หนังสือครบรอบ 68 ปี (ต้นฉบับ)

สารจากเจา้ กรมสารบรรณทหารบก

กรมสารบรรณทหารบกมีภารกิจหลักเกี่ยวกับงานสารบรรณ งานธุรการ และพิธีการ ดำเนินการ
เกี่ยวกับการสนับสนุนการจัดการกำลังพล และธุรการกำลังพลตามที่กองทัพบกกำหนด กำหนดหลักนิยม
และทำตำรา โดยการดำเนินงานได้มีการพัฒนามาอย่างต่อเนื่อง ให้มีความถูกต้อง ทันสมัย รวดเร็ว
ท้ังการพัฒนารูปแบบการปฏิบัติงาน การนำเทคโนโลยีเข้ามาเพื่อให้เกิดความสะดวกมากยิ่งขึ้น
ในการดำเนินการ ทั้งผู้ที่ให้บริการและรับบริการ ซึ่งกรมสารบรรณทหารบกจะดำเนินการพัฒนาต่อไป
อย่างไม่หยุดยั้ง ตามวิสัยทัศน์ที่ว่า กรมสารบรรณทหารบกเป็นหน่วยงานที่ให้บริการด้านสิทธิ กำลังพล
ท่มี มี าตรฐานสงู สุด

ตลอดจนระยะเวลาที่ผ่านมา กำลังพลกรมสารบรรณทหารบก ได้เสียสละทุ่มเทกำลังกาย กำลังใจ
และกำลังสติปัญญา อย่างเต็มความสามารถ เพื่อให้งานได้สำเร็จลุล่วง เป็นไปตามนโยบายของ
ผู้บังคับบัญชาและกองทัพบก โดยทั้งนี้งานจะสำเร็จมิได้เลยหากไม่ได้รับความร่วมมือจากหน่วยงาน
ที่เกี่ยวข้องเป็นอย่างดี และความเมตตากรุณาจากผู้บังคับบัญชาชั้นสูง ส่งผลให้กำลังพลมีขวัญกำลังใจ
ในการปฏบิ ตั งิ านอย่างไม่ย่อท้อ แม้ประเทศประสบปัญหาหลายดา้ นในหว้ งเวลาทีผ่ ่านมา

เนื่องในโอกาสวันคล้ายวันสถาปนากรมสารบรรณทหารบก ได้เวียนมาบ รรจบครบ ๖๘ ปี
ในวันที่ ๖ สิงหาคม ๒๕๖๓ ผมขอส่งความรัก ความปรารถนาดีมายังทุกท่าน ขออาราธนา
คุณพระศรีรัตนตรัย และสิ่งศักดิ์สิทธิ์ที่ท่านเคารพนับถือ โปรดดลบันดาลประทานพรแก่ทุกท่าน
ใหป้ ระสบแตค่ วามสุข ความเจรญิ และความสำเร็จในส่งิ อันพงึ ปรารถนาทกุ ประการ

พลตรี

(วรี สิทธิ จนั ทร์ดา)

เจ้ากรมสารบรรณทหารบก





กรมสารบรรณทหารบกเปน็ หน่วยงานทใ่ี ห้บริการ
ดา้ นสทิ ธิกำลังพลที่มีมาตรฐานสูงสุด

สารบัญ ๑
๒
เครอ่ื งหมายกรมสารบรรณทหารบก ๓
เครื่องหมายเหลา่ ทหารสารบรรณ ๗
ประวัตกิ รมสารบรรณทหารบก ๒๔
งานพระราชพธิ ี รฐั พธิ ี และพิธกี ารอน่ื ๆ ๒๙
การแตง่ ตง้ั ยศ และการเลื่อนขัน้ ขา้ ราชการทหาร ๓๓
โปรแกรมแสดงการประดับเคร่ืองราชอสิ รยิ าภรณ์ ประกอบการแต่งกายในโอกาสตา่ ง ๆ ๓๖
เงนิ เพิ่มพเิ ศษสำหรบั การสรู้ บ ๔๑
ประวัตริ ับราชการ ๔๔
สทิ ธขิ องขา้ ราชการทหารเมอื่ เกษียณอายรุ าชการ ๔๗
ขา้ ราชการเมื่อถงึ แก่กรรม ทายาทจะไดร้ บั เงนิ จากทางราชการ ๕๐
โปรแกรมระบบการ รบั – สง่ คนื เครอ่ื งเครอ่ื งราชอิสรยิ าภรณ์ ๕๓
โปรแกรมระบบตอบรับงานพธิ ีการ ทบ. ๖๒
การเล่ือนฐานะเปน็ นายทหารสัญญาบตั ร ๖๗
หอ้ งเรียนอัจฉริยะ (Smart Classroom) รร.สบ.สบ.ทบ. ๗๐
การพฒั นากรมสารบรรณทหารบก
โครงการพระราชดำรเิ ศรษฐกจิ พอเพยี ง

๑

ตราประจำ
กรมสารบรรณทหารบก

เป็นรปู วงกลม ระหว่างวงกลมทั้งสอง ส่วนบนมคี ำว่า “กรมสารบรรณทหารบก” ส่วนลา่ งมีอักษรภาษาอังกฤษ
ว่า “THE ADJUTANT GENERAL DEPARTMENT” สีทอง ภายในวงกลมวงในมีรูปวินายกเทพอยู่บนพืน้ สีฟ้า หัตถซ์ ้าย
ถือเหลก็ จารทับบนใบลาน หัตถ์ขวามือพระขรรค์ประทับอยู่บนแท่นทั้งสองข้างวินายกเทพเป็นรูปปากไก่กระบ่ไี ขว้
กับหนงั สือสีทอง ซึ่งเปน็ เคร่อื งหมายเหลา่ ทหารสารบรรณ ประกอบด้วยลายกนก (ไมจ่ ำกัดขนาด)
หลักฐานอ้างอิง : ราชกจิ จานเุ บกษา ฉบับประกาศและงานทว่ั ไป เล่ม ๑๓๒ ตอนพิเศษ ๓๔๕ ง วนั ที่ ๒๙ ธนั วาคม ๒๕๕๘

๒

เครือ่ งหมายเหลา่ ทหารสารบรรณ

เครื่องหมายเหล่าทหารสารบรรณนั้น ทำเป็นรูปกระบี่ กับ ปากไก่ไขว้กัน และมีหนังสือทับอยู่กลาง
เครือ่ งหมาย

ปากไก่ มีความหมายถงึ สงิ่ ที่ใชข้ ดี เขียน อันเป็นตน้ ตระกูลของเครอ่ื งเขยี น
กระบ่ี มีความหมายถึง การปกครองบังคับบัญชา คือการรู้จักเป็นผู้บังคับบัญชา และรู้จักเป็นผู้อยู่ใน
บังคบั บญั ชา และอยู่ใตแ้ บบธรรมเนียมของทหาร
หนงั สือ มคี วามหมายถงึ หนังสือที่ใชเ้ ปน็ หลกั ฐานต่าง ๆ และรวมถึงแฟม้ และหนังสอื แบบธรรมเนียมด้วย

หลักฐานอ้างอิง : ระเบียบกองทัพบก ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบกและการแต่งเครื่องแบบทหารบก
พ.ศ. ๒๕๐๕ ลง ๒๙ ม.ิ ย. ๒๕๐๕

๓ ประวัติกรมสารบรรณทหารบก

๑. ทีต่ ้งั หน่วย

กรมสารบรรณทหารบก ตั้งอยูภ่ ายในกองบญั ชาการกองทัพบก ถนนราชดำเนนิ นอก เขตพระนคร กรุงเทพฯ ๑๐๒๐๐
๒. วนั สถาปนาหนว่ ย

วนั ที่ ๖ ส.ค. ๒๔๙๕
๓. ประวตั คิ วามเป็นมาของหนว่ ย

พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ ๕ ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ตราพระราชกฤษฎีกา จัดต้ัง
“กรมยุทธนาธิการ” เมื่อ ๑ เมษายน ๒๔๓๕ ขึ้น เพื่อปกครองบังคับบัญชา ทั้งหน่วยทหารบก และทหารเรือ และ
แบ่งลักษณะงานที่สำคัญเป็น ๓ ฝ่าย คือ ฝ่ายยุทธการ มีหน้าที่ด้านการศึกษาและการยุทธ ฝ่ายธุรการ มีหน้าท่ี
ด้านการเลื่อนปลดย้าย และการลงทัณฑ์ ฝ่ายจังหวัดทหารบก มีหน้าที่ด้านการเงิน การจัดหาเบิกจ่ายสิ่งของ
และการศาลทหาร จึงอาจกล่าวไดว้ า่ งานดา้ นธรุ การ เร่ิมมมี าตั้งแตบ่ ัดนัน้

พระบาทสมเด็จพระจลุ จอมเกลา้ ฯ ทรงปรบั ปรงุ กจิ การกองทพั ตามแบบยโุ รปเร่อื ยมา จนถงึ พ.ศ. ๒๔๕๓ จงึ โปรดเกลา้ ฯ
ตราพระราชกฤษฎีกาจดั ตั้ง “กระทรวงกลาโหม” ขน้ึ ทำหนา้ ที่แทนกรมยุทธนาธกิ ารมีหนว่ ยขึน้ ตรง จำนวน ๑๓ กรม
และมี “กองบงั คบั การกองทพั บก” ปฏิบตั ิงานด้านธรุ การ โดยมี พ.อ. พระนรนิ ทรสงคราม เป็นหัวหนา้ กองบงั คบั
การกองทพั บกทา่ นแรก

ในจำนวน ๑๓ กรม ของกระทรวงกลาโหมนั้น กรมเสนาธิการทหารบก เป็นกรมที่ก่อกำเนิดหน่วยขึ้นตรงของ
กองทัพบกในปัจจุบันหลายหน่วย อาทิ กรมกำลังพลทหารบก กรมส่งกำลังบำรุงทหารบก และกรมสารบรรณ
ทหารบก กลา่ วคอื

ปี พ.ศ. ๒๔๘๘ ได้มีการปรับปรุงและจัดตั้งหน่วยขึ้นตรงกรมเสนาธิการทหารบก เป็น แผนกที่ ๑ แผนกที่ ๒
แผนกที่ ๓ แผนกที่ ๔ และแผนกกลาง ขึ้นเฉพาะแผนกกลางปฏิบัติงานด้านธุรการโดยมี พ.อ. หลวงจิตรโยธี
หัวหน้ากองบงั คับการกองทพั บก เปน็ หัวหน้าแผนกกลาง ทา่ นแรก

๔

ปี พ.ศ. ๒๔๙๕ พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวภูมิพลอดุลยเดช ทรงมีพระบรมราชโองการโปรดเกล้า ฯ ประกาศ
ให้ใช้พระราชกฤษฎีกาจัดวางระเบียบราชการกองทัพบกในกระทรวงกลาโหม พ.ศ. ๒๔๙๕ เมื่อ ๖ สิงหาคม
พ.ศ. ๒๔๙๕ เปลีย่ นแปลงการจดั หน่วยราชการส่วนกลางไปจากเดมิ เชน่

แผนกที่ ๑ แปรสภาพเปน็ กรมกำลังพลทหารบก
แผนกท่ี ๒ แปรสภาพเปน็ กรมขา่ วทหารบก
แผนกท่ี ๓ แปรสภาพเป็น กรมยุทธการทหารบก
แผนกที่ ๔ แปรสภาพเปน็ กรมสง่ กำลงั บำรุงทหารบก และกรมจเรทหารบก
แผนกกลาง แปรสภาพเป็น กรมสารบรรณทหารบก

กรมสารบรรณทหารบก จึงถือเอาวันที่ ๖ สิงหาคม เป็นวันสถาปนาหน่วย โดยมี พล.ต. ฉลอง อุชุโกมล หัวหน้า
แผนกกลาง กรมเสนาธิการทหารบก เป็น เจ้ากรมสารบรรณทหารบกท่านแรก กรมสารบรรณทหารบกได้มี
การพฒั นาเปลี่ยนแปลงเรอื่ ยมาเปน็ ลำดับ ดงั น้ี

พ.ศ. ๒๔๙๗ มีการจัดเป็น ๖ กอง คือ กองระเบียบการ กองการจัด กองการกำลังพล กองการสัสดี กองพระธรรมนญู
และกองควบคุมคณุ วุฒิ

พ.ศ. ๒๕๑๓ เพิ่มการจดั โรงเรียนสารบรรณ (ชือ่ ขณะนั้น) เปน็ หน่วยขนึ้ ตรง
พ.ศ. ๒๕๑๕ ปรับการจัดหน่วยเป็น ๖ กอง คือ กองธุรการ กองจัดการ กองการกำลังพล กองพระธรรมนูญ
กองควบคุมคณุ วุฒิ และโรงเรียนสารบรรณ
พ.ศ. ๒๕๒๘ จัดเป็น ๘ กอง โดยเพิ่มกองการสารบรรณ กับกองประวัติและบำเหน็จ บำนาญ และเปลี่ยน
ช่ือกองจัดการ เป็น กองแผนและโครงการ
พ.ศ. ๒๕๓๔ ปรับอัตรา และรูปแบบการจัดเป็นการทดลองปฏิบัติราชการ จำนวน ๑๐ กอง คือแยกงาน
กองการสารบรรณ เป็น กองพิธีการ และแยกงานกองประวัติและบำเหน็จบำนาญเป็น กองเบี้ยหวัดบำเหน็จบำนาญ
และกองประวตั ิ แต่ได้ยกเลกิ อตั ราการจัดหน่วยดงั กลา่ วในปี พ.ศ. ๒๕๓๖ และกลับไปใชอ้ ัตราการจัดปี พ.ศ. ๒๕๒๘
พ.ศ. ๒๕๕๒ การดำเนินการเพอื่ รองรับ พ.ร.ฏ. แบ่งสว่ นราชการและกำหนดหน้าทขี่ องส่วนราชการกองทัพบก
กองทัพไทย กระทรวงกลาโหม พ.ศ. ๒๕๕๒ โดยในส่วนของกรมสารบรรณทหารบกได้ปรับโครงสร้างและ
อัตราการจัดเป็น ๗ กอง โดยแปรสภาพกองพระธรรมนูญ กรมสารบรรณทหารบก เป็น สำนักงานพระธรรมนูญ
กองทัพบก
พ.ศ. ๒๕๖๓ ได้มีการปรับอัตราการจัดการโดยแปรสภาพแผนกเทคโนโลยีสารสนเทศ กปบ.สบ.ทบ. จัดตั้งเป็น
กองเทคโนโลยีสารสนเทศ มีหน้าที่ วางแผน ประสานงาน กำกับการ และดำเนินงานทั้งปวงที่เกี่ยวข้องกับ
งานเทคโนโลยีสารสนเทศดา้ นธุรการกำลังพลของ ทบ.

