MODUL MANDIRI SPM

SEULAS PINANG
Dengan nama Allah, tuhan yang maha pengasih lagi maha penyayang.
Syukur ke hadrat Allah SWT dengan rahmat dan izin NYA, akhirnya perancangan pembinaan
modul Bahasa Melayu Sijil Pelajaran Malaysia (SPM) telah membuahkan hasil.
Pandemik Covid 19 yang melanda negara kita telah merubah landskap pendidikan serta
memberi kesan besar khususnya kepada dunia pendidikan . Perubahan penyampaian ilmu
pendidikan secara fizikal telah beralih secara maya dan ini memberi cabaran besar kepada
sesetengah guru dan pelajar. Pelbagai cabaran telah dikenalpasti dan pelbagai kaedah juga
telah disarankan kepada guru-guru untuk dipraktikkan. Pendekatan yang menjadi pilihan
bagi sekolah-sekolah yang tidak mempunyai kemudahan akses internet ialah dengan
penggunaan modul. Pemilihan penggunaan modul yang berstruktur dan terancang dapat
membantu pelajar menguasai pengetahuan dan kemahiran walau di mana juga pelajar itu
berada.
Dengan inisiatif yang disediakan oleh Kementerian Pendidikan Malaysia di bawah Program
Transformasi Daerah serta kerjasama semua Panitia Bahasa Melayu Sekolah Menengah
dalam daerah Bachok yang dibimbing oleh empat Guru Bahasa Melayu yang hebat maka
lahir lah sebuah modul yang diharapkan dapat membantu guru-guru Bahasa Melayu
menyampaikan pengetahuan dan kemahiran kepada kelompok pelajar yang berpotensi lulus
dalam peperiksaan Sijil Pelajaran Malaysia 2021 .
Terima kasih daripada pihak Pejabat Pendidikan Bachok kepada semua pihak yang
bertungkus lumus dalam menghasilkan MODUL BAHASA MELAYU POTENSI LULUS (POLUS)
SPM ini. Semoga usaha kecil kita ini mampu memberi impak besar kepada pelajar- pelajar
dengan izin NYA.

1

SENARAI PANEL
JAWATANKUASA PEMBINAAN MODUL BAHASA MELAYU POTENSI LULUS SPM

(POLUS)
PPD BACHOK 2021

PENASIHAT
En. Rusli bin Idris
Pegawai Pendidikan Daerah Bachok

PENGERUSI
En. Mhd Roslaile bin Mohamed Noor
Timbalan Pegawai Pendidikan Sektor Perancangan

PENYELARAS
Pn. Evawani Alliza bt Abdul Ghani

SISC+ Bahasa

FASILITATOR
Maizura binti Muhammad (SMK Bachok)
Jasudin bin Mamat (SMK Putri Saadong)

Alimah bt Ali (SMK Dato‟ Perdana)
Hazura binti Hassan (SMK Putri Saadong)

2

SENARAI PANEL

PARA PENGGUBAL ITEM MODUL BAHASA MELAYU POTENSI LULUS SPM (POLUS)

1 MAIZURA BINTI MUHAMMAD SMK BACHOK

2 ZARINI BINTI MAT SAWI SMK KANDIS

3 RUHANA BINTI JID SMK SRI GUNUNG

4 ROHANA BINTI SEMAN SMK BERIS PANCHOR 2

5 NISAH BT ISMAIL SMK JELAWAT

6 DASIMA BINTI SIDEK SMK AGAMA TOK BACHOK

7 ROBITA YAAKUB SMK PAK BADOL

8 NAIMAH BINTI OTHMAN SMK LONG YUNUS

9 HANITA BINTI MAT ZAIN SMK SRI GUNUNG

10 ROHAIDA BT ABDULLAH SMK KANDIS

11 NOORAIHAN BINTI ABD HAMID SMK DATO’ PERDANA

12 SHALELAWATI BT YUSOFF SMK BERIS PANCHOR

13 ALIMAH BT ALI SMK DATO' PERDANA

14 MUNIYATI BT MUHAMMAD SMK PUTRI SAADONG

15 JASUDIN BIN MAMAT SMK PUTRI SAADONG

16 NOOR AZURA BT MOHAMED YUSOFF SMK KUBANG GOLOK

17 NOR AIDA BT ISMAIL SMK BERIS PANCHOR

18 HASIAH BT SALLEH SMK PUTRI SAADONG

19 FATIMAH AB RAHMAN SMK LONG YUNUS

20 ZARUDAH BINTI ZAKARIA SMK KUBANG TELAGA

21 AISMANIRA BT SALLEH SMK KUBANG TELAGA

22 ZARIFAH AZMA BINTI MOHAMAD NOOR SMK TERATAK PULAI

23 NORAINI BINTI ABDUL RAZAK SMK KUBANG TELAGA

24 SITI ZUBAIDAH BINTI MOHD NOR SMK SRI NIPAH

3

25 MD NAJMAN B. MOHAMAD SMK KUBANG TELAGA
26 ZURAINI BINTI MD ZAIN SMK BACHOK
27 NORAINI HAMZAN BINTI HASAN SMK BADAK
28 NORLIDA BT YAHYA SMKA TOK BACHOK
29 NIK FARIDAH BT NIK MAT SMK KUBANG GOLOK
30 HAZURA BT HASSAN SMK PUTRI SAADONG
31 NOOR AZURA BT YAAKUB SMU ( A)DARUL ULUM AL MUHAMMADIAH
32 NAIMAH BINTI OTHMAN SMK LONG YUNUS
33 SUZILAWATI BT CHE AMAT SMU (A) DARUL IMAN
34 ROHAIDA BT ABDULLAH SMK KANDIS
35 DASIMA SIDEK SMKA TOK BACHOK
36 ROBITA YAAKUB SMK PAK BADOL
37 NIK MANIRA BT NIK YAHYA SMK TERATAK PULAI
38 AZLIZA BINTI MOHD YUSOFF SMK TERATAK PULAI

4

PANDUAN PENGGUNAAN MODUL
1. Modul POLUS ini disediakan berdasarkan Dokumen Standard Kurikulum dan Pentaksiran
(DSKP) KSSM Bahasa Melayu tingkatan 4 dan 5.
2. Modul ini mengandungi dua set soalan-soalan yang mampu membantu pelajar yang
dikenalpasti berpotensi untuk lulus.
3. Modul ini juga sesuai digunakan oleh guru-guru untuk sesi PdPR, latih tubi dan kelas
tambahan kerana ia mempunyai nota yang membantu pelajar untuk belajar secara kendiri.
4. Modul ini dapat mendisiplinkan pelajar untuk menyiapkan soalan dalam tempoh masa yang
diperuntukkan.
5. Melalui modul ini juga guru dapat melaksanakan pentaksiran untuk melihat penguasaan
dan perkembangan pelajar dalam aspek pengetahuan, kemahiran dan nilai.

5

SET 1

KERTAS 1 : BAHAGIAN A
[30 MARKAH]

TEMA : KESIHATAN DAN KEBERSIHAN

Mata Pelajaran Bahasa Melayu

Sasaran Pelajar tingkatan 4 dan 5

Tajuk / Tema Kesihatan dan kebersihan

Standard Kandungan 3.4 Menulis untuk menghasilkan sesuatu penulisan secara
terancang.

Standard Pembelajaran 3.4.5 Menulis untuk menghasilkan karangan dengan wacana
yang lengkap, bahasa yang gramatis dan ungkapan yang
menarik.

Objektif Pembelajaran Pada akhir PdPc, murid dapat:
i) Membaca dan memahami isi pelajaran berdasarkan

bahan-bahan yang disediakan.
ii) Menghasilkan jawapan karangan yang lengkap

berdasarkan soalan dan bahan-bahan yang diberi
dengan menggunakan ayat yang gramatis dan penanda
wacana yang sesuai.

Tempoh Pelaksanaan 2 jam
Nota
Sila lihat lampiran contoh bahan, contoh soalan dan contoh
Aktiviti skema jawapan penulisan karangan.

i) Murid diminta membaca dan meneliti kedua-dua bahan
yang diberikan dan fahami isi kandungan bahan

ii) Murid diminta memahami maklumat yang terdapat
dalam kedua-dua bahan yang diberikan.

iii) Murid diminta menulis jawapan karangan yang lengkap
dengan menggunakan ayat yang gramatis dan penanda
wacana yang sesuai.

iv) Hasil tugasan murid hendaklah diserahkan kepada guru
apabila bersemuka / secara bergambar melalui aplikasi
whatsapp / telegram mata pelajaran

Pentaksiran Murid akan dinilai berdasarkan jawapan yang telah dihasilkan
secara bertulis.

