FAIL KUASA GPM

FAIL KUASA
PUSAT SUMBER

SEKOLAH

1

KANDUNGAN FAIL KUASA
PUSAT SUMBER SEKOLAH

 BAB 1 - PENGENALAN KEPADA FAIL KUASA PUSAT
SUMBER SEKOLAH

 BAB 2 - MAKLUMAT PUSAT SUMBER SEKOLAH

 BAB 3 - JAWATANKUASA PENTADBIRAN PUSAT
SUMBER SEKOLAH

 BAB 4 - PENGAWAS PUSAT SUMBER SEKOLAH

 BAB 5 - PERATURAN PUSAT SUMBER SEKOLAH

 BAB 6 - PENGURUSAN & PENTADBIRAN PUSAT
SUMBER SEKOLAH

 BAB 7 - KOLEKSI BAHAN PUSAT SUMBER SEKOLAH

 BAB 8 - KEWANGAN PUSAT SUMBER SEKOLAH

 BAB 9 - ORGANISASI BAHAN PUSAT SUMBER
SEKOLAH

 BAB 10 - AKTIVITI PUSAT SUMBER SEKOLAH

 BAB 11 - STOK DAN INVENTORI PUSAT SUMBER
SEKOLAH

 BAB 12 - SIRKULASI / EDARAN BAHAN PUSAT
SUMBER SEKOLAH

 BAB 13 - PERKHIDMATAN PUSAT SUMBER SEKOLAH

 BAB 14 - AUTOMASI PUSAT SUMBER SEKOLAH

 BAB 15 - PROGRAM BACAAN ( NILAM )

2

BAB SATU

PENGENALAN KEPADA FAIL KUASA
PUSAT SUMBER SEKOLAH

1.1 Pendahuluan

Fail kuasa merupakan satu aspek penting yang perlu dititikberatkan dalam
pengurusan dan pentadbiran sesebuah pusat sumber sekolah ( PSS ). Fail
Kuasa merupakan rekod penting tentang dasar / polisi dan keputusan-
keputrusan yang diambil mengenai satu-satu prosedur PSS.

Anggapan yang mengatakan bahawa Fail Kuasa itu sama dengan
Rancangan Pembangunan PSS ( Blue Print ) adalah salah . Dengan itu
segala perkhidmatan , proses kerja , program dan aktiviti yang dirancang
dilaksanakan mengikut landasan yang ditetapkan dalam Fail Kuasa.

Fail Kuasa merupakan satu rekod tentang penyataan dasar dan keputusan
yang diambil tentang satu-satu prosedur PSS . Fail Kuasa PSS harus
dirangka secara kolektif oleh Ahli Jawatankuasa PSS dan perlu diubah suai
dari semasa ke semasa mengikut keperluan PSS berkenaan .

1.2 Tujuan

Fail Kuasa PSS disedikan dengan tujuan :

1. Tidajk menjejaskan pengurusan PSS apabila berlaku pertukaran Guru
Perpustakaan dan Media .

2. GPM baru dapat terus menyambung kerja dan tugas dengan merujuk Fail
Kuasa yang disediakan .

3. Mengelak berlakunya percanggahan idea dalam proses kerja di kalangan
ahli jawatankuasa dan kakitangan PSS

4. Dapat mewujudkan satu penyelarasan dan kesinambungan dalam
pengurusan dan pentadbiran PSS .

1.3 Isi Kandungan

1. Bahagian-bahagian dalam Fail Kuasa

Fail Kuasa PSS terdiri daripada bahagian-bahagian yang dinyatakan :
a. Muka surat judul
b. Pengenalan Kepada Fail Kuasa
c. Isi Kandungan Fail Kuasa
d. Kandungan dan pindaan mengikut bab

3

2. Sususan Kandungan Fail Kuasa
Kandungan dalam Fail Kuasa hendaklah disusun seperti berikut :
a. Setiap bab akan dinamakan mengikut tajuk utama
b. Selepas tajuk utama akan disusun pula kandungan bab berkenaan
c. Borang berkuatkuasa bab berkenaan yang telah disahkan –
Lampiran A - kertas kuning
d. Jika ada pindaan akan disususn di akhir bab berkenaan mengikut
bilangan pindaan – Lampiran B – kertas hijau

1.4 Prosedur Pindaan
Langkah-langkah membuat pindaan dalam Fail Kuasa PSS :
1. Kaji semula bahagian-bahagian yang perlu dibuat pindaan / tambahan
2. Guru Perpustakaan dan Media perlu menyediakan draf pindaan/
tambahan berkenaan
3. Draf pindaan / tambahan tersebut hendaklah dibentangkan dalam
Mesyuarat Jawatankuasa Induk PSS untuk mendapatkan kelulusan
4. Selepas mendapat kelulusan , GPM hendaklah memasukkan pindaan
tersebut dalam Borang Pindaan dan mendapatkan tandatangan untuk
pengesahan ( Pengetua / Guru Besar )
5. Tarikh berkuat kuasa pindaan tersebut ialah tarikh mendapat kelulusan (
tarikh mesyuarat )

4

Lampiran A

BORANG PENGESAHAN BAB FAIL KUASA PSS

KANDUNGAN DALAM BAB INI TELAH DIBENTANG DAN DIPERSETUJUI
DALAM MESYUARAT AHLI JAWATANKUASA INDUK KALI KE - …………
YANG TELAH DIADAKAN PADA ........................................

Disediakan oleh : ) Disahkan oleh : )
( (
Cap : Cap :

Guru Perpustakaan dan Media Pengetua / Guru Besar
Tarikh : Tarikh :

 Gunakan Kertas Berwarna Kuning

5

Lampiran B

BORANG PINDAAN / POLISI FAIL KUASA PSS

BAB Pindaan : Bil . ............/ Tahun : ................
: .........................................................................................................

Ceraian Bab Perkara Tarikh Dikuatkuasa Tarikh Dimansuh
DASAR / POLISI ASAL

PINDAAN / TAMBAHAN DASAR / POLISI

KEPUTUSAN TERSEBUT DI ATAS TELAH DIBUAT DALAM MESYUARAT
JAWATANKUASA INDUK PUSAT SUMBER SEKOLAH KALI ........./...........
YANG TELAH DIADAKAN PADA ....................................

Disediakan oleh : Disahkan oleh :

..................................... ........................................
() ()

Guru Perpustakaan dan Media Pengetua / Guru Besar
Tarikh : Tarikh :

* Gunakan Kertas berwarna Hijau

6

BAB DUA

MAKLUMAT PUSAT SUMBER
SMK DATO’ ABDUL RAHMAN YAAKUB , BOTA

2. 1. Sejarah Penubuhan Pusat Sumber

2.2 Lokasi PSS

Pelan

2.3 Visi Pusat Sumber
Pusat Cemerlang, Pelajar Gemilang

2.4 Misi PSS
Merealisasikan visi PS dan berazam untuk menawarkan :
1. Kemudahan yang berfungsi sebagai Pusat Sumber Maklumat
Sekolah .
2. Sumber-sumber dan aktiviti yang dapat menyumbang kepada
pembelajaran sepanjang hayat
3. Menyediakan tempat yang selesa , ceria dan kondusif untuk aktiviti
pembelajaran.

