมชน อินเตอรเน็ต ชาวบานจึงอาจตกเป?น
เหยอื่ โดยรูเทาไมถงึ การณ ตองสญู เสียทรัพยสิน เกดิ การเจบ็ ปวy ยหรือเสียชีวิตจากโรคราย กรมวิทยาศาสตรการแพทย
ไดคิดคนเทคโนโลยีชุดทดสอบอยางงายเพ่ือตรวจหาสารอันตราย และแอพพลิเคช่ัน กรมวิทย with you เพื่อให
ชุมชนสามารถใชป<องกันและแกไขป]ญหาดังกลาวในเบ้ืองตนไดเอง โดยศูนยวิทยาศาสตรการแพทยท่ี 3 นครสวรรค
ไดถายทอดเทคโนโลยีดังกลาวใหกับหนวยบริการปฐมภูมิในพ้ืนท่ีเขตสุขภาพท่ี 3 ภายใต “โครงการพัฒนาเครือขาย
วิทยาศาสตรการแพทยชุมชน” มี อสม.วิทยาศาสตรการแพทยชุมชน มีการจัดต้ังหองปฏิบัติการวิทยาศาสตร
การแพทยชุมชน สามารถตรวจคัดกรองผลิตภัณฑสขุ ภาพในชุมชน เกิดชมุ ชนตนแบบท่ีสามารถเฝา< ระวังภัยผลิตภัณฑ
สุขภาพอันตรายไดดวยตนเอง จากการจดั เก็บขอมูลผลการตรวจและคืนขอมูลใหกับประชาชนและผูจําหนายสินคาใน
ชุมชนไดทันทวงที ผานศูนยเตือนภัยเฝ<าระวังรับเรื่องรองเรียน ฯ เกิดการปรับเปล่ียนพฤติกรรม เกิดมาตรการใน
ชุมชน มีการจัดทําแผนเพ่ือเฝ<าระวัง ป<องกัน และแกไขป]ญหาในชุมชนรวมกัน เกิดการเปลี่ยนแปลงรูปแบบงาน
คุมครองผูบริโภคดานผลิตภัณฑสุขภาพโดยมีชุมชนเป?นศูนยกลาง คนในชุมชนมีสวน “รวมคิด รวมตัดสินใจ รวม
ปฏิบตั ิ รวมประเมินผล และรวมรับประโยชน”มีภูมิตานทานไมตกเป?นเหยื่อของผลิตภัณฑอันตราย ในปง% บประมาณ
พ.ศ.2564 กรมวิทยาศาสตรการแพทยยังคงดําเนินโครงการพัฒนาเครือขายวิทยาศาสตรการแพทยชุมชน โดยมี
วัตถุประสงคใหศูนยแจงเตือนภัยเฝ<าระวังและรับเรื่องรองเรียนป]ญหาผลิตภัณฑสุขภาพในชุมชน (ศูนยท่ีจัดตั้งแลว)
สามารถรกั ษาสภาพและมศี ักยภาพในการเฝ<าระวงั ผลิตภัณฑสุขภาพท่ีไมปลอดภัยในชมุ ชน
วธิ ีดําเนินการ /ลําดับข้ันตอน
1. ประชุมรวมกับชุมชนนักปฏิบัติ วิทยาศาสตรการแพทยชุมชน (CoP : Com Med Sci.) ของ
กรมวิทยาศาสตรการแพทยเพื่อรวมวางแผนการดําเนินงาน
2. ประชุมสื่อสาร วางแผนการดําเนินงานรวมกับผูรับผิดชอบและผูปฏิบัติของศูนยวิทยาศาสตรการแพทยท่ี 3
นครสวรรค
3. จดั ทําชุดองคความรแู ละแนวทางการประเมนิ เพื่อส่อื สารกับศูนยแจงเตือนภัยเป<าหมาย
4. มอบหมายผูรับผิดชอบเป?นพ่ีเลี้ยง เพ่ือพัฒนา/รักษาสภาพ และตรวจเยี่ยมประเมิน ศูนยแจงเตือนภัย
เปา< หมาย ครอบคลมุ พ้ืนท่ี 5 จงั หวัดในเขตสุขภาพท่ี 3
5. ปรบั แผนการสื่อสารและการประเมินเนื่องจากสถานการณการแพรระบาดของ COVID-19 ทาํ ใหผูปฏิบัติงาน
ในศนู ยแจงเตือนภัยฯ ไดแก เจาหนาท่ี และ อสม. มีภาระงานการคัดกรองและเฝ<าระวัง จึงตองใชวิธกี ารออนไลน ซ่ึง
