สรุปผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสุข ประจาปีงบประมาณ พ.ศ. 2565 รอบที่ 2

183

สำหรบั พน้ื ท่ี สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดเป็นพ่ีเล้ียงการปฎิบตั ิงานด้านพัสดุ และกำกับ ติดตามการใช้
จา่ ยเงินตามแผนเงินบำรุง ของหน่วยบริการให้เป็นไปตามแผนที่ได้รับอนมุ ัติ โดยดำเนินการด้านรายจ่ายและก่อหน้ี
ผูกพนั เป็นไปตามท่ีระเบียบกำหนด

ความกา้ วหนา้ /ผลการดำเนนิ งาน
สำหรับส่วนกลาง มีข้อมูลสถานะและความเคลื่อนไหวของเงินนอกงบประมาณในภาพรวมของ

หน่วยบริการ ในสังกัด สามารถจัดทำงบประมาณบริหารงบประมาณควบคุม กำกับ ติดตามประเมินผลและ
รายงานสถานะเงินนอกงบประมาณในภาพรวมได้

สำหรับพื้นที่ หน่วยบริการสามารถใช้จ่ายเงินนอกงบประมาณ (เงินบำรุง) ในการปฏิบัติหน้าที่
หรือการดำเนินงานอย่างโปร่งใส คุ้มค่าและประหยัด มีประสิทธิภาพ และเป็นไปตามพระราชบัญญัติวินัย
การเงนิ การคลงั ของรัฐ พ.ศ. ๒๕๖๑
๓. นวัตกรรม/ตวั อยา่ งที่ดี (ถ้าม)ี

(รพท.พะเยา) การจดั ทำแผนเงินบำรงุ โดยใช้โปรแกรม “Inventory management” ในปีงบประมาณ ๒๕๖๕
โดยงานแผนและยุทธศาสตร์เปน็ ผูร้ ับผิดชอบหลัก

(รพท.น่าน) กล่มุ งานยทุ ธศาสตร์และแผนงานโครงการเปน็ ผู้รับผิดชอบหลัก โดยใชโ้ ปรแกรม “ระบบงาน
ควบคุมการจัดซื้อจัดจ้าง” ผู้รับผิดชอบแต่ละหมวดรายการจ่ายเป็นผู้ลงข้อมูลการจัดซื้อจัดจ้างตามแผน
มีระบบรองรับกระบวนการ/ขั้นตอนการจัดซื้อจัดจ้าง จนสิ้นสุดถึงกระบวนการจ่าย แต่กลุ่มงานที่เกี่ยวข้อง
ไม่นำโปรแกรมดงั กลา่ วมาใชป้ ระโยชน์

(รพท.ศรีสังวรสุโขทัย) มีโปรแกรมการบริหารคลังทรัพย์สินในการดำเนินงานเกี่ยวกับการเบิกจ่าย
เกบ็ รกั ษาพัสดไุ ดเ้ ป็นอยา่ งดี ส่งผลใหส้ นิ ทรัพยใ์ นคลงั ให้เกิดประสทิ ธิภาพ

(รพท. พุทธชินราช มีโปรแกรมจัดทำแผนมาช่วยดำเนินงาน โปรแกรมการติดตามผลการดำเนินงาน
ตามแผนและโปรแกรมการบริหารคลังทรัพย์สินในการกำกับการบริหารสินทรัพย์ในคลังให้เกิดประสิทธิภาพ
และมโี ปรแกรมสำรวจความต้องการใชพ้ ัสดุ สง่ ผลใหส้ ามารถสำรวจไดค้ รอบคลุมทกุ กล่มุ งาน
๔. ขอ้ เสนอแนะของผนู้ เิ ทศ

๔.๑ สำหรับพื้นที่
- ระดับ สสจ./รพท./รพช.
๑. ผูบ้ รหิ ารให้ความสำคัญ ควรมกี ารประสาน และบูรณาการร่วมกันจากหน่วยงานท่ีเกี่ยวข้องภายใน
องค์กรในการจัดทำแผนการใช้จ่ายเงินบำรุง รวมถึงการมอบหมายผู้รับผิดชอบควบคุม กำกับ การใช้จ่ายเงิน
ให้เป็นไปตามแผนทีไ่ ด้รบั อนุมัติ
๒. จัดระบบโครงสร้างอัตรากำลังผู้ปฏิบัติงานด้านพัสดุที่เพียงพอและเหมาะสมต่อภาระงาน
เพื่อให้การปฏิบัติงานด้านพัสดุ ตั้งแต่กระบวนการจัดซื้อจัดจ้าง การควบคุมเก็บรักษา และการรายงานวัสดุ
คงคลังเปน็ ไปตามทร่ี ะเบียบกำหนด และเกดิ ประสิทธิภาพสูงสุด

สรุปผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสขุ ประจำปงี บประมาณ พ.ศ. 2565 รอบท่ี 2

184
๓. สร้างทีมพี่เลี้ยง (Coaching) ในระดับจังหวัดร่วมออกตรวจสอบภายใน สอบทานระบบงาน
ด้านพัสดุ ด้านเจ้าหนี้ และด้านจัดเก็บรายได้ เพื่อเชื่อมโยงไปสู่การวิเคราะห์ผลตามแผนเงินบำรุง เพื่อ
แลกเปล่ยี นเรียนรรู้ ว่ มกันภายในจังหวดั เพอ่ื ใหม้ ีแนวทางการปฏบิ ัตงิ านทถ่ี ูกต้อง และเปน็ ไปในทิศทางเดียวกนั
๔.๒ สำหรบั ส่วนกลาง

๑) เห็นควรมอบให้เขตสุขภาพ/สำนักงานสาธารณสุขจังหวัด กำกับติดตามแผนเงินบำรุงภาพรวม
เขตสุขภาพและสำนักงานสาธารณสุขจังหวัด กำหนดนโยบายหรือแนวทางปฏิบัติเกี่ยวกับแผนเงินบำรุง
ให้ผู้ปฏิบัติงานหรือผู้เกี่ยวข้องเป็นประจำทุกปี เพื่อนำไปสู่การปฏิบัติงานให้ชัดเจน เพื่อให้หน่วยบริการ
สามารถนำไปใช้ในการปฏิบัติเกี่ยวกับการใช้จ่ายเงินนอกงบประมาณของหน่วยบริการในสังกัดกระทรวง
สาธารณสุขเป็นไปในทิศทางเดียวกัน ให้มีประสิทธิภาพ โปร่งใส ตรวจสอบได้ ถูกต้องตามกฎหมายและ
ระเบียบทีเ่ กีย่ วขอ้ ง

๒) มอบผู้รับผิดชอบพัฒนาระบบเทคโนโลยีด้านโปรแกรมให้กับหน่วยบริการ ได้แก่ โปรแกรม
ด้านบริหารคลังพัสดุ โปรแกรมกำกับแผนรับ - จ่ายเงินบำรุง โปรแกรมบริหารจัดการเจ้าหนี้ ให้เป็นไปในทิศทาง
เดียวกัน ลดขั้นตอนระยะเวลาการปฏิบัติงานและสะดวกต่อการกำกับ ติดตาม รวมถึงการมีฐานข้อมูล
ด้านทรัพยากรทุกระบบของสำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุขที่ผู้บริหารแต่ละระดับสามารถนำไปใช้เป็น
เครื่องมือสำหรับการบริหารงาน ได้สะดวก รวดเร็วขึ้น รวมถึงขอทำความตกลงกับกรมบัญชีกลางในภาพรวม
ในการนำเทคโนโลยมี าใช้ปฏบิ ัตงิ านในการบริหารจัดการคลัง เพื่อใหเ้ ปน็ ไปตามท่ีระเบยี บกำหนด และสามารถ
บรหิ ารจัดการคลงั ไดอ้ ยา่ งมปี ระสิทธภิ าพ

สรุปผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสขุ ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2565 รอบท่ี 2

185

บทสรปุ สำหรับผู้บรหิ าร ปีงบประมาณ 2565 รอบท่ี 2
ประเดน็ ท่ี 6 ระบบธรรมาภิบาล

ประเด็นตรวจราชการ : ระบบธรรมาภบิ าล

หวั ขอ้ : การบรหิ ารจดั การด้านการเงินการคลงั สขุ ภาพ

ตวั ช้ีวัด
ตวั ชว้ี ัดที่ 1 : รอยละของหนวยบรกิ ารทป่ี ระสบภาวะวิกฤตทางการเงิน
ตัวชว้ี ดั ท่ี 2 : ร้อยละของหน่วยบริการท่ีมศี ูนย์จดั เก็บรายไดค้ ุณภาพ

1) เปา้ หมาย และผลงาน
1.1) เปา้ หมาย
ตวั ชีว้ ดั ที่ 1 : รอยละของหนวยบรกิ ารท่ีประสบภาวะวิกฤตทางการเงนิ
ระดับ 7 ไมเกินรอยละ 2 และระดับ 6 ไมเกนิ รอยละ 4
ตวั ช้วี ัดที่ 2 : รอ้ ยละของหนว่ ยบริการที่มศี ูนย์จัดเก็บรายได้คุณภาพ ระดับดีและดีมาก ร้อยละ 90 ขึน้ ไป
1.2) ผลงาน
ตวั ช้ีวัดท่ี 1 : รอยละของหนวยบริการประสบภาวะวกิ ฤตทิ างการเงิน
ระดับ 6 จำนวน 0 แหง รอยละ 0 (คาเปาหมาย ไมเกินรอยละ 4)
ระดบั 7 จำนวน 0 แหง รอยละ 0 (คาเปาหมาย ไมเกนิ รอยละ 2)
ตัวชี้วดั ท่ี 2 : รอ้ ยละของหนว่ ยบริการทมี่ ีศูนยจ์ ดั เก็บรายได้คณุ ภาพ ระดบั ดแี ละดีมาก
ร้อยละ 95.44 จำนวน 859 แหง่ (คา่ เปา้ หมายท่ีตง้ั ไว้ ร้อยละ 90 ข้นึ ไป)

2) สรปุ สถานการณ์
2.1 หน่วยบรกิ ารท่ปี ระสบภาวะวกิ ฤตทางการเงิน ระดับ 7 และระดับ 6
สถานการณ์การเงินการคลัง ปี 2565ไตรมาสที่ 3 หน่วยบริการค่อนข้างมีความมั่นคง

ทางการเงินการคลัง สะท้อนจากร้อยละของหน่วยบริการที่ประสบภาวะวิกฤตการเงินระดับ 6 และ 7 ลดลง
ต่อเนื่องโดยปี 2564 ไตรมาสที่3 มีหน่วยงานที่ประสบภาวะวกิ ฤตการเงนิ ระดับ 6 จำนวน 12 แห่ง คิดเป็น
ร้อยละ 1.34 ไตรมาส 3 มีหน่วยงานที่ประสบภาวะวิกฤตการเงินระดับ 7 มี 5 แห่งคิดเป็นร้อยละ 0.56
สำหรับปี 2565 ทั้งไตรมาส 1, 2 และ 3 ไม่มีหน่วยบริการที่ประสบภาวะวิกฤต เนื่องจากหน่วยบริการ
มีรายได้เพิ่มข้ึนจากรายได้ โควิด และเงินช่วยเหลอื โควิด ประกอบกับมีการบริหารสภาพคล่องท่ีดี ระยะต่อไป
หากรายได้โควิดลดลงเฝ้าระวัง ระยะการเรียกเก็บชำระหน้ีให้เร็วข้ึนเพ่ือสภาพคล่องและเพิ่มความสามารถ
ในการทำกำไร ลดต้นทุนและนำสนิ ทรัพยท์ มี่ ีอยู่มาสร้างรายไดใ้ ห้คุ้มค่า

สรปุ ผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสุข ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2565 รอบที่ 2

186

ตารางที่ 1 หนวยบริการท่ีประสบภาวะวิกฤติการเงินระดับ 6 และ 7 ไตรมาส 2 - 3 ปงบประมาณ พ.ศ. 2564 - 2565

ปงบประมาณ พ.ศ. 2565 ปงบประมาณ พ.ศ. 2564
ไตรมาส 2 ไตรมาส 3 ไตรมาส 2 ไตรมาส 3
จำนวน จำนวน
จำนวน จำนวน จำนวน จำนวน แหง จำนวน จำนวน จำนวน จำนวน
เขต แหง ระดบั 6 ระดบั 7 ระดบั 6 ระดบั 6 (ทัง้ หมด) ระดับ 6 ระดบั 6 ระดับ 6 ระดบั 7
(แห่ง) (แหง) (แหง) (แหง่ ) (แหง) (แหง่ ) (แหง) (แหง)
(ทั้งหมด)
- - - - 102 1 0 51
1 102 - - - - 47 0 0 20
2 47 - - - - 54 0 0 00
3 54 - - - - 71 1 0 11
4 72 - - - - 67 0 0 00
5 67 - - - - 73 0 0 01
6 73 - - - - 77 0 0 00
7 77 - - - - 88 1 0 10
8 88 - - - - 89 0 0 00
9 89 - - - - 71 0 0 00
10 71 - - - - 81 0 0 30
11 82 - - - - 78 0 0 02
12 78 - - - - 898 3 0 12 5
รวม 900 - - - - รอ้ ยละ 0.34 - 1.34 0.56

ร้อยละ

2.2 หน่วยบรกิ ารทม่ี ีศูนยจ์ ัดเกบ็ รายไดค้ ุณภาพ (4S4C)
การไม่มีโครงสร้างศูนย์จัดเก็บรายได้ที่ชัดเจน การเรียกเก็บเงินจากกองทุนล่าช้าและไม่ครบถ้วน

ขาดเจา้ หนา้ ท่ีทีม่ คี วามเชี่ยวชาญในการตรวจสอบขอ้ มูลกอ่ นการส่งข้อมลู เพื่อเรียกเก็บ ส่งผลให้ขาดความถูกต้อง
ของข้อมูล ทำให้หน่วยบริการได้รับชดเชยค่าบริการจากกองทุนน้อยกว่าที่ควรจะได้รับ ซึ่งเป็นหนึ่งในสาเหตุ
ที่ทำให้หนว่ ยบริการประสบปัญหาวิกฤตทางการเงิน จึงควรขับเคลือ่ นให้หน่วยบริการดำเนินการพัฒนาระบบ
จัดเก็บรายได้ จากผลการดำเนินงาน โดยการเก็บข้อมูลจากแบบประเมินศูนย์จัดเก็บรายได้คุณภาพ (4 S4C)
หน่วยบริการสังกัดสำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข จำนวนทั้งสิ้น 900 แห่ง พบว่า มีหน่วยบริการที่มี
ศูนย์จัดเก็บรายได้คุณภาพระดับดีและดีมาก จำนวน 859 แห่ง คิดเป็นร้อยละ 95.44 ของหน่วยบริการ
ทง้ั หมด

การขับเคล่ือนศูนยจ์ ัดเก็บรายไดค้ ุณภาพ (4S4C) ประกอบดว้ ย
1. การประเมนิ ระบบจดั เก็บรายได้คุณภาพ (4 S4C)

ดา้ นที่ 1 โครงสร้างระบบจดั เกบ็ รายได้(Structure)
ดา้ นที่ 2 ระบบงานจัดเก็บในการเรยี กเก็บทุกกองทนุ (System)
ด้านที่ 3 ระบบบคุ ลากรในศูนย์จัดเกบ็ รายได้ (Staff & skill)
ด้านท่ี 4 การบันทึกขอ้ มูลกจิ กรรมการรักษา ครบถ้วน (Care)
ดา้ นท่ี 5 การบันทึกรหัส การรกั ษาพยาบาลครบถ้วน และถูกต้อง (Code)
ด้านท่ี 6 ระบบเบิกจา่ ยของแต่ละกองทุน (Claim & Account)

สรุปผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสุข ประจำปงี บประมาณ พ.ศ. 2565 รอบที่ 2

187

2. การสุ่มประเมินหนว่ ยบรกิ ารท่ีมีศูนย์จดั เก็บรายได้คณุ ภาพ ในสทิ ธเิ บกิ จา่ ยตรงกรมบัญชีกลาง (On
Site Survey)

ดา้ นท่ี 1 มโี ครงสรา้ งศนู ยจ์ ดั เกบ็ รายได้ (Structure)
ด้านท่ี 2 ระบบงานจดั เกบ็ ในการเรยี กเก็บทกุ กองทุน (System)
ด้านที่ 3 มกี ารบนั ทึกข้อมูลกิจกรรมการรักษา ครบถ้วน (Care)
ดา้ นท่ี 4 มีการบันทกึ รหสั การรกั ษาพยาบาล ครบถว้ น และถูกต้อง (Code)

ผลการดำเนินงานระบบจัดเก็บรายได้คุณภาพ พบว่า หน่วยบริการมีระบบจัดเก็บรายได้อยู่ในระดับดีมาก
จำนวน 554 แห่ง คิดเป็นร้อยละ 61.56 ระดับดี จำนวน 305 แห่ง คิดเป็นร้อยละ 33.89 ระดับปานกลาง
จำนวน 39 แห่ง คิดเปน็ ร้อยละ 4.33 ระดบั พอใช้ จำนวน 2 แห่ง คิดเป็นร้อยละ 0.22 และไม่มีหน่วย
บริการท่ีอยู่ในระดับปรับปรุง

3) ปัญหา/จุดรว่ มทส่ี ะทอ้ นปัญหา หรือความเสี่ยงตอ่ ความไม่สำเรจ็ ของงาน
- การบันทึกบัญชีให้เป็นไปตามนโยบายบัญชีที่ถูกต้อง ระบบการรายงานข้อมูลงบทดลอง
และ ข้อมูลบรกิ ารให้ถูกต้อง ครบถ้วนและทันเวลา
- สรา้ งประสทิ ธิภาพการบริหารจดั การต้นทนุ บริการ
- ตดิ ตาม กำกับ แผนทางการเงิน ให้เป็นไปตามแผน
- จากสถานการณก์ ารแพร่ระบาดของโรคติดเช้ือไวรสั โคโรนา 2019 ทำให้การควบคุมรายจ่าย

ไมเ่ ป็นไปตามแผน โดยเฉพาะหมวดค่าตอบแทน และการลงทุนเพ่อื จดั ใหบ้ ริการผู้ตดิ เชื้อฯ
- นกั บญั ชยี งั ขาดทกั ษะ เนื่องจากมีการเปลยี่ นแปลงงานบ่อย
- การจัดเก็บรายได้จากการให้บริการโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 มีความซับซ้อนและ

เปล่ยี นแปลงบ่อย สง่ ผลต่อการโดนปฏิเสธค่าใช้จ่ายท่ีเกิดขนึ้ จรงิ
- จากสถานการณ์การแพร่ระบาดของ COVID-19 มีเวชระเบียนที่ต้องตรวจสอบเป็นจำนวนมาก

ทำให้ไมไ่ ด้รบั การตรวจสอบขอ้ มูลก่อนส่งเบิก สง่ ผลใหม้ ีขอ้ มูลติด C หรือ Deny

- ขาดโปรแกรม/Software ท่ีเชอ่ื มโยงขอ้ มลู ระหวา่ งศูนยจ์ ดั เก็บรายไดก้ ับงานการเงนิ /บัญชี
- ระบบเบิกจ่ายมหี ลายกองทนุ และใชห้ ลายโปรแกรม ทำใหเ้ กิดความสับสนในการปฏบิ ัติ

4) ข้อเสนอเชิงนโยบาย/ข้อเสนอเพอ่ื ปรับปรงุ พัฒนา
4.1) สำหรบั พ้ืนที่
4.1.1) การเงินการคลงั
- กำกับ ติดตาม การบริหารหนี้บริหารจัดการหนี้สิน ตามมติคณะทำงานบริหารจัดการหนี้
กระทรวงสาธารณสขุ
- ควรมกี ารเร่งรัดเรียกเก็บลกู หนี้ทกุ สทิ ธิ

- CFO จังหวดั กำกบั ติดตาม การบริหารหน้ีระหว่างหน่วยบริการ (ค่ารักษา OP UC นอก CUP
ในจงั หวดั )

- การจดั ทำแผนทางการเงนิ Planfin
(1) ควรให้ผูท้ เ่ี กี่ยวขอ้ งมีสว่ นรว่ ม เช่น กรรมการบรหิ ารโรงพยาบาล และกลุม่ /งานต่างๆ
(2) ตอ้ งมีความซ่อื สัตยใ์ นการจัดทำ Plnfin

สรุปผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสขุ ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2565 รอบท่ี 2

188

(3) มีการควบคุมกำกับ Planfinอย่างเข้มข้น โดยเฉพาะหน่วยงานที่มีแนวโน้มจะเกิด
วิกฤตทิ างการเงนิ
- นักบริหารการเงินการคลังระดับจังหวัด (CFO) ทบทวนความแม่นยำของแผนทางการเงิน
(Planfin) รายได้ รายจ่าย (± ไม่เกินรอ้ ยละ 5) และขอ้ มูลท่ีนำมาคำนวณตน้ ทุนบริการผู้ป่วยนอก/
ผู้ปว่ ยใน
- ควรติดตามการบริหารการเงินการคลังของหน่วยบริการให้เป็นไปตามแผน Planfin ควรมี
การนิเทศติดตามทกุ เดือน
- สร้างความมั่นคง และสร้างขวัญกำลังใจ ให้กับบุคลากรที่ปฏิบัติงานด้านการเงิน การบัญชี
และพสั ดุ (สดั ส่วนจำนวน ขา้ ราชการ ,พนักงานราชการ, ลกู จา้ ง)
4.1.2) ระบบจดั เก็บรายได้
- พัฒนาระบบการจัดเก็บรายได้ในทุกหน่วยบริการ โดยใชโปรแกรมสำเร็จรูปมาใชเป็นเครื่องมือ
ในการบรหิ ารจัดการ
- ควรมีการพัฒนาโปรแกรมสำหรับบริหารข้อมูล ในการรวบรวม ตรวจสอบ วิเคราะห์ข้อมูล
การเรียกเก็บ และสามารถเชื่อมโยงข้อมูลของผู้เกี่ยวข้อง เพื่อลดความผิดพลาดหรือปัญหา
ของการเรยี กเกบ็ อย่างเป็นระบบ
- เพิ่มประสิทธิภาพศูนย์จัดเก็บรายได้ ด้วยการเชื่อมโยงข้อมูลระหว่างศูนยจ์ ัดเก็บรายได้และ
งานบัญชี เพื่อใช้ในการตรวจสอบข้อมูลการเรียกเก็บรายได้ค่ารักษาพยาบาลของ
โรงพยาบาล
- พฒั นาศูนย์จดั เกบ็ รายได้ ในระดบั ปฐมภูมใิ ห้เขม้ แขง็
- พัฒนาศักยภาพบุคลากรด้านการเงินการคลัง และคณะทำงานศูนย์จัดเก็บรายได้ของหน่วย
บริการ ให้เข้าใจหลักเกณฑแ์ ละกระบวนการดำเนนิ งาน รวมถึง software ท่เี ก่ียวขอ้ ง
- จัดให้มีการศึกษาแลกเปลี่ยนเรียนรู้แนวทางการดำเนินงานร่วมกัน ทั้งรูปแบบนวัตกรรมที่ใช้
ปัญหาและวิธีการแก้ไข เพ่ือให้ได้รูปแบบแนวทางการพัฒนาศูนย์จัดเก็บรายได้ท่ีชัดเจน
- นำเสนอในที่ประชุมเขตสุขภาพทุกเดือน จัดให้มีการให้รางวัล และชื่นชมจังหวัดที่มี
ระยะเวลาเรียกเก็บเฉลี่ยต่ำที่สุด และให้สำนักงานสาธารณสุขจังหวัด มีการรายงาน
ระยะเวลาการเรียกเก็บผ่านท่ีประชุมกรรมการวางแผนและประเมินผล (กวป.) ทุกเดือน
4.2) สำหรบั สว่ นกลาง
4.2.1) การเงนิ การคลัง
- เกณฑ์การตรวจสอบ วิเคราะห์งบการเงิน ควรกำหนดรูปแบบการตรวจสอบระบบบัญชี
(Accounting Management) ใหช้ ัดเจน
- การควบคุม กำกับ โดยเกณฑ์ประสิทธิภาพทางการเงิน ( 7 Plus efficiency) ควรให้มี
การปรบั ปรุงคา่ กลาง (Mean) ให้เป็นปัจจบุ นั
- ควรมีการประกันรายรับหน่วยบริการเงินกองทุน UC ไม่น้อยกว่าประมาณรายรับเบื้องต้น
ของปที ่ผี า่ นมา
- คณะกรรมการ CFO ทุกจังหวัด มีการประชุมติดตามสถานการณ์ทางการเงินการคลัง

