ขั้นสอน 4. นักเรียนร่วมกันสังเกตภาพสารเสพติดแต่ละชนิดจากบัตรภาพที่เตรียมมา จากนั้นนักเรียนร่วมกัน อภิปรายและแสดงความคิดเห็นร่วมกันว่า ภาพสารเสพติดแต่ละภาพเป็นสารเสพติดชนิดใด และพิษภัยของสารเสพติดนั้นจะส่งผลต่อร่างกายและจิตประสาทของผู้เสพอย่างไร 5. นักเรียนแบ่งกลุ่มตามความเหมาะสม จากนั้นอ่านบทความเรื่อง สมองติดยา แล้วร่วมกันวิเคราะห์ สาเหตุและผลกระทบต่อสุขภาพจากภาวะสมองติดยาเป็นแผนภาพความคิดลงในกระดาษ (ตัวอย่างแผนภาพความคิด) ภาวะ “สมองติดยา” คือ ช่วงเวลาที่สมองในส่วนที่คิดด้วยสติปัญญา คิดด้วยความมีเหตุผล เกิดความสมดุลกบัสมองส่วนอยากที่ทา หนา้ที่ควบคุมอารมณ์และความอยากก่อให้เกิดแรงกระตุน้ จนน าไปสู่ความอยากยา จึงจ าเป็ นต้องหาทางเพื่อน ามาเสพ เมื่อเสพแล้วจะมีความสุข ถือว่าเป็ นอาการ ป่วยทางจิตอยา่งรุนแรง เพราะสารเสพติดจะไปกระตุน้ สมองแบบเร้ือรัง ทา ใหส้มองส่วนอยากจะด้ือ ต่อสิ่งกระตุน้ที่ใหค้วามสุขใจตามธรรมชาติทา ใหผู้เ้สพติดยาเกิดความเบื่อหน่ายแต่สมองส่วนอยากน้ี ไวต่อสารเสพติด ท าให้เกิดพฤติกรรมหมกมุ่นต่อการเสพยา ผลที่ตามมาคือ สมองส่วนคิดแย่ลง ทา อะไรไปตามความอยากขาดความยบัย้งัชงั่ใจ ซึมเศร้าแปรปรวน เซลลส์มองฝ่อ สติปัญญาแย่ลง กลายเป็ นโรคสมองเสื่อมในที่สุด (สมองที่ท าหน้าที่ควบคุมอารมณ์ และความอยากก่อใหเ้กิด แรงกระตุ้นความอยาก) พิษภัยของ สารเสพติด ภาวะสมองติดยา ผลที่เกิดขึ้น (ผเู้สพเกิดความยบัย้งัชงั่ใจ ซึมเศร้า แปรปรวน เซลล์สมอง ฝ่ อ สติปัญญาแย่ลง กลายเป็ น โรคสมองเสื่อม) สาเหตุ (สมองส่วนอยากท าให้เกิด พฤติกรรมหมกมุ่นต่อการเสพ)
6. นักเรียนร่วมกันจำแนกสารเสพติดที่กำหนดลงในตารางประเภทพิษภัยของสารเสพติด ที่มีต่อจิต ประสาทบนกระดาน แล้วสรุปเป็นความคิดรวบยอด สารเสพติด • เฮโรอีน • ยานอนหลับ • ทินเนอร์ • ยาบ้า • โคเคน • ยาอี • ยาเค • แอลเอสดี • กัญชา • กระท่อม (ตัวอย่างตาราง) ประเภท ชื่อสารเสพติด 1. กดประสาท (เฮโรอีน ยานอนหลับ ทินเนอร์) 2. กระตุ้นประสาท (ยาบ้า กระท่อม โคเคน ยาอี) 3. หลอนประสาท (ยาเค แอลเอสดี) 4. ออกฤทธิ์ผสมผสาน (กัญชา) 7. นักเรียนแบ่งกลุ่มตามความเหมาะสม แต่ละกลุ่มส่งตัวแทน 1 คน ออกมารับซองกระดาษหน้าชั้น เรียน กลุ่มละ 1 ซอง ภายในซองจะมีแถบประโยคพิษภัยของสารเสพติดที่มีผลต่อร่างกายกับบัตรคำชื่อสารเสพ ติด โดยแต่ละกลุ่มร่วมกันจับคู่แถบประโยคกับบัตรคำให้ถูกต้อง กลุ่มใดทำเสร็จก่อนให้ยกมือขึ้น แล้วร่วม ตรวจสอบความถูกต้อง แถบประโยคพิษภัยของสารเสพติดที่มีต่อร่างกาย บัตรคำชื่อสารเสพติด เป็ นโรคหัวใจ ท าลายภูมิคุ้มกันโรค ตาบอดสี ระบบไหลเวียนโลหิตล้มเหลว ริมฝี ปากเขียว ความดันโลหิตต ่า อยากอาหารกระหายน้า มีอารมณ์สนุกสนานร่าเริง เฮโรอีน ยานอนหลับ มอร์ฟี น แอลเอสดี โคเคน ฝิ่น กัญชา ยาไอซ์
(เฉลยคำตอบ) 8. นักเรียนร่วมกันสรุปสิ่งที่เข้าใจเป็นความรู้ร่วมกัน ดังนี้ สารเสพติดไม่ว่าจะเสพด้วยวิธีใดก็ตาม เมื่อเข้าสู่ร่างกายจะออกฤทธิ์ต่อจิตประสาทของผู้เสพ ทำให้เกิดโรคภัยไข้เจ็บต่าง ๆ และก่อให้เกิดอุบัติเหตุขึ้นได้ ขั้นสรุป 9. กลุ่มที่จับคู่แถบประโยคกับบัตรคำเสร็จเป็นกลุ่มแรกออกมานำเสนอผลการจับคู่หน้าชั้นเรียน นักเรียนกลุ่มอื่น ๆ ร่วมกันตรวจสอบความถูกต้องจนครบทุกกลุ่ม แล้วสรุปเป็นความรู้ร่วมกัน 10. สุ่มตัวแทนนักเรียน 3-5 คน สรุปความรู้เกี่ยวกับพิษภัยของสารเสพติดที่มีต่อร่างกายและ จิตประสาท พร้อมเสนอวิธีการปฏิบัติตนให้ห่างไกลจากสารเสพติดคนละ 1 วิธี หน้าชั้นเรียน เพื่อแลกเปลี่ยนเรียนรู้กัน 11. นักเรียนร่วมกันอภิปรายสรุปเกี่ยวกับวิธีการทำงานให้เห็นการคิดเชิงระบบและวิธีการทำงาน ที่มีแบบแผน 9. สื่อ/แหล่งการเรียนรู้ 1. หนังสือเรียน รายวิชาพื้นฐาน สุขศึกษาและพลศึกษา ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 ของสถาบันพัฒนา คุณภาพวิชาการ (พว.) 2. บัตรภาพสารเสพติดต่าง ๆ 3. บทความเรื่อง สมองติดยา 4. ซองกระดาษ แถบประโยคและบัตรคำพิษภัยของสารเสพติด 5. แหล่งการเรียนรู้ทั้งภายในและภายนอกโรงเรียน เฮโรอีน ท าลายภูมิคุ้มกันโรค ยานอนหลับ ความดันโลหิตต ่า มอร์ฟี น โคเคน กัญชา ตาบอดสี ระบบไหลเวียนโลหิตล้มเหลว อยากอาหารกระหายน้า แอลเอสดี ฝิ่น ยาไอซ์ เป็ นโรคหัวใจ ริมฝี ปากเขียว มีอารมณ์สนุกสนานร่าเริง
10. กระบวนการวัดและประเมินผล จุดประสงค์ เครื่องมือ/วิธีการวัด เกณฑ์ความสำเร็จ อธิบายพิษภัยของสารเสพติดที่มีต่อ ร่างกายและจิตประสาทของผู้เสพ (K) แบบสอบถามหรือการตั้งคำถาม เพื่อ ถามความรู้ความเข้าใจ ในเรื่อง พิษภัยของสารเสพติดที่มีต่อ ร่างกายและจิตประสาทของผู้เสพ นักเรียนสามารถอธิบาย พิษภัยของ สารเสพติดที่มีต่อร่างกายและจิต ประสาทของผู้เสพ ได้ ตระหนักในพิษภัยของสารเสพติดที่ มีต่อร่างกายและจิตประสาท (A) แบบสัมภาษณ์ความคิดเห็น ความรู้สึก ในเรื่องของพิษภัยของ สารเสพติดที่มีต่อร่างกายและจิต ประสาท นักเรียนตระหนักและเห็นถึง ความสำคัญของพิษภัยของสารเสพติด ที่มีต่อร่างกายและจิตประสาท ได้เป็น อย่างดี เขียนแผนภาพความคิดสรุปพิษภัย ของสารเสพติดที่มีต่อร่างกายและ จิตประสาทของผู้เสพ (P) สังเกตพฤติกรรมของนักเรียนใน การเขียนแผนภาพความคิดสรุปพิษ ภัยของสารเสพติดที่มีต่อร่างกาย และจิตประสาทของผู้เสพ นักเรียนมีส่วนร่วมในการทำกิจกรรรม และเขียนแผนภาพความคิดสรุปพิษ ภัยของสารเสพติดที่มีต่อร่างกายและ จิตประสาทของผู้เสพ ได้ 11. แบบประเมินกระบวนการทำงานกลุ่ม รายการการ ประเมิน ระดับคุณภาพ 4 3 2 1 กระบวนการ ทำงานกลุ่ม มีการกำหนดบทบาท สมาชิกชัดเจน และมีการชี้แจง เป้าหมาย การทำงาน มีการปฏิบัติงาน ร่วมกัน อย่างร่วมมือร่วมใจ พร้อมกับการประเมิน เป็นระยะ ๆ มีการกำหนดบทบาท สมาชิกชัดเจน มีการชี้แจงเป้าหมาย อย่างชัดเจนและ ปฏิบัติงานร่วมกัน แต่ไม่มีการประเมิน เป็นระยะ ๆ มีการกำหนดบทบาท เฉพาะหัวหน้า ไม่มีการชี้แจง เป้าหมาย อย่างชัดเจน ปฏิบัติงานร่วมกัน ไม่ครบทุกคน ไม่มีการกำหนด บทบาทสมาชิก และไม่มีการชี้แจง เป้าหมาย สมาชิก ต่างคนต่างทำงาน
บันทึกผลหลังสอน 1. ปัญหาที่เกิดขึ้น ............................................................................................................................. .................................................. ............................................................................................................................................................................... ............................................................................................................................. .................................................. 2. วิธีการแก้ปัญหา ............................................................................................................................. .................................................. ............................................................................................................................................................................... 3. ผลการแก้ปัญหา ............................................................................................................................. .................................................. ............................................................................................................................. .................................................. ลงชื่อ................................................................. (..............................................................) ครูผู้สอน .............../.............../................. ความคิดเห็นของครูพี่เลี้ยง ............................................................................................................................................................................... ............................................................................................................................................................................... ............................................................................................................................................................................... ลงชื่อ............................................................... (..............................................................) ครูพี่เลี้ยง .............../.............../.................. ความคิดเห็นของผู้บริหาร ............................................................................................................................................................................... ............................................................................................................................................................................... ............................................................................................................................................................................... ลงชื่อ.............................................................. (..............................................................) ผู้บริหารสถานศึกษา .............../.............../.................