2.5 Piagam PSS
Kami warga Pusat Sumber SMKDARY dengan janji ikhlas dan
bertanggungjawab sesungguhnya berhasrat secara berterusan akan :
1. Memberi layanan yang adil dan saksama kepada semua pelajar.
2. Mengurus dan menyediakan perkhidmatan terbaik ke arah
kecemerlangan pelajar
3. Mewujudkan iklam pusat sumber yang kondusif untuk pembelajaran
4. Sentiasa peka dan responsif kepada kehendak pelanggan dan
sanggup menerima sebarang pandangan dan cadangan .

7

2.6 Matlamat PSS
1. Meningkatkan mutu pendidikan di sekolah.
2. Membentuk profesion perguruan yang berilmu, dinamis, kreatif, inovatif
dan berdisiplin untuk membantu pembinaan sahsiah guru-guru supaya
dapat memainkan peranan yang berkesan dalam pembangunan negara,
bangsa dan agama.
3. Membentuk golongan pelajar yang berilmu, kreatif dan berdisiplin untuk
membantu sahsiah pelajar supaya dapat memainkan peranan positif.

2.7 Objektif PSS
1. Menyediakan sumber-sumber bagi kemudahan guru dan pelajar.
2. Menggalakkan para pelajar dan guru-guru menggunakan
kemudahan pengajaran dan pembelajaran di pusat sumber
3. Meningkatkan profesionalisme guru
4. Mengumpul, menyimpan dan mengedar pelbagai jenis maklumat.
5. Membina program media untuk pengajaran dan pembelajaran.

2.8 Fungsi dan Peranan PSS
Pusat Sumber sekolah memainkan peranan penting untuk
menawarkankemudahan dan laluan intelektual kepada maklumat .
Pusat Sumber SMKDARY akan berusaha untuk menyediakan
perkhidmatan terbaik dengan menawarkan sumber-sumber aktiviti yang
dapat menyumbang kepada pembelajaran sepanjang hayat .

8

BAB TIGA

JAWATANKUASA PENTADBIRAN PUSAT SUMBER SEKOLAH

1. Carta organisasi Jawatankuasa Induk Pusat Sumber Sekolah
2. Carta organisasi Jawatankuasa Kerja Pusat Sumber Sekolah
3. Senarai tugas Jawatankuasa Induk Pusat Sumber Sekolah
4. Senarai tugas Jawatankuasa Kerja Pusat Sumber Sekolah

AHLI JAWATANKUASA INDUK PUSAT SUMBER SEKOLAH

PENASIHAT
Pengetua

PENGERUSI
Penolong Kanan Tadbir dan Kurikulum

NAIB PENGERUSI 1 NAIB PENGERUSI 2
PK HEM PK KOKU

SETIAUSAHA
Guru Perpustakaan Media /

Penyelaras PSS

KETUA BIDANG / KETUA PANITIA

* PERPUSTAKAAN
* BAHAN BANTU MENGAJAR
* KO KURIKULUM
* BANK SOALAN
* KOMPUTER
* PERKEMBANGAN STAF
* KURIKULUM
* NILAM

9

SENARAI TUGAS JAWATANKUASA INDUK PUSAT SUMBER SEKOLAH

1. Merancang kewujudan PSS dan merangka peranan, kepentingan dan
strategi perkembangannya.

2. Menentukan sumber kewangan PSS.

3. Mengagih dan menyelaraskan peruntukan dalam pembelian bahan-bahan
PSS seperti bahan cetak (buku dan lain-lain), media teknologi dan bahan-
bahan bantu mengajar/ belajar.

4. Melakukan anggaran perbelanjaan mengurus PSS yang dikemukakan
oleh Jawatankuasa Kerja.

5. Bertanggungjawab dalam pengurusan penggunaan. Contohnya:
menentukan jadual tugas, jadual waktu penggunaan PSS, peruntukan
masa pinjaman dan lain-lain

6. Merangka strategi perkembangan PSS iaitu membuat unjuran mengenai
keperluan-keperluan di masa akan datang. Contoh-contohnya: keperluan
fizikal, keperluan bahan-bahan dan kegiatan-kegiatan lain seperti
pameran dan sebagainya.

7. Merancang untuk mendapatkan bantuan daripada pihak-pihak tertentu
dalam bentuk moral dan material. Contohnya: wang tunai, buku-buku,
bahan bantu mengajar, bahan media teknologi, kepakaran tertentu dan
sebagainya.

SENARAI TUGAS SETIAUSAHA / GURU PERPUSTAKAAN MEDIA

1. Merancang dan mengajar mata pelajaran antara 6 – 8 waktu seminggu
2. Merancang dan melaksanakan dasar dan program tahunan Pusat Sumber

Sekolah
3. Merancang dan mengurus belanjawan tahunan Pusat Sumber sekolah
4. Merancang pemerolehan dan pembinaan koleksi yang komprehensif ,

seimbang dan kems kini
5. Merancang dan melaksanakan Program Kemahiran Maklumat dan

perkhidmatan Pusat Sumber Sekolah yang dapat menyokong
pelaksanaan pengajaran dan pembelajaran
6. Merancang dan mengurus program pembacaan ( Program NILAM ) dan
pembudayaan ilmu

10

7. Merancang , melaksana dan menyelaras program pembangunan staf dan
program latihan dalaman berhubung dengan pusat sumber sekolah .

8. Merancang dan mengurus program promosi Pusat Sumber Sekolah
9. Bekerjasama dengan guru-guru dalam pelaksanaan pengajaran dan

pembelajaran berasaskan sumber secara kolaboratif
10. Berhubung dan bekerjasama dengan BTPN / PKG / Perpustakaan Awam

untuk meningkatkan perkhidmatan dan promosi pusat sumber sekolah
11. Menyelia dan mengurus bahan-bahan pusat sumber sekolah
12. menyelia dan mengedar minit mesyuarat JK Induk / Kerja pusat sumber

sekolah
13. Memantau dan mengawal selian pelaksanaan program pusat sumber

sekolah
14. Melaksanakan tugas semakan stok dan inventori peralatan pusat sumber

sekolah.
15. Mempromosi dan menjadi ahli Persatuan Pusat Sumber Sekolah Negeri
16. Menjalankan penyelidikan / kajian tindakan berhubung dengan

perkhidmatan pusat sumber sekolah
17. Menyediakan laporan serta analisis pelaksanaan pembangunan,

pengurusan program dan aktiviti serta kewangan pusat sumber sekolah
18. Menghantar data dan laporan pelaksanaan Program Pusat Sumber dan

NILAM kepada BTP melalui PKG dan BTPN
19. Menjalankan tugas-tugas lain yang diarahkan oleh pengurusan sekolah

dari semasa ke semasa.

