หนังสือธรรมะรักษาใจ

ค�ำ น�ำ

ช่วงนี้กระแสรักสุขภาพมีความนิยมมาก ผู้คนเลยหันมา
ออกกำ� ลงั กายเพือ่ รกั ษาสุขภาพทีด่ ีกนั เพราะกลัวเจบ็ ปว่ ย หลายคนพอ
ออกก�ำลังกาย ทานอาหารดี แต่ก็ยังเจ็บป่วย และก็สงสัยกันว่าท�ำไม
ดูแลตัวเองขนาดน้ีแล้วยังเจ็บป่วยอยู่อีก การเจ็บไข้ได้ป่วยนั้นมีหลาย
ปัจจัย หนึ่งนั้นแน่นอนคือร่างกายเรา ร่างกายที่เสื่อมโทรมไปตามอายุ
กท็ ำ� ใหเ้ ราปว่ ยได้ อกี ปจั จยั คอื สภาพแวดลอ้ ม ถา้ เราเอาตวั เองไปอยู่ที่มี
เชอื้ โรค มคี วามสกปรกเยอะ กแ็ นน่ อนทจี่ ะมคี วามเสยี่ งสงู ทจี่ ะเจบ็ ปว่ ย
มากกวา่ คนอนื่ ปจั จยั สดุ ทา้ ยทส่ี ำ� คญั ทส่ี ดุ คอื ความเครยี ด ความเครยี ด
ท�ำให้เกิดโรคได้หลายโรคและจะท�ำให้โรคท่ีมีอยู่มีอาการหนักขึ้นได้
วันนี้ผู้จัดท�ำจะขอน�ำเสนอการรักษาใจ เป็นแนวทางเลือกอีกทางเพ่ือ
ให้ท่านผ้อู ่านมีสขุ ภาพกายและใจทีด่ ี

การรักษาใจน้ัน ลดความเส่ียงในการป่วยของผู้ท่ียังไม่ป่วย
และเม่ือผู้ท่ีป่วยอยู่แล้วรักษาใจไม่ให้ป่วยตาม ก็สามารถยอมรับท่ีจะ
อยรู่ ว่ มกบั ความปว่ ยได้ หรอื รสู้ กึ วา่ การปว่ ยเปน็ เรอื่ งธรรรมดาทำ� ใหโ้ ฟกสั
เรอ่ื งปว่ ยนอ้ ยลง และในบางทา่ นการรกั ษาใจอาจจะทำ� ใหอ้ าการทเี่ จบ็ ปว่ ย
อยดู่ ขี นึ้ มาไดเ้ ลยทเี ดยี ว ความปว่ ยความชราไมม่ ใี ครหา้ มไดแ้ ตเ่ ราสามารถ
เรียนรเู้ พอื่ ไมใ่ หใ้ จเราป่วยได้ หลายๆ ท่านกค็ งเคยรูส้ กึ ว่าใจเรายงั เปน็
วัยรุ่นยังไม่แก่เท่าร่างกาย มีแต่ร่างกายท่ีแก่ไป ดังนั้นจึงมีค�ำว่าอายุ
เป็นเพียงตัวเลข เช่นเดียวกันเราสามารถรักษาไม่ให้ใจเราป่วยได้และ
สามารถทำ� ไดต้ ลอดทง้ั เมอื่ ยามปว่ ยและไมป่ ว่ ย ผจู้ ดั ทำ� นำ� ๔ ทางเลอื ก
ทจ่ี ะรกั ษาใจได้มาเสนอผอู้ า่ นในหนังสอื เล่มน้ี

2

1. เรยี นรูแ้ ละเข้าใจธรรมชาตจิ ากการศกึ ษาพุทธวจนะ

2. สวดมนตแ์ ผส่ ว่ นกุศลเพือ่ ให้ใจสงบนิ่ง
3. เจรญิ มรรค เพอื่ ใหใ้ จอยกู่ บั ปจั จบุ นั เบกิ บาน คลายทกุ ข ์
4. รกั ษาใจผปู้ ว่ ยดว้ ยการใชห้ ลกั การดแู ลแบบประคบั ประคอง
หรือ Palliative care น�ำเสนอโดยโครงการเยือนเย็น

ผู้เขียนหวังว่าท่านผู้อ่านจะได้ประโยชน์จากหนังสือเล่มน้ี
ไม่มากก็น้อย

วรพัชร วชิ ยาภัย
ผจู้ ัดทำ�

*เนอื้ หาเปน็ เนอ้ื หาทม่ี อี ยแู่ ลว้ ทงั้ สนิ้ ผจู้ ดั ทำ� เปน็ เพยี งผรู้ วบรวม
และนำ� เสนอใหมเ่ ท่านั้น