แผนการจัดการเรียนรู้ กลุ่มสาระการเรียนรู้สุขศึกษาและพลศึกษา รายวิชา สุขศึกษา (พ21103) ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 หน่วยการเรียนรู้ที่ 7 สารเสพติด แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 15 เรื่อง ความสัมพันธ์ของการใช้สารเสพติดกับการเกิดโรค เวลา 1 ชั่วโมง วันที่_____เดือน_____________พ.ศ. ผู้สอน นายเกียรติยศ คำภิระ 1. มาตรฐานการเรียนรู้ / ตัวชี้วัด มาตรฐานการเรียนรู้ พ 5.1 ป้องกันและหลีกเลี่ยงปัจจัยเสี่ยง พฤติกรรมเสี่ยงต่อสุขภาพ อุบัติเหตุ การใช้ยาสารเสพติด และ ความรุนแรง ตัวชี้วัด พ 5.1 ม.1/3 อธิบายความสัมพันธ์ของการใช้สารเสพติดกับการเกิดโรคและอุบัติเหตุ 2. จุดประสงค์การเรียนรู้ (เชิงพฤติกรรม) 1. อธิบายความสัมพันธ์ของการใช้สารเสพติดกับการเกิดโรคและอุบัติเหตุ (K) 2. ตระหนักในพิษภัยของสารเสพติด (A) 3. เขียนแผนภาพความคิดความสัมพันธ์ของการใช้สารเสพติดกับการเกิดโรคและอุบัติเหตุ (P) 3. สาระสำคัญ สารเสพติดมีสารพิษที่ทำให้ร่างกายทรุดโทรม เกิดโรคภัยไข้เจ็บต่าง ๆ และยังส่งผลกระทบต่อระบบ ประสาท ทำให้ขาดสติสัมปชัญญะและเกิดอุบัติเหตุในชีวิตประจำวันได้ 4. สาระการเรียนรู้ ความสัมพันธ์ของการใช้สารเสพติดกับการเกิดโรคและอุบัติเหตุ - ความสัมพันธ์ของการใช้สารเสพติดกับการเกิดโรค - ความสัมพันธ์ของการใช้สารเสพติดกับการเกิดอุบัติเหตุ 5. สมรรถนะสำคัญของผู้เรียน 1. ความสามารถในการสื่อสาร 2. ความสามารถในการคิด 3. ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต
6. คุณลักษณะที่เน้น 1. ใฝ่เรียนรู้ 2. มีวินัย 3. มุ่งมั่นในการทำงาน 7. ชิ้นงานหรือภาระงาน - 8. การจัดกิจกรรมการเรียนรู้ ขั้นนำเข้าสู่บทเรียน 1. นักเรียนร่วมกันสังเกตภาพสารเสพติดแต่ละชนิด เช่น บุหรี่ สุรา โคเคน ยาบ้า กัญชา สารระเหย เฮโรอีน ยาอี จากนั้นร่วมกันสนทนาเกี่ยวกับความสัมพันธ์ของการใช้สารเสพติดแต่ละชนิดกับการเกิดโรค โดย ตอบคำถาม ดังนี้ • สารเสพติดในภาพมีอะไรบ้าง (ตัวอย่างคำตอบ บุหรี่ สุรา โคเคน ยาบ้า กัญชา สารระเหย เฮโรอีน ยาอี) • นักเรียนคิดว่าสารเสพติดแต่ละชนิดก่อให้เกิดโรคอะไรได้บ้าง (ตัวอย่างคำตอบ บุหรี่ทำให้เกิดโรคมะเร็งปอด สุราทำให้เกิดโรคตับแข็ง) 2. ตัวแทนนักเรียนที่เคยพบเห็นอุบัติเหตุที่เกิดจากการดื่มสุราออกมาเล่าประสบการณ์ให้เพื่อนฟัง จากนั้นร่วมกันสนทนาว่านอกจากการดื่มสุราแล้ว การใช้สารเสพติดชนิดใดอีกบ้างที่มีแนวโน้มในการเกิด อุบัติเหตุได้ง่าย และอุบัติเหตุที่เกิดขึ้นจากการใช้สารเสพติดเหล่านั้นคืออะไร 3. ตัวแทนนักเรียน 1 คน ออกมาอ่านข่าวที่กำหนด แล้วร่วมกันสนทนาโดยตอบคำถาม ดังนี้ • จากข่าวเกี่ยวข้องกับเทศกาลใด 7 วันอันตราย ช่วงเทศกาลสงกรานต์ 2561 สถิติเมาแล้วขับพุ่งกว่า 6 พันคดี วันที่ 5 ของ 7 วันอันตราย ช่วงเทศกาลสงกรานต์ 2561 สำหรับสถิติคดีที่เข้าสู่กระบวนการคุม ประพฤติจากสำนักงานคุมประพฤติทั่วประเทศ วันที่ 15 เม.ย. นี้ จำนวน 3,460 คดี แบ่งเป็น ขับรถขณะ เมาสุรา 3,456 คดี ขับรถประมาท 4 คดี ยอดสะสม 5 วัน (11-15 เม.ย. 2561) มีคดีทั้งหมด 6,707 คดี จำแนกเป็น คดีขับรถขณะเมาสุรา 6,541 คดี หรือคิดเป็นร้อยละ 97.5 ขับรถประมาท 21 คดี หรือคิดเป็น ร้อยละ 0.31 แข่งรถหรือขับซิ่ง 2 คดี หรือร้อยละ 0.02 ขับเสพ 143 คดี หรือคิดเป็นร้อยละ 2.13 ส่วนจังหวัดที่มีสถิติคดีเมาแล้วขับสะสม สูงสุด 3 อันดับ ได้แก่ สำนักงานคุมประพฤติจังหวัดเชียงราย 455 คดี จังหวัดมหาสารคาม 394 คดี และ จังหวัดสุรินทร์ 313 คดี ยอดสะสม 4 วัน (11-14 เม.ย. 2561) จำนวนครั้งอุบัติเหตุสะสม รวม 2,449 ครั้ง ผู้เสียชีวิตสะสม 248 คน ผู้บาดเจ็บสะสม 2,557 คน ซึ่งมีสาเหตุการเกิดอุบัติเหตุอันดับหนึ่ง คือ ดื่มแล้วขับ ที่มา : https://www.thairath.co.th
(เทศกาลสงกรานต์ 2561) • เกี่ยวข้องกับสถิติใด (สถิติเมาแล้วขับ) • ยอดสะสม 5 วัน (11-15 เม.ย. 2561) มีคดีจำนวนทั้งหมดเท่าใด (6,707 คดี) • สาเหตุสำคัญของอุบัติเหตุเกิดจากสาเหตุใดบ้าง (ตัวอย่างคำตอบ ขับรถขณะเมาสุรา ขับรถประมาท แข่งรถหรือขับซิ่ง ขับแล้วเสพสารเสพติด) • สาเหตุการเกิดอุบัติเหตุอันดับหนึ่งคืออะไร (ดื่มแล้วขับ) 4. นักเรียนศึกษาความรู้และรวบรวมข้อมูลเกี่ยวกับความสัมพันธ์ของการใช้สารเสพติดกับการ เกิด โรค จากแหล่งการเรียนรู้ต่าง ๆ เช่น หนังสือเรียน อินเทอร์เน็ต ขั้นสอน 5. นักเรียนร่วมกันยกตัวอย่างโรคที่เกิดจากสารเสพติดที่กำหนด แล้วส่งผู้แทนนักเรียนออกมา เขียนคำตอบเป็นแผนภาพความคิดบนกระดาน แล้วสรุปความรู้ร่วมกัน 6. นักเรียนร่วมกันแสดงความคิดเห็น โดยตอบคำถามกระตุ้นความคิด ดังนี้ • สารเสพติดมีความสัมพันธ์กับการเกิดอุบัติเหตุอย่างไร (ตัวอย่างคำตอบ การเสพสารเสพติดจะทำให้การทำงานของระบบต่าง ๆ ในร่างกายเสื่อมลง ทำงานไม่สมบูรณ์ ขาดประสิทธิภาพ จึงมีโอกาสเกิดอุบัติเหตุสูง) 7. นักเรียนแบ่งกลุ่ม กลุ่มละ 3-4 คน ส่งตัวแทนกลุ่ม 1 คน ออกมาจับสลากหัวข้อประเด็นการใช้สาร เสพติด 1 ชนิด แล้วร่วมกันค้นคว้าข้อมูลเกี่ยวกับความสัมพันธ์ของการใช้สสารเสพติดกับการเกิดโรคและ อุบัติเหตุ และสรุปข้อมูลลงในแผนภาพความคิดในชิ้นงานที่ 12 เรื่อง ความสัมพันธ์ของการใช้ บุหรี่ โรคถุงลมโป่ งพอง โรคหัวใจขาดเลือด โรคแผลใน กระเพาะอาหาร โรคมะเร็งปอด โรคสมองเสื่อม สุรา โรคตับแข็ง โรคมะเร็งตับ โรคความดันโลหิตสูง
สารเสพติดกับการเกิดโรคและอุบัติเหตุ 8. นักเรียนจับคู่กับเพื่อนร่วมกันแต่งกลอนเกี่ยวกับสารเสพติดมา 1 บทกลอน พร้อมนำเสนอ หน้าชั้นเรียน (ตัวอย่าง) (ชีวิตจะปลอดภัย ถ้าห่างไกลสารเสพติด ยาร้ายทำลายชีวิต ตรองสักนิดอย่าคิดลอง) 9. นักเรียนสรุปสิ่งที่เข้าใจเป็นความรู้ร่วมกัน ดังนี้ • สารเสพติดมีสารพิษที่ทำให้ร่างกายทรุดโทรม เกิดโรคภัยไข้เจ็บต่าง ๆ และยังส่งผลกระทบต่อ ระบบประสาท ทำให้ขาดสติสัมปชัญญะและเกิดอุบัติเหตุในชีวิตประจำวันได้ ขั้นสรุป 10. นักเรียนแต่ละกลุ่มออกมานำเสนอชิ้นงานแผนภาพความคิดเรื่องความสัมพันธ์ของการใช้ สารเสพติดกับการเกิดโรคและอุบัติเหตุของกลุ่มตนเองหน้าชั้นเรียน เพื่อแลกเปลี่ยนเรียนรู้กัน 11. นักเรียนร่วมกันอภิปรายสรุปเกี่ยวกับวิธีการทำงานให้เห็นการคิดเชิงระบบและวิธีการทำงาน ที่มีแบบแผน 9. สื่อ/แหล่งการเรียนรู้ 1. หนังสือเรียน รายวิชาพื้นฐาน สุขศึกษาและพลศึกษา ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 ของสถาบันพัฒนา คุณภาพวิชาการ (พว.) 2. ภาพสารเสพติด 3. ตัวอย่างข่าวการเมาแล้วขับ 4. แหล่งการเรียนรู้ทั้งภายในและภายนอกโรงเรียน
10. กระบวนการวัดและประเมินผล จุดประสงค์ เครื่องมือ/วิธีการวัด เกณฑ์ความสำเร็จ อธิบายความสัมพันธ์ของการใช้สาร เสพติดกับการเกิดโรคและอุบัติเหตุ (K) แบบสอบถามหรือการตั้งคำถาม เพื่อ ถามความรู้ความเข้าใจ ในเรื่อง ความสัมพันธ์ของการใช้สารเสพติด กับการเกิดโรคและอุบัติเหตุ นักเรียนสามารถอธิบาย ความสัมพันธ์ ของการใช้สารเสพติดกับการเกิดโรค และอุบัติเหตุได้ ตระหนักในพิษภัยของสารเสพติด (A) แบบสัมภาษณ์ความคิดเห็น ความรู้สึก ในเรื่องของพิษภัยของ สารเสพติด นักเรียนตระหนักและเห็นถึง ความสำคัญของพิษภัยของสารเสพติด ได้เป็นอย่างดี เขียนแผนภาพความคิด ความสัมพันธ์ของการใช้สารเสพติด กับการเกิดโรคและอุบัติเหตุ (P) สังเกตพฤติกรรมของนักเรียนใน การเขียนแผนภาพความคิด ความสัมพันธ์ของการใช้สารเสพติด กับการเกิดโรคและอุบัติเหตุ นักเรียนมีส่วนร่วมในการทำกิจกรรรม และเขียนแผนภาพความคิด ความสัมพันธ์ของการใช้สารเสพติด กับการเกิดโรคและอุบัติเหตุ ได้ 11. แบบประเมินกระบวนการทำงานกลุ่ม รายการการ ประเมิน ระดับคุณภาพ 4 3 2 1 กระบวนการ ทำงานกลุ่ม มีการกำหนดบทบาท สมาชิกชัดเจน และมีการชี้แจง เป้าหมาย การทำงาน มีการปฏิบัติงาน ร่วมกัน อย่างร่วมมือร่วมใจ พร้อมกับการประเมิน เป็นระยะ ๆ มีการกำหนดบทบาท สมาชิกชัดเจน มีการชี้แจงเป้าหมาย อย่างชัดเจนและ ปฏิบัติงานร่วมกัน แต่ไม่มีการประเมิน เป็นระยะ ๆ มีการกำหนดบทบาท เฉพาะหัวหน้า ไม่มีการชี้แจง เป้าหมาย อย่างชัดเจน ปฏิบัติงานร่วมกัน ไม่ครบทุกคน ไม่มีการกำหนด บทบาทสมาชิก และไม่มีการชี้แจง เป้าหมาย สมาชิก ต่างคนต่างทำงาน
บันทึกผลหลังสอน 1. ปัญหาที่เกิดขึ้น ............................................................................................................................. .................................................. ............................................................................................................................................................................... ............................................................................................................................. .................................................. 2. วิธีการแก้ปัญหา ............................................................................................................................. .................................................. ............................................................................................................................................................................. .. 3. ผลการแก้ปัญหา ............................................................................................................... ................................................................ ............................................................................................................................. .................................................. ลงชื่อ................................................................. (..............................................................) ครูผู้สอน .............../.............../................. ความคิดเห็นของครูพี่เลี้ยง ............................................................................................................................................................................... ............................................................................................................................................................................... ............................................................................................................................................................................... ลงชื่อ............................................................... (..............................................................) ครูพี่เลี้ยง .............../.............../.................. ความคิดเห็นของผู้บริหาร .......................................................................................................................................... ..................................... ............................................................................................................................................................................... ............................................................................................................................................................................... ลงชื่อ.............................................................. (..............................................................) ผู้บริหารสถานศึกษา .............../.............../.................