อยา่ งตอ่ เนอ่ื ง และมกี ารนำเสนอสถานการณก์ ารเงนิ ในการประชุม กวป.ทกุ เดอื น

สรปุ ผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสุข ประจำปงี บประมาณ พ.ศ. 2565 รอบท่ี 2

189

- มีเครื่องมือที่เป็นนวัตกรรมในการกำกับติดตาม ข้อมูลการเงินการคลัง การจัดเก็บรายได้
เพิ่มประสิทธภิ าพในการกำกับติดตาม

- มีการพัฒนาและเพิ่มศักยภาพทีม CFO และเครือข่ายบุคลากรด้านการเงินการคลัง
อย่างต่อเนอ่ื ง และจดั ให้มีการเยี่ยมเสริมพลงั ด้านการเงินการคลงั ในระดับจังหวัดและระดับเขต

- เสริมสร้างแรงจูงใจให้บุคลากรทางการบัญชีมคี วามกา้ วหนา้ ในหน้าที่การงาน เพื่อเสริมสร้าง
ความผูกพนั กบั องคก์ ร

4.2.2) ระบบจัดเกบ็ รายได้
- ควรกำหนดกรอบโครงสร้างศูนย์จดั เกบ็ รายได้ และกำหนดกรอบบุคลากร รวมทงั้ บทบาท
หนา้ ทใี่ ห้ชัดเจน

- ถอดบทเรยี นเกณฑก์ ารประเมนิ และจัดทำคู่มือแนวทางการดำเนนิ งานอย่างชดั เจน

- ควรมีหลักสูตรการอบรม เพื่อพัฒนาบุคลากรศูนย์จัดเก็บรายได้ พัฒนาระบบ Software
ชว่ ยในการจดั เก็บรายได้ ให้ผู้เกย่ี วขอ้ งมคี วามรู้

- ควรมีหลักสูตรการอบรม เพื่อพัฒนาบุคลากรศูนย์จัดเก็บรายได้ พัฒนาระบบ Software
ชว่ ยในการจัดเกบ็ รายได้ ให้ผูเ้ กีย่ วข้องมีความรู้

- ควรสนับสนุนทีมงานด้านการเงินการคลัง ให้มีความมั่นคงในตำแหน่งหน้าที่ราชการ เพื่อให้
ผู้ปฏบิ ัติงานในโรงพยาบาลได้อย่างต่อเนื่อง เนอื่ งจากปัจจุบนั มีการหมุนเวียนผู้รับผิดชอบใหม่
จากที่คนเดิมลาออกหรือสอบบรรจุได้ในหน่วยงานอื่น ทำให้ประสิทธิภาพของการจัดเก็บ
รายได้ ยงั ขาดความถกู ต้อง ครบถว้ น

5) ปัจจัยความสำเร็จ
5.1) มาตรการในการขับเคลื่อนด้านการเงินการคลัง
5.1.1) การจดั สรรเงินอย่างเพียงพอ (Sufficient Allocation)
5.1.2) พฒั นาการบรหิ ารระบบบญั ชี (Accounting Management)
5.1.3) พัฒนาศักยภาพบริหารด้านการเงินการคลังแกเครือข่ายและบุคลากร (Network &

Capacity Building)
5.1.4) สรา้ งประสิทธภิ าพการบรหิ ารจัดการ (Efficient Management)
5.1.5) ตดิ ตาม กำกบั เคร่ืองมอื ประสทิ ธิภาพทางการเงนิ (Monitoring Management)

5.2) ระบบจดั เก็บรายไดค้ ุณภาพ
5.2.1) ระบบจดั เกบ็ รายได้คุณภาพ (4S4C)
1. มีโครงสรา้ งศูนยจ์ ัดเกบ็ รายได้ (Structure)
2. ระบบงานศูนย์จัดเก็บในการเรยี กเกบ็ ทุกกองทนุ (System)
3. มรี ะบบบคุ ลากรในศูนยจ์ ดั เก็บรายได้ (Staff & skill) มจี ำนวน และ ทกั ษะความสามารถ

ของบคุ ลากรเหมาะสมตามระดบั ของ รพช. รพท. รพศ.
4. มีการบนั ทกึ ขอ้ มลู กิจกรรมการรกั ษา ครบถ้วน (Care)
5. มกี ารบันทกึ รหัส การรักษาพยาบาล ครบถ้วน และถูกตอ้ ง (Code)
6. ระบบเบกิ จา่ ย (Claim) ของแต่ละกองทุน

สรุปผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสุข ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2565 รอบที่ 2

190

5.2.2) การสุ่มประเมินหน่วยบริการที่มีศูนย์จัดเก็บรายได้คุณภาพ ในสิทธิเบิกจ่ายตรง
กรมบัญชกี ลาง (On Site Survey)

1. มีโครงสรา้ งศนู ยจ์ ดั เก็บรายได้ (Structure)
2. ระบบงานศนู ย์จดั เกบ็ ในการเรยี กเก็บทกุ กองทุน (System)
3. มกี ารบันทกึ ข้อมลู กจิ กรรมการรกั ษา ครบถ้วน (Care)
๔. มีการบนั ทกึ รหัส การรักษาพยาบาล ครบถว้ น และถกู ต้อง (Code)
๕. ระบบเบกิ จ่าย (Claim) ของแต่ละกองทุน
6) ประเด็นที่ควรกำกับตดิ ตามการตรวจราชการ
6.1) ขับเคล่อื นระบบการเงินการคลัง อย่างต่อเนอ่ื งประเด็น
- การจดั ทำแผนเงนิ บำรงุ ร่วมกับแผนทางการเงิน Planfin แบบบูรณาการ
- การพฒั นาประสทิ ธิภาพทางการเงิน (7 Plus Efficiency) ของหนว่ ยบรกิ าร
- การพฒั นาประสิทธภิ าพการบริหารการเงินการคลัง (TPS: Total Performance

Score)
6.2) ขับเคลอื่ นหน่วยบรกิ ารใหม้ รี ะบบจดั เก็บรายไดค้ ณุ ภาพ

- พัฒนาการตรวจสอบขอ้ มลู ก่อนการส่งขอ้ มลู ก่อนการส่ง Claim
- พฒั นาประสิทธิภาพในการเรยี กเก็บทกุ กองทนุ ใหเ้ พิม่ ขึ้น โดย

(1) กองทุนประกนั สงั คม : สง่ ขอ้ มูลเบกิ จา่ ยภายในระยะเวลาทีก่ องทนุ กำหนด
(2) สิทธิสวัสดิการรักษาพยาบาลข้าราชการ : พัฒนาการบันทึกข้อมูลการเบิกจ่าย
(3) กองทุนหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ : หน่วยบริการตรวจสอบข้อมูลก่อนการ
จัดสง่ ขอ้ มูลเพื่อเรยี กเก็บทุกครงั้
- พฒั นาและส่งเสรมิ การโปรแกรม /Software ชว่ ยในการจดั เกบ็ รายได้
- พฒั นาการประเมนิ ศนู ยจ์ ดั เกบ็ รายไดค้ ุณภาพ เป็น Advanced 4S4C
- พัฒนาระบบการเรียกเก็บกองทุนย่อย ให้มคี วามถูกตอ้ ง ครบถ้วน

สรปุ ผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสขุ ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2565 รอบที่ 2

191

รายงานผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสุข ปีงบประมาณ 2565 รอบที่ ๒
ประเด็นท่ี 6 ระบบธรรมาภิบาล

1. ประเดน็ ตรวจราชการ : ระบบธรรมาภิบาล

2. หัวข้อ : การบริหารจัดการดา้ นการเงินการคลังสขุ ภาพ
ตวั ชีว้ ดั และค่าเปา้ หมายท่ี 1 : รอ้ ยละของหน่วยบรกิ ารทป่ี ระสบภาวะวกิ ฤตทางการเงนิ
ระดบั 7 ไมเ่ กนิ ร้อยละ 2 ระดบั 6 ไม่เกินรอ้ ยละ 4
ตัวช้วี ัดและค่าเป้าหมายท่ี 2 : ร้อยละของหน่วยบรกิ ารมีระบบจัดเกบ็ รายได้คุณภาพ
ระดับดแี ละดีมาก รอ้ ยละ 90 ขน้ึ ไป

3. หน่วยงานที่รับผิดชอบ (กรม/กอง/ศนู ย์วิชาการ)
หน่วยงานผู้รับผิดชอบหลัก กองเศรษฐกจิ สขุ ภาพและหลกั ประกนั สุขภาพ

4. วิเคราะห์สถานการณ์

ปัญหา/สาเหตุ แผน/กจิ กรรมการแกไ้ ขปัญหา ความกา้ วหนา้ /ผลการ
ดำเนินงาน
สถานการณก์ ารเงินการคลัง 1. มาตรการในการขับเคลื่อนด้านการเงินการ
1. ในปี 2565 ไตรมาส ท่ี 1,
ปี 2565ไตรมาสที่ 3 หนว่ ย คลงั (5 มาตรการ) 2 และ 3 ไมม่ หี น่วยบริการที่
บริการค่อนข้างมีความ 1.1 พฒั นาระบบบญั ชี (Accounting ประสบภาวะวิกฤตการเงิน
มั่นคงทางการเงินการคลัง Management) ระดับ 6 และ 7
สะท้อนจากร้อยละของ 1.2 การจัดสรรเงนิ อย่างเพียงพอ (Budgeting) (ค่าเป้าหมาย ระดบั 7 ไม่เกนิ
หน่วยบริการที่ประสบภาวะ 1.3 พัฒนาศักยภาพบริหารด้านการเงินการ รอ้ ยละ 2ระดบั 6ไม่เกินร้อยละ4)
วิกฤตการเงินระดับ 6 และ คลงั แก่เครอื ข่าย และบุคลากร (Competency) 2. หนว่ ยบรกิ าร
7 ลดลงต่อเนื่องโดยปี 1.4 ประสทิ ธภิ าพการบรหิ ารจดั การ (Division มีระบบจัดเก็บรายได้คุณภาพ
2 5 6 4 ไ ต ร ม า ส ที ่ 3 มี of regional health) ระดบั ดีและดีมาก ร้อยละ
หน่วยงานที่ประสบภาวะ 1.5 ติดตาม กำกบั เครอ่ื งมอื ประสิทธภิ าพทาง 95.44
วิกฤตการเงินระดับ 6 การเงิน (Efficiency) จำนวน 859 แหง่
จำนวน 12 แห่ง คิดเป็น 2. ระบบจดั เกบ็ รายได้คณุ ภาพ (4S4C) (ค่าเป้าหมาย ร้อยละ 90 ข้ึน
ร้อยละ 1.34 ไตรมาส 3 มี 2.1 การประเมินระบบจดั เก็บรายได้
ไป)

หน่วยงานที่ประสบภาวะ คณุ ภาพ (4 S4C)
1. มีโครงสรา้ งระบบจดั เกบ็ รายได้
วิกฤตการเงินระดับ 7 มี 5
(Structure)
แห่งคิดเป็นร้อยละ 0.56
2. มีระบบงานจัดเกบ็ ในการเรยี ก
สำหรบั ปี 2565 ท้งั ไตรมาส
เกบ็ ทกุ กองทุน (System)
1, 2 และ 3 ไม่มีหน่วย
3. มรี ะบบบคุ ลากรในศูนยจ์ ัดเก็บ
บริการที่ประสบภาวะวิกฤต
รายได้ มีจำนวน และทักษ
เนื่องจากหน่วยบริการมี
ความสามารถของบคุ ลากรเหมาะสม
รายได้เพิ่มขึ้นจากรายได้ โค
ตามระดับของ รพช. รพท. รพศ. (Staff
วิด และเงินช่วยเหลือโควิด
& skill)
ประกอบกับมีการบริหาร
4. มกี ารบนั ทกึ ข้อมลู กจิ กรรมการ
สภาพคล่องที่ดี ระยะต่อไป
รกั ษา ครบถ้วน (Care)
หากรายได้โควิดลดลงเฝ้า

สรุปผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสขุ ประจำปงี บประมาณ พ.ศ. 2565 รอบท่ี 2

192

ปัญหา/สาเหตุ แผน/กจิ กรรมการแกไ้ ขปัญหา ความกา้ วหน้า/ผลการ
ดำเนินงาน

ระวัง ระยะการเรียกเก็บ 5. มีการบันทึกรหสั การ
ชำระหนีใ้ ห้เรว็ ขึ้นเพื่อสภาพ รักษาพยาบาลครบถ้วน และถูกตอ้ ง
คล่องและเพิ่มความสามารถ (Code)
ในการทำกำไร ลดต้นทุน
และนำสินทรัพย์ที่มีอยู่มา 6. มีระบบเบกิ จา่ ยของแตล่ ะกองทุน
สร้างรายไดใ้ หค้ ุม้ คา่ (Claim & Account)
2.2 การสุ่มประเมินหน่วยบริการที่มีศูนย์
จัดเก็บรายได้คุณภาพ ในสิทธิเบิกจ่ายตรง
กรมบญั ชีกลาง (On Site Survey)

1. มีโครงสร้างศูนย์จัดเก็บรายได้
(Structure)

2. ระบบงานจัดเก็บในการเรียกเก็บ
ทกุ กองทนุ (System)

3. มีการบันทึกข้อมูลกิจกรรมการ
รักษา ครบถ้วน (Care)

4. มีการบันทกึ รหัส การรกั ษาพยาบาล
ครบถ้วน และถกู ต้อง (Code)

5 . มี ร ะ บ บ เ บ ิ ก จ ่ า ย ( Claim &
Account)

5. นวัตกรรม/ตวั อยา่ งท่ีดี
5.1 วิกฤตทางการเงิน
- การพัฒนาและใชโ้ ปรแกรมการบรหิ ารงบประมาณตามแผนเงนิ บำรงุ ในโรงพยาบาล
- การจัดสรรเงนิ ชว่ ยเหลอื โรงพยาบาลท่ี NWC ตดิ ลบ
- การจดั สรรตามสัดส่วนโรงพยาบาล ระดบั M1 M2 F1
- การจัดสรรตามสัดส่วนประมาณการรายได้ OP PP IP ปี 65
- การจดั สรรตามสัดส่วนประมาณการรายได้ OP PP IP ท่ลี ดลง
- การกันเงิน Virtual account
- มีผู้บริหารที่มีศักยภาพ และให้ความสำคัญ รวมถึงมีโรงพยาบาลที่เป็น ครู ก. ทางด้าน
การเรียกเกบ็ รายได้ และพฒั นาประสทิ ธภิ าพการเงินการคลัง ระดับจงั หวัดและระดับเขต
- มีการใช้โปรแกรม E-HOS Accounting มาช่วยในการจัดเก็บรายได้ รวมถึงนักบัญชี
สามารถดงึ ขอ้ มลู มาลงรายการลกู หนรี้ ายวันได้
5.2 ระบบจัดเก็บรายได้
- ใช้โปรแกรม/Software ไปใช้ในการบริหารการเรยี กเก็บในทุกโรงพยาบาล และขยายผล
ไปยังโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล (รพ.สต.) โดยมีเครือข่ายการใช้โปรแกรมและ
มีการพฒั นาอย่างต่อเน่ือง
- มีการจัดอบรมเจ้าหน้าที่ด้านการเรียกเก็บรายได้ (ครูก.) และเผยแพร่ความรู้ไปยัง
หน่วยบริการอื่น เพื่อสร้างความเข้มแข็งและพัฒนาประสิทธิภาพด้านการเรียกเก็บรายได้
ในระดับจงั หวัดและระดับเขต

สรุปผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสขุ ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2565 รอบท่ี 2

193

- มกี ารพัฒนาระบบการเรียกเกบ็ เชน่ คนนา่ นทุกสิทธริ ักษาทกุ ที,่ R๘ Anywhere พัฒนา
ระบบการเรียกเก็บร่วมกับสำนักงานหลักประกันสุขภาพ R๘ Sandbox นำร่องเพื่อ
พัฒนาระบบการจัดเก็บรายได้ให้มีคุณภาพ และพัฒนาโปรแกรม R9 Referral Hub
เชอื่ มโยงการดำเนินงาน 30 บาทรกั ษาทุกที่

- มกี ารพฒั นา Software Application ระบบการจัดเก็บรายได้
- มีการพัฒนาโปรแกรมเรียกเก็บและโปรแกรมติดตามลูกหนี้เพิ่มเติม เพื่อเพิ่ม

ประสิทธิภาพการเรียกเก็บ เช่น E-HOS, RCM, AAA, PK claim, CIPN, KTNClaim,
MoneyDr.BAT, CCMS, SSB, Self_Isolation, CheckIPDScan, BMSHOSxPCHIExport, KTN,
VPM, CSCD, CIPN, Panacea, SSIP,CSMBS,CSOP,SRC, PPK, GLAR, Medee soft, Dfin,
Data Audit, JJM, HSoftXE7,Hsooter Claim Export, Fantacy, K-mecc, sn tool,
himproEclaim Sip09, EHA, Krasaesin Report, PMK, PTL finance,
CSOP,CIPN,SSIP, Yala smart, RVP, SSCHI , Debtor

6. ขอ้ เสนอแนะของผูน้ เิ ทศ
6.1 สำหรับพ้ืนที่
6.1.1 วิกฤตทางการเงิน
- หนว่ ยบริการควรติดตามกำกับแผนรายได้และค่าใช้จา่ ยรายเดือนให้เปน็ ไปตามเป้าหมาย
และลดค่าใช้จ่ายที่ไม่จำเป็น โดยเฉพาะในรพ.ที่มีความเสี่ยงและมีรายจ่ายสูงกว่าแผนท่ี
ได้วางไว้ รวมทั้งเรง่ รัดการชำระหนี้แต่ละประเภทในไตรมาส ตามนโยบายของกระทรวง
สาธารณสุข และรพ.ท่ีมี cash ratio สงู ควรไดท้ ำแผนพฒั นาตามนโยบายกระทรวง
- การจัดทำแผนการชำระหนี้ค่ายาและเวชภัณฑ์มิใช่ยา อย่างมีประสิทธิภาพและ
มกี ารตดิ ตามอยา่ งต่อเนอ่ื ง
- ควรมีการติดตามเร่งรัดลูกหนี้ค่ารักษาพยาบาลของทุกกองทุนอย่างต่อเนื่อง และ
มีการรายงานสรุปลูกหนี้คงเหลือ ระยะเวลาการค้างชำระ ของแต่ละสิทธิให้
คณะกรรมการบริหารของโรงพยาบาลเป็นประจำทุกเดือน
- การจัดทำแผนธุรกจิ รายสทิ ธิ รายกองทนุ เพือ่ เชือ่ มโยงกบั แผนเงินบำรงุ แผนจัดซอื้ จัดจ้าง
และแผนการเงิน (Planfin)
- การพัฒนาประสิทธิภาพการเงินการคลังของหน่วยบริการ (Total Performance Score
:TPS ) อยา่ งต่อเนอ่ื งและใหผ้ ่าน ≥ 10.5
- เร่งกระจาย ปรับเกลี่ยงบเงินกันเพื่อประกันความเสี่ยงด้านการเงินจากสถานการณ์
ระบาดของโรคโคโรนา 2019

- ควรมีการประกันรายรับหน่วยบริการเงินกองทุน UC ไม่น้อยกว่าประมาณรายรับ
เบอ้ื งตน้ ของปีท่ผี ่านมา

6.1.2 ระบบจดั เก็บรายได้คณุ ภาพ
- ควรจัดทำ Flow Chart การปฏิบัติงาน และมอบหมายงานที่ชัดเจน เพื่อให้สามารถ

ควบคุมการเบิกจ่าย ในแต่ละกองทนุ ใหถ้ ูกตอ้ ง ครบถ้วน ทนั เวลา

- ทีม CFO ของจังหวัด/เขต ควรกระตุ้นให้โรงพยาบาลมีระบบติดตามการเรียกเก็บ
(Claim) ให้มีความครบถ้วน และ ออกตรวจสอบโรงพยาบาลที่มีปัญหาในการดำเนินการ

สรปุ ผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสขุ ประจำปงี บประมาณ พ.ศ. 2565 รอบท่ี 2

194

และ นำโปรแกรมเรียกเก็บมาใช้ เพิ่มประสิทธิภาพศูนย์จัดเก็บรายได้ การเชื่อมโยง
ข้อมูล ร ะห ว่างศูน ย์จัดเก็บร าย ได้กับงาน การ เงิน /บัญชี และพัฒนาศักยภาพ
ผู้ปฏิบัติงานด้านบัญชีอย่างต่อเนื่อง
- ควรมโี ปรแกรมสำหรับบริหารข้อมูล ในการรวบรวม ตรวจสอบ วิเคราะห์ข้อมูลการเรียกเก็บ
และสามารถเชื่อมโยงข้อมูลของผู้เกี่ยวข้อง เพื่อลดความผิดพลาดหรือปัญหาของ
การเรียกเก็บ อยา่ งเป็นระบบ
- พัฒนาศักยภาพบุคลากรด้านการเงินการคลัง และคณะทำงานศูนย์จัดเก็บรายได้ของ
หน่วยบริการ ให้เข้าใจหลักเกณฑ์และกระบวนการดำเนินงาน รวมถึง software
ทเี่ กย่ี วข้อง
- พัฒนาระบบการจัดเก็บรายได้ในทุกหน่วยบริการ โดยใชโปรแกรมสำเร็จรูปมาใชเป็น
เครอื่ งมือในการบริหารจัดการ
- ระบบการเรียกเก็บมีหลายกองทุน ทำให้มีโปรแกรมการเรียกเก็บจำนวนมาก ซึ่งแต่ละ
กองทุนเรียกเก็บไม่เหมือนกัน ซึ่งเป็นภาระงานแก่บุคลากรในหน่วยบริการที่ขาดแคลน
จึงควรมรี ะบบหรือโปรแกรมเรียกเก็บเดียวกัน เพื่อให้สะดวกต่อการเรียกเก็บและไม่เป็น
อปุ สรรคต่อการส่งขอ้ มูล

6.2 สำหรับส่วนกลาง
6.2.1 วิกฤตทางการเงนิ
- เกณฑ์การตรวจสอบ วิเคราะห์งบการเงิน ควรกำหนดรูปแบบการตรวจสอบระบบบัญชี
(Accounting Management) ใหช้ ดั เจน
- การควบคุม กำกับ โดยเกณฑ์ประสิทธิภาพทางการเงิน (7 Plus efficiency) ควรให้มี
การปรบั ปรงุ ค่ากลาง (Mean) ใหเ้ ป็นปัจจบุ ัน
- เสนอให้มีการพัฒนาด้านการเงินการคลัง ในประเด็นระบบจัดเก็บรายได้ Planfin และ

เงินบำรุง และมีกลไกสนับสนุน ติดตามกำกับ สร้างขวัญกำลังใจแก่ผู้ปฏิบัติต่อเนื่อง

สม่ำเสมอ

- นโยบายบัญชีการตัดหนี้สูญควรชัดเจน เพื่อให้หน่วยบริการสามารถจัดทำข้อมูลลูกหน้ี
ของหนว่ ยบรกิ ารไดถ้ กู ต้อง

6.2.2 ระบบจัดเก็บรายได้คณุ ภาพ
- ระบบเบิกจ่ายมีหลายสิทธิ และหลายกองทุน ทำให้การเรียกเก็บมีหลายโปรแกรม
เป็นอุปสรรคต่อการส่งข้อมูล จึงเสนอให้ส่วนกลางมีระบบ/ใช้โปรแกรมเดียวกัน เพื่อให้
สะดวกต่อการเรยี กเกบ็
- ควรจัดทำแนวทางพัฒนาโปรแกรม/Software จดั เรยี กเกบ็ รายได้
- ควรพัฒนาระบบติดตามและประเมินผลการเรียกเก็บรายได้ ของศูนย์จัดเก็บรายได้
เพ่ือสนบั สนุนข้อมูลในระดบั เขต ระดับจังหวดั และระดบั หนว่ ยบริการ
- ถอดบทเรยี นเกณฑก์ ารประเมินและจดั ทำคมู่ ือแนวทางการดำเนินงานอย่างชัดเจน
- ควรมีหลกั สูตรการอบรม เพ่ือพัฒนาบคุ ลากรศูนยจ์ ัดเก็บรายได้ พัฒนาระบบ Software
ช่วยในการจัดเก็บรายได้ ใหผ้ เู้ กยี่ วขอ้ งมีความรู้ ความเข้าใจอย่างถอ่ งแท้