SENARAI TUGAS GURU PERPUSTAKAAN

1. Membantu GPM / Penyelaras dalam pengurusan dan pentadbiran PSS
2. Mengkelas, merekod dan mengkatalog koleksi bahan perpustakaan
3. Menjalankan kerja-kerja membaikpulih, menyemak dan menghapuskira

koleksi/bahan perpustakaan
4. Menceriakan suasana perpustakaan supaya dapat menarik minat pelajar

menggunakan perpustakaan
5. Menyediakan rancangan pembangunan fizikal, perabot dan koleksi bahan
6. Menyediakan perancangan dan melakukan promosi aktiviti perpustakaan

yang bersesuaian dengan objektif PSS
7. Menubuhkan J/Kuasa Guru Pembantu Perpustakaan dan pengagihan

bidang tugas
8. Mengadakan orientasi bagi pelajar-pelajar baru supaya mereka tahu

menggunakan PSS dengan baik dan betul
9. Mempromosi dan mempamerkan koleksi bahan-bahan baru yang diterima

untuk makluman guru dan pelajar
10. Mengatur jadual waktu penggunaan perpustakaan mengikut keperluan di

sekolah

11

11. Melatih dan menyelia Kerani dan Pengawas Perpustakaan untuk
membantu menguruskan perpustakaan

12. Memberi khidmat nasihat dan kepakaran kepada pihak yang memerlukan.
13. Memperoleh dan menyemak Bibliografi-bibliografi, Katalog-katalog

daripada penerbit-penerbit atau punca-punca tertentu untuk mengetahui
jenis-jenis buku yang perlu dan dapat dibeli.
14. Mengajar kemahiran pengendalian maklumat kepada guru-guru, dan
pelajar mengikut keperluan.
15. Menjalankan kerja menyemak stok pada hujung tahun

SENARAI TUGAS KETUA BIDANG / KETUA PANITIA

1. Membantu J/Kuasa PSS memilih dan mendapatkan alat dan bahan
pengajaran dan pembelajaran yang sesuai untuk kegunaan guru dan
pelajar

2. Membantu J/Kuasa PSS menilai keberkesanan alat dan bahan media
yang dibeli atau dihasilkan sendiri

3. Menjalankan tugas-tugas lain seperti yang diarahkan oleh Pengetua
4. Merancang pembangunan koleksi bahan mengikut mata pelajaran.
5. Membantu menyusun, mempromosi dan menyediakan senarai alat/bahan

mengikut kemudahan guru-guru.

12

AHLI JAWATANKUASA KERJA PUSAT SUMBER SEKOLAH

PENASIHAT
Pengetua / Guru Besar

PENGERUSI
PK / GPK 1

NAIB PENGERUSI 1 NAIB PENGERUSI 2
PK HEM / GPK HEM PK / GPK KOKU

SETIAUSAHA
Guru Perpustakaan Media /

Penyelaras PSS

AHLI JAWATANKUASA

PERPUSTAKAAN BBM/BBB MEDIA ELEKTRONIK KOMPUTER

PEMBANTU NILAM
PERPUSTAKAAN

PENGAWAS
PUSAT SUMBER

13

SENARAI TUGAS JAWATANKUASA KERJA PUSAT SUMBER SEKOLAH

1. Menyelaraskan semua program media yang dirancang dan dilaksanakan.

2. Mendapatkan peruntukan perbelanjaan pengurusan dan pembangunan
Pusat Sumber.

3. Menyediakan anggaran perbelanjaan tahunan PSS untuk dimajukan ke
Jawatankuasa Induk.

4. Menyediakan laporan tahunan Pusat Sumber Sekolah.

5. Merancang dan melaksanakan program perkembangan kakitangan.

6. Memberi khidmat nasihat dan kepakaran kepada pihak yang memerlukan.

7. Menggalakkan guru dan pelajar menggunakan pelbagai media pendidikan
yang terdapat di Pusat Sumber.

8. Bertindak sebagai penghubung antara pihak sekolah dengan agensi-
agensi kerajaan dan swasta dalam perkara-perkara yang berkaitan
dengan aktiviti Pusat Sumber.

SENARAI TUGAS GURU MEDIA PENDIDIKAN

1. Membantu Penyelaras PSS dalam pengelolaan, pentadbiran dan
penggunaan PSS

2. Melaksanakan aktiviti-aktiviti yang dirancang oleh J/Kuasa Induk
3. Menyedia dan menyesuaikan Jadual Waktu TVP dan lain-lain media

Teknologi
4. Memastikan guru-guru membuat catatan pada buku rekod berkenaan
5. Membuat penilaian terhadap program TVP dari semasa ke semasa.
6. Menyediakan laporan-laporan mengenai penggunaan Rancangan TVP

dan bahan-bahan media teknologi lain kepada J/Kuasa Induk PSS
7. Memberi pendedahan dan latihan mengenai penggunaan Media

Teknologi di PSS kepada guru-guru lain, Kerani PSS dan Pengawas
8. Mengesyor dan menggalakkan penggunaan sumber-sumber bagi

meninggikan tahap pencapaian pengajaran dan pembelajaran
9. Mengurus dan mengelolakan usaha-usaha produksi dan duplikasi

sumber-sumber perisian media teknologi di PSS
10. Bertanggungjawab dalam penyusunan perkakas dan perisian media

teknologi di PSS
11. Membuat penilaian mengenai perkhidmatan dan penggunaan bahan

teknologi di PSS

14

12. Mengenalpasti dan mencadangkan kemasukan alat/ teknologi baru
mengikut keperluan dan kemampuan sekolah.

13. Tugas-tugas lain yang diarahkan oleh Penolong Kanan Pentadbiran dan
Pengetua

SENARAI TUGAS PEMBANTU PERPUSTAKAAN

URUSAN AWAM

a. Mengawal perpustakaan semasa dibuka
b. Mengaturkan buku-buku yang telah dipulangkan di atas rak-rak
c. Menjaga kebersihan perpustakaan

PINJAMAN

a. Menguruskan hal-hal yang berkaitan dengan pinjaman
b. Menyemak buku-buku yang dipulangkan
c. Mengirimkan notis peringatan kepada peminjam-peminjam yang

belum memulangkan buku
d. Menyediakan perangkaan mengenai pinjaman

PEMBELIAN

a. Menjalan kerja perkeranian mengenai pembelian seperti
menyediakan senarai pesanan, menaipkan surat dan menyemak
bahan-bahan yang baru dibeli

MEMPROSESKAN BUKU-BUKU

a. Menyediakan senarai rak
b. Menulis nombor panggilan di atas tiap-tiap buku
c. Menyediakan kocek dan slip tarikh bagi setiap buku
d. Menyediakan kad-kad katalog serta lain-lain kerja berkaitan dengan

memproses buku, majalah dan sebagainya

MEMPERBAIKI BUKU

a. membaikpulih buku-buku yang rosak atau koyak
b. menjilid majalah dan lain-lain yang perlu