แผนการจัดการเรียนรู้ กลุ่มสาระการเรียนรู้สุขศึกษาและพลศึกษา รายวิชา สุขศึกษา (พ21103) ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 หน่วยการเรียนรู้ที่ 7 สารเสพติด แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 16 เรื่อง ทักษะการชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด : ทักษะการคิดวิเคราะห์ เวลา 1 ชั่วโมง วันที่_____เดือน_____________พ.ศ. ผู้สอน นายเกียรติยศ คำภิระ 1. มาตรฐานการเรียนรู้ / ตัวชี้วัด มาตรฐานการเรียนรู้ พ 5.1 ป้องกันและหลีกเลี่ยงปัจจัยเสี่ยง พฤติกรรมเสี่ยงต่อสุขภาพ อุบัติเหตุ การใช้ยาสารเสพติด และ ความรุนแรง ตัวชี้วัด พ 5.1 ม.1/4 แสดงวิธีการชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด โดยใช้ทักษะต่าง ๆ 2. จุดประสงค์การเรียนรู้ (เชิงพฤติกรรม) 1. อธิบายทักษะการคิดวิเคราะห์ เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด (K) 2. เห็นความสำคัญของวิธีการใช้ทักษะการคิดวิเคราะห์ เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด (A) 3. แสดงวิธีการใช้ทักษะการคิดวิเคราะห์ เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด (P) 3. สาระสำคัญ ทักษะการคิดวิเคราะห์ เป็นการคิดอย่างมีเหตุผล การนำไปใช้ชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพ ทำได้ โดยแสดงให้ผู้เสพเห็นถึงโทษของสารเสพติดที่มีต่อตนเอง ครอบครัว สังคม และประเทศชาติ 4. สาระการเรียนรู้ ทักษะการชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด - ทักษะการคิดวิเคราะห์ 5. สมรรถนะสำคัญของผู้เรียน 1. ความสามารถในการสื่อสาร 2. ความสามารถในการคิด 3. ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต
6. คุณลักษณะที่เน้น 1. รักชาติ ศาสน์ กษัตริย์ 2. ใฝ่เรียนรู้ 7. ชิ้นงานหรือภาระงาน - ใบงานที่ 9 ทักษะการชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด 8. การจัดกิจกรรมการเรียนรู้ ขั้นนำเข้าสู่บทเรียน 1. นักเรียนร่วมกันทบทวนความรู้เกี่ยวกับโทษและพิษภัยของสารเสพติด โดยนักเรียนบอกโทษและ พิษภัยของสารเสพติด คนละ 1 อย่าง จากนั้นร่วมกันสนทนา โดยตอบคำถาม ดังนี้ • นักเรียนมีเพื่อนหรือคนรู้จักติดสารเสพติดหรือไม่ (มี/หรือไม่มี) • ปัจจุบันคนที่นักเรียนรู้จักคนนั้นยังเสพสารเสพติดอยู่หรือไม่ (ยังเสพอยู่/เลิกเสพแล้ว) • ถ้านักเรียนต้องการช่วยให้คนที่รู้จักลด ละ เลิกสารเสพติด นักเรียนควรทำอย่างไร (ตัวอย่างคำตอบ อธิบายผลเสียของการเสพสารเสพติดให้ฟัง ชวนไปเล่นกีฬา) 2. นักเรียนร่วมกันฟังคำอธิบายเกี่ยวกับการใช้ทักษะการคิดวิเคราะห์ในการชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิก สารเสพติดว่า การคิดวิเคราะห์ เป็นการคิดอย่างมีเหตุมีผล มีการแยกแยะรายละเอียด โดยใช้ข้อมูลต่าง ๆ จาก การค้นคว้าและจากองค์ความรู้ที่ตนเองมีอยู่มาช่วยในการคิดจะทำให้ข้อความหรือคำพูดที่ผ่านการวิเคราะห์ มาแล้วมีความน่าเชื่อถือ การนำไปใช้ในการชักชวนให้ผู้อื่นลด ละ เลิกสารเสพติด อาจทำได้โดยวิเคราะห์ให้เห็นถึงผลเสีย ของสารเสพติดที่มีต่อตนเอง ต่อครอบครัว ต่อสังคม และต่อประเทศชาติ โดยเฉพาะต่อตนเองนั้น ต้องเน้นให้ผู้ เสพเห็นถึงโทษต่าง ๆ ของสารเสพติดที่เกิดขึ้นกับตนเอง พยายามอ้างเหตุผลวิเคราะห์ให้เห็นถึงความสำคัญ หรือผลดีของการลด ละ เลิกสารเสพติดได้ พร้อมยกตัวอย่างการใช้ทักษะการคิดวิเคราะห์ ดังนี้ ตัวอย่างการใช้ทักษะการคิดวิเคราะห์ เด็กชายเอ : “เราอยากให้บีเลิกสูบบุหรี่นะ เพราะต่อไปบีจะต้องเป็นโรคมะเร็งปอด ซึ่งมันเป็นโรคที่ มีโอกาสเสียชีวิตสูง พ่อแม่บีต้องเสียเงินในการรักษาด้วย และหากบีเป็นอะไรต่อไปใครจะเลี้ยงดูแลพ่อแม่ของบี เลิกสูบบุหรี่ดีกว่านะ” เด็กชายบี : “ถ้าการสูบบุหรี่จะทำให้เราตายไว และพ่อแม่จะต้องเสียใจ เราว่าเราเลิกสูบบุหรี่ ดีกว่า”
3. นักเรียนศึกษาความรู้และรวบรวมข้อมูลเกี่ยวกับทักษะการชักชวนให้ผู้อื่นลด ละ เลิกสารเสพติด จากแหล่งการเรียนรู้ต่าง ๆ เช่น หนังสือเรียน อินเทอร์เน็ต ขั้นสอน 4. นักเรียนแบ่งกลุ่มตามความเหมาะสม แต่ละกลุ่มอ่านสถานการณ์ที่กำหนด แล้วร่วมกันวิเคราะห์ สถานการณ์และตอบคำถาม โดยเขียนบันทึกคำตอบลงในกระดาษที่แจก ดังนี้ • จากสถานการณ์ เพราะเหตุใดบุ้งกี๋จึงกลับไปใช้สารเสพติดอีก (น้อยใจที่พ่อแม่ไม่สนใจ ไม่มีเวลาให้ตนเอง) • ถ้านักเรียนเป็นเพื่อนบุ้งกี๋ นักเรียนจะเลือกใช้ทักษะใดในการชักชวนให้บุ้งกี๋ลด ละ เลิกสารเสพติด เพราะเหตุใด - ทักษะที่เลือกใช้ คือ (ตัวอย่างคำตอบ ทักษะการจัดการกับความเครียด) - เหตุผล เพราะ (ตัวอย่างคำตอบ บุ้งกี๋เครียดที่ผู้ปกครองไม่มีเวลาให้ตนเอง จึงหมกมุ่นและใช้สารเสพติดเพื่อให้ ผ่อนคลายจากความเครียด ซึ่งเป็นความคิดที่ผิด) • นักเรียนจะมีวิธีชักชวนบุ้งกี๋ให้ลด ละ เลิกสารเสพติด โดยใช้ทักษะที่เลือกได้อย่างไร (ตัวอย่างคำตอบ ชวนบุ้งกี๋ทำกิจกรรมที่มีประโยชน์ เช่น เล่นดนตรี เล่นกีฬาในเวลาว่าง แล้ว ชักชวนให้เลิกเสพและอธิบายโทษของสารเสพติดให้บุ้งกี๋เข้าใจ) 5. นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันวิเคราะห์และอภิปรายสถานการณ์ที่กำหนด แล้วสรุปเป็นความรู้ร่วมกัน 6. นักเรียนร่วมกันแสดงความคิดเห็นโดยตอบคำถามกระตุ้นความคิด ดังนี้ • ถ้าเพื่อนของนักเรียนติดสารเสพติด นักเรียนจะมีวิธีการช่วยให้เพื่อนลด ละ เลิกสารเสพติด ด้วยวิธีการใด (ตัวอย่างคำตอบ พูดเตือนสติเพื่อนให้คิดถึงผลกระทบที่เกิดขึ้นกับตนเองและครอบครัว และชวน ทำกิจกรรมที่มีประโยชน์ในเวลาว่าง เพื่อให้ห่างไกลจากสารเสพติด) บุง้กี๋เป็นนกัเรียนช้นัม.1 เป็นลูกชายคนเดียวของครอบครัวที่มีฐานะดีแต่บุง้กี๋ติดสารเสพติด ซึ่งเขาเคยเลิกเสพแล้วแต่กลับไปเสพอีก บุ้งกี๋มักบ่นน้อยใจผู้ปกครองไม่มีเวลาให้
7. นักเรียนร่วมกันใช้ทักษะการคิดวิเคราะห์ วิเคราะห์สถานการณ์ที่กำหนด ในแผ่นป้ายหน้าชั้นเรียน สุ่ม ตัวแทนนักเรียน 1 คน ออกมาอ่านสถานการณ์ให้เพื่อนฟัง แล้วเขียนบันทึกคำตอบลงในแผนภาพความคิดบน กระดาน เด็กชายเออยู่ในครอบครัวที่พ่อแม่มักทะเลาะเบาะแว้งกันเป็นประจำ ทำให้เด็กชายเอ ไม่อยากอยู่บ้าน จึงหนีออกไปอยู่กับเพื่อนซึ่งติดสารเสพติดและชักชวนให้เด็กชายเอเสพด้วย จนเด็กชายเอติดสารเสพติดและไม่กลับบ้านอีกเลย (ตัวอย่างแผนภาพความคิด) ขั้นสรุป 8. นักเรียนแบ่งกลุ่มตามความเหมาะสม ร่วมกันคิดวิธีชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด โดยใช้ ทักษะการคิดวิเคราะห์แล้วเตรียมความพร้อมเพื่อออกมาแสดงหน้าชั้นเรียน 9. นักเรียนสรุปสิ่งที่เข้าใจเป็นความรู้ร่วมกัน ดังนี้ • ทักษะการคิดวิเคราะห์ เป็นการคิดอย่างมีเหตุผล การนำไปใช้ชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิก สาร เสพติด ทำได้โดยแสดงให้ผู้เสพเห็นถึงโทษของสารเสพติดที่มีต่อตนเอง ครอบครัว สังคม และประเทศชาติ เด็กชายเอ ติดสารเสพ ติด (เกิดความเครียด) (พ่อแม่ทะเลาะกัน) (ถูกเพื่อนชักชวน) สาเหตุ ต่อเด็กชายเอ (ติดสารเสพติด) ต่อครอบครัวเด็กชายเอ (เด็กชายเอไม่กลับบ้านอีกเลย) ต่อประเทศชาติ (สูญเสียบุคลากรมาพัฒนา ประเทศชาติ) ผลที่เกิดขึ้น วิธีการ คือ (หาแนวทางให้เด็กชายเอเลิกสารเสพติดให้ได้โดยวิเคราะห์ผลดี ผลเสียของ แต่ละวิธี แล้วเลือกวิธีการที่ดีที่สุด คือ การพาเด็กชายเอไปบ าบัดและอธิบายเหตุผลให้พ่อแม่ การใช้ทักษะการคิดวิเคราะห์ ในการชักชวนให้ลด ละ เลิกสารเสพติด
10. นักเรียนแต่ละกลุ่มออกมาแสดงบทบาทสมมุติวิธีชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด โดยใช้ ทักษะการคิดวิเคราะห์หน้าชั้นเรียน เพื่อแลกเปลี่ยนเรียนรู้กัน 11. นักเรียนร่วมกันอภิปรายสรุปเกี่ยวกับวิธีการทำงานให้เห็นการคิดเชิงระบบและวิธีการทำงาน ที่มีแบบแผน 9. สื่อ/แหล่งการเรียนรู้ 1. หนังสือเรียน รายวิชาพื้นฐาน สุขศึกษาและพลศึกษา ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 ของสถาบันพัฒนา คุณภาพวิชาการ (พว.) 2. ตัวอย่างการใช้ทักษะการคิดวิเคราะห์ 3. ตัวอย่างสถานการณ์การใช้สารเสพติด 4. กระดาษสำหรับทำกิจกรรม 5. แหล่งการเรียนรู้ทั้งภายในและภายนอกโรงเรียน
10. กระบวนการวัดและประเมินผล จุดประสงค์ เครื่องมือ/วิธีการวัด เกณฑ์ความสำเร็จ อธิบายทักษะการคิดวิเคราะห์ เพื่อ ชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพ ติด (K) แบบสอบถามหรือการตั้งคำถาม เพื่อ ชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสาร เสพติด นักเรียนสามารถอธิบาย วิธีการ ชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด ได้ เห็นความสำคัญของวิธีการใช้ทักษะ การคิดวิเคราะห์ เพื่อชักชวนผู้อื่น ให้ลด ละ เลิกสารเสพติด (A) แบบสัมภาษณ์ความคิดเห็น ความรู้สึก ในเรื่องของวิธีการใช้ ทักษะการคิดวิเคราะห์ เพื่อชักชวน ผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด นักเรียนตระหนักและเห็นถึง ความสำคัญของ วิธีการใช้ทักษะการ คิดวิเคราะห์ เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด ได้เป็นอย่างดี แสดงวิธีการใช้ทักษะการคิด วิเคราะห์ เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด (P) สังเกตพฤติกรรมของนักเรียนใน การคิดวิเคราะห์ เพื่อชักชวนผู้อื่น ให้ลด ละ เลิกสารเสพติด นักเรียนมีส่วนร่วมในการทำกิจกรรรม และฝึกปฏิบัติการคิดวิเคราะห์ เพื่อ ชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด ได้ 11. แบบประเมินกระบวนการทำงานกลุ่ม รายการการ ประเมิน ระดับคุณภาพ 4 3 2 1 กระบวนการ ทำงานกลุ่ม มีการกำหนดบทบาท สมาชิกชัดเจน และมีการชี้แจง เป้าหมาย การทำงาน มีการปฏิบัติงาน ร่วมกัน อย่างร่วมมือร่วมใจ พร้อมกับการประเมิน เป็นระยะ ๆ มีการกำหนดบทบาท สมาชิกชัดเจน มีการชี้แจงเป้าหมาย อย่างชัดเจนและ ปฏิบัติงานร่วมกัน แต่ไม่มีการประเมิน เป็นระยะ ๆ มีการกำหนดบทบาท เฉพาะหัวหน้า ไม่มีการชี้แจง เป้าหมาย อย่างชัดเจน ปฏิบัติงานร่วมกัน ไม่ครบทุกคน ไม่มีการกำหนด บทบาทสมาชิก และไม่มีการชี้แจง เป้าหมาย สมาชิก ต่างคนต่างทำงาน
