SKOR A SPM (Chemistry) Penerbitan Pelangi Sdn Bhd

Question Answer Mark
Soalan Jawapan Markah

2. (a) Able to state any one of the above correctly 1
Boleh menyatakan mana-mana satu di atas dengan betul
(b)
No response given or wrong response 0
Tiada jawapan diberi atau jawapan yang salah

Able to state all the voltmeter readings accurately 3
with unit
Boleh menyatakan semua bacaan voltmeter dengan
tepat dengan unit

Zinc and copper / Zink dan kuprum : 3.6 V
X and copper / X dan kuprum : 2.6 V
Y and copper / Y dan kuprum : 2.0 V
Z and copper / Z dan kuprum : 1.0 V

Able to state all the voltmeter readings accurately 2
without unit // Able to state any three readings
correctly with unit
Boleh menyatakan semua bacaan voltmeter dengan
tepat tanpa unit / Boleh menyatakan mana-mana tiga
bacaan dengan betul dengan unit

Able to state any two readings correctly without unit 1
Boleh menyatakan mana-mana dua bacaan dengan betul
tanpa unit

No response given or wrong response 0
Tiada jawapan diberi atau jawapan yang salah

Able to construct a table to record the voltmeter reading 3
for each pair of metals accurately
Boleh membina satu jadual untuk mencatatkan bacaan
voltmeter bagi setiap pasangan logam dengan tepat

Sample answer / Contoh jawapan   Chemistry SPM  Answers

Metal pair Voltmeter
Pasangan logam reading (V)

Bacaan
voltmeter (V)

Zinc and copper / Zink dan kuprum 3.6
X and copper / X dan kuprum 2.6
Y and copper / Y dan kuprum 2.0
Z and copper / Z dan kuprum 1.0

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. Question Answer Mark
Soalan Jawapan Markah
(c)
Able to construct a table to record the voltmeter 2
(d) readings without unit for each pair of metals
Boleh membina satu jadual untuk mencatatkan bacaan
voltmeter tanpa unit bagi setiap pasangan logam

Able to construct a table to record any two voltmeter 1
readings without unit
Boleh membina satu jadual untuk mencatatkan mana-
mana dua bacaan voltmeter tanpa unit

No response given or wrong response 0
Tiada jawapan diberi atau jawapan yang salah

Able to classify the cations and anions in copper(II) 3
sulphate solution correctly
Boleh mengelaskan kation dan anion dalam larutan
kuprum(II) sulfat dengan betul

Sample answer / Contoh jawapan
Cations: Cu2+, H+
Kation

A12 Anions: SO42–, OH–
Anion

Able to classify three ions in copper(II)sulphate solution 2
correctly
Boleh mengelaskan tiga ion dalam larutan kuprum(II)
sulfat dengan betul

Able to classify one cation or one anion correctly 1
Boleh mengelaskan satu kation atau satu anion dengan
betul

No response given or wrong response 0
Tiada jawapan diberi atau jawapan yang salah

Able to state the relationship between the number of 3
days and mass of zinc electrode correctly
Boleh menyatakan hubungan antara bilangan hari dengan
jisim elektrod zink dengan betul

Sample answer / Contoh jawapan
The mass of zinc electrode decreases with the number

of days.
Jisim elektrod zink berkurang dengan bilangan hari.

Question Answer Mark   Chemistry SPM  Answers
Soalan Jawapan Markah

3. (a) Able to state the relationship between the number of 2
days and mass of zinc electrode less correctly
Boleh menyatakan hubungan antara bilangan hari dengan
jisim elektrod zink dengan kurang betul

Sample answer / Contoh jawapan
The mass of zinc electrode decreases.
Jisim elektrod zink berkurang.

Able to state the idea of relationship 1
Boleh menyatakan idea hubungan

No response given or wrong response 0
Tiada jawapan diberi atau jawapan yang salah

Able to state the problem statement by relating to the 3
following two information correctly:
Boleh menyatakan pernyataan masalah dengan
munghubungkaitkan dua maklumat berikut:
1. Role of water / Peranan air
2. Properties of alkali / Sifat-sifat alkali

Sample answer / Contoh jawapan
Is water needed for an alkali to show its alkaline

properties?
Adakah air diperlukan untuk alkali menunjukkan sifat alkali?

Able to state the aim of the experiment 2
Boleh menyatakan tujuan eksperimen

Sample answer / Contoh jawapan
To investigate the role of water in showing the

properties of alkali
Untuk mengkaji peranan air dalam menunjukkan sifat alkali

Able to give the idea of problem statement 1
Boleh memberi idea pernyataan masalah

Sample answer / Contoh jawapan
To investigate the effect of water on alkali
Untuk mengkaji kesan air ke atas alkali

No response given or wrong response 0
Tiada jawapan diberi atau jawapan yang salah

Question Answer Mark
Soalan Jawapan Markah
(b)
Able to state all the three variables correctly 3
(c) Boleh menyatakan semua tiga pemboleh ubah dengan
betul

Sample answer / Contoh jawapan
Manipulated variable: Type of solvent // Water and

tetrachloromethane (or any suitable organic solvent)
Pemboleh ubah dimanipulasikan: Jenis pelarut // Air dan
tetraklorometana (atau mana-mana pelarut organik yang
sesuai)

Responding variable: Change in the colour of red
litmus paper
Pemboleh ubah bergerak balas: Perubahan warna kertas
litmus merah

Fixed variable: Type of alkali // Ammonia
Pemboleh ubah yang dimalarkan: Jenis alkali // Ammonia

Able to state any two of the above correctly 2
Boleh menyatakan mana-mana dua di atas dengan betul

A13 Able to state any one of the above correctly 1
Boleh menyatakan mana-mana satu di atas dengan betul

No response given or wrong response 0
Tiada jawapan diberi atau jawapan yang salah

Able to state the relationship correctly between the 3
manipulated variable and the responding variable with
direction
Boleh menyatakan hubungan antara pemboleh ubah
dimanipulasikan dengan pemboleh ubah bergerak balas
dengan berarah

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. Sample answer / Contoh jawapan
When water is added, alkali/ammonia can show its

alkaline properties.
Apabila air ditambah, alkali/ammonia dapat menunjukkan
sifat alkalinya.

Able to state the relationship between the manipulated 2
variable and the responding variable less correctly and
without direction
Boleh menyatakan hubungan antara pemboleh ubah
dimanipulasikan dengan pemboleh ubah bergerak balas
dengan kurang betul dan tidak berarah

Question Answer Mark
Soalan Jawapan Markah
(d)
Sample answer / Contoh jawapan
Alkali/ammonia shows its alkaline properties with the

presence of water.
Alkali/ammonia dapat menunjukkan sifat alkalinya dengan
kehadiran air.

Able to state the idea of hypothesis 1
Boleh menyatakan idea hipotesis

Sample answer / Contoh jawapan
Water affects the properties of alkali/ammonia.
Air memberi kesan ke atas sifat-sifat alkali/ammonia.

No response given or wrong response 0
Tiada jawapan diberi atau jawapan yang salah

Able to give a complete list of materials and apparatus 3
Boleh memberi senarai bahan dan radas yang lengkap

Sample answer / Contoh jawapan
Apparatus: Test-tubes, droppers, test-tube rack
Radas: Tabung uji, penitis, rak tabung uji

Materials: Glacial ammonia, tetrachloromethane,
distilled water, red litmus paper
Bahan: Ammonia glasial, tetraklorometana, air suling,
kertas litmus merah

Able to give the list of materials and apparatus 2
Boleh memberi senarai bahan dan radas

Sample answer / Contoh jawapan   Chemistry SPM  Answers
Apparatus: Test-tubes, droppers
Radas: Tabung uji, penitis

Materials: Ammonia, tetrachloromethane, water, red
litmus paper
Bahan: Ammonia, tetraklorometana, air, kertas litmus merah

Able to give a list of basic materials and apparatus 1
Boleh memberi senarai bahan dan radas asas

Sample answer / Contoh jawapan
Apparatus: Any suitable container
Radas: Bekas yang sesuai

Materials: Ammonia, tetrachloromethane, water, litmus
paper
Bahan: Ammonia, tetraklorometana, air, kertas litmus

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. Question Answer Mark
Soalan Jawapan Markah
(e) No response given or wrong response
Tiada jawapan diberi atau jawapan yang salah 0
(f)
Able to state the following 6 steps: 3
Boleh menyatakan 6 langkah berikut:

A14 Sample answer / Contoh jawapan:
1. Two test-tubes are labelled as A and B and placed

in a test tube rack.
Dua tabung uji dilabel sebagai A dan B dan diletakkan

dalam rak tabung uji.
2. 5 cm3 of glacial ammonia is placed into each test

tube using a dropper.
5 cm3 ammonia glasial dimasukkan ke dalam setiap

tabung uji dengan menggunakan penitis.
3. 2 cm3 of distilled water is added in test tube A.
2 cm3 air suling dimasukkan ke dalam tabung uji A.
4. 2 cm3 of tetrachloromethane is added in test tube B.
2 cm3 tetraklorometana dimasukkan ke dalam tabung

uji B.
5. A dry red litmus paper is put in each test tube.
Kertas litmus merah yang kering dimasukkan ke dalam

setiap tabung uji.
6. Any changes are recorded.
Perubahan dicatakan.

Able to state steps 2, 3, 4, 5 2
Boleh menyatakan langkah 2, 3, 4, 5 1
Able to state steps 2, 3, 5
Boleh menyatakan langkah 2, 3, 5

No response given or wrong response 0
Tiada jawapan diberi atau jawapan yang salah

Able to exhibit the tabulation of data that includes the 2
following information:
Boleh menunjukkan penjadualan data yang mengandungi
maklumat berikut:

1. (MV) Manipulated variable – Test tube // Solvent
Pemboleh ubah dimanipulasikan – Tabung uji // Pelarut
2. Examples of solvents // Test tube
Contoh larutan // Tabung uji
3. (RV) Responding variable – Observation
Pemboleh ubah bergerak balas – Pemerhatian

Question Answer Mark   Chemistry SPM  Answers
Soalan Jawapan Markah
Sample answer / Contoh jawapan:

Test-tube // Solvent Observation
Tabung uji // Pelarut Pemerhatian

A / Water
A / Air

B / Tetrachloromethane
B / Tetraklorometana

Able to exhibit the tabulation of data less correctly 1
Boleh menunjukkan penjadualan data dengan kurang betul

Sample answer / Contoh jawapan

Test-tube // Solvent Observation
Tabung uji // Pelarut Pemerhatian

No response given or wrong response 0
Tiada jawapan diberi atau jawapan yang salah

KERTAS MODEL SPM 2

Paper 1 / Kertas 1

1. B (Students should remember the historical development of the atomic
model)
(Pelajar perlu ingat sejarah perkembangan model atom)

2. B (CH2)5
3. D Elements from Group 18 are inert gases.

Unsur daripada Kumpulan 18 adalah gas lengai.