สรปุ ผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสุข ประจำปงี บประมาณ พ.ศ. 2565 รอบท่ี 2

195
- ควรสนับสนุนทีมงานด้านการเงินการคลัง ให้มีความมั่นคงในตำแหน่งหน้าที่ราชการ

เพื่อให้ผู้ปฏิบัติงานในโรงพยาบาลได้อย่างต่อเนื่อง เนื่องจากปัจจุบันมีการหมุนเวียน
ผู้รับผิดชอบใหม่ จากที่คนเดิมลาออกหรือสอบบรรจุได้ในหน่วยงานอื่น ทำให้
ประสิทธิภาพของการจัดเก็บรายได้ ยงั ขาดความถูกต้อง ครบถ้วน

สรุปผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสขุ ประจำปงี บประมาณ พ.ศ. 2565 รอบท่ี 2

196

บทสรุปสำหรบั ผบู้ รหิ าร ปีงบประมาณ 2565 รอบที่ 2
ประเดน็ ท่ี 6 ระบบธรรมาภบิ าล

ประเด็นท่ี 6 : ดา้ นบริหารเป็นเลศิ ด้วยธรรมาภิบาล (Governance Excellence)
ประเด็นตรวจราชการ : ด้านบรหิ ารเป็นเลศิ ดว้ ยธรรมาภบิ าล (Governance Excellence)
หัวข้อ : การพฒั นาระบบเทคโนโลยีสารสนเทศ (ICT) เป็นศูนยข์ อ้ มูลกลางดา้ นสุขภาพของประชาชน
ตวั ช้ีวดั ท่ี 69 : ร้อยละของจังหวัดที่มกี ารใช้บริการศนู ยข์ ้อมลู กลางดา้ นสขุ ภาพของประชาชน

1) เป้าหมาย และผลงาน
วตั ถุประสงค์

1. เพื่อให้โรงพยาบาลในสังกัดกระทรวงสาธารณสุขมีความพร้อมในการให้บริการข้อมูลสุขภาพ
แกผ่ ู้รบั บรกิ ารที่เปน็ เจา้ ของขอ้ มูลได้อย่างไร้รอยตอ่

2. เพอ่ื ใหป้ ระชาชนเข้าถึงและใชป้ ระโยชน์จากข้อมลู สขุ ภาพของตนเองไดอ้ ย่างสะดวก รวดเรว็
3. เพือ่ ให้หนว่ ยงานในสังกัดกระทรวงสาธารณสุขมีการดูแลรักษาความปลอดภยั ข้อมลู สุขภาพอยา่ งมีธรรมาภิบาล
คำนิยาม การใช้บริการศูนย์ข้อมูลกลางด้านสุขภาพของประชาชน หมายถึง โรงพยาบาลเชื่อมโยงข้อมูล
ตามชุดข้อมูลที่กำหนด ระหว่างกันได้สำเร็จผ่าน HIS Gateway และจังหวัดมีมาตรการในการกำกับดูแล
ด้านธรรมาภิบาล มีการแต่งตั้งคณะทำงานธรรมาภิบาลด้านข้อมูลและเทคโนโลยีสุขภาพ
ประชากรกลุ่มเปา้ หมาย โรงพยาบาลศูนย์ โรงพยาบาลทั่วไป โรงพยาบาลชุมชน โรงพยาบาลสังกดั กรม

วธิ กี ารจดั เก็บขอ้ มลู
1. สสจ. ส่งสำเนาคำสั่งแต่งตั้งคณะทำงานธรรมาภิบาลด้านข้อมูลและเทคโนโลยีสุขภาพ มาที่อีเมล

[email protected] โดยส่งจากอีเมลภาครัฐของ สสจ. ระบุชื่อเรื่อง (subject) ว่า “สสจ.xxxxxx
สง่ สำเนาคำส่งั คณะฯ ธรรมาภบิ าลข้อมลู ฯ” พร้อมแนบไฟลแ์ ละ หลักฐานการประชุมคณะทำงานฯ ครัง้ แรก

2. โรงพยาบาลที่มีการรับ-ส่งข้อมูลผ่าน HIS Gateway จะถูกบันทึกข้อมูลความสำเร็จในเครื่อง
คอมพิวเตอรแ์ ม่ขา่ ย (Server)

วธิ ีการประเมนิ ผล ศนู ย์เทคโนโลยสี ารสนเทศและการส่ือสาร สป.สธ. ตรวจสอบและรายงาน
สูตรคำนวณตัวชี้วัด ร้อยละ = (จำนวนโรงพยาบาลศูนย์/ทั่วไป/ชุมชน และโรงพยาบาลสังกัดกรม
ภายในจังหวัด ที่มีผลการรับ-ส่งข้อมูลผ่าน HIS Gateway x 100) / จำนวนโรงพยาบาลศูนย์/ทั่วไป/ชุมชน
และโรงพยาบาลสงั กดั กรม ทั้งหมดภายในจงั หวดั

สรปุ ผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสุข ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2565 รอบที่ 2

197

เกณฑ์การประเมนิ

รอบ 3 เดอื น รอบ 6 เดือน รอบ 9 เดอื น รอบ 12เดอื น

ทกุ จงั หวดั มีการแต่งตั้งคณะทำงานธรรมาภบิ าล ร้อยละ 20 - รอ้ ยละ 60
ดา้ นข้อมลู และเทคโนโลยสี ุขภาพ

หมายเหตุ

1. ศนู ย์เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร สป.สธ. เชิญอบรมติดตง้ั HIS Gateway

2. ศูนย์เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร สป.สธ. จัดทำรายงานรายจังหวัด แสดง สถานะการจัดส่งสำเนาคำส่ัง

และสถานะการรับส่งข้อมูลผ่าน HIS Gateway ไว้ในเว็บไซต์ของศูนย์เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร

ท่ี URL : https://hisgateway.moph.go.th/monitor

2) สรปุ สถานการณ์
ในปีงบประมาณ 2565 สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุขได้จัดทำศูนย์ข้อมูลกลาง

ด้านสุขภาพของประชาชน เพื่อให้บริหารจัดการจากศูนย์กลางให้มีความมั่นคงปลอดภัยทางไซเบอร์
และมีความพร้อมใช้ ให้บริการแก่เจา้ ของขอ้ มูลในรปู แบบของ PHR (Personal Health Record) และความรู้
สุขภาพ เฉพาะบุคคล (Personal Health Literacy) พร้อมให้บริการข้อมูลแก่หน่วยงานต่างๆ ที่เกี่ยวข้อง
เพื่อประโยชน์ในการดูแลรักษาชีวิตและสุขภาพของเจ้าของข้อมูล เพื่อประโยชน์แก่วงการสุขภาพและ
สาธารณสุขของประเทศไทย โดยกำหนดให้โรงพยาบาลแต่ละแห่งทำการติดตั้งระบบการใชบ้ ริการศนู ย์ข้อมูลกลาง
ด้านสุขภาพของประชาชน เพื่อเชื่อมโยงข้อมูล ตามชุดข้อมูลที่กำหนดระหว่างกันได้สำเร็จผ่าน
HIS Gateway

การดำเนนิ งาน/ผลการดำเนนิ งาน
สรปุ ผลตวั ช้วี ดั ร้อยละของจังหวดั ทมี่ กี ารใช้บรกิ ารศนู ย์ขอ้ มลู กลางดา้ นสขุ ภาพของประชาชน
1.สรปุ จำนวน สสจ. ทีส่ ่งคำสั่งคณะทำงานธรรมาภบิ าลด้านขอ้ มลู และเทคโนโลยสี ุขภาพ

เขตสุขภาพ จำนวนจงั หวดั จำนวนท่ี คิดเปน็ ร้อยละ ยังไมไ่ ด้รบั จากจงั หวัด
ทั้งหมด ได้รับ
1 8 8 100 -
2 5 55 100 --
3 5 5 100 --
4 8 8 100 -
5 8 8 100 --
6 8 8 100 -
7 4 4 100 -
8 7 7 100 -
9 4 4 100 --
10 5 5 100 -
11 7 7 100 -
12 7 7 100 --

(ขอ้ มลู ณ วันที่ 11 กันยายน 2565)
ท่ีมา : https://his-gateway-kpi.moph.go.th/

สรปุ ผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสขุ ประจำปงี บประมาณ พ.ศ. 2565 รอบที่ 2

198
2. สรปุ ผลตวั ชวี้ ดั ร้อยละของจงั หวัดท่ีมกี ารใชบ้ ริการศนู ยข์ ้อมูลกลางดา้ นสุขภาพของประชาชน

เขต จำนวน จำนวนจังหวัดท่ีมี จำนวน จำนวนโรงพยาบาลทมี่ ี รายชือ่ จงั หวัดที่มีจำนวน
สุขภาพ จงั หวดั จำนวน รพ. โรงพยาบาล ผลการรบั -สง่ ขอ้ มลู โรงพยาบาล
ทงั้ หมด ผา่ น HIS Gateway
ท่ีมผี ลการรับ-ส่ง ทง้ั หมด (ร้อยละของจำนวน รพ. ทีม่ ีผลการรับ-ส่งข้อมูล
ขอ้ มูล ผ่าน HIS ทง้ั หมดในเขตสขุ ภาพ) ผ่าน HIS Gateway
Gateway รอ้ ยละ ยงั ไม่ถึงร้อยละ 60

60 ข้ึนไป -

1 8 8 (100%) 103 91 88.35%

2 5 4 (100%) 47 41 87.23 % -

3 5 5 (100%) 54 51 94.44% -

4 8 5 (62.50%) 72 51 70.83% นนทบรุ ี,37.50% ,
ลพบุรี, 45.45% ,

พระนครศรีอยธุ ยา 50%

5 8 6(75%) 67 57 85.07% สมุทรสาคร 50.00% ,
สมทุ รสงคราม 33.33%

6 8 7(87.50%) 73 62 84.93% ปราจีนบุรี 47.14%

7 4 4 (100%) 77 77 100% -

8 7 7 (100%) 88 71 84.09% -

9 4 4(100%) 89 79 88.76% -

10 5 5(100%) 71 71 100% -

11 7 5(71.43%) 82 54 65.85% ภเู กต็ 0% ,

สรุ าษฎ์ธานี 33.33%

12 7 7(100%) 78 68 87.18% -

รวม 76 68 901 773 86.39%
(89.47%)

(ขอ้ มลู ณ วนั ท่ี 11 กนั ยายน 2565)
ทม่ี า: https://hisgateway.moph.go.th/monitor

สรุปผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสุข ประจำปงี บประมาณ พ.ศ. 2565 รอบที่ 2

199

3) ปญั หา/จดุ ร่วมท่สี ะท้อนปัญหา หรือความเสย่ี งต่อความไมส่ ำเร็จของงาน
โรงพยาบาลสง่ ขอ้ มลู เขา้ ส่ฐู านขอ้ มูลกลางไม่สำเรจ็

4) ข้อเสนอเชิงนโยบาย/ข้อเสนอเพือ่ ปรับปรุงพฒั นา
4.1 ผ้บู ริหารโรงพยาบาล มอบนโยบายเรือ่ งการเช่ือมข้อมลู ผ่าน HIS Gateway เพอ่ื สร้างความมั่นใจ

ให้แก่เจ้าหนา้ ท่ีในการปฏบิ ตั ใิ ห้บรรลุเป้าหมาย
4.2 การกำกับติดตาม และการผลักดันให้เกิดการเชื่อมโยงแลกเปลี่ยนข้อมูลระหว่างโรงพยาบาล

ในเขตสุขภาพ ควรครอบคลมุ โรงพยาบาลทกุ สงั กดั
4.3 การพัฒนาระบบงาน แอปพลิเคชัน ของเขตสุขภาพ ควรพิจารณาความยั่งยืนในการดูแล

บำรุงรักษาและการขยายผลเพื่อบริการประชาชนข้ามเขตสุขภาพได้ด้วย หรืออาจพิจารณาขอใช้ระบบหรือ
แอปพลิเคชนั ทมี่ ใี ชอ้ ยู่แลว้ ในเขตอนื่ ๆ ก่อนคดิ พฒั นาใหม่
5) ปจั จัยความสำเรจ็

5.1 ผู้ตรวจราชการและผู้บริหารระดับจังหวัดให้ความสำคัญ และสนับสนุนเจ้าหน้าที่ไอที
ของโรงพยาบาลในการเชือ่ มข้อมลู ผา่ น API HIS Gateway

5.2 สสจ. และ คณะทำงานธรรมาภิบาลด้านข้อมูลและเทคโนโลยีสุขภาพ มีบทบาทในการกำกับ
ตดิ ตามผลสำเรจ็ ของการส่งข้อมูลอยา่ งตอ่ เนื่อง

5.3 โรงพยาบาลที่ดำเนินการได้บรรลุเป้าหมาย เพราะมีระบบคอมพิวเตอร์ (Hardware) และ
มีเจ้าหนา้ ทไี่ อที ที่มีศกั ยภาพ

6) ประเด็นท่ีควรกำกับตดิ ตามการตรวจราชการ
6.1 คณะทำงานธรรมาภิบาลด้านข้อมูลและเทคโนโลยีสุขภาพ ระดับจังหวัด ได้มีการประชุม

อยา่ งตอ่ เนอื่ งหรือไม่
6.2 โรงพยาบาลสังกัดอื่น ทั้งภาครัฐและเอกชน ในจังหวัด จะเชื่อมโยงข้อมูลเข้าสู่ศูนย์ข้อมูลกลาง

ด้านสุขภาพของประชาชน ได้เมื่อไหร่ ด้วยวิธีการใด โดยเฉพาะโรงพยาบาลในสังกัดกรมการแพทย์
กรมสุขภาพจิต

สรปุ ผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสขุ ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2565 รอบที่ 2

200

รายงานผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสขุ ปีงบประมาณ 2565 รอบที่ ๒
ประเด็นที่ 6 ระบบธรรมาภบิ าล

1. ประเด็นตรวจราชการ : ด้านบริหารเปน็ เลิศดว้ ยธรรมาภิบาล (Governance Excellence)
2. หัวข้อ : การพัฒนาระบบเทคโนโลยีสารสนเทศ (ICT)เป็นศูนย์ข้อมูลกลางด้านสุขภาพของประชาชน
ตวั ชี้วัดที่ 69 : รอ้ ยละของจังหวดั ท่มี กี ารใชบ้ ริการศูนย์ข้อมลู กลางดา้ นสุขภาพของประชาชน

3. หน่วยงานที่รับผดิ ชอบ (กรม/กอง/ศูนย์วชิ าการ)
หนว่ ยงานผูร้ บั ผิดชอบหลัก : ศนู ยเ์ ทคโนโลยีสารสนเทศและการส่ือสาร
หน่วยงานผรู้ บั ผดิ ชอบร่วม : ไมม่ ี

4. วิเคราะหส์ ถานการณ์

ในปงี บประมาณ 2565 สำนกั งานปลัดกระทรวงสาธารณสุขได้จดั ทำศูนย์ข้อมูลกลางดา้ นสขุ ภาพของ
ประชาชน เพื่อให้บริหารจัดการจากศูนย์กลางให้มีความมั่นคงปลอดภัยทางไซเบอร์ และมีความพร้อมใช้
ให้บริการแก่เจ้าของข้อมูลในรปู แบบของ PHR (Personal Health Record) และความรสู้ ุขภาพ เฉพาะบุคคล
(Personal Health Literacy)พร้อมให้บริการข้อมูลแก่หน่วยงานต่างๆ ที่เกี่ยวข้องเพื่อประโยชน์ในการดูแล
รักษาชีวิตและสุขภาพของเจ้าของข้อมูล เพื่อประโยชน์แก่วงการสุขภาพและสาธารณสุขของประเทศไทย
โดยกำหนดให้โรงพยาบาลแต่ละแห่งทำการติดตั้งระบบการใช้บริการศูนย์ข้อมูลกลางด้านสุขภาพของ
ประชาชน เพอ่ื เช่ือมโยงข้อมูล ตามชดุ ข้อมลู ที่กำหนดระหว่างกันไดส้ ำเรจ็ ผ่าน HIS Gateway

เกณฑก์ ารประเมิน

รอบ 3 เดอื น รอบ 6 เดอื น รอบ 9เดือน รอบ 12เดอื น
รอ้ ยละ 20 - ร้อยละ 60
ทุกจงั หวดั มกี ารแต่งต้ังคณะทำงานธรรมาภิบาล
ด้านขอ้ มูลและเทคโนโลยีสขุ ภาพ

สรปุ ผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสขุ ประจำปงี บประมาณ พ.ศ. 2565 รอบที่ 2

201

ปญั หา/สาเหตุ แผน/กจิ กรรมการแกไ้ ขปญั หา ความก้าวหนา้ /ผลการดำเนนิ งาน
1) ขยายศกั ยภาพและเพิ่ม
1. โรงพยาบาลสง่ ข้อมลู 1) ศทส.สป.สธ. เพิ่มศักยภาพของ ประสิทธภิ าพระบบฐานขอ้ มลู กลาง
เขา้ สฐู่ านข้อมูลกลางไม่สำเร็จ เคร่ืองแม่ขา่ ย(sever) HIS Gateway

2) ศทส.สป.สธ. ปรบั ปรุง API ให้ 2) ปรบั แตง่ โปรแกรมการรับข้อมูล
รองรบั การติดต้ังใน HIS ทุกย่ีห้อ เขา้ สฐู่ านข้อมลู กลางให้มีความเร็ว
มากขึ้น

3) พัฒนาปรับปรงุ API และ
ปรบั กระบวนการ/ขอบเขตข้อมลู
ท่ีสง่ ออกจาก รพ.

5. นวัตกรรม/ตวั อย่างทดี่ ี (ถ้าม)ี
ไมม่ ี

6. ข้อเสนอแนะของผ้นู ิเทศ
6.1 ผบู้ รหิ ารโรงพยาบาล มอบนโยบายเรื่องการเช่ือมข้อมลู ผ่าน HIS Gateway เพอ่ื สรา้ งความม่ันใจ

ให้แกเ่ จา้ หนา้ ที่ในการปฏิบัติให้บรรลุเปา้ หมาย
6.2 การกำกับติดตาม และการผลักดันให้เกิดการเชื่อมโยงแลกเปลี่ยนข้อมูลระหว่างโรงพยาบาล

ในเขตสุขภาพ ควรครอบคลมุ โรงพยาบาลทกุ สงั กัด
6.3 การพัฒนาระบบงาน แอปพลิเคชัน ของเขตสุขภาพ ควรพิจารณาความยั่งยืนในการดูแล

บำรุงรักษาและการขยายผลเพื่อบริการประชาชนข้ามเขตสุขภาพได้ด้วย หรืออาจพิจารณาขอใช้ระบบหรือ
แอปพลิเคชนั ทม่ี ีใชอ้ ยู่แล้วในเขตอนื่ ๆ กอ่ นคดิ พัฒนาใหม่
7. ปจั จัยความสำเร็จ

7.1 ผู้ตรวจราชการและผู้บริหารระดับจังหวัดให้ความสำคัญ และสนับสนุนเจ้าหน้าที่ไอที
ของโรงพยาบาลในการเช่ือมข้อมลู ผ่าน API HIS Gateway

7.2 สสจ. และ คณะทำงานธรรมาภิบาลด้านข้อมูลและเทคโนโลยีสุขภาพ มีบทบาทในการกำกับ
ติดตามผลสำเร็จของการส่งขอ้ มูลอย่างตอ่ เนื่อง

7.3 โรงพยาบาลที่ดำเนินการได้บรรลุเป้าหมาย เพราะมีระบบคอมพิวเตอร์ (Hardware) และ
มีเจา้ หนา้ ทไี่ อที ทมี่ ศี ักยภาพ

สรุปผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสุข ประจำปงี บประมาณ พ.ศ. 2565 รอบที่ 2

202
8) ประเด็นท่คี วรกำกับติดตามการตรวจราชการ

8.1 คณะทำงานธรรมาภิบาลด้านข้อมูลและเทคโนโลยีสุขภาพ ระดับจังหวัด ได้มีการประชุมอย่าง
ต่อเนื่องหรือไม่

8.2 โรงพยาบาลสังกัดอื่น ทั้งภาครัฐและเอกชนในจังหวัด จะเชื่อมโยงข้อมูลเข้าสู่ศูนย์ข้อมูลกลาง
ด้านสุขภาพของประชาชน ได้เม่ือไหร่ ดว้ ยวิธกี ารใด โดยเฉพาะโรงพยาบาลในสังกัดกรมการแพทย์ กรมสขุ ภาพจิต

สรุปผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสขุ ประจำปงี บประมาณ พ.ศ. 2565 รอบที่ 2

203

บทสรุปสำหรบั ผบู้ รหิ าร ปงี บประมาณ 2565 รอบท่ี 2
ประเดน็ ท่ี 6 ระบบธรรมาภิบาล

ประเด็นตรวจราชการ : องค์กรแหง่ ความสุขท่ีมีคณุ ภาพ

หวั ข้อ/ ตัวช้ีวดั
มอี งค์กรแห่งความสุขที่มคี ุณภาพ
- ระดับเขตสุขภาพ อยา่ งน้อย 1 แหง่
- ระดับจังหวัด อยา่ งน้อย 1 แห่ง

1) เป้าหมาย และผลงาน

มาตรการท่ี แนวทางการตรวจ
ตดิ ตาม
เป้าหมาย ดำเนินงานใน ผลการดำเนินงาน

พน้ื ที่

ประเดน็ การตรวจราชการที่มงุ่ เนน้ รอบที่ 2

มีองคก์ รแห่งความสุขที่มคี ุณภาพ

- ระดับเขตสขุ ภาพ อยา่ งน้อย 1 แหง่

- ระดับจงั หวัด อยา่ งน้อย 1 แหง่

กลุ่มเปา้ หมาย พฒั นาองคก์ ร 1. ตดิ ตามการขบั เคลื่อน มอี งค์กรแห่งความสขุ ที่มี
การดำเนนิ งานองค์กร คุณภาพ
๑) สำนักงานเขตสุขภาพ แห่งความสุขท่ีมี แหง่ ความสขุ - ระดบั เขตสขุ ภาพ
2. หนว่ ยงานมีการ จำนวน 11 เขต
๒) สำนกั งานสาธารณสุข คณุ ภาพ คัดเลอื กองค์กร - ระดบั จงั หวดั จำนวน
แหง่ ความสุขที่มคี ุณภาพ 72 จงั หวดั
จังหวดั ทัว่ ท้ังกระทรวง - ระดับเขตสุขภาพ (ณ วันท่ี 31 ส.ค. 65)
อยา่ งน้อย 1 แห่ง
3) โรงพยาบาลศนู ย์/ - ระดับจังหวัด
อยา่ งน้อย 1 แห่ง
โรงพยาบาลท่ัวไป/ 3. รบั ฟงั ปัญหา/
อปุ สรรค และ
โรงพยาบาลชมุ ชน ข้อเสนอแนะ

4) สำนกั งานสาธารณสุข

อำเภอ

5) โรงพยาบาลส่งเสริม

สขุ ภาพตำบล

2) สรปุ สถานการณ์

จากประเด็นยุทธศาสตร์บุคลากรเป็นเลิศ (People Excellence) มีเป้าหมายที่จะให้กำลังคน
ด้านสุขภาพ เป็นคนดี มีคุณค่า และมีความผาสุกในการทำงาน โดยการประสานความร่วมมือกับสถาบัน
ประชากรและสังคม มหาวิทยาลัยมหิดลสำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ และมหาวิทยาลัย
สวนดุสิต ในการขอใช้ เครื่องมือวัดความสุขในระดับบุคคล (Happinometer) และองค์กร (Happy Public
Organization Index: HPI) โดยกำหนดให้มีการประเมินความสุขบุคลากรกระทรวงสาธารณสุข