3

สารบญั

1. เรียนรแู้ ละเขา้ ใจธรรมชาตจิ ากการศกึ ษาพุทธวจนะ

พุทธวจนะ ๖

โอวาทธรรม... หลวงปู่สมิ พุทธาจาโร ๔๓

๒. สวดมนต์และแผส่ ่วนกุศลเพ่ือใหใ้ จสงบน่ิง

การสวดมนต์รักษาโรคภยั ได้อย่างไร? ๔๔

วิธีสวดและบทสวด ๔๕

๓.การเจรญิ มรรค เพ่ือใหใ้ จอยูก่ บั ปจั จุบนั เบิกบาน คลายทุกข ์

มรรคมีองค์ ๘ ๖๔

อรยิ สัจ 4 ๖๗

ทกุ ขจ์ ากโรคภัย แกไ้ ดด้ ว้ ยบุญ ๖๘

4. รกั ษาใจผู้ป่วยดว้ ยการใช้หลกั การ Palliative care ๗๐
โดยโครงการเยอื นเย็น

๕. Living Will Template ๗๕
ภาษาไทย ๘๒
English version

4



6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

17

18

19

20

21

22

23

24

25

26

27

28

29

30

31

32

33

34

35

36

37

38

39

40

41

ภาพยนต์เรื่อง พุทธศาสดา ฉบับเต็ม

พุทธศาสดา ฉบับย่อ

ติดตามพระพุทธรรมจาก
หลวงพอ่ ไพโรจน์ อภปิ ญุ โญ

42

“เปน็ ธรรมดาที่สงั ขารร่างกายของเรา จะตอ้ งเดินไปสู่
ความเสื่อมความสลาย แม้จะป้องกนั แกไ้ ขอย่างไรกเ็ ปน็
แต่ยืดเวลาออกไปเทา่ นนั้ ที่จะหา้ มไม่ให้แก่ ไม่ให้เจบ็
ไมใ่ หต้ ายเลยนัน้ ไม่ได้ ฉะนั้น จึงใหม้ งุ่ เอาจิตเปน็ ส�ำคญั คอื
บ�ำรงุ รกั ษารา่ งกายพอประมาณ แต่บ�ำรุงจิตให้มากๆ เป็น
การหาสาระจากสิง่ ที่ไมเ่ ปน็ แกน่ สารนั้นๆ ให้มากทสี่ ุดทีจ่ ะ
ท�ำได้ คือ ให้เร่งรัดบ�ำเพ็ญกุศลเต็มสติก�ำลัง ท้ังทาน ศีล
ภาวนา แม้ร่างกายจะแก่ จะแตก จะตาย ก็ไม่วิตกกังวล

เพราะสมบัติดๆี มีไว้ เตรยี มไว้แลว้ ”
(โอวาทธรรม ... หลวงปสู่ มิ พุทธาจาโร)

43

การสวดมนตร์ ักษาโรคภัยได้อยา่ งไร?

“การสวดมนต์” เป็นเคร่ืองช่วยเหนี่ยวน�ำท�ำให้เกิดสมาธิ ซ่ึง
ผสู้ วดตอ้ งจดจอ่ อยกู่ บั เสยี งสวด เมอื่ จติ ใจสงบ อาการของกายกจ็ ะสงบ
ตาม เมอ่ื รา่ งกายเขา้ สสู่ มาธจิ ะหลงั่ สารทช่ี ว่ ยกระตนุ้ ใหร้ ะบบตา่ งๆ ทำ� งาน
เป็นปกติร่างกายและจิตใจที่มีการผ่อนคลายท�ำให้เกิดภูมิต้านทาน
อาการปว่ ยก็จะดขี น้ึ ซึ่งการสวดมนตบ์ �ำบดั ท�ำได้หลายแบบ ไดแ้ ก่
1. การสวดมนต์ด้วยตัวเอง เป็นวิธีการท่ีดีที่สุด ซ่ึงต้องท่อง
บทสวดมนตต์ า่ งๆ ดว้ ยปากของเราเอง สวดใหเ้ กดิ เสยี งดงั ใหต้ วั เองไดย้ นิ
เพื่อเหน่ียวน�ำให้เกิดสมาธิ โดยหามุมสงบเพ่ือให้เกิดความผ่อนคลาย
และเกิดความศรัทธา
2. การฟงั ผอู้ น่ื สวดมนต์ การฟงั เสยี งพระสวดมนต์ หรอื ผนู้ ำ� สวด
หากผูส้ วดมสี มาธิ เสียงสวดนน้ั จะนุ่ม ทุม้ ท�ำใหเ้ กิดคลน่ื ทีช่ ว่ ยเยียวยา
ผู้ฟังได้ แต่หากผู้สวดไม่มีสมาธิ ไม่มีความเมตตา จะไม่ช่วยเยียวยา
อาการป่วยแลว้ กลบั ท�ำใหผ้ ้ฟู ังร้สู กึ แย่ลง
3. การสวดมนตใ์ หผ้ อู้ นื่ คลนื่ สวดมนต์ เปน็ คลน่ื บวก เกดิ จาก
จิตใจทดี่ งี ามเพอื่ เจรญิ จิตภาวนา ปรารถนาดที ต่ี อ้ งการใหค้ นๆ น้นั หาย
จากอาการป่วย