๕

๔. การแบ่งส่วนราชการ แบง่ ส่วนราชการออกเปน็ ดงั น้ี
๔.๑ กองธุรการ
๔.๒ กองการสารบรรณ
๔.๓ กองแผนและโครงการ
๔.๔ กองการกำลงั พล
๔.๕ กองประวตั แิ ละบำเหน็จบำนาญ
๔.๖ กองควบคมุ คุณวฒุ ิ
๔.๗ กองเทคโนโลยีสารสนเทศ
๔.๘ โรงเรียนทหารสารบรรณ

๖

๗. รายนามผ้บู งั คบั บญั ชา

ลำดับ ยศ – ชื่อ – สกุล ตำแหน่ง ระยะเวลาดำรงตำแหนง่

๑ พ.อ. พระนรินทรสงคราม หัวหน้ากองบังคบั การกองทัพบก

๒ พ.อ. พระรามรณรงค์ หวั หน้ากองบงั คบั การกองทัพบก

๓ พ.อ. พระมงคลสงคราม หวั หนา้ กองบงั คบั การกองทัพบก

๔ พ.อ. พระแมน่ ศรแผลง หวั หน้ากองบังคับการกองทพั บก ๓ ม.ค. ๒๔๗๖ – ๒๑ เม.ย. ๒๔๘๔

๕ พ.ท. หลวงรณศกั ดิ์วิชิต หัวหน้ากองบงั คบั การกองทพั บก ๒๒ เม.ย. ๒๔๘๔ – ๑๕ ก.ย. ๒๔๘๔

๖ พ.อ. หลวงไกรสงคราม หัวหนา้ กองบงั คับการกองทพั บก ๑๖ ก.ย. ๒๔๘๔ – ๓๑ ม.ี ค. ๒๔๘๘

๗ พ.อ. หลวงจิตรโยธี หัวหน้ากองบังคับการกองทัพบก และหัวหนา้ ๑ เม.ย. ๒๔๘๘ – ๑ ม.ค. ๒๔๙๑

แผนกกลางกรมเสนาธิการทหารบก

๘ พล.ต. ฉลอง อุชุโกมล หวั หน้าแผนกกลางกรมเสนาธิการทหารบก ๒ ม.ค. ๒๔๙๑ – ๕ ส.ค. ๒๔๙๕

เจา้ กรมสารบรรณทหารบก ๖ ส.ค. ๒๔๙๕ – ๖ ธ.ค. ๒๔๙๘

๙ พล.ต. ประทกั ษ์ จันทราภา เจา้ กรมสารบรรณทหารบก ๗ ธ.ค. ๒๔๙๘ – ๓๐ ก.ย. ๒๕๐๔

๑๐ พล.ต. ประชุม สุวรรณกร เจ้ากรมสารบรรณทหารบก ๑ ต.ค. ๒๕๐๔ – ๓๐ ก.ย. ๒๕๐๗

๑๑ พล.ต. โสภณ กะราลัย เจ้ากรมสารบรรณทหารบก ๑ ต.ค. ๒๕๐๗ – ๓๐ ก.ย. ๒๕๑๔

๑๒ พล.ต. อำนวย เกษไสว เจ้ากรมสารบรรณทหารบก ๑ ต.ค. ๒๕๑๔ – ๓๐ ก.ย. ๒๕๑๘

๑๓ พล.ต. วิชิต ชน่ื วารนิ เจา้ กรมสารบรรณทหารบก ๑ ต.ค. ๒๕๑๘ – ๓๐ ก.ย. ๒๕๑๙

๑๔ พล.ต. ยงยทุ ธ กลุ ตณั ฑ์ เจา้ กรมสารบรรณทหารบก ๑ ต.ค. ๒๕๑๙ – ๓๐ ก.ย. ๒๕๒๔

๑๕ พล.ต. ชวู ิทย์ ช.สรพงษ์ เจ้ากรมสารบรรณทหารบก ๑ ต.ค. ๒๕๒๔ – ๓๐ ก.ย. ๒๕๒๖

๑๖ พล.ต. วีระ เสวิกลุ เจา้ กรมสารบรรณทหารบก ๑ ต.ค. ๒๕๒๖ – ๓๐ ก.ย. ๒๕๓๐

๑๗ พล.ต. มานติ ทรพั ยส์ กุล เจ้ากรมสารบรรณทหารบก ๑ ต.ค. ๒๕๓๐ – ๓๐ ก.ย. ๒๕๓๓

๑๘ พล.ต. ขาว สบุ รรณรัตน์ เจ้ากรมสารบรรณทหารบก ๑ ต.ค. ๒๕๓๓ – ๓๐ ก.ย. ๒๕๓๖

๑๙ พล.ต. ประกาศ พนั ธบุ รรยงก์ เจ้ากรมสารบรรณทหารบก ๑ ต.ค. ๒๕๓๖ – ๓๐ ก.ย. ๒๕๓๗

๒๐ พล.ต. พลเดช จลุ เสน เจา้ กรมสารบรรณทหารบก ๑ ต.ค. ๒๕๓๗ – ๓๐ ก.ย. ๒๕๓๙

๒๑ พล.ต. ปราโมทย์ จำนงค์วงศ์ เจ้ากรมสารบรรณทหารบก ๑ ต.ค. ๒๕๓๙ – ๓๐ ก.ย. ๒๕๔๓

๒๒ พล.ต. ประวทิ ย์ น่วมพารา เจ้ากรมสารบรรณทหารบก ๑ ต.ค. ๒๕๔๓ – ๓๐ ก.ย. ๒๕๔๕

๒๓ พล.ต. ชยนั ต์ สทุ ธวิ ริ ิยะ เจา้ กรมสารบรรณทหารบก ๑ ต.ค. ๒๕๔๕ – ๑ เม.ย. ๒๕๔๗

๒๔ พล.ต. มาโนช เปรมวงศ์ศิริ เจ้ากรมสารบรรณทหารบก ๑ ต.ค. ๒๕๔๗ – ๓๐ ก.ย. ๒๕๕๐

๒๕ พล.ต. ณฐั ธรณินทร์ ขอบทอง เจ้ากรมสารบรรณทหารบก ๑ ต.ค. ๒๕๕๐ – ๓๐ ก.ย. ๒๕๕๕

๒๖ พล.ต. ไมตรี เตชานบุ าล เจ้ากรมสารบรรณทหารบก ๑ ต.ค. ๒๕๕๕ – ๓๐ ก.ย. ๒๕๕๗

๒๗ พล.ต. สรุ สหี ์ ครธุ เวโช เจา้ กรมสารบรรณทหารบก ๑ ต.ค. ๒๕๕๗ – ๓๐ ก.ย. ๒๕๖๐

๒๘ พล.ต. นวิ ตั ิ พงศส์ ทิ ธิศกั ด์ิ เจ้ากรมสารบรรณทหารบก ๑ ต.ค. ๒๕๖๐ – ๓๐ ก.ย. ๒๕๖๑

๒๙ พล.ต. วรี สิทธิ จนั ทร์ดา เจา้ กรมสารบรรณทหารบก ๑ ต.ค. ๒๕๖๑ – ปัจจุบัน

๗

งานพระราชพธิ ี รัฐพิธี และพิธีการอื่น ๆ

กองการสารบรรณ กรมสารบรรณทหารบก มีหน้าท่ีรับผิดชอบคือ อำนวยการ ประสานงาน กำกับดูแล
เกี่ยวกับการดำเนินงานพิธีการต่าง ๆ ของกองทัพบกให้เป็นไปด้วยความเรียบร้อยและทันเวลา ซึ่งงานพิธีการ
ที่รับผิดชอบ แบ่งออกเป็น ๓ ประเภท โดยในแต่ละพิธีการ จะมีลักษณะแบบธรรมเนียมการ ปฏิบัติตลอดจน
เรื่องของการแต่งกายแตกต่างกันไป ซ่ึงสามารถจำแนกออกได้เป็นดังนี้

“พระราชพิธี” หมายถึง งานที่พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ กำหนดไว้
ตามพระราชประเพณี ซึ่งจะเสด็จพระราชดำเนินไปทรงประกอบพิธี ก่อนถึงพระราชพิธีจะทรงพระกรุณา
โปรดเกล้าฯ ให้มีหมายกำหนดการ พระราชพิธีที่จะเสด็จพระราชดำเนินไปทรงประกอบ
พระราชกรณียกิจ โดยปกติผู้มีตำแหน่งเฝ้าฯ มีหน้าที่จะต้องไปเข้าเฝ้าฯ ในพระราชพิธีดังกล่าว เว้นแต่จะเป็น
พระราชพิธีส่วนพระองค์หรือเป็นการภายใน นอกจากนี้ในระหว่างปีอาจทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ
ให้มีพระราชพิธีต่าง ๆ ในโอกาสที่สำคัญเพิ่มจากพระราชพิธีประจำปี เช่น พระราชพิธีฉัตรมงคล พระราชพิธี
จรดพระนงั คัลแรกนาขวญั พระราชพิธเี ฉลิมพระชนมพรรษา พระบาทสมเดจ็ พระเจา้ อยูห่ วั เปน็ ตน้

“รัฐพิธี” หมายถึง งานที่รัฐบาลกราบบังคม ทูลขอพระมหากรุณาฯ ให้ทรงรับไว้เป็นงานพระราชพิธี
มีหมายกำหนดการที่กำหนดไว้เป็นประจำ ซึ่งพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวจะเสด็จ พระราชดำเนิน
ไปทรงเป็นประธานในพิธีหรือทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้ผู้แทนพระองค์เสด็จพระราชดำเนินไป
ทรงเป็นประธาน ซึ่งเห็นได้ว่าแตกต่างจาก พระราชพิธีตรงที่ว่าแทนที่พระมหากษัตริย์จะทรงกำหนด กลับ
เป็นฝ่ายรัฐบาลเป็นฝ่ายกำหนด แล้วขอพระราชทานอัญเชิญเสด็จพระราชดำเนิน ตัวอย่างรัฐพิธี เช่น
วันพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช และวันที่ระลึกมหาจักรีบรมราชวงศ์ รัฐพิธีแรกนาขวัญ
วันปิยมหาราช วันรัฐธรรมนูญ นอกจากน้ีจะมีรัฐพิธีท่ีสำคัญและไม่ได้จัดข้ึนเป็นประจำปี ได้แก่ รัฐพิธี
เสด็จพระราชดำเนินเปิดประชุมรัฐสภา ซึ่งจะมีขึ้นหลังจากมีการเลือกตั้ งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรแล้ว
และได้นำความกราบบงั คมทูลพระกรุณาขอพระราชทานอัญเชิญเสด็จพระราชดำเนนิ ทรงเปดิ สมัยประชมุ รฐั สภา

“พิธีการอื่น ๆ” หมายถึง งานหรือกิจกรรมที่หน่วยงานจัดขึ้นตามธรรมเนียมประเพณีการปฏิบัติ
หรือวันสำคัญต่าง ๆ ทั้งหน่วยงานทางทหารและส่วนราชการอื่น ๆ อาทิเช่น พิธีประดับเครื่องหมายยศ,
พธิ ีรบั –สง่ หนา้ ท่ี, พิธที ำบุญตกั บาตรเนื่องในวันสำคัญทางศาสนา เปน็ ต้น

สำหรับผู้ที่เข้าร่วมในพิธีต่าง ๆ ต้องปฏิบัติตัวให้เหมาะสมแก่ฐานะตามสถานการณ์ ขนบธรรมเนียม
ประเพณีไทยได้ให้ความสำคัญในเรื่องนี้ไว้มาก เช่นเดียวกับสังคมประเทศที่มีความเจริญทางด้านจิตใจ
โดยได้ถือปฏิบัติกันมาเป็นแบบแผน การวางตัวในการเข้าสังคมอันเป็นวัฒนธรรมที่สืบทอดมาตั้งแต่โบราณ
จนถึงปัจจุบัน โดยเฉพาะอย่างยิ่งในการเข้าเฝ้าทูลละอองธุลีพระบาทในพระราชพิธี รัฐพิธี และในโอกาสต่าง ๆ
โดยกำหนดไว้เป็นธรรมเนียมปฏิบัติ สำหรับงานพิธีที่ กองการสารบรรณ กรมสารบรรณทหารบก รับผิดชอบ
งานจะมีการปฏิบัติเปน็ งานประจำตามวงรอบ และเน่ืองในโอกาสพิเศษในปีงบประมาณ ๒๕๖๓ มีดังต่อไปน้ี

๘

พระราชพธิ ี

วันที่ ๒๓ ต.ค. ของทุกปี
พระราชพิธีทรงบำเพ็ญพระราชกุศล วันปิยมหาราช
พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวฯ เสด็จพระราชดำเนิน
ทรงบำเพ็ญพระราชกุศล เนื่องในวันคล้ายวันสวรรคต ร.๕
โดย สบ.ทบ. จัดนายทหารชั้นสัญญาบัตรชั้นยศ พ.อ.
จาก นขต.ทบ. จำนวน ๔ นายเฝ้ารับเสด็จฯ ณ พระที่น่ัง
อมั รนิ ทรวินจิ ฉยั ในพระบรมมหาราชวัง