6

Tulis sebuah karangan yang berkaitan langkah untuk mengatasi masalah pencemaran
plastik. Panjang karangan hendaklah antara 150 hingga 200 patah perkataan.

Soalan pemahaman:
1. Di manakah kebanyakan sisa plastik akan berakhir ?
2. Apakah bahan buangan yang mengambil jangka masa yang paling untuk
dilupuskan?
3. Mengapakah manusia lebih memilih untuk menggunakan beg plastik dalam
kehidupan harian mereka?
4. Bagaimanakah kehidupan marin boleh mati akibat terperangkap dengan sisa plastik?
5. Apakah peranan pihak kerajaan dan rakyat dalam menangani isu pencemaran
plastik?
7

Isikan tempat kosong dengan jawapan yang sesuai.
Berdasarkan laporan daripada __________________________________, rakyat

Malaysia menggunakan sekurang-kurangnya _________________ pada setiap minit. Kita
juga dapat menyaksikan bahawa banyak hidupan marin seperti penyu mati akibat sisa
plastik. Implikasi seperti ini tidak seharusnya dipandang enteng oleh semua pihak.
Persoalannya, bagaimanakah cara untuk ______________________________ di Malaysia?

Pelaksanaan ___________________ merupakan salah satu langkah yang boleh
dilaksanakan dengan efisien. Contohnya masyarakat perlu disedarkan mengenai
kepentingan penggunaan tong kitar semula terutamanya tong berwarna jingga. Hal ini
dikatakan demikian kerana kategori sampah di dalam tong tersebut memerlukan jangka
masa ______________________ tahun untuk dilupuskan. Kesedaran yang tinggi terhadap
kitar semula ini perlu disebarluaskan menerusi media sosial melalui tanda pagar
__________________.

Berdasarkan huraian berkaitan langkah memanifestasikan keindahan alam sekitar,
jelaslah bahawa semua pihak perlu berganding bahu bagai _______________________
agar matlamat tersebut dapat direalisasikan. Marilah bersama-sama kita menyahut seruan
kerajaan dalam mengurangkan penggunaan plastik terutamanya _______________ dan
_______________. Kesimpulannya, masyarakat perlu bertanggungjawab dalam
meneruskan usaha kerajaan agar negara kita bersih daripada pencemaran sebelum nasi
menjadi bubur.

8

Bahagian B
( 70 markah )
( 1 jam 30 minit )

SOALAN 2: DOMAIN AWAM (TEMA PELANCONGAN)

Mata Pelajaran Bahasa Melayu

Sasaran Pelajar Potensi Lulus

Tajuk / Tema Pelancongan

Standard Kandungan 3.4 Menulis untuk menghasilkan sesuatu penulisan secara
terancang

Standard Pembelajaran 3.4.5 Menulis untuk menghasilkan karangan dengan wacana
yang lengkap, bahasa yang gramatis dan ungkapan yang
menarik

Objektif Pembelajaran Pada akhir pembelajaran murid dapat :
i) Mengenal pasti isi penting dalam petikan
ii) Menyatakan isi lain yang sesuai dengan tema

berdasarkan pengetahuan sedia ada
iii) Menghasilkan karangan dengan wacana yang lengkap.

Tempoh Pelaksanaan 60 minit
Nota
Sila rujuk lampiran nota
Aktiviti
i) Murid diminta membaca petikan yang diberikan dan
mengenalpasti tema, format dan kata kunci dalam
petikan

ii) Murid diminta menggariskan dua isi penting dalam
petikan

iii) Murid diminta mengisi frame kerangka karangan
iv) Murid dikehendaki melengkapkan tempat kosong

dengan ayat yang sesuai
v) Murid kemudiannya dikehendaki menulis karangan

lengkap berpandukan frame yang telah diisi.
vi) Hasil tugasan diserahkan kepada guru apabila PDP

bersemuka/ aplikasi Whatsapps / Telegram

Pentaksiran Penilaian dan pentaksiran adalah secara Penulisan dan Lisan

9

Pemain industri pelancongan perlu menyesuaikan diri dengan normal baharu aktiviti
harian untuk memulihkan sektor pelancongan yang terjejas teruk akibat pandemik Covid-
19. Dekan Fakulti Hospitaliti, Pelancongan dan Kesejahteraan (FHP ) Universiti Malaysia
Kelantan (UMK), Prof Dr Khairil Wahidin Awang, berkata kerjasama Kementerian
Pelancongan, Seni dan Budaya Malaysia (MOTAC), Lembaga Penggalakkan
Pelancongan Malaysia (Tourisme Malaysia), Persatuan Ejen Pelancongan dan
Pengembaraan Malaysia ( MATTA ), Malaysia Inbound Tourism Association ( MITA ),
agensi kerjaan negeri dan pihak berkuasa tempatan perlu bagi membangunkan industri ini
semula.

Berdasarkan kenyataan di atas, bincangkan usaha-usaha yang perlu dilakukan untuk
merancakkan sektor pelancongan negara dalam tempoh Perintah Kawalan Pergerakan
Pemulihan ( PKPP ) ini.

1. Analisis soalan: Ayat kata kunci

Berdasarkan kenyataan di atas, bincangkan (usaha-usaha yang perlu dilakukan untuk
merancakkan sektor pelancongan negara dalam tempoh Perintah Kawalan
Pergerakan Pemulihan (PKPP) ini.

Ayat tema/ayat tajuk

Maksud PKPP – lebih banyak
kelonggaran diberikan untuk
menjalani aktiviti kehidupan
seharian di samping mematuhi
SOP secara berterusan.

Ayat tema/tajuk Sektor pelancongan

Ayat kata kunci Usaha-usaha yang perlu dilakukan untuk merancakkan sektor
pelancongan negara dalam tempoh Perintah Kawalan Pergerakan
Pemulihan ( PKPP ) ini

Format Umum

10

2. Analisis ayat isi berdasarkan bahan yang diberi:
Kata kunci : Usaha-usaha

apa yang perlu dibuat
Pembinaan ayat isi usaha:

Pelaku + perlulah/wajarlah/mestilah + kata kerja + apa.

Analisis bahan untuk mendapatkan ayat isi: Analisis bahan
Bahan petikan

Pemain industri pelancongan perlu Siapa ?
menyesuaikan diri dengan normal - pemain industri pelancongan
baharu aktiviti harian untuk
memulihkan sektor pelancongan Apakah yang perlu dibuat ?
yang terjejas teruk akibat - perlu menyesuaikan diri dengan normal baharu
pandemic Covid-19. aktiviti harian untuk memulihkan sektor pelancongan
yang terjejas teruk akibat pandemic Covid-19.

Isi 1 Siapa ?
 Dekan Fakulti Hospitaliti, Pelancongan dan
Dekan Fakulti Hospitaliti,
Pelancongan dan Kesejahteraan Kesejahteraan (FHPK) UMK, Prof Dr Khairil
(FHPK) Universiti Malaysia Kelantan Wahidin Awang
(UMK), Prof Dr Khairil Wahidin  Kementerian Pelancongan, Seni dan Budaya
Awang, berkata kerjasama Malaysia (MOTAC), Lembaga Penggalakkan
Kementerian Pelancongan, Seni dan Pelancongan Malaysia ( Tourism Malaysia ),
Budaya Malaysia (MOTAC), Persatuan Ejen Pelancongan dan
Lembaga Penggalakkan Pengembaraan Malaysia (MATTA), Malaysia
Pelancongan Malaysia (Tourism Inbound Tourism Association (MITA), agensi
Malaysia), Persatuan Ejen kerajaan negeri dan pihak berkuasa tempatan
Pelancongan dan Pengembaraan
Malaysia (MATTA), Malaysia Inbound Cara :
Tourism Association (MITA), agensi  Kerjasama Kementerian Pelancongan, Seni dan
kerjaan negeri dan pihak berkuasa
Budaya Malaysia ( MOTAC ), Lembaga
Penggalakkan Pelancongan Malaysia ( Tourism
Malaysia ), Persatuan Ejen Pelancongan dan

11

tempatan perlu bagi membangunkan Pengembaraan Malaysia ( MATTA ), Malaysia
industri ini semula. Inbound Tourism Association ( MITA ), agensi
kerjaan negeri dan pihak berkuasa tempatan
perlu bagi membangunkan industri ini semula

Isi di luar bahan petikan

Isi 2: Siapa?
 Kerajaan
Kerajaan perlu memulihkan dan
merancakkan sektor ini semula Apakah yang perlu dibuat?
dengan memfokuskan peancongan  perlu memulihkan dan merancakkan sektor ini
domestik.
semula dengan memfokuskan peancongan

domestik.

Isi 3: Siapa
 kerajaan
Kerajaan memperkenalkan Konsep
„travel Bubbles‟ untuk pelancongan Apakah yang perlu dibuat?
wilayah rentas negara.  memperkenalkan Konsep „travel Bubbles‟
untuk pelancongan wilayah rentas negara.