สรปุ ผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสขุ ประจำปงี บประมาณ พ.ศ. 2565 รอบที่ 2

204

(Happinometer) และการประเมินสุขภาวะองค์กร (Happy Public Organization Index: HPI) ในทุก 2 ปี
โดยไดม้ ีการประเมินมาแลว้ ท้ังหมด 2 ครั้ง ครง้ั ท่ี 1 (ระหว่างวันที่ 18 เมษายน – 30 มิถุนายน 2560) ครัง้ ที่ 2
(ระหว่างวันที่ 1 พฤศจิกายน 2561 – 14 กุมภาพันธ์ 2562) เพื่อนำผลการประเมินมาทำการวิเคราะห์
วางแผน และดำเนินการสรา้ งสุขให้แก่บุคลากรในด้านต่าง ๆ เพอื่ ใหบ้ ุคลากรมคี วามสขุ ในการทำงาน ควบคู่กับ
การมีสขุ ภาพกายทดี่ ี ครอบครัวทอ่ี บอุน่ สงั คมทีป่ ลอดภยั

ในปีงบประมาณ พ.ศ. 2565 ได้มกี ารกำหนดให้มีการประเมินความสุขบุคลากรกระทรวงสาธารณสุข
(Happinometer) ครัง้ ท่ี 3 (ระหว่างวนั ที่ 1 ธนั วาคม 2564 – 28 กมุ ภาพนั ธ์ 2565) ผ่านเวบ็ ไซต์ Happy
MOPH https://happy.moph.go.th) โดยกลุ่มเป้าหมาย ประกอบด้วย ข้าราชการ พนักงานกระทรวง
พนักงานราชการ ลูกจ้างประจำ และลูกจ้างชั่วคราว หน่วยงานในสังกัดกระทรวงสาธารณสุข (ทั้งส่วนกลาง
และส่วนภูมิภาค) กำหนดกลุ่มเป้าหมายให้มีการประเมินความสุขบุคลากรกระทรวงสาธารณสุข
(Happinometer) ร้อยละ 70 ของจำนวนบุคลากรทั้งหมดในหน่วยงาน มีกลุ่มเป้าหมายจำนวน 369,592 คน
และมีผู้ตอบแบบประเมินฯ จำนวนทั้งสิ้น 318,174 คน คิดอัตราการตอบกลับเป็นร้อยละ 86.09 (ข้อมูล
จากระบบการประเมิน ณ วันที่ 28 กุมภาพันธ์ 2565) โดยมีค่าคะแนนเฉลี่ยความสุขในภาพรวม
ร้อยละ 63.92 และเมื่อพิจารณาเป็นรายด้าน พบว่า ค่าคะแนนเฉลี่ยความสุขมากที่สุด คือ มิติจิตวิญญาณดี
(Happy Soul) ร้อยละ 71.18 รองลงมาคือ มิติน้ำใจดี (Happy Heart) ร้อยละ 70.77 และค่าคะแนน
เฉล่ียน้อยทีส่ ดุ คือ มติ สิ ขุ ภาพการเงนิ ดี (Happy Money) รอ้ ยละ 52.96

และการประเมนิ สขุ ภาวะองค์กร (Happy Public Organization Index: HPI) คร้งั ที่ 3 (ระหวา่ งวันที่
1 ธันวาคม 2564 – 28 กุมภาพันธ์ 2565) ผ่านเว็บไซต์ Happy MOPH https://happy.moph.go.th)
กำหนดกลุ่มเปา้ หมาย ประกอบดว้ ย ผู้บรหิ ารหนว่ ยงาน หวั หน้ากลุ่ม/หัวหน้าฝา่ ย/หัวหนา้ งาน สังกัดกระทรวง
สาธารณสุข (ทั้งส่วนกลางและส่วนภูมิภาค) เป็นผู้ตอบแบบประเมิน มีหน่วยงานเข้าร่วมตอบแบบประเมินฯ
จำนวน 5,226 หน่วยงาน 22,378 คน ซึ่งผลการประเมินพบว่า สุขภาวะองค์กรกระทรวงสาธารณสุข
มีค่าคะแนนเฉลี่ยภาพรวมอยู่ที่ร้อยละ 64.31 และเมื่อพิจารณารายหมวดพบว่า หมวดที่มีค่าคะแนน
เฉลี่ยสูงสุดคือ หมวดที่ 1 ความสำเร็จ (Success) ที่ร้อยละ 81.86 รองลงมาคือ หมวดที่ 4 บรรยากาศ
(Atmosphere) หมวดที่ 3 สุขภาพกาย-ใจ (Body & Mind) หมวดที่ 2 การบริหาร (Administration) และ
หมวดที่ 5 การลงทุน (Investment) ท่ีรอ้ ยละ 62.74 60.04 59.32 และ 57.57 ตามลำดบั

3) ปัญหา/จดุ ร่วมท่สี ะทอ้ นปญั หา หรือความเสยี่ งตอ่ ความไมส่ ำเร็จของงาน

3.1 สถานการณ์การแพรร่ ะบาดของโรคตดิ เชื้อไวรัสโคโรนา 2019 (COVID-19)
3.2 การลงทะเบียนเข้าระบบประเมิน ยังพบการใส่รหัสหน่วยงานผิด ทำให้ต้องมีการย้ายหน่วยงาน
และตอ้ งทำแบบประเมินใหมอ่ ีกครั้ง
3.3 ระยะเวลาในการทำแบบประเมิน เนื่องแบบประเมินมีข้อคำถามจำนวนมาก และการสื่อสาร
ประชาสัมพันธ์ และการขอความร่วมมือในการเข้าทำแบบประเมินยังน้อย ทำให้บุคลากรเข้าระบบ
ทำแบบประเมินไม่ทันตามระยะเวลาทกี่ ำหนดไว้

สรปุ ผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสุข ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2565 รอบที่ 2

205
4) ข้อเสนอเชงิ นโยบาย/ข้อเสนอเพ่ือปรับปรุงพฒั นา

4.1 พฒั นาและขบั เคล่ือนนโยบายแบบมงุ่ เป้า “ความสุขมิติสขุ ภาพการเงินดี (Happy Money)”
4.2 พัฒนาเครือข่ายองค์กรแห่งความสุข แลกเปลี่ยนเรียนรู้ และจัดการความรู้การขับเคลื่อนองค์กร
แห่งความสุข เพื่อสามารถนำองค์ความรู้จากการสร้างสุขของหน่วยงานต่าง ๆ มาปรับใช้อย่างเหมาะสม
ผ่านทางเว็บไซต์ Happy MOPH (https://happy.moph.go.th)
4.3 ขยายผลการขับเคลื่อนหน่วยงานที่เป็นองค์กรแห่งความสุขที่มีคุณภาพ ตามระดับหน่วยงาน ได้แก่
ระดบั กรม/ สป. (สว่ นกลาง) ระดับเขตสุขภาพ และระดับจงั หวัด
5) ปจั จัยความสำเร็จ
5.1 ผู้บริหาร/ ผู้นำให้การสนับสนนุ การขับเคล่ือนการดำเนินงานองคก์ รแห่งความสุขในหน่วยงาน รวมทั้ง
การสนับสนุนกจิ กรรมทกี่ อ่ ใหเ้ กิดความสุข ความผูกพันในองคก์ รของบุคลากร
5.2 ผบู้ รหิ าร/ ผ้นู ำเปน็ แกนนำ และมสี ว่ นรว่ มในทุก ๆ กิจกรรม
5.3 บคุ ลากรในหน่วยงานให้ความร่วมมือ และเขา้ ร่วมกจิ กรรมการสร้างสขุ ทจ่ี ดั ทำข้ึน
5.4 มีการกำกับ ติดตาม และประเมินผลการดำเนินกิจกรรมต่าง ๆ รวมทั้งมีการประเมินความพึงพอใจ
ในการเขา้ ร่วมกิจกรรมของบคุ ลากรในหนว่ ยงาน

สรปุ ผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสุข ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2565 รอบที่ 2

206

รายงานผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสขุ ปีงบประมาณ 2565 รอบที่ ๒
ประเดน็ ที่ 6 ระบบธรรมาภิบาล

1. ประเดน็ ตรวจราชการ : องคก์ รแห่งความสขุ ท่ีมคี ณุ ภาพ

2. หัวข้อ/ ตัวชี้วดั
มีองคก์ รแห่งความสุขท่ีมคี ณุ ภาพ
- ระดับเขตสุขภาพ อยา่ งน้อย 1 แหง่
- ระดบั จังหวัด อยา่ งน้อย 1 แห่ง

เป้าหมาย และผลงาน

มาตรการที่ แนวทางการตรวจ
ตดิ ตาม
เปา้ หมาย ดำเนินงานใน ผลการดำเนนิ งาน

พื้นท่ี

ประเดน็ การตรวจราชการที่มุ่งเนน้ รอบที่ 2

มีองคก์ รแห่งความสุขท่ีมคี ณุ ภาพ

- ระดับเขตสุขภาพ อยา่ งน้อย 1 แห่ง

- ระดับจังหวัด อย่างน้อย 1 แห่ง

กลมุ่ เปา้ หมาย พัฒนาองค์กร 1. ติดตามการขับเคลือ่ น มอี งค์กรแห่งความสุขท่ีมี
การดำเนนิ งานองค์กร คุณภาพ
๑) สำนกั งานเขตสุขภาพ แห่งความสุขที่มี แหง่ ความสุข - ระดับเขตสุขภาพ
2. หน่วยงานมีการ จำนวน 12 เขต
๒) สำนกั งานสาธารณสุข คุณภาพ คัดเลือกองค์กร - ระดบั จังหวัด จำนวน
แห่งความสุขท่ีมีคุณภาพ 75 จงั หวดั
จังหวดั ทว่ั ท้ังกระทรวง - ระดับเขตสุขภาพ (ณ วันที่ 16 ก.ย. 65)
อย่างน้อย 1 แห่ง
3) โรงพยาบาลศูนย/์ - ระดบั จงั หวัด
อย่างน้อย 1 แห่ง
โรงพยาบาลท่ัวไป/ 3. รบั ฟัง ปญั หา/
อปุ สรรค และ
โรงพยาบาลชุมชน ข้อเสนอแนะ

4) สำนกั งานสาธารณสขุ

อำเภอ

5) โรงพยาบาลส่งเสริม

สขุ ภาพตำบล

3. หนว่ ยงานผรู้ ับผดิ ชอบ : กองยุทธศาสตร์และแผนงาน สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข

4. วิเคราะห์สถานการณ์

จากประเด็นยุทธศาสตร์บุคลากรเป็นเลิศ (People Excellence) มีเป้าหมายที่จะให้กำลังคน
ด้านสุขภาพ เป็นคนดี มีคุณค่า และมีความผาสุกในการทำงาน โดยการประสานความร่วมมือกับสถาบัน
ประชากรและสังคม มหาวิทยาลัยมหิดลสำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ และมหาวิทยาลัย
สวนดุสิต ในการขอใช้ เครื่องมือวัดความสุขในระดับบุคคล (Happinometer) และองค์กร (Happy Public

สรุปผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสุข ประจำปงี บประมาณ พ.ศ. 2565 รอบที่ 2

207
Organization Index: HPI) โดยกำหนดให้มีการประเมินความสุขบุคลากรกระทรวงสาธารณสุข
(Happinometer) และการประเมินสุขภาวะองค์กร (Happy Public Organization Index: HPI) ในทุก 2 ปี
โดยไดม้ ีการประเมินมาแลว้ ทั้งหมด 2 คร้งั ครงั้ ท่ี 1 (ระหวา่ งวันที่ 18 เมษายน – 30 มถิ นุ ายน 2560) คร้ังท่ี 2
(ระหว่างวันที่ 1 พฤศจิกายน 2561 – 14 กุมภาพันธ์ 2562) เพื่อนำผลการประเมินมาทำการวิเคราะห์
วางแผน และดำเนินการสร้างสุขให้แกบ่ ุคลากรในด้านตา่ ง ๆ เพือ่ ใหบ้ คุ ลากรมคี วามสขุ ในการทำงาน ควบคู่กับ
การมีสขุ ภาพกายท่ีดี ครอบครัวทอ่ี บอนุ่ สงั คมทีป่ ลอดภัย
4.1 การประเมินความสุขบุคลากรกระทรวงสาธารณสขุ (Happinometer)
ในปีงบประมาณ พ.ศ. 2565 ได้มีการกำหนดให้มีการประเมินความสุขบุคลากรกระทรวงสาธารณสุข
(Happinometer) ครัง้ ที่ 3 (ระหว่างวันท่ี 1 ธนั วาคม 2564 – 28 กมุ ภาพันธ์ 2565) ผา่ นเว็บไซต์ Happy
MOPH https://happy.moph.go.th) โดยกลุ่มเป้าหมาย ประกอบด้วย ข้าราชการ พนักงานกระทรวง
พนักงานราชการ ลูกจ้างประจำ และลูกจ้างชั่วคราว หน่วยงานในสังกัดกระทรวงสาธารณสุข (ทั้งส่วนกลาง
และส่วนภูมิภาค) กำหนดกลุ่มเป้าหมายให้มีการประเมินความสุขบุคลากรกระทรวงสาธารณสุข
(Happinometer) ร้อยละ 70 ของจำนวนบุคลากรทั้งหมดในหน่วยงาน มีกลุ่มเป้าหมายจำนวน 369,592 คน
และมีผู้ตอบแบบประเมินฯ จำนวนทั้งสิ้น 318,174 คน คิดอัตราการตอบกลับเป็นร้อยละ 86.09 (ข้อมูล
จากระบบการประเมิน ณ วันที่ 28 กุมภาพันธ์ 2565) โดยมีค่าคะแนนเฉลี่ยความสุขในภาพรวม
ร้อยละ 63.92 และเมื่อพิจารณาเป็นรายด้าน พบว่า ค่าคะแนนเฉลี่ยความสุขมากที่สุด คือ มิติจิตวิญญาณดี
(Happy Soul) รอ้ ยละ 71.18 รองลงมาคอื มิตนิ ำ้ ใจดี (Happy Heart) รอ้ ยละ 70.77 และค่าคะแนนเฉล่ีย
นอ้ ยท่สี ดุ คือ มติ สิ ุขภาพการเงินดี (Happy Money) ร้อยละ 52.96 (ตามภาพที่ 1 ภาพท่ี 2 และภาพที่ 3)

ภาพท่ี 1 แสดงคะแนนเฉลีย่ ความสขุ ภาพรวมกระทรวงสาธารณสขุ (แยกรายมิติ)

สรุปผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสุข ประจำปงี บประมาณ พ.ศ. 2565 รอบท่ี 2

208

ภาพท่ี 2 แสดงรอ้ ยละของบุคลากรในหนว่ ยงานมกี ารประเมนิ ความสขุ คนทำงาน (Happinometer) รายเขตสขุ ภาพ

ภาพท่ี 3 แสดงคะแนนเฉล่ยี ความสขุ ภาพรวมกระทรวงสาธารณสขุ (แยกตามเขตสุขภาพ)
4.2 การประเมนิ สขุ ภาวะองค์กร (Happy Public Organization Index: HPI)
การประเมินสุขภาวะองค์กร (Happy Public Organization Index: HPI) ครั้งที่ 3 (ระหว่างวันท่ี
1 ธันวาคม 2564 – 28 กุมภาพันธ์ 2565) ผ่านเว็บไซต์ Happy MOPH https://happy.moph.go.th)
กำหนดกลุ่มเปา้ หมาย ประกอบด้วย ผูบ้ ริหารหนว่ ยงาน หวั หน้ากลุ่ม/หัวหน้าฝ่าย/หวั หน้างาน สังกดั กระทรวง
สาธารณสุข (ทั้งส่วนกลางและส่วนภูมิภาค) เป็นผู้ตอบแบบประเมิน มีหน่วยงานเข้าร่วมตอบแบบประเมินฯ

สรุปผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสุข ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2565 รอบที่ 2

209
จำนวน 5,226 หน่วยงาน 22,378 คน ซึ่งผลการประเมินพบว่า สุขภาวะองค์กรกระทรวงสาธารณสุข
มีค่าคะแนนเฉลี่ยภาพรวมอยู่ที่ร้อยละ 64.31 และเมื่อพิจารณารายหมวดพบว่า หมวดที่มีค่าคะแนนเฉล่ีย
สูงสุดคือ หมวดที่ 1 ความสำเร็จ (Success) ที่ร้อยละ 81.86 รองลงมาคือ หมวดที่ 4 บรรยากาศ
(Atmosphere) หมวดที่ 3 สุขภาพกาย-ใจ (Body & Mind) หมวดที่ 2 การบริหาร (Administration) และ
หมวดที่ 5 การลงทนุ (Investment) ที่ร้อยละ 62.74 60.04 59.32 และ 57.57 ตามลำดับ (ตามภาพที่
4 และภาพที่ 5)

ภาพท่ี 4 แสดงคะแนนเฉลีย่ สุขภาวะองค์กรภาพรวมกระทรวงสาธารณสขุ (แยกรายด้าน)

ภาพท่ี 5 แสดงคะแนนเฉลยี่ สุขภาวะองค์กรภาพรวมกระทรวงสาธารณสขุ (แยกตามเขตสุขภาพ)

สรปุ ผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสุข ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2565 รอบที่ 2

210

5. นวตั กรรม/ ตวั อยา่ งท่ีดี

หน่วยงานในสังกัดกระทรวงสาธารณสุข มีการขับเคลื่อนการดำเนินงานองค์กรแห่งความสุขที่มี
คณุ ภาพ ท้งั ในระดับเขตสขุ ภาพ ทงั้ 12 เขตสุขภาพ เป้าหมายเขตสขุ ภาพละ 1 แหง่ (ตามตารางที่ 1)

ตารางที่ 1 แสดงหนว่ ยงานทเี่ ป็นองคก์ รแห่งความสุขท่ีมีคุณภาพ ระดับเขตสุขภาพและระดบั จงั หวัด

ระดับเขต ระดบั จังหวัด

เขตสุขภาพที่ 1

โรงพยาบาลแม่จนั จงั หวดั เชยี งราย สำนักงานสาธารณสุขอำเภอกัลยาณวิ ฒั นา จงั หวัดเชยี งใหม่
โรงพยาบาลลำพูน จงั หวัดลำพนู
โรงพยาบาลสบปราบ จงั หวัดลำปาง
โรงพยาบาลสอง จังหวัดแพร่
โรงพยาบาลสมเดจ็ พระยุพราชปัง จงั หวดั น่าน
สำนักงานสาธารณสุขอำเภอเชยี งมว่ น จังหวัดพะเยา
โรงพยาบาลแม่จนั จังหวดั เชยี งราย
สำนกั งานสาธารณสุขอำเภอปางมะผ้า จงั หวดั แม่ฮ่องสอน

เขตสขุ ภาพท่ี 2 โรงพยาบาลลบั แล จงั หวัดอุตรดิตถ์
โรงพยาบาลหล่มสกั จงั หวดั เพชรบรู ณ์ โรงพยาบาลบา้ นตาก จงั หวัดตาก
โรงพยาบาลศรสี งั วร จังหวดั สุโขทัย
เขตสขุ ภาพท่ี 3 โรงพยาบาลวังทอง จงั หวดั พิษณโุ ลก
เครือข่ายบรกิ ารสุขภาพอำเภอชุมตาบง โรงพยาบาลหล่มสกั จงั หวดั เพชรบูรณ์
และแม่เปนิ จังหวดั นครสวรรค์
เครอื ข่ายบรกิ ารสขุ ภาพอำเภอชุมตาบงและแม่เปิน
จังหวัดนครสวรรค์
โรงพยาบาลหนองมะโมง จงั หวัดชยั นาท
กำแพงเพชร (ไม่มีข้อมูล)
โรงพยาบาลหนองฉาง จงั หวดั อทุ ัยธานี
โรงพยาบาลส่งเสรมิ สขุ ภาพตำบลทะนง จังหวดั พิจิตร

เขตสุขภาพท่ี 4

สำนกั งานสาธารณสขุ อำเภอบ้านหมอ โรงพยาบาลบางกรวย จังหวัดนนทบรุ ี
จังหวดั สระบุรี โรงพยาบาลสง่ เสรมิ สขุ ภาพตำบลคลองหก หมู่ที่ 13
จังหวดั ปทมุ ธานี

สรุปผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสุข ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2565 รอบท่ี 2

211

ระดับเขต ระดับจงั หวดั

โรงพยาบาลทา่ เรือ จังหวัดพระนครศรีอยธุ ยา

โรงพยาบาลอา่ งทอง จงั หวดั อ่างทอง

โรงพยาบาลพระนารายณ์มหาราช จงั หวัดลพบุรี

โรงพยาบาลสงิ หบ์ ุรี จงั หวัดสงิ ห์บุรี

สำนักงานสาธารณสุขอำเภอบ้านหมอ จงั หวัดสระบรุ ี

สำนกั งานสาธารณสุขจงั หวดั นครนายก

เขตสุขภาพท่ี 5

โรงพยาบาลพระจอมเกลา้ จงั หวดั เพชรบรุ ี โรงพยาบาลราชบรุ ี จงั หวัดราชบุรี (อันดับ 1)

(อันดับ 1) โรงพยาบาลบ้านโป่ง จงั หวัดราชบรุ ี (อนั ดบั 2)

โรงพยาบาลราชบุรี จงั หวดั ราชบุรี (อนั ดบั 2) โรงพยาบาลพหลพลพยุหเสนา จงั หวดั กาญจนบุรี

โรงพยาบาลหวั หิน จงั หวดั ประจวบคีรีขนั ธ์ โรงพยาบาลเจ้าพระยายมราช จังหวดั สพุ รรณบุรี

(อันดบั 3) สำนกั งานสาธารณสขุ จงั หวัดนครปฐม (ภาพรวม)

โรงพยาบาลนครปฐม จงั หวัดนครปฐม

โรงพยาบาลสามพราน จงั หวัดนครปฐม

โรงพยาบาลนครชยั ศรี จังหวดั นครปฐม

สำนักงานสาธารณสุขอำเภอเมือง จงั หวัดนครปฐม

สำนกั งานสาธารณสุขอำเภอสามพราน จงั หวัดนครปฐม

สำนกั งานสาธารณสขุ จังหวัดสมทุ รสาคร

โรงพยาบาลนภาลัย จงั หวดั สมทุ รสงคราม

โรงพยาบาลพระจอมเกล้า จังหวัดเพชรบรุ ี (อันดับ 1)

โรงพยาบาลบ้านลาด (อนั ดบั 2)

สำนักงานสาธารณสขุ อำเภอหนองหญ้าปล้อง (อนั ดบั 3)

โรงพยาบาลหวั หิน จงั หวัดประจวบคีรขี นั ธ์

เขตสุขภาพที่ 6

สำนกั งานสาธารณสขุ จงั หวัดชลบุรี (สสจ) โรงพยาบลสมุทรปราการ จังหวัดสมุทรปราการ (รพศ)

โรงพยาบาลชลบุรี (รพศ) โรงพยาบาลบางพลี จังหวดั สมุทรปราการ (รพท)

โรงพยาบาลบางละมุง (รพท) โรงพยาบาลบางบ่อ จงั หวัดสมทุ รปราการ (รพช)

สำนกั งานสาธารณสขุ อำเภอเกาะจนั ทร์ สำนกั งานสาธารณสขุ จงั หวัดชลบุรี (สสจ)

(สสอ) โรงพยาบาลชลบุรี จงั หวดั ชลบุรี (รพศ)

โรงพยาบาลบางละมงุ จังหวดั ชลบุรี (รพท)

โรงพยาบาลบ้านบงึ จังหวดั ชลบรุ ี (รพช)

สรปุ ผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสขุ ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2565 รอบท่ี 2

ระดับเขต 212

ระดับจังหวัด
สำนกั งานสาธารณสุขอำเภอเกาะจันทร์ จังหวดั ชลบรุ ี
(สสอ)