วันเวลาตามหมายกำหนดการ
พระราชพิธีทรงบำเพ็ญพระราชกุศลถวายผ้าพระกฐิน
พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ
ให้นำผ้าพระกฐินพระราชทาน ไปทอดถวายตาม
พระอารามหลวงต่าง ๆ โดย สบ.ทบ. จัดนายทหาร
ชั้นสัญญาบัตรชั้นยศ พ.อ. จาก นขต.ทบ. จำนวน ๔ นาย
ไปเฝา้ รับเสดจ็ ฯ ตามสถานทตี่ ามหมายกำหนดการ

วันขนึ้ ๑๕ ค่ำ เดือน ๓
พระราชพิธีทรงบำเพ็ญพระราชกุศลมาฆบูชา โดย สบ.ทบ.
จัดนายทหารชั้นสัญญาบัตรจาก นขต.ทบ. รวม ๔ นาย
ร่วมคณะ ทบ. เฝ้ารับเสดจ็ ฯ ณ พระอุโบสถวัดพระศรีรัตน-
ศาสดาราม ในพระบรมมหาราชวงั

พระราชพิธีวันสงกรานต์ เมษายน ภาคเช้า
พระราชพิธีทรงบำเพ็ญพระราชกุศล เจริญพระพุทธมนต์
เลี้ยงพระ สดัปกรณ์ผ้าคู่ โดย สบ.ทบ.จัดนายทหารชั้น
สัญญาบัตรจาก นขต.ทบ. จำนวน ๖ นาย รอรับเสด็จฯ
พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยูห่ ัว ณ พระที่นั่งอัมรินทรวินจิ ฉัย
ในพระบรมมหาราชวงั

๙

พระราชพิธวี ันสงกรานต์ เมษายน ภาคบ่าย
พระราชพิธีทรงบำเพ็ญพระราชกุศล สรงน้ำปูชนียวัตถุ
สดัปกรณ์ผ้าคู่ โดย สบ.ทบ. จัดนายทหารชั้นสัญญาบัตร
จาก นขต.ทบ. จำนวน ๖ นาย รอรับเสด็จฯ
พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวฯ ทรงบำเพ็ญพระราชกุศล
ณ พระอุโบสถวดั พระศรีรตั นศาสดาราม และหอพระนาก

วันขึน้ ๑๕ คำ่ เดอื น ๖
พระราชพิธที รงบำเพญ็ พระราชกุศลวันวิสาขบูชา

- พิธีตั้งพระภิกษุสามเณรเปรียญ โดย สบ.ทบ.
จัดนายทหารชั้นสัญญาบัตรจาก นขต.ทบ. จำนวน ๖ นาย
เฝา้ รบั เสดจ็ ฯ พระบาทสมเด็จพระเจา้ อยหู่ วั ฯ ทรงบำเพ็ญ
พระราชกุศล ณ พระอุโบสถวัดพระศรีรัตนศาสดาราม

- เสด็จประทักษิณ โดย สบ.ทบ. จัดนายทหารสัญญาบัตร
จาก นขต.ทบ.จำนวน ๖ นาย เฝ้ารับเสด็จฯ
พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวฯ ทรงบำเพ็ญพระราชกุศล
ณ พระอุโบสถวดั พระศรรี ัตนศาสดาราม

ตามปฏทิ ินหลวง ประมาณเดือน พ.ค. ของทกุ ปี
พระราชพธิ ีพชื มงคล จรดพระนงั คัลแรกนาขวัญ
เจริญพระพุทธมนต์ โดย สบ.ทบ. จัดนายทหาร
ชน้ั สัญญาบตั ร จาก นขต.ทบ.จำนวน ๖ นาย เฝา้ รับเสด็จฯ
พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวฯ ทรงบำเพ็ญพระราชกุศล
ณ พระอุโบสถวดั พระศรีรตั นศาสดาราม

๑๐

ตามปฏทิ นิ หลวง ประมาณเดือน พ.ค. ของทกุ ปี
พระราชพิธีพืชมงคล จรดพระนังคัลแรกนาขวญั
ประกอบพิธีไถหว่าน โดย สบ.ทบ. จัดนายทหาร
ชั้นสัญญาบัตรจาก นขต.ทบ. จำนวน ๖ นาย เฝ้ารับ
เสด็จฯ พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวฯ ณ มณฑลพิธี
ทอ้ งสนามหลวง

วนั ท่ี ๙ มิ.ย. ของทกุ ปี
พระราชพิธีถวายราชสักการะ พระบาทสมเด็จ
พระปรเมนทรมหาอานันทมหิดล พระอัฐมรามา-
ธิบดินทร โดย สบ.ทบ. จัดนายทหารสัญญาบัตรจาก
นขต.ทบ. จำนวน ๖ นาย เฝ้ารับเสด็จฯ ณ ลานวิหารหลวง
วดั สุทศั นเ์ ทพวราราม ราชวรมหาวิหาร

วนั ท่ี ๙ ม.ิ ย. ของทุกปี
พระราชพิธีทรงบำเพ็ญพระราชกุศล ในอภิลักขิตสมัย
คล้ายวันสวรรคตพระบาทสมเด็จพระปรเมนทร
มหาอานันทมหิดล พระอัฐมรามาธิบดินทร และ
พ ร ะ ร า ช ก ุ ศ ล ท ั ก ษ ิ ณ า น ุ ป ท า น พ ร ะ บ ร ม อ ั ฐิ
พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพล
อดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร สมเด็จพระมหิตลา
ธิเบศรอดุลยเดชวิกรม พระบรมราชชนก, สมเด็จ
พระศรนี ครนิ ทราบรมราชชนนี และพระอัฐิสมเด็จพระเจ้า
พี่นางเธอเจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาส
ราชนครินทร์ โดย สบ.ทบ. จดั นายทหารสญั ญาบตั รจาก
นขต.ทบ. จำนวน ๖ นาย รว่ มคณะผู้แทน ทบ. เฝา้ รับเสด็จฯ
ณ พระทน่ี ่งั อมรินทรวินจิ ฉัย ในพระบรมมหาราชวงั

๑๑

วนั ข้ึน ๑๕ คำ่ เดอื น ๘
พระราชพิธีทรงบำเพ็ญพระราชกุศลเนื่องในวันอาสาฬหบูชา
และเทศกาลเข้าพรรษา โดย สบ.ทบ. จัดนายทหาร
ชั้นสัญญาบัตรชั้นยศ พ.อ. จาก นขต.ทบ. จำนวน ๖ นาย
โดยมี ผบ.ทบ. หรือผู้แทนเฝ้ารับเสด็จฯ ณ พระอุโบสถ
วดั พระศรีรตั นศาสดาราม

วันแรม ๑ คำ่ เดอื น ๘
พระราชพิธีทรงบำเพ็ญพระราชกุศลเนื่องในวันอาสาฬหบูชา
และเทศกาลเข้าพรรษา โดย สบ.ทบ. จัดนายทหาร
ชั้นสัญญาบัตรชั้นยศ พ.อ. จาก นขต.ทบ. จำนวน ๖ นาย
โดยมี ผบ.ทบ. หรือผู้แทน เฝ้ารับเสด็จฯ ณ พระอุโบสถ
วัดบวรนิเวศวิหาร

๑๒

งานรฐั พิธี

วนั ที่ ๑ ต.ค. ของทกุ ปี
พิธีวางพวงมาลาของ กห. ถวายราชสักการะ
พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวโดย สบ.ทบ.
จัดนายทหารชั้นสัญญาบัตรจาก นขต.ทบ. จำนวน
๕ นาย โดยมีผู้แทน ผบ.ทบ. เป็นผู้วางพวงมาลา
ณ หนา้ พระราชวังสราญรมย์ เขตพระนคร กทม.

วันท่ี ๒๓ ต.ค. ของทกุ ปี
พิธีวางพวงมาลาและถวายบังคม เนื่องในวันคล้าย
วันสวรรคตพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว
โดย สบ.ทบ. รับผิดชอบการจัดพวงมาลา จัดนายทหาร
ชั้นสัญญาบัตรจาก นขต.ทบ. จำนวน ๓๕ นาย โดยมี
ผบ.ทบ. เป็นผู้วางพวงมาลา ณ พระลานพระราชวังดุสิต
หรือทางรฐั บาลกำหนด

วนั ที่ ๑๑ พ.ย. ของทกุ ปี
พิธีวางพวงมาลา วันที่ระลึกทหารอาสาสงครามโลก
ครั้งที่ ๑ โดย สบ.ทบ. จัดนายทหารชั้นสัญญาบัตร
เป็นผู้แทน ทบ. จำนวน ๑๐ นาย โดยมีผู้แทน ผบ.ทบ.
เป็น หน.คณะ เป็นผู้วางพวงมาลา เสร็จแล้วอยู่รอรับ
ผแู้ ทนพระองค์ ณ อนุสาวรียท์ หารอาสา ท้องสนามหลวง

วนั ที่ ๒๕ พ.ย. ของทุกปี
พิธีวางพวงมาลาถวายบังคมพระบรมราชานุสรณ์
พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจา้ อยูห่ ัว โดย สบ.ทบ.
จัดนายทหารชั้นสัญญาบัตรจาก นขต.ทบ. จำนวน
๘ นาย โดยมีผู้แทน ผบ.ทบ. เป็นผู้วางพวงมาลา
ณ ลานพระราชานสุ รณ์ ร.๖ สวนลุมพินี

๑๓

วันท่ี ๑๐ ธ.ค. ของทุกปี
พิธีวางพานประดับพุ่มดอกไม้ถวายบังคมพระบรม
ราชานุสาวรีย์ พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว
“วันรัฐธรรมนูญ” โดย สบ.ทบ. จัดนายทหารชั้นสัญญาบัตร
จาก นขต.ทบ. จำนวน ๖ นาย โดยมีผู้แทน ผบ.ทบ.
เป็นผู้วางพานประดับพุ่มดอกไม้ เสร็จแล้วรอรับเสด็จฯ
ณ พระบรมราชานสุ าวรยี ์ ร.๗ หรอื ทางรฐั บาลกำหนด

วันที่ ๒๘ ธ.ค. ของทุกปี
พิธีวางพานประดับพุ่มดอกไม้ ถวายราชสักการะ
สมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราช โดย สบ.ทบ. จัดกำลังพล
จาก นขต.ทบ. จำนวน ๘ นาย โดยมี ผู้แทน ผบ.ทบ.
เป็นผู้วางพานประดับพุ่มดอกไม้ ณ พระราชานุสาวรีย์
สมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราช วงเวียนใหญ่

วันท่ี ๑๘ ม.ค. ของทกุ ปี
พิธีวางพานประดับพุ่มดอกไม้ ถวายราชสักการะ
สมเด็จพระนเรศวรมหาราช โดย สบ.ทบ.จัดนายทหาร
ชั้นสัญญาบัตรจาก นขต.ทบ. จำนวน ๘ นาย โดยมี
ผู้แทน ผบ.ทบ. เป็นผู้วางพานประดับพุ่มดอกไม้
เสร็จแล้วรอรับผู้แทนพระองค์ ณ พระบรมราชานุสรณ์
จว.ส.พ.

วันที่ ๓ ก.พ. ของทกุ ปี
พิธีวางพวงมาลาเนื่องในวันทหารผ่านศึก โดย ทบ.
จัดนายทหารชั้นสัญญาบัตรจาก นขต.ทบ. จำนวน ๔ นาย
โดยมี ผู้แทน ผบ.ทบ. เป็นผู้วางพวงมาลาและอยู่รอรับ
ผู้แทนพระองค์ วางพวงมาลา ณ อนุสาวรียช์ ยั สมรภมู ิ

๑๔

วันที่ ๒๔ ก.พ.ของทุกปี
พิธีถวายราชสักการะพระบรมราชานุสาว รีย์
พระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย โดย สบ.ทบ.
จัดนายทหารชั้นสัญญาบัตร จาก นขต.ทบ. จำนวน ๕ นาย
โดยมี ผู้แทน ผบ.ทบ. เป็นผู้วางพวงมาลา เสร็จแล้ว
อยู่รอรับพระแทนพระองค์ ณ พระบรมราชานุสาวรีย์
อ.อัมพวา จว.ส.ส.

วันท่ี ๓๑ ม.ี ค. ของทกุ ปี
พิธีวางพานประดับประดับพุ่มดอกไม้ ถวายราชสักการะ
พระบาทสมเดจ็ พระนัง่ เกล้าเจ้าอยหู่ ัว พระมหาเจษฎาราชเจ้า
โดย สบ.ทบ. จัดนายทหารสัญญาบัตร จาก นขต.ทบ.
จำนวน ๓ นาย โดยมีผู้แทน ผบ.ทบ. ณ ลานพลับพลา-
มหาเจษฎาบดินทร์ ถ.ราชดำเนินกลาง

วนั ท่ี ๖ เม.ย. ของทุกปี
งานพิธีวางพานประดับพุ่มดอกไม้ ถวายราชสักการะ
พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช
เนื่องในวันพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลก-
มหาราช และวันที่ระลึกมหาจักรีบรมราชวงศ์
โดย สบ.ทบ. จัดนายทหารชั้นสัญญาบัตรจาก นขต.ทบ.
จำนวน ๑๕ นาย โดยมี ผู้แทน ผบ.ทบ. เป็นผู้วางพาน
ประดับพุ่มดอกไม้ เสร็จแล้วรอรับเสด็จฯ ณ ปฐมบรม-
ราชานสุ รณ์ สะพานพระพทุ ธยอดฟา้

วันที่ ๖ เม.ย. ของทุกปี
พิธีถวายเครื่องราชสักการะถวายบังคมสมเด็จพระบูรพ-
มหากษตั รยิ าธิราช โดย สบ.ทบ. จดั นายทหารชน้ั สัญญาบัตร
จาก นขต.ทบ. จำนวน ๖ นาย เฝ้ารับเสด็จฯ ณ พระอุโบสถ
วัดพระศรรี ตั นศาสดาราม ในพระบรมมหาราชวัง

๑๕

วันที่ ๒๕ เม.ย. ของทุกปี
พิธีวางพวงมาลาถวายราชสักการะสมเด็จพระนเรศวร-
มหาราช โดย สบ.ทบ. จัดนายทหารชั้นสัญญาบัตร
จาก นขต.ทบ. จำนวน ๑๐ นาย โดยมีผู้แทน ผบ.ทบ.
เป็นผู้วางพวงมาลา เสร็จแล้วรอรับผู้แทนพระองค์
ณ พระบรมราชานุสรณ์ อ.ดอนเจดยี ์ จว.ส.พ.