12

KERTAS 2

BAHAGIAN A: SISTEM DAN APLIKASI BAHASA

[35 Markah]

SOALAN 1: MORFOLOGI Bahasa Melayu
Mata pelajaran Potensi Lulus
Sasaran Kesukanan
Tajuk / Tema Golongan Kata - Kata Adjektif
Standard Kandungan 5.2 Memahami dan menggunakan golongan kata
Standard Pembelajaran yang sesuai dalam pelbagai bidang.
Objektif Pembelajaran 5.2.3 Mengenal pasti dan menggunakan golongan
kata adjektif dengan betul mengikut konteks.
Tempoh pelaksanaan Pada akhir pembelajaran, murid dapat:
Nota
Aktiviti 1. Menyenaraikan tiga kata adjektif yang
terdapat dalam petikan.
Pentaksiran
2. Membina ayat menggunakan kata adjektif
dengan betul mengikut konteks/jenisnya.

1 jam
Sila lihat lampiran penerangan tentang definisi kata
adjektif dan jenis-jenisnya.

1. Anda diminta membaca definisi kata adjektif
dan jenis-jenisnya.

2. Anda diminta membaca arahan soalan,
kenal pasti kehendak soalan dan membaca
petikan serta fahami isi kandungan petikan.

3. Anda diminta mencari tiga kata adjektif
berdasarkan petikan.

4. Anda diminta menulis satu ayat anda sendiri
daripada setiap perkataan yang dipilih untuk
menunjukkan bahawa anda faham akan
maksud dan penggunaannya.

Hasil tugasan anda hendaklah diserahkan kepada
guru anda apabila bersemuka/ secara
bergambar/melalui aplikasi whatsapp / telegram
mata pelajaran.

13

Baca petikan di bawah dengan teliti dan senaraikan tiga kata adjektif. Kemudian anda
dikehendaki membina satu ayat anda sendiri daripada setiap perkataan yang dipilih untuk
menunjukkan bahawa anda faham akan maksud dan penggunaannya. Anda tidak boleh
menambahkan imbuhan, menukarkan imbuhan atau menukarkan perkataan itu sebagai
peribahasa atau nama khas.

Kegiatan sukan mendatangkan banyak faedah kepada remaja. Antaranya sukan
dapat melahirkan remaja yang sihat, sama ada dari segi fizikal ataupun mental. Sebagai
contoh, aktiviti sukan seperti berbasikal, mendaki gunung, dan bermain bola sepak akan
membantu remaja untuk membina tubuh badan yang sihat, cergas, dan menarik. Hal ini
dikatakan demikian kerana bersukan boleh menguatkan otot dan tulang serta menyihatkan
badan dengan membakar lemak berlebihan dalam badan. Natijah daripada badan yang
sihat juga akan melahirkan minda yang cerdas dan mendorong kecemerlangan dalam
pelajaran.

Dipetik daripada
Faedah Sukan kepada Remaja
Buku Teks Tingkatan 4, Kementerian Pendidikan Malaysia

[6 markah]

JAWAPAN ANDA :

14

SOALAN 2: SINTAKSIS Bahasa Melayu
Mata pelajaran Kumpulan Sederhana
Sasaran Ayat Tunggal dan Ayat Majmuk
Tajuk / Tema 5.2 Memahami dan menggunakan bentuk kata yang
Standard Kandungan sesuai dalam pelbagai bidang.
Standard Pembelajaran 5.2.3 Mengenal pasti dan menggunakan bentuk
Objektif Pembelajaran kata tunggal dan kata majmuk dengan betul
mengikut konteks.
Tempoh pelaksanaan Pada akhir pembelajaran, murid dapat:
Nota
Aktiviti 1. Mengenal pasti dan menulis bentuk kata
tunggal dan kata majmuk.
Pentaksiran
2. Mencantumkan ayat tunggal dalam petikan
menjadi tiga ayat majmuk.

1 jam
Sila lihat lampiran penerangan tentang ciri-ciri ayat
majmuk beserta contoh-contoh ayat.

1. Anda diminta membaca arahan soalan.
2. Anda diminta membaca petikan yang

diberikan dan memahami isi kandungan
petikan.
3. Anda diminta membaca nota ciri-ciri ayat
tunggal dan ciri-ciri ayat majmuk.
4. Anda diminta mencantumkan ayat-ayat
tunggal dalam petikan menjadi tiga ayat
majmuk dengan menggunakan kata hubung
yang sesuai.
5. Anda diminta menulis tiga ayat majmuk yang
gramatis tanpa mengubah struktur dan
maksud asal petikan.

Hasil tugasan anda hendaklah diserahkan kepada
guru anda apabila bersemuka/ secara
bergambar/melalui aplikasi whatsapp/telegram mata
pelajaran.

15

Berdasarkan petikan di bawah ini, cantumkan ayat-ayat tunggal dalam petikan menjadi
tiga ayat majmuk dengan menggunakan kata hubung yang sesuai. Anda tidak boleh
mengubah struktur dan maksud asal petikan.
Industri pelancongan sangat penting kepada negara. Industri pelancongan memberi
pendapatan kepada negara melalui pertukaran wang asing. Pendapatan melalui
pelancongan membantu negara membangunkan ekonomi. Pendapatan melalui
pelancongan membantu negara membangun dari segi fizikal. Promosi memperkenalkan
Malaysia diadakan di seluruh dunia. Promosi menarik lebih ramai pelancong ke negara ini.

Dipetik daripada
Buku Teks Tingkatan 4
Kementerian Pendidikan Malaysia

[6 markah]

JAWAPAN ANDA :

16

SOALAN 3: PENYUNTINGAN Bahasa Melayu
Mata Pelajaran
Sasaran Kumpulan Sederhana
Tajuk / Tema
Standard kandungan Ekonomi, Keusahawanan dan Pengurusan
Standard Pembelajaran
Objektif Pembelajaran Kewangan

Tempoh pelaksanaan 3.6 Mengedit dan memurnikan pelbagai teks
Nota
Aktiviti 3.6.1 Menganalisis kesalahan bahasa dan

Pentaksiran kejituan idea dalam pelbagai teks

Pada akhir pembelajaran, murid dapat:

1. Mengenal pasti dan menyenaraikan

kesalahan bahasa yang terdapat dalam

petikan

2. Membetulkan kesalahan tersebut

1 Jam

Sila lihat lampiran soalan penyuntingan

1. Anda diminta membaca kedua-dua

petikan yang dberi dengan teliti.

2. Anda harus mengenal pasti 6 kesalahan

yang terdapat dalam petikan 1 dan 7

kesalahan yang terdapat dalam petikan 2.

3. Anda harus mengedit dan memurnikan

semula perkataan yang salah kepada

perkataan yang betul.

4. Anda tidak boleh menyenaraikan lebih

daripada jumlah kesalahan yang

dinyatakan dalam arahan soalan.

5. Anda tidak perlu menyalin petikan semula

petikan tersebut.

6. Hasil tugasan anda hendaklah

diserahkan kepada guru anda apabila

bersemuka / secara bergambar melalui

aplikasi whatsapp / telegram mata

pelajaran.

Anda akan dinilai berdasarkan latihan yang telah

dihasilkan

17

Dalam petikan 1 terdapat enam kesalahan bahasa manakala petikan 2 terdapat tujuh
kesalahan bahasa. Senaraikan dan betulkan kesalahan-kesalahan itu. Bagi setiap petikan
anda tidak boleh menyenaraikan lebih daripada jumlah kesalahan yang dinyatakan dalam
soalan. Anda tidak perlu menyalin petikan-petikan tersebut.

Petikan 1

Kebanyakkan pengguna sering membuat kesilapan apabila berbelanja sebab terpengaruh
oleh rupabentuk sesuatu barang atau terperangkap oleh iklan sedangkan nilai barang
yang dibeli itu tidak seberapa. Akhirnya, barang itu dibiarkan berhabuk begitu sahaja.
Dengan itu, berlaku pembaziran kerana pengguna membeli barang yang bukan
diperlukannya. Amalan boros beberlanja ini menjadi lebih mudah dengan adanya
penawaran secara dalam talian yang menggalakkan pembeli membayar harga barang
apabila barang pelanggan terima.

[6 markah]

Petikan 2

Zack : Setiap orang anak muda mestilah sanggup berdepan dengan pelbagai cabaran.
Mereka tidak sepatutnya melakukan sesuatu perkara secara sambilewa sahaja.

Lim : benarlah, mereka mesti memiliki keutuhan jiwa dan tidak mudah menyerah kalah
serta mengharapkan sesuatu itu datang bergolek sahaja.