4. A An ionic bond is formed from the reaction between a metal atom and a
non-metal atom.
Ikatan ion terbentuk daripada tindak balas antara atom logam dengan atom
bukan logam.

W = 2.1 = metal / logam
X = 2.6 = non-metal / bukan logam

5. A Fermentation of glucose forms an alcohol and carbon dioxide gas.
Penapaian glukosa menghasilkan alkohol dan gas karbon dioksida.

6. C The compound is a covalent compound. Covalent compounds are formed
from sharing of electrons.
Sebatian tersebut ialah sebatian kovalen. Sebatian kovalen terbentuk
daripada perkongsian elektron.

7. B H2SO4 → H+ + SO42–

H2O → H+ + OH–

Anions are inoengnaetgivaetifi.oMnsa.kaH,einoncen,etghaetifneiaglaahtivSeOi4o2–ndsaanreOHS–O. 42– and OH–.
Anion ialah

8. D AgCl is an insoluble salt.
AgCl ialah garam tak terlarutkan.

A15 9. D Atom X has 7 valence electrons, indicating Group 17. Atom X has 3
shells occupied with electrons, indicating Period 3.
Atom X mempunyai tujuh elektron valens, menunjukkan Kumpulan 17. Atom
X mempunyai 3 petala yang mempunyai elektrons, menunjukkan Kala 3.

10. D OH– ion gives the alkaline property while H+ ion gives the acidic property.
Ion OH– memberikan sifat alkali manakala ion H+ memberikan sifat asid.

11. A NaOH solution is a strong alkali while NH3 solution is a weak alkali.
Both HCl and CiaHla3hCaOlkOalHi kauraet acids.
Larutan NaOH manakala larutan NH3 ialah alkali lemah.
Kedua-dua HCl dan CH3COOH ialah asid.

12. D PPbbCCll22 is an insoluble salt.
ialah garam tak terlarutkan.
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
13. A MMgg((OOHH))22 formed is a white solid. putih.
yang terhasil ialah pepejal

14. C Increase in the concentration of solution causes the particles per unit
volume to increase.

Kinetic energy is affected by temperature, activation energy is affected by
catalyst used and total surface area is affected by size of reactant.
Semakin tinggi kepekatan sesuatu larutan, semakin banyak bilangan zarah
bahan tindak balas per unit isi padu.

Tenaga kinetik dipengaruhi oleh suhu, tenaga pengaktifan dipengaruhi oleh
mangkin manakala jumlah luas permukaan dipengaruhi oleh saiz bahan
tindak balas.

15. B An alkene reacts with steam at high temperature and pressure to form an
alcohol.
Alkena bertindak balas dengan stim pada suhu dan tekanan tinggi untuk
menghasilkan alkohol.

16. D The ions that are attracted to the anode are chloride ions and hydroxide
ions. As the solution used is dilute, the ion that will be discharged at the

anode and undergo oxidation is hydroxide ion.
Ion yang tertarik ke anod ialah ion klorida dan ion hidroksida. Disebabkan
larutan yang digunakan ialah larutan cair, maka ion yang akan ternyahcas
pada anod dan mengalami pengoksidaan ialah ion hidroksida.

17. D The distance between Mg and Cu in the electrochemical series is the
furthest compared to other metal pairs.
Jarak di antara Mg dan Cu dalam siri elektrokimia adalah paling jauh
berbanding pasangan logam yang lain.

18. B (Students should remember the types, examples and functions of food
additives)
(Pelajar perlu ingat jenis, contoh dan fungsi bahan tambah makanan)

19. D (Students should remember alloys and their components)
(Pelajar perlu ingat aloi dan komponennya)

20. D Formation of magnesium carbonate as a precipitate is an endothermic
reaction.
Penghasilan magnesium karbonat sebagai mendakan ialah tindak balas
endotermik.

21. C The correct pairs for others:
Pasangan yang betul bagi yang lain:

Homologous series Functional group   Chemistry SPM  Answers
Siri homolog Kumpulan berfungsi

Alkane –C–C–
Alkana

Alkene –C=C–
Alkena

Carboxylic acid –COOH
Asid karboksilik

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 22. D The reaction is an endothermic reaction. Heat is absorbed from the
surrounding and causes the temperature to decrease.
Tindak balas tersebut ialah tindak balas endotermik. Haba diserap daripada
persekitaran dan menyebabkan suhu menurun.

23. A The proton number is 6. Hence, the electron arrangement for atom C is
2.4.
Nombor proton ialah 6. Maka, susunan electron bagi atom C ialah 2.4.

24. D Ethanol undergoes oxidation from the reaction with acidified K2Cr2O7 to
form ethanoic acid.
Etanol mengalami pengoksidaan daripada tindak balas dengan K2Cr2O7
berasid untuk membentuk asid etanoik.

25. A The distance between Al and Ag in the electrochemical series is the
furthest compared to other pairs of metals.
Jarak di antara Al dan Ag dalam siri elektrokimia adalah paling jauh berbanding
pasangan logam yang lain.

A16 26. D Magnesium is more electropositive than iron.
Hence, magnesium undergoes oxidation reaction.

Magnesium lebih elektropositif berbanding ferum.
Maka, magnesium mengalami proses pengoksidaan.

27. C The electron arrangement for atom S is 2.6. Hence, atom S is located in
Group 16.
Susunan elektron bagi atom S ialah 2.6. Maka, atom S terletak dalam
Kumpulan 16.

28. B (Students should remember the functions of preservatives in food
additives)
(Pelajar perlu ingat fungsi pengawet dalam bahan tambah makanan)

29. A CH3COOH = 2(12) + 4(1) + 2(16) = 60
Mg(OH)2 = 24 + 2(16) + 2(1) = 58
Al2O3 = 2(27) + 3 (16) = 102
Zn(NO3)2 = 65 + 2(14) + 6(16) = 189

30. B Refluxing method is one of the methods for ethanol to undergo oxidation
to form ethanoic acid.
Kaedah refluks ialah salah satu kaedah untuk etanol mengalami pengoksidaan
untuk membentuk asid etanoik.

31. D ∆H with negative sign indicates the reaction is an exothermic reaction.
57 J of heat is released to the surrounding and causes the temperature

to rise.
∆H dengan tanda negatif menunjukkan tindak balas tersebut ialah tindak
balas eksotermik. 57 J haba dibebaskan ke persekitaran dan menyebabkan
suhu meningkat.

32. C Oxidation / Pengoksidaan: Potassium iodide / Kalium iodida   Chemistry SPM  Answers
2I– → I2 + 2e–

The oxidation number of iodine increases from -1 to 0. Hence, potassium
iodide is a reducing agent.
Nombor pengoksidaan bagi iodin meningkat daripada -1 kepada 0. Maka,
kalium iodida ialah agen penurunan.

Reduction / Penurunan: Chlorine water / Air klorin
Cl2 + 2e– → 2Cl–

The oxidation number of chlorine decreases from 0 to –1. Hence, chlorine
water is an oxidising agent.
Nombor pengoksidaan bagi klorin menurun daripada 0 kepada –1. Maka, air
klorin ialah agen pengoksidaan.

33. B (Students should remember the observations for cation test)
(Pelajar perlu ingat pemerhatian bagi ujian kation)

34. B Number of moles of SO2 = 0.26 = 0.012 mol
Bilangan mol SO2 22.4

Mass SoOf 2S O2 = 0.012 × [32 + 2(16)]
Jisim = 0.768 g

35. B Element CH O
Unsur

Mass 40 6.7 53.3
Jisim

Number of moles 40 = 3.33 6.7 = 6.7 53.3 = 3.33
Bilangan mol (mol) 12 1 16
Ratio of moles
Nisbah mol 3.33 = 1 6.7 = 2 3.33 = 1
Simplest ratio of moles 3.33 3.33 3.33
Nisbah mol teringkas
1 2 1

Empirical formula: CH2O
Formula empirik

To determine the molecular formula:
Untuk menentukan formula molekul:

[CH2O]n = 180
[12 + 2(1) + 16]n = 180

30n = 180

n = 6

Hence / Maka, [CH2O]6 = C6H12O6

36. C Insoluble salts must be prepared from the reaction between two soluble salts.
Garam tak terlarutkan mestilah disediakan melalui tindak balas antara dua
garam terlarutkan.

Na2SO4 + Ba(NO3)2 → BaSO4 + 2NaNO3

37. C (Students must master the concept of formation of chemical formulae
and balancing chemical equations)
(Pelajar perlu menguasai konsep pembentukan formula kimia dan
penyeimbangan persamaan kimia)

38. C II and III have same number of carbon and hydrogen atoms.
II dan III mempunyai bilangan atom karbon dan hidrogen yang sama.

39. A Zinc is located higher than copper in the electrochemical series. Hence,
zinc is the negative terminal. Copper(II) ion in copper(II) sulphate solution

accepts the electrons to form copper atom.
Zink terletak lebih tinggi daripada kuprum dalam siri elektrokimia. Maka, zink
ialah terminal negatif. Ion kuprum(II) dalam larutan kuprum(II) sulfat menerima
elektron untuk membentuk atom kuprum.

A17 40. A Tetrachloromethane is an organic solvent. HCl gas ionises only in water
to form hydrogen ions.
Tetraklorometana ialah pelarut organik. Gas HCl hanya mengion dalam air
untuk membentuk ion hidrogen.

41. B Zinc is located higher than copper in the electrochemical series. Hence,
zinc will undergo oxidation to form zinc ion and will become thinner.
Zink lebih tinggi daripada kuprum dalam siri elektrokimia. Maka, zink akan
mengalami pengoksidaan dan membentuk ion zink dan akan menjadi nipis.