วนั ท่ี ๓๐ พ.ค. ของทกุ ปี
พิธีวางพวงมาลาถวายราชสักการะ พระบาทสมเด็จ-
พระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ ๗ โดยจัดนายทหาร
ช้ันสัญญาบัตรจาก นขต.ทบ. จำนวน ๘ นาย โดยมี
ผู้แทน ผบ.ทบ. เป็นผู้วางพวงมาลา ร่วมพิธี ณ อาคาร
พระบรมราชานุสาวรีย์ฯ หน้าอาคารรัฐสภา เสร็จแล้ว
อยรู่ อรับผู้แทนพระองค์

วันท่ี ๙ มิ.ย. ของทุกปี
พิธีวางพวงมาลาถวายราชสักการะ พระบรมราชา-
น ุ ส า ร ี ย์ ส ม เ ด ็ จ พ ร ะ ป ร เ ม น ท ร ม ห า อ า น ั น ท ม ห ิ ด ล
พระอัฐมรามาธิบดินทร โดย สบ.ทบ. จัดนายทหาร
ชั้นสัญญาบัตรจาก นขต.ทบ. จำนวน ๖ นาย โดยมี
ผู้แทน ผบ.ทบ. เป็นผู้วางพวงมาลา เสร็จแล้วรอรับ
ผู้แทนพระองค์ ณ พระบรมราชานุสาวรียฯ์ เชิงสะพาน
พระราม ๘

วนั ท่ี ๒๑ ก.ค. ของทกุ ปี
พิธีวางพวงมาลาวันที่ระลึกทหารผ่านศึกเวียดนาม
โดย สบ.ทบ. (รับคำสั่ง ผบ.ทบ.) มอบหมายให้ ทภ.๑ จดั
นายทหารชัน้ สัญญาบัตรจำนวน ๔ นาย เป็นผูแ้ ทน ทบ.
วางพวงมาลา เสร็จแล้วอยู่รอรับผู้แทนพระองค์
ณ อนุสาวรีย์ทหารผ่านศึกเวียดนาม พล.ร.๙ ค่ายสุรสีห์
จว.ก.จ.

๑๖

งานพธิ ีตา่ ง ๆ ของ ทบ.

พิธีประดับเครื่องหมายยศแก่นายทหารสัญญาบัตร
ชนั้ นายพล ตามทม่ี ีพระบรมราชโองการ โปรดเกล้าโปรด
กระหม่อมพระราชทานยศนายทหารชั้นนายพล ให้แก่
นายทหารสัญญาบัตร สังกัด กห. ซึ่งรับราชการ
มาด้วยความเรียบร้อยเป็นผลดีแก่ทางราชการ จึงจัดให้
มีพิธีประดับเคร่ืองหมายยศ เพื่อแสดงความยินดีในวันท่ี
๑ ต.ค. และ ๑ เม.ย. ของทุกปีโดยมี ผบ.ทบ.
เป็นประธาน ณ ห้อง ๒๒๑ บก.ทบ.

วันที่ ๑๓ ต.ค. ของทุกปี
พิธีวางพวงมาลาและถวายบังคมเนื่องในวันคล้าย
วันสวรรคตพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร
มหาภมู ิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร โดย สบ.ทบ.
รับผิดชอบการจัดพวงมาลาพร้อมกับผู้ถือให้ผู้แทน ผบ.ทบ.
เป็นผู้วางพวงมาลา ณ มณฑลพิธีท้องสนามหลวง หรือ
ทางรฐั บาลกำหนด

วันที่ ๑๙ ต.ค. ของทกุ ปี
พิธีวางพานพุ่มและถวายราชสดุดี เพื่อเทิดพระเกียรติ
“พระบิดาแห่งเทคโนโลยีไทย” โดย ทบ. จัดนายทหาร
ชั้นสัญญาบัตรจำนวน ๑๐ นาย โดยมีผู้แทน ผบ.ทบ.
เปน็ หน.คณะ ณ กระทรวงการอดุ มศึกษา วทิ ยาศาสตร์
วิจยั และนวัตกรรม ถ. พระรามท่ี ๖ กทม.

๑๗

วันที่ ๒๒ ต.ค. ของทุกปี
พิธีระลึกทหารผ่านศึกเกาหลี ร.๒๑ รอ. โดย สบ.ทบ.
(รับคำสั่ง ผบ.ทบ.) มอบหมายให้ ทภ.๑ จัดนายทหาร
ชั้นสัญญาบัตร จำนวน ๕ นายและเป็นผู้แทน ผบ.ทบ.
วางพวงมาลา ณ อนุสาวรยี ท์ หารผ่านศึกเกาหลี ภายใน
ร.๒๑ รอ.

วนั ที่ ๒๘ ต.ค. ของทุกปี
พิธีระลึกทหารผ่านศึกเกาหลีผู้นับถือศาสนาอิสลาม
โดย สบ.ทบ. (รบั คำสงั่ ผบ.ทบ.) มอบหมายให้ ทภ.๑ จดั
นายทหารชนั้ สญั ญาบัตร จำนวน ๓ นาย และเปน็ ผู้แทน
ผบ.ทบ. เข้าร่วมพิธี ณ สุสานมัสยิสฮารูณ ซ.โรงภาษีเก่า
เขตบางรกั กทม.

วนั ที่ ๓ พ.ย. ของทุกปี
พิธีวางพวงมาลาสมเด็จพระบวรราชเจ้ามหาสุรสงิ หนาท
โดย ให้ นขต.ทบ. ใน กทม. จัดคณะผแู้ ทนหน่วยจำนวน
๒๘ หน่วย หน่วยละ ๖ นาย เข้าร่วมพิธีสงฆ์และเป็น
ผู้วางพวงมาลา ณ พระบรมราชานุสาวรีย์ บริเวณหน้า
วัดมหาธาตยุ ุวราชรังสฤษฎริ์ าชวรมหาวิหาร กทม.

พิธถี วายผา้ พระกฐนิ พระราชทานของ กห. ประจำปี
กห. นำไปทอดถวายตามพระอารามหลวงในห้วงเวลา
ตามเทศกาลที่กำหนด โดยมี รมต.กห. เป็นประธาน
โดย สบ.ทบ. จัดผู้แทนนายทหารชั้นสัญญาบัตร จำนวน
๖ นาย เข้ารว่ มพธิ ี

๑๘

พิธถี วายผา้ พระกฐินพระราชทานของ ทบ. ประจำปี
พระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงพระกรุณา
โปรดเกล้าฯ พระราชทานผ้าพระกฐินให้ ทบ. ตามที่ขอ
พระราชทาน เพือ่ นอ้ มนำไปถวายพระสงฆจ์ ำพรรษากาล
ถ้วนไตรมาส โดย สบ.ทบ. เรียนเชิญ ผบ.หน่วย ที่มีที่ตั้ง
ใน กทม. และปริมณฑล และให้หน่วยในพื้นที่จัดผู้แทน
หน่วยเขา้ ร่วมพิธี

วันที่ ๑๔ พ.ย. ของทุกปี
พิธีวางพานพุ่มดอกไม้สด ถวายสักการะพระบาทสมเด็จ
พระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร
เนื่องใน “วันพระบิดาแห่งฝนหลวง” โดย สบ.ทบ.
จัดนายทหารช้ันสัญญาบัตรจาก นขต.ทบ. จำนวน ๑๕ นาย
โดยมี ผ้แู ทน ผบ.ทบ. เปน็ ผู้วางพวงมาลา ณ ลานอเนกประสงค์
อาคารรัฐประศาสนภักดี ศูนย์ราชการเฉลิมพระเกียรติ
๘๐ พรรษา

วันที่ ๑ ธ.ค. ของทกุ ปี
พิธีวางพวงมาลาถวายสักการะพระอนุสาวรีย์สมเด็จ
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระยาดำรงราชานุภาพ
โดย สบ.ทบ. จัดนายทหารชั้นสัญญาบัตรจาก นขต.ทบ.
จำนวน ๕ นาย โดยมี ผู้แทน ผบ.ทบ. เป็นผู้วาง
พวงมาลา ณ พระอนุสาวรียฯ์ หน้ากระทรวงมหาดไทย

วนั ท่ี ๖ ธ.ค. ๖๒
พิธีกระทำสัตย์ปฎิญาณตนและสวนสนามของ นศท.
(ส่วนกลาง) ประจำปี โดยมี ผบ.ทบ. เป็นประธาน
โดย สบ.ทบ. เรียนเชิญ ผบ.หน่วย ที่มีที่ตั้งใน กทม. และ
ปริมณฑล เข้าร่วมพิธี พร้อมทั้งจัดนายทหารชั้นสัญญาบัตร
ให้การต้อนรับ ณ ศูนย์เยาวชนกรุงเทพมหานคร (ไทย-ญี่ปุ่น)
ดนิ แดง

๑๙

วนั ที่ ๗ ม.ค. ของทกุ ปี
พิธีวางพวงมาลาถวายสักการะพระบวรราชานุสาวรีย์
พระบาทสมเด็จพระปิ่นเกล้าเจ้าอยู่หัว โดย สบ.ทบ.
จัดนายทหารสัญญาบัตรจาก นขต.ทบ. จำนวน ๔ นาย
โดยนายทหารสัญญาบัตรชั้นนายพล เป็น หน.คณะ
เป็นผู้วางพวงมาลา ณ พระบรมราชานุสาวรีย์ บริเวณ
โรงละครแหง่ ชาติ

วนั ท่ี ๑๘ ม.ค. ของทกุ ปี กิจกรรมเน่ืองในวันกองทัพไทย
พิธีวางพวงมาลาสักการะดวงวิญญาณนักรบไทย
และร่วมพิธบี ำเพญ็ กศุ ล เน่ืองในวนั กองทพั ไทย ประจำปี
โดย สบ.ทบ. เรียนเชิญ ผบ.นขต.ทบ. ในพื้นที่ กทม.
และปริมณฑล วางพวงมาลาของหน่วย และมีผู้แทน
ผบ.ทบ. เป็นผู้วางพวงมาลา ทบ. ณ อนุสรณ์สถานแห่งชาติ
ดอนเมือง

วนั ท่ี ๑๘ ม.ค. ของทุกปี กจิ กรรมเน่ืองในวนั กองทัพบก
พิธีสักการะพระชัยมงคลภูมิ สบ.ทบ. เรียนเชิญ ผบ.นขต.ทบ.
ใน บก.ทบ. ร่วมพิธี โดยมี ผบ.ทบ. เป็นประธาน
ณ ศาลพระชัยมงคลภมู ิ ภายใน บก.ทบ.

วนั ที่ ๑๘ ม.ค. ของทุกปี กิจกรรมเนอ่ื งในวนั กองทพั บก
พิธีถวายราชสักการะพระราชานุสาวรีย์ ร.๕ สบ.ทบ.
เรียนเชิญ ผบ.นขต.ทบ. ในกรุงเทพและปริมณฑล และ
จัดกำลังพลจาก นขต.ทบ. ใน บก.ทบ. จำนวน ๓๖๐ นาย
ร่วมพิธี โดยมี ผบ.ทบ. เป็นประธาน ณ พระบรมราชานุสาวรีย์
ร.๕ หนา้ หอประชุมกติ ตขิ จร ภายใน บก.ทบ.

๒๐

วันท่ี ๑๘ ม.ค. ของทุกปี กิจกรรมเนื่องในวันกองทพั บก
พิธีสงฆ์ สบ.ทบ. เรยี นเชญิ ผบ.นขต.ทบ. ใน กทม. และปริมณฑล
และจัดกำลังพลจาก นขต.ทบ. ใน กทม. และปริมณฑล
จำนวน ๒๙๐ นาย ร่วมพิธี โดยมี ผบ.ทบ. เป็นประธาน
ณ หอ้ ง ๒๒๑ บก.ทบ.

วันที่ ๑๘ ม.ค. ของทกุ ปี กิจกรรมเน่อื งในวันกองทัพไทย
พิธีสวนสนามกระทำสัตย์ปฏิญาณตนต่อธงไชยเฉลิมพล
ของหน่วยทหาร (ส่วนกลาง) โดย สบ.ทบ. เรียนเชิญ
ผบ.นขต.ทบ. และให้หน่วยจัดนายทหารชั้นสัญญาบัตร
และนายทหารชั้นประทวน เข้าร่วมพิธี ตามสถานที่ที่ ทบ.
กำหนด

วนั ท่ี ๑๘ ม.ค. ๖๓
พิธสี วนสนามถวายสตั ยป์ ฏิญาณของทหารตำรวจ เนื่องใน
พระราชพิธีบรมราชาภิเษกและวันกองทัพไทย โดย สบ.ทบ.
เรียนเชญิ ผบ.นขต.ทบ. พรอ้ มจดั นายทหารชัน้ สัญญาบัตร
ของหนว่ ยเข้ารว่ มพธิ ี ณ ศม.