Zack : Yang penting apabila mereka sudah mengambil utusan, maka lakukanlah sehingga
berjaya.

Lim : Jika anak-anak mudah menerima kalah, akhirnya bangsa kami dianggap
mempunyai

jiwa yang rapuh dan mudah diperkotakkatikkan oleh bangsa lain.

[7 markah]

JAWAPAN ANDA :

18

SOALAN 4: BAHASA MELAYU STANDARD

Mata Pelajaran Bahasa Melayu
Sasaran Kumpulan Sederhana
Tajuk / Tema Prosa tradisional 'Burung Terbang Dipipiskan Lada
Standard kandungan 3.1 Menulis untuk menerangkan makna kata dan
Standard Pembelajaran istilah, rangkai kata, ungkapan dan ayat.
Objektif Pembelajaran 3.1.1 Menulis untuk menjelaskan maksud ayat
Tempoh pelaksanaan dalam sesuatu petikan dengan betul mengikut
Nota konteks
Aktiviti Pada akhir pembelajaran, murid dapat:

Pentaksiran 1. Menjelaskan tiga maksud ayat dalam sesuatu
petikan dengan betul

1 jam
Sila lihat nota Panduan Menukarkan Bahasa Melayu
Tradisional ke bahasa Melayu standard.
1. Murid mendengar penerangan guru tentang isi

pelajaran dan kaitannya dengan objektif
pelajaran dan kriteria kejayaan.
2. Murid membaca dan memahami petikan prosa
tradisional
3. Guru memberikan penerangan lanjut berkaitan
bahan
4. Murid menganalisis petikan dan kenal pasti
perkataan yang perlu ditukarkan.
5. Murid membetulkan kesalahan tersebut.
6. Murid menjelaskan kejituan dan kesinambungan
idea dalam perenggan.
8. Guru bersoal jawab dengan murid tentang
keseluruhan aktiviti.
9. Murid melengkapkan latihan yang diberi oleh
guru.
10. Murid mendengar guru membuat kesimpulan
tentang isi pelajaran.
Murid akan dinilai berdasarkan latihan yang telah
disiapkan.

19

Baca petikan bahasa Melayu Klasik di bawah dengan teliti. Kemudian tulis petikan tersebut
semula dalam Bahasa Melayu Standard tanpa mengubah bentuk dan maksud asalnya.
Hatta, maka orang siam pun datanglah, lalu berperang dengan orang Melaka. Ada beberapa
lamanya berperang, maka banyaklah rakyat siam yang mati. Melaka tiada alah. Maka rakyat
siam pun kembalilah, seraya ia pulang segala rotan ikat barang-barangnya semuanya
dicampakkannya di hulu Muar.

Dipetik daripada
Prosa tradisional ''Burung Terbang Dipipiskan Lada'' dalam Antalogi Sejadah Rindu,

Kementerian Pendidikan Malaysia, 2015
[6 Markah]

JAWAPAN ANDA :

20

Mata Pelajaran Bahasa Melayu
Sasaran Potensi Lulus
Tajuk / Tema Perpaduan
Standard kandungan 4.2 Memahami dan menggunakan peribahasa dalam lisan
Standard Pembelajaran dan penulisan
Objektif Pembelajaran 4.2.1 Memahami dan menggunakan perbandingan
semacam, kata-kata hikmat, kiasan, madah pujangga dan
Tempoh pelaksanaan bahasa berirama dengan betul mengikut konteks
Nota Pada akhir pembelajaran, murid dapat:
Aktiviti 1.Menggunakan dua perbandingan semacam, kata-kata

Pentaksiran hikmat, kiasan, madah pujangga dan bahasa berirama
dengan betul
40 minit
Sila lihat nota Panduan Menjawab Pelbagai Jenis Soalan
Peribahasa.
1. Murid mendengar penerangan guru tentang isi
pelajaran dan kaitannya dengan objektif pelajaran dan
kriteria kejayaan.
2. Murid mengemukakan beberapa contoh peribahasa
dan maksud berdasarkan pengetahuan sedia ada.
3. Murid berbincang dengan guru tentang maksud
beberapa peribahasa yang terdapat di dalam buku
teks.
3. Murid mendengar penerangan berkaitan bahan latihan
4. Murid membaca dan memahami bahan latihan
5. Murid menjawab soalan latihan
6. Murid menjelaskan sebab-sebab peribahasa yang
dipilih sebagai jawapan.
7. Murid melengkapkan latihan yang diberikan.
8. Murid membuat kesimpulan tentang isi pelajaran.
Murid akan dinilai berdasarkan latihan yang telah
disiapkan.

21

SOALAN 5: PERIBAHASA
Baca petikan di bawah dengan teliti dan kemudian kemukakan dua peribahasa yang dapat
dikaitkan dengan petikan ini.

Ramai remaja hari ini terlibat dengan gejala tidak sihat. Mereka suka menghabiskan masa
dengan aktiviti sia-sia seperti melepak, ponteng sekolah, merokok, vandalisme dan lumba
haram. Nasihat berkali-kali yang diberikan oleh ibu bapa berlalu begitu sahaja dan tidak
diendahkan. Mereka begitu degil dan tidak mendengar kata. Jika hal ini berterusan, masa
depan remaja ini bakal rosak. Ketika itu, barulah mereka menyedari kesilapan sendiri
apabila hidup dalam kesusahan.

[4 markah]

JAWAPAN ANDA :

BAHAGIAN B : PEMAHAMAN
[35 Markah]

SOALAN 6

22

Baca bahan 1 dan bahan 2 dengan teliti. Kemudian jawab soalan-soalan pemahaman
dengan menggunakan ayat anda sendiri.

Bahan 1

Murid berkeperluan Khas (MBK) ialah murid yang disahkan oleh pakar perubatan
sebagai murid yang mempunyai ketidakupayaan tertentu. Antara ketidakupayaan tersebut
termasuklah dari segi penglihatan, pendengaran, pertuturan, fizikal dan masalah
pembelajaran. Contoh masalah pembelajaran ialah autism, sindrom kurang daya tumpuan,
dan disleksia. Oleh sebab itu, MBK perlu mengikuti pendidikan khas agar tidak ketinggalan
sewaktu pengajaran dan pembelajaran.

Pendidikan khas bermaksud pendidikan bagi MBK di …

Sekolah Pendidikan Program Pendidikan Program Pendidikan
Khas Khas Integrasi Inklusif

Tiga Cara MBK Bersekolah
(Sumber: Bahagian Pendidikan Khas,
Kementerian Pendidikan Malaysia)

Bahan 2

Individu autisme adalah antara yang tergolong sebagai MBK. Mereka boleh
mengikuti pendidikan melalui sekolah pendidikan khas, program pendidikan khas
integrasi, atau program pendidikan inklusif.

Semasa berumur dua hingga enam tahun, individu autisme perlu mengikuti program
intervensi awal untuk dilatih berkomunikasi, berinteraksi, dan mengurus diri. Kemahiran ini
penting untuk mereka mengikuti alam persekolahan.

Individu autisme mempunyai kekurangan tertentu tetapi mereka mungkin mempunyai
bakat dalam bidang lain. Antaranya termasuklah melukis, mengingat fakta, dan mencipta
irama. Terdapat juga murid autisme yang setelah diberi sokongan dapat belajar ke
peringkat pengajian tinggi.( Sumber: Persatuan Kebangsaan Autisme Malaysia (NASOM)

23

i) Berdasarkan Bahan 2, berikan maksud diberi sokongan. (2 markah)

Berdasarkan Bahan 2, maksud ___________ sokongan ialah dihulur ________________.

ii) Merujuk Bahan 1 dan Bahan 2, nyatakan persamaan pendidikan yang diberikan kepada

Murid Berkeperluan Khas dengan individu autisme? (3 markah)

Merujuk Bahan 1 dan Bahan 2, persamaan pendidikan yang diberikan kepada Murid
Berkeperluan Khas (MBK) dengan individu autisme ialah _________________pendidikan
khas, program pendidikan _____________________, atau program pendidikan
__________________.

iii) Dalam mendidik anak autisme, sokongan daripada individu sekeliling amat diperlukan.