BAHAN-BAHAN YANG BUKAN BERBENTUK BUKU

a. Menyediakan bahan-bahan yang bukan berbentuk buku seperti
gambar-gambar, guntingan akhbar dan sebagainya

15

MENAIP

a. Pengautomasian PSS
b. Menaip kad-kad Katalog bagi setiap buku, senarai buku dan

sebagainya

REKOD

a. Merekod dan menyimpan mengenai bahan-bahan dan kewangan

PSS

b. Menguruskan hal-hal berkaitan dengan 'Stock

Checking'/Penyemakan Stok

c. Menyusun Kad-kad Katalog

SERANTA

a. Menyediakan Pameran Buku, Papan Kenyataan dan sebagainya

LAIN-LAIN TUGAS

a. Menolong guru-guru PSS dalam pentadbiran am dan sebagainya
b. Menjalankan tugas-tugas lain mengenai PSS yang diarahkan oleh

Guru-guru PSS, Penyelaras PSS (GKP 1) dan Pengetua

16

BAB EMPAT

PENGAWAS PUSAT SUMBER SEKOLAH

4.1 PUSAT SUMBER SMK DATO’ ABDUL RAHMAN YAAKUB, BOTA .
BADAN PENGAWAS PSS

PENASIHAT
GPM / penyelaras PSS

PENGERUSI
Ketua Pengawas PSS

NAIB PENGERUSI
Pengawas PSS

SETIAUSAHA PEN. SETIAUSAHA

BENDAHARI PEN. BENDAHARI

Kaunter AHLI JAWATANKUASA Bilik Khas
Pemerosesan Keceriaan & Kebersihan

Promosi

17

4.2 PROSEDUR PEMILIHAN PENGAWAS

1. Pengawas dilantik daripada para pelajar tingkatan 1,2,3,4,5
2. Perlantikan Pengawas dilantik oleh AJK PSS dan Guru-guru.
3. Bilangan Pengawas PSS bergantung kepada keperluan PSS.
4. Sediakan jadual bertugas Pengawas PSS

Contoh :-

1. WAKTU BERTUGAS

SESI PAGI

HARI WAKTU REHAT SELEPAS SEKOLAH
ISNIN 10.00 - 10.20 a.m 2.10 - 4.30 p.m
SELASA - KHAMIS 10.00 - 10.20 a.m 2.10 - 4.30 p.m
JUMAAT 10.00 - 10.20 a.m 2.30 - 4.30 p.m

SESI PETANG

HARI WAKTU REHAT SEBELUM SEKOLAH
ISNIN 3.00 – 3.20 p.m
SELASA - KHAMIS 3.00 – 3.20 p.m 9.00 - 12.00 a.m
JUMAAT 3.00 – 3.20 p.m 9.00 – 12.00 a.m
9.00 – 11.30 a.m

2. PERATURAN PENGAWAS PSS

PAKAIAN SERAGAM PSS

1. Pakaian seragam PSS seperti yang ditetapkan oleh AJK Induk/Kerja PSS
dan dipersetujui oleh pihak Pentadbir.

2. Majlis Perlantikan Pengawas PSS diberi surat perlantikan dan lencana
Pengawas PSS

3. Sekiranya diwujudkan AJK Pengawas PSS, senarai tugas yang dicadangkan
adalah seperti :-
Contoh :-

18

TUGAS JAWATANKUASA PENGAWAS PSS

AJK / KETUA PSS AJK / NAIB KETUA PSS

 Mempengerusikan setiap  Mempengerusikan mesyuarat

mesyuarat J/K Pengawas jika tiada Ketua PSS

 Bertanggungjawab di atas  Menjalannkan tugas-tugas khas

perjalanan Lembaga PSS yang diarahkan oleh Guru

 Menjalankan tugas-tugas yang Penasihat PSS

diarahkan oleh Guru Penasihat  Menanggung bersama

perjalanan Lembaga PSS

AJK / SETIAUSAHA AJK / NAIB SETIAUSAHA

 Menyediakan agenda dan minit  Menjalan tugas S/U semasa
mesyuarat ketiadaannya

 Menyediakan surat menyurat  Menyediakan agenda dan minit
 Menyediakan Laporan aktiviti mesyuarat

untuk direkodkan  Menyediakan surat menyurat
 Meyediakan laopran aktiviti dan

untuk direkodkan

AJK / BENDAHARI PENGAWAS HARIAN

 Menerima wang yang dikutip  Memastikan PSS yang bertugas

daripada hasil denda, komputer dibawahnya melaksanakan

dan aktiviti yang dijalankan semua tugas yang diberi

 Menyerahkan wang kepada  Mencatat kedatangan Pengawas

Guru Penasihat  Menyediakan Laporan kehadiran

 Menyediakan Laporan Pengawas PSS

Kewangan

AJK / BIRO KECERIAAN AJK / BIRO DISPILIN

 Memastikan suasana PSS  Memastikan Pengawas PSS
sentiasa ceria berdisplin

 Menghias dan menyediakan  Menyediakan Fail Displin
Sudut Pameran  Mengedarkan surat amaran

 Memberi idea atau pandangan pertama, kedua dan ketiga
untuk menceriakan PSS  Menyediakan laporan displin

kepada Guru Penasihat

AJK / KAUNTER AJK / PEMEROSESAN

 Merekod pinjaman guru dan  Mengadakan latihan/kursus
pelajar serta tempahan bilik
dalaman yang diperlukan oleh
 Mengeluarkan peralatan yang
diperlukan kepada AJK Harian Pengawas PSS

 Menyemak kad-kad pinjam ahli  Membantu guru memasukkan

data dalam komputer

 Memproses bahan dan buku-

19 buku baru .

AJK / PROMOSI AJK / BIRO BILIK KHAS

 Mempromosikan buku-buku baru  Menyediakan saranan untuk
meningkatkan penggunaan bilik
 Mempamerkan buku-buku baru
 Menyediakan senarai ahli serta
di Perpustakaan Jadual Tugas

 Menyediakan bahan-bahan  Memastikan bilik sentiasa
terjaga, cantik dan bersih
promosi untuk setiap aktiviti PSS
 Memastikan bahan-bahan terkini
 Mengambil gambar bagi setiap

aktiviti bagi tujuan dokumentasi

4. Borang Kebenaran
5. Surat Pelantikan
4.3 SISTEM MERIT PENGAWAS PSS

20

BAB LIMA

PERATURAN PUSAT SUMBER SEKOLAH

5.1 Peraturan Am
5.2 Peraturan Khusus
5.3 Peraturan penggunaan alat / ruang
5.4 Peraturan Pinjaman dan Pemulangan bahan / alat

5.1 PERATURAN-PERATURAN PERPUSTAKAAN

Disiplin

1. Pelajar diminta senyap apabila memasuki perpustakaan.
2. Pelajar mesti beratur semasa meminjam atau memulangkan buku.
3. Pelajar tidak dibenarkan makan, minum atau tidur di dalam Perpustakaan.
4. Pelajar tidak dibenarkan membuka tutup suis-suis dan mengubah kedudukan

kerusi meja di dalam perpustakaan tanpa kebenaran guru PSS.
5. Pelajar dikehendaki duduk di tempat-tempat yang disediakan dan tidak

dibenarkan berhimpun di rak-rak, pintu dan kaunter.
6. Pelajar dikehendaki memasukkan kembali kerusi ke bawah meja dengan

kemas selepas digunakan.
7. Pelajar tidak boleh mengadakan mesyuarat atau perjumpaan di dalam

perpustakaan tanpa kebenaran.
8. Pelajar tidak dibenarkan masuk ke perpustakaan semasa sesi pembelajaran

tanpa diiringi guru.
9. Pelajar dikehendaki meletakkan beg mereka di luar perpustakaan di tempat

yang disediakan.