42. B NaOH + HCl → NaCl + H2O

Number of moles of NaOH = 0.5 × 50 = 0.025 mol
Bilangan mol NaOH 1000

1 mol of NaOH reacts with 1 mol of HCl
1 mol NaOH bertindak balas dengan 1 mol HCl

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 0.025 mol of NaOH reacts with 0.025 mol of HCl
0.025 mol NaOH bertindak balas dengan 0.025 mol HCl

Volume of HCl / Isi padu HCl = 0.025 × 1000 = 25 cm3
1

43. C Number of moles of CuCO3 = [64 + 7.44 3(16)] = 0.06 mol
Bilangan mol CuCO3 12 +

1 mol Couf CCOu3CmOe3npgrhoadsuilckeasn 1 mol CofOC2 O2
1 mol 1 mol

0.06 mol Couf CCOu3CmOe3npgrhoadsuilckeasn 0.06 mol CoOf 2CO2
0.06 mol 0.06 mol

Volume of CO2 / Isi padu CO2 = 0.06 × 24 = 1.44 dm3
1

44. C 2,4-dimethylhexan-2-ol
2,4-dimetilheksan-2-ol

H The longest chain consists
& of 6 carbon atoms

H!C!H Rantai terpanjang
&& mengandungi 6 atom karbon
H H H H
& & & & Hydroxyl group is located
at C-2
H!C!C!C!C!C!H
& & & & & Kumpulan hidroksil terletak
H & H OH H pada C-2

H!C!H

&

H!C!H
&

H

Branches are located at C-2 and C-4
Cabang terletak pada C-2 dan C-4

(80 – 35)
45. C (120 – 60)
= 0.75 cm3 s–1

46. A Curve II produces the same total volume of gas, indicating the number of
moles is the same as in curve I. Curve II has lower initial rate of reaction

indicating the factor used is lower / less (lower surface area).
Lengukung II menghasilkan jumlah isi padu gas yang sama, menunjukkan
bilangan mol yang sama dengan lengkung I. Lengkung II mempunyai kadar
tindak balas awal yang lebih rendah menandakan faktor yang digunakan
adalah lebih rendah / kurang (luas permukaan yang rendah).

47. C 4K + O2 → 2K2O

Number of moles of O2 = 12 = 0.5 mol
Bilangan mol O2 24

1 mol of Om2enpgrohadsuiclkeasn 2 mol oKf2OK2O
1 mol O2 2 mol
  Chemistry SPM  Answers
0.5 mol of mOe2 npgrhoadsuiclkeasn 1.0 mol Kof2OK2O
0.5 mol O2 1.0 mol

Mass Ko2fOK 2O = 1 × [2(39) + 16]
Jisim = 94 g

48. B Number of moles of AgNO3 = 0.5 × 100 = 0.05 mol
Bilangan mol AgNO3 1000

1 mol of silver displaced releases 105 kJ of heat.
1 mol argentum yang disesarkan membebaskan 105 kJ haba.

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 0.05 mol of silver displaced releases 5.25 kJ = 5250 J of heat.
0.05 mol argentum yang disesarkan membebaskan 5.25 kJ = 5250 J haba.

H = mcθ

5250 J = 100 × 4.2 × θ
θ = 12.5°C


49. A Y2SO4 → 2Y+ + SO42–
therefore / oleh itu,

Y+ NO3–

1 1
YNO3

50. A MnO4–
Mn + 4(–2) = –1
Mn= –1 + 8
Mn = +7

Paper 2 / Kertas 2

A18 Section A / Bahagian A

Question Answer Mark
Soalan Jawapan Markah

1. (a) (i) The total number of protons in the nucleus of an atom. 1
Jumlah bilangan proton di dalam nukleus sesuatu atom.

(ii) 8 1

(b) (i) 2.8.1 1

(ii) 2

11 protons + 12 neutrons

11 proton + 12 neutron

(iii) Group 1, Period 3 2
(c) Kumpulan 1, Kala 3 2
1. M and N // P and Q
M dan N // P dan Q

Question Answer Mark   Chemistry SPM  Answers
Soalan Jawapan Markah

2. (a) 2. Atom M and atom N have the same proton number 9
(b) but different nucleon numbers. // Atom M and atom
(c) N have the same number of protons but different
(d) (i) number of neutrons.
(ii)
(iii) Atom M dan atom N mempunyai bilangan proton yang
sama tetapi bilangan neutron yang berbeza. // Atom
M and atom N mempunyai nombor proton yang sama
tetapi nombor nukleon yang berbeza.

Or / Atau
Atom P and atom Q have the same proton number

but different nucleon number. // Atom P and atom
Q have the same number of protons but different
number of neutrons.
Atom P and atom Q mempunyai bilangan proton yang
sama tetapi bilangan neutron yang berbeza. // Atom
P and atom Q mempunyai nombor proton yang sama
tetapi nombor nukleon yang berbeza.

Total / Jumlah

A formula that shows the actual number of atoms of each 1
element that is present in a molecule of a compound.
Formula yang menunjukkan bilangan sebenar atom bagi
setiap unsur yang terdapat dalam satu molekul sebatian.

Molecular formula: C3H7COOH / C4H8O2 1
Formula molekul 1

Empirical formula: C2H4O
Formula empirik

The numbers of carbon atoms, oxygen atoms and 1
hydrogen atoms are higher in the molecular formula.
Bilangan atom karbon, oksigen dan hidrogen lebih banyak
dalam formula molekul.

Zn + 2C3H7COOH → (C3H7COO)2Zn + H2 2
1
1 mol of Zn reacts with 2 mol of C3H7COOH to produce
1 mol of (bCe3rHtin7CdaOkOb)a2Zlans and 1 mol of 1CH3m2H. o7Cl HO2O. H 1
1 mol Zn dengan 2 mol untuk
menghasilkan 1 mol (C3H7COO)2Zn dan

Zinc solid reacts with butanoic acid to form aqueous
zinc butanoate and hydrogen gas.
Pepejal zink bertindak balas dengan asid butanoik untuk
menghasilkan zink butanoat akueus dan gas hidrogen.

Question Answer Mark
Soalan Jawapan Markah

(iv) C3H7COOH
= 3(12) + 7(1) + 12 + 2(16) + 1
= 88 1
9
Total / Jumlah 1

3. (a) Electrolytic cell
Sel elektrolisis

(b) Cu2+, H+ 1

(c) (i) Remains the same 1
Kekal sama

A19 (ii) 1. The concentration of copper(II) ion remains the 2
same.
(d) 1
(e) Kepekatan ion kuprum(II) kekal sama. 1
2. The rate of copper atoms ionise to form copper(II) 1

ions at the anode is equal to the rate of copper(II)
ions discharged to form copper atoms at the
cathode.
Kadar atom kuprum mengion menjadi ion kuprum(II)
pada anod adalah sama dengan kadar ion kuprum(II)
menyahcas menjadi atom kuprum pada katod.

X: Becomes thinner / Menjadi nipis
Y: Brown solid is deposited / Pepejal perang terenap

Cu → Cu2+ + 2e–

(f) 2

A

Copper Iron spoon

Kuprum Sudu besi

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. Copper(II) nitrate
solution

Larutan kuprum(II)
nitrat

Diagram / Diagram – 1 Total / Jumlah 10
Label / Label – 1 1
4. (a) Positively charged ion
Ion yang bercas positif

Question Answer Mark
Soalan Jawapan Markah
(b) (i)
(ii) Lead(II) sulphate 1
(iii) Plumbum(II) sulfat

(c) Pb2+ + SO42– → PbSO4 1
(d) 1
1 mol SoOf S42–Om42e– npgrhoadsuilckeasn 1 mol PofbSPObS4 O4 1
5. (a) 1 mol 1 mol
(b)
(c) 0.05 mol SoOf 4S2–Om42e–npgrhoadsuilckeasn 0.05 mol Pobf SPOb4SO4
0.05 mol 0.05 mol

Mass of PbSO4 / Jisim PbSO4
= 0.05 × 303
= 15.15 g

Zn2+ ion and Al3+ ion 2
Ion Zn2+ dan ion Al3+

1. Pour 2 cm3 of solution of Fe3+ ion into a test tube. 3
Tuangkan 2 cm3 larutan ion Fe3+ ke dalam tabung uji.
10
2. Add a few drops of NaOH solution until excess. 1
Tambahkan beberapa titik larutan NaOH sehingga

berlebihan.

3. Brown precipitate insoluble in excess NaOH solution

is formed.
Mendakan perang yang tidak larut dalam NaOH

berlebihan terhasil.
Or / Atau

1. Pour 2 cm3 of solution of Fe3+ ion into a test tube.
Tuangkan 2 cm3 larutan ion Fe3+ ke dalam tabung uji.

2. Add a few drops of potassium hexacyanoferrate(II)

solution until excess. kalium
Tambahkan beberapa titik larutan

heksasianoferat(II) sehingga berlebihan.

3. A dark blue precipitate is formed.   Chemistry SPM  Answers
Mendakan biru tua terhasil.

Total / Jumlah

Drawn on the diagram, from A to B
Lukis pada rajah, dari A ke B

To allow the movement of ions through it 1
Membenarkan pergerakan ion melaluinya

The galvanometer’s pointer deflects 1
Jarum galvanometer bergerak

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. Question Answer Mark
Soalan Jawapan Markah
(d) (i)
(ii) 2I– → I2 + 2e– 1
(iii) Colourless solution turns brown. 1
Larutan tidak berwarna bertukar menjadi perang.
(e)
1. Draw the solution out and pour into a test tube. 3
(f) Keluarkan larutan itu dan masukkan ke dalam satu
6. (a)
tabung uji.
(b) (i) 2. Add a few drops of starch solution.
(ii) Tambahkan beberapa titik larutan kanji.
3. The solution changes from brown to dark blue.
Larutan berubah warna daripada perang kepada biru

tua.

2I– + Br2 → I2 + 2Br– 2
• Ionic equation – 1
Persamaan ion

• Balancing – 1
Keseimbangan

A20 0 to –1 1
11
Total / Jumlah

To reduce heat loss to the surrounding 1
Mengurangkan haba yang terbebas ke persekitaran

H = (100 + 100) × 4.2 × 6 1
= 5040 J

Number of moles of AgNO3 = 1.0 × 100 = 0.1 mol
Bilangan mol AgNO3 1000

Number of moles of NaCl = 1.0 × 100 = 0.1 mol
Bilangan mol NaCl 1000

Number of moles of AgCl = 0.1 mol 1
Bilangan mol AgCl

0.1 mol of AgCl formed releases 5040 J of heat
0.1 mol AgCl yang terbentuk membebaskan 5040 J haba

1 mol AgCl formed releases
1 mol AgCl yang terbentuk membebaskan

= (5040 × 1 ) J = 50 400 J of heat / haba 1
0.1 1

ΔH = –50.4 kJ mol–1

Question Answer Mark   Chemistry SPM  Answers
Soalan Jawapan Markah
(c) Exothermic reaction / Tindak balas eksotermik
(d) 1
Energy 2

Tenaga

AgNO3 + NaCI

ΔH = –50.4 kJ mol–1
AgCI + NaNO3

(e) (i) Same / ΔH = –50.4 kJ mol–1 1
(ii) 2
1. Numbers of moles are the same
Bilangan mol sama 11
2. Only Ag+ ion and Cl– ion are involved to produce the

precipitate
Hanya ion Ag+ dan ion Cl– terlibat dalam penghasilan

mendakan

Total / Jumlah

Section B / Bahagian B

Question Answer Mark
Soalan Jawapan Markah

7. (a) 1. The electron arrangement of atom X is 2.1. 5
Susunan elektron bagi atom X ialah 2.1
(b) (i) 2. X is located in Group 1.
X terletak dalam Kumpulan 1.
3. Atom X has 1 valence electron.
Atom X mempunyai 1 elektron valens.
4. X is located in Period 2.
X terletak dalam Kala 2.
5. Atom X has 2 shells occupied with electrons.
Atom X mempunyai dua petala yang dipenuhi dengan

elektron.