วนั เวลา ตามที่สำนักงานพระพุทธศาสนากำหนด
กจิ กรรมเน่ืองในวนั มาฆะบชู า
พิธีทำบุญตักบาตรพระสงฆ์ โดย สบ.ทบ. จัดนายทหาร
ชั้นสัญญาบตั ร รวม ๕ นาย โดยมีผแู้ ทน ผบ.ทบ.เป็น หน.คณะ
ร่วมพิธีตักบาตรพระสงฆ์ ณ มณฑลพิธีหน้าองค์พระประธาน
พทุ ธมณฑล

๒๑

วันท่ี ๒ มี.ค. ของทกุ ปี
พ ิ ธ ี ถ ว า ย เ ค ร ื ่ อ ง ร า ช ส ั ก ก า ร ะ แ ด ่ พ ร ะ บ า ท ส ม เ ด็ จ
พระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร
“พระบิดาแห่งมาตรฐานการช่างไทย” โดย สบ.ทบ.
จัดนายทหารชั้นสัญญาบัตร จาก นขต.ทบ.
จำนวน ๕ นาย โดยมีผู้แทน ผบ.ทบ. เป็น หน.คณะ
ณ กระทรวงแรงงาน กทม.

วนั ท่ี ๑ เม.ย. ของทุกปี
งานวันที่ระลึกคล้ายวันสถาปนากระทรวงมหาดไทย
โดย ทบ. จัดนายทหารชั้นสัญญาบัตรจาก นขต.ทบ.
๕ นาย โดยมีนายทหารชั้นนายพลตำแหน่งหลัก
เป็น หน.คณะ เป็นผู้วางพานประดับพุ่มดอกไม้
ณ กระทรวงมหาดไทย

วนั ที่ ๘ เม.ย. ของทุกปี
งานวันที่ระลึกคล้ายวันสถาปนากระทรวงกลาโหม
โดย สบ.ทบ. จัดนายทหารชั้นสัญญาบัตร จำนวน
๖ นาย ในนาม ทบ. เข้าร่วมพิธี ณ ห้องสุรศักดิ์มนตรี
ในศาลาว่าการกลาโหม

วนั ที่ ๘ มิ.ย. ของทุกปี
พิธีวางพานประดับพุ่มดอกไม้ ถวายราชสักการะ
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระจันทบุรีนฤนาถ (วันกิตติ-
ยากร) โดย สบ.ทบ. จัดนายทหารชั้นสัญญาบัตร
จาก นขต.ทบ. จำนวน ๖ นาย โดยมีผู้แทน ผบ.ทบ.
เป็นผู้วางพานประดับพุ่มดอกไม้ ณ พระอนุสาวรีย์ฯ
หนา้ กระทรวงพาณชิ ย์ จว.น.บ.

๒๒

วนั ท่ี ๑ ก.ค. ของทกุ ปี
พิธีวางพวงมาลาฯ จอมพลมหาอำมาตย์เอกเจ้าพระยา
สุรศักดิ์มนตรี โดย สบ.ทบ. จัดนายทหารชั้นสัญญาบัตร
จาก นขต.ทบ. จำนวน ๕ นาย โดยมีผู้แทน ผบ.ทบ.
เป็นผูว้ างพวงมาลา ณ รร.สุรศกั ด์ิมนตรี เขตดินแดง กทม.

วนั ที่ ๔ ส.ค. ของทกุ ปี
พิธีวางพานประดับพุ่มดอกไม้ ถวายเครื่องราชสักการะ
จอมพลสมเด็จพระราชปิตุลาบรมพงศาภิมุข เจ้าฟ้าภาณุ-
รังสีสว่างวงศ์ กรมพระยาภาณุพันธุวงษ์วรเดช เนื่องใน
“วันสื่อสาร แห่งชาติ” โดย สบ.ทบ. จัดนายทหาร
ชั้นสัญญาบัตรจาก นขต.ทบ. จำนวน ๖ นาย โดยมี
น า ย ท ห า ร ช ั ้ น ส ั ญ ญ า บ ั ต ร ช ั ้ น น า ย พ ล ต ำ แ ห น ่ ง ห ลั ก
เป็น หน.คณะ ณ พระอนุสาวรีย์ หน้าอาคารบริหาร
บรษิ ทั กสท. โทรคมนาคม จก. (มหาชน)

วันที่ ๑๘ ส.ค. ของทกุ ปี
พ ิ ธ ี ถ ว า ย ร า ช ส ั ก ก า ร ะ พ ร ะ บ ร ม ร า ช าน ุ สาว รีย์
พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ ๔
“พระบิดาแห่งวิทยาศาสตร์ไทย” โดย สบ.ทบ.
จัดนายทหารชั้นสัญญาบัตร จาก นขต.ทบ. จำนวน ๖ นาย
โดยมีนายทหารสัญญาบัตรชั้นนายพลตำแหน่งหลัก
เป็น หน.คณะ ณ พระบรมราชานุสาวรีย์ หน้าอาคาร
กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม
เขตราชเทวี กทม.

๒๓

วนั ท่ี ๒๔ ก.ย. ของทุกปี
พิธีถวายบังคมและวางพวงมาลาพระราชานุสาวรีย์
สมเด็จพระมหิตลาธิเบศร์อดุลยเดชวิกรม พระบรมราชชนก
ในงานพิธี “วันมหิดล” โดย สบ.ทบ. จัดนายทหาร
ชั้นสัญญาบัตร จาก นขต.ทบ. จำนวน ๖ นาย โดยมี
นายทหารชั้นสัญญาบัตรชั้นนายพลตำแหน่งหลัก เป็น
หน.คณะ ณ รพ.ศริ ริ าช กทม.

วัน เวลา ตามท่ี ทบ. กำหนด (ประมาณปลายเดือน ก.ย.)
พิธีมอบของที่ระลึกและอำลาชีวิตราชการทหารของ
นายทหารสญั ญาบตั รชนั้ นายพล สงั กัด ทบ. เพอื่ เป็นการรำลกึ
ถึงคุณงามความดีของนายทหารชั้นนายพล ซึ่งจะต้อง
อำลาชีวิตราชการทหารในสน้ิ เดอื น ก.ย. และเพ่อื ประกาศ
เกียรติคุณให้ปรากฏเป็นแบบอย่างที่ดีแก่ผู้ยังรับราชการ
รับใช้ประเทศชาติต่อไป โดยมี ผบ.ทบ. เป็นประธาน
สบ.ทบ. เรียนเชิญ ผบ.นขต.ทบ. พร้อมกับให้หน่วย
จัดผ้แู ทน เข้ารว่ มพิธี ณ หอประชมุ รร.จปร.

วนั เวลา ตามท่ี ทบ. กำหนด (ประมาณปลายเดือน ก.ย.)
พิธรี ับ-สง่ หนา้ ที่ และมอบการบังคับบัญชา ตำแหนง่ ผบ.ทบ.
ตามท่ีมีพระบรมราชโองการโปรดเกล้าโปรดกระหม่อม
ให้นายทหารรับราชการสนองพระเดชพระคุณ ตำแหน่ง
ผบ.ทบ. นั้น ทบ. จึงจัดให้มีพิธีรับส่งหน้าที่และ
การบังคับบัญชาข้ึน โดย สบ.ทบ. เรียนเชิญ ผบ.นขต.ทบ.
และ ผบ.หน่วยระดับกองพัน เข้าร่วมพิธี ณ ลานหน้า
อาคารพิพธิ ภณั ฑ์ ภายใน บก.ทบ.

๒๔

การแต่งตง้ั ยศ และการเลอื่ นยศข้าราชการทหาร

หมายความวา่ ทหารประจำการและข้าราชการกลาโหมพลเรอื นที่บรรจุ
ในตำแหน่งอตั ราทหาร

หมายความรวมถงึ ว่าทีย่ ศนน้ั ๆ ด้วย

หมายถงึ การแตง่ ตัง้ ผู้ซง่ึ เขา้ รับราชการทหาร หรอื โอน
มาจากกระทรวง ทบวง กรมอ่นื ใหด้ ำรงยศทหาร

หลักเกณฑโ์ ดยทั่วไปในการขอแตง่ ตัง้ ยศ

๑ ผทู้ ี่ไมเ่ คยเป็นทหารกองหนนุ ประเภทที่ ๑ หรือไม่เคยฝึกอบรมวชิ าทหาร
. ต้องไดร้ ับการฝกึ อบรมวชิ าทหารมีความรู้ตามหลักสูตรของกระทรวงกลาโหมก่อน

๒ การแต่งตั้งยศให้แก่ผู้เข้ารับราชการใหม่ให้แต่งตั้งยศต่ำสุดก่อน คือ
. นายทหารประทวน ให้แต่งตั้งยศเป็น ส.ต. และนายทหารสัญญาบัตรให้แต่งตั้งยศ
เป็น ว่าที่ ร.ต. เว้น ผู้ท่ีโอนมาจากกระทรวง ทบวง กรม อนื่ ๆ ให้เป็นไปตามคุณวฒุ ิ

ทีบ่ รรจเุ ข้ารับราชการ

(ขอ้ บังคบั กห. วา่ ด้วยการแตง่ ต้ังยศทหาร พ.ศ. ๒๕๐๗ และ ระเบียบ กห.
ว่าดว้ ยการแตง่ ต้ังยศและการเลือ่ นยศข้าราชการทหาร พ.ศ. ๒๕๔๑)

๓ การแต่งตงั้ ยศข้าราชการกลาโหมพลเรอื นช้นั สัญญาบัตรและตำ่ กวา่ ช้นั สัญญาบตั ร
มีผลต้ังแต่วนั ถัดจากวนั ทสี่ ำเรจ็ การฝกึ อบรมวชิ าทหาร
.

๒๕

การขอแตง่ ตัง้ ยศทหารกองหนุนเป็นนายทหารประทวน

ทหารกองหนุน หมายถึง บุคคลซึ่งเข้ารับราชการทหารตาม พ.ร.บ.
รับราชการทหาร พ.ศ. ๒๔๙๗ โดยรบั ราชการในกองประจำการจนครบกำหนด แล้ว
ปลดเป็นกองหนุน และบุคคลซึ่งสำเร็จการฝึกอบรมวิชาทหารตามหลักสูตรของ
กระทรวงกลาโหมตามกฎหมายว่าด้วยการส่งเสริมการฝึกวิชาทหารแล้วปลดเป็น
กองหนุน

การขอแต่งตั้งยศให้เป็นไปตามหลักเกณฑ์ทั่วไป โดยให้แต่งตั้งยศต่ำสุดก่อน
คือ ส.ต. หน่วยสามารถรายงานขอแต่งตั้งยศ ไปยัง สบ.ทบ. ได้ทันที เมื่อได้รับ
การบรรจุเข้ารบั ราชการแล้ว

สำหรับผู้ที่เคยเป็นทหารกองหนุนและมีคุณวุฒิปริญญา หากได้รับ
การบรรจุเข้ารับราชการเป็นนายทหารสัญญาบัตร จะมีคำสั่งบรรจุ
ให้เข้ารับราชการทหารและแต่งตั้งยศให้ในคราวเดียวกัน (เนื่องจากผ่านการฝึก
วชิ าทหารมาแล้ว)

คณุ สมบัติการเล่ือนฐานะ
พลอาสาสมคั รเป็นนายทหารประทวน

สำเร็จการศึกษา ม.๓ ขึน้ ไป
มีเวลารับราชการไม่นอ้ ยกว่า ๓ ปี
รบั เงนิ เดอื น พ.๒ ชน้ั ๑๙

การแตง่ ต้งั ยศ โดยใหแ้ ต่งต้ังยศต่ำสุดก่อน คือ ส.ต. หนว่ ยสามารถดำเนินการ
รายงานขอแตง่ ตั้งยศไปยัง สบ.ทบ. ไดท้ นั ทีเมอ่ื ได้รบั คำสัง่ ให้เลือ่ นฐานะพลอาสาสมคั ร
เป็นนายทหารประทวนแล้ว

๒๖

การแต่งต้ังยศข้าราชการกลาโหมพลเรอื นชัน้ สัญญาบตั รเปน็ นายทหารสัญญาบัตร
ขา้ ราชการกลาโหมพลเรือนช้นั ประทวนเปน็ นายทหารประทวน

หลกั ฐานประกอบการขอแต่งตั้งยศ

สำเนาคำสั่งบรรจเุ ขา้ รับราชการ
สำเนาคำส่งั ฝึกอบรมวิชาทหาร
สำเนาการเปลีย่ นชอ่ื – สกลุ (ถา้ ม)ี

หลักฐานเกณฑ์การนบั จำนวนปที ่รี บั ราชการ

ใหน้ ับเปน็ ปีเศษของปีไม่น้อยกว่าแปดเดือนให้นบั เปน็ ๑ ปี เศษของเดือน
ให้นับเป็นหน่ึงเดอื น สำหรับการเลอื่ นยศในครงั้ ตอ่ ไปใหน้ ับเต็ม ๑๒ เดือน

การเรม่ิ นบั อายุการครองยศ

กำเนิดพลเรือน นบั วนั บรรจุ
กำเนิดกองหนนุ , นกั เรยี นทหาร นับตงั้ แตว่ นั แตง่ ตงั้ ยศ ส.ต., ว่าที่ ร.ต.
นายทหารประทวนเล่ือนฐานะฯ นับวันเลื่อนฐานะและแตง่ ตัง้ ยศ วา่ ท่ี ร.ต.
ผู้ที่ไม่ได้รับการเลื่อนชั้นเงินเดือนหรือเงินตอบแทนพิเศษ เพราะมีความผิด
ในครึ่งปีใดให้งดนับเวลาในการครองยศในครึ่งปีนั้น ระเบียบ กห. ว่าด้วย
การแต่งตัง้ ยศของข้าราชการทหาร(ฉบบั ท่ี ๓) พ.ศ. ๒๕๕๐ ข้อ ๘

๒๗

การเลื่อนยศ

หมายถงึ การเล่อื นยศขา้ ราชการทหารให้ดำรงยศสูงข้นึ

หลักเกณฑก์ ารขอเล่อื นยศ

มีตำแหนง่ และอตั ราทเ่ี ลอ่ื นได้

ตอ้ งดำรงตำแหน่งกำหนดอตั ราชัน้ ยศในวันทีเ่ ล่อื นยศ
ผทู้ ีอ่ ยใู่ นตำแหน่งประจำเพอื่ การศกึ ษาใหเ้ ลอ่ื นยศไดไ้ ม่เกนิ (อัตรา ร.อ.) ไดโ้ ดยอนุโลม