บันทึกผลหลังสอน 1. ปัญหาที่เกิดขึ้น ............................................................................................................................. .................................................. ............................................................................................................................................................................... ............................................................................................................................. .................................................. 2. วิธีการแก้ปัญหา ............................................................................................................................. .................................................. ............................................................................................................................................................................... 3. ผลการแก้ปัญหา ............................................................................................................................. .................................................. ............................................................................................................................. .................................................. ลงชื่อ................................................................. (..............................................................) ครูผู้สอน .............../.............../................. ความคิดเห็นของครูพี่เลี้ยง ............................................................................................................................................................................... ............................................................................................................................................................................... ............................................................................................................................................................................... ลงชื่อ............................................................... (..............................................................) ครูพี่เลี้ยง .............../.............../.................. ความคิดเห็นของผู้บริหาร ......................................................................................................................................................... ...................... ............................................................................................................................................................................... ............................................................................................................................................................................... ลงชื่อ.............................................................. (..............................................................) ผู้บริหารสถานศึกษา .............../.............../.................
แผนการจัดการเรียนรู้ กลุ่มสาระการเรียนรู้สุขศึกษาและพลศึกษา รายวิชา สุขศึกษา (พ21103) ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 หน่วยการเรียนรู้ที่ 7 สารเสพติด แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 17 เรื่อง ทักษะการชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด : ทักษะการสื่อสาร เวลา 1 ชั่วโมง วันที่_____เดือน_____________พ.ศ. ผู้สอน นายเกียรติยศ คำภิระ 1. มาตรฐานการเรียนรู้ / ตัวชี้วัด มาตรฐานการเรียนรู้ พ 5.1 ป้องกันและหลีกเลี่ยงปัจจัยเสี่ยง พฤติกรรมเสี่ยงต่อสุขภาพ อุบัติเหตุ การใช้ยาสารเสพติด และ ความรุนแรง ตัวชี้วัด พ 5.1 ม.1/4 แสดงวิธีการชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด โดยใช้ทักษะต่าง ๆ 2. จุดประสงค์การเรียนรู้ (เชิงพฤติกรรม) 1. อธิบายทักษะการสื่อสาร เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด (K) 2. เห็นความสำคัญของวิธีการใช้ทักษะการสื่อสาร เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด (A) 3. แสดงวิธีการใช้ทักษะการสื่อสาร เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด (P) 3. สาระสำคัญ การใช้ทักษะการสื่อสาร เป็นการใช้คำพูดและภาษาท่าทาง เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด ซึ่งจะส่งผลให้เกิดผลดีทั้งต่อตัวผู้เสพ ครอบครัว และสังคม 4. สาระการเรียนรู้ ทักษะการชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด - ทักษะการสื่อสาร 5. สมรรถนะสำคัญของผู้เรียน 1. ความสามารถในการสื่อสาร 2. ความสามารถในการคิด 3. ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต
6. คุณลักษณะที่เน้น 1. มุ่งมั่นในการทำงาน 2. มีจิตสาธารณะ 7. ชิ้นงานหรือภาระงาน - 8. การจัดกิจกรรมการเรียนรู้ ขั้นนำเข้าสู่บทเรียน 1. นักเรียนร่วมกันสนทนา โดยตอบคำถามกระตุ้นความสนใจ ดังนี้ • “สารเสพติด มีพิษร้าย...” นักเรียนจะต่อประโยคนี้ให้สมบูรณ์และทำให้ผู้อื่นเห็นโทษของสาร เสพติดอย่างไร (ตัวอย่างคำตอบ บ่อนทำลายชาติ / อันตรายต่อสังคม) 2. ตัวแทนนักเรียน 2 คน ออกมาแสดงบทบาทสมมุติเกี่ยวกับการใช้ทักษะการสื่อสาร ดังนี้ น้องสาวเข้าไปจับมือพี่ชายพร้อมกับพูดว่า : “พี่ชายคะ เลิกสูบบุหรี่นะคะ น้องเป็นห่วงสุขภาพของ พี่ชาย ถ้าพี่ชายเลิกสูบบุหรี่ พ่อแม่และน้องคงจะมีความสุขมาก” พี่ชายจึงจับมือน้องสาวและสัญญาว่าจะเลิกสูบบุหรี่ : “ได้จ้ะ พี่จะเลิกบุหรี่เพื่อน้อง” จากนั้นให้นักเรียนร่วมกันแสดงความคิดเห็น โดยตอบคำถาม ดังนี้ • สารเสพติดจากสถานการณ์สมมุติคืออะไร (บุหรี่) • น้องสาวทำให้พี่สัญญาว่าจะเลิกสูบบุหรี่ได้อย่างไร (ตัวอย่างคำตอบ ใช้คำพูดอ้อนวอน ขอร้อง แสดงความเป็นห่วงพี่ชาย) • นักเรียนคิดว่าเพราะเหตุใดพี่ชายจึงสัญญาว่าจะเลิกสูบบุหรี่ (ตัวอย่างคำตอบ สงสารน้อง เชื่อน้อง ใจอ่อนเพราะน้องมาขอร้อง) 3. นักเรียนร่วมกันฟังคำอธิบายเพิ่มเติมว่า จากตัวอย่างสถานการณ์สมมุติเป็นการใช้ทักษะ การสื่อสาร เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด ซึ่งทักษะการสื่อสารเป็นความสามารถในการใช้คำพูด และภาษาท่าทาง เพื่อแสดงความรู้สึกนึกคิดของตนอย่างเหมาะสมกับสภาพวัฒนธรรมและสถานการณ์ ต่าง ๆ โดยสามารถที่จะแสดงความคิดเห็น ความปรารถนา ความต้องการ การขอร้อง การเตือน และการขอ ความช่วยเหลือได้ การนำไปใช้ในการชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด อาจทำได้โดยพยายามใช้คำพูดที่ เข้าใจง่ายและโดนใจผู้ที่เราจะช่วยเหลือ นอกจากภาษาพูดแล้ว จะต้องสื่อสารด้วยภาษาท่าทางเพื่อให้เขาเกิด ความเข้าใจ เกิดความเชื่อถือมากยิ่งขึ้น และแสดงสีหน้า ตลอดจนน้ำเสียงที่จะเพิ่มความน่าเชื่อถือ และโน้มน้าวจิตใจเขาให้เชื่อเราและทำตามอย่างที่เราบอก
4. นักเรียนศึกษาความรู้และรวบรวมข้อมูลเกี่ยวกับทักษะการชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด โดยใช้ทักษะการสื่อสาร จากแหล่งการเรียนรู้ต่าง ๆ เช่น หนังสือเรียน อินเทอร์เน็ต ขั้นสอน 5. นักเรียนแบ่งกลุ่มตามความเหมาะสม แต่ละกลุ่มใช้ทักษะการสื่อสาร วิเคราะห์สถานการณ์ ที่กำหนด หาสาเหตุ ผลที่เกิดขึ้น ทักษะที่ใช้ในการแก้ไข แล้วบันทึกข้อมูลเป็นแผนภาพความคิด ลงในกระดาษสำหรับทำกิจกรรม ดังนี้ น้ำตาลเป็นเด็กเรียนดี สอบได้ลำดับที่ 1 ของชั้นเสมอ ๆ เป็นที่ชื่นชมของเพื่อน ๆ คุณครู และ พ่อแม่ แต่ปีนี้น้ำตาลทำผลสอบออกมาได้อันดับที่ 3 ของชั้น จึงโดนแม่ตำหนิที่ทำคะแนนได้น้อยลง ทำให้ น้ำตาลเกิดความเครียด กดดันตนเอง เก็บตัวอยู่ในห้องทั้งวัน อยู่มาวันหนึ่งน้ำตาลตัดสินใจปรึกษาเพื่อนรุ่นพี่ เกี่ยวกับปัญหาของตนเอง เพื่อนรุ่นพี่จึงชักชวนให้ลองเสพยาบ้า แล้วอ้างว่าช่วยคลายเครียดได้ น้ำตาลหลงเชื่อ จึงลองเสพเรื่อยมา แต่ผลกลับกลายเป็นว่านอกจากผลการเรียนจะไม่ดีขึ้น น้ำตาลยังติดสารเสพติดจนถึงขั้น แอบขโมยเงินของแม่ไปซื้อยาบ้าอีกด้วย (ตัวอย่างแผนภาพความคิด) 6. นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันอภิปรายผลและสรุปเป็นความรู้ร่วมกัน น ้าตาลติด สารเสพติด (เกิดความเครียด) (กดดันตนเอง) (ถูกรุ่นพี่ชักชวน) สาเหตุ ต่อน้า ตาล (ร่างกายทรุดโทรมจากการเสพ สารเสพติด) ต่อครอบครัวน้า ตาล (ขโมยเงินของแม่) ต่อประเทศชาติ ผลที่เกิดขึ้น (โดนแม่ต าหนิ) ทักษะที่ใช้ (ทักษะการสื่อสาร) วิธีการ คือ (แม่ควรใชว้ิธีการใหก้า ลงัใจน้า ตาลแทนการตา หนิพูดโนม้นา้ว ความคิดของน้า ตาลใหรู้้ถึงผลเสียของสารเสพติด อธิบายเหตุผลที่แม่คาดหวงั จากน้า ตาลเพราะอยากใหน้ ้า ตาลประสบความสา เร็จในการเรียน แลว้พา น้า ตาลไปบา บดั เพื่อให้กลับมาใช้ชีวิตได้ตามปกติ โดยมีแม่คอยให้ ก าลังใจอยู่ข้าง ๆ)
7. นักเรียนจับคู่กับเพื่อนคิดคำพูดที่เหมาะสมในการชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด คู่ละ 1 สถานการณ์ แล้วเตรียมตัวนำเสนอหน้าชั้นเรียน 8. นักเรียนร่วมกันสรุปสิ่งที่เข้าใจเป็นความรู้ร่วมกัน ดังนี้ การใช้ทักษะการสื่อสาร เป็นการใช้คำพูดและภาษาท่าทาง เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด ซึ่งจะส่งผลให้เกิดผลดีทั้งต่อตัวผู้เสพ ครอบครัว และสังคม ขั้นสรุป 9. นักเรียนแต่ละคู่ออกมาแสดงบทบาทสมมุติการใช้ทักษะการสื่อสาร เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิก สารเสพติด หน้าชั้นเรียน เพื่อแลกเปลี่ยนเรียนรู้กัน 10. นักเรียนร่วมกันอภิปรายสรุปเกี่ยวกับวิธีการทำงานให้เห็นการคิดเชิงระบบและวิธีการทำงาน ที่มีแบบแผน 9. สื่อ/แหล่งการเรียนรู้ 1. หนังสือเรียน รายวิชาพื้นฐาน สุขศึกษาและพลศึกษา ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 ของสถาบันพัฒนา คุณภาพวิชาการ (พว.) 2. ตัวอย่างสถานการณ์การใช้ทักษะการสื่อสาร 3. ตัวอย่างสถานการณ์การติดสารเสพติด 4. กระดาษสำหรับทำกิจกรรม 5. แหล่งการเรียนรู้ทั้งภายในและภายนอกโรงเรียน