สรปุ การสวดมนตจ์ งึ กลายเปน็ อบุ ายกลวธิ ี ทจี่ ะทำ� ใหจ้ ติ สงบ โรค
ทเี่ ปน็ มากกก็ ลายเปน็ นอ้ ย หรอื ทจ่ี ะหายยากกห็ ายงา่ ยขนึ้ ยงิ่ ถา้ หากว่า
มกี ำ� ลงั ใจทด่ี กี ไ็ มเ่ พยี งแตใ่ หโ้ รคบรรเทา แตอ่ าจจะชว่ ยรกั ษาโรคใหห้ าย
ไปดว้ ย

44

วิธสี วด

สวดและปฏบิ ัติ ตามลำ� ดับ จากหนา้ ๔๕- ๖๑

บทบูชาพระรตั นตรยั

อิมนิ า สักกาเรนะ พุทธัง อะภปิ ชู ะยามิ
อมิ นิ า สักกาเรนะ ธมั มงั อะภปิ ูชะยามิ
อิมินา สักกาเรนะ สงั ฆัง อะภิปชู ะยามิ

บทกราบพระรตั นตรัย

อะระหัง สัมมาสัมพุทโธ ภะคะวา พุทธัง ภะคะวันตัง
อภิวาเทมิ (กราบ)

สะวากขาโต ภะคะวะตา ธมั โม ธัมมงั นะมัสสามิ (กราบ)

สุปะฏปิ นั โน ภะคะวะโต สาวะกะสังโฆ สงั ฆัง นะมามิ
(กราบ)

45

บทนมสั การพระรัตนตรัย

นะโมตัสสะ ภะคะวะโต อะระหะโต สัมมาสัมพุทธัสสะ
(สวด 3 จบ)

บทขอขมาพระรตั นตรยั

วนั ทามิ พทุ ธงั , สัพพัง เมโทสัง, ขะมะ ถะเม ภนั เต,
วนั ทามิ ธัมมัง, สัพพัง เมโทสัง, ขะมะ ถะเม ภันเต,
วันทามิ สังฆัง, สพั พัง เมโทสงั , ขะมะ ถะเม ภนั เต.

บทไตรสรณคมน์

พทุ ธงั สะระณงั คจั ฉามิ
ธมั มัง สะระณงั คจั ฉามิ
สงั ฆัง สะระณงั คจั ฉามิ
ทตุ ยิ ัมปี พทุ ธงั สะระณงั คัจฉามิ
ทตุ ยิ มั ปี ธัมมัง สะระณงั คัจฉามิ
ทตุ ิยมั ปี สงั ฆัง สะระณงั คจั ฉามิ
ตะตยิ ัมปี พทุ ธัง สะระณงั คัจฉามิ
ตะติยมั ปี ธมั มัง สะระณัง คจั ฉามิ
ตะตยิ มั สังฆัง สะระณงั คจั ฉามิ

46

บทถวายพรพระ (อิติปิโสฯ)

อิติปิ โส ภะคะวา อะระหงั สมั มาสมั พุทโธ วชิ ชาจะระณะ
สัมปันโน สุคะโต โลกะวทิ ู อะนตุ ตะโร ปรุ สิ ะทมั มะสาระถิ

สัตถา เทวะมะนุสสานัง พทุ โธ ภะคะวาติ
(พทุ ธคณุ )

สวากขาโต ภะคะวะตา ธัมโม สันทิฏฐโิ ก อะกาลิโก
เอหปิ ัสสิโก โอปะนะยโิ ก ปจั จตั ตัง เวทติ ัพโพ
วิญญหีติ (อ่านว่า วิญญูฮตี ิ)
(ธรรมคณุ )