ถ้าบรรจุให้รักษาราชการในตำแหน่งใด จะขอเลื่อนยศตามตำแหน่งอัตราที่รักษา
ราชการไมไ่ ด้ เว้นแตเ่ ปน็ การเลอ่ื นยศในชั้นยศท่ตี ่ำกวา่ ตำแหน่งอตั ราท่รี ักษาราชการ

มีจำนวนปที ีร่ บั ราชการครบตามกำหนด (ปีการครองยศหรอื ปีรวม) ใหห้ น่วยต้นสังกัด
ระดับกองพันหรือเทียบเท่าขึ้นไปรายงานขอเลื่อนยศให้กับนายทหารชั้นสัญญาบัตร
และนายทหารชั้นประทวนของหน่วย โดยเสนอรายงานพร้อมเอกสารหลักฐาน
ประกอบการพิจารณาถงึ สบ.ทบ. โดยตรง

ควร เมอ่ื จำนวนปรี ับราชการครบตามระเบยี บในเดือนใดให้เลอื่ นต้ังแต่
ทราบ วันที่ ๑ ของเดือนถัดไป

การครองยศ ส.อ. (๓ ป)ี เปน็ จ.ส.ต. หรอื ใช้ปีรวม ๙ ปี
(เปน็ ส.อ. อย่างน้อย ๑ ป)ี

จ.ส.ต. เปน็ จ.ส.ท. เปน็ จ.ส.อ. ชน้ั ยศละ ๑ ปี

๒๘

สูตรการเลอื่ นยศนายทหารชัน้ ประทวน

กำเนิด พลเรือน (ไม่ตรงคุณวฒุ )ิ ๓-๓-๓

กำเนิด พลเรือน (ตรงคณุ วุฒิ) ๑-๒-๓

กำเนิด กองหนนุ ๒-๓-๓

นนส.ทบ. (หลกั สตู ร ๑ ปี) ๑-๒-๓

นดย.ทบ. จบ ม.๓ เรียน ๓ ปี (ปวช.) ๑-๒-๓

นนส.ผท. จบ ม.๖ เรียน ๒ ปี (ปวส.) ๑-๑-๓

(กรณีใช้ปรี วมตอ้ งอยูใ่ นยศเดมิ ไม่นอ้ ยกว่า ๑ ปี)

สูตรการเลอื่ นยศนายทหารชนั้ สญั ญาบัตร

จ.เล่อื นฐานะ 3-4-4 ๓-๔-๔
จป..เตลร่อื ี น๔ฐปานี (ะรวม นนร.)
๓-๓-๔
ป.ตรี ๕ ปี (รวม นนร.)
๓-๓-๔
ป.ตรี ๖ ปี แพทย์,ทันต,สัตว์
ป.ตรี ๖ป.ปตี รแี พ๖ทปยี ์,แทพันทตย,ส์,ทตั ันว์+ตแใพบทปยระ์,สกัตอวบแพทย์ ๑-๒-๒
ป.ตรี ๖ป.ปตี รแี พ๖ทปยี ์,แทพันทตย,ส์,ทตั ันว์+ตเ,สฉตัพวา+์ะทใบาปง ร๓ะกปอี บ ๑-๒-๒ 2-3-4
๑-๒-๒ 2-2-3
ป.โท ๖ ปี
ป.เอกป.โท ๖ ปี ๒-๓-๓
๑-๒-๒ 2-3-3

๒๙

โปรแกรมแสดงการประดับเครอ่ื งราชอิสริยาภรณ์
ประกอบการแต่งกายในโอกาสตา่ ง ๆ

แผนกเครื่องราชอิสริยาภรณ์ กองการกำลังพล กรมสารบรรณทหารบก ได้นำโปรแกรมแสดง
การประดับเคร่ืองราชอสิ รยิ าภรณ์ ประกอบการแต่งกายในโอกาสตา่ ง ๆ เปน็ สอื่ การเรยี นรทู้ ีพ่ ฒั นาโดยการนำ
ระบบเทคโนโลยีสารสนเทศเข้ามาปฏิบัติงาน ด้วยทางกองสารสนเทศ กรมสารบรรณทหารบก ได้ดำเนินการ
พัฒนาขึ้นตามนโยบายเจ้ากรมสารบรรณทหารบก เพื่อให้กำลังพลสามารถประดับเครื่องราชอิสริยาภรณ์
และสามารถตอบคำถามผู้บงั คับบญั ชาได้อย่างถูกต้อง

โดยเข้าใช้งานผา่ นลิงค์ https://agdept.rta.mi.th/insignia/insignia2/ ขนั้ ตอนดังนี้

๓๐

ตวั อย่างเครือ่ งแบบ เต็มยศ (พล.ท.)

เคร่ืองแบบเตม็ ยศ (พล.ท.)

ช้นั ท่ี ๑ ประถมาภรณช์ ้างเผอื ก (ป.ช.)

ชน้ั ที่ ๑ ประถมาภรณช์ ้างเผือก ๑ สำรบั ประกอบดว้ ย
๑. ดวงตรา ด้านหน้าเป็นรูปช้างเผือกทรงเครื่องยืนแท่นอยู่บนพื้นทองในดอกบัวบาน กลีบลงยาสีแดง เกสรเงิน รอบนอก
มีกระจังเงิน ๘ ทิศ มีกระจังแทรกตามระหว่าง ด้านหลังเปลี่ยนรูปช้างเป็นอักษรพระปรมาภิไธยย่อ ม.ป.ร. ลงยาสีแดง
เบ้ืองบนมีพระมหามงกุฎทองมีรัศมี ห้อยกับแพรแถบขนาดกวา้ ง ๑๐ เซนติเมตร สีแดงริมเขียวใหญ่ มีริ้วเหลืองและนำ้ เงนิ
ขนาดใหญ่ควบคัน่ ทง้ั ๒ ขา้ ง สำหรับสะพายบา่ ขวาเฉียงลงทางซ้าย ดารา ด้านหนา้ มลี กั ษณะเช่นเดียวกับดวงตราแต่กระจัง
ยาวกว่า ดา้ นหลังเปน็ ทอง สำหรับประดับอกเสือ้ เบ้อื งซา้ ย
๒. ดารา และสายสะพายสำหรับพระราชทานสตรีนั้นจะมีขนาดย่อมกว่าบุรุษ นอกจากนี้ ยังมีเครื่องหมายประดับแพรแถบยอ่
และดุมเสือ้ มลี กั ษณะเปน็ รูปช้างเผือกทรงเครอ่ื งยืนแท่นอย่ใู นดอกบัวบาน กลบี ลงยาสแี ดงสลบั เขยี ว เกสรเงิน

๓๑

ตวั อยา่ งเคร่อื งแบบ คร่งึ ยศ (พล.ต., พ.อ. สาย ๑)

เครื่องแบบ คร่ึงยศ (พล.ต. พ.อ. สาย๑)

ชนั้ ท่ี ๑ ประถมาภรณ์มงกฎุ ไทย (ป.ม)

ชัน้ ที่ ๑ ประถมาภรณม์ งกฎุ ไทย (ป.ม.) ประกอบดว้ ย
๑. สายสะพาย เป็นแพรแถบขนาดกว้าง ๑๐ เซนติเมตร สนี ำ้ เงนิ รมิ เขยี ว มรี ิว้ เหลอื งร้ิวแดงขนาดใหญค่ ัน่ ท้งั สองขา้ ง สะพายบ่าขวาเฉียง
ลงบา่ ซา้ ย
๒. ดวงตรา เป็นรูปพระมหามงกุฎอยู่ในลายหว่านล้อมทอง พื้นลงยาสีน้ำเงินและสีแดง มีกระจังเงินใหญ่และเล็ก อย่างละสี่ทิศ มีรัศมี
ทองสลบั ตามระหว่าง ด้านหลังเปลยี่ นพระมหามงกุฎเปน็ อกั ษรพระปรมาภิไธยยอ่ "จ.ป.ร." เบื้องบนมจี ุลมงกฎุ
๓. ดารา เป็นรปู อยา่ งด้านหนา้ ดวงตรา ด้านหลังเปน็ ทอง และไมม่ ีจุลมงกฎุ ประดับท่ีอกเสอ้ื เบ้ืองซ้าย

๓๒

กรมสารบรรณทหารบก ได้กำหนดให้ โรงเรียนทหารสารบรรณ กรมสารบรรณทหารบก นำมาเปน็ สื่อการเรียน
การสอนให้กับนักเรียนหลักสูตรต่าง ๆ ของ โรงเรียนทหารสารบรรณ กรมสารบรรณทหารบก เพื่อให้นักเรียน
มีความรู้ ความเข้าใจเกี่ยวกับการแต่งกายโดยการประดับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ในแต่ละเครื่องแบบ , รู้จักชนิด
เคร่ืองราชอสิ ริยาภรณแ์ ต่ละตระกูล และให้ผู้ใชง้ านประเมินผลการใช้งานผา่ นลิ้งค์ https://forms.gle/BqaLdRivVhx5Lm2H7
เพ่ือให้ทราบว่าผู้ใช้งานมีความต้องการสิ่งใดเพิ่มเติม พร้อมกำหนดแนวทางการแก้ไข ปรับปรุง และพัฒนาตอ่ ไป

๓๓

เงินเพมิ่ พิเศษสำหรับการส้รู บ

เงินเพิ่มพิเศษสำหรับการสู้รบ (พ.ส.ร.) คือบำเหน็จพิเศษที่ได้รับเป็นเงินเพิ่มรายเดือน ให้กับผู้ที่
ได้ทำการสู้รบ หรือต่อสู้จนได้รับอันตราย หรือต่อสู้เป็นผลดี หรือปฏิบัติหน้าที่ในเวลาฉุกเฉินหรือ
ย่านอันตรายได้ผลสมความมุ่งหมายของทางราชการเป็นอย่างดี ซึ่งการได้รับ พ.ส.ร. จะต้องเป็นไปตาม
ระเบยี บและข้อบังคับท่กี ำหนด ปจั จุบันมหี ลกั เกณฑท์ ่ีใชใ้ นการพิจารณา ๒ หลักเกณฑ์ ดังน้ี

๑. การรับเงินเพิ่มพิเศษสำหรับการสู้รบ ตาม ระเบียบ บ.ท.ช. คือการได้รับ พ.ส.ร. ตาม ระเบียบสำนัก
นายกรัฐมนตรี ว่าด้วยบำเหนจ็ ความชอบ ค่าตอบแทนและการช่วยเหลอื เจ้าหน้าที่และประชาชนผูป้ ฏิบัติหน้าที่ราชการ
หรอื ชว่ ยเหลอื ราชการ เนื่องในการปอ้ งกนั อธปิ ไตยและรกั ษาความสงบเรียบร้อยของประเทศ พ.ศ. ๒๕๒๑

หลกั เกณฑ์
- การรับ พ.ส.ร. ตามระเบียบ บ.ท.ช. จะได้รับรวมกันแล้วไม่เกิน ๔ ครั้ง หากปฏิบัติหน้าที่เกินกว่า ๔ ครั้ง

ในครงั้ ที่เกนิ จะไม่พจิ ารณาใหไ้ ดร้ ับ พ.ส.ร.
- ผ้ปู ฏิบัตหิ น้าที่ราชการหรือช่วยเหลอื ราชการดว้ ยความเรียบร้อยในย่านอันตรายตามที่ คณะกรรมการพิจารณา

บำเหนจ็ ความชอบค่าทดแทนและการช่วยเหลอื (ก.บ.ท.ช.) กำหนด ตดิ ต่อกันไม่นอ้ ยกว่า ๖ เดอื น ใหไ้ ดร้ ับ พ.ส.ร. ๑ ข้ัน
- สำหรับทหารกองประจำการใหพ้ จิ ารณาไดร้ บั เปน็ เงินรางวัลสำหรับการส้รู บ ดงั น้ี
• ไดร้ ับ พ.ส.ร. ๔ ขัน้ ให้ไดร้ ับเงินรางวัลสำหรบั การสู้รบ ๔,๘๐๐ บาท
• ไดร้ บั พ.ส.ร. ๓ ขนั้ ให้ไดร้ ับเงินรางวัลสำหรบั การสรู้ บ ๓,๖๐๐ บาท
• ได้รบั พ.ส.ร. ๒ ขั้น ใหไ้ ด้รับเงินรางวัลสำหรับการสู้รบ ๒,๔๐๐ บาท
• ได้รับ พ.ส.ร. ๑ ขนั้ ใหไ้ ด้รบั เงนิ รางวัลสำหรับการสรู้ บ ๑,๒๐๐ บาท
เมื่อเข้ารับราชการ ให้ได้รับ พ.ส.ร. ตามสิทธิเดิม ในอัตรา ๑ ส่วน ใน ๑๒ ส่วน และให้ได้รับหลังวันที่มีสิทธิรับเงิน

สำหรับการสรู้ บไมน่ ้อยกว่า ๑ ปี
- การออกคำสงั่ พ.ส.ร. ใหอ้ อกคำสั่งมีผลตั้งแตว่ ันต้นปงี บประมาณถัดจากปงี บประมาณทปี่ ฏบิ ัตหิ น้าที่

๓๔

เสน้ ทางการอนุมตั ใิ ห้ได้ พ.ส.ร. ตามระเบียบ บ.ท.ช.

กอ.รมน. ๔ สว่ นหนา้ เสนอ ก.บ.ท.ช. ประชมุ /อนุมตั ิ
รายช่อื ขออนุมัติให้ได้รับ พ.ส.ร.