เขตสุขภาพที่ 7 สำนักงานสาธารณสุขอำเภอวังจันทร์ จังหวดั ระยอง (อันดบั
โรงพยาบาลฆอ้ งชัย จังหวดั กาฬสนิ ธ์ุ 1)
สำนักงานสาธารณสุขอำเภอบ้านค่าย จังหวดั ระยอง (อันดับ
เขตสขุ ภาพท่ี 8 2)
สำนกั งานสาธารณสขุ จงั หวัดนครพนม โรงพยาบาลมะขาม จงั หวัดจันทบุรี (อันดบั 1)
สำนกั งานสาธารณสุขอำเภอมะขาม จงั หวดั จนั ทบุรี (อนั ดบั
2)
โรงพาบาลตราด จังหวัดตราด (รพท)
โรงพยาบาลแหลมงอบ จังหวัดตราด (รพช)
สำนักงานสาธารณสขุ อำเภอบ่อไร่ จังหวัดตราด (สสอ)
โรงพยาบาลท่าตะเกยี บ จังหวัดฉะเชิงเทรา (รพช)
สำนกั งานสาธารณสุขท่าตะเกียบ จังหวัดฉะเชิงเทรา (สสอ)
โรงพยาบาลกบนิ ทรบ์ ุรี จังหวัดปราจนี บุรี (รพท)
สำนกั งานสาธารณสขุ จังหวดั สระแกว้ (สสจ)
โรงพยาบาลสมเด็จพระยุพราชสระแกว้ (รพท.)
โรงพยาบาลวังสมบูรณ์ จังหวัดสระแก้ว (รพช)
สำนกั งานสาธารณสุขอำเภอเมอื งสระแก้ว (สสอ)

โรงพยาบาลสิรนิ ธร จงั หวดั ขอนแกน่
สำนักงานสาธารณสุขจังหวดั มหาสารคาม
โรงพยาบาลโพนทราย จังหวัดร้อยเอ็ด
โรงพยาบาลฆอ้ งชัย จังหวดั กาฬสินธ์ุ

โรงพยาบาลบงึ โขงหลง จังหวดั บงึ กาฬ
สำนกั งานสาธารณสขุ จังหวัดหนองบัวลำภู
โรงพยาบาลกแู่ ก้ว จังหวัดอุดรธานี
สำนักงานสาธารณสขุ จังหวดั เลย

สรุปผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสุข ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2565 รอบท่ี 2

ระดับเขต 213

เขตสขุ ภาพท่ี 9 ระดับจงั หวัด
โรงพยาบาลคเู มือง จังหวัดบรุ ีรัมย์ สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดหนองคาย (สสจ.)
โรงพยาบาลสมเดจ็ พระยุพราชทา่ บอ่ (รพช.)
เขตสุขภาพที่ 10 โรงพยาบาลศรีเชียงใหม่ (รพช.)
สำนักงานเขตสุขภาพท่ี 10 (ภาพรวม) โรงพยาบาลสระใคร (รพช.)
โรงพยาบาลสง่ เสริมสุขภาพตำบลนาหนงั (รพ.สต.)
โรงพยาบาลพระอาจารยฝ์ ัน้ อาจาโร จงั หวดั สกลนคร
สำนักงานสาธารณสขุ จังหวดั นครพนม

โรงพยาบาลมหาราชนครราชสีมา (อันดบั 1)
โรงพยาบาลเทพรัตน์มหาราช จงั หวัดนครราชสมี า (อันดับ
2)
โรงพยาบาลคูเมือง จงั หวดั บรุ ีรัมย์ (อนั ดบั 1)
โรงพยาบาลนางรอง (อันดับ 2)
โรงพยาบาลปราสาท จงั หวดั สุรินทร์ (อันดับ 1)
โรงพยาบาลจอมพระ (อันดับ 2)
สำนกั งานสาธารณสขุ อำเภอรัตนบรุ ี (อนั ดบั 3)
สำนกั งานสาธารณสุขอำเภอลำดวน (อันดบั 4)
โรงพยาบาลจตั ุรัส จังหวัดชัยภมู ิ (อันดับ 1)
สำนกั งานสาธารณสุขอำเภอหนองบวั ระเหว (อันดบั 2)

สำนักงานสาธารณสุขจงั หวัดอุบลราชธานี (อันดับ 1)
โรงพยาบาลสรรพสิทธปิ ระสงค์ (อันดับ 2)
โรงพยาบาลวารินชำราบ จังหวดั อบุ ลราชธานี (อันดับ 3)
โรงพยาบาล 50 พรรษา มหาวชริ าลงกรณ (อนั ดบั 4)
สำนกั งานสาธารณสขุ จังหวดั ศรีสะเกษ (อนั ดบั 1)
โรงพยาบาลศรีสะเกษ (อันดับ 2)
สำนักงานสาธารณสุขอำเภอยางชุมน้อย (อนั ดบั 3)
โรงพยาบาลสง่ เสริมสุขภาพตำบลบ้านพรานเหนือ (อันดบั
4)

สรุปผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสุข ประจำปงี บประมาณ พ.ศ. 2565 รอบที่ 2

214

ระดับเขต ระดบั จงั หวัด

สำนักงานสาธารณสขุ จงั หวดั ยโสธร (สสจ)

โรงพยาบาลยโสธร (รพท.)

โรงพยาบาลคอ้ วัง จงั หวัดยโสธร (รพช 1)

โรงพยาบาลไทยเจริญ จงั หวดั ยโสธร (รพช 2)

สำนกั งานสาธารณสุขอำเภอเลงิ นกทา (สสอ 1)

สำนกั งานสาธารณสขุ อำเภอไทยเจรญิ (สสอ 2)

สำนกั งานสาธารณสุขจงั หวดั อำนาจเจริญ (อันดับ 1)

โรงพยาบาลอำนาจเจรญิ (อนั ดับ 2)

สำนกั งานสาธารณสขุ จงั หวัดมกุ ดาหาร (อนั ดบั 1)

โรงพยาบาลมกุ ดาหาร (อนั ดับ 2)

โรงพยาบาลนิคมคำสร้อย (อันดบั 3)

โรงพยาบาลหนองสงู (อันดบั 4)

โรงพยาบาลหว้านใหญ่ (อันดับ 5)

เขตสุขภาพที่ 11

โรงพยาบาลท่าศาลา จงั หวัดนครศรีธรรมราช โรงพยาบาลทา่ ศาลา จงั หวัดนครศรธี รรมราช

โรงพยาบาลอ่าวลึก จังหวัดกระบ่ี (อันดบั 1)

โรงพยาบาลเกาะลนั ตา จังหวัดกระบี่ (อนั ดับ 2)

สำนักสาธารณสขุ อำเภอเหนือคลอง จงั หวัดกระบี่ (อันดับ

3)

โรงพยาบาลทา้ ยเหมืองชยั พัฒน์ จังหวัดพังงา (อนั ดบั 1)

สำนักงานสาธารณสุขอำเภอเมอื งพงั งา (อันดบั 2)

สำนักงานสาธารณสขุ อำเภอถลาง จงั หวัดภูเก็ต

โรงพยาบาลสรุ าษฎร์ธานี จงั หวัดสรุ าษฎร์ธานี

โรงพยาบาลละอุ่น จงั หวัดระนอง

โรงพยาบาลท่าแซะ จงั หวัดชมุ พร

เขตสขุ ภาพท่ี 12 โรงพยาบาลนาหม่อม จังหวดั สงขลา
โรงพยาบาลตากใบ จังหวัดนราธวิ าส สำนักงานสาธารณสขุ อำเภอมะนงั จังหวดั สตลู (อันดับ 1)
โรงพยาบาลทงุ่ หวา้ จงั หวัดสตลู (อันดบั 2)
สำนกั งานสาธารณสุขอำเภอเมอื งสตลู จังหวัดสตูล (อันดบั
3)

สรุปผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสุข ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2565 รอบที่ 2

215

ระดับเขต ระดบั จงั หวดั
โรงพยาบาลย่านตาขาว จงั หวัดตรัง
โรงพยาบาลควนขนนุ จงั หวัดพทั ลงุ
โรงพยาบาลสายบรุ ี จงั หวดั ปตั ตานี
สำนักงานสาธารณสุขอำเภอเมอื งยะลา จังหวัดยะลา
โรงพยาบาลตากใบ จังหวดั นราธวิ าส

6. ปญั หา/จุดรว่ มท่สี ะทอ้ นปญั หา หรอื ความเสยี่ งต่อความไม่สำเรจ็ ของงาน

6.1 สถานการณ์การแพรร่ ะบาดของโรคติดเชือ้ ไวรัสโคโรนา 2019 (COVID-19)

6.2 การลงทะเบียนเข้าระบบประเมิน ยังพบการใส่รหัสหน่วยงานผิด ทำให้ต้องมีการย้ายหน่วยงาน
และต้องทำแบบประเมนิ ใหม่อกี คร้ัง

6.3 ระยะเวลาในการทำแบบประเมิน เนื่องแบบประเมินมีข้อคำถามจำนวนมาก และการสื่อสาร
ประชาสัมพันธ์ และการขอความร่วมมือในการเข้าทำแบบประเมินยังน้อย ทำให้บุคลากรเข้าระบบ
ทำแบบประเมินไม่ทนั ตามระยะเวลาทีก่ ำหนดไว้

7. ขอ้ เสนอเชิงนโยบาย/ขอ้ เสนอเพื่อปรับปรงุ พัฒนา

7.1 พฒั นาและขับเคลื่อนนโยบายแบบมุ่งเป้า “ความสขุ มติ สิ ุขภาพการเงนิ ดี (Happy Money)”
7.2 พัฒนาเครือข่ายองค์กรแห่งความสุข แลกเปลี่ยนเรียนรู้ และจัดการความรู้การขับเคลื่อนองค์กร
แห่งความสุข เพื่อสามารถนำองค์ความรู้จากการสร้างสุขของหน่วยงานต่าง ๆ มาปรับใช้อย่างเหมาะสม
ผา่ นทางเว็บไซต์ Happy MOPH (https://happy.moph.go.th)

7.3 ขยายผลการขับเคลื่อนหน่วยงานที่เป็นองค์กรแห่งความสุขที่มีคุณภาพ ตามระดับหน่วยงาน ได้แก่
ระดบั กรม/ สป. (สว่ นกลาง) ระดบั เขตสขุ ภาพ และระดบั จงั หวัด

8. ปจั จัยความสำเรจ็

8.1 ผู้บริหาร/ ผู้นำให้การสนับสนุนการขบั เคล่ือนการดำเนินงานองคก์ รแห่งความสุขในหน่วยงาน รวมท้ัง
การสนับสนุนกจิ กรรมที่ก่อใหเ้ กดิ ความสุข ความผูกพนั ในองคก์ รของบุคลากร

8.2 ผู้บรหิ าร/ ผนู้ ำเปน็ แกนนำ และมีส่วนรว่ มในทุก ๆ กจิ กรรม
8.3 บุคลากรในหนว่ ยงานให้ความรว่ มมอื และเข้าร่วมกิจกรรมการสรา้ งสขุ ท่ีจัดทำขึ้น
8.4 มีการกำกับ ติดตาม และประเมินผลการดำเนินกิจกรรมต่าง ๆ รวมทั้งมีการประเมินความพงึ พอใจใน
การเข้ารว่ มกจิ กรรมของบุคลากรในหน่วยงาน

สรุปผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสขุ ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2565 รอบที่ 2

กรอบแนวทางการตรวจราชการแบบบูรณาการ
ร่วมกบั สำนักนายกรัฐมนตรี

- โครงการจดั การส่ิงแวดลอ้ มสีเขยี วเพือ่ ความยั่งยืน ตามแนวทางการพฒั นา
เศรษฐกิจชีวภาพ เศรษฐกิจหมุนเวียน และเศรษฐกจิ สีเขยี ว (BCG Model)

- โครงการเพ่ิมมลู คา่ สินคา้ เกษตรแปรรูปและผลติ ภณั ฑ์
- โครงการพัฒนาคณุ ภาพชวี ติ กล่มุ เปราะบางรายครวั เรือน
- โครงการแก้ไขปญั หามลพษิ ทางอากาศ
- โครงการลดอุบัตเิ หตทุ างถนน
- โครงการพฒั นาเมืองสมุนไพร
- โครงการสัตวป์ ลอดโรค คนปลอดภยั จากโรคพษิ สนุ ัขบ้า ตามพระปณิธาน

ศาสตราจารย์ ดร.สมเด็จเจา้ ฟา้ ฯ กรมพระศรสี วางควัฒน วรขัตตยิ ราชนารี

จัดทำโดย คณะกรรมการกำหนดประเด็นและตดิ ตามผลการตรวจราชการ

216

บทสรุปสำหรับผู้บรหิ าร ปงี บประมาณ 2565 รอบท่ี 2
ประเดน็ การตรวจราชการแบบบูรณาการร่วมกบั สำนักนายกรัฐมนตรี

1. โครงการจัดการสิ่งแวดล้อมสีเขียวเพื่อความยั่งยืน ตามแนวทางการพัฒนาเศรษฐกิจชีวภาพ
เศรษฐกจิ หมุนเวียน และเศรษฐกจิ สเี ขียว (BCG Model) : มกี ารขบั เคลื่อนโครงการเพิ่มความสามารถในการแข่งขัน
ของเศรษฐกจิ ฐานราก บรู ณาการนโยบาย ยทุ ธศาสตร์ และแผนปฏบิ ัตกิ ารทเี่ กี่ยวขอ้ งกับการส่งเสรมิ ผลติ ภัณฑ์สุขภาพ
เพอ่ื ให้สอดคลอ้ งกับ BCG Model โดยมีกระบวนการขบั เคล่อื นแบบ Value Chain (ต้นนำ้ กลางน้ำ และปลายน้ำ) และ
พยายาม ปิด GAP ในส่วนผลิตภัณฑ์มวลรวมของวิสาหกิจชุมชนทีล่ ดลงไม่สามารถสร้างมลู ค่าเพิ่มได้ ให้ได้รับอนุญาต
และขึ้นทะเบียน/จดแจ้งผลิตภัณฑ์สุขภาพ โดยกลุ่มงานคุ้มครองผู้บริโภคและเภสัชสาธารณสุข สำนักงานสาธารณสุข
จังหวดั ร่วมกบั ภาคีเครือขา่ ยทงั้ ในและนอกกระทรวงสาธารณสุข มผี ลการดำเนินงานที่เก่ยี วข้อง ได้แก่ สง่ เสริมแนะนำ
การขออนุญาตผลิต (ปลูก) กัญชา กัญชง ตามประมวลกฎหมายยาเสพติด, การขออนุญาตผลิต (สกัด) กัญชา กัญชง
ตามประมวลกฎหมายยาเสพตดิ , การขออนญุ าตสถานที่ผลติ ผลิตภณั ฑส์ ุขภาพตามพระราชบญั ญตั ิอาหาร เครื่องสำอาง
และผลิตภัณฑส์ มุนไพร, การขออนุญาตขนึ้ ทะเบียน/จดแจง้ ผลติ ภณั ฑ์สุขภาพตามพระราชบญั ญัตอิ าหาร เครอื่ งสำอาง
และผลิตภัณฑ์สมุนไพร ทำให้มีศักยภาพและเพิ่มมูลค่าสินค้าในการจำหน่าย หรือส่งออกสำหรับผลิตภัณฑ์
บางประเภทได้ ในปี พ.ศ. 2566 – 2570 มกี ารจดั ทำแผนงาน/โครงการในการดำเนนิ การเพอ่ื ขับเคลอื่ น BCG Model
ด้านการเกษตรของจังหวัดตามบริบทของพื้นที่ และมีการส่งต่อข้อมูลระดับจังหวัด อำเภอ เพื่อประสานความร่วมมือ
ในการช่วยเหลือผู้ประกอบการในพื้นท่ี พร้อมใช้เทคโนโลยีมาช่วยในการให้คำปรึกษาและบริการต่อไป รวมถึง
การผลกั ดนั ให้แตล่ ะกระทรวงเลือกกลุ่มเป้าหมายในการพัฒนาเป็นกลุ่มเดียวกัน

2. โครงการเพิ่มมูลค่าสินค้าเกษตรแปรรูปและผลิตภัณฑ์ : มีการส่งเสริมและพัฒนาผลิตภัณฑ์
สุขภาพชุมชน โดยใช้มาตรการสาธารณสุขขับเคลื่อนและฟื้นฟูเศรษฐกิจ นำพาประเทศกลับสู่ภาวะปกติ
ซึ่งประชาชนกลับมาใช้ชีวิตได้ใกล้เคียงกับภาวะปกติยิ่งขึ้น และการพัฒนาพืชสมุนไพร กัญชา กัญชง กระท่อม
และภูมิปัญญาไทย (สร้างงาน สร้างอาชีพ สร้างรายได้) ซึ่งมีการบูรณาการร่วมกันระหว่างหน่วยงานภายใน
กระทรวงสาธารณสุข ได้แก่ กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา กรมการแพทย์
แผนไทยและการแพทย์ทางเลือก รว่ มกบั หนว่ ยงานนอกได้แก่กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ กระทรวงอุตสาหกรรม
กระทรวงพาณิชย์ และหน่วยงานอื่นๆ ที่เกี่ยวข้อง เพื่อให้เกิดผลลัพธ์คือมูลค่าการบริโภคผลิตภัณฑ์สมุนไพร
เพิ่มมากขึ้น และประชาชนมีทางเลือกและเข้าถึงผลิตภัณฑ์สมุนไพรกัญชา กัญชง และกระท่อม ตามภูมิปัญญา
เพอ่ื การดแู ลสขุ ภาพทม่ี ีมาตรฐานและปลอดภยั และสร้างรายได้แก่เกษตรกรและเศรษฐกิจฐานราก

3. โครงการพัฒนาคุณภาพชีวิตกลุ่มเปราะบางรายครัวเรือน : รัฐบาลให้ความสำคัญในการแก้ไข
ปัญหาความเดือดร้อนของประชาชนกลุ่มเปราะบาง โดยมีเป้าหมายการแก้ปัญหาแบบบูรณาการของหน่วยงาน
ที่เกี่ยวข้อง และใช้กลไกของ พชอ. ในการแก้ไขปัญหาในพื้นที่ มีการประชุมร่วมกันระหว่าง 1) คณะกรรมการ
พัฒนาคุณภาพชีวิตระดับจังหวัด (พชจ.) 2) คณะกรรมการบูรณาการเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตกลุ่มเปราะบาง
รายครัวเรือน 3) คณะกรรมการบริหารศูนย์อำนวยการขจัดความยากจน และพฒั นาคนทุกชว่ งวัยอย่างยั่งยืนตาม
หลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงจังหวัด (คจพ.จ.) โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อสร้างความเข้าใจกำหนดแนวทาง
การบูรณาการ และสร้างฐานข้อมูลหรือกลุ่มเป้าหมายเดียวกันในการดูแลกลุ่มเปราะบาง โดยใช้หลักการ ONE
DATA, ONE ORGANIZATION, ONE PLAN การแก้ไขปัญหาในระดับอำเภอ/พื้นที่ใช้กลไก พชอ. ในการขับเคล่ือน
คือ มีการบูรณาการ และการมีส่วนร่วมของ 3 ภาคส่วน คือ หน่วยงานภาครัฐ เอกชน และประชาชน ในการแก้ไข
ปัญหาแบบองคร์ วม (5 มิต)ิ ในการดูแลกลุ่มเปราะบาง เพอ่ื ให้เกิดความยั่งยืน ลดความซ้ำซ้อน เกิดความเสมอภาค

สรปุ ผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสขุ ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2565 รอบที่ 2

217

เท่าเทียม ทั่วถึง และเป็นธรรม มีคณะกรรมการ พชอ. ครอบคลุมร้อยละ 100 และมีการกำหนดประเด็นในการ
แก้ไขปัญหาในกลุ่มเปราะบาง พร้อมท่ีจะบูรณาการในการช่วยเหลือรว่ มกัน

4. โครงการแก้ไขปัญหามลพิษทางอากาศ : มีการขยายผล ยกระดับ หรือปรับปรุงมาตรการ
การแกไ้ ขปญั หามลพษิ ทางอากาศของจงั หวดั เพือ่ ใหเ้ ปน็ ไปตามมาตรการภายใตแ้ ผนปฏบิ ัติการขบั เคลื่อนวาระ
แห่งชาติ “การแก้ไขปัญหามลพิษด้านฝุ่นละออง” ที่มีผลกระทบของฝุ่นละอองขนาดเล็ก PM2.5 ต่อสุขภาพ
มกั ประสบปญั หาในระดบั เริ่มมผี ลกระทบต่อสุขภาพของประชาชนในช่วงเดือนตุลาคม พ.ศ. 2564 เป็นต้นมา
สำนักงานสาธารณสุขจังหวดั สำนกั งานสาธารณสขุ อำเภอ โรงพยาบาลศูนย์/ทว่ั ไป/ชุมชน โรงพยาบาลสง่ เสริม
สุขภาพตำบล และทุกหน่วยงานที่เกี่ยวข้องในพื้นที่ร่วมกันหาแนวทางการดำเนินงานและพัฒนาศักยภาพ
ในการเฝ้าระวังผลกระทบต่อสุขภาพจากฝุ่นละออง PM2.5 การขยายพื้นที่ติดตั้งเครื่องตรวจวัดคุณภาพ

อากาศ โครงการศูนย์ข้อมูลสิ่งแวดล้อมแห่งชาติ ไปยังหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ประชาสัมพันธ์ให้ประชาชน

กลุ่มเสี่ยง (ประชาชนกลุ่มเสี่ยง หมายถึง เด็ก คนชรา หญิงมีครรภ์ และผู้ป่วยที่มีโรคประจำตัวในกลุ่มโรค
ทางเดินหายใจ และโรคหัวใจ และหลอดเลอื ด) เพ่มิ ความระมัดระวงั เป็นกรณีพิเศษ หากมีอาการเบ้ืองต้น เช่น
ไอ หายใจลำบาก ระคายเคืองตา ควรลดระยะเวลาในการทำกิจกรรมกลางแจ้ง ตรวจสอบ ติดตามข้อมูล
คณุ ภาพอากาศ และสถานการณฝ์ ุ่นละอองขนาดเลก็ PM2.5 จากกรมควบคุมมลพษิ

5. โครงการลดอุบัติเหตุทางถนน : การเกิดอุบัติเหตุจากการจราจรทางถนนภายหลังผ่อนคลาย
มาตรการป้องกันโควิด พบว่าสถานการณ์การเกิดอุบัติเหตุจากการจราจรทางถนนเพิ่มขึ้นขณะเดียวกันในช่วง
เทศกาลสำคัญ เช่น เทศกาลปีใหม่ และเทศกาลสงกรานต์ ที่ผ่านมามีการเสียชีวิตเพิ่มขึ้น สาเหตุเกิดจาก
การ ด่ืมสุรา ไม่สวมหมวกนิรภัย และไม่คาดเขม็ ขัดนริ ภยั ยานพาหนะทเี่ กดิ อุบตั ิเหตุสูงสดุ ไดแ้ ก่ มอเตอรไ์ ซค์
เส้นทางที่เกิดอุบัติเหตุสูงสุด ได้แก่ ถนนทางหลวง ถนนในหมู่บ้าน ได้มีการประชาสัมพันธ์ลงพื้นที่เยี่ยมด่าน
ชุมชนและจุดตรวจบูรณาการ เตือนเฝ้าระวังควบคุมเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ในพื้นที่สถานประกอบการ
โดยกำหนดมาตรการดำเนินงานป้องกันการบาดเจ็บและเสียชีวิตจากอุบัติเหตุทางถนน 4 มาตรการ ได้แก่
บริหารจัดการ ข้อมูล ป้องกัน รักษา โดยบูรณาการข้อมูลการบาดเจ็บจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ได้แก่
สาธารณสุข ตำรวจ บริษัทกลาง ขนส่ง ทางหลวง กูภ้ ัย ฯลฯ