2X + 2H2O → 2XOH + H2 // 2Li + 2H2O → 2LiOH + H2 2

• Equation – 1
Persamaan
• Balancing – 1
Keseimbangan

Question Answer Mark
Soalan Jawapan Markah
(ii)
1. Y is more reactive than X. 5
(c) Y lebih reaktif daripada X.
2. Atomic size for Y is bigger than X.
Saiz bagi atom Y lebih besar berbanding X.
3. The distance between the nucleus and the

outermost shell in atom Y is further than in X.
Jarak di antara nukleus dengan petala paling luar bagi

atom Y lebih jauh berbanding X.
4. The nuclei attraction towards valence electrons in

atom Y is weaker than in X.
Daya tarikan nukleus terhadap elektron valens lebih

lemah dalam atom Y berbanding X.
5. Atom Y is easier to release electrons than X.
Atom Y lebih senang membebaskan elektron

berbanding X.

A21 Compound A B 1+1
Sebatian 1+1
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. Type of Ionic compound Covalent 1+1
compound Sebatian ion compound
Jenis sebatian Sebatian kovalen 1+1
Melting and High Low 20
boiling points Tinggi Rendah
Takat lebur
dan takat didih Strong Weak Van der
Type of forces electrostatic Waals forces
between forces between between
particles ions molecules
Jenis daya Daya elekrostatik Daya Van der
antara zarah yang kuat antara Waals yang
ion lemah antara
Kekonduksian molekul
elektrik Can conduct Cannot conduct
Electrical electricity in electricity in
conductivity molten and any state
aqueous state. Tidak boleh
Boleh mengalirkan mengalirkan
arus elektrik arus elektrik
dalam keadaan dalam apa jua
leburan atau keadaan
larutan akues

Total / Jumlah

Question Answer Mark
Soalan Jawapan Markah

8. (a) 1. Hydrochloric acid in experiment II reacts with 5
magnesium while hydrochloric acid in experiment I 3
(b) (i) does not react with magnesium.
(ii)
Asid hidroklorik dalam eksperimen II bertindak balas
(c) (i) dengan magnesium manakala asid hidroklorik dalam
eksperimen I tidak bertindak balas dengan magnesium.

2. Hydrochloric acid ionises in water to form H+ ions.
Asid hidroklorik mengion dalam air untuk menghasilkan

ion H+.
3. H+ ions react with magnesium to produce hydrogen

gas.
Ion H+ bertindak balas dengan magnesium untuk

menghasilkan gas hidrogen.
4. Hydrochloric acid does not ionise in

tetrachloromethane.
Asid hidroklorik tidak mengion dalam tetraklorometana.
5. Hydrochloric acid remains in the form of molecule /

no hydrogen ions are present.
Asid hidroklorik kekal dalam bentuk molekul / tiada ion

hidrogen hadir.

1. HA is ethanoic acid.
HA ialah asid etanoik.
2. HB is hydrochloric acid / nitric acid.
HB ialah asid hidroklorik / asid nitrik.
3. The pH value for x is 1.0.
Nilai pH bagi x ialah 1.0.

1. Hydrochloric acid is a strong acid while ethanoic 2
acid is a weak acid. // Hydrochloric acid ionises
completely in water to form high concentration of H+   Chemistry SPM  Answers
ion while ethanoic acid ionises partially in water to
form low concentration of H+ ion.

Asid hidroklorik ialah asid kuat manakala asid etanoik
ialah asid lemah. // Asid hidroklorik mengion sepenuhnya
dalam air untuk menghasilkan kepekatan ion H+ yang
tinggi manakala asid etanoik mengion separa dalam air
untuk menghasilkan kepekatan ion H+ yang rendah.

2. The higher the concentration of H+ ion, the lower
the pH value.

Semakin tinggi kepekatan ion H+, semakin rendah nilai
pH.

1. Dilution / Pencairan 4
2. The pH value of HB is 2.0 / 3.0 / 4.0
Nilai pH bagi HB ialah 2.0 / 3.0 / 4.0

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. Question Answer Mark
Soalan Jawapan Markah
(ii)
3. The concentration of H+ ion decreases.
Kepekatan ion H+ berkurang.
4. The lower the concentration of H+ ion, the higher

the pH value.
Semakin rendah kepekatan ion H+, semakin tinggi nilai

pH.

M1V1 = M2V2 1
1 × 50 = M2 × 200 1
1
M2 = 0.25 mol dm–3 1

HCl + KOH → KCl + H2O 0.25 × 50 = 0.0125 mol 1
Number of moles of HCl = 1000
Bilangan mol HCl 1
20
1 mol of HCl reacts with 1 mol of KOH
1 mol HCl bertindak balas dengan 1 mol KOH

0.0125 mol of HCl reacts with 0.0125 mol of KOH
0.0125 mol HCl bertindak balas dengan 0.0125 mol KOH

A22 Volume of KOH = 0.0125 × 1000 = 12.5 cm3
Isi padu KOH 1

Total / Jumlah

Section C / Bahagian C

Question Answer Mark
Soalan Jawapan Markah

9. (a) (i) Set I – 250 = 1.25 cm3 s–1 1
200 1
3
Set II – 250 = 2.50 cm3 s–1
100

(ii) Volume of hydrogen gas (cm3)

Isi padu gas hidrogen (cm3)

Set 2

Set 2

250

Set 1

Set 1

Time (s)

Masa (s)

Question Answer Mark   Chemistry SPM  Answers
Soalan Jawapan Markah
(iii)
1. Label axis-X and axis-Y
(b) Label paksi-X dan paksi-Y
2. Correct curves
Lengkung yang betul
3. Label volume of gas
Label isi padu gas

1. Zinc in set II is smaller than in set I. 5
Zink dalam set II lebih kecil berbanding set I. 10
2. The smaller the size of zinc, the total surface area

exposed to collision is larger.
Semakin kecil saiz atom zink, semakin besar jumlah

luas permukaan yang terdedah kepada perlanggaran.
3. The frequency of collision between zinc atoms and

H+ ions is higher in set II than in set I.
Frekuensi perlanggaran antara atom zink dengan ion

H+ lebih tinggi dalam set II berbanding set I.
4. The frequency of effective collision between zinc

atoms and H+ ions is higher in set II than in set I.
Frekuensi perlanggaran berkesan antara atom zink

dengan ion H+ lebih tinggi dalam set II berbanding set I.
5. The rate of reaction is higher in set II than in set I.
Kadar tindak balas lebih tinggi dalam set II berbanding

set I.

Concentration / Kepekatan:
1. 50 cm3 of 0.2 mol dm–3 sodium thiosulphate solution

is measured and poured into a conical flask.
50 cm3 larutan natrium tiosulfat 0.2 mol dm–3 disukat

dan dituang ke dalam kelalang kon.
2. The initial temperature of the solution is recorded.
Suhu awal larutan dicatatkan.
3. The conical flask is placed on top of a white paper

with mark ‘X’ at the center.
Kelalang kon itu diletakkan di atas kertas putih yang

bertanda ‘X’ di tengah.
4. 5 cm3 of 0.2 mol dm–3 sulphuric acid is measured

and poured quickly into the conical flask.
5 cm3 asid sulfurik 0.2 mol dm–3 disukat dan dituang

dengan cepat ke dalam kelalang kon itu.
5. The stopwatch is started immediately.
Jam randik dimulakan dengan segera.
6. The conical flask is swirled.
Kelalang kon dipusarkan.
7. The stopwatch is stopped immediately once mark

‘X’ disappears from sight and the time is recorded.
Jam randik diberhentikan sebaik sahaja tanda ‘X’ tidak

kelihatan dan masa dicatakan.

Question Answer Mark
Soalan Jawapan Markah

8. The experiment is repeated using 50 cm3 of
0.2 mol dm–3 sodium thiosulphate solution diluted
with different volume of distilled water to replace
0.2 mol dm–3 sodium thiosulphate solution.

Eksperimen ini diulang dengan menggunakan larutan
50 cm3 natrium tiosulfat 0.2 mol dm–3 yang dilarutkan
dengan isi padu air suling yang berbeza untuk
menggantikan natrium tiosulfat 0.2 mol dm–3.

9,10. Chemical equation:

Na2S2O3 + H2SO4 → Na2SO4 + H2O + SO2 + S
(Reactants - 1, products - 1)
Persamaan kimia:
(NBaa2hSa2On 3ti+ndHa2kSbOa4la→s -N1a,2ShaOs4il+tinHd2Oak+baSlOas2 + S
- 1)

Or / Atau

A23 Temperature / Suhu:
1. 50 cm3 of 0.2 mol dm–3 sodium thiosulphate solution

is measured and poured into a conical flask.
50 cm3 natrium tiosulfat 0.2 mol dm–3 disukat dan

dituang ke dalam kelalang kon.

2. The initial temperature of the solution is recorded.
Suhu awal larutan dicatatkan.

3. The conical flask is placed on top of a white paper
with mark ‘X’ at the center.

Kelalang kon itu diletakkan di atas kertas putih yang
bertanda ‘X’ di tengah.

4. 5 cm3 of 0.2 mol dm–3 sulphuric acid is measured
and poured quickly into the conical flask.

5 cm3 asid sulfurik 0.2 mol dm–3 disukat dan dituang
dengan cepat ke dalam kelalang kon itu.

5. The stopwatch is started immediately.
Jam randik dimulakan dengan segera.

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 6. The conical flask is swirled.
Kelalang kon dipusarkan.

7. The stopwatch is stopped immediately once mark
‘X’ disappears from sight and the time is recorded.

Jam randik diberhentikan sebaik sahaja tanda ‘X’ tidak
kelihatan dan masa dicatakan.

8. The experiment is repeated using 50 cm3 of 0.2 mol
dm–3 sodium thiosulphate solution at 35°C, 40°C,
45°C and 50°C.

Eksperimen ini diulang dengan menggunakan larutan
50 cm3 natrium tiosulfat 0.2 mol dm–3 pada 35°C, 40°C,
45°C and 50°C.

Question Answer Mark
Soalan Jawapan Markah

10. (a) 9,10. Chemical equation:
(b)
Na2S2O3 + H2SO4 → Na2SO4 + H2O + SO2 + S
(c) (Reactants - 1, products - 1)
Persamaan kimia:
N(Baa2hSa2On 3ti+ndHa2kSbOa4la→s -N1a,2ShaOs4il+tinHd2Oak+baSlOas2 +S
- 1)

Total / Jumlah 20

1. Pb + (–2) = 0. Hence, Pb = +2 4
Pb + (–2) = 0. Maka , Pb = +2 6

2. 2Na + (–2) = 0. Hence, Na = +1 1
2Na + (–2) = 0. Maka , Na = +1 1

3. PbO is lead(II) oxide.
PbO ialah plumbum(II) oksida.

4 . NNaa22OO is sodium oxide.
ialah natrium oksida.