Bahan-bahan Perpustakaan

1. Pelajar mesti menggantikan kos buku-buku yang dihilangkan, diconteng atau
dirosakkan.

2. Akhbar atau majalah hendaklah dikembalikan ke tempat asal dan tidak
dibenarkan dibawa keluar dari Perpustakaan.

3. Buku-buku yang selesai digunakan hendaklah diletakkan di tempat
disediakan.

Pakaian

1. Pakaian mestilah kemas dan lengkap sewaktu berada dalam perpustakaan.
2. Jaket, baju panas dan lain-lain pakaian selain pakaian sekolah adalah tidak

dibenarkan dipakai atau dibawa masuk ke Perpustakaan.

Peringatan: Tindakan boleh diambil pada pelajar-pelajar yang melanggar
peraturan Perpustakaan.

21

5.2 PERATURAN PENGGUNAAN PSS UNTUK GURU

1. Guru-guru perlu mengisi Buku Penggunaan bilik semasa menggunakan bilik
Pusat Sumber (Perpustakaan atau Bilik Audio Visual.

2. Guru-guru pengiring perlu mengawal disiplin pelajar di dalam bilik-bilik Pusat
Sumber.

3. Sebarang tempahan penggunaan bilik perlu dibuat sekurang-kurangnya
sehari sebelum hari penggunaan.

4. Semua peminjaman bahan dan buku perlu dibuat dengan pengawasan
Pengawas Pusat Sumber bertugas atau Guru PSS.

5. Guru-guru perlu memastikan semua suis ditutup dengan elok dan bilik dikunci
selepas menggunakan bilik-bilik Pusat Sumber.

5.3 PERATURAN PENGGUNAAN BILIK APD

Disiplin

1. Pelajar diminta senyap apabila memasuki bilik APD.
2. Pelajar tidak dibenarkan makan, minum atau tidur di dalam bilik APD.
3. Pelajar tidak dibenarkan membuka tutup suis-suis televisyen, video, radio

atau peralatan lain serta mengubah kedudukan peralatan ini tanpa
kebenaran.
4. Pelajar dikehendaki menyusun semula kerusi meja sebelum meninggalkan
bilik ini.
5. Pelajar tidak dibenarkan masuk ke bilik APD semasa sesi pembelajaran
tanpa diiringi guru.
6. Pelajar dikehendaki meletakkan beg mereka di luar bilik APD di tempat yang
disediakan.

Bahan-bahan bilik APD

1. Sebarang perisian seperti cakera padat, kaset, pita video dan lain-lain tidak
dibenarkan ditayang tanpa kebenaran Guru PSS.

2. Segala perisian di dalam bilik APD tidak boleh dikeluarkan dari bilik ini tanpa
pengetahuan Guru PSS.

Pakaian

1. Pakaian mestilah kemas dan lengkap sewaktu berada dalam bilik APD
2. Jaket, baju panas dan lain-lain pakaian selain pakaian sekolah adalah tidak

dibenarkan dipakai atau dibawa masuk ke bilik APD

22

5.4 PINJAMAN DAN PEMULANGAN BAHAN / ALAT

Pinjaman Buku Rak Terbuka

1. Pastikan nama yang tertera dikad perpustakaan yang digunakan adalah
kepunyaan si peminjam.

2. Pastikan peminjam berkenaan tidak berhutang apa-apa dengan
perpustakaan

Contoh :-

- Buku-buku yang dipinjam telah dipulangkan dan denda telah dibayar
(jika ada). Peminjam yang masih berhutang tidak boleh meminjam
apa-apa dari perpustakaan sehingga beliau menjelaskan hutangnya.

3. Semua pelajar meminjam buku dengan menggunakan kad matrik ( bar
kod ) menggunakan system pustakawan berkomputer .

4. Cop tarikh pemulangan buku pada helaian kertas 'Tarikh Pulang'
(dibelakang buku).

5. Serahkan buku kepada si peminjam dan kad pinjaman
6. Pastikan semua data pinjaman buku dibuat menggunakan system

pustakawan berkomputer .

PERINGATAN.

 Tempoh pinjaman sebuah buku ialah 5 hari buku rujukan dan 5 hari BF
 Seorang pelajar dibenarkan meminjam 3 buah buku sahaja pada satu-

satu masa (kecuali PPSS)
 Pinjaman buku rak terbuka boleh dilakukan pada waktu rehat dan juga

selepas waktu sekolah. (Dalam kes-kes tertentu, pelajar boleh meminjam
di luar waktu pinjaman melalui guru atau Kerani Perpustakaan)
 Seorang guru hanya dibenarkan dibenarkan meminjam maksimum 30
buku pada satu-satu masa dalam jangka masa 3 bulan . Bagi peminjaman
seterusnya, beliau mestilah memulangkan buku-buku yang dipinjam
sebelumnya.
 Pengawas PSS yang bertugas di kaunter mesti menjalankan tugas
dengan tenang dan senyap
 Pelajar mestilah beratur dengan senyap dihadapan kaunter peminjaman.
Pelajar yang ingkar tidak akan dilayan

23

Pemulangan Buku Rak Terbuka

1. Pastikan tarikh buku dipulangkan tidak lewat daripada 'Tarikh Pulang'
yang sepatutnya

2. Jika buku lewat dipulangkan, peminjam akan didenda Jika peminjam
berkenaan tidak dapat membayar dendanya pada waktu itu, beliau boleh
membayar pada lain hari

3. Setiap kutipan denda hendaklah dicatat dalam ;Buku Denda' dan wang
diserahkan kepada Bendahari pada hari yang sama

4. Jika buku yang dipinjam hilang, peminjam diminta membayar harga asal
buku berkenaan

5. Lewat sehari para pelajar akan dikenakan denda sebanyak 10 sen .
Denda akan dikenakan mengikut bilangan hari lewat bagi setiap buku .