Pada pendapat anda, mengapakah murid berkeperluan khas perlu diberi perhatian

yang lebih berbanding murid biasa? (3 markah)

Pada pendapat saya, Murid Berkeperluan Khas (MBK) perlu ______________________
yang lebih berbanding _____________________ kerana MBK mempunyai kekurangan
tertentu dan kemungkinan mereka mempunyai ___________ dalam bidang lain. Selain
itu, MBK hanya ____________________ minat atau menyertai kumpulan jika dibantu
atau terdesak.

iv) Rakan anda mempunyai seorang adik berumur enam tahun tetapi masih belum
mengikuti pendidikan prasekolah seperti kanak-kanak yang lain. Daripada pemerhatian
anda, adik rakan anda itu mempunyai ciri-ciri individu autisme.
Sebagai rakan yang prihatin, cadangkan tindakan yang harus anda ambil supaya adik
rakan tidak ketinggalan dalam pelajaran. (4 markah)

Sebagai rakan yang prihatin, tindakan yang harus saya ambil supaya adik rakan tidak
ketinggalan dalam pelajaran ialah memberitahu ibu bapanya supaya membawa kanak-
kanak tersebut ke ________________ untuk dirawat atau disahkan masalah yang
dihadapi oleh ___________________ supaya kanak-kanak tersebut boleh memohon
_______________Orang Kelainan Upaya (OKU). Selain itu, ibu bapa perlu mendaftarkan
kanak-kanak itu ke sekolah yang mempunyai kelas _____________________ supaya
mereka dapat diajar oleh guru-guru yang mahir dalam bidang tersebut.

24

SOALAN 7

Baca bahan-bahan di bawah dengan teliti, kemudian jawab soalan-soalan yang berikutnya
dengan menggunakan ayat anda sendiri.

Bahan 1

Hari Ini

Gugurnya satu nyawa
satu per satu hilang
dari radar pancaindera
bertambahlah pusara
di laman kediaman.

Hari ini
hidupnya kerana adanya sungai darah
tahu peritnya tanpa merasa
tahu jeritannya tanpa mendengar
kerana merdeka menceritakan segalanya.

Terima kasih pejuang negara
Terima kasih kerana bangkit
Terima kasih kerana berjuang, kami merdeka.

Umi Arika Nuranis Mohd Azmi
SM Sains Jeli, Kelantan

Dewan Siswa Bil.11 2018

25

Bahan 2

Misai terunanya tak ubah macam bulu roma, tetapi perawakannya sangat mengesankan.
Pada suatu hari, pada tahun 1946, selesai mengaminkan solat isyak, dia mengengsot
merapati Imam Ngah Deraman, bersalaman sambil berbisik.

Imam Ngah Deraman berbisik pula kepada Penghulu Ibrahim Sigap. Sebaik-baik sahaja
kedua-duanya menganggukkan kepala, Ahmad Mutawakkil tersenyum lalu berdiri.

“Alhamdulillah …berkat pimpinan Datuk Onn, perhimpunan pemimpin kita yang diadakan
di Johor pada 4 mei yang lalu telah berkaya menubuhkan PEKEMBAR. Inggeris sudah
membatalkan Malayan Union.

“Kami melihat nyala semangat dalam dua bola matanya. Suaranya bersahaja, tetapi
setiap patah perkataan yang disebutnya cukup untuk menyemarakkan hati sanubari kami.

“Apa-apapun”, sambung Ahmad Mutawakkil, “Jangan lupa tentang matlamat utama kita
– Tanah melayu mesti merdeka!”

Usia Ahmad Mutawakkil pada waktu itu baru 17 tahun. Meskipun masih terlalu muda,
setiap kata dan tindak tanduk Ahmad Mutawakkil sangat berpengaruh. Selain dihormati di
kampungnya sendiri, dia juga disegani di seluruh daerah. Tatkala sayap parti
dikembangkan ke daerah kami, dia terpilih sebagai antara orang terkuatnya.

Dipetik daripada cerpen Cinta Ahmad Mutawakkil
Oleh Zainal Rashid Ahmad
Antologi Sejadah Rindu

Dewan Bahasa dan Pustaka

26

Bahan 3

Pahlawan Kemerdekaan
(kepada pahlawan Pahang)

PAHLAWAN!
Jika hilangmu tanpa pusara
jika pusaramu tanpa nama
jika namamu tanpa bunga
penjajah mengatakan kau derhaka
maka kaulah pahlawan sebenarnya.

Gema seabad silam
Inggeris datang meredah Pahang
bersama peluru bersama senapang
membunuh menangkap setiap pejuang.

Sungai Semantan berubah merah
bukan sarap hilir ke kuala
bukan rakit mudik ke hulu
arus merahnya menjulang mayat
pahlawan bangsa pahlawan rakyat
tujuh liang dadanya tersayat.

Pahlawan!
Untukmu derita untukmu penjara
bukan bintang tersemat di dada
semangatmu api negara berdaulat
namamu terukir di jantung rakyat.

Sumber: Dipetik daripada Puisi-puisi Pilihan
Sasterawan Negara Usman Awang, 1987
Dewan Bahasa dan Pustaka

27

(i) Berdasarkan Bahan 1, berikan maksud bertambahlah pusara. (2 markah)

Berdasarkan Bahan 1, maksud bertambahlah pusara ialah __________ meningkat

_____________________.

(ii) Berdasarkan semua bahan, nyatakan jasa-jasa pejuang negara. (3 markah)

Jasa pejuang kepada negara dalam Bahan 1 ialah para pejuang telah _____________
negara daripada terus _________. Jasa pejuang dalam Bahan 2 ialah pejuang seperti
Dato‟ Onn Jaafar telah berjaya merencatkan _______________________ untuk
menubuhkan _____________________. Jasa pejuang dalam Bahan 3 ialah pejuang
negara sanggup dibunuh oleh _________________________ kerana dianggap derhaka
demi mempertahankan _________________.

(iii) Pahlawan atau wira difahamkan sebagai seseorang yang menunjukkan perwatakan

yang gagah dan berani dalam melakukan perjuangan demi membela sesuatu yang

dianggap benar pada pendiriannya.

Pada pendapat anda, apakah ciri-ciri seorang pahlawan ? (3 markah)

Pada pendapat saya,___________________________________ ialah mempunyai
semangat juang yang _________. Pahlawan perlu mempunyai kemahiran di medan
______________ dan sanggup _______________________ bermati-matian untuk
mempertahankan _______________.

(iv) Anda merupakan Presiden Persatuan Bekas Tentera Malaysia (PBTM). Anda berasa

sedih kerana ada yang tidak tahu bahawa 31 Julai merupakan Hari Pahlawan serta

maksud di sebalik sambutan tersebut yang diadakan pada setiap tahun.

Pada pandangan anda, apakah cara-cara yang wajar dilakukan oleh kerajaan sebagai

tanda mengingati jasa pahlawan ? (4 markah)

Pada pandangan saya, cara-cara yang wajar dilakukan oleh _______________ sebagai
tanda ______________________adalah dengan menganugerahkan ______________
atau ganjaran kepada para pahlawan sebagai tanda _________________ atas jasa
mereka. Selain itu, ____________________ harus mewara-warakan kepada umum
sambutan _______________ pada setiap tahun untuk mengenang bakti pahlawan.
Seterusnya, pihak kerajaan harus menyediakan ______________ yang selesa kepada
mereka yang telah bersara. Kerajaan juga wajar memberikan ________________ dan
sokongan kepada pahlawan negara yang masih ada atau waris-waris mereka.

28

SOALAN 8: NOVEL Bahasa Melayu
Mata pelajaran
Sasaran Novel Pantai Kasih
Tajuk / Tema
Standard Kandungan 4.1 Memahami dan mengapresiasi karya sastera.
Standard Pembelajaran
Objektif Pembelajaran 4.1.1Memahami dan mengapresisasi untuk menghubung
kait aspek yang menarik dalam prosa moden dan
Tempoh pelaksanaan prosa tradisional.
Nota
Aktiviti 1 soalan 8 (i) Pada akhir pembelajaran, murid dapat :

Aktiviti 2 soalan 8 (ii) 1. Mentafsir dan menghayati petikan teks novel serta
menjawab soalan pemahaman
Pentaksiran
2. Menghayati watak utama novel dan mengemukakan
perwatakan watak utama.

1 jam

Sila lihat lampiran teknik menjawab soalan novel.

1. Anda diminta membaca petikan novel yang diberikan
dan fahami isi kandungan petikan.

2. Anda diminta menjawab soalan pemahaman (pindah
maklumat)

3. Anda diminta mengisi maklumat yang terdapat dalam
rangka jawapan

4. Anda diminta menulis jawapan yang lengkap dengan
menggunakan ayat yang gramatis.

5. Hasil tugasan anda hendaklah diserahkan kepada
guru anda apabila bersemuka / secara bergambar
melalui aplikasi whatsapp / telegram mata pelajaran.

1. Anda diminta membaca novel
2. Anda diminta menjawab soalan komponen sastera

perwatakan watak utama novel yang anda kaji.
3. Anda diminta mengisi maklumat dalam rangka

jawapan.
4. Anda diminta menulis jawapan yang lengkap dengan

menggunakan ayat yang gramatis mengikut format /
teknik penulisan jawapan novel.
5. Hasil tugasan anda hendaklah diserahkan kepada
guru anda apabila bersemuka / secara bergambar
melalui aplikasi whatsapp / telegram mata pelajaran.
Anda akan dinilai berdasarkan latihan yang telah
dihasilkan.