1. Metal X: Mg / Al / Zn
Logam X: Mg / Al / Zn
2. Solution Y: Copper(II) sulphate solution / Copper(II)

nitrate solution
Larutan Y: Larutan kuprum(II) sulfat / Larutan

kuprum(II) nitrat

3. Zinc undergoes oxidation.
Zink mengalami pengoksidaan.

4. Zinc atom releases electrons to form zinc ion, Zn2+.
Atom zink melepaskan elektron untuk membentuk ion

zink, Zn2+.

5. Copper(II) ion undergoes reduction.
Ion kuprum(II) mengalami penurunan.

6. Copper(II) ion, Cu2+ receives electrons to form

copper atom.   Chemistry SPM  Answers
Ion kuprum(II), Cu2+ menerima elektron untuk

membentuk atom kuprum.

Oxidising agent / Agen pengoksidaan:
Bromine water / Chlorine water / Acidified potassium
manganate(VII) solution / Acidified potassium
dichromate(VI) solution
Air bromin / Air klorin / Larutan kalium manganat(VII)
berasid / Larutan kalium dikromat(VI) berasid

Reducing agent / Agen penurunan:
Iron(II) sulphate solution / Potassium bromide solution /
Potassium chloride solution
Larutan ferum(II) sulfat / Larutan kalium bromida / larutan
kalium klorida

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. Question Answer Mark
Soalan Jawapan Markah

Procedure / Prosedur: 6

1. A U-tube is clamped to a retort stand.
Tiub-U diapitkan pada kaki retort.

2. Dilute sulphuric acid is poured into the U-tube.
Asid sulfurik cair dituang ke dalam tiub-U.

3. [Any reducing agent] is carefully added to one of

the arms of the U-tube.
[Mana-mana agen penurunan] ditambahkan ke dalam

salah satu lengan tiub-U secara berhati-hati.

4. [Any oxidising agent] is carefully added to the other

arm of the U-tube.
[Mana-mana agen pengoksidaan] ditambahkan ke

dalam satu lagi lengan tiub-U secara berhati-hati.

5. A carbon electrode is dipped in each of the

solutions.
Elektrod karbon dicelupkan ke dalam kedua-dua

larutan.

6. The electrodes are connected to a galvanometer by

using a connecting wire. galvanometer
Elektrod disambungkan kepada
A24
menggunakan wayar penyambung.

Ionic equation / Persamaan ion: 2
(Example / Contoh)
2Fe2+ + Br2 → 2Fe3+ + 2Br–

• Equation – 1
Persamaan

• Balancing – 1
Keseimbangan

Total / Jumlah 20

Paper 3 / Kertas 3

Question Answer Mark
Soalan Jawapan Markah

1. (a) Able to state all the observations and all the
inferences correctly
Boleh menyatakan semua pemerhatian dan semua
inferens dengan betul

Question Answer Mark   Chemistry SPM  Answers
Soalan Jawapan Markah
1+1
Sample answer / Contoh jawapan: 1+1
1+1
Set Observation Inference
Set Pemerhatian Inferens

II High intensity of The nail does not rust // No

pink colour Fe2+ ions are formed
Keamatan warna Paku tidak berkarat // Tiada
merah jambu ion Fe2+ terhasil
sangat tinggi

III Low intensity of The nail rusts less // Less

blue colour iron atoms release electrons
Keamatan warna // Low concentration of Fe2+
biru sangat ion formed
rendah Paku kurang berkarat //

Sedikit atom ferum
membebaskan elektron //
Kepekatan Fe2+ ion yang
terhasil adalah rendah

IV High intensity of The nail rusts more // More

blue colour iron atoms release electrons
Keamatan warna // High concentration of Fe2+
biru sangat tinggi ion formed
Paku lebih berkarat //
Lebih banyak atom ferum
membebaskan elektron //
Kepekatan Fe2+ ion yang
terhasil adalah tinggi

Able to state any five of the above correctly 5
Boleh menyatakan mana-mana lima di atas dengan betul 4
Able to state any four of the above correctly 3
Boleh menyatakan mana-mana empat di atas dengan betul 2
Able to state any three of the above correctly 1
Boleh menyatakan mana-mana tiga di atas dengan betul 0
Able to state any two of the above correctly
Boleh menyatakan mana-mana dua di atas dengan betul
Able to state any one of the above correctly
Boleh menyatakan mana-mana satu di atas dengan betul
No response given or wrong response
Tiada jawapan diberi atau jawapan yang salah

Question Answer Mark
Soalan Jawapan Markah
(b)
Able to state all the three variables and all the three 3
(c) actions correctly
Boleh menyatakan semua tiga pemboleh ubah dan
semua tiga tindakan dengan betul

Sample answer / Contoh jawapan:
Manipulated variable: Metal coiled to iron nail
Pemboleh ubah dimanipulasikan: Logam yang dililit pada
paku

Responding variable: Rusting // Presence of blue /
pink colour
Pemboleh ubah bergerak balas: Pengaratan besi //
Kehadiran warna biru / merah jambu

Fixed variable: Size of iron nail // Type of nail // Medium
in which the iron nails are kept
Pemboleh ubah yang dimalarkan: Saiz paku besi // Jenis
paku // Medium yang digunakan untuk menyimpan paku besi

Able to state any two of the above correctly 2
Boleh menyatakan mana-mana dua di atas dengan betul
A25
Able to state any one of the above correctly 1
Boleh menyatakan mana-mana satu di atas dengan betul

No response given or wrong response 0
Tiada jawapan diberi atau jawapan yang salah

Able to state the relationship correctly between the 3
manipulated variable and the responding variable with
direction
Boleh menyatakan hubungan antara pemboleh ubah
dimanipulasikan dengan pemboleh ubah bergerak balas
dengan berarah

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. Sample answer / Contoh jawapan:
When a more electropositive metal is in contact with
iron, the metal inhibits rusting while when a less
electropositive metal is in contact with iron, the metal
accelerates rusting.
Apabila paku bersentuhan dengan logam yang lebih
elektropositif, logam tersebut menghalang pengaratan
manakala apabila paku bersentuhan dengan logam yang
kurang elektropositif, logam tersebut mempercepatkan
pengaratan.

Question Answer Mark
Soalan Jawapan Markah
(d)
Able to state the relationship between the manipulated 2
variable and the responding variable less correctly or
without direction
Boleh menyatakan hubungan antara pemboleh ubah
dimanipulasikan dengan pemboleh ubah bergerak balas
dengan kurang betul atau tidak berarah

Sample answer / Contoh jawapan:
When a more electropositive metal is in contact
with iron, the metal inhibits rusting. // When a less
electropositive metal is in contact with iron, the metal
accelerates rusting.
Apabila paku bersentuhan dengan logam yang lebih
elektropositif, logam tersebut menghalang pengaratan. //
Apabila paku bersentuhan dengan logam yang kurang
elektropositif, logam tersebut mempercepatkan pengaratan.

Able to state the idea of hypothesis 1
Boleh menyatakan idea hipotesis

Sample answer / Contoh jawapan:
Different metals have different effect on the rusting.
Logam berlainan mempunyai kesan yang berbeza
terhadap pengaratan.

No response given or wrong response 0
Tiada jawapan diberi atau jawapan yang salah

Able to state the operational definition accurately 3
by stating what should be done and what should be
observed   Chemistry SPM  Answers
Boleh menyatakan definisi secara operasi dengan tepat
dengan menyatakan apa yang harus dibuat dan apa yang
harus diperhatikan

Sample answer / Contoh jawapan:
Rusting is the formation of blue colour when an iron

nail is in contact with a less electropositive metal.
Pengaratan adalah pembentukan warna biru apabila paku
besi dililit dengan logam yang kurang elektropositif.

Able to state the operational definition less accurately
Boleh menyatakan definisi secara operasi dengan kurang
tepat

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. Question Answer Mark
Soalan Jawapan Markah
(e)
(f) Sample answer / Contoh jawapan: 2
Blue colouration indicates rusting. // Rusting occurs
when an iron nail is in contact with a less electropositive
metal.
Keamatan warna biru menunjukkan pengaratan. //
Pengaratan berlaku apabila paku besi dililit dengan logam
yang kurang elektropositif.

Able to state the idea of operational definition 1
Boleh menyatakan idea definisi secara operasi

Sample answer / Contoh jawapan: 0
Rusting occurs when the colour of solution changes.
Pengaratan berlaku apabila warna larutan berubah.

No response given or wrong response
Tiada jawapan diberi atau jawapan yang salah

Able to give the explanation correctly 3
Boleh memberi penerangan dengan betul

A26 Sample answer / Contoh jawapan:
1. Fe2+ ion // Iron(II) ion
Ion Fe2+ // Ion ferum(II) 2
2. Fe → Fe2+ + 2e–

Able to give the explanation less correctly
Boleh memberi penerangan dengan kurang betul

Sample answer / Contoh jawapan: 1
1. Fe ion // Iron ion
Ion Fe // Ion ferum
2. Fe → Fe2+ + 2e–

Able to give the idea
Boleh memberi idea

Sample answer / Contoh jawapan: 0
Fe2+ ion // Iron(II) ion // Fe → Fe2+ + 2e– 3
Ion Fe2+ // Ion ferum(II) // Fe → Fe2+ + 2e–

No response given or wrong response
Tiada jawapan diberi atau jawapan yang salah

Able to predict accurately
Boleh meramal dengan tepat
Tin / Stanum

Question Answer Mark   Chemistry SPM  Answers
Soalan Jawapan Markah
(g)
(h) (i) Able to predict less accurately 2
Boleh meramal dengan kurang tepat

Sample answer / Contoh jawapan:
Lower than iron in the electrochemical series // (Name of

any metal lower than iron in the electrochemical series)
Lebih rendah daripada ferum dalam siri elektrokimia //
(Nama mana-mana logam yang lebih rendah daripada
ferum dalam siri elektrokimia)

Able to give the idea of prediction 1
Boleh memberi idea ramalan

Sample answer / Contoh jawapan:
Lower than iron.
Lebih rendah daripada ferum.