6. Sekiranya pelajar tidak mampu membayar denda kerana kecuaian sendiri
Maka mereka tidak akan dibenarkan meminjam buku sehingga denda
dilangsaikan .

KELAYAKAN PEMINJAM DAN JUMLAH PINJAMAN

SYARAT UMUM

Staff
 Guru dan Pekerja
 Mempunyai kad pinjaman buku kad matrik berkod bar
 Tidak dibenarkan meminjamkan kad kepada orang lain.

PELAJAR BIASA

Contoh
 Pelajar Tingkatan I hingga Vl.
 Kad Pinjaman Buku - kad matrik berkod bar.
 Maksima 3 buah buku - sekali pinjam

PELAJAR TINGKATAN VI

Contoh
 Kad pinjaman matrik berkod bar
 2 buku rak terbuka
 1 buku rak tertutup
 Maksima 3 buah buku dari mana-mana kombinasi - sekali pinjam (Budi bicara

sekolah).

24

PENGAWAS PUSAT SUMBER DAN PENGAWAS SEKOLAH

Contoh
 Tingkatan III dan V.
 Kad pinjaman matrik berkod bar
 Tingkatan VI :
 Berhak meminjam maksima 5 buku pada satu-satu masa

GURU

Contoh
 Kad Matrik berkod bar
 30 buah buku dari rak terbuku atau rak tertutup ( budi bicara )

TEMPOH PINJAMAN

Contoh
 Buku rak tertutup - sehari
 Buku rak terbuka - 1 minggu
 Majalah - selepas berusia sebulan
 Bank Soalan - 2 jam (rujukan dalam perpustakaan sahaja).

PEMINJAMAN DAN PEMULANGAN

Contoh
 Mengikut jadual waktu penggunaan PSS.

PERATURAN PINJAMAN

Contoh
 Kad tidak boleh dipindah hak milik
 Tanggungjawab pelajar menjaga buku yang dipinjam. Jika hilang, pelajar

wajib membayar balik mengikut harga asal buku tersebut.
 Sila beratur semasa melakukan proses pinjaman dan pastikan dalam

keadaan senyap.
 Sila pastikan tarikh pemulangan tidak lewat dari 'tarikh pulang'. Jila lewat,

tindakan akan diambil.
 Kertas soalan Tahun Lepas/Bank Soalan - Jika didapati pelajar mencoteng

atau menghilangkannya, pelajar wajib membayar harga fotostat untuk setiap
muka surat.
 Sekiranya melanggar peraturan yang ditetapkan, kad pelajar akan ditahan.

KAD PINJAMAN.

 Menggunakan kad yang ditetapkan oleh PSS.
 Sistem Kad :-
 Cara pengedaran Kad PSS ditentukan oleh Setiausaha PSS.

25

CONTOH KAD.
Pandangan Hadapan

PERPUSTAKAAN
SMK DATO ABDUL RAHMAN YAAKUB

BOTA , PERAK .

Nama : …………………………………. GAMBAR
No. Ahli : ………………………………..
Jenis Ahli : ………………………………
Tingkatan : ……………………………….

Bar Kod

26

BAB ENAM

PENGURUSAN DAN PENTADBIRAN PUSAT SUMBER SEKOLAH

6.1 PENGURUSAN SISTEM FAIL PSS

1. Fail Jawantankuasa Induk - Carta Organisasi

2. Fail Jawatankuasa Kerja - Senarai AJK

3. Fail Jawatankuasa Pengawas - Minit Mesyuarat

4. Fail Meja

- SenaraiTugas - Senarai Semak

- Prosedur Kerja - Buku Catatan Tugas Seharian

5. Fail Pekeliling PSS

6. Fail Aktiviti

- Laporan aktiviti yang dijalankan

- Perancangan
7. Fail Surat – BTP / BTPN / PKG

- Surat keluar/masuk PSPN/PKG

8. Fail Perkhidmatan Komputer ( Jika Perlu )

9. Fail Surat-surat Rasmi PSS

10. Fail Program NILAM

11. Fail Jadual Waktu Siaran TV. Pendidikan

12. Fail Projek Khas

13. Fail Program Pemuafakatan

14. Fail Jawatankuasa Hapus kira dan Pelupusan

15. Fail Jawatankuasa Pemilihan Bahan

16. Fail Pembelian ( PCG )

 Setiap fail ini perlu mengikut Sistem Fail setiap sekolah

6.2 REKOD-REKOD PENGGUNAAN , PINJAMAN DAN PEMULANGAN

1. Rekod Perolehan Buku
2. Rekod Perolehan Bahan Bukan Buku
3. Rekod Perolehan Majalah
4. Rekod Perolehan Akhbar
5. Rekod Pinjaman Buku – Guru dan Pelajar
6. Rekod Pinjaman Bukan Buku – Guru dan pelajar
7. Rekod Pinjaman Kelompok / Bulk Loan
8. Rekod Pinjaman Peralatan – Guru dan Pelajar
9. Rekod Aktiviti PSS

27

10. Rekod Penggunaan Bilik
11. Rekod Penggunaan komputer / internet
12. Rekod Kedatangan ke PSS
13. Rekod Pelawat
14. Rekod Bertugas Jawatankuasa Kerja PSS
15. Rekod Bertugas Pengawas PSS

6.3 RANCANGAN TAHUNAN PUSAT SUMBER
6.4 LAPORAN PUSAT SUMBER ( BULANAN DAN TAHUNAN 0
6.5 RANCANGAN PEMBANGUNAN PSS / BLUE PRINT
6.6 DOKUMENTASI

28

BAB TUJUH

KOLEKSI BAHAN PUSAT SUMBER SEKOLAH

7.1 DASAR PEMILIHAN DAN PEMBINAAN KOLEKSI

7.1.1 Dasar Pemilihan dan Pembinaan koleksi ini perlulah diselaraskan dengan
:

1. Falsafah Pendidikan Kebangsaan
2. Manifesti Perpustakaan sekolah IFLA / UNESCO
3. Garis Panduan Perpustakaan Sekolah
4. Objektif jangka pendek dan jangka panjang sekolah
5. Kurikulum sekolah

7.1.2 Koleksi yang dipilih dan dibina hendaklah dapat :

1. Memperkaya dan menyokong proses pendidikan dengan
mengambil kira perbezaan minat kebolehan dari peringkat
kematangan murid

2. Memenuhi keperluan kurikulum dan ko kurikulum sekolah
3. Memupuk minat membaca di kalangan murid ke arah melahirkan

masyarakat berfikir dan berbudaya ilmu dalam konteks pendidikan
sepanjang hayat.
4. Menambah dan meluaskan ilmu pengetahuan murid-murid untuk
membolehkannya membut petimbangan yang bijak dalam
kehidupan
5. Meningkatkan penguasaan bahasa dan membina aspirasi sastera
murid-murid
6. Memperkukuhkan semangat persefahaman dan harmoni di antara
kaum demi mewujudkan perpanduan bangsa
7. Memupuk dan membina sikap tanggungjawab murid-murid
terhadap agama , bangsa dan negara.