กพ.ทบ. หน่วยระดับกองพลหรือ
เทยี บเทา่ ออกคำสง่ั พ.ส.ร.
สบ.ทบ. ขออนุมตั ิออกคำสัง่ ในระดับชน้ั ประทวน
พ.ส.ร. ในระดบั ชนั้ สญั ญาบตั ร

ผบช. แจกจา่ ยสำเนาหน่วยที่เกี่ยวข้อง
ลงนามอนุมัติคำสัง่

๒. การรับเงินเพม่ิ พเิ ศษสำหรับการส้รู บ ตาม ขอ้ บงั คบั กห. คอื การได้รับ พ.ส.ร. ตามขอ้ บังคับกระทรวงกลาโหม
วา่ ด้วยการพจิ ารณาบำเหนจ็ พเิ ศษในเวลาเหตุฉุกเฉิน พ.ศ. ๒๕๒๙ และ แกไ้ ขเพิ่มเติม ฉบับท่ี ๕ พ.ศ. ๒๕๕๙

หลกั เกณฑ์

- ปฏิบตั หิ นา้ ท่ใี นเวลาเหตุฉุกเฉินไม่น้อยกว่า ๖ เดอื น หากยืดเย้อื เกนิ กว่า ๑๒ เดือน พิจารณาให้ได้รับ
พ.ส.ร. ทกุ ๆ รอบ ๑๒ เดือน แตถ่ ้าในรอบ ๑๒ เดือน ปฏิบัตหิ นา้ ที่ในเวลาเหตุฉุกเฉนิ หลายคร้งั ให้รวมพจิ ารณาครั้งเดียว
เมอื่ ครบรอบ ๑๒ เดือน ในแต่ละวงรอบพิจารณา

- ทำการสู้รบหรือต่อสู้จนได้รับเหรียญกล้าหาญ หรือได้รับอันตรายจากการสู้รบ พิจารณา พ.ส.ร.
ให้ไม่เกนิ ๔ ชน้ั

- ทำการสูร้ บในยา่ นอันตราย หรอื ได้รับบาดเจบ็ จากการกระทำของศัตรู พจิ ารณา พ.ส.ร. ใหไ้ ม่เกนิ ๓ ชั้น

- ปฏิบัติหน้าที่โดยต้องฝ่าอันตราย หรือใช้อาวุธกระทำกับศัตรูแต่ฝ่ายเดียว หรือได้รับอันตราย
จากอุบัตเิ หตจุ ากการปฏบิ ตั ิหน้าที่ พจิ ารณา พ.ส.ร. ใหไ้ มเ่ กิน ๒ ชัน้

- ปฏิบตั งิ านตามหน้าทดี่ ว้ ยความเรียบรอ้ ย พิจารณา พ.ส.ร. ให้ไม่เกิน ๑ ช้ัน

๓๕

- การรับ พ.ส.ร. ตามระเบียบ ข้อบังคับ กห. จะได้รับรวมกันแล้วไม่เกิน ๔ ครั้ง ในหนึ่งภารกิจ
หากปฏิบัติหน้าท่เี กินกวา่ ๔ คร้ัง ในคร้งั ทีเ่ กินสามารถขอรับ พ.ส.ร. เพิ่มได้ โดยใหย้ กเลิก พ.ส.ร. ครง้ั ทผ่ี า่ นมาท่ีมีจำนวน
เงนิ นอ้ ยท่สี ดุ

- การรับเงินรางวัลการสู้รบสำหรับทหารกองประจำการ ให้ได้รับเป็นจำนวน ๑๒ เท่า ของผลต่าง
ระหว่างอตั ราเงนิ เดอื นข้าราชการระดับ ป.๑ ชนั้ ๑ กับ ป.๑ ชนั้ ๒ เป็นเกณฑใ์ นการคำนวณเงิน

- การออกคำสั่ง พ.ส.ร. ให้ออกคำส่งั มีผลเม่ือครบระยะเวลา ๑๒ เดือน ของการปฏิบตั หิ นา้ ท่ี

เสน้ ทางการอนมุ ัติใหไ้ ด้ พ.ส.ร. ตามขอ้ บงั คบั กห.

ฝกพ.ศปก.ทบ. หน่วยระดับกองพลหรือ
ประชมุ /อนุมัติ เทยี บเทา่ ออกคำสัง่ พ.ส.ร.

สบ.ทบ. ขออนมุ ัติออกคำสั่ง ในระดับชัน้ ประทวน
พ.ส.ร. ในระดับชน้ั สัญญาบตั ร

ผบช. แจกจ่ายสำเนาหนว่ ย
ลงนามอนุมัติคำสง่ั ท่เี กี่ยวข้อง

ข้อแนะนำสำหรับข้าราชการท่เี กษยี ณอายรุ าชการหรอื ลาออกจากราชการ เมอ่ื มีคำสงั่ ให้ไดร้ ับ พ.ส.ร. เพ่มิ เติม
ดงั น้ี

- ให้นำคำส่ังที่ได้รับเพ่ิมเติมติดต่อเจ้าหน้าทีห่ น่วยท่ีขอรับบำเหน็จหรือบำนาญ เพ่อื ของให้คิดคำนวณการได้รับ
บำเหนจ็ หรือบำนาญใหม่

- ติดต่อหน่วยต้นสังกัดก่อนเกษียณอายุราชการหรือลาออกจากราชการเพื่อทำเรื่องเบิกจ่ายเงินค้างจ่าย
ในส่วนทไ่ี ดร้ บั พ.ส.ร. เพ่ิมเตมิ

๓๖

ประวตั ริ ับราชการ

เมื่อก้าวเข้ามารับราชการเป็นข้าราชการทหารแล้วนั้น กำลังพลทุกนายจะได้รับซึ่งสิทธิกำลังพล
อันเป็นผลท่ีจะได้รับจากทางราชการ เนื่องมาจากการปฏิบัติหน้าที่ เพื่อเป็นขวัญและกำลังใจ ให้กำลังพล
ได้ตระหนักถึงภาระหน้าที่ความรับผิดชอบ ที่หากเราตั้งใจประพฤติปฏิบัติตนประกอบคุณงามความดีแล้ว
ย่อมได้รับผลตอบแทนอนั นำมาซงึ่ เกียรติยศและความภาคภูมิใจ ท้ังในขณะปฏิบตั ิหนา้ ท่ี ออกจากราชการ ทุพพลภาพ
หรอื เสียชีวติ ซ่ึงสิทธนิ ั้นไมเ่ พียงเกิดแกต่ นเองเท่านน้ั แตย่ งั รวมถงึ ทายาทอกี ด้วย ซ่ึงการทกี่ ำลงั พลจะไดม้ าซ่ึงสทิ ธิ
ต่างๆ อันพึงมีพึงได้นั้น ต้องมีการตรวจสอบคุณสมบัติผ่านเอกสารหลักฐานเสียก่อน ว่าถูกต้องครบถ้วน
ตามหลักเกณฑ์ในการได้รับสิทธิหรือไม่ ดังนั้น เอกสารสำคัญยิ่ง ที่จะช่วยบันทึกและรวมรวมเอกสารหลักฐาน
ท่เี ก่ียวข้องเอาไวน้ ้นั ไดแ้ ก่ “ประวตั ริ บั ราชการ”

ประวัติรับราชการ หรือ “แบบ ทบ.๑๐๑-๐๑๐” มีลักษณะเป็นปกเอกสารสีน้ำตาล สันปกสีเขียว
ขนาด ๒๓ x ๓๕ ซม. ซึ่งภายในประกอบด้วยแบบ ทบ.๑๐๐-๐๑๐-๑ จำนวน ๙ แผ่น ๑๔ หน้า สำหรับบันทึก
ข้อมูล ๒๙ รายการ

๓๗

ความสำคัญของประวตั ริ ับราชการ

ประวัติรับราชการเป็นเอกสารลับ โดยเป็นเอกสารประจำตัวข้าราชการที่บันทึกข้อมูลต่าง ๆ
ตามหลกั ฐานทที่ างราชการกำหนด ตง้ั แตบ่ รรจเุ ขา้ รับราชการ ระหว่างรับราชการจนเกษียณอายุ ออกจากราชการ
จนเสียชีวิต ข้อมูลที่บันทึกไว้ จะถูกนำไปใช้เป็นหลักฐานในการดำเนินการด้านสิทธิกำลังพลในเรื่องต่าง ๆ
หากประวัตถิ ูกต้องและสมบูรณ์ ก็สามารถดำเนินการขอรับสิทธิได้อยา่ งรวดเรว็

ความสำคญั ของประวตั ริ บั ราชการ

ขณะประจำการ

- ปรบั ยา้ ยตำแหนง่ , ขอพระราชทานยศทหาร
- ขอบำเหนจ็ ประจำปี และเงินเพมิ่ พิเศษต่าง ๆ
- ขอพระราชทานเคร่ืองราชอิสริยาภรณ์
- การลาอุปสมบท, การแต่งต้ังราชองรกั ษ์เวร
- การแตง่ ตง้ั นายทหารพิเศษ และดำรงตำแหน่งทางวิชาการ
- ช้ปี ระวัตผิ ู้ท่ขี อออกจากราชการ,เกษยี ณอายุ
- การรบั รองราชการทพั เพื่อขอรับสทิ ธิตา่ ง ๆ เชน่ การขอคะแนนเพ่มิ ในการสอบเขา้
- การตรวจสอบข้อมลู ตา่ ง ๆ
เป็นต้น

ออกจากราชการ

ใชใ้ นการขอรบั เบย้ี หวดั บำเหนจ็ บำนาญ

ทุพลภาพ หรอื เสยี ชวี ติ

ใช้ในการขอรบั บำนาญพเิ ศษ บำเหนจ็ ตกทอด

๓๘

การเก็บรกั ษาประวตั ริ บั ราชการ

ตามระเบยี บกองทัพบก วา่ ดว้ ยประวตั ิ พ.ศ.๒๕๓๙ กำหนดให้

ข้าราชการช้นั สญั ญาบตั ร กรมสารบรรณทหารบก หน่วยเกบ็ ประวัติ
มปี ระวัติรบั ราชการ ๑ ชุด
จำนวน ๒ ชุด
กรณสี งั กัดหนว่ ยสว่ นกลาง/ส่วนการศกึ ษา
ขา้ ราชการตำ่ กวา่ ชั้นสญั ญาบตั ร กองธรุ การหรือกองการกำลังพลของหน่วย ๑ ชดุ
มปี ระวตั ริ ับราชการ
จำนวน ๑ ชุด หรือ

กรณสี งั กดั หน่วยส่วนภูมภิ าค
แผนกประวตั ิบำเหนจ็ และบำนาญ มณฑลทหารบก

พ้ืนท่ที ห่ี น่วยต้นสังกัดตัง้ อยู่ ๑ ชดุ

การตรวจสอบประวตั ริ บั ราชการ

ตามระเบียบฯ กำหนดให้กำลังพลตรวจสอบประวัติฯ ของตนเองไม่น้อยกว่า ปีละ ๑ คร้ัง ที่หน่วยเก็บ
ประวัตฯิ ทต่ี น้ สังกดั ของตนเอง และในระยะเวลา ๑ ปี หน่วยทม่ี หี น้าทเี่ กบ็ รกั ษาประวัติฯ ต้องนำประวัตฯิ ของนายทหาร
ชั้นสัญญาบัตรมาตรวจสอบกับฉบับที่กรมสารบรรณทหารบกเก็บรักษาไว้ใหถ้ ูกตอ้ งตรงกนั โดย กรมสารบรรณทหารบก
จะเปน็ ผู้กำหนดห้วงเวลาในการเดนิ ทางไปตรวจสอบ

๓๙

ในการตรวจประวตั ิฯ กำลังพลมักใหค้ วามสำคัญกับข้อมูลและเอกสารท่ีมีความจำเป็นในการขอรับเบ้ียหวัด
บำเหน็จ บำนาญ เช่น บัญชีรับรองเวลาราชการเป็นทวีคูณ, คำสั่งบำเหน็จประจำปี หรือ คำสั่งแต่งตั้งยศ แต่สิทธิ
ที่ทางราชการมอบให้นั้น ไม่เพียงแต่เกิดกับข้าราชการเท่านั้น แต่ยังรวมไปถึงทายาทอีกด้วย ดังนั้น ไม่เพียงแต่ต้อง
รักษาสทิ ธิของตวั เอง แต่ต้องรักษาสทิ ธขิ องทายาทด้วยเชน่ กัน

ยกตวั อย่างเช่น พ.ท. ประเสริฐ มีทายาทดงั นี้
- บิดา คือ นายสกุ ิจ
- มารดา คือ นางปรานี (เสยี ชีวติ )
- ภรรยาคนแรก คือ นางนภิ า (จดทะเบยี นหยา่ )
- ภรรยาคนท่สี อง คอื นางเรณู (จดทะเบยี นสมรส)
- บุตร ๒ คน คอื ด.ช. ภมู ิใจ และ ด.ญ. พอใจ

เอกสารหลกั ฐานสว่ นบุคคลที่ พ.อ. ประเสริฐ จะตอ้ งนำมาประกอบประวัตริ บั ราชการ ได้แก่
- สำเนาทะเบยี นบ้านของ พ.ท. ประเสรฐิ , บิดา, มารดา, ภรรยา และบตุ ร
- สำเนาทะเบียนสมรสของ นายสกุ ิจ กับนางปรานี
- สำเนามรณบัตรของ นางปรานี
- สำเนาทะเบียนหย่าของ พ.ท. ประเสรฐิ กบั นางนภิ า
- สำเนาทะเบยี นสมรสของ พ.ท. ประเสรฐิ กับนางเรณู
- สำเนาสตู บิ ัตรของ ด.ช. ภมู ิใจ และ ด.ญ. พอใจ

เม่ือกำลังพลออกจากราชการ

ประวตั ริ บั ราชการจะถกู ส่งไปจัดเกบ็ ตามประเภทข้าราชการ ดังนี้

ขา้ ราชการสญั ญาบตั รช้ันยศพลตรีขนึ้ ไป แผนกทะเบียนพล กองจัดการ กรมเสมียนตรา

ข้าราชการสัญญาบัตรชั้นยศร้อยตรี – พันเอก กองประวัตแิ ละบำเหนจ็ บำนาญ
(รวมทั้งผู้ที่ได้รับพระราชทานยศเป็นพลตรี กรมสารบรรณทหารบก
กรณีลาออกตามโครงการเกษียณอายุราชการ
กอ่ นกำหนด)