ไดรับความกรุณาจาก ศูนยวิทยาศาสตรการแพทยที่ 8 อุดร ธานี ไดจัดทํา แบบประเมินออนไลนผาน google form
และ ศูนยวิทยาศาสตรการแพทยที่ 12/1 ตรัง ไดจัดทํา google form ฐานขอมูลศูนยแจงเตือนภัย ทําใหการเก็บ
ขอมูลและการประเมินเป?นไปตามแผน ทั้งนี้ เพื่ออํานวยความสะดวกแกศูนยแจงเตือนภัยฯ ไดจัดทํารางรูปแบบ
รายงาน ใหศูนยแจงเตือนภัยฯ รายงานเพ่ิมเติมเฉพาะขอมูลที่มีการเปลี่ยนแปลง และสามารถรายงานผานทาง
แอพพลเิ คช่ันไลนได 37
ผลการดําเนินงาน
ศนู ยแจงเตือนภัยสามารถรกั ษาสภาพและผานการประเมิน จํานวน ๓๒ แหง จากเป<าหมาย ๔๓ แหง คิด
เป?นรอยละ ๗๔ รายละเอียดดังนี้
ศูนยแจงเตือนภัยระดับเขมแข็ง จํานวน ๘ แหง
ศนู ยแจงเตือนภัยระดับ พัฒนา จํานวน ๒๔ แหง
แรงบันดาลใจ/ปEจจัยท่ีทําใหสําเร็จ :
ความมงุ มั่น ความผูกพัน ความตั้งใจ ของภาคีเครอื ขาย ทั้ง ชมุ ชนนกั ปฏิบัติ Com Med Sci ของ
กรมวิทยาศาสตรการแพทย และ ภาคีเครอื ขายในพื้นที่ ไดแก ผูรับผิดชอบศูนยแจงเตือนภัย อสม. และ ศูนย
สนับสนุนบริการสุขภาพที่ 3 นครสวรรค
ผลผลิตท่ีเป2นองคความรู/ชุดความรู/หนังสือ/CD/ชุดส่ือใหความรู/สือ่ วิดทิ ัศน/นวัตกรรมอ่ืนๆ/เทคนิคที่เกิดขึ้น
จาก การปรับปรุงกระบวนงาน) (ที่มีการรวบรวมเป2นชุด เป2นเลม อยางเป2นระบบ)
ชุดความรู : การพัฒนาเครือขายวิทยาศาสตรการแพทยชมุ ชน
ประโยชนท( ี่ได$รบั
ต+อองค(กร: สามารถดําเนินงานไดบรรลุเปWาหมายตามแผนปฏิบัติราชการประจาํ ปb
ตอ+ สงั คม : การส2งเสริมสนับสนุนองค%ความรดู านวทิ ยาศาสตร%การแพทย%ให อ.ส.ม. สามารถใชชุดทดสอบ
อย2างง2ายในการคดั กรองและตรวจสอบความปลอดภัยผลติ ภัณฑ%สุขภาพ สอนการใชงานแอพพลิเคชั่น ศูนย%แจงเตือน
ภยั เฝWาระวังและรับเร่อื งรองเรียนป`ญหาผลิตภัณฑ%สุขภาพในชมุ ชนสามารถรักษาสภาพและดาํ เนินการไดดวยตนเอง
ประชาชนในชุมชนเปาW หมายมีความรอบรู รูเท2าทันผลติ ภัณฑ%สขุ ภาพทไ่ี ม2ปลอดภัย สามารถเลอื กบรโิ ภคผลติ ภัณฑ%ได
อยา2 งเหมาะสม ลดความเสีย่ งจากการเจ็บปhวยหรือการเกิดโรคจากการบริโภคผลิตภัณฑ%สุขภาพที่ไม2ปลอดภัย
แนวทางการพฒั นาเครือข+ายวิทยาศาสตรก( ารแพทย(ชมุ ชนในป2งบประมาณ 2565
ปรับปรุงพัฒนาองคความรแู ละวิธกี ารถายทอดองคความรใู หเหมาะกับสถานการณการแพรระบาดของ
COVID-19 โดยใหสอดคลองกับความตองการของศูนยแจงเตือนภัยฯ ซง่ึ แตละพ้ืนท่ีอาจมคี วามตองการแตกตางกัน
วธิ ีการถายทอดเนนการอบรมออนไลน มีการทําแบบประเมินออนไลนมากขึ้น
ผูรับผิดชอบ นางสิรดา ปงเมืองมูล ศูนยวิทยาศาสตรการแพทยที่ 3 นครสวรรค
โทร. 09 6831 6363 หรือ 903115, 90311
38