สุปะฏิปันโน ภะคะวะโต สาวะกะสังโฆ อุชุปะฏปิ ันโน
ภะคะวะโต สาวะกะลังโฆ ญายะปะฏิปันโน ภะคะวะโต
สาวะกะสงั โฆ สามีจปิ ะฏปิ ันโน ภะคะวะโต สาวะกะสงั โฆ
ยะทิทัง จตั ตาริ ปรุ สิ ะยคุ านิ อฏั ฐะ ปรุ สิ ะปุคคะลา เอสะ
ภะคะวะโต สาวะกะสงั โฆ อาหุเนยโย ปาหเุ นยโย ทักขเิ ณยโย
อัญชะลีกะระณีโย อะนุตตะรงั ปุญญกั เขตตงั โลกสั สาติ

(สังฆคุณ)

47

บทชยั มงคลคาถา (พาหงุ ฯ)

บทพาหุงฯ-มหากาฯ พุทธมนตแ์ ห่งชยั ชนะทกุ ประการ
พน้ จากภยนั ตรายทัง้ ปวง

พาหงุ สะหัสสะมะภินมิ มติ ะสาวุธันตัง ครีเมขะลงั
อุทิตะโฆระสะเสนะมารงั ทานาทธิ มั มะวิธนิ า ชิตะวา
มุนินโท ตนั เตชะสา ภะวะตุ เม* ชะยะมังคะลานิ

มาราตเิ รกะมะภยิ ชุ ฌติ ะสพั พะรตั ตงิ โฆรมั ปะนาฬะวะกะ
มักขะมะถัทธะยกั ขงั ขนั ตีสุทันตะวิธินา ชิตะวา มนุ ินโท
ตันเตชะสา ภะวะตุ เม* ชะยะมังคะลานิ

นาฬาคริ งิ คะชะวะรงั อะตมิ ตั ตะภตู งั ทาวคั คจิ กั กะมะสะนวี ะ
สทุ ารณุ นั ตงั เมตตัมพุเสกะวิธินา ชิตะวา มุนนิ โท
ตันเตชะสา ภะวะตุ เม* ชะยะมังคะลานิ

อกุ ขติ ตะขคั คะมะตหิ ตั ถะ สทุ ารณุ นั ตงั ธาวนั ตโิ ยชะนะปะถงั
คลุ มิ าละวนั ตงั อทิ ธีภสิ งั ขะตะมะโน ชิตะวา มนุ นิ โท
ตนั เตชะสา ภะวะตุ เม* ชะยะมังคะลานิ

กัตตวานะ กัฏฐะมทุ ะรงั อวิ ะ คพั ภนิ ยี า จิญจายะ
ทุฏฐะวะจะนงั ชะนะกายะมัชเฌ สันเตนะ โสมะวธิ ินา
ชติ ะวา มุนนิ โท ตันเตชะสา ภะวะตุ เม* ชะยะมงั คะลานิ

48

สัจจงั วิหายะ มะตสิ จั จะกะวาทะเกตุง
วาทาภโิ รปติ ะมะนัง อะตอิ นั ธะภูตงั ปัญญาปะทปี ะชะลโิ ต
ชิตะวา มุนนิ โท ตันเตชะสา ภะวะตุ เม* ชะยะมังคะลานิ
นนั โทปะนนั ทะภชุ ะคงั วพิ ธุ ัง มะหทิ ธิง ปุตเตนะ
เถระภชุ ะเคนะ ทะมาปะยนั โต อทิ ธปู ะเทสะ วธิ นิ า ชติ ะวา
มุนินโท ตันเตชะสา ภะวะตุ เม* ชะยะมงั คะลานิ
ทคุ คาหะทฏิ ฐภิ ุชะเคนะ สุทฏั ฐะหัตถงั พรัหมัง
(อา่ นว่า พรมั มงั ) วิสุทธชิ ุติมิทธิพะกาภธิ านงั
ญาณาคะเทนะ วธิ ินา ชติ ะวา มุนนิ โท ตนั เตชะสา
ภะวะตุ เม* ชะยะมังคะลานิ
เอตาปี พุทธะชะยะมงั คะละอฏั ฐะคาถาโย
วาจะโน ทินะทิเน สะระเต มะตนั ที หติ วานะ เนกะวิวธิ านิ
จุปทั ทะวานิ โมกขัง สขุ ัง อะธคิ ะเมยยะ นะโร สะปญั โญ
(* ถา้ สวดใหค้ นอนื่ ใหเ้ ปลยี่ นจากคำ� วา่ เม เป็น เต)

49