No response given or wrong response 0
Tiada jawapan diberi atau jawapan yang salah

Able to arrange the position of all metals in ascending 3
order of electropositivity correctly
Boleh menyusun kedudukan semua logam dalam tertib
menaik keelektropositifan yang betul

Z, Y, Fe, W, X

Able to arrange the position of at least three metals in 2
ascending order of electropositivity correctly
Boleh menyusun kedudukan sekurang-kuarngnya tiga
logam dalam tertib menaik keelektropositifan yang betul

Able to arrange the position of at least two metals in 1
ascending order of electropositivity correctly // Able to

arrange the position of all metals in reverse position
Boleh menyusun kedudukan sekurang-kuarngnya dua
logam dalam tertib menaik keelektropositifan yang betul //
Boleh menyusun semua logam dalam kedudukan
terbalik

No response given or wrong response 0
Tiada jawapan diberi atau jawapan yang salah

Able to state the relationship between the time taken 3
and the amount of rust formed correctly
Boleh menyatakan hubungan antara masa yang diambil
dengan kuantiti karat yang terbentuk dengan betul

Question Answer Mark
Soalan Jawapan Markah
(ii)
Sample answer / Contoh jawapan:
The longer the time taken, the higher the amount of

rust formed.
Semakin panjang masa diambil, semakin banyak kuantiti
karat terbentuk.

Able to state the relationship between the time taken 2
and the amount of rust formed less correctly
Boleh menyatakan hubungan antara masa yang diambil
dengan kuantiti karat yang terbentuk dengan kurang betul

Sample answer / Contoh jawapan:
The amount of rust formed is higher.
Semakin banyak kuantiti karat terbentuk.

Able to state the idea of relationship between the time 1
taken and the amount of rust formed
Boleh menyatakan idea hubungan antara masa yang
diambil dengan kuantiti karat yang terbentuk

A27 Sample answer / Contoh jawapan:
Rust is formed.
Karat terbentuk.

No response given or wrong response 0
Tiada jawapan diberi atau jawapan yang salah

Able to compare accurately 3
Boleh membandingkan dengan betul

Sample answer / Contoh jawapan:
The rust formed is more in a week compared in two

days.
Karat terbentuk lebih banyak dalam tempoh seminggu
berbanding dua hari.

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. Able to compare less accurately 2
Boleh membandingkan dengan kurang betul

Sample answer / Contoh jawapan:
The rust formed increases.
Karat yang terbentuk bertambah.

Able to give idea of comparison 1
Boleh memberi idea perbandingan

Question Answer Mark
Soalan Jawapan Markah
(i)
Sample answer / Contoh jawapan: 0
Rust is formed. 3
Karat terbentuk.

No response given or wrong response
Tiada jawapan diberi atau jawapan yang salah

Able to classify accurately
Boleh mengelaskan dengan betul

Sample answer / Contoh jawapan:

Metals that inhibit Metals that speed up
rusting rusting

Logam yang mencegah Logam yang
pengaratan mempercepatkan

W pengaratan
X
Y
Z

2. (a) Able to classify at least three metals correctly 2
Boleh mengelaskan sekurang-kurangnya tiga logam
dengan betul 1   Chemistry SPM  Answers

Able to classify at least two metals correctly 0
Boleh mengelaskan sekurang-kurangnya dua logam 33
dengan betul 3

No response given or wrong response
Tiada jawapan diberi atau jawapan yang salah

Total / Jumlah

Able to state the problem statement by relating to the
following two information correctly:
Boleh menyatakan pernyataan masalah dengan
menghubungkaitkan dua maklumat berikut:
1. Type of solution / Jenis larutan
2. Electrical conductivity / Kekonduksian elektrik

Sample answer / Contoh jawapan:
Can sodium chloride solution and glucose solution
conduct electricity?
Adakah larutan natrium klorida dan larutan glukosa boleh
mengkonduksikan arus elektrik?

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. Question Answer Mark
Soalan Jawapan Markah
(b)
(c) Able to state the aim of the experiment 2
Boleh menyatakan tujuan eksperimen

Sample answer / Contoh jawapan:
To determine the electrical conductivity of sodium

chloride solution and glucose solution
Untuk menentukan kekonduksian elektrik bagi larutan
natrium klorida dan larutan glukosa

Able to give the idea of problem statement 1
Boleh memberi idea pernyataan masalah

Sample answer / Contoh jawapan:
Different solution has different electrical conductivity.
Larutan yang berbeza mempunyai kekonduksian elektrik
yang berbeza.

No response given or wrong response 0
Tiada jawapan diberi atau jawapan yang salah

Able to state all the three variables correctly 3
Boleh menyatakan semua tiga pemboleh ubah dengan
A28 betul

Sample answer / Contoh jawapan:
Manipulated variable: Glucose solution and sodium
chloride solution (or any suitable solutions)
Pemboleh ubah dimanipulasikan: Larutan glukosa dan
larutan natrium klorida (atau mana-mana larutan yang sesuai)

Responding variable: Electrical conductivity
Pemboleh ubah bergerak balas: Kekonduksian elektrik

Fixed variable: Carbon electrodes
Pemboleh ubah yang dimalarkan: Elektrod karbon

Able to state any two of the above correctly 2
Boleh menyatakan mana-mana dua di atas dengan betul

Able to state any one of the above correctly 1
Boleh menyatakan mana-mana satu di atas dengan betul

No response given or wrong response 0
Tiada jawapan diberi atau jawapan yang salah

Able to state the relationship correctly between the 3
manipulated variable and the responding variable with
direction
Boleh menyatakan hubungan antara pemboleh ubah
dimanipulasikan dengan pemboleh ubah bergerak balas
dengan berarah

Question Answer Mark   Chemistry SPM  Answers
Soalan Jawapan Markah
(d)
Sample answer / Contoh jawapan:
Sodium chloride solution can conduct electricity while
glucose solution cannot conduct electricity.
Larutan natrium klorida boleh mengkonduksikan
arus elektrik manakala larutan glukosa tidak boleh
mengkonduksikan arus elektrik.

Able to state the relationship between the manipulated 2
variable and the responding variable less correctly and
without direction
Boleh menyatakan hubungan antara pemboleh ubah
dimanipulasikan dengan pemboleh ubah bergerak balas
dengan kurang betul dan tidak berarah

Sample answer / Contoh jawapan:
Sodium chloride solution can conduct electricity. //

Glucose solution cannot conduct electricity.
Larutan natrium klorida boleh mengkonduksikan arus
elektrik. // Larutan glukosa tidak boleh mengkonduksikan
arus elektrik.

Able to state the idea of hypothesis 1
Boleh menyatakan idea hipotesis

Sample answer / Contoh jawapan:
Different solution has different electrical conductivity.
Larutan yang berbeza mempunyai kekonduksian elektrik
yang berbeza.

No response given or wrong response 0
Tiada jawapan diberi atau jawapan yang salah

Able to give a complete list of materials and apparatus 3
Boleh memberi senarai bahan dan radas yang lengkap

Sample answer / Contoh jawapan:
Apparatus / Radas:
1. Sodium chloride solution / Larutan natrium klorida
2. Glucose solution / Larutan glukosa

Materials / Bahan:
1. Dry cell / Sel kering
2. Carbon electrodes / Elektrod karbon
3. Bulb / Mentol
4. Connecting wire / Wayar penyambung
5. Beaker / Bikar

Question Answer Mark
Soalan Jawapan Markah
(e) Able to give the list of materials and apparatus
Boleh memberi senarai bahan dan radas 2

Sample answer / Contoh jawapan:
Apparatus / Radas:
1. Sodium chloride solution // Glucose solution
Larutan natrium klorida // Larutan glukosa

Materials / Bahan: 1
1. Dry cell / Sel kering
2. Suitable electrodes / Elektrod yang sesuai
3. Bulb / Mentol
4. Connecting wire / Wayar penyambung
5. Suitable container / Bekas yang sesuai
Able to give a list of basic materials and apparatus
Boleh memberi senarai bahan dan radas asas

A29 Sample answer / Contoh jawapan:
Apparatus / Radas:
1. Sodium chloride solution // Glucose solution
Larutan natrium klorida // Larutan glukosa

Materials / Bahan: 0
2. Dry cell / Sel kering 3
3. Connecting wire / Wayar penyambung
4. Suitable container / Bekas yang sesuai
No response or wrong response
Tiada jawapan atau jawapan yang salah
Able to state the following 4 steps:
Boleh menyatakan 4 langkah berikut:

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. Sample answer / Contoh jawapan:
1. 100 cm3 of sodium chloride solution is poured into a

beaker.
100 cm3 larutan natrium klorida dituangkan ke dalam

bikar.

2. Carbon electrodes are connected to a dry cell and
a bulb by using connecting wires and are immersed
into the solution.

Elektrod karbon disambungkan pada bateri dan
mentol dengan menggunakan wayar penyambung dan
dicelupkan ke dalam larutan tersebut.

Question Answer Mark
Soalan Jawapan Markah
(f)
3. The bulb is observed and recorded.
Mentol diperhatikan dan pemerhatian dicatatkan.
4. The experiment is repeated by using glucose

solution to replace sodium chloride solution.
Eksperimen ini diulang dengan menggunakan larutan

glukosa untuk menggantikan larutan natrium klorida.

Able to state steps 1, 2 ,4 2
Boleh menyatakan langkah 1, 2 ,4

Able to state steps 1, 2 1
Boleh menyatakan langkah 1, 2

No response given or wrong response 0
Tiada jawapan diberi atau jawapan yang salah

Able to exhibit the tabulation of data correctly 2
Boleh menunjukkan penjadualan data dengan betul

Sample answer / Contoh jawapan:

Type of solution Observation
Jenis larutan Pemerhatian

Sodium chloride solution
Larutan natrium klorida

Glucose solution
Larutan glukosa

Able to exhibit the tabulation of data less correctly 1
Boleh menunjukkan penjadualan data dengan kurang betul

Sample answer / Contoh jawapan

Type of solution Observation   Chemistry SPM  Answers
Jenis larutan Pemerhatian

No response given or wrong response 0
Tiada jawapan diberi atau jawapan yang salah 17

Total / Jumlah

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. KERTAS MODEL SPM 3

1. D (Students should remember the types and examples of acids)
(Pelajar perlu ingat jenis dan contoh asid)

2. A The alkali metal is an element from Group 1 which has one valence
electron.
Logam alkali ialah unsur daripada Kumpulan 1 yang mempunyai satu electron
valens.

3. A (Students should remember the conversion of the states of matter)
(Pelajar perlu ingat perubahan keadaan jirim)

4. D (Students should remember the use of suitable units)
(Pelajar harus ingat penggunaan unit yang sesuai)

A30 5. A Group 1 elements react with water to form hydrogen gas.
Unsur Kumpulan 1 bertindak balas dengan air untuk menghasilkan gas
hidrogen.

Example / Contoh:
2Na + 2H2O → 2NaOH + H2
6. A It is a covalent compound.

Sebatian tersebut ialah sebatian kovalen.

7. D Zinc nitrate is an ionic compound which has free moving ions.
Zink nitrat ialah sebatian ion yang mempunyai ion yang bebas bergerak.