10. กระบวนการวัดและประเมินผล จุดประสงค์ เครื่องมือ/วิธีการวัด เกณฑ์ความสำเร็จ อธิบายทักษะการสื่อสาร เพื่อ ชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสาร เสพติด (K) แบบสอบถามหรือการตั้งคำถาม เพื่อ ถามความรู้ความเข้าใจ ในเรื่อง ทักษะ การสื่อสาร เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด นักเรียนสามารถอธิบาย ทักษะการ สื่อสาร เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิก สารเสพติดได้ เห็นความสำคัญของวิธีการใช้ ทักษะการสื่อสาร เพื่อชักชวน ผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด (A) แบบสัมภาษณ์ความคิดเห็น ความรู้สึก ในเรื่องของวิธีการใช้ทักษะ การสื่อสาร เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด นักเรียนตระหนักและเห็นถึง ความสำคัญของวิธีการใช้ทักษะการ สื่อสาร เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิก สารเสพติด-ได้เป็นอย่างดี แสดงวิธีการใช้ทักษะการสื่อสาร เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิก สารเสพติด (P) สังเกตพฤติกรรมของนักเรียนในการ ใช้ทักษะการสื่อสาร เพื่อชักชวนผู้อื่น ให้ลด ละ เลิกสารเสพติด นักเรียนมีส่วนร่วมในการทำกิจกรรรม และฝึกปฏิบัติการใช้ทักษะการสื่อสาร เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสาร เสพติด คนได้ 11. แบบประเมินกระบวนการทำงานกลุ่ม รายการการ ประเมิน ระดับคุณภาพ 4 3 2 1 กระบวนการ ทำงานกลุ่ม มีการกำหนดบทบาท สมาชิกชัดเจน และมีการชี้แจง เป้าหมาย การทำงาน มีการปฏิบัติงาน ร่วมกัน อย่างร่วมมือร่วมใจ พร้อมกับการประเมิน เป็นระยะ ๆ มีการกำหนดบทบาท สมาชิกชัดเจน มีการชี้แจงเป้าหมาย อย่างชัดเจนและ ปฏิบัติงานร่วมกัน แต่ไม่มีการประเมิน เป็นระยะ ๆ มีการกำหนดบทบาท เฉพาะหัวหน้า ไม่มีการชี้แจง เป้าหมาย อย่างชัดเจน ปฏิบัติงานร่วมกัน ไม่ครบทุกคน ไม่มีการกำหนด บทบาทสมาชิก และไม่มีการชี้แจง เป้าหมาย สมาชิก ต่างคนต่างทำงาน
บันทึกผลหลังสอน 1. ปัญหาที่เกิดขึ้น ............................................................................................................................. .................................................. ............................................................................................................................................................................... ............................................................................................................................. .................................................. 2. วิธีการแก้ปัญหา ............................................................................................................................. .................................................. ............................................................................................................................................................................. .. 3. ผลการแก้ปัญหา ............................................................................................................................. .................................................. ............................................................................................................................................................................... ลงชื่อ................................................................. (..............................................................) ครูผู้สอน .............../.............../................. ความคิดเห็นของครูพี่เลี้ยง ............................................................................................................................................................................... ................................................................................................................................. .............................................. ............................................................................................................................................................................... ลงชื่อ............................................................... (..............................................................) ครูพี่เลี้ยง .............../.............../.................. ความคิดเห็นของผู้บริหาร ............................................................................................................................................................................... .............................................................................................................................................. ................................. ............................................................................................................................................................................... ลงชื่อ.............................................................. (..............................................................) ผู้บริหารสถานศึกษา .............../.............../.................
แผนการจัดการเรียนรู้ กลุ่มสาระการเรียนรู้สุขศึกษาและพลศึกษา รายวิชา สุขศึกษา (พ21103) ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 หน่วยการเรียนรู้ที่ 7 สารเสพติด แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 18 เรื่อง ทักษะการชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด : ทักษะการตัดสินใจ เวลา 1 ชั่วโมง วันที่_____เดือน_____________พ.ศ. ผู้สอน นายเกียรติยศ คำภิระ 1. มาตรฐานการเรียนรู้ / ตัวชี้วัด มาตรฐานการเรียนรู้ พ 5.1 ป้องกันและหลีกเลี่ยงปัจจัยเสี่ยง พฤติกรรมเสี่ยงต่อสุขภาพ อุบัติเหตุ การใช้ยาสารเสพติด และ ความรุนแรง ตัวชี้วัด พ 5.1 ม.1/4 แสดงวิธีการชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด โดยใช้ทักษะต่าง ๆ 2. จุดประสงค์การเรียนรู้ (เชิงพฤติกรรม) 1. อธิบายทักษะการตัดสินใจ เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด (K) 2. เห็นความสำคัญของวิธีการใช้ทักษะการตัดสินใจ เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด (A) 3. แสดงวิธีการใช้ทักษะการตัดสินใจ เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด (P) 3. สาระสำคัญ การใช้ทักษะการตัดสินใจเลือกทางเลือกที่ดีที่สุด เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด จะทำให้ได้ ทางเลือกที่มีประสิทธิภาพ การชักชวนประสบผลสำเร็จ ผู้เสพสารเสพติดสามารถเลิกเสพได้ ซึ่งส่งผลดีต่อผู้เสพ ครอบครัว และสังคม 4. สาระการเรียนรู้ ทักษะการชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด - ทักษะการตัดสินใจ 5. สมรรถนะสำคัญของผู้เรียน 1. ความสามารถในการสื่อสาร 2. ความสามารถในการคิด
3. ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต 6. คุณลักษณะที่เน้น 1. รักชาติ ศาสน์ กษัตริย์ 2. ใฝ่เรียนรู้ 7. ชิ้นงานหรือภาระงาน - 8. การจัดกิจกรรมการเรียนรู้ ขั้นนำเข้าสู่บทเรียน 1. นักเรียนร่วมกันสนทนาเกี่ยวกับสารเสพติด โดยตอบคำถาม ดังนี้ • ในครอบครัวของนักเรียนมีคนที่ติดสารเสพติดหรือไม่ (มี/ไม่มี) • บุคคลนั้นเคยคิดที่จะเลิกเสพสารเสพติดหรือไม่ (เคย/ไม่เคย) • นักเรียนรู้จักวิธีการเลิกสารเสพติดวิธีใดบ้าง (ตัวอย่างคำตอบ ไปสถานบำบัด ไปพบแพทย์ ตัดสินใจเลิกเอง) 2. นักเรียนร่วมกันฟังคำอธิบายว่า การชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติดนั้นมีหลายวิธี ซึ่งเราต้อง เลือกวิธีที่ดีที่สุด โดยใช้ทักษะการตัดสินใจ ซึ่งการตัดสินใจเป็นสิ่งที่นำไปสู่พฤติกรรมต่าง ๆ ในชีวิต ถ้าเรามีการตัดสินใจที่ดีในการกระทำต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้องกับสุขภาพ โดยมีการประเมินทางเลือก ผลจากการ ตัดสินใจเลือกทางเลือกนั้น ๆ ก็จะมีผลต่อสุขภาพอนามัยของเรา การนำไปใช้ในการชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด อาจทำได้โดยคิดให้รอบคอบว่าจะ ตัดสินใจช่วยอย่างไร อาจสร้างทางเลือกในการที่จะช่วยผู้เสพหลาย ๆ ทาง แล้วพิจารณาถึงผลดีหรือผลบวก และผลเสียหรือผลลบว่ามีกี่ทาง มีผลอย่างไรบ้าง (ตัวอย่างแผนภูมิ) แผนภูมิแสดงทางเลือกเพื่อการตัดสินใจ เรื่องที่จะต้องตัดสินใจช่วยเหลือ ทางเลือกที่ 1 ทางเลือกที่ 2 ทางเลือกที่ 3 ผลดี ผลเสีย ผลดี ผลเสีย ผลดี ผลเสีย
3. นักเรียนศึกษาความรู้และรวบรวมข้อมูลเกี่ยวกับทักษะการชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิก สารเสพติด โดยใช้ทักษะการตัดสินใจ จากแหล่งการเรียนรู้ต่าง ๆ เช่น หนังสือเรียน อินเทอร์เน็ต ขั้นสอน 4. นักเรียนร่วมกันวิเคราะห์และอภิปรายเกี่ยวกับการใช้ทักษะการตัดสินใจเพื่อชักชวนให้เพื่อนเลิกติด สารเสพติด จากตัวอย่างที่กำหนดบนกระดาน จากนั้นนักเรียนวิเคราะห์ผลดีและผลเสียของวิธีการดังกล่าว แล้ว พิจารณาทางเลือกที่คิดว่าเป็นทางเลือกที่เหมาะสมที่สุดในการชักชวนให้เพื่อนเลิกติดสารเสพติด โดยส่งตัวแทนออกมาเขียนบันทึกคำตอบลงในแผนภาพความคิดบนกระดาน ดังนี้ (ตัวอย่างคำตอบ) • นักเรียนพิจารณาทางเลือกใดที่คิดว่าเป็นทางเลือกที่เหมาะสมที่สุด เพราะเหตุใด (ตัวอย่างคำตอบ การพาไปสถานบำบัดเป็นทางเลือกที่เหมาะสมที่สุด เพราะเป็นทางเลือกที่มีผลดี มากกว่าผลเสีย จึงตัดสินใจเลือกวิธีนี้) 5. นักเรียนร่วมกันแสดงความคิดเห็น โดยตอบคำถามกระตุ้นความคิด ดังนี้ การชักชวนให้เพื่อนเลิกเสพยาบ้า พาไปสถานบ าบัด หักดิบด้วยตนเอง ค่อย ๆ ลดปริมาณการเสพ (•ได้รับการรักษา บ าบัดอย่างถูกต้อง จากแพทย์ • ได้ฝึ กอาชีพ • เรียนรู้การกลับมาใช้ ชีวิตในสังคมใหม่ • ไม่มีอาการอยากยา) ผลดี (• เสียค่าใช้จ่ายใน การบ าบัด) ผลเสีย (• ไม่ต้องเสียค่าใช้จ่าย • เลิกเสพยาได้ด้วย ตนเอง) ผลดี (• มีความทรมานใน การปฏิบัติ • อาจมีอาการอยากยา และกลับไปเสพอีก) ผลเสีย (• ไม่ต้องเสียค่าใช้จ่าย • เลิกเสพยาได้ด้วย ตนเอง) ผลดี (• อาจเลิกเสพไม่ได้ • ร่างกายทรุดโทรม จากการเสพยา เสียเงินในการซ้ือยา มาเสพ) ผลเสีย