29

Baca petikan novel di bawah dengan telitinya, kemudian jawab soalan yang berikutnya
dengan menggunakan ayat anda sendiri.

Mujur juga, atas permintaan dirinya sendiri, kini Felicia tidak lagi bertugas
pada sebelah pagi. Tidak seperti sebelum dia dan Doktor Raiha bertegang urat
tempoh hari. Ketegangan yang tercetus akibat tidak puas hati Doktor Raiha terhadap
layanannya kepada ibu Unong Siron, ibu pesakit muda yang baru selesai menjalani
operasinya yang keenam itu. Tidak sejak PRPK dicerobohi oleh pemuda yang
menyamar sebagai doktor tempoh hari. Dia tidak perlu lagi melaksanakan tugas rutin
seperti mengisi borang menyelenggarakan jururawat-jururawat muda bawah
arahannya. Memastikan mereka memandikan dan membersihkan para pesakit
daripada segala jenis najis atau darah. Melakukan dressing dan membalut luka pada
mana-mana bahagian tubuh pesakit yang telah dibedah atau mengalami kecederaan
kecil. Memeriksa tekanan darah, melayan kerenah para pesakit dan ahli keluarga
mereka dan sebagainya.

Dipetik daripada novel Pantai Kasih
Karya Azmah Nordin

Kementerian Pendidikan Malaysia

Nyatakan tugas-tugas rutin seseorang jururawat yang tidak perlu lagi dilaksanakan oleh
Felicia.

(4 markah)
Arahan kepada calon:
1. Jawapan mesti diambil daripada petikan (pindah maklumat).
2. Jawapan mesti dalam bentuk ayat gramatis.
3. Bilangan isi mesti cukup (4 isi).

30

Rangka jawapan.
Tugas rutin seseorang jururawat yang tidak perlu lagi dilaksanakan oleh Felicia
ialah ………………………………………………………………………………………… (isi 1)
Selain itu, Felicia tidak perlu lagi ……………………………………………………. .(isi 2)
Dia juga tidak perlu lagi ……………………………………………………………….. (isi 3)
Seterusnya, Felicia tidak perlu lagi …………………………………………………... (isi 4)
Jawapan Lengkap
_______________________________________________________________________
_______________________________________________________________________
_______________________________________________________________________
_______________________________________________________________________
_______________________________________________________________________
_______________________________________________________________________
_______________________________________________________________________
_______________________________________________________________________
_______________________________________________________________________
_______________________________________________________________________

31

(i) Jawab soalan di bawah berdasarkan novel-novel tersebut.
(a) Pantai kasih karya Azmah Nordin
(b) Bima Sakti Menari karya Sri Rahayu Mohd Yusop

Berdasarkan sebuah novel yang anda pelajari kemukakan dua perwatakan watak
utama dalam novel tersebut.

(6 markah)

Arahan kepada calon:

1. Mengemukakan 2 perwatakan.
2. Penyataan perwatakan (isi) = (1 markah) dan huraian/peristiwa = (2 markah).
3. Buat 2 perenggan.
4. Ayat mesti gramatis.

Rangka jawapan:

Berdasarkan novel ....................................................... karya ......................................,
watak utama ialah .......................................................... Perwatakannya ialah seorang yang
....................................................................................................................(isi) sebagai contoh
......................................................................................................................(huraian/peristiwa)

Perwatakan lain ialah seorang yang ......................................................................(isi)
Sebagai contoh, ........................................................................................................................
......................................................................................................................(huraian/peristiwa)

Jawapan Lengkap

_________________________________________________________________________
_________________________________________________________________________
_________________________________________________________________________
_________________________________________________________________________
_________________________________________________________________________
_________________________________________________________________________
_________________________________________________________________________
_________________________________________________________________________
_________________________________________________________________________
_________________________________________________________________________
_________________________________________________________________________

32

SOALAN 9 – RUMUSAN

Bahan 1

Baca petikan dan teliti bahan grafik yang disertakan di bawah, kemudian buat satu rumusan
yang panjangnya tidak melebihi 120 patah perkataan. Anda digalakkan supaya
menggunakan ayat anda sendiri tanpa mengubah maksud asal petikan dan bahan.

KUALA LUMPUR: Nyawa pengguna motosikal di negara ini boleh diibaratkan `berada di
hujung tanduk' apabila kajian Institut Penyelidikan Keselamatan Jalan Raya (MIROS)
mendapati sistem jalan raya tidak lagi selamat bagi mereka. Hal ini berikutan sistem aliran
trafik bercampur dikenal pasti antara punca kemalangan maut yang meragut penunggang
dan pembonceng motosikal, belakangan ini. Pegawai Penyelidik Kanan, Pusat Kejuruteraan
Keselamatan Jalan Raya dan Alam Sekitar, MIROS, Dr Muhammad Marizwan Abdul Manan,
berkata kajian terbaru institusi itu menunjukkan kebanyakan pengguna motosikal maut
apabila terbabit nahas membabitkan dua atau lebih kenderaan. Pegawai Penyelidik Kanan,
Pusat Kejuruteraan Keselamatan Jalan Raya dan Alam Sekitar MIROS, Dr Muhammad
Marizwan Abdul Manan. Katanya, perkara itu menunjukkan sistem aliran trafik yang
bercampur menyebabkan pengguna motosikal terdedah dengan risiko kemalangan dan
kematian apabila berlanggar dengan kenderaan lain yang lebih besar. "Kes kemalangan
maut penunggang motosikal banyak berlaku kerana pelanggaran sisi iaitu sebanyak 27.5
peratus berbanding hilang kawalan sebanyak 21.4 peratus, sekali gus menunjukkan ada
faktor lain menjadi punca nahas, antaranya dilanggar kenderaan lain dan masalah
pencahayaan," katanya ketika dihubungi BH. Dalam kajian itu, sebanyak 14 peratus hingga
19 peratus kemalangan motosikal yang menyebabkan kematian membabitkan dua atau
lebih kenderaan, dua kali lebih tinggi berbanding nahas maut secara bersendirian, iaitu
hanya lima hingga enam peratus serta nahas membabitkan dua kenderaan iaitu dua hingga
tiga peratus.

Kajian itu turut menjelaskan kemalangan membabitkan penunggang motosikal adalah lebih
tinggi pada Sabtu, Ahad, Isnin dan Selasa iaitu pada kadar 60 peratus, antara jam 4 petang
hingga jam 10 malam. Beliau berkata, kecuaian penunggang bukanlah punca yang boleh
diterima bulat-bulat kerana pengguna motosikal sentiasa berinteraksi dengan kenderaan
dan situasi lain di jalan raya. "Kajian ini juga menunjukkan kemalangan motosikal secara
bersendirian banyak terjadi di jalan berlopak dan pecah, menunjukkan jalan raya yang tidak
diselenggara dengan baik berkemungkinan tinggi menyebabkan nahas. Jalan yang
mengalami masalah turapan membahayakan pengguna jalan raya terutama penunggang
motosikal. "Berdasarkan laporan Jabatan Kerja Raya (JKR), kebanyakan jalan yang
mengalami masalah turapan dan pengubahsuaian berlaku di jalan persekutuan dan negeri.
Hal ini memberi kesan kepada penunggang motosikal," katanya. Muhammad Marizwan

33

berkata, pihaknya menyarankan lebih banyak laluan motosikal diwujudkan seperti di
beberapa laluan di ibu negara, di samping memastikan penyelenggaraan jalan raya yang
baik bagi mengurangkan nahas maut membabitkan penunggang motosikal. "Mungkin ada
kekangan peruntukan untuk dilaksanakan di jalan persekutuan dan negeri. Jadi, cadangan
lain ialah menjadikan bahu jalan khas bagi laluan motosikal seperti dilaksanakan di
beberapa negeri. Namun, semua pengguna jalan raya perlu dipastikan
mematuhinya,"katanya. Jalan raya yang tidak diselenggara dengan baik berkemungkinan
tinggi boleh menyebabkan nahas.