ขา้ ราชการต่ำกว่าชนั้ สัญญาบัตร แผนกประวตั บิ ำเหน็จและบำนาญ
มณฑลทหารบก

ตามทร่ี ะบุไว้ในคำส่ังให้ออกจากราชการ

ข้าราชการช้ันสัญญาบตั รหญิง กองประวัติและบำเหน็จบำนาญ
และตำ่ กว่าช้นั สัญญาบัตรหญงิ กรมสารบรรณทหารบก

๔๐

เงินชว่ ยพเิ ศษ

เงนิ ชว่ ยพิเศษ คอื เงนิ ทีท่ างราชการมอบให้ ในกรณที ี่ขา้ ราชการถึงแกค่ วามตาย จ่ายเป็นเงินจำนวน ๓ เท่า
ของเงนิ บำนาญเตม็ เดอื น ในเดอื นท่ีถึงแก่ความตาย โดยการไดร้ ับเงนิ ช่วยพิเศษนนั้ จะดูที่ “หนังสอื แสดงเจตนาเงนิ ช่วย
พิเศษกรณขี ้าราชการถงึ แกค่ วามตาย” เป็นสำคัญ โดยจ่ายใหแ้ กบ่ ุคคลตามลำดับ ดงั นี้

๑. ให้จ่ายแก่บุคคลซึ่งผู้ตายแสดงเจตนาระบุให้เป็นผู้มีสิทธิได้รับเงินช่วยพิเศษไว้เป็นหนังสือ
ย่ืนต่อสว่ นราชการเจา้ สงั กัดตามแบบท่ีกระทรวงการคลงั กำหนด

๒. กรณีไม่ได้แสดงเจตนาไว้ หรือบุคคลที่ได้แสดงเจตนาไว้ได้ถึงแก่ความตายไปก่อนผู้แสดงเจตนา
หรือถึงแกค่ วามตายไปกอ่ นทจ่ี ะมีการจ่ายเงินช่วยพเิ ศษ ใหจ้ ่ายให้แก่บคุ คลตามลำดบั ดงั นี้

(๑) คู่สมรส
(๒) บุตร
(๓) บิดา – มารดา

ข้อควรระวงั ในการทำหนังสือแสดงเจตนาระบุตวั ผรู้ ับเงนิ ช่วยพิเศษ
กรณีข้าราชการถงึ แกค่ วามตาย

๑. ให้มอบหนังสือแสดงเจตนาระบุตัวผู้รับเงินช่วยพิเศษไว้ ณ ส่วนราชการที่ตนสังกัดเพื่อเก็บไว้ใน
สมุดประวัติ โดยต้องมาดำเนินการติดต่อด้วยตนเอง และลงลายมือชื่อให้ครบถ้วน ทั้งผู้แสดงเจตนาและเจ้าหน้าที่
เพอื่ ความถกู ตอ้ งสมบรู ณ์

๒. ระบุชื่อผู้รับเงินช่วยพิเศษแต่เพียงรายเดียว หากมีการเปลี่ยนแปลงตัวผู้รับเงินช่วยพิเศษในภายหลัง
ให้ทำหนังสือแสดงเจตนาระบุตัวผู้รับเงินช่วยพิเศษฉบับใหม่แทนฉบับเดิม ตามแบบที่กระทรวงการคลังกำหนด และ
ให้แนบฉบบั เดิมไวด้ ้วย

๓. การขูดลบ ตก เติม หรือการแก้ไขเปล่ียนแปลงอย่างอื่นในหนังสือแสดงเจตนาระบตุ วั ผรู้ ับเงินช่วยพิเศษ
ใหล้ งลายมอื ชอ่ื กำกบั ไว้

ภาพการดำเนนิ การทำหนังสอื แสดงเจตนาฯ ณ กองประวตั ิและบำเหนจ็ บำนาญ กรมสารบรรณทหารบก

ภาพการดำเนนิ การทำหนังสอื แสดงเจตนาฯ นอกสถานท่ี กรณีขา้ ราชการบำนาญเปน็ ผปู้ ่วยไมส่ ามารถเดินมาเองได้

๔๑

สิทธิของข้าราชการทหารเมื่อเกษียณอายรุ าชการ

ข้าราชการทหารเมือ่ เกษียณอายุราชการ โดยไม่มีความผิดจะมีสทิ ธไิ ดร้ บั เงนิ
จากทางราชการ ดงั น้ี

๑. เงนิ บำเหนจ็ บำนาญ อยา่ งใดอยา่ งหนงึ่ แล้วแตก่ รณี
๒. บำนาญพเิ ศษเหตทุ พุ พลภาพ (กรณีสงเคราะหร์ บั ราชการตอ่ ฯ)
๓. เงินออมทรัพย์
๔. เงนิ ก้อนจากกองทุนบำเหน็จบำนาญขา้ ราชการ (กบข.) กรณีที่เปน็ สมาชกิ กองทุนบำเหนจ็ บำนาญขา้ ราชการ (กบข.)
๕. เงนิ บำเหน็จดำรงชพี กรณที มี่ ีสิทธริ ับบำนาญ
๖. เงนิ ช่วยเหลอื ค่าเลา่ เรยี นบตุ ร (ถ้ามี) เวน้ บตุ รบญุ ธรรม
7. เงนิ ค่ารักษาพยาบาลของตนเอง, บดิ า, มารดา, ภรยิ า และบตุ รที่ยังไมบ่ รรลุนิตภิ าวะ

1 บำเหน็จ บำนาญปกติ

ผู้มีสิทธิในบำเหน็จบำนาญปกติ ตาม พ.ร.บ. บำเหน็จบำนาญข้าราชการ พ.ศ. ๒๔๙๔ จะต้องเป็น ผู้ที่ออกจาก
ราชการ ดว้ ยเหตุ ๔ เหตดุ ังน้ี

๑. เหตุทดแทน ได้แก่ผู้ที่ทางราชการให้ออกจากราชการเพราะเลิกหรือ ยุบตำแหน่ง กองหนุนมีเบี้ยหวัดย้ายประเภท
ใหอ้ อกโดยไม่มคี วามผดิ เชน่ ลาปว่ ย เกินกำหนด ๙๐ วนั

๒. เหตุทุพพลภาพ ได้แก่ ผู้ที่ลาออกหรือทางราชการให้ออกเพราะเจ็บป่วยทุพพลภาพซึ่งแพทย์ที่ทางราชการรับรอง
ได้ตรวจ และลงความเห็นว่าไมส่ ามารถรับราชการในตำแหน่งหนา้ ทซ่ี งึ่ ปฏิบตั อิ ย่นู น้ั ต่อไปได้

๓. เหตสุ ูงอายุ ไดแ้ ก่ ผู้ท่ีลาออกจากราชการ และมีอายคุ รบ ๕๐ ปบี ริบูรณ์ หรือผทู้ ีเ่ กษยี ณอายรุ าชการ
๔. เหตรุ บั ราชการนาน ไดแ้ ก่ ผู้ทีท่ างราชการใหอ้ อกมเี วลาราชการ ตั้งแต่ ๒๔ ปี ๖ เดือนขนึ้ ไป

๔๒

ตารางแสดงสิทธิของขา้ ราชการทีอ่ อกจากราชการ

เหตุ บำเหนจ็ บำนาญ

เหตุทดแทน มเี วลาราชการ มเี วลาราชการ
(ทางราชการใหอ้ อกมิใช่ลาออกเอง) ๑ ถงึ ๙ ปี ๙ ปี ๖ เดือนขึ้นไป
๑. ยบุ เลิกตำแหนง่
๒. ให้ออกโดยไม่มีความผดิ มีเวลาราชการ มเี วลาราชการ
๓. ขา้ ราชการการเมอื งพ้นตำแหนง่ ๑ ถงึ ๙ ปี ๙ ปี ๖ เดอื นขึน้ ไป
๔. กองหนุนมีเบยี้ หวดั ย้ายประเภท
มีเวลาราชการ มีเวลาราชการ
เหตทุ พุ พลภาพ ๑ ถงึ ๙ ปี ๙ ปี ๖ เดือนขน้ึ ไป
๑. ปลดออก
๒. ลาออก มีเวลาราชการ
๒๔ ปี ๖ เดอื นขน้ึ ไป
เหตสุ ูงอายุ
๑. เกษียณฯ (ใหอ้ อก)
๒. อายคุ รบ ๕๐ ปีแลว้ ลาออก

เหตรุ ับราชการนาน
- ลาออก

วิธีคำนวณบำเหนจ็ บำนาญ

การคำนวณบำเหนจ็ บำนาญ แบง่ ออกเป็น ๒ แบบ คอื
๑. ผู้ทเ่ี ปน็ สมาชกิ กองทนุ บำเหน็จบำนาญข้าราชการ (กบข.)
บำเหนจ็ = เงนิ เดือนเดือนสดุ ทา้ ยXเวลาราชการ (เศษเดือนเศษวันเปน็ จดุ ทศนิยม)
บำนาญ = เงนิ เดอื นเฉลี่ย ๖๐ เดอื นXเวลาราชการ (เศษเดอื นเศษวนั เปน็ จดุ ทศนิยม)

๕๐
**ทั้งนี้ บำนาญตอ้ งไม่เกนิ ๗๐ % ของเงินเดือนเฉลย่ี ๖๐ เดือนสดุ ทา้ ย**

๒. ผู้ทไ่ี ม่ได้เป็นสมาชกิ กองทนุ บำเหน็จบำนาญข้าราชการ (กบข.)
บำเหนจ็ = เงินเดอื นเดือนสดุ ทา้ ย X จำนวนปีเวลาราชการ
บำนาญ = เงนิ เดือนเดือนสดุ ทา้ ย X จำนวนปเี วลาราชการ

๕๐
** ทงั้ น้ี บำนาญต้องไม่เกินเงินเดอื นเดอื นสุดท้าย**

๔๓

บำนาญพเิ ศษเหตทุ ุพพลภาพ

จ่ายให้แกข่ ้าราชการซ่งึ ไดร้ บั อันตรายจากการปฏบิ ตั หิ น้าที่จนพิการหรือปว่ ยเจบ็ และแพทยท์ ่ีทางราชการ
รับรองได้ตรวจแล้วลงความเหน็ วา่ ทพุ พลภาพจนไมส่ ามารถรบั ราชการได้อกี โดยมีเกณฑ์การคำนวณ ดังนี้

๓๐ ถึง ๓๕ X เงนิ เดือนเดือนสุดทา้ ย (เงินเดือนทปี่ ูนบำเหน็จพิเศษแลว้ )
๕๐

บำเหนจ็ ดำรงชีพ ผมู้ สี ทิ ธิขอรบั บำเหนจ็ ดำรงชพี

บำเหน็จดำรงชีพ หมายถึง เงนิ ทจี่ ่ายให้แก่ผูร้ ับบำนาญปกติและ ๑. เป็นผู้รับบำนาญที่พ้นจากราชการ
หรือ บำนาญพิเศษเหตุทพุ พลภาพ เพ่ือการดำรงชพี ในขณะที่มี เพราะเกษียณอายุราชการประจำปี หรือตาม
ชีวิตอยู่ โดยนำบำเหน็จตกทอดมาจ่ายก่อนในอัตรา ๑๕ เท่า โครงการเกษยี ณอายรุ าชการก่อนกำหนด ลาออก
ของบำนาญรายเดือนท่ีได้รับ แตไ่ ม่เกิน ๕๐๐,๐๐๐ บาท จากราชการ ทางราชการสง่ั ใหอ้ อกจากราชการ

๒. ได้รับบำนาญปกติ และหรือ บำนาญ
พเิ ศษเหตทุ ุพพลภาพ

๓. ไม่เป็นข้าราชการซึ่งออกจากราชการ
หรือผู้รับบำนาญที่มีกรณีหรือต้องหาว่ากระทำ
ความผิดวินัยหรืออาญาก่อนออกจากราชการ
แต่กรณีหรือคดียังไม่ถึงที่สุด (แม้ได้ทำสัญญา
คำ้ ประกันเพื่อขอรับบำนาญปกติไว้แลว้ ก็ตาม)

การขอรบั บำเหนจ็ ดำรงชพี
๑. ผู้รบั บำนาญจะขอรับบำเหน็จดำรงชีพหรอื ไม่กไ็ ด้
๒. การขอรับบำเหนจ็ ดำรงชีพ

๒.๑ ครั้งที่ ๑ ขอรับเมื่ออายุต่ำกว่า ๖๕ ปีบริบูรณ์ โดยจะขอรับพร้อมกับบำนาญ
ณ ต้นสังกัดก่อนลาออกหรือเกษียณอายุราชการก็ได้ กรณีขอรับภายหลังให้ไปติดต่อ
ณ หน่วยเบกิ จ่ายบำนาญ รบั ได้ไมเ่ กนิ ๒๐๐,๐๐๐ บาท

๒.๒ คร้งั ท่ี ๒ ขอรบั เมือ่ อายุครบ ๖๕ ปบี รบิ รู ณ์ แตไ่ มถ่ งึ ๗๐ ปีบรบิ รู ณ์ ให้ไปติดต่อ
ณ หนว่ ยเบกิ จา่ ยบำนาญ รับไดอ้ กี ตามสิทธิ แต่รวมกับครงั้ ท่ี ๑ แล้วไมเ่ กนิ ๔๐๐,๐๐๐ บาท

๒.๓ ครั้งท่ี ๓ ขอรับเมื่ออายุครบ ๗๐ ปีบริบูรณ์ขึ้นไป ให้ไปตดิ ตอ่ ณ หน่วยเบิกจา่ ย
บำนาญ รบั ได้อีกตามสทิ ธิ แต่รวมกับครง้ั ที่ ๑ และ ๒ แลว้ ไมเ่ กิน ๕๐๐,๐๐๐ บาท