• การใช้ทักษะการตัดสินใจในเรื่องสารเสพติด มีประโยชน์ต่อตนเองอย่างไร (ตัวอย่างคำตอบ ทำให้มีการตัดสินใจที่ดีในการกระทำต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้องกับสุขภาพอนามัยของตนเอง) 6. นักเรียนแบ่งกลุ่มตามความเหมาะสม แต่ละกลุ่มร่วมกันแสดงบทบาทสมมุติ และยกตัวอย่าง วิธีการใช้ทักษะการตัดสินใจในการชักชวนให้เพื่อนเลิกสูบบุหรี่ โดยยกตัวอย่างแนวทางการชักชวนมา 2 แนวทาง พร้อมวิเคราะห์ข้อดีและข้อเสียของแต่ละแนวทาง แล้วตัดสินใจเลือกแนวทางที่เหมาะสม บันทึกลงในตารางที่แจกให้ ดังนี้ (ตัวอย่างคำตอบ) การใช้ทักษะการตัดสินใจในการชักชวนให้เพื่อนเลิกสูบบุหรี่ แนวทางการชักชวน วิเคราะห์ข้อดี ข้อเสีย แนวทางที่เลือก/เหตุผล ข้อดี ข้อเสีย 1. (บอกให้เพื่อนเลิก สูบบุหรี่ โดยอธิบายว่า ทำให้สุขภาพทรุดโทรมลงมี กลิ่นปาก เสียบุคลิกภาพ) 1. (บอกให้เพื่อนเลิก สูบบุหรี่ โดยอธิบายว่า ทำให้สุขภาพทรุดโทรมลงมี กลิ่นปาก เสียบุคลิกภาพ) 1. (บอกให้เพื่อนเลิก สูบบุหรี่ โดยอธิบายว่า 2. (บอกให้เพื่อนเลิกสูบ บุหรี่ เพราะว่าผิดกฎ โรงเรียนอาจถูกครูทำโทษ) (• เพื่อนเห็นถึง อันตรายและโทษ ของบุหรี่ • เพื่อนเห็น ความหวังดีของเรา • เพื่อนคำนึงถึง บุคลิกภาพซึ่งเป็นสิ่ง สำคัญของวัยรุ่นที่ ต้องการให้ตนดูดี) (• เพื่อนกลัวถูก ทำโทษ เพราะผิด กฎโรงเรียน • เพื่อนเห็น ความหวังดีของเรา) (• เพื่อนอาจไม่ สนใจคำพูดเรา หากเราไม่แสดง ท่าทางจริงใจ) (• เพื่อนอาจไม่กลัว การถูกลงโทษ หาก แอบสูบบุหรี่ • เพื่อนไม่เห็นถึง โทษของบุหรี่) แนวทางที่เลือก (• บอกให้เพื่อนเลิก สูบบุหรี่ โดยอธิบายว่า ทำให้สุขภาพทรุดโทรมลง มีกลิ่นปาก เสียบุคลิกภาพ) 1. (บอกให้เพื่อนเลิก สูบบุหรี่ โดยอธิบายว่า ทำให้สุขภาพทรุดโทรมลงมี กลิ่นปาก เสียบุคลิกภาพ) 1. (บอกให้เพื่อนเลิก มีกลิ่นปาก เสียบุคลิกภาพ) 1. (บอกให้เพื่อนเลิก เหตุผล (• ทำให้เพื่อนเห็นถึงโทษ ของบุหรี่ทั้งต่อสุขภาพ บุคลิกภาพ ซึ่งวัยรุ่นทุกคน ต้องการดูดีในสายตาผู้อื่น)
ขั้นสรุป 7. นักเรียนร่วมกันสรุปสิ่งที่เข้าใจเป็นความรู้ร่วมกัน ดังนี้ การใช้ทักษะการตัดสินใจเลือกทางเลือกที่ดีที่สุด เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด จะทำให้ได้ทางเลือกที่มีประสิทธิภาพ การชักชวนประสบผลสำเร็จ ผู้เสพสารเสพติดสามารถเลิกเสพได้ ซึ่งส่งผลดีต่อผู้เสพ ครอบครัว และสังคม 8. นักเรียนแต่ละกลุ่มออกมาแสดงบทบาทสมมุติของกลุ่มตนเองและนำเสนอตารางการใช้ทักษะ การตัดสินใจและแนวทางที่เลือกทีละกลุ่มหน้าชั้นเรียน เพื่อแลกเปลี่ยนเรียนรู้กัน 9. นักเรียนร่วมกันอภิปรายสรุปเกี่ยวกับวิธีการทำงานให้เห็นการคิดเชิงระบบและวิธีการทำงาน ที่มีแบบแผน 9. สื่อ/แหล่งการเรียนรู้ 1. หนังสือเรียน รายวิชาพื้นฐาน สุขศึกษาและพลศึกษา ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 ของสถาบันพัฒนา คุณภาพวิชาการ (พว.) 2. แผนภูมิแสดงทางเลือกเพื่อการตัดสินใจ 3. ตัวอย่างการชักชวนให้เพื่อนเลิกสารเสพติด 4. แหล่งการเรียนรู้ทั้งภายในและภายนอกโรงเรียน 10. กระบวนการวัดและประเมินผล จุดประสงค์ เครื่องมือ/วิธีการวัด เกณฑ์ความสำเร็จ อธิบายทักษะการตัดสินใจ เพื่อ ชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพ ติด (K) แบบสอบถามหรือการตั้งคำถาม เพื่อ ถามความรู้ความเข้าใจ ในเรื่อง การตัดสินใจ เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด นักเรียนสามารถอธิบาย การตัดสินใจ เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสาร เสพติดได้ เห็นความสำคัญของวิธีการใช้ทักษะ การตัดสินใจ เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด (A) แบบสัมภาษณ์ความคิดเห็น ความรู้สึก ในเรื่องของการใช้ทักษะ การตัดสินใจ เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด นักเรียนตระหนักและเห็นถึง ความสำคัญของ การใช้ทักษะการ ตัดสินใจ เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด ได้เป็นอย่างดี แสดงวิธีการใช้ทักษะการตัดสินใจ เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสาร เสพติด (P) สังเกตพฤติกรรมของนักเรียนใน การตัดสินใจ เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด นักเรียนมีส่วนร่วมในการทำกิจกรรรม และฝึกปฏิบัติการตัดสินใจ เพื่อ ชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด ได้
11. แบบประเมินกระบวนการทำงานกลุ่ม รายการการ ประเมิน ระดับคุณภาพ 4 3 2 1 กระบวนการ ทำงานกลุ่ม มีการกำหนดบทบาท สมาชิกชัดเจน และมีการชี้แจง เป้าหมาย การทำงาน มีการปฏิบัติงาน ร่วมกัน อย่างร่วมมือร่วมใจ พร้อมกับการประเมิน เป็นระยะ ๆ มีการกำหนดบทบาท สมาชิกชัดเจน มีการชี้แจงเป้าหมาย อย่างชัดเจนและ ปฏิบัติงานร่วมกัน แต่ไม่มีการประเมิน เป็นระยะ ๆ มีการกำหนดบทบาท เฉพาะหัวหน้า ไม่มีการชี้แจง เป้าหมาย อย่างชัดเจน ปฏิบัติงานร่วมกัน ไม่ครบทุกคน ไม่มีการกำหนด บทบาทสมาชิก และไม่มีการชี้แจง เป้าหมาย สมาชิก ต่างคนต่างทำงาน
บันทึกผลหลังสอน 1. ปัญหาที่เกิดขึ้น ............................................................................................................................. .................................................. ............................................................................................................................................................................... ............................................................................................................................. .................................................. 2. วิธีการแก้ปัญหา ............................................................................................................................. .................................................. ............................................................................................................................................................................. .. 3. ผลการแก้ปัญหา ............................................................................................................... ................................................................ ............................................................................................................................. .................................................. ลงชื่อ................................................................. (..............................................................) ครูผู้สอน .............../.............../................. ความคิดเห็นของครูพี่เลี้ยง ............................................................................................................................................................................... ............................................................................................................................................................................... ............................................................................................................................................................................... ลงชื่อ............................................................... (..............................................................) ครูพี่เลี้ยง .............../.............../.................. ความคิดเห็นของผู้บริหาร ............................................................................................................................................................................... ............................................................................................................................................................................... ............................................................................................................................................................................... ลงชื่อ.............................................................. (..............................................................) ผู้บริหารสถานศึกษา .............../.............../.................
แผนการจัดการเรียนรู้ กลุ่มสาระการเรียนรู้สุขศึกษาและพลศึกษา รายวิชา สุขศึกษา (พ21103) ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 หน่วยการเรียนรู้ที่ 7 สารเสพติด แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 19 เรื่อง ทักษะการชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด : ทักษะการแก้ปัญหา เวลา 1 ชั่วโมง วันที่_____เดือน_____________พ.ศ. ผู้สอน นายเกียรติยศ คำภิระ 1. มาตรฐานการเรียนรู้ / ตัวชี้วัด มาตรฐานการเรียนรู้ พ 5.1 ป้องกันและหลีกเลี่ยงปัจจัยเสี่ยง พฤติกรรมเสี่ยงต่อสุขภาพ อุบัติเหตุ การใช้ยาสารเสพติด และ ความรุนแรง ตัวชี้วัด พ 5.1 ม.1/4 แสดงวิธีการชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด โดยใช้ทักษะต่าง ๆ 2. จุดประสงค์การเรียนรู้ (เชิงพฤติกรรม) 1. อธิบายทักษะการแก้ปัญหา เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด (K) 2. เห็นความสำคัญของวิธีการใช้ทักษะการแก้ปัญหา เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด (A) 3. แสดงวิธีการใช้ทักษะการแก้ปัญหา เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด (P) 3. สาระสำคัญ ผู้ที่มีทักษะชีวิตที่ดีจะทำให้อยู่ในสังคมได้อย่างมีความสุข การใช้ทักษะชีวิตในการแก้ปัญหา เพื่อการ ชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด จึงเป็นสิ่งที่จะทำให้เกิดผลดีต่อผู้ใช้สารเสพติดและสังคม 4. สาระการเรียนรู้ ทักษะการชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด - ทักษะการแก้ปัญหา 5. สมรรถนะสำคัญของผู้เรียน 1. ความสามารถในการสื่อสาร 2. ความสามารถในการคิด 3. ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต
6. คุณลักษณะที่เน้น 1. ใฝ่เรียนรู้ 2. มุ่งมั่นในการทำงาน 7. ชิ้นงานหรือภาระงาน - 8. การจัดกิจกรรมการเรียนรู้ ขั้นนำเข้าสู่บทเรียน 1. นักเรียนร่วมกันสนทนา โดยตอบคำถามกระตุ้นความสนใจ ดังนี้ • ถ้าเพื่อนของนักเรียนกำลังมีปัญหาและเกิดความเครียดอย่างมากจนต้องหันไปใช้สารเสพติด นักเรียนจะมีวิธีช่วยเหลือให้เพื่อนลด ละ เลิกสารเสพติดได้อย่างไร (ตัวอย่างคำตอบ ชวนเล่นกีฬา หรือหากิจกรรมที่เป็นประโยชน์และสร้างสรรค์ทำร่วมกัน) 2. นักเรียนร่วมกันทบทวนประสบการณ์เดิมเกี่ยวกับสาเหตุของการใช้สารเสพติดของ ผู้ติดสารเสพติด โดยตอบคำถาม ดังนี้ • นักเรียนคิดว่าสาเหตุหลักที่ทำให้คนใช้สารเสพติดคืออะไร (ตัวอย่างคำตอบ ความเครียด เลียนแบบผู้อื่น) • นักเรียนคิดว่าการมีปัญหา อารมณ์แปรปรวน และการเกิดความเครียดของวัยรุ่นเกี่ยวข้องกับ การติดสารเสพติดอย่างไร (ตัวอย่างคำตอบ เมื่อมีความเครียดและหาทางออกไม่ได้จึงใช้สารเสพติดแก้ปัญหา) • เมื่อนักเรียนมีปัญหา อารมณ์แปรปรวน หงุดหงิดง่าย และเกิดความเครียดขึ้น นักเรียนจะมี วิธีการจัดการกับปัญหา อารมณ์ และความเครียดเหล่านั้นอย่างไร (ตัวอย่างคำตอบ เล่นกีฬา ดูโทรทัศน์ อ่านการ์ตูน) 3. นักเรียนร่วมกันฟังคำอธิบายเพิ่มเติมเกี่ยวกับการใช้ทักษะการแก้ปัญหา เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติดว่า การใช้ทักษะการแก้ปัญหาในการชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติดจะต้องใช้ ความสามารถในการใช้ทักษะการคิดวิเคราะห์และทักษะการตัดสินใจเข้ามาร่วมด้วย โดยมีกระบวนการขั้นตอน มาใช้ในการแก้ไขปัญหา 4. นักเรียนศึกษาความรู้และรวบรวมข้อมูลเกี่ยวกับทักษะการชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด โดยใช้ทักษะการแก้ปัญหา จากแหล่งการเรียนรู้ต่าง ๆ เช่น หนังสือเรียน อินเทอร์เน็ต