8. C At the melting point, a solid exists both in solid and liquid forms.
Pada takat lebur, satu pepejal wujud dalam keadaan pepejal dan cecair.

9. D The chemical formula for phosphoric acid is H3PO4.
Formula kimia bagi asid fosforik ialah H3PO4.

H3PO4 → 3H+ + PO43– form 3 moles of H+ ions.
One mmoolleHo3Pf OH43PmOen4 gioionnisuenstutko membentuk 3 mol ion H+.
Satu

10. C • The ester has sweet smell.
Ester mempunyai bau yang wangi.
• The alcohol has hydroxyl group as the functional group.
Alkohol mempunyai kumpulan hidroksil sebagai kumpulan berfungsi.
• The alkene reacts with steam at high temperature and pressure to

produce alcohol.
Alkena bertindak balas dengan stim pada suhu dan tekanan yang tinggi

untuk menghasilkan alkohol.

11. B The other answer options are the physical and chemical properties of   Chemistry SPM  Answers
acids.
Pilihan jawapan yang lain adalah sifat fizik dan sifat kimia asid.

12. B Electron arrangement for atom Z is 2.8.1. Therefore, atom Z is located in
Group 1, Period 3.
Susunan elektron bagi atom Z ialah 2.8.1. Maka, atom Z terletak di dalam
Kumpulan 1, Kala 3.

13. B Electron arrangement for atom N is 2.8.1. Therefore, atom N is located in
Group 1 which is an alkali metal.
Susunan elektron bagi atom N ialah 2.8.1. Maka, atom N terletak di dalam
Kumpulan 1 iaitu logam alkali.

14. D (Students should remember the solubility of salts)
(Pelajar harus ingat keterlarutan garam)

15. A (Students should remember the examples of thickening agent in food
additives)
(Pelajar perlu ingat contoh agen pemekat dalam bahan tambah makanan)

16. A The correct answers for other answer options:
Jawapan yang betul bagi pilihan jawapan yang lain:

Homologous Functional group Type of carbon
series Kumpulan berfungsi compound

Siri homolog Jenis sebatian karbon

Alkene –C=C– Unsaturated hydrocarbon
Alkena Hidrokarbon tak tepu

Alcohol –OH Non-hydrocarbon
Alkohol Bukan hidrokarbon

Carboxylic acid –COOH Non-hydrocarbon
Asid karboksilik Bukan hidrokarbon

17. A • Ethene undergoes hydrogenation to form ethane.
Etena mengalami penghidrogenan untuk membentuk etana.
• Ethene undergoes hydration (addition of water) to form ethanol.
Etena mengalami penghidratan (penambahan air) untuk membentuk

etanol.

18. C CaCO3
(+2) + C + 3(–2) = 0
Ca = +4

19. A Fe2+ ion (green) undergoes oxidation to form Fe3+ ion (yellow). Therefore,
substance X must be an oxidising agent.
Ion Fe2+ (hijau) mengalami pengoksidaan untuk membentuk ion Fe3+ (kuning).
Maka, bahan X mestilah agen pengoksidaan.

20. A Zinc kcaarrbboonnaat tdeipisanhaesaktaendutnotufokrmmezminbcenotxuikdezinakndokCsiOda2 gas. CO2.
Zink dan gas

ZnCO3 → ZnO + CO2

21. B Number of moles of CCl4 = 38.5 = 0.25 mol
Bilangan mol CCl4 [12 + 4(35.5)]

Therefore, the number of molecules for CCl4
Oleh itu, bilangan molekul CCl4
= 0.25 × 6.02 × 1023
= 1.505 × 1023

Same number of moles = Same number of molecules
Bilangan mol sama = Bilangan molekul sama

Number of moles
Bilangan mol

A31 SO2 H2O CO2 O2

= [32 16 (16)] = 3.6 16] = [12 11 = 4
+2 [2(1) + + 2(16)] 16(2)

= 0.25 mol = 0.2 mol = 0.25 mol = 0.125 mol

22. A Electron arrangement for
Susunan elektron bagi

Na+ ion / Ion Na+ = 2.8
Al3+ ion / Ion Al3+ = 2.8
Cl– ion / Ion Cl– = 2.8.8
Li+ ion / Ion Li+ = 2

23. D Number of moles of CuSO4 = 2 × 100 = 0.2 mol
Bilangan mol CuSO4 1000

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 1 mol of copper displaced releases 217 kJ of heat
1 mol kuprum yang disesarkan membebaskan 217 kJ haba

0.2 mol of copper displaced releases 43.4 kJ
0.2 mol kuprum yang disesarkan membebaskan 43.4 kJ

= 43 400 J of heat / haba

24. D Mg2+ + 2Cl– → MgCl2

25. A Low intensity of blue spots indicates X is located slightly lower than iron
in the electrochemical series. Therefore, iron undergoes rusting.

High intensity of pink spots indicates Y is located very far higher than iron
in the electrochemical series. Therefore, iron does not undergo rusting.
Keamatan tompok biru yang rendah menunjukkan bahawa kedudukan X
adalah sedikit rendah daripada ferum dalam siri elektrokimia. Maka,
pengaratan berlaku.
Keamatan tompok merah jambu yang tinggi menunjukkan bahawa kedudukan
Y adalah sangat jauh di atas daripada ferum dalam siri elektrokimia. Maka,
pengaratan tidak berlaku.

26. B Oxidation phearlsfaemqauaantiopne:ng2oI–ks→idaI2an+ 2e–
Setengah

SReetdeuncgtaiohnpheraslaf meqauaantipoenn:uCrul2na+n2e– → 2Cl–

Ionic equation: 2I– + Cl2 → I2 + 2Cl–
Persamaan ion

27. C The reaction is a neutralisation reaction between a strong acid and a   Chemistry SPM  Answers
strong alkali. Hence, to get the same value of heat of neutralisation, both
the acid and alkali must be strong.

Nitric acid is a strong acid and potassium hydroxide solution is a strong
alkali.
Tindak balas tersebut ialah tindak balas peneutralan antara asid kuat dengan
alkali kuat. Maka, untuk mendapatkan nilai haba peneutaralan yang sama,
kedua-dua asid dan alkali mestilah kuat.
Asid nitrik adalah asid kuat dan larutan kalium hidroksida adalah alkali kuat.

28. B P is anode. Bromide ion is attracted to the anode and discharged to form
Qbroismcinaethgoadse.(BLre2)a.d(II) ion is attracted to the cathode and discharged to

form lead atom (Pb).
P ialah anod. Ion bromida tertarik ke anod dan dinyahcaskan untuk membentuk
gQasiablarohmkinato(Bdr.2)I.on plumbum(II) tertarik ke katod dan dinyahcaskan untuk
membentuk atom plumbum (Pb).

29. A Only I has the same number of carbon and hydrogen atoms as butane.
Hanya I mempunyai bilangan atom karbon dan hidrogen yang sama seperti
butana.

30. C (Students should master the concept of interconversion of monomer and
polymer)
(Pelajar harus menguasai konsep penukaran antara monomer dengan
polimer)

31. C 108 cm3 = 0.72 cm3 s–1
150 s

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 32. A Volume is not the factor in determining the rate of reaction.
Decreasing the temperature and concentration will only decrease the

rate of reaction.
Isi padu bukan faktor dalam menentukan kadar tindak balas.
Mengurangkan suhu dan kepekatan hanya akan mengurangkan kadar tindak
balas.

33. C Pb(NO3)2 + Na2SO4 → PbSO4 + 2NaNO3

(Insoluble salt)
(Garam tak terlarut)


34. C CaCO3 + 2HCl → CaCl2 + H2O + CO2

35. B Ba2+ ion in the barium nitrate solution will react with SO42– ion to form
IBoanSBOa42+wdhaiclahmislaaruwtahnitebasroiulimd. nitrat akan
untuk membentuk pepejal putih BaSO4. bertindak balas dengan ion SO42–

36. D Ethanoic acid reacts with methanol to form an ester, methyl ethanoate.
Asid etanoik bertindak balas dengan methanol untuk membentuk satu ester,
metil etanoat.

A32 37. C The electron arrangement for atom C is 2.8.4 which is silicon.
Susunan elektron bagi atom C ialah 2.8.4, iaitu silikon.

38. D [4(12) + 4(12) 10(1)] × 100%
1(16) +

= 64.86%

39. B • Concentrated HCl will produce chlorine gas instead of oxygen gas.
HCl pekat akan menghasilkan gas klorin, bukannya gas oksigen.

• LCaurSutOan4 solution will produce copper deposit instead of hydrogen gas.
CuSO4 akan menghasilkan enapan kuprum, bukannya gas hidrogen.

40. B Atoms Y and Z have three shells occupied with electrons. Hence, the
atoms are bigger than atoms W and X.

Atom Y is bigger than atom Z because atom Z has higher number of
protons which cause the positive charge in the nucleus to increase. The
strength of attraction from the proton in the nucleus to the electrons in
the shells also increases.

The same reason goes for atom W which is bigger than atom X.
Atom Y dan atom Z mempunyai tiga petala yang dipenuhi elektron. Maka,
atom-atom ini lebih besar berbanding atom W dan X.
Atom Y lebih besar berbanding atom Z kerana atom Z mempunyai bilangan
proton yang lebih banyak yang menyebabkan bilangan cas positif pada
nukleus bertambah. Daya tarikan proton dalam nukleus terhadap elektron
dalam petala turut bertambah.
Alasan yang sama bagi atom W yang lebih besar berbanding atom X.

41. B C3H6 + 9/2 O2 → 3CO2 + 3H2O   Chemistry SPM  Answers

42. B Oxidation: Potassium iodide
Pengoksidaan: Kalium iodida

2I– → I2 + 2e–
LKlaaIrursutoatalnuntbiKoeInrwiaiaslarnhaalcaporeulortaaunnrlgeti.sdsaksboelurwtioanrnwa hmilaenIa2kfaolramlaerdutiasnaI2byraonwgntesrohlaustiiol ina.lah

Reduction: Chlorine water
Penurunan: Air klorin

Cl2 + 2e– → 2Cl–
Chlorine water is yellow while KCl solution formed is a colourless solution.

Air klorin berwarna kuning manakala larutan KCl yang terhasil ialah larutan
tidak berwarna.

43. B Zn + 2HCl → ZnCl2 + H2 0.4 × 100 = 0.04 mol
Number of moles of HCl = 1000
Bilangan mol HCl

2 mol of HCl produces 1 mol of H2
2 mol HCl menghasilkan 1 mol H2

0.04 mol of HCl produces 0.02 mol of H2
0.04 mol HCl menghasilkan 0.02 mol H2

Volume of H2 = 0.02 × 24 = 0.48 dm3
Isi padu H2 1

44. A (Students must remember traditional medicines and their functions)
(Pelajar perlu ingat ubat tradisional dan fungsinya)

45. B Activation energy is from the reactant to the peak of the curve.
Tenaga pengaktifan adalah daripada bahan tindak balas hingga puncak
lengkung.