7.1.3 Pembinaan koleksi bahan PSS perlulah mencerminkan unsur-unsur:

1. Kekemaskiniaan
2. Kepelbagaian jenis
3. Kecukupan bahan
4. Keseimbangan dari segi aliran bahasa
5. Keseimbangan dari segi pengagihan mengikut peringkat sekolah
6. Keseimbangan dari segi pengagihan mengikut jenis bahan

7.1.4 Pembinaan koleksi bahan PSS hendaklah mengenepikan semua bahan
yang mengandungi perkara-perkara yang dilarang

29

7.1.5 Pengurusan pemilihan dan pembinaan koleksi bahan PSS hendaklah
dilaksanakan dengan menubugkan Jawatankuasa Pemilihan dan
Pembinaan Koleksi Bahan PSS yang dipengerusikan oleh Guru Besar /
Pengetua

7.1.6 Dasar pemilihan dan pembinaan koleksi hendaklah berpandukan prinsip-
prinsip Sains Perpustakaan .

7.1.7 Alat Pemilihan Bahan-bahan
Alat Bantuan Memilih Bahan itu termasuk :-
1. Dasar Pelajaran Kebangsaan - Akta Pelajaran
2. Laporan J/Kuasa Kabinet mengenai Pelaksanaan Dasar
Pelajaran Malaysia
3. Risalah, Katalog dan edaran dari penerbit, pembekal swasta
dan agensi pendidikan
4. Senarai Buku Bahasa Malaysia untuk Perpustakaan Sekolah
Menengah dan Rendah terbitan Unit Perpustakaan Sekolah,
Kem. Pendidikan Malaysia
5. Buletin Sebaran Pendidikan, terbitan Bhg. BTP, Kem.
Pendidikan Malaysia
6. Senarai Buku-buku dalam Bahasa Malaysia, terbitan
Perpustakaan Negara Malaysia
7. Berita Buku Baru DBP
8. Berita Perpustakaan, Unit Perpsutakaan Sekolah, Kem.
Pendidikan Malaysia
9. Cadangan-cadangan oleh Panitia Matapelajaran disekolah
10. Sukatan Pelajaran

30

7.1.8 Jenis Koleksi

a. Bahan Cetak

a. Buku Fiksyen

Mengenai pengembaraan , lagenda, mitos dan lainilain

b. Buku bukan fiksyen

1. Buku-buku ilmiah dalam bidang-bidang berikut :

a. Falsafah
b. Agama
c. Sains Kemasyrakatan
d. Bahasa
e. Sains Tulen
f. Sains Teknologi
g. Keseniaan
h. Kesusasteraan
i. Geografi , Biograft dan Sejarah
j. Karya am

2. Buku-buku rujukan asas :

a. Almanak
b. Ensaiklopedia
c. Buku Panduan
d. Buku Tahunan
e. Kamus
f. Atlas
g. Ukatan dan Huraian Sukatan Pelajaran
h. Kertas Peperiksaan

3. Terbitan Berkala

a. Akhbar
b. Jurnal
c. Majalah

3. Bahan khusus

a. Risalah
b. Buku Skrap

31

c. Fail Tegak
d. Keratan Akhbar
e. Poster

b. Bahan Bukan Cetak

a. Bahan Elektronik
a. Transparensi
b. Kaset Video

b. Bahan Digital
a. CDRI
b. Audio CD
c. VCD
d. DVD
e. Internet

c. Lain-lain
a. Carta flip
b. Kad imbasan
c. Kit pembelajaran
d. Glob
e. Model
f. Boneka
g. Diorama
h. Bahan Permainan

7.1.9 Saiz

1. Nisbah murid : buku adalah seperti :

a. 1: 15 bagi sekolah rendah
b. 1 : 20 bagi sekolah menengah

2. Cadangan bahan berkala

Jenis Sekolah Rendah Sekolah Menengah
Akhbar 2 Judul 5 Judul
Majalah 5 Judul 10 Judul
Jurnal 3 Judul 8 Judul

32

7.1.10 Agihan Koleksi

Bahasa Bahasa Melayu Bahasa Inggeris Bhs Cina / Tamil

Sekolah % % Lain- lain

Sekolah 50 45 5
Kebangsaan

Sekolah Jenis 30 30 40

Kebangsaan

Sekolah 50 45 5
Menengah

7.1.11  Pengagihan ini berpandukan kepada kurikulum dan
komurikulum sekolah

 Perlu disediakan sekiranya ada murid bukan Melayu
( Cina , India , Iban )

Agihan bahan mengikut jenis

Jenis Fiksyen Bukan Fiksyen Terbitan Berkala/
Sekolah % % Bahan khusus

Sekolah 60 30 10

Kebangsaan

Sekolah Jenis 20 65 15

Kebangsaan

Sekolah 15 65 20

Menengah

 Agihan ini mengikut peratusan yang berdasarkan
kepada bilangan naskhah

 Perolehan tiap-tiap satu judul disyorkan tidak melebihi
sekolah

 Sekolah yang mempunyai Tingkatan Enam perlu
memberi perhatian untuk melebihkan bahan bukan
fiksyen dan terbitan berkala

33

CONTOH BORANG PESANAN :

SMK Dato’ Abdul Rahman Yaakub
Bota Kanan , Perak

PERMOHONAN UNTUK MEMESAN
BEKALAN / PERKHIDMATAN

( Isi dalam dua salinan )

Nama Syarikat : ………………………………………………………….

BIL BUTIRAN KUANTITI HARGA SEUNIT CATATAN
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14

Pegawai yang memesan : ……………………………… Tandatangan : ……………

Jawatan: …………………………………. Tarikh : ……………………

Nama Pembekal : ………………………………………………………………………

Tandatangan Pengetua : ……………………………………..

34

7.2 PROSEDUR PEMILIHAN KOLEKSI BUKU DAN BAHAN BUKAN BUKU

Kaunselor GPK Hem

Guru Kanan Isi borang pemilihan/ *Semakan oleh
Pesanan Buku / S/Usaha PSS/
Bahan Guru Perpustakaan/

Guru Media

Ketua Panitia Kelulusan
Pengetua

GPK1

* Untuk memastikan tidak membeli naskah berbilang atau perlunya
naskah/bilangan tambahan.