6. โครงการพัฒนาเมืองสมุนไพร : แผนยุทธศาสตร์จังหวัดพัฒนาเมืองสมุนไพร มีการแต่งตั้ง
คณะกรรมการและคณะทำงานสนับสนุนการดำเนินงานโครงการเมืองสมุนไพร (Herbal City) มีผู้ว่าราชการ
จังหวดั เปน็ ประธาน และนายแพทย์สาธารณสุขจังหวดั เป็นเลขา โดยมีการแตง่ ตัง้ คณะทำงาน จำนวน 4 คณะ
ได้แก่ 1) คณะทำงานด้านบริหารโครงการ 2) คณะทำงานด้านส่งเสริมการปลูกสมุนไพรปลอดภัย
3) คณะทำงานด้านพัฒนาผลิตภัณฑ์สมุนไพร 4) คณะทำงานด้านการตลาดและประชาสัมพันธ์ โดยได้รับ
งบประมาณตามแผนปฏิบัติราชการประจำปีของจังหวัดในการขับเคลื่อนงาน และงบประมาณจากโครงการ
พัฒนาและส่งเสริมการเกษตรในกลุ่มจังหวัด กิจกรรมสมุนไพร สำหรับจัดซื้อครุภัณฑ์เพื่อพัฒนาศักยภาพ
การแปรรปู สมุนไพรในการจดั ตัง้ กองทนุ ยาสมนุ ไพร กลุม่ งานคมุ้ ครองผบู้ รโิ ภคและเภสัชสาธารณสขุ การบูรณาการ
ร่วมกับจังหวัดอ่นื ทอี่ ยู่ในกลมุ่ คลัสเตอร์เดยี วกนั

7. โครงการสัตว์ปลอดโรค คนปลอดภัย จากโรคพิษสุนัขบ้า ตามพระปณิธานศาสตราจารย์
ดร.สมเด็จเจา้ ฟ้าฯ กรมพระศรสี วางควัฒน วรขตั ตยิ ราชนารี : มกี ารบรู ณาการการทำงานร่วมกับสำนักงาน
ปศุสัตว์จังหวัด สำนักงานส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น และสำนักงานประชาสัมพันธ์จังหวัด ในการปลูก
จิตสำนึกเด็กและเยาวชนให้มีการเลี้ยงสัตว์อย่างรับผิดชอบ ในโครงการความร่วมมือการรณรงค์ป้องกัน
โรคพิษสุนัขบ้าประจำปี พ.ศ. ๒๕๖๕ ภายใต้โครงการสัตว์ปลอดโรคคนปลอดภัย จากโรคพิษสุนัขบ้า
ตามพระปณิธาน ศาสตราจารย์ ดร.สมเด็จเจา้ ฟา้ ฯ กรมพระศรีสวางควัฒน วรขตั ตยิ ราชนารี

สรุปผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสุข ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2565 รอบที่ 2

218

รายงานผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสุข ปีงบประมาณ 2565 รอบท่ี ๒
ประเด็นการตรวจราชการแบบบรู ณาการรว่ มกับสำนกั นายกรัฐมนตรี

การตรวจราชการแบบบูรณาการ ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2565 เน้นการบูรณาการเพื่อแก้ไข
ปัญหาความเดือดร้อนของประชาชนในพื้นที่ได้อย่างรวดเร็วและเกิดประโยชน์สูงสุดแก่ประชาชน รวมท้ัง
สามารถแก้ไขปัญหาอุปสรรค เร่งด่วนของประเทศ ก่อให้เกิดประโยชน์สุขกับประชาชนด้วยความ โปร่งใส
เปน็ ธรรม ประหยดั และมีประสิทธิภาพ ตามหลักเกณฑก์ ารบริหารกจิ การบา้ นเมอื งที่ดตี ่อไป ประกอบดว้ ย

๑. การขับเคลื่อนประเด็นนโยบายสำคัญของรัฐบาล (Issue) ได้แก่ การฟื้นฟูเศรษฐกิจและสังคม
จากการแพร่ระบาดของโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 (โควิด - 19) การจัดการสิ่งแวดล้อมสีเขียวเพื่อความยั่งยืน

ตามแนวทางการพัฒนาเศรษฐกิจชีวภาพ เศรษฐกิจหมุนเวียน และเศรษฐกิจสีเขียว (BCG Model) และ
การพฒั นาคณุ ภาพชวี ติ กลมุ่ เปราะบางรายครวั เรือน

๒. การตดิ ตาม ตรวจสอบ และประเมนิ ผล เพ่อื ขับเคลอ่ื นยทุ ธศาสตร์ชาติไปสู่การปฏบิ ัติ ได้แก่ การเพ่ิม
มูลค่าสนิ ค้าเกษตรแปรรูปและผลิตภัณฑ์ และการเพม่ิ ศักยภาพและขีดความสามารถของเศรษฐกิจฐานราก

๓. การติดตามความคืบหน้าการแก้ไขปัญหาสำคัญในเชิงพื้นที่ ได้แก่ การจัดการประมงอย่างยั่งยืน
การเตรียมการเพ่ือรองรับการเปล่ียนแปลงระบบนเิ วศของแม่น้ำโขง การพัฒนาเมอื งสมุนไพร การแก้ไขปัญหา
มลพิษทางอากาศ และการลดอุบตั ิเหตทุ างถนน

๔. การแก้ไขปัญหาความเดือดร้อนหรือข้อร้องเรียนของประชาชน หรือการผลักดันการดำเนิน
โครงการ/มาตรการสำคัญในเชงิ พืน้ ทขี่ องสว่ นราชการ

โครงการทเี่ กยี่ วกบั กระทรวงสาธารณสุข ไดแ้ ก่
1. โครงการจัดการสิ่งแวดล้อมสีเขียวเพื่อความยั่งยืน ตามแนวทางการพัฒนาเศรษฐกิจชีวภาพ
เศรษฐกจิ หมนุ เวียน และเศรษฐกิจสีเขยี ว (BCG Model)
2. โครงการเพ่ิมมลู คา่ สนิ คา้ เกษตรแปรรปู และผลิตภัณฑ์
3. โครงการพฒั นาคณุ ภาพชวี ติ กลมุ่ เปราะบางรายครัวเรือน
4. โครงการพัฒนาเมอื งสมุนไพร
5. โครงการแกไ้ ขปัญหามลพษิ ทางอากาศ
6. โครงการลดอุบัติเหตุทางถนน
7. การแกไ้ ขปัญหาความเดือดรอ้ นหรอื ขอ้ ร้องเรยี นของประชาชน
8. โครงการสัตว์ปลอดโรค คนปลอดภัย จากโรคพิษสุนัขบ้า ตามพระปณิธานของศาสตราจารย์
ดร.สมเดจ็ เจา้ ฟ้าฯ กรมพระศรีสวางควฒั น วรขัตตยิ ราชนารี (โครงการกรณพี ิเศษ/เรง่ ดว่ น)

1. โครงการจดั การส่งิ แวดลอ้ มสีเขียวเพอื่ ความ ยัง่ ยืน ตามแนวทางการพฒั นาเศรษฐกิจ
ชวี ภาพ เศรษฐกจิ หมนุ เวียน และเศรษฐกจิ สเี ขียว (BCG Model)

หนว่ ยงานทรี่ ับผิดชอบ : กองสง่ เสริมงานคุ้มครองผูบ้ รโิ ภคด้านผลิตภณั ฑส์ ุขภาพในสว่ นภมู ภิ าคและทอ้ งถิน่
และกองแผนงานและยทุ ธศาสตร์ สำนกั งานคณะกรรมการอาหารและยา

1. สรปุ ผลการตรวจราชการ

กระทรวงสาธารณสุขได้มีการขับเคลื่อนโครงการจัดการสิ่งแวดล้อมสีเขียวเพื่อความยั่งยืนตาม
แนวทางการพัฒนาเศรษฐกิจชีวภาพ เศรษฐกิจหมุนเวียน และเศรษฐกิจสีเขียว (BCG Model) เพื่อเพิ่ม
ความสามารถในการแข่งขันของเศรษฐกิจฐานราก โดยการบูรณาการนโยบาย ยุทธศาสตร์ และแผนปฏิบัติการ

สรปุ ผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสุข ประจำปงี บประมาณ พ.ศ. 2565 รอบท่ี 2

219
ที่เกี่ยวข้องกับการส่งเสริมผลิตภัณฑ์สุขภาพให้สอดคล้องกับ BCG Model ซึ่งมีกระบวนการขับเคลื่อนแบบ
Value Chain (ตน้ นำ้ กลางนำ้ และปลายน้ำ) และสง่ เสริมใหผ้ ลิตภณั ฑ์สุขภาพชุมชนให้ไดร้ ับอนุญาตสถานที่ผลิต
สามารถขนึ้ ทะเบียน/จดแจง้ ผลติ ภัณฑ์สุขภาพ โดยอาศัยความร่วมมือระหว่างสำนักงานคณะกรรมการอาหารและ
ยา กลุ่มงานคุ้มครองผู้บริโภคและเภสัชสาธารณสุข สำนักงานสาธารณสุขจังหวัด ภาคีเครือข่ายทั้งในและ
นอกกระทรวงสาธารณสุขร่วมดำเนินการในส่วนที่เกี่ยวข้อง เช่น การส่งเสริมผู้ผลิตในการให้คำปรึกษาการขอ
อนุญาตผลิต (ปลูก/สกัด) กัญชา-กัญชง ตามประมวลกฎหมายยาเสพติด, การขออนุญาตสถานที่ผลิต การขอ
อนุญาตขึ้นทะเบียน/จดแจ้งผลิตภัณฑ์สุขภาพตามพระราชบัญญัติอาหาร เครื่องสำอาง และผลิตภัณฑ์สมุนไพร
ส่งผลให้สามารถเพิ่มมูลค่าสินค้าในการจำหน่าย หรือส่งออกสำหรับผลิตภัณฑ์บางประเภทได้ รวมถึงการเพิ่ม
โอกาสและชอ่ งทางในการจำหน่ายสินค้าทางแพลตฟอรม์ ออนไลน์ตา่ งๆ เปน็ ต้น

ในปี พ.ศ. 2566 – 2570 มีการจัดทำแผนงาน/โครงการในการดำเนินการเพื่อขับเคลื่อน
BCG Model ด้านการเกษตรของจังหวัด การคัดเลือก/ขับเคลื่อนผลิตภัณฑ์ตามบริบทของพื้นที่ และมีการ
ส่งต่อข้อมูลระดับอำเภอ จังหวัด เพื่อประสานความร่วมมือในการช่วยเหลือผู้ประกอบการในพื้นที่ พร้อมใช้
เทคโนโลยีมาช่วยในการให้คำปรึกษาและบริการต่อไป รวมถึงเสนอให้มีการประสานความร่วมมือระหว่าง
กระทรวงทเี่ กยี่ วขอ้ งในการคดั เลือกกล่มุ เป้าหมายในการพัฒนารว่ มกันต่อไป

2. ผลการตรวจติดตาม
2.1 ผลิตภัณฑ์สุขภาพชุมชนที่มาขอรับมาตรฐานตามกฎหมาย เช่น ขอขึ้นทะเบียนยา ขอเลขท่ี

จดแจ้งจำนวนน้อย เมื่อเทียบกับกับจำนวนผลิตภัณฑ์สุขภาพที่อยู่ในทำเนียบของหน่วยงานราชการอื่น เช่น
มาตรฐานผลิตภณั ฑ์ชมุ ชน (มผช.) OTOP เปน็ ตน้

2.2 ผลิตภัณฑ์สุขภาพชุมชนที่ได้รับการรับรองมาตรฐานตามกฎหมายในแต่ละปีมีปริมาณลดลง
ทง้ั ยังไม่สามารถพฒั นาตอ่ ยอดและสรา้ งมลู คา่ เพิม่ ได้

2.3 การพัฒนาวิสาหกิจชุมชนของแต่ละหน่วยงานราชการยังบูรณาการไม่ครบวงจร การพัฒนา
ผูป้ ระกอบการไมต่ ่อเนื่อง และผูป้ ระกอบการกลมุ่ เปา้ หมายไมใ่ ช่กลุ่มเดียวกนั

2.4 วสิ าหกิจชุมชนท่ีขอรับอนุญาตสถานท่ีผลิตและผลิตภัณฑส์ ุขภาพชุมชนมีเงนิ ทุนจำกัด และยังขาด
องค์ความรู้ด้านเทคโนโลยี การตลาด ทำให้การส่งเสริมให้กลุ่มวิสาหกิจชุมชนให้ได้รับการรับรองมาตรฐาน
ตามกฎหมายขับเคล่ือนแบบค่อยเป็นค่อยไป

สรุปผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสขุ ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2565 รอบท่ี 2

220

3. ผลการดำเนินการตามข้อเสนอแนะระดับพื้นที่ของผู้ตรวจราชการ

ข้อเสนอแนะระดับพ้นื ที่ ผลการดำเนินการตามข้อเสนอแนะระดับพนื้ ท่ี

๑. กลุ่มวิสาหกิจชุมชนที่ต้องการขอรับรอง ขอ้ เสนอแนะระดบั พน้ื ที่

มาตรฐานตามกฎหมายของผลิตภัณฑ์ - กลุ่มงานคุ้มครองผู้บริโภคและเภสัชสาธารณสุข (คบส.) สำนักงาน
สุขภาพมีเงินทุนจำกัด และขาดองค์ความรู้ สาธารณสุขจังหวัด (สสจ.) และพนักงานเจ้าหน้าที่ ระดับอำเภอ
ดา้ นการตลาด และเทคโนโลยี ในการพัฒนา ประสานความร่วมมือส่งต่อข้อมูลและความช่วยเหลือแก่กลุ่ม
ผลิตภัณฑ์ ส่งผลให้การพัฒนาผลิตภัณฑ์ให้ วสิ าหกจิ ชุมชน เพือ่ พัฒนาสถานทผ่ี ลติ ใหไ้ ด้มาตรฐานตามกฎหมาย
เป็นไปตามมาตรฐาน/กฎหมายมีลักษณะ - กลุ่มงาน คบส. พัฒนาระบบบริการการให้คำปรึกษาการขอรับ
ค่อยเป็นคอ่ ยไปตามเงนิ ทุนที่มี
มาตรฐานผลิตภัณฑ์สุขภาพชุมชนตามกฎหมาย ผ่าน Smart

Counter Service และเพิ่มช่องทางในการให้คำปรึกษาผ่าน

ชอ่ งทางออนไลน์

ขอ้ เสนอแนะระดบั นโยบาย

- แต่ละกระทรวงที่เกี่ยวขอ้ งกำหนดนโยบายที่สอดคลอ้ ง และมุ่ง

พัฒนากลุ่มเป้าหมายในแต่ละปีให้เป็นกลุ่มเดียวกัน และชี้แจงใน

ระดับพื้นที่เพื่อรับทราบแนวทางพัฒนากลุ่มชุมชนที่เป็น

เป้าหมายเดียวกนั

4. ข้อเสนอแนะเพ่ิมเติม

ปัญหาอปุ สรรคในการดำเนินงาน ขอ้ เสนอแนะระดบั พนื้ ท่/ี หน่วยงานท่ี
ระดับนโยบาย รับผดิ ชอบ

1. การสนับสนุนผู้ประกอบการเพื่อให้เกิดการขับเคลื่อน ขอ้ เสนอแนะระดับนโยบาย กระทรวงหรือ

ทางเศรษฐกิจอย่างมีประสิทธิภาพควรเป็นนโยบายที่มี - ทุกกระทรวงที่เกี่ยวข้องด้าน หน่วยงานที่ดูแล

กลไกการติดตามจากทุกกระทรวง และควรกำหนดทิศทาง เศรษฐกิจ และสิ่งแวดล้อมควร ด้านเศรษฐกิจ

การขับเคลื่อนนโยบายความเป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมให้ กำหนดแนวทางที่ชัดเจนเพ่ือ และด้าน

สอดคลอ้ งกัน บรรลุเป้าหมายทั้งสองด้านร่วม ส่งิ แวดล้อม

2. ผู้ปฏบิ ัตยิ งั ไม่ทราบเป้าหมายท่สี ่วนกลางคาดหวังอย่าง กันก่อนการถ่ายทอดนโยบายสู่

ชัดเจน ระหว่างเศรษฐกิจกับสิ่งแวดล้อม อาจทำให้การ การปฏิบัตแิ ก่พ้ืนที่ดำเนนิ การ

ปฏบิ ตั ิในพนื้ ที่คาดเคลื่อนจากความคาดหวังของส่วนกลาง

3. ผู้ประกอบการที่เป็นกลุ่มวิสาหกิจชุมชนยังขาด

บุคลากรที่มีความรู้ในการบริหารจัดการและการตลาด

และการผลิต จึงยังจำหน่ายสินค้าได้ในวงแคบตาม

นโยบายความเปน็ มติ รกบั ส่งิ แวดล้อมให้สอดคลอ้ งกัน

สรปุ ผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสขุ ประจำปงี บประมาณ พ.ศ. 2565 รอบที่ 2

221

2. โครงการเพมิ่ มลู คา่ สนิ คา้ เกษตรแปรรปู และผลิตภัณฑ์

หนว่ ยงานทีร่ บั ผดิ ชอบ : กองส่งเสริมงานค้มุ ครองผบู้ รโิ ภคดา้ นผลิตภัณฑส์ ุขภาพในสว่ นภูมภิ าคและทอ้ งถิน่
และกองแผนงานและยุทธศาสตร์ สำนกั งานคณะกรรมการอาหารและยา

1. สรปุ ผลการตรวจราชการ

การส่งเสริมและพัฒนาผลิตภัณฑ์สุขภาพชุมชน โดยใช้มาตรการสาธารณสุขขับเคลื่อนและฟื้นฟู
เศรษฐกิจ นำพาประเทศกลับสู่ภาวะปกติ ซึ่งประชาชนกลับมาใช้ชีวิตได้ใกล้เคียงกับภาวะปกติยิ่งขึ้น และ
การพัฒนาพืชสมุนไพร กัญชา กัญชง กระท่อม และภูมิปัญญาไทย (สร้างงาน สร้างอาชีพ สร้างรายได้) ซึ่งมี
การ บูรณาการร่วมกันระหว่างหน่วยงานภายในกระทรวงสาธารณสุข ได้แก่ กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์
สำนกั งานคณะกรรมการอาหารและยา กรมการแพทยแ์ ผนไทยและการแพทยท์ างเลือก ร่วมกบั หนว่ ยงานนอก
ได้แก่กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ กระทรวงอุตสาหกรรม กระทรวงพาณิชย์ และหน่วยงานอื่นๆ ที่เกี่ยวข้อง
เพื่อให้เกิดผลลัพธ์คือมูลค่าการบริโภคผลิตภัณฑ์สมุนไพรเพิ่มมากขึ้น และประชาชนมีทางเลือกและเข้าถึง
ผลิตภัณฑ์สมุนไพรกัญชา กัญชง และกระท่อม ตามภูมิปัญญาเพื่อการดูแลสุขภาพที่มีมาตรฐานและปลอดภยั
และสร้างรายได้แกเ่ กษตรกรและเศรษฐกจิ ฐานราก

กระทรวงสาธารณสุขได้ดำเนินงานโดยร่วมมือกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ขับเคลื่อนตามนโยบายเศรษฐกจิ
ฐานราก สนันสนุนกลุ่มผู้ปลูก/ผลิตพืชผัก สมุนไพร กัญชากัญชง และการแปรรูปผลิตภัณฑ์ ทำให้ปีงบประมาณ
2565 มีเครือข่ายเกษตรกรปลอดภัยส่งพืชผักข้าวเข้าโรงพยาบาลและจำหน่ายในชุมชน และมีกลุ่มผู้ปลูกสมุนไพร
กัญชากญั ชงทไี่ ดม้ าตรฐานและเกิดเป็นผลิตภัณฑ์แปรรูปจากกญั ชากัญชงท่ผี ่านการรับรองมาตรฐาน

2. ผลการตรวจติดตาม

2.๑ การสร้างการรับรู้ถึงแผนงาน/โครงการ หรือกิจกรรมเพื่อส่งเสริมหรือสนับสนุนการยกระดับ
เกษตรกร วัตถุดิบและสินค้าเกษตรให้ได้มาตรฐาน และการเพิ่มมูลค่าสินค้าเกษตรแปรรูปและผลิตภัณฑ์
ในปี 2564-2565 มีการประสานแผนงานแผนการสนับสนุนวิสาหกิจชุมชนและเครือข่ายวิสาหกิจชุมชน
ของหน่วยงานภาคี มีการประชุมคณะกรรมการส่งเสริมวิสาหกิจชุมชน บูรณาการกับภาคีเครือข่าย ทั้งนี้เน้น
ผลิตภัณฑ์อาหารที่มีส่วนผสมของกัญชา กัญชง และผลิตภัณฑ์ผักผลไม้ปลอดภัย โดยเป็นการประสานงาน
ร่วมกันระหว่าง สำนักงานเกษตรจังหวัด สำนักงานพัฒนาชุมชน สหกรณ์การเกษตร ธนาคารเพื่อการเกษตร
และสหกรณ์การเกษตร และธนาคารออมสนิ

2.2 การรวมกลุม่ เกษตรกร และการพัฒนาวัตถุดิบเพื่อการเกษตรแปรรปู
1) สำนักงานสาธารณสุขจังหวัด โดยกลุ่มงานคุ้มครองผู้บริโภคฯ และกลุ่มงานแพทย์แผนไทย

และการแพทย์ทางเลือก บางจงั หวดั มีการสรา้ งเครอื ข่าย 2 เครอื ข่าย ได้แก่ เครือขา่ ยกลุม่ วสิ าหกจิ ชุมชน และ
ชมรมกัญชากัญชง โดยมวี ัตถุประสงคเ์ พอ่ื ใหเ้ กิดการถ่ายทอดองค์ความร้ใู นการปลูกผลิตและแปรรูปผลิตภัณฑ์
ระหว่างวิสาหกิจชุมชนในเครือข่าย โดยพัฒนาเครือข่ายผู้ปลูก ผู้แปรรูปผลิตภัณฑ์จากกัญชากัญชง
เพอื่ สง่ เสริมกัญชาให้เปน็ พชื เศรษฐกิจและใชใ้ นทางการแพทย์เพ่ือดแู ลรกั ษาผปู้ ว่ ยต่อไป

2) มีการสนับสนุนความรู้ด้านการผลิต การพัฒนาสถานที่ การเก็บตัวอย่างวิเคราะห์คุณภาพ
ในผลิตภณั ฑ์แปรรปู โดยใหค้ วามรู้เกษตรกร/ผู้ผลิตอาหารแปรรปู เน้นผลิตภณั ฑอ์ าหารทีม่ สี ว่ นผสมของกัญชา
กญั ชง และผลิตภัณฑผ์ กั ผลไมป้ ลอดภยั ต้งั แตแ่ ปลงปลูก จนถึงการแปรรปู จำหน่าย การแปรรูปเนอ้ื สัตว์ ได้แก่
ปลารา้ ปลาส้ม

2.๓ การส่งเสริม/สนับสนุน ให้เกษตรกร กลุ่มเกษตรกร สถาบันเกษตรกร สหกรณ์ และผู้ประกอบการ
วิสาหกิจชมุ ชน เข้าถึงเทคโนโลยีการเกษตรแปรรูป

สรปุ ผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสขุ ประจำปงี บประมาณ พ.ศ. 2565 รอบที่ 2

222

1) สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดรว่ มกับอุตสาหกรรมจังหวัดในการพัฒนาผลิตภัณฑ์ ออกแบบ
ผลิตภัณฑ์ และบรรจุภัณฑ์แก่ผู้ประกอบการ อาทิ การพัฒนาผลิตภัณฑ์น้ำมันหอมระเหยผสมสารสกัดกัญชา
ของกลุ่มวิสาหกิจชุมชนเกษตรอินทรีย์เสลภูมิพอเพียงตามศาสตร์พระราชา มีการพัฒนาสูตรตำรับร่วมกับ
มหาวทิ ยาลัยขอนแกน่ และอุตสาหกรรมจงั หวัดรอ้ ยเอ็ด