ขั้นสอน 5. นักเรียนสังเกตแถบประโยคเกี่ยวกับกระบวนการแก้ไขปัญหาที่ติดบนกระดาน แล้วร่วมกัน วิเคราะห์จัดลำดับขั้นตอนของกระบวนการแก้ไขปัญหา โดยส่งตัวแทนนักเรียน 1 คน ออกมาจัดลำดับขั้นตอน ที่กำหนดให้ถูกต้องบนกระดานเป็นแผนภาพความคิด แล้วตอบคำถาม (ตัวอย่างแถบประโยค) (ตัวอย่างแผนภาพความคิด) • ถ้าการแก้ปัญหายังไม่บรรลุผล นักเรียนจะดำเนินการแก้ไขปัญหาอย่างไร (ตัวอย่างคำตอบ ต้องเลือกทางเลือกใหม่ แล้วดำเนินการตามกระบวนการอีกครั้ง) 6. นักเรียนแบ่งกลุ่มตามความเหมาะสม แต่ละกลุ่มยกตัวอย่างปัญหาที่เกี่ยวข้องกับสารเสพติดมากลุ่ม ละ 1 ปัญหา แสดงวิธีการใช้กระบวนการแก้ปัญหาในการชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด จัดทำเป็น แผนภาพความคิดหรือแผนภาพความคิดแบบขั้นบันได แล้วตัดสินใจเลือกแนวทางการแก้ปัญหา ลงในกระดาษสำหรับทำกิจกรรม 5. การลงมือแก้ไขปัญหา 4. การวิเคราะห์ข้อดี-ข้อเสีย และตัดสินใจเลือกทางเลือก 3. ก าหนดทางเลือกในการแก้ไขปัญหา 1. การก าหนดปัญหา การวิเคราะห์ข้อดี-ข้อเสีย และตัดสินใจเลือกทางเลือก การลงมือแก้ไขปัญหา ก าหนดทางเลือกในการแก้ไขปัญหา การก าหนดปัญหา 2. การหาสาเหตุของปัญหา การหาสาเหตุของปัญหา
(ตัวอย่างคำตอบกระบวนการแก้ปัญหา) เมื่อวิเคราะห์ข้อดี-ข้อเสียแล้ว จึงตัดสินใจเลือกแนวทางที่ 1 ขั้นสรุป 7. นักเรียนร่วมกันสรุปสิ่งที่เข้าใจเป็นความรู้ร่วมกัน ดังนี้ ผู้ที่มีทักษะชีวิตที่ดีจะทำให้อยู่ในสังคมได้อย่างมีความสุข การใช้ทักษะชีวิตในการแก้ปัญหา เพื่อ การชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด จึงเป็นสิ่งที่จะทำให้เกิดผลดีต่อผู้ใช้สารเสพติดและสังคม 1. การก าหนดปัญหาคือ เพื่อนสนิทชอบไปดื่มสุรา กับรุ่นพี่หลังเลิกเรียน 2.การหาสาเหตุของปัญหา สาเหตุที่ท าให้เพื่อนไปดื่ม สุรากับรุ่นพี่ เพราะถูกรุ่นพี่ ซึ่งอยู่บ้านใกล้กันชักชวน และไม่กล้าปฏิเสธ 3. ก าหนดทางเลือกในการ แก้ไขปัญหา 1) ชวนเพื่อนไปเล่นกีฬา หลังเลิกเรียน 2) บอกรุ่นพี่ไม่ให้มา ชวนเพื่อนไปดื่มสุรา 3) บอกพ่อแม่ของเพื่อน ให้ทราบเรื่อง 4. การวิเคราะห์ข้อดี-ข้อเสีย และตัดสินใจเลือกทางเลือก 1) ชักชวนเพื่อนไปเล่นกีฬาหลังเลิกเรียน มีข้อดี คือ เพื่อนมีกิจกรรมท า ไม่ต้องรีบกลับบ้าน และมีข้ออ้างใน การปฏิเสธรุ่นพี่ได้ 2) บอกรุ่นพี่ไม่ให้มาชวนเพื่อนไปดื่มสุรา มีข้อดี คือ รุ่นพี่อาจไม่มาชวนเพื่อน แต่มีข้อเสีย คือ อาจท าให้เกิด ความบาดหมางกับรุ่นพี่ และรุ่นพี่เข้าใจเพื่อนผิด 3) บอกพ่อแม่ของเพื่อนให้ทราบเรื่อง มีข้อดี คือ พ่อแม่ ทราบเรื่องและอาจห้ามเพื่อนได้ แต่มีข้อเสีย คือ พ่อแม่ ของเพื่อนอาจไปต่อว่ารุ่นพี่ข้างบ้าน ท าให้เกิดความ ขัดแย้งระหว่างครอบครัวได้ 5. การลงมือแก้ไขปัญหา ชวนเพื่อนไปเล่นกีฬาหรือออกก าลังกาย ด้วยกันหลังเลิกเรียน เพื่อหลีกเลี่ยงการ ถูกรุ่นพี่ชักชวนและเป็ นการใช้เวลาว่าง ให้เป็ นประโยชน์ โดยการชักชวนเพื่อน น้นัตอ้งกระทา ดว้ยความจริงใจและ กระท าอย่างสม ่าเสมอ และพูดชักชวน ให้เพื่อนปฏิเสธการไปดื่มสุรากับรุ่นพี่ และหันมาใช้เวลาว่างให้เป็ นประโยชน์ ดีกว่า
8. นักเรียนแต่ละกลุ่มออกมานำเสนอแผนภาพความคิดตัวอย่างปัญหาที่เกี่ยวข้องกับสารเสพติด โดยใช้กระบวนการการแก้ปัญหาในการชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด และแนวทางที่เลือกแก้ปัญหา หน้าชั้นเรียนทีละกลุ่ม เพื่อแลกเปลี่ยนเรียนรู้กัน 9. นักเรียนเขียนคำขวัญเพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด คนละ 1 คำขวัญ จากนั้นออกมา นำเสนอทีละคน 10. นักเรียนร่วมกันอภิปรายสรุปเกี่ยวกับวิธีการทำงานให้เห็นการคิดเชิงระบบและวิธีการทำงาน ที่มีแบบแผน 9. สื่อ/แหล่งการเรียนรู้ 1. หนังสือเรียน รายวิชาพื้นฐาน สุขศึกษาและพลศึกษา ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 ของสถาบันพัฒนา คุณภาพวิชาการ (พว.) 2. แถบประโยคเกี่ยวกับกระบวนการแก้ปัญหา 3. กระดาษสำหรับทำกิจกรรม 4. แหล่งการเรียนรู้ทั้งภายในและภายนอกโรงเรียน
10. กระบวนการวัดและประเมินผล จุดประสงค์ เครื่องมือ/วิธีการวัด เกณฑ์ความสำเร็จ อธิบายทักษะการแก้ปัญหา เพื่อ ชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพ ติด (K) แบบสอบถามหรือการตั้งคำถาม เพื่อ ถามความรู้ความเข้าใจ ในเรื่อง การแก้ปัญหา เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ ลด ละ เลิกสารเสพติด นักเรียนสามารถอธิบาย วิธีการ แก้ปัญหา เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด เห็นความสำคัญของวิธีการใช้ทักษะ การแก้ปัญหา เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ ลด ละ เลิกสารเสพติด (A) แบบสัมภาษณ์ความคิดเห็น ความรู้สึก ในเรื่องของประโยชน์ ของการใช้ทักษะการแก้ปัญหา เพื่อ ชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพ ติด นักเรียนตระหนักและเห็นถึง ความสำคัญของ ประโยชน์ของการใช้ ทักษะการแก้ปัญหา เพื่อชักชวนผู้อื่น ให้ลด ละ เลิกสารเสพติด แสดงวิธีการใช้ทักษะการแก้ปัญหา เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสาร เสพติด (P) สังเกตพฤติกรรมของนักเรียนใน การใช้ทักษะการแก้ปัญหา เพื่อ ชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพ ติด นักเรียนมีส่วนร่วมในการทำกิจกรรรม และฝึกปฏิบัติการใช้ทักษะการ แก้ปัญหา เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติดได้ 11. แบบประเมินกระบวนการทำงานกลุ่ม รายการการ ประเมิน ระดับคุณภาพ 4 3 2 1 กระบวนการ ทำงานกลุ่ม มีการกำหนดบทบาท สมาชิกชัดเจน และมีการชี้แจง เป้าหมาย การทำงาน มีการปฏิบัติงาน ร่วมกัน อย่างร่วมมือร่วมใจ พร้อมกับการประเมิน เป็นระยะ ๆ มีการกำหนดบทบาท สมาชิกชัดเจน มีการชี้แจงเป้าหมาย อย่างชัดเจนและ ปฏิบัติงานร่วมกัน แต่ไม่มีการประเมิน เป็นระยะ ๆ มีการกำหนดบทบาท เฉพาะหัวหน้า ไม่มีการชี้แจง เป้าหมาย อย่างชัดเจน ปฏิบัติงานร่วมกัน ไม่ครบทุกคน ไม่มีการกำหนด บทบาทสมาชิก และไม่มีการชี้แจง เป้าหมาย สมาชิก ต่างคนต่างทำงาน
บันทึกผลหลังสอน 1. ปัญหาที่เกิดขึ้น ............................................................................................................................. .................................................. ............................................................................................................................................................................... ............................................................................................................................. .................................................. 2. วิธีการแก้ปัญหา ............................................................................................................................. .................................................. ............................................................................................................................................................................. .. 3. ผลการแก้ปัญหา ............................................................................................................................. .................................................. ............................................................................................................................................................................... ลงชื่อ................................................................. (..............................................................) ครูผู้สอน .............../.............../................. ความคิดเห็นของครูพี่เลี้ยง ............................................................................................................................................................................... ................................................................................................................................. .............................................. ............................................................................................................................................................................... ลงชื่อ............................................................... (..............................................................) ครูพี่เลี้ยง .............../.............../.................. ความคิดเห็นของผู้บริหาร ............................................................................................................................................................................... .............................................................................................................................................. ................................. ............................................................................................................................................................................... ลงชื่อ.............................................................. (..............................................................) ผู้บริหารสถานศึกษา .............../.............../.................