(dipetik daripada: Berita Harian Online: 14 Ogos 2017)
Bahan 2
PENULISAN RUMUSAN MENGGUNAKAN BINGKAI FOTEM

34

RUMUSAN YANG LENGKAP PENDAHULUAN
FOKUS 1
BAHAN 1
FOKUS 2

FOKUS 1 BAHAN 2
FOKUS 2

KESIMPULAN
35

Rumusan membincangkan _______________________________________________
(fokus 1) dan ______________________________________________________ Fokus 2)
_____________________________________ (Fokus1) ialah ________________________
________________________________________________________ (Isi 1). Di samping
itu, ______________________________________________(Isi 2). Seterusnya ________
___________________________________________________________________ ( Isi 3)
Antara _______________________________________________________ (fokus 2)
adalah _____________________________________________________(isi 4). Seterusnya
____________________________________________________________ (Isi 5). Selain
itu, ______________________________________________________________ (Isi 6) dan
_______________________________________________________________________
(Isi 7). ___________________________________________________________________
___________________________(Isi 8)
Kesimpulannya, ____________________________________________________________
_________________________________________________________________________
___________________________________________________

( ___ patah perkataan)

36

SET 2

KARANGAN BAHAGIAN A: 30 MARKAH

Mata Pelajaran Bahasa Melayu

Sasaran Pelajar sederhana dan lemah

Tajuk / Tema Perpaduan

Standard Kandungan 3.4 : Menulis untuk menghasilkan sesuatu penulisan secara
terancang

Standard Pembelajaran 3.4.2 : Menulis untuk menghuraikan perenggan isi secara kritis
dan kreatif dengan menggunakan bahasa yang
gramatis.

Objektif Pembelajaran Pada akhir PdPc / PdPR murid dapat :

i) Menyenaraikan tiga isi utama yang dipilih.
ii) Melengkapkan karangan dengan ayat yang gramatis.

Tempoh Pelaksanaan 45 minit

Nota Rujuk lampiran contoh penulisan karangan

Aktiviti i) Murid diminta membaca serta memahami soalan dan
bahan rangsangan yang diberi.

ii) Murid diminta memahami dan menentukan tema dalam
soalan dan tugasan.

iii) Murid diminta menulis isi yang dikehendaki dalam kedua-
dua bahan ransangan.

iv) Murid diminta melengkapkan ayat dengan menggunakan
maklumat yang dipilih daripada bahan ransangan dalam
contoh karangan yang diberi.

v) Murid diminta menulis semula karangan tersebut dalam
buku latihan masing-masing.

vi) Hasil tugasan murid hendaklah diserahkan kepada guru
mata pelajaran apabila PdPc secara bersemuka.

Pentaksiran Penilaian akan dibuat berdasarkan karangan yang telah
dihasilkan.

37

Maklumat di bawah berkaitan dengan langkah-langkah memupuk perpaduan. Huraikan
pendapat anda tentang langkah-langkah memupuk perpaduan. Panjang huraian hendaklah
antara 150 hingga 200 patah perkataan.

langkah-langkah menulis karangan:
1. Baca arahan soalan dan faham.
2. Pastikan tema soalan. – memupuk perpaduan
3. Pastikan kata kunci. – Langkah-langkah
2. Pastikan tugasan – Langkah-langkah memupuk perpaduan.
**peringatan – semua bahan rangsangan yang terdapat dalam soalan perlu digunakan.

38

3. Cari isi dalam gambar yang diberi. taat kepada raja dan negara
Gambar 1:
1. Individu atau masyarakat

2. Sekolah Mematuhi peraturan dan undang-
undang

mengadakan kegiatan sukan, persatuan dan kelab

3. Kerajaan mengadakan kempen melalui Jabatan
Perpaduan Negara dan Intergrasi Nasional

Gambar 2

1. Bumi bertuah hasil melimpah siapa rajin hidup mewah (rakyat bebas berkerja)
2. Hujan emas di negeri orang hujan batu di negeri sendiri walaupun cantik negeri orang

tentu Malaysia cantik lagi (cinta akan negara)

Menulis karangan penuh:

Dewasa ini, isu ………………………………………………………………………………
(tema) ……………………………………………………………………………………….. semakin
hangat diperkatakan melalui media massa dan media sosial. Perkara yang berkaitan
dengan ……………………….. (tema) ………………………. juga turut menjadi buah mulut
setiap lapisan masyarakat di Malaysia. Hal ini juga turut mendapat perhatian para pemimpin
negara. Persoalannya apakah ………………………. (tugasan) ……………………………..
yang harus dilakukan untuk memupuk perpaduan dalam kalangan rakyat?

Pada pendapat saya, ……………………………………………………………………
(tugasan)……………………………………………(isi)………………………………………………
Hal ini perlu diberi keutamaan
kerana …………………………….………………………(isi) ………………………………………
………………….. akan menyemai semangat patriotik dalam jiwa setiap rakyat negara kita.
Begitu juga dengan ………………. ……………………………(isi) ……………………….. akan
mendidik rakyat sayang dan cinta akan negara. Sehubungan dengan itu rakyat negara kita

39

akan bersatu padu dan saling menghormati antara satu sama lain. Jelaslah
bahawa ………………………………….………………………………………..(isi) ………………
……………………………………………………………………………..
merupakan ……………………… (tugasan) ………………………………………………………..

Selain itu, …………………………………………………………………………..

(tugasan) …………………………………………………………….…………………………………

ialah ……………………………………………………………………..…………………………….

(isi) …………………………………………………………………………………………... Hal ini

kerana …………………………………………………………………………………………………..

(isi) ……………………………………. dapat memupuk semangat perpaduan apabila pelajar
berbilang kaum bekerjasama dalam satu pasukan seperti kata pepatah Melayu Bersatu
teguh bercerai roboh. Berdasarkan perkara di atas jelaslah
bahawa ………………………………. (isi) ……………………………………………..
merupakan …………………………………..(tugasan) ……………………………………………
…………………………….

Kesimpulannya, …………………………………

(tema) …………………………………… menjadi tanggungjawab semua pihak. Sebagai

rakyat Malaysia kita hendaklah cinta akan negara seperti kata peribahasa Melayu hujan

emas di negari orang lebih baik hujan batu di negari sendiri. Oleh itu, semua rakyat harus

berganding bahu membangunkan negara demi kepentingan bersama seperti lirik lagu Saya

Anak Malaysia, bumi bertuah hasil melimpah siapa rajin hidup mewah. Jelaslah bahawa

perpaduan dalam kalangan masyarakat yang berbilang kaum di Malaysia akan tercapai

dengan kerjasama daripada semua pihak.

40

KARANGAN BAHAGIAN B
[70 MARKAH]

TEMA: SUKAN DAN REKREASI

Mata Pelajaran Bahasa Melayu
Sasaran Pelajar tingkatan 4 dan 5
Tajuk / Tema Sukan dan Rekreasi
3.4 Menulis untuk menghasilkan sesuatu penulisan secara
Standard Kandungan terancang

3.4.1 Menulis kerangka karangan dengan menyusun dan
Standard Pembelajaran menganalisis isi penting secara terancang.

Objektif Pembelajaran Pada akhir pembelajaran, murid dapat:
i) Melengkapkan rangka karangan
ii) Menghasilkan satu karangan yang lengkap.

Tempoh Pelaksanaan 1 jam 30 minit
Nota
Sila lihat lampiran contoh bahan, contoh soalan dan contoh
skema jawapan penulisan karangan.

Aktiviti i) Murid diminta membaca soalan karangan yang terdiri
daripada petikan akhbar dan peryataan soalan.

ii) Murid diminta melengkapkan rangka karangan yang
diberi.

iii) Murid diminta menulis perenggan pendahuluan dan
perenggan penutup dengan selengkapnya

Pentaksiran Murid-murid akan dinilai berdasarkan karangan yang lengkap
dan menggunakan ayat yang gramatis

41

KUALA LUMPUR - Sudah tiba masanya pasukan yang beraksi dalam Liga Malaysia (Liga
M) tidak terlalu mengagungkan jurulatih luar, sebaliknya memberi lebih penghargaan dan
peluang kepada jurulatih tempatan.

Itu reaksi Pensyarah Kanan Sains Kejurulatihan Universiti Pendidikan Sultan Idris
(UPSI), Dr. Zulakbal Abd Karim ketika diminta mengulas mengenai kejayaan empat
jurulatih tempatan yang membawa pasukan masing-masing mara ke pentas separuh akhir
Piala FA musim ini.

Menurut Pengajar Elit Konfederasi Bolasepak Asia (AFC) itu, pencapaian yang
diraih jurulatih tempatan itu menjadi petunjuk betapa mereka juga memiliki mentaliti dan
taktikal lebih baik menerusi kemenangan yang dilakar oleh barisan pemain mereka ke
atas pasukan lawan.