2) ส่งเสริม พัฒนา และเพิ่มองค์ความรู้ด้านผลิตภัณฑ์สุขภาพให้ผู้ประกอบการผ่านโครงการ
ตา่ งๆ เช่น โครงการการพัฒนาระบบการส่งเสริมผลิตภัณฑส์ ุขภาพเชิงรุก เพือ่ เพ่ิมความสามารถในการแข่งขัน
ของเศรษฐกิจฐานราก ซึ่งจัดโดยสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา นอกจากนี้ยังร่วมมือกับสำนักงาน
พาณิชย์จังหวัด สำนักงานอุตสาหกรรมจังหวัด สำนักงานเกษตรจังหวัด สำนักงานพัฒนาชุมชนจังหวัด และ
สถาบันการศึกษาต่างๆ ในการพัฒนาผลิตภัณฑ์ในรูปแบบใหม่ สร้างแบรนด์สินค้า ออกแบบบรรจุภัณฑ์ และ
สนับสนุนชอ่ งทางการตลาดเพอื่ ใหส้ นิ คา้ เกษตรแปรรปู เปน็ ท่ีร้จู กั อย่างแพรห่ ลาย

3) มีการสนับสนุนเกษตรแปรรูป ได้แก่ โรงคัดบรรจุผักและผลไม้ ให้มีความรู้ด้านการพัฒนา
มาตรฐานสถานทีผ่ ลิตให้ไดม้ าตรฐาน ท้ังน้ีเกษตรกรยงั ขาดเครื่องมือและอุปกรณท์ เี่ ปน็ เทคโนโลยที ี่ทนั สมยั

2.๔ การเข้าถึงแหล่งทุนของเกษตรกรเพ่ือปรับเปลีย่ นการทำเกษตรแบบเดิมสู่การเกษตรแปรรูป
ในปีงบประมาณ 2565 มีการสนบั สนุนองค์ความรูด้ า้ นการพัฒนาสถานที่ผลิต การใช้สารเคมี

ต่างๆ การสนับสนนุ ค่าวเิ คราะห์ให้กบั ผู้ประกอบการ เพื่อทำให้กระบวนการพัฒนาสถานที่ผลติ และผลติ ภัณฑ์
อาหารมีความปลอดภัย สร้างความมั่นใจแก่ผู้บริโภค ด้วยการสนับสนุนด้านค่าตรวจวิเคราะห์ต่างๆ โดยศูนย์
วิทยาศาสตร์การแพทย์ที่ 1-12 และสนับสนุนงบประมาณจากสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา
มีการประสานงานภาคีเครอื ข่ายแหล่งทนุ ต่างๆ เช่น หน่วยงาน SME ธนาคารออมสิน ธนาคารเพื่อการเกษตร
และสหกรณ์การเกษตร ใหส้ นับสนุนเกษตรเพือ่ เข้าถงึ แหล่งทนุ พัฒนาได้ง่าย

2.๕ การตลาดของสนิ คา้ เกษตรแปรรปู
1) การส่งเสริมเครือข่ายผู้ประกอบการ ให้มีความรู้ด้านการผลิต อาหาร เครื่องสำอาง

ผลิตภัณฑ์สมุนไพร โดยมีผลิตภัณฑ์ที่มีส่วนผสมของกัญชา กัญชง ที่ได้รับอนุญาตแล้ว จำนวน 12 รายการ
ไดแ้ ก่ ผลติ ภณั ฑ์อาหาร เช่น นำ้ ปลารา้ ผสมใบกัญชา จำนวน 4 ผลิตภัณฑ์ และผลติ ภณั ฑเ์ คร่ืองสำอาง จำนวน
8 รายการ เช่น น้ำมันบำรุงผิว ครีมบำรุง แว๊กซ์กำจัดขน ที่มีสารสกัดกัญชาจาก THC , CBD
เป็นส่วน ประกอบและที่กำลังพัฒนาซึ่งเป็นเครื่องสำอางอีก 3 รายการ โดยสถานที่และการพัฒนาผลิตภัณฑ์
มีความปลอดภัย และเปน็ ไปตามทีก่ ฎหมายกำหนด

2) สนับสนุนการพัฒนาเครือข่ายผู้ประกอบการ (คัดและบรรจุผัก) สถานที่ผลิตตามมาตรฐาน
สถานที่วิธีการผลิตที่ดีในการผลิตอาหาร ตามประกาศกระทรวงสาธารณสุข เลขที่ 386 พ.ศ. 2560 เรื่อง
กำหนดวธิ กี ารผลติ เครอ่ื งมอื เคร่อื งใช้ในการผลติ และการเก็บรักษา ผักหรือผลไมส้ ดบางชนิด และการแสดง
ฉลากเพือ่ ใหก้ ารจำหน่ายเป็นไปอยา่ งมีมาตรฐาน และสอบย้อนกลบั ได้

2.๖ การนำผลงานวิจยั และพฒั นานวัตกรรมสู่การผลติ สินคา้ เกษตรแปรรูป
1) การสนับสนุนส่งเสริมกลุ่มวิสาหกิจชุมชนคณิศรฟาร์ม และการพัฒนาสูตรผลิตภัณฑ์

เครอ่ื งสำอางท่มี สี ว่ นประกอบของกัญชง และสารสกัดจากมันแกว
2) มีแผนการดำเนินการจัดทำคู่มือการปฏิบัติงาน การควบคุมคุณภาพ คำขอรับการคุ้มครอง

สิง่ บง่ ชที้ างภมู ิศาสตร์ไทย (GI) สินคา้ “กล้วยหอมทองหนองบวั แดง” และสนิ ค้า “มะมว่ งนำ้ ดอกไม้สีทองบ้านโหล่น”
3) มีโครงการพัฒนานวัตกรรมเกษตรและอาหารปลอดภัยกลุ่มนครชัยบุรินทร์ กิจกรรมหลัก

ยกระดับการผลิตโคเนื้อ คุณภาพและโควากิวนครชัยบุรินทร์ เพื่อสนับสนุนการส่งออกที่มีมาตรฐาน
โดยจำนวนฟาร์มเกษตรกรผ่านการรับรองฟาร์มมาตรฐานโคเนื้อ GFM ต้นแบบ 510 ราย ผลการดำเนินการ

สรุปผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสุข ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2565 รอบที่ 2

223

ฝึกอบรมยกระดับการผลิตโคเนื้อคุณภาพและโควากิวนครชัยบุรินทร์ เพื่อสนับสนุนการส่งออกที่มีมาตรฐาน
ให้กับเกษตรกร จำนวน 510 ราย เรียบร้อยแล้ว เบิกจ่ายงบประมาณครบ 100% อยู่ระหว่างดำเนินการ
ปรบั ปรงุ ฟารม์ โคเน้อื เพื่อขอรับรองมาตรฐาน GFM

4) กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ สำนกั งานเกษตรจังหวัดบรุ ีรัมย์ มีแนวคดิ ทจ่ี ะนำผลการศึกษาวิจัย
ของสถาบันการศึกษา มาการจัดการและเพิ่มมูลค่าวสั ดเุ หลือใช้หรือผลพลอยได้จากการกระบวนผลิต ข้าวหอมมะลิ
ดินภเู ขาไฟ เช่น 1) การส่งเสรมิ การไถกลบฟางข้าวหลังฤดูกาลทำนาโดยเพ่ิมการปรับโครงสรา้ ง เพิ่มอินทรียวัตถุในดิน
และลดการเผาในการเกษตร 2) สบูร่ ำขา้ ว* 3) บรรจภุ ณั ฑ์ (จาน ชาม) จากฟางข้าว*

5) สำนักงานสาธารณสุขจังหวัด ร่วมกับภาคีเครือข่ายทั้งภาครัฐ ภาคเอกชน และ
สถาบันการศึกษาภายในพื้นที่ในการสนับสนุนด้านการวิจัย การพัฒนาเทคโนโลยี และนวัตกรรม เพื่อต่อยอด
และยกระดับมาตรฐานสถานที่ผลิตและคุณภาพวัตถุดิบ/วัสดุเหลือใช้ที่มีมากในท้องถิ่น นำแปรรูปและ
เพิ่มมูลค่าเป็นผลิตภัณฑ์สุขภาพชุมชนที่ได้มาตรฐาน ปลอดภัย ให้ผ่านการรับรองจากหน่วยงานต่างๆ
ที่เกี่ยวข้อง เช่น ปั๊มโซล่าเซลล์ เพื่อลดต้นทุนและลดการใช้พลังงานแปรรูปผลิตภัณฑ์มะขาม เครื่องอบแห้ง
พลังงานแสงอาทิตย์แบบพาราโบลาโดมร่วมพลงั งานไฟฟ้า และเครื่องตดั ก้อนมะขามแบบกึ่งอตั โนมตั ิ เพื่อช่วย
ในกระบวนการแปรรูปและเพิ่มมูลค่าให้กับผลิตภัณฑ์มะขาม การพัฒนานวัตกรรมการแปรรูปขั้นต้นให้เป็น
สินค้าเกษตรแปรรูปต่างๆ ได้แก่ ผลิตภัณฑ์ทุเรียนกวนเสริมพรีไบโอติก ไม่ใส่น้ำตาล ผลิตภัณฑ์เซรั่มสารสกัด
จากเปลือกลางสาด ผลิตภัณฑ์กมั มี่มะม่วง และผลติ ภัณฑ์กล้วยอบสอดไส้ และการนำแกนต้นกัญชงที่เหลือทิ้ง
จากผลิตเสน้ ใยกัญชงมาเป็นวตั ถดุ ิบในพฒั นาเป็นผลติ ภณั ฑ์ไม้อดั บลอ็ กจากแกนกัญชา เปน็ ต้น

2.๗ การบูรณาการกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเพื่อขับเคลื่อน เกษตรแปรรูป ตลอดห่วงโซ่อุปทาน
การเกษตร ดงั นี้

1) บูรณาการภาคเี ครอื ขา่ ยกับเกษตรจังหวัด พฒั นาชุมชน เครอื ขา่ ยสาธารณสุข ผู้ประกอบการเพื่อ
ขับเคลื่อนเรื่องผัก ผลไม้ปลอดภัย พัฒนาโรงคัดบรรจุผักผลไม้ (มูลนิธิปิดทองหลังพระ) สื่อสารแนวพระราชดำริ
เพื่อพัฒนาสถานที่ร่วมกับเกษตรอำเภอ เจ้าหน้าที่สำนักงานสาธารณสุขจังหวัด เจ้าหน้าที่สาธารณสุขอำเภอและ
ภาคเอกชน รวมทง้ั ประสานข้อมูลเพื่อใหเ้ กษตรกรเขา้ ถึงการประเมิน GAP ทำให้ตน้ น้ำมคี วามปลอดภยั

2) การพัฒนาส่งเสริมผลิตภัณฑ์อาหารที่ผสมกัญชา กัญชง มีการบูรณาการกับเกษตรอำเภอ
พัฒนาชมุ ชน แหล่งทนุ ต่างๆ เช่น ธนาคารออมสิน ธกส. หนว่ ยงาน SME เปน็ ต้น ทั้งด้านการสนับสนุนแหล่งทุน
การสนับสนุนการจดทะเบียนวิสาหกิจชุมชนเพื่อแปรรูปด้านสมุนไพร การพัฒนาสถานที่ผลิตอาหารให้ได้
มาตรฐานวิธีการที่ดีในการผลิตอาหาร GMP420 การควบคุมคุณภาพการผลิต และผลิตภัณฑ์ให้เป็นไปตาม
มาตรฐาน ตลอดจนการติดตามการจำหน่ายให้ผลิตภณั ฑ์แสดงฉลากอยา่ งถูกต้อง มกี ารสอบทานยอ้ นกลับได้

2.๘ การส่งเสรมิ และสนับสนุนการเกษตรอยา่ งยัง่ ยนื และเป็นมิตรกับสิง่ แวดล้อม
ดำเนินการส่งเสริมเศรษฐกิจฐานราก ภายใต้ BCG Model โดยใช้มาตรการเดียวกับที่ อย.

กำหนด ทัง้ โครงการส่งเสริมเกษตรกรปลอดสาร เพอ่ื สง่ ผักเขา้ โรงครวั โรงพยาบาล ภายใตโ้ ครงการโรงพยาบาล
อาหารปลอดภยั โดยมีคณะกรรมการโรงพยาบาลอาหารปลอดภัยของแตล่ ะโรงพยาบาลควบคุมกำกับการผลติ /
ปลูกของเกษตรกรที่เข้าร่วมโครงการให้มีการปลูกผลิตพืชผักที่ปลอดภัยอย่างสม่ำเสมอ โดยโรงพยาบาลได้มี
การสุ่มตรวจสอบความปลอดภัยของพืชผักด้วยชุดทดสอบหายาฆ่าแมลงเบื้องต้นเพื่อเฝ้าระวังความปลอดภัย
ของพืชผักจากเกษตรกร นอกจากนี้ยังได้รับความร่วมมือระหว่างหน่วยตรวจสอบเคลื่อนที่เพื่อความปลอดภยั
ด้านอาหาร (Mobile Unit) เป็นหน่วยงานจากภายนอกเพื่อสุ่มตรวจสอบความปลอดภัยของผลผลิต
เพื่อสะท้อนกระบวนการปลูกผลติ ของเกษตรกรให้ได้มาตรฐาน GAP การควบคุมคุณภาพผลิตภัณฑ์ ตลอดจน

สรปุ ผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสขุ ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2565 รอบที่ 2

224

การสอบทานย้อนกลับไปจนถึงแปลงปลูกให้มีความปลอดภัยและมั่นใจตลอดห่วงโซ่อุปทานตามมาตรฐาน
ทกี่ ระทรวงสาธารณสขุ กำหนดทง้ั ด้านสถานท่ปี ลกู และการแปรรูป

2.๙ ตัวอย่างผลิตภัณฑ์ที่สามารถยกระดับและสร้างมูลค่าสินค้าเกษตรแปรรูปและผลิตภัณฑ์
ทป่ี ระสบผลสำเร็จ จากการดำเนินการตามข้อ ๑.๑.๑ - ๑.๑.๘

1. ผลติ ภัณฑ์ More เคร่ืองดื่มมะระขีน้ ก โดยบริษัทหมอยาไทย 101 จำกดั
2. Tram Drink น้ำมะขามผสมใบกญั ชา
3. ปลารา้ ผสมใบกัญชา ย่ีหอ้ อนิ ทรยี อ์ ีสาน
4. ชาแก่นตะวนั
5. นำ้ ปลารา้ สูตรผสมใบกญั ชายหี่ อ้ ตำมัว่
6. นำ้ ปลารา้ สูตรผสมใบกัญชายหี่ ้ออหิ ล่าคำแพง
7. สครับขดั ผวิ สมนุ ไพร
8. สบ่ขู ม้ินชัน
9. แขมพูสระผมอญั ชันผสมขม้นิ ชนั
10. เซรม่ั มันแกว
11. ผลติ ภัณฑอ์ าหารพรอ้ มบริโภค น้ำปลารา้ ปรุงรสจำนวน 4 รายการ

1. ผลิตภณั ฑอ์ าหารพร้อมบริโภค น้ำปลาร้าปรุงรสจำนวน 4 รายการ

2. ผลติ ภัณฑเ์ ครือ่ งสำอาง จำนวน 8 รายการ ได้แก่

เลขที่จดแจ้ง รายการผลิตภณั ฑ์ ประเภทสนิ ค้า วันที่ไดร้ ับ
การเกษตรทใี่ ช้ อนุญาต
40-1-6500025243 Medii hemp seed oil daily hydrating gel
40-1-6500025240 cleanser แปรรปู 18 กค.2565
18 กค.2565
40-1-6500023219 HEMP SEED OIL REFRESH & EXFOLIATING นำ้ มันเมล็ดกัญชง
40-1-6500020264 30 มยิ .2565
TONER น้ำมันเมลด็ กญั ชง 10 มยิ .2565
40-1-6500009312
40-1-6500008535 HEMP SEED OIL MASSAGE AND BODY OIL น้ำมันเมล็ดกัญชง 15 มคี .2565
40-1-6500007934 นำ้ มันเมลด็ กญั ชง 9 มคี .2565
40-1-6500008536 HEMP SEED OIL + CICA DEEP MOISTURE 3 มคี .2565
น้ำมันเมล็ดกญั ชง 9 มีค.2565
& BRIGHTENING SERUM
HEMP SEED OIL + CICA DEEP MOISTURE & นำ้ มันเมลด็ กัญชง
BRIGHTENING SERUM
Maleecha hemp seed oil face and body นำ้ มันเมล็ดกัญชง
lotion
Rachaella hemp seed oil to form anti- น้ำมนั เมลด็ กัญชง
acne gentle cleanser
Vasarin hemp seed oil hair removal
herbal wax

สรปุ ผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสขุ ประจำปงี บประมาณ พ.ศ. 2565 รอบท่ี 2

225

3. ปญั หาอปุ สรรค/ข้อเสนอแนะ

ปัญหาอุปสรรค ข้อเสนอแนะระดบั พ้ืนท่/ี ระดับนโยบาย หนว่ ยงานที่
รับผดิ ชอบ

- กลุ่มวิสาหกิจ ขาดเงินทุนในการ ข้อเสนอแนะระดบั พนื้ ที่ ธกส. /

พัฒนาสถานที่ผลิตผลิตภัณฑ์ - ขอใหแ้ หล่งเงินทุน เชน่ ธกส ปรับเง่ือนไขและประขา ธนาคารอน่ื ๆ

สุขภาพ สมั พันธ์แกก่ ลุม่ วสิ าหกจิ ใหส้ ามารถเขา้ ถึงไดง้ ่าย

ข้อเสนอแนะระดับนโยบาย อย.

- ขอ้ กฎหมายทเี่ กี่ยวข้องกบั การสง่ เสริมการผลิตกัญชา

กัญชง ซึ่งเป็นพืชเศรษฐกิจ มีความชัดเจน มีความ

เป็นไปได้ในทางปฏิบัติ เพอื่ ใหถ้ กู ตอ้ งตามท่กี ฎหมาย

1. ยังไม่มีหน่วยงานที่มาสนับสนุน ขอ้ เสนอแนะระดับพ้ืนท่ี กระทรวง

เครื่องมือ/อุปกรณ์ด้วยเทคโนโลยี 1. สนับสนุนเทคโนโลยีการผลิต/แปรรูปและองค์ หรือหน่วยงาน
ขั้นสูงที่เพิ่มประสิทธิภาพ/ผลผลิต ความรู้ใหก้ บั เกษตรกร
ทีด่ แู ลด้าน
(ยังดำเนินการด้วยแรงงานและ
เทคโนโลยีขนั้ พ้ืนฐาน) เศรษฐกิจและ
ดา้ น
2. ขาดการบูรณาการในการจัดทำ ข้อเสนอแนะระดับนโยบาย
แผนระยะยาวระดับจงั หวัด ในหน่วย 2. หน่วยงานที่เกี่ยวข้องจัดทำแผนระยะสั้น ระยะยาว ส่งิ แวดล้อม

งานที่เกี่ยวข้องเพื่อการส่งเสริมการ ในการสนับสนุนส่งเสริมการผลิตและแปรรูปสินค้า

ผลิตและแปรรูปสินคา้ การเกษตร การเกษตร

3. การแปรรูป มีปัญหาเกี่ยวกับ 3. หน่วยงานในจังหวัด ควรมีการบูรณาการร่วมกับ

พระราชบัญญัติผลิตภัณฑ์สมุนไพร หน่วยงานสงั กัดกระทรวงที่เก่ียวข้อง สถาบนั การศึกษาใน

พ.ศ. 2562 ไม่สามารถนำสมุนไพร พื้นที่ และภาคเอกชน ในการจัดทำแผนการพัฒนา

แปรรูปหรือผลิตภัณฑ์นำไปจำหน่าย ศกั ยภาพเกษตรกร เสนอของบประมาณเพอ่ื สนับสนุนจาก

นอกชมุ ชนพ้ืนที่ได้ ทง้ั ภาครัฐและเอกชน กล่มุ วิสาหกจิ ชุมชน ทมี่ ีการแปรรูป

สมุนไพร เป็นรูปแบบต่างๆ เช่นแคปซูล อัดเม็ด อ่ืนๆ ที่มี

วัตถุประสงค์ทาง การรักษาเป็นยา ต้องมาขึ้นทะเบียน

เปน็ ยาสมนุ ไพรกับทางสำนักงานสาธารณสุขจังหวดั

4. ความร่วมมือจากหน่วยงานใน ข้อเสนอแนะระดบั พนื้ ท่ี

จงั หวดั และสถาบนั การศกึ ษาในพน้ื ที่ 4. ส่งเสรมิ การใช้ยาสมนุ ไพรเป็นทางเลอื ก หรอื

เพือ่ การวางแผนการนำนวตั กรรมหรือ ทดแทนยาแผนปัจจุบัน

งานวิจัยมาใช้ในการพัฒนาตาม

แผนงาน/โครงการ โดยพจิ ารณาความ

ตอ้ งการของประชาชนในการยกระดับ

ผลิตภัณฑ์เป็นหลัก เพื่อให้นำผลการ

พัฒนานวัตกรรม/ผลงานวิจัย

5. ผู้ประกอบการขาดความรู้ ความ ข้อเสนอแนะระดับพนื้ ท่ี มหาดไทย

เข้าใจในกฎหมายที่เกี่ยวข้องกับขอ - บรู ณาการรว่ มกันระหว่างหนว่ ยงานระดบั จังหวัด เกษตรและ

อนุญาตสถานที่ผลิตและผลิตภัณฑ์ และอำเภอ และระหวา่ งหน่วยงานราชการ เพื่อ สหกรณ์

สรปุ ผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสุข ประจำปงี บประมาณ พ.ศ. 2565 รอบท่ี 2

226

ปญั หาอุปสรรค ขอ้ เสนอแนะระดับพนื้ ที/่ ระดับนโยบาย หน่วยงานท่ี
รบั ผดิ ชอบ

สุขภาพ และขาดความรู้ด้านกระบวน ส่งเสรมิ และสนบั สนนุ ให้กลุ่มชุมชนรักษามาตรฐาน (เกษตร ปศุ

การผลิต และการพัฒนาหรือดัดแปลง การผลติ ตามที่กฎหมายกำหนด ทกุ ดา้ นและทุก สตั ว์ ประมง

สูตรผลิตภัณฑ์สุขภาพให้มีคุณภาพ ชอ่ งทางทส่ี ามารถสนบั สนุนได้ เช่น วัตถุดิบ อุปกรณ์ สหกรณ)์

และไดม้ าตรฐานตามท่ีกฎหมายกำหนด การผลิต การตลาด เทคโนโลยี แหล่งเงินทุน เปน็ ตน้ พาณชิ ย์ และ

6. ผูป้ ระกอบการมขี อ้ จำกดั เรื่ององค์ ข้อเสนอแนะระดับนโยบาย สาธารณสุข

ความรู้ นวัตกรรม เงินทุนสำหรับ - กำหนด นโยบาย ท่ีสนบั สนนุ การผลิตที่เป็นมิตรต่อ (สสจ. และ
วัสดุ อุปกรณ์ หรือบรรจุภัณฑ์ที่เปน็ ส่ิงแวดล้อม รวมถึงการมีตน้ แบบในพ้ืนท่ี และสนับสนนุ รพ.ทุกแห่ง)
มิตรกับสง่ิ แวดลอ้ ม
งบประมาณ

7. สสจ.ขาดทักษะและความเชี่ยว

ชาญด้านการสร้างแบรนด์และ

การตลาด
8. หน่วยงานรัฐไม่สามารถสนับสนุน
เงินทุนในการพัฒนาสถานที่ผลิต

เนื่องจากข้อจำกัดวา่ ด้วยระเบียบ ทาง
ราชการ

๔. ข้อคดิ เห็นจากท่ปี รกึ ษาผตู้ รวจราชการภาคประชาชน 4 ดา้ น
๔.1 จังหวัดควรส่งเสริมให้ผู้ประกอบการปรับตัวสู่ตลาด Online โดยเริ่มต้นง่ายๆ จากสื่อ Social

Media ที่คุ้นเคย เช่น Facebook, Tik Tok, You tube, เป็นต้น และพัฒนาไปสู่ Platform online เช่น

Shopee, Lazada ต่อไป ให้สอดคล้องกับสถานการณ์ระบาดของโควิด-19 และพฤติกรรมของผู้บริโภค

ในปัจจบุ ันที่มีการซ้อื สนิ คา้ ผา่ นสือ่ อิเลก็ ทรอนกิ สม์ ากขน้ึ
4.2 หน่วยงานในจังหวัดควรมีการบูรณาการร่วมกับหน่วยงานสังกัดกระทรวงที่เกี่ยวข้อง