แผนการจัดการเรียนรู้ กลุ่มสาระการเรียนรู้สุขศึกษาและพลศึกษา รายวิชา สุขศึกษา (พ21103) ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 หน่วยการเรียนรู้ที่ 7 สารเสพติด แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 20 เรื่อง ทักษะการชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด : ทักษะการปฏิเสธ เวลา 1 ชั่วโมง วันที่_____เดือน_____________พ.ศ. ผู้สอน นายเกียรติยศ คำภิระ 1. มาตรฐานการเรียนรู้ / ตัวชี้วัด มาตรฐานการเรียนรู้ พ 5.1 ป้องกันและหลีกเลี่ยงปัจจัยเสี่ยง พฤติกรรมเสี่ยงต่อสุขภาพ อุบัติเหตุ การใช้ยาสารเสพติด และ ความรุนแรง ตัวชี้วัด พ 5.1 ม.1/4 แสดงวิธีการชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด โดยใช้ทักษะต่าง ๆ 2. จุดประสงค์การเรียนรู้ (เชิงพฤติกรรม) 1. อธิบายทักษะการปฏิเสธ เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด (K) 2. เห็นความสำคัญของวิธีการใช้ทักษะการปฏิเสธ เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด (A) 3. แสดงวิธีการใช้ทักษะการปฏิเสธ เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด (P) 3. สาระสำคัญ ผู้ที่มีทักษะชีวิตที่ดีจะทำให้อยู่ในสังคมได้อย่างมีความสุข การใช้ทักษะการปฏิเสธ เพื่อการชักชวน ผู้อื่น ให้ลด ละ เลิกสารเสพติด จึงเป็นสิ่งที่จะทำให้เกิดผลดีต่อผู้ใช้สารเสพติดและสังคม 4. สาระการเรียนรู้ ทักษะการชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด - ทักษะการปฏิเสธ 5. สมรรถนะสำคัญของผู้เรียน 1. ความสามารถในการสื่อสาร 2. ความสามารถในการคิด 3. ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต
6. คุณลักษณะที่เน้น 1. ใฝ่เรียนรู้ 2. มีวินัย 3. มุ่งมั่นในการทำงาน 7. ชิ้นงานหรือภาระงาน - ใบงานที่ 10 สารเสพติด 8. การจัดกิจกรรมการเรียนรู้ ขั้นนำเข้าสู่บทเรียน 1. นักเรียนทบทวนการใช้ทักษะการคิดวิเคราะห์ ทักษะการสื่อสาร ทักษะการตัดสินใจ และทักษะการ แก้ปัญหา โดยสุ่มเลือกตัวแทนนักเรียน 4 คน ออกมาอธิบายวิธีการใช้ทักษะการชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติดทั้ง 4 ทักษะ 2. นักเรียนร่วมกันฟังคำอธิบายเพิ่มเติมเกี่ยวกับการใช้ทักษะการปฏิเสธ เพื่อชักชวนผู้อื่นให้หลีกเลี่ยง สารเสพติด ดังนี้ การปฏิเสธเป็นการบอกปัด บอกไม่ชอบ บอกไม่ทำ เพื่อที่จะไม่กระทำหรือยุ่งเกี่ยวกับ สิ่งเหล่านั้น การนำไปใช้ชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด อาจทำได้โดยเมื่อผู้เสพขอให้ช่วยเกี่ยวกับเรื่อง การใช้สารเสพติดของเขา เราก็ใช้วิธีปฏิเสธเพื่อให้ผู้เสพรู้ว่าเรื่องแบบนี้เราไม่ร่วมมือกับเขาแน่ ซึ่งการปฏิเสธ ของเรานั้นจะต้องใช้ความรู้สึกและมีเหตุผลพอที่จะทำให้ผู้เสพได้ฉุกคิดว่าการใช้สารเสพติดนั้นไม่ดี และการ ปฏิเสธนั้นจะต้องคำนึงถึงความนุ่มนวล การถนอมน้ำใจกัน จากนั้นคัดเลือกตัวแทนนักเรียน 2 คน ออกมา แสดงบทบาทสมมุติการใช้ทักษะการปฏิเสธชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด 3. นักเรียนส่งตัวแทนนักเรียน 2 คน ออกมาหน้าชั้นเรียน เพื่อแสดงบทบาทสถานการณ์สมมุติที่ กำหนด แล้วตอบคำถามร่วมกัน ดังนี้ ตัวอย่างการใช้ทักษะการปฏิเสธ รุ่นพี่ : “เอ ไปซื้อบุหรี่ให้พี่หน่อยสิ แล้วเดี๋ยวพี่แบ่งให้ลองสูบด้วย” เอ : “ไม่ได้หรอกครับพี่ ถ้าอาจารย์หรือพ่อแม่ผมทราบ ผมต้องโดนดุแน่ ๆ และผมว่ากลิ่นบุหรี่มัน เหม็นติดตัว คนอื่น ๆ จะไม่อยากใกล้เรา พี่ก็น่าจะเลิกสูบมันนะครับ” • สถานการณ์พูดถึงสารเสพติดชนิดใด (บุหรี่) • เอใช้ทักษะใดในการหลีกเลี่ยงจากสถานการณ์ดังกล่าว (ทักษะการปฏิเสธ)
4. นักเรียนศึกษาความรู้และรวบรวมข้อมูลเกี่ยวกับทักษะการชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด โดยใช้ทักษะการปฏิเสธ จากแหล่งการเรียนรู้ต่าง ๆ เช่น หนังสือเรียน อินเทอร์เน็ต ขั้นสอน 5. นักเรียนแบ่งกลุ่มตามความเหมาะสม จากนั้นแต่ละกลุ่มร่วมกันวิเคราะห์สถานการณ์ที่เกี่ยวข้องกับ สารเสพติด โดยใช้ทักษะการปฏิเสธ แล้วแต่ละกลุ่มอภิปรายสรุปเป็นความรู้ร่วมกัน (ตัวอย่างสถานการณ์ที่กำหนด) 6. นักเรียนร่วมกันแสดงความคิดเห็น โดยตอบคำถามกระตุ้นความคิด ดังนี้ • จากทักษะทั้ง 5 ทักษะ นักเรียนคิดว่าทักษะใดน่าจะใช้ได้ผลมากที่สุด และทักษะใดน่าจะใช้ ได้ผลน้อยที่สุด เพราะเหตุใด (ตัวอย่างคำตอบ ทักษะที่คิดว่าใช้ได้ผลมากที่สุด คือ ทักษะการปฏิเสธ เพราะถ้าเราปฏิเสธไป ในทันที เราก็จะไม่เสี่ยงต่อการเข้าใกล้สารเสพติด ส่วนทักษะที่คิดว่าใช้ได้ผลน้อยที่สุด คือ ทักษะการสื่อสาร เพราะเราอาจจะเป็นฝ่ายที่ถูกโน้มน้าวเอง) สถานการณ์ที่ 1 เต้ชวนนัดไปดื่มสุราที่บ้านของรุ่นพี่ ถ้าเป็น นักเรียนจะใช้วิธีการปฏิเสธว่า (ตัวอย่างค าตอบ ไปดีกว่า พ่อแม่เราไม่ให้ ดื่มสุรา มันไม่ดีต่อสุขภาพ) สถานการณ์ที่ 2 พิมเขา้หอ้งน้า ชายในโรงเรียน พบเพื่อนต่างห้อง แอบยนืสูบบุหรี่อยใู่นห้องน้า จึงถูกชกัชวนให้ ลองสูบ ถ้านักเรียนเป็ นพิม จะใช้วิธีการปฏิเสธว่า (ตัวอย่างค าตอบ ไม่ล่ะ เราไม่สูบ ถ้าครูจับได้ต้อง โดนเรียกพบผู้ปกครองแน่ ๆ) สถานการณ์ที่ 3 ภพมีความเครียดเพื่อนจึงแนะน าให้ภพ เสพยาเค เพื่อให้หายเครียด ถ้านักเรียนเป็ น ภพจะใช้วิธีการปฏิเสธว่า (ตัวอย่างค าตอบ ไม่เป็ นไร เดี๋ยวหาวิธีอื่น แก้เครียดดีกว่า เราว่าจะไปเล่นกีฬาอยู่พอดี) สถานการณ์ที่ 4 ฟรอยด์ก าลังเดินเข้าซอยบ้าน พบเจอวัยรุ่น ข้างทางชักชวนให้ทดลองเสพยาบ้า ถ้านักเรียน เป็ นฟรอยด์จะมีวิธีการปฏิเสธว่า (ตัวอย่างค าตอบ ขอโทษนะ อย่าดีกว่า พอดีเรา ไม่เสพยาขอตวัก่อนนะ)
ขั้นสรุป 7. นักเรียนจับคู่กับเพื่อนคิดการแสดงบทบาทสมมุติเพื่อชักชวนหรือช่วยผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด โดยใช้ทักษะการปฏิเสธคู่ละ 1 สถานการณ์ แล้วออกมาแสดงหน้าชั้นเรียน 8. นักเรียนจับคู่กับเพื่อนแสดงสถานการณ์สมมุติ โดยเลือกใช้ทักษะในการชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิก สารเสพติด โดยศึกษาค้นคว้าเกี่ยวกับการนำทักษะชีวิตมาใช้ (ทักษะการคิดวิเคราะห์ ทักษะการสื่อสาร ทักษะ การตัดสินใจ ทักษะการแก้ปัญหา ทักษะการปฏิเสธ) ลงในชิ้นงานที่ 13 เรื่อง ทักษะการชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด 9. นักเรียนร่วมกันสรุปสิ่งที่เข้าใจเป็นความรู้ร่วมกัน ดังนี้ ผู้ที่มีทักษะชีวิตที่ดีจะทำให้อยู่ในสังคมได้อย่างมีความสุข การใช้ทักษะการปฏิเสธ เพื่อการชักชวน ผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด จึงเป็นสิ่งที่จะทำให้เกิดผลดีต่อผู้ใช้สารเสพติดและสังคม 10. นักเรียนแต่ละคู่ออกมานำเสนอแผนภาพความคิดการนำทักษะชีวิตมาใช้หน้าชั้นเรียน เพื่อ แลกเปลี่ยนเรียนรู้กัน 11. นักเรียนร่วมกันอภิปรายสรุปเกี่ยวกับวิธีการทำงานให้เห็นการคิดเชิงระบบและวิธีการทำงาน ที่มีแบบแผน 9. สื่อ/แหล่งการเรียนรู้ 1. หนังสือเรียน รายวิชาพื้นฐาน สุขศึกษาและพลศึกษา ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 ของสถาบันพัฒนา คุณภาพวิชาการ (พว.) 2. ตัวอย่างการใช้ทักษะปฏิเสธ 3. สถานการณ์ที่เกี่ยวข้องกับสารเสพติด 4. แหล่งการเรียนรู้ทั้งภายในและภายนอกโรงเรียน
10. กระบวนการวัดและประเมินผล จุดประสงค์ เครื่องมือ/วิธีการวัด เกณฑ์ความสำเร็จ อธิบายทักษะการปฏิเสธ เพื่อ ชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพ ติด (K) แบบสอบถามหรือการตั้งคำถาม เพื่อ ถามความรู้ความเข้าใจ ในเรื่อง ทักษะการปฏิเสธ เพื่อชักชวนผู้อื่น ให้ลด ละ เลิกสารเสพติด นักเรียนสามารถอธิบาย ทักษะการ ปฏิเสธ เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิก สารเสพติด ได้ เห็นความสำคัญของวิธีการใช้ทักษะ การปฏิเสธ เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพติด (A) แบบสัมภาษณ์ความคิดเห็น ความรู้สึก ในเรื่องของความสำคัญ ของวิธีการใช้ทักษะการปฏิเสธ เพื่อ ชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพ ติด นักเรียนตระหนักและเห็นถึง ความสำคัญของวิธีการใช้ทักษะการ ปฏิเสธ เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิก สารเสพติด ได้เป็นอย่างดี แสดงวิธีการใช้ทักษะการปฏิเสธ เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสาร เสพติด (P) สังเกตพฤติกรรมของนักเรียนใน การใช้ทักษะการปฏิเสธ เพื่อ ชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสารเสพ ติด นักเรียนมีส่วนร่วมในการทำกิจกรรรม และฝึกปฏิบัติการใช้ทักษะการปฏิเสธ เพื่อชักชวนผู้อื่นให้ลด ละ เลิกสาร เสพติด คน ได้ 11. แบบประเมินกระบวนการทำงานกลุ่ม รายการการ ประเมิน ระดับคุณภาพ 4 3 2 1 กระบวนการ ทำงานกลุ่ม มีการกำหนดบทบาท สมาชิกชัดเจน และมีการชี้แจง เป้าหมาย การทำงาน มีการปฏิบัติงาน ร่วมกัน อย่างร่วมมือร่วมใจ พร้อมกับการประเมิน เป็นระยะ ๆ มีการกำหนดบทบาท สมาชิกชัดเจน มีการชี้แจงเป้าหมาย อย่างชัดเจนและ ปฏิบัติงานร่วมกัน แต่ไม่มีการประเมิน เป็นระยะ ๆ มีการกำหนดบทบาท เฉพาะหัวหน้า ไม่มีการชี้แจง เป้าหมาย อย่างชัดเจน ปฏิบัติงานร่วมกัน ไม่ครบทุกคน ไม่มีการกำหนด บทบาทสมาชิก และไม่มีการชี้แจง เป้าหมาย สมาชิก ต่างคนต่างทำงาน
บันทึกผลหลังสอน 1. ปัญหาที่เกิดขึ้น ............................................................................................................................. .................................................. ............................................................................................................................................................................... ............................................................................................................................. .................................................. 2. วิธีการแก้ปัญหา ............................................................................................................................. .................................................. ............................................................................................................................................................................. .. 3. ผลการแก้ปัญหา ............................................................................................................................. .................................................. ............................................................................................................................................................................... ลงชื่อ................................................................. (..............................................................) ครูผู้สอน .............../.............../................. ความคิดเห็นของครูพี่เลี้ยง ............................................................................................................................................................................... ................................................................................................................................. .............................................. ............................................................................................................................................................................... ลงชื่อ............................................................... (..............................................................) ครูพี่เลี้ยง .............../.............../.................. ความคิดเห็นของผู้บริหาร ............................................................................................................................................................................... ............................................................................................................................................................................... ................................................................................................................................. .............................................. ลงชื่อ.............................................................. (..............................................................) ผู้บริหารสถานศึกษา .............../.............../.................