46. C 96 – 55 cm3 = 0.683 cm3 s–1
120 – 60 s

47. D Number of moles of SO3 = [32 4 = 0.05 mol
Bilangan mol SO3 + 3(16)

Number oa4ftoaamttoodmmassla/imnatSSoOOm33× Avogadro’s constant / Pemalar Avogadro
Bilangan
= 0.05 ×
= 0.05 × 4 atoms / atom × 6.02 × 1023
= 1.204 × 1023 atoms / atom

48. B Spot A is where the rusting occurs. Fe atom undergoes oxidation to form
Fe2+ ions.
Bahagian A adalah tempat pengaratan berlaku. Atom Fe mengalami
pengoksidaan dan membentuk ion Fe2+.

Fe → Fe2+ + 2e–

Spot B is where oxygen accepts the electrons.
Bahagian B ialah tempat oksigen menerima elektron.

O2 + 2H2O + 4e– → 4ΟΗ–

49. D Y

2.8 V 1.8 V

X
0.4 V

W
Z

A33 Potential difference of W-Z electrodes:
Beza keupayaan elektrod W-Z

2.8 – (1.8 + 0.4)
= 0.6 V

50. D Number of moles of HBNilaOng3 a=n Number of moles of NaOH
Bilangan mol HNO3 = mol NaOH

= 2.0 × 50 = 0.1 mol
1000

Heat released:
Haba dibebaskan

H = mcθ
= [(50 + 50) × 4.2 × (42 – 29)]
= 5460 J

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 0.1 mol of water formed releases 5460 J of heat
0.1 mol air yang terbentuk membebaskan 5460 J haba

Thus, 1 mol of water formed releases 54 600 J of heat
Maka, 1 mol air yang terbentuk membebaskan 54 600 J haba

∆H = –54.6 kJ mol–1

Paper 2 / Kertas 2
Section A / Bahagian A

Question Answer Mark
Soalan Jawapan Markah

1. (a) Isotopes are atoms of the same element with same
number of protons but different number of neutrons.
Isotop ialah atom-atom unsur yang sama dengan bilangan 1
proton yang sama tetapi bilangan neutron yang berbeza.

Or / Atau

Isotopes are atoms of the same element with same
proton number but different nucleon numbers.
Isotop ialah atom-atom unsur yang sama dengan nombor
proton yang sama tetapi nombor nukleon yang berbeza.

(b) Number of Number of
electrons neutrons
Particle Bilangan elektron Bilangan neutron
Zarah

Cl37 17 20 1

17

Cl35 17 1
18
17

(c) (i) Temperature (°C) 2

Suhu (°C)

80

Time (s)   Chemistry SPM  Answers

Masa (s)

(ii) 1

(iii) 80°C 1

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. Question Answer Mark
Soalan Jawapan Markah
(iv)
1. The heat released to the surrounding by the 2
2. (a) particles in liquid acetamide
(b) 9
Haba yang dibebaskan ke persekitaran oleh zarah- 1
zarah dalam cecair asetamida

2. is balanced by the heat energy released as the
particles attract one another to form a solid.

diimbangi oleh tenaga haba yang terbebas apabila
zarah-zarah tertarik antara satu sama lain untuk
membentuk pepejal.

Total / Jumlah

Atom / Atom

Pure copper Brass 2
Kuprum tulen Loyang

A34 Zinc Copper
(c) W: Tin / Stanum
Zink Kuprum
X: Carbon / Karbon
1
1

(d) 1. Atoms of other elements added to a pure metal 3

makes an alloy with different size of atoms.
Atom-atom unsur lain yang ditambah ke dalam logam

tulen membentuk aloi yang terdiri daripada atom yang
berlainan saiz.

2. These foreign atoms disrupt the orderly

arrangement of atoms in the pure metal.
Atom asing ini mengganggu susunan atom yang

teratur dalam logam tulen.

3. When force is applied to the alloy, the layers of

atoms are harder to slide.
Apabila daya dikenakan ke atas aloi, lapisan atom

susah menggelongsor.

(e) To increase the strength and hardness // To increase the 1

resistance to corrosion // To improve the appearance
Meningkatkan kekuatan dan kekerasan // Mencegah
kakisan // Memperbaiki rupa
(Any one / Mana-mana satu)

Total / Jumlah 9

Question Answer Mark   Chemistry SPM  Answers
Soalan Jawapan Markah
• Group 2 / Kumpulan 2
3. (a) • Period 3 / Kala 3 1
B 1
(b) Ionic bond / Ikatan ion 1
(c) (i) AB / MgO 1
(ii) 1
(iii) 2+ 2– 2

AB

(d) (i) Covalent compound / Sebatian kovalen 1
(ii) 2
1. One atom C contributes four electrons and each
4. (a) (i) of the two atoms of B contributes two electrons for 10
(ii) sharing. 1
(iii) 1
(b) (i) Satu atom C menyumbang empat elektron dan dua 1
atom B masing-masing menyumbang dua elektron 2
bagi perkongsian.
2
2. One atom C shares four pairs of electrons with two
atoms of B to form a molecule with the formula

SCaBt2u. atom C berkongsi empat pasang elektron dengan
dua atom B untuk membentuk molekul dengan formula
CB2.
Total / Jumlah

A: Methylbenzene (any organic solvent)
Metilbenzena (mana-mana pelarut organik)
B: Water
Air

Hydroxide ion / Ion hidroksida

1. No water
Tiada kehadiran air
2. Ammonia remains as a molecule // no hydroxide

ions
Ammonia kekal sebagai molekul // tiada ion hidroksida

HNO3 + NaOH → NaNO3 + H2O
• Reactants / Bahan tindak balas – 1
• Products / Hasil tindak balas – 1

Question Answer Mark
Soalan Jawapan Markah
(ii)
1. Acid P has lower pH value. 3
5. (a) (i) Asid P mempunyai nilai pH yang rendah.
(ii) 2. Nitric acid is a strong acid while ethanoic acid is
(b) (i)
(ii) a weak acid. // Nitric acid ionises completely in
water to form high concentration of H+ ion while
ethanoic acid ionises partially in water to form low
concentration of H+ ion.
Asid nitrik ialah asid kuat manakala asid etanoik ialah
asid lemah. // Asid nitrik mengion sepenuhnya dalam
air untuk menghasilkan kepekatan ion H+ yang tinggi
manakala asid etanoik mengion separa dalam air
untuk menghasilkan kepekatan ion H+ yang rendah.
3. The higher the concentration of H+ ion, the lower
the pH value.
Semakin tinggi kepekatan ion H+, semakin rendah nilai
pH.

Total / Jumlah 10

Hydrogen gas 1
Gas hidrogen
A35
1. Collect the gas into a test tube. 3
Kumpulkan gas ke dalam sebuah tabung uji.
2. Insert a burning wooden splinter into the test tube.
Masukkan kayu uji menyala ke dalam tabung uji.
3. A ‘pop’ sound is produced.
Bunyi ‘pop’ terhasil.

The rate of reaction is higher in set I than in set II. 1
Kadar tindak balas lebih tinggi dalam set I berbanding
set II.

1. Magnesium in set I is smaller than in set II. 4
Magnesium dalam set I lebih kecil berbanding set II.
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 2. The smaller the size of magnesium, the total

surface area exposed to collision is larger.
Semakin kecil saiz atom magnesium, semakin besar

jumlah luas permukaan yang terdedah kepada
perlanggaran.
3. The frequency of collision between magnesium
atoms and H+ ions is higher in set I than in set II.
Frekuensi perlanggaran antara atom magnesium
dengan ion H+ lebih tinggi dalam set I berbanding set
II.

Question Answer Mark
Soalan Jawapan Markah
(c)
4. The frequency of effective collision between
magnesium atoms and H+ ions is higher in set I
than in set II.

Frekuensi perlanggaran berkesan antara atom
magnesium dengan ion H+ lebih tinggi dalam set I
berbanding set II.

2

Volume of gas (cm3) Set 1

Isi padu gas (cm3) Set 1

Set 2

Set 2

6. (a) Time (s) 11
(b)
Masa (s) 1
(c) (i)
(ii) • Correct label of axis-X and axis-Y – 1 1
Label paksi-X dan paksi-Y yang betul 1
• Correct curves and labels 1
Lengkung dan label yang betul
1
Total / Jumlah
2
Alcohol / Alkohol
A: Propene / Propena
B: Propanoic acid / Asid propanoik
C: Propyl propanoate / Propil propanoat

Porcelain chips / Serpihan porselin

Porcelain chips

Serpihan porselin

Glass wool Gas   Chemistry SPM  Answers
damped with
propanol Gas

Wul kaca Heat
dibasahi
propanol Panaskan

Water

Air

• Diagram / Diagram – 1
• Label / Label – 1

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. Question Answer Mark
Soalan Jawapan Markah
(d) (i)
H H O H H H 1
(ii) & & ' & & &

H!C!C!C!O!C!C!C!H
& & & & &

H H H H H

1. 2 cm3 of glacial propanoic acid is poured into a 3
boiling tube and 4 cm3 of propanol is added. 11

2 cm3 asid propanoik glasial dituang ke dalam tabung
didih dan 4 cm3 propanol ditambah.

2. Five drops of concentrated sulphuric acid are added
to the mixture and the boiling tube is shaken.

Lima titik asid sulfurik pekat dimasukkan ke dalam
campuran dan tabung didih digoncang.

3. The mixture is then heated gently over a small
flame until it boils for two minutes.

Campuran dipanaskan secara perlahan di atas
nyalaan yang kecil sehingga mendidih untuk dua minit.

Total / Jumlah

A36 Section B / Bahagian B

Question Answer Mark
Soalan Jawapan Markah

7. (a) 1. Magnesium is more electropositive than silver. 4
(b) (i) Magnesium lebih elektropositif berbanding argentum. 3

2. Magnesium atom releases electrons to form Mg2+

ion. elektron untuk
Atom magnesium melepaskan

membentuk ion Mg2+.

3. The electrons travel from magnesium to silver

electrode through the external circuit.
Elektron bergerak dari magnesium ke elektrod

argentum melalui litar luar.

4. Silver ion accepts electron to form silver atom.
Ion argentum menerima elektron untuk membentuk

atom argentum.

1. Q is in between Mg and R.
Q berada di antara Mg dan R.
2. When Q and R are used as electrodes, the voltage

is 3.9 – 2.5 = 1.4 V.
Apabila Q dan R digunakan sebagai elektrod, nilai

voltan ialah 3.9 – 2.5 = 1.4 V.
3. The negative terminal is Q.
Terminal negatif ialah Q.