Sumber: Berita Harian, 27 April 2018

Petikan akhbar di atas menyatakan bahawa jurulatih tempatan lebih layak melatih barisan
pelapis negara.
Bincangkan sebab-sebab jurulatih tempatan perlu dilantik untuk membimbing ahli sukan
negara.
PENDAHULUAN

Isu sukan tanah air - meniti di bibir masyarakat -
.…………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………Persoalannya,
apakah …………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………
…

42

BAHAGIAN ISI Mempercayai kebolehan jurulatih tempatan
Isi 1

Apa

Bagaimana / Mengapa

Kesan

Contoh Nama Datuk Misbun Sidek sudah tidak asing lagi – arena sukan
Penegas badminton – berjaya melatih Datuk Lee Chong Wei – menempa

nama di peringkat antarabangsa.

Isi 2 Sudah masak dengan corak, budaya dan taktikal atlet atau
Apa pemain Malaysia

Bagaimana / Mengapa Berdasarkan pengalaman sewaktu mewakili negara- mampu
mengesan barisan pelapis- memperbaiki mutu sukan tanah air
– setaraf dengan atlet sukan luar negara

Kesan

Contoh

Penegas

43

Isi 3 Mudah berkomunikasi dengan atlet atau pemain
Apa
Bagaimana / Mengapa
Kesan
Contoh

Penegas Komunikasi yang lancar – membantu jurulatih menyampaikan
arahan kepada anak didiknya dengan lebih berkesan lagi

Isi 4 Lebih memahami situasi yang dihadapi oleh atlet atau pemain
Apa Jurulatih tempatan memiliki pengalaman yang luas – kelebihan
mengetahui selok-belok permainan

Bagaimana / Mengapa

Kesan

Contoh

Penegas
BAHAGIAN PENUTUP

Penutup Banyak kejayaan yang digapai …………………………………….
membuktikan kredibiliti ………………………………………………

………………………………………………………………………….

44

………………………………………………………………………….
…………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………
bak kata pepatah ……………………………………………………
…………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………

45

KERTAS 2

BAHAGIAN A: SISTEM DAN APLIKASI BAHASA

[35 Markah]

SOALAN 1: MORFOLOGI Bahasa Melayu
Mata pelajaran

Sasaran Potensi Lulus

Tajuk / Tema Keselamatan
Tatabahasa – Kata Ganda

Standard Kandungan 5.1 memahami dan menggunakan bentuk kata yang
sesuai dalam pelbagai bidang

Standard Pembelajaran 5.1.3 mengaplikasi bentuk kata ganda dalam
pelbagai laras Bahasa dengan betul mengikut
konteks

Objektif Pembelajaran Pada akhir pembelajaran, murid dapat:

Tempoh pelaksanaan 1. Menyatakan 2 kata ganda yang terdapat
dalam petikan

2. Membina 2 ayat yang gramatis
menggunakan kata ganda

40 minit

Nota Sila lihat lampiran nota Jenis Kata Ganda yang
disediakan

Aktiviti 1. Murid diminta membaca soalan dan
mengenal pasti tugasan (arahan soalan)

2. Murid diminta membaca petikan yang
diberikan dan memahami nota tentang kata
ganda.

3. Murid diminta menggarisi kata ganda yang
terdapat dalam petikan.

4. Murid diminta membina 2 ayat yang gramatis
daripada kata ganda tersebut.

5. Murid diminta menyenaraikan 3 contoh kata
ganda berdasarkan jenis kata ganda yang

46

Pentaksiran terdapat dalam Lampiran nota.
6. Hasil tugasan diserahkan kepada guru

apabila bersemuka/ secara bergambar
melalui aplikasi whatsapp / telegram mata
pelajaran
Penilaian secara lisan dan penulisan

Baca petikan di bawah dengan teliti dan senaraikan dua kata ganda. Kemudian anda
dikehendaki membina satu ayat anda sendiri daripada setiap perkataan yang dipilih untuk
menunjukkan bahawa anda faham akan maksud dan penggunaannya. Anda tidak boleh
menambahkan imbuhan, menukarkan imbuhan atau menukarkan perkataan itu sebagai
peribahasa atau nama khas.

Terdapat pengguna yang tidak memastikan keadaan lampu-lampu motosikal mereka
dalam keadaan baik. Keadaan lampu yang tidak berfungsi dengan baiknya membahayakan
nyawa anda ketika menunggang motosikal, terutamanya pada waktu malam yang gelap-
gelita. Anda mungkin ada penglihatan setajam helang yang tidak memerlukan bantuan
lampu motosikal, tetapi pengguna jalan raya lain tidak mempunyai kuasa seperti anda.
Mereka belum tentu dapat memastikan kelibat anda.

Dipetik daripada
Elakkan Kemalangan Motosikal
Buku Teks Tingkatan 5, Kementerian Pendidikan Malaysia

[4 markah]

JAWAPAN ANDA :

47

SOALAN 2: SINTAKSIS Bahasa Melayu
Mata pelajaran Potensi Lulus
Sasaran Pelancongan
Tajuk / Tema 5.3 memahami dan menggunakan ayat yang sesuai
Standard Kandungan dalam pelbagai bidang.
Standard Pembelajaran 5.3.3 memahami dan menggunakan ayat tunggal
Objektif Pembelajaran susunan biasa dan susunan songsang, dan ayat
majmuk yang betul mengikut konteks
Tempoh pelaksanaan Pada akhir pembelajaran, murid dapat:
Nota
Aktiviti 1. Menyatakan subjek dan prediket bagi ayat
bersusunan biasa
Pentaksiran
2. Menukar ayat bersusunan biasa kepada
ayat bersusunan songsang

40 minit
Sila lihat lampiran nota yang disediakan

1. Murid diminta membaca soalan dan
mengenal pasti tugasan (arahan soalan)

2. Murid diminta membaca petikan yang
diberikan dan memahami nota tentang ayat
bersusunan biasa dan ayat bersusunan
songsang

3. Murid diminta mengenal pasti subjek dan
prediket dalam ayat bersusunan biasa yang
bergaris

4. Murid diminta melengkapkan jadual dengan
menulis frasa bagi subjek dan prediket

5. Murid diminta menukar ayat bersusunan
biasa kepada ayat bersusunan songsang

6. Hasil tugasan murid diserahkan kepada guru
apabila bersemuka/ secara bergambar
melalui aplikasi whatsapp / telegram mata
pelajaran

Pentaksiran secara pemerhatian dan bertulis

48

Baca petikan di bawah ini dengan telitinya. Tukar ayat susunan biasa yang bergaris
kepada ayat susunan songsang tanpa mengubah struktur dan maksud asalnya.
Perjalanan dari Bandar Baru Bangi ke Pulau Pinang yang dikenali juga Pulau Mutiara kali ini
sungguh lancar sekali. Pukul 8.30 pagi, kami sudah tiba di kawasan Rehat dan Rawat
Tapah untuk sarapan dan solat sunat. Pukul 10.30 pagi, kami sudah pun merentas
Jambatan Kedua Pulau Pinang. Perjalanan agak jauh tetapi tidak membosankan. Lagu-lagu
daripada stesen radio tempatan yang disulami sembang santai bersama-sama keluarga
meningkatkan keterujaan untuk cepat sampai. Tatkala memasuki bandar raya Pulau Pinang,
lagu Boria Pulau Pinang diputarkan.

Dipetik daripada
Pulau Mutiara

Buku Teks Tingkatan 5, Kementerian Pendidikan Malaysia
[6 markah]

JAWAPAN ANDA :

49

SOALAN 3: PENYUNTINGAN Bahasa Melayu
Mata pelajaran Potensi Lulus
Sasaran Pelancongan
Tajuk / Tema 3.6 Mengedit dan memurnikan pelbagai teks
Standard Kandungan 3.6.1 menganalisis kesalahan bahasa dan kejituan
Standard Pembelajaran idea dalam pelbagai teks
Objektif Pembelajaran
Pada akhir pembelajaran. murid dapat:
Tempoh Pelaksanaan 1. Membaca dan memahami petikan.
Nota 2. Mengenal pasti kesalahan bahasa dalam
Aktiviti petikan.
3. Membetulkan kesalahan bahasa dalam
Pentaksiran petikan.

1 jam
Sila rujuk Lampiran Nota Jenis Kesalahan Bahasa

1. Anda diminta membaca dan faham isi
kandungan petikan.

2. Anda dikehendaki mengenal pasti 13
kesalahan bahasa yang terdapat dalam
petikan.

3. Anda perlu menyenaraikan 13 kesalahan
dan membetulkan kesalahan bahasa
tersebut.

4. Anda tidak boleh menyenaraikan lebih
daripada jumlah kesalahan bahasa yang
dinyatakan dalam soalan.

5. Anda tidak perlu menyalin semula petikan
tersebut.

6. Hasil tugasan anda hendaklah diserahkan
kepada guru anda apabila
bersemuka/secara bergambar melalui
aplikasi whatsapp/telegram mata pelajaran.

Anda akan dinilai berdasarkan Bahagian A Soalan
3: [Penyuntingan] yang telah dihasilkan.

50