สถาบนั การศกึ ษาในพื้นที่ และภาคเอกชน ในการจดั ทำแผนการพฒั นาศักยภาพเกษตรกรเสนอของบประมาณ
เพ่ือสนบั สนุนจากทง้ั ภาครัฐและเอกชน

รปู ภาพกจิ กรรมการดำเนินงานของจังหวดั

สรุปผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสุข ประจำปงี บประมาณ พ.ศ. 2565 รอบที่ 2 น้ำมันหอมระเหยผสมสารสกดั กัญชา

227

3. โครงการพฒั นาคณุ ภาพชีวติ กลุ่มเปราะบางรายครวั เรือน

หนว่ ยงานท่ีรับผดิ ชอบ : สำนักส่งเสริมสุขภาพ สำนักอนามยั ผู้สูงอายุ และกองแผนงานและยทุ ธศาสตร์
กรมอนามยั

1. สรปุ ผลการตรวจราชการ

รัฐบาลให้ความสำคัญในการแก้ไขปัญหาความเดือดร้อนของประชาชนกลุ่มเปราะบาง โดยมีเป้าหมาย
การแก้ปัญหาแบบบูรณาการของหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง และใช้กลไกของ พชอ. ในการแก้ไขปัญหาในพื้นที่ มีการ
ประชุมร่วมกันระหว่าง 1) คณะกรรมการพัฒนาคุณภาพชีวิตระดับจังหวัด (พชจ.) 2) คณะกรรมการบูรณาการ
เพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตกลุ่มเปราะบางรายครัวเรือน 3) คณะกรรมการบริหารศูนย์อำนวยการขจัดความยากจน
และพัฒนาคนทุกช่วงวัยอย่างยั่งยืนตามหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงจังหวัด (คจพ.จ.) โดยมีวัตถุประสงค์เพ่ือ
สร้างความเข้าใจกำหนดแนวทางการบูรณาการ และสร้างฐานข้อมูลหรือกลุ่มเป้าหมายเดียวกันในการดูแลกลุ่ม
เปราะบาง โดยใชห้ ลักการ ONE DATA, ONE ORGANIZATION, ONE PLAN

การแก้ไขปัญหาในระดับอำเภอ/พื้นที่ใช้กลไก พชอ. ในการขับเคลื่อน คือ มีการบูรณาการ และ
การมีส่วนร่วมของ 3 ภาคส่วน คือ หน่วยงานภาครัฐ เอกชน และประชาชน ในการแก้ไขปัญหาแบบองค์รวม
(5 มิติ) ในการดูแลกลุ่มเปราะบาง เพื่อให้เกิดความยั่งยืน ลดความซ้ำซ้อน เกิดความเสมอภาค เท่าเทียม ทั่วถึง
และเป็นธรรม มีคณะกรรมการ พชอ. ครอบคลุมร้อยละ 100 และมีการกำหนดประเด็นในการแก้ไขปัญหาใน
กลมุ่ เปราะบาง พร้อมท่จี ะบูรณาการในการช่วยเหลอื ร่วมกนั

2. ผลการตรวจตดิ ตาม

ผลความก้าวหน้า/ผลสัมฤทธิ์ในการดำเนินการให้ความช่วยเหลือและพัฒนาคุณภาพชีวิตกลุ่ม
เปราะบางรายครัวเรือนตามภารกจิ ความรบั ผิดชอบ

1) การขับเคลื่อนการดำเนินงาน การขจัดความยากจน และพัฒนาคนทุกช่วงวัยอย่างยั่งยืน
ตามหลักเศรษฐกจิ พอเพียงในระดับพื้นท่ี ไดด้ ำเนนิ การดงั น้ี

1.1) สำนกั งานสาธารณสุขจงั หวัดมีการประชุมผ่าน Video conference รว่ มกบั พ้นื ท่ีเป้าหมาย
(รพ./สสอ./รพ.สต.) ทะเบยี นครัวเรือนตามระบบ TPMAP เพื่อขับเคล่ือนการดำเนนิ งานการขจัดความยากจน
และพัฒนาคนทุกช่วงวัยอย่างยั่งยืนตามหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงในระดับพื้นที่ มิติด้านสุขภาพ และ
จดั ทำแผนในการแก้ไขปัญหาตามสภาพปัญหาที่ปรากฏในระบบ TPMAP ด้านสุขภาพ

1.2) ประชุมคณะทำงานรับผิดชอบตามมิติของปัญหาการขจัดความยากจนและพัฒนาคน
ทุกช่วงวัยอย่างยั่งยืนตามหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง คณะทำงานรับผิดชอบตามมิติของปัญหาการขจัด
ความยากจนและพัฒนาคนทุกช่วงวัยอย่างยั่งยืนตามหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง เพื่อขับเคลื่อน
การดำเนินงานให้เป็นไปตามนโยบาย แนวทาง ขั้นตอนการขับเคลื่อน และกรอบระยะเวลาในการดำเนินงาน
และให้สำนกั งานสาธารณสุขจังหวัดรายงานผลการแก้ไขปัญหาทกุ เดือน

1.3) จัดบริการดูแลระยะยาวด้านสาธารณสุขสำหรับผู้สูงอายุที่มีภาวะพึ่งพิง โดยจัดบริการ
ท่ีครอบคลมุ บริการด้านการดแู ลระยะกลาง ระยะยาว และระยะสุดท้ายภายใต้ระบบบริการสุขภาพสำหรับผู้สูงอายุ
ทเ่ี ปน็ บริการท้งั ในสถานพยาบาล เช่อื มต่อถงึ การให้บริการที่บ้านของผสู้ งู อายุและการใหบ้ ริการในชุมชน

1.4) พัฒนาบุคลากรด้านผู้สูงอายุเพื่อรองรับการดูแลผู้สูงอายุระยะยาว โดยใช้หลักสูตรผู้ดูแล
ผู้สูงอายุ 70 ชั่วโมง ของกรมอนามัย ในการผลิตผู้จัดการการดูแลผู้สูงอายุ (Care Manager) และผู้ดูแล
ผสู้ ูงอายุ (Care Giver) รวมทัง้ การอบรมอาสาบริบาลท้องถิน่ โดยกรมอนามัย ซึ่งกระทรวงสาธารณสุขมีการจัด
อบรมรว่ มกบั กรมส่งเสริมการปกครองส่วนทอ้ งถ่นิ

สรปุ ผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสขุ ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2565 รอบที่ 2

228

1.5) เปิดบริการคลินิกผู้สูงอายุ โดยมีการจัดระบบบริการสุขภาพแบบผู้ป่วยนอกที่ครอบคลุม
การคัดกรอง, การรับส่งต่อจากระบบการคัดกรองสุขภาพผ้สู ูงอายุระดบั ชมุ ชน (community screening) และ
การประเมิน วินิจฉัย กลุ่มอาการหรือปัญหาสุขภาพสำคัญของสูงอายุ โดยผู้สูงอายุที่ผานการคัดกรองและ
พบวาเปน Geriatric Syndromes ไดรับการดแู ลรกั ษาในคลินกิ ผูสงู อายุ

1.6) ส่งเสริมให้ชุมชนท้องถิ่นเป็นฐานในการดูแล สนับสนุนให้มีการเพิ่มขีดความสามารถ
ในการดแู ลโดยครอบครวั (Home Health Care) ทั้งในภาวะปกติและภาวะฉุกเฉิน

1.7) ส่งเสริมให้มีการดำเนินการเมืองที่เป็นมิตรกบั ผูส้ งู อายุ : จัดให้มีสภาพแวดลอ้ มท่ีเหมาะสม
และปลอดภัยสำหรับผู้สูงอายุและคนทุกวัย โดยใช้แนวคิดการออกแบบเพื่อทุกคน (Universal Design) ซึ่ง
พระราชบัญญัติผู้สูงอายุ พ.ศ. ๒๕๔๖ มาตรา ๑๑ ได้กำหนดว่าผู้สูงอายุมีสิทธิได้รับการคุ้มครองการส่งเสริม
และสนับสนุนในด้านการอำนวยความสะดวก และความปลอดภัยโดยตรงแก่ผู้สูงอายุในอาคาร สถานที่
ยานพาหนะ หรือบริการสาธารณะอื่นโดยการใช้ Universal Design หรือการออกแบบสำหรับทุกคนในสังคม
มาเป็นมาตรฐานในการออกแบบสงิ่ ก่อสรา้ งและจัดสภาพแวดล้อมในสังคมโดยเฉพาะบริการสาธารณะ เพ่ือให้
ทกุ คนเขา้ ถงึ ไดอ้ ยา่ งสะดวกและปลอดภัยทงั้ เด็ก สตรมี คี รรภ์ ผู้สงู อายุ คนพกิ าร

1.8) พัฒนาระบบข้อมูลผู้สูงอายุ จัดทำระบบฐานข้อมูลผู้สูงอายุที่ครอบคลุม และมีความละเอียด
เป็นการเฉพาะโดยมีการแยกแยะกลุ่มผู้สูงอายุ (Segmentation) ตามระดับอายุ หรือ ระดับการพึ่งพา
(ติดสงั คม ติดบา้ น ตดิ เตยี ง) เพื่อใชป้ ระโยชน์ในการวางแผนรองรับผสู้ ูงอายุแตล่ ะกลุ่ม

2) ขอ้ เสนอแนะเพื่อการขบั เคลอื่ นดำเนินงาน
2.๑) เสริมสรา้ งศักยภาพและขยายระยะเวลาของการเปน็ Active aging เพ่ือลดความเปราะบาง

ท่ีอาจจะเกดิ ขน้ึ
2.2) การเตรียมพร้อมประชากรในการเข้าสู่วัยสูงอายุด้วยการส่งเสริมการรวมกลุ่มที่สำคัญ คือ

เป็นการยกระดับกิจกรรมดำเนินการของศูนย์พัฒนาคุณภาพชีวิตและส่งเสริมอาชีพผู้สูงอายุ ภายใต้การดูแล
ของ พมจ. ทมี่ ีโครงสรา้ ง ระบบการจัดการใหเ้ ข้มแขง็ และมคี ุณภาพ

2.๓) ควรมีการจดั ทำฐานข้อมลู ครวั เรือนเปราะบางระดบั ท้องถิ่น ข้อคน้ พบชี้ให้เห็นถึงการจัดทำ
ฐานข้อมูลครัวเรือนเปราะบางในระดับท้องถิ่น ที่จะช่วยกระตุ้นความตระหนักและการรับรู้ที่เท่าทันต่อ
สถานการณ์ครัวเรือนเปราะบางในพื้นที่ อันจะนำไปสู่การออกแบบและกำหนดนโยบาย ตลอดจนมีแนวทาง
การดำเนินการเพอ่ื ดแู ลครัวเรือนเปราะบาง (Care plan) ทเี่ หมาะสมกบั บรบิ ทของพ้นื ท่ี

สรุปผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสขุ ประจำปงี บประมาณ พ.ศ. 2565 รอบท่ี 2

229

๓. ปัญหาอุปสรรคในการดำเนินการให้ความช่วยเหลือและพัฒนาคุณภาพชีวิตกลุ่มเปราะบาง

รายครวั เรือน/ขอ้ เสนอแนะเพม่ิ เติม

ปญั หาอุปสรรค ขอ้ เสนอแนะระดบั พื้นท่ี/ระดับนโยบาย หน่วยงานท่ี
รับผดิ ชอบ

1. ขาดการสื่อสารเชื่อมโยง ประสาน ส่งต่อข้อมูล ขอ้ เสนอแนะระดับพ้นื ที่ 12 กระทรวง

กลุ่มเป้าหมายที่ชัดเจนของหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ๑. การประชุมชี้แจง ในการสำรวจขอ้ มูล จปฐ. และ

(พัฒนาชุมชน กับ รพ.สต. ในพื้นที่) ในการประเมนิ รวมถึงการบันทึกข้อมูล เห็นควรให้เจ้าหน้าท่ี 1 หน่วยงาน

จปฐ. ทำให้เกิดความคลาดเคลื่อนในครัวเรือนที่พบ สาธารณสขุ เข้ารว่ มประชมุ รบั ฟังด้วย (กทม.)

ปัญหา และขาดการคืนข้อมูลจากหน่วยงานที่ 2. ควรมีการคืนข้อมูลการสำรวจให้

สำรวจปัญหาให้กับหน่วยงานที่รับผิดชอบ เพื่อการ หน่วยงานในพื้นที่ตรวจสอบ เพื่อยืนยัน

แก้ไขปัญหาโดยเรว็ ทันต่อเหตุการณ์ ข้อมูล ก่อนเผยแพร่ และบันทึกในระบบ

2. การบันทกึ ขอ้ มูลในระบบ TPMAP เมื่อบันทึก TPMAP ของ พช.

แล้วไม่สามารถแก้ไขได้ ทำให้ข้อมูลมีความ 3. สร้างความรอบรู้ ในทุกมิติ โดยการมี

คลาดเคล่อื น/ผิดพลาดได้ สว่ นรว่ มของภาคีเครอื ขา่ ย

3. กลุ่มเป้าหมายเสียชีวิตก่อนช่วงเวลาที่ทาง 4. การประสานความร่วมมือระหว่างภาค
ส่วนที่เก่ียวข้อง ทอ้ งถนิ่ , ผู้นำในพืน้ ท่ี, อสม.
พืน้ ทีเ่ ข้าไปดำเนนิ งานแกไ้ ข
4. ความรอบรู้และเศรษฐฐานะของประชาชน ยังไม่ ในการดำเนินการเพื่อให้มีการดำเนิน การ
เพียงพอ จึงยังพบปัญหาและส่งผลกับการแก้ไข แก้ไขปัญหาระยะยาว/ยั่งยืน
ปัญหา เช่น การใช้ยาบำบัดการเจ็บป่วยในประชาชน ข้อเสนอแนะระดับนโยบาย
การรับประทานอาหารไม่ถูกสุขลักษณะ การออก 1. ควรพัฒนาระบบฐานข้อมูลกลุ่มเป้าหมาย
กำลังกายหรือไม่มีเวลาในการออกกำลังกายเนื่อง กลุ่มเปราะบางรายครัวเรือน ที่หน่วย งาน
จากต้องทำมาหากิน เด็กน้ำหนักน้อยเนื่องจาก ในทุกกระทรวงได้ใช้ฐานข้อมูลเดียว กัน
มารดาขาดโภชนาการที่เหมาะสมเหตุเพราะสภาพ เพื่อเป็นการยกระดับคุณภาพชีวิตให้
ครอบคลมุ ในทุกมิติ
ความเปน็ อยูข่ องครอบครัว ฯลฯ
5. กลุ่มเป้าหมายบางคนไม่อยู่ในพื้นที่ ออกไป 2. พัฒนาระบบรายงาน ผลการดำเนินงาน
รายครัวเรือน ในทุกมิติ เพื่อกำกับติดตาม
ทำงานทอี่ นื่ ทำใหต้ ดิ ตามแกไ้ ขปัญหาไดย้ าก การพฒั นาคณุ ภาพชีวิตกลุ่มเปราะบางราย

ครวั เรือน

สรปุ ผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสุข ประจำปงี บประมาณ พ.ศ. 2565 รอบท่ี 2

230

รปู ภาพการติดตามการดำเนนิ งานการขจดั ความยากจนและพัฒนาคนทกุ ช่วงวยั อย่างยง่ั ยืน
ตามหลักเศรษฐกจิ พอเพยี งในระดับพื้นที่ สำนกั งานสาธารณสขุ จงั หวัดมหาสารคาม

4. โครงการพัฒนาเมอื งสมนุ ไพร

หน่วยงานทรี่ บั ผดิ ชอบ : กองวิชาการและแผนงาน กองสมุนไพรเพื่อเศรษฐกิจ สถาบันการแพทย์แผนไทย
กรมการแพทยแ์ ผนไทยและการแพทย์ทางเลอื ก

1. สรุปผลการตรวจราชการ
แผนยุทธศาสตร์จังหวัดพัฒนาเมืองสมุนไพร มีการแต่งตั้งคณะกรรมการและคณะทำงานสนับสนุน

การดำเนินงานโครงการเมืองสมุนไพร (Herbal City) มีผู้ว่าราชการจังหวัดเป็นประธาน และนายแพทย์
สาธารณสุขจังหวัดเป็นเลขา โดยมีการแต่งตั้งคณะทำงาน จำนวน 4 คณะ ได้แก่ 1) คณะทำงานด้านบริหาร
โครงการ 2) คณะทำงานด้านส่งเสรมิ การปลูกสมนุ ไพรปลอดภยั 3) คณะทำงานด้านพัฒนาผลิตภัณฑ์สมุนไพร
4) คณะทำงานด้านการตลาดและประชาสัมพันธ์ โดยได้รับงบประมาณตามแผนปฏิบัติราชการประจำปีของ
จังหวัดในการขับเคลื่อนงาน และงบประมาณจากโครงการพัฒนาและส่งเสริมการเกษตรในกลุ่มจังหวัด
กิจกรรมสมุนไพร สำหรับจดั ซ้ือครุภัณฑเ์ พอ่ื พฒั นาศักยภาพการแปรรปู สมนุ ไพร ดังนี้

๑.๑ จัดตั้งกองทุนยาสมุนไพร โดยสำนักงานสาธารณสุขจังหวัด มอบหมายให้โรงพยาบาล ผลิตยา
สมนุ ไพรที่ได้มาตรฐานแจกจา่ ยใหก้ บั หน่วยบรกิ ารสาธารณสุขในจังหวัดเพ่ือใช้ในการรักษาประชาชน

1.2 กลุ่มงานคุ้มครองผู้บริโภคและเภสัชสาธารณสุข ได้จัดทำโครงการพัฒนาส่งเสริมสมุนไพร
กัญชง กัญชา ต้นน้ำ-ปลายน้ำ มุ่งสู่พัฒนาผลิตภัณฑ์ต้นแบบที่มีมาตรฐานปลอดภัย และโครงการยกระดับ
มาตรฐานและความปลอดภัยด้านอาหารและส่งเสริมการพัฒนาเศรษฐกิจฐานราก เพื่อส่งเสริมความสามารถ
ผูป้ ระกอบการในการผลติ /พฒั นา และจำหน่วยผลติ ภัณฑส์ มุนไพร

1.3 การบูรณาการร่วมกับจังหวัดอื่นที่อยู่ในกลุ่มคลัสเตอร์เดียวกัน โดยจัดทำคำสั่งคณะกรรมการ
สนับสนนุ การดำเนินงานโครงการเมืองสมนุ ไพรจังหวัด ประกอบดว้ ย ผ้วู า่ ราชการจังหวัดเป็นประธาน หัวหน้า
ส่วนราชการต่างๆ เป็นกรรมการ และมีภาคเอกชนร่วมเป็นกรรมการ เพื่อวางแนวทางในการดำเนินงาน
ของโครงการเมืองสมนุ ไพร ซึ่งภาคเอกชนได้เข้ามาสนบั สนุนการผลิต การแปรรูป และการจำหน่ายผลิตภัณฑ์
สมนุ ไพรในส่วนของอาหารและเคร่ืองสำอาง

สรุปผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสขุ ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2565 รอบท่ี 2

231

2. ผลการตรวจตดิ ตาม
2.1 ขอ้ คน้ พบ/ประเดน็ ปัญหา

1) แผนปฏบิ ัติราชการทีด่ ำเนินการ ในปงี บประมาณ พ.ศ. 2565 มกี ารสง่ เสริมและพัฒนาการ
ผลิตภาคการเกษตรเพือ่ สร้างรายได้กับเกษตรกรในการสรา้ งมลู ค่าเพิม่ ช่องทางการตลาด พัฒนาคุณภาพและ
เพมิ่ ศักยภาพการผลติ

2) กำหนดแผนปฏิบัติราชการในปีงบประมาณ พ.ศ. 2565 – 2570 มีการส่งเสริมและ
พัฒนาศักยภาพเกษตรกรให้ปลูกพืชสมุนไพร มาตรฐาน GAP/Organics โดยสำนักงานเกษตรจังหวัดและ
กรมวชิ าเกษตร ไดม้ ีกิจกรรมดำเนินงาน ดังนี้

2.1) ส่งเสริมและจัดอบรมเกษตรรายใหม่เขา้ ร่วมโครงการปลกู พืชสมุนไพรให้ได้มาตรฐาน
2.2) ถา่ ยทอดองคค์ วามรู้การปลกู พชื GAP/Organics
2.3) พฒั นาศักยภาพผทู้ ่ีปลูกสมนุ ไพรอย่แู ลว้ ใหไ้ ดม้ าตรฐาน GAP/Organics

3) ส่งเสรมิ การแปรรปู วตั ถดุ ิบสมนุ ไพรใหไ้ ด้คุณภาพตามความต้องการของตลาด
3.1) สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดถ่ายทอดองค์ความรู้การเตรียมหรือแปรรูปวัตถุดิบ

สมุนไพรสดเปน็ วตั ถุดบิ ตามเกณฑ์คณุ ภาพที่ตลาดสมนุ ไพรตอ้ งการ

3.2) พาณิชย์จังหวัดและสำนักงานสาธารณสุขจังหวัดช่วยขยายและหาช่องทางการตลาด
ใหเ้ กษตรกร

4) การรับรองมาตรฐานพืชสมุนไพร GAP/Organics โดยกรมวิชาการเกษตรจังหวัด ตรวจรับรอง

แปลงสมุนไพร
5) ส่งเสริมและพัฒนาศักยภาพการแปรรูปผลิตภัณฑ์สมุนไพรท้องถิ่น โดยสำนักงาน

สาธารณสุขจังหวัดและพัฒนาชุมชนจังหวัด อบรมให้ความรู้และสนับสนุนการแปรรูปผลิตภัณฑ์สมุนไพร

ให้สามารถจำหน่ายไดอ้ ย่างถูกต้อง
6) การกระจายวตั ถดุ บิ สุมนไพรและผลิตภณั ฑส์ มนุ ไพรสตู่ ลาด
6.1) จัดกิจกรรมจับคู่ธุรกิจระหว่างผู้ประกอบการและผู้ผลิตวัตถุดิบสุมนไพร เพื่อหา

ช่องทางการตลาดใหจ้ ากโรงงานผลิตยาทัง้ ภาคเอกชนและรัฐบาล
6.2) สง่ เสรมิ ให้มีการนำวัตถุดิบสุมนไพรและผลิตภัณฑ์สมุนไพรแสดงในงานนิทรรศการต่างๆ

และนำเสนอสินค้าใหถ้ ึงมือผบู้ รโิ ภคกลุ่มเป้าหมาย

2.2 ความคืบหน้าการดำเนินงานการขับเคลื่อนการพัฒนาเมืองสมุนไพร (Herbal City)
ประจำปงี บประมาณ พ.ศ. 2565 ต้ังแต่เดือนตลุ าคม ๒๕64 - มถิ นุ ายน ๒๕65 (9 เดือน)

เปา้ หมาย ผลการดำเนินงาน

1. จังหวัดมีรายงานการกำหนด การใช้ยา 1. มหี นงั สือแจง้ ให้ทุกหนว่ ยบริการ ให้ใช้ยาสมนุ ไพรทดแทนยา

สมุนไพรทดแทนยาแผนปัจจุบัน 1 รายการ แผนปัจจุบัน ได้แก่ ฟ้าทะลายโจร ขมิ้นชัน มะขามแขก ยาน้ำ

คอื ฟา้ ทะลายโจร แก้ไอมะขามป้อม พญายอครีม เพชรสังฆาต สรุปมูลค่าการใช้

ยาสมนุ ไพรในสถานบรกิ ารสาธารณสขุ เพิ่มขน้ึ

2. มีข้อมูลเกษตรกรที่ปลูกสมุนไพร 2. ขอ้ มลู เกษตรกรผปู้ ลูกสมนุ ไพรในพืน้ ทจ่ี งั หวดั ทไี่ ดร้ บั มาตรฐาน

เป้าหมาย ที่ได้มาตรฐาน GAP ในจังหวัด GAP มาตรฐาน Organics สมุนไพรเด่น ได้แก่ ขมิ้นชัน ไพล

เมอื งสมุนไพร ว่านชักมดลูก ตะไคร้ ใบบวั บก มะขามปอ้ ม

สรปุ ผลการตรวจราชการกระทรวงสาธารณสุข ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2565 รอบท่ี 2