35

7.3 PROSES PEMILIHAN DAN PEMEROLEHAN BAHAN / ALAT

MENERIMA BUKU/BAHAN
DARI PEMBEKAL

SEMAK BORANG PESANAN DAN INVOIS
DENGAN BUKU/BAHAN YANG DITERIMA

TIDAK ADAKAH BAHAN YANG
DITERIMA ITU SEPERTI
PULANGKAN YANG TERCATAT DLM.
BUKU/BAHAN
KEPADA PEMBEKAL BORANG PESANAN

TIDAK PERIKSA KEADAAN
FIZIKAL BUKU/BAHAN
ITU ADAKAH DALAM
KEADAAN MEMUASKAN

REKODKAN BUTIR-BUTIR BUKU DALAM
SISTEM PUSTAKAWAN - KOMPUTER

36

INVOIS

Guru akan menerima buku/bahan dari pembekal bersama dengan borang
pesanan dan invois. Selepas penyemakan dilakukan dan semuanya
tercatat seperti yang diterima, maka pembayaran akan dilakukan. Salinan
Invois akan dimasukkan ke dalam Fail Pembelian

BUKU STOK

- Buku Perolehan Buku
- Buku Perolehan Bukan Buku
- Buku (Kew. 315)

ANALISIS

- Setiausaha PSS akan dibantu oleh Guru Perpustakaan, Guru
Media, AJK Kerja dan Kerani PSS untuk membuat analisa setiap
tahun.

- Analisa akan dilakukan pada akhir tahun iaitu pada bulan Oktober
hingga November.

- Jenis aktiviti yang diperlukan mengikut kelas

TANGGUNGJAWAB

- Setiausaha PSS
- Kerani PSS/Pengawas PSS/ Jawatankuasa Kerja PSS
- AJK Kerja

SEMAKAN STOK

- Dilakukan setahun sekali
- Pada bulan Oktober hingga November
- Memilih buang bahan-bahan yang rosk dan lapuk
- Menghapuskan bahan-bahan mengikut prosedur Buku arahan

Pembendaharaan Kerajaan Malaysia, Bab 10 – Kehilangan , Hapus
kira dan pelupusan dan rujuk Surat Pekeliling Kewangan
Kementerian Pelajaran Malaysia Bilangan 04/2003 bertarikh 29
Disember 2003
- Pengawas PSS, Setiausaha PSS, Guru Perpustakaan, Kerani PSS /
Jawatankuasa Kerja PSS.

37

7.4 PEMELIHARAAN DAN PEMULIHARAAN KOLEKSI PSS

PILIH BUANG / PILIH SIMPAN
- Pilih buang bahan yang tidak berguna lagi
- Pilih simpan bahan yang patut dikeluarkan dari Pusat Sumber kerana

mungkin lebih sesuai digunakan ketempat lain
ASPEK-ASPEK UNTUK PILIH BUANG
- Bentuk fizikal

- Kulitnya koyak, muka surat hilang, jilidannya tanggal, hurufnya
luntur (carta lutsinar dll) tidak lengkap seperti set Ensiklopedia dan
permainan

- Isi dan maklumat
- Tidak sesuai dari segi ejaannyadan perbendaharaan kata
- fakta dan maklumat tidak sesuai lagi dengan keadaan semasa dan
keperluan pendidikan
- maklumat itu mungkin membingungkan atau menimbulkan kesan
negatif

- Perkakas yang rosak tidak ekonomik untuk diperbaiki
- membahayakan pengguna
- tidak sesuai dan tidak berkesan

- Bahan-bahan Tiruan
- sekiranya digunakan akan menimbulkan masalah

- Aspek Teknikal
- suara latar, muzik dan dialog ilustrasi tidak berkesan
- teknik persembahan tidak sesuai
- maklumat terlalu berkecamuk, terlalu kecil atau kabur

38

BAB LAPAN

KEWANGAN PUSAT SUMBER SEKOLAH

8.1 PROSEDUR KEWANGAN

1. Berpandukan kepada Surat Pekeliling Kewangan

1. Surat Pekeliling Kewangan Bil. 5/2002 .Pemberiaan Bantuan Per
Kapita untuk sekolah bertarikh 16 Oktober 2002

2. Lain-lain surat pekeliling yang berkaitan

8.2 PUNCA KEWANGAN

Peruntukan kewangan diperoleh daripada :-

 Geran Bantuan Per kapita ( PCG )
 Sumbangan PIBG
 Sumbangan individu/syarikat
 Projek Khas

8.2.1 Kadar Bantuan er Kapita ( PCG )

a. Kadar bantuan perkapita PSS ditetapkan oleh Bahagian Kewangan ,
Kementerian Pelajaran Malaysia .

b. Pembelian buku rujukan, ensaiklopedia , perisian , video tape dan lain-
lain bersesuaian untuk pengajaran dan pembelajaran

c. Penyelenggaraan peralatan termasuk komputer untuk tujuan
pengajaran dan pembelajaran .

d. Program berunsurkan pendidikan yang boleh memberi pengukuhan
kepada proses pengajaran dan pembelajaran sama ada cuti sekolah
atau hari sekolah .

e. Program Pendidikan Khas Integrasi – melengkapkan stesen
pembelajaran bagi program pendidikan khas integrasi

f. Peratus kewangan perlu diagihkan dengan baik mengikut :

1. Koleksi
2. Pengelolaan
3. Penyelenggaraan
4. Program

39

Kadar Bantuan Per Kapita Untuk Pusat Sumber Sekolah ( Surat
Pekeliling Kewangan Bil. 5/2002 )

JENIS 100 101 – 500 501 – 1000 1001 DAN
BANTUAN MURID
MURID MURID KE ATAS
DAN
KE
BAWAH

PUSAT RM 1,500 RM 1,500 + RM 7,086 RM 13,573 +
SUMBER RM 14.00 + RM 12.00
SEKOLAH seorang seorang
RM 13.00 murid
murid seorang melebihi
melebihi 1000 orang
100 orang murid
melebihi
500 orang

Butiran peruntukan kewangan boleh diperolehi daripada kerani sekolah. (Lihat
Lampiran).

JENIS-JENIS TABUNG

 Tabung PSS - Tabung yang diwujudkan khusus untuk membiayai
aktiviti PSS. Contoh sumber kewangan :-
- Jualan surat khabar/majalah
- Perkhidmatan Laminating
- Jualan Hari Sukan
- Jualan Hari Guru

 Tabung Pengawas Pusat Sumber Sekolah (PPS) - Tabung yang
diwujudkan khusus untuk keperluan menjayakan aktiviti sosial dan
kebajikan pengawas.

8.3 ANGGARAN PERBELANJAAN

Anggaran belanjawan perlu merujuk kepada 'Blue Print' yang telah
dihasilkan

40

8.4 LAPORAN KEWANGAN
REKOD PENDAPATAN/PERBELANJAAN
 Buku Akuan Perbelanjaan - Kerani Sekolah
 Buku rekod tabung kewangan - Penyelaras/Bendahari PSS

41

BAB SEMBILAN

ORGANISASI BAHAN PUSAT SUMBER SEKOLAH

9.1 PENGURUSAN BAHAN SECARA BERPUSAT

1. Stok buku dan bahan bukan buku
2. Pembeliaan bahan diselaraskan dalam mesyuarat Jawatankuasa

9.2 SISTEM PENGKELASAN

1. Menggunakan Sistem Pengkelasan Perpuluhan Dewey - Salinan
pertama , kedua dan ketiga

SENARAI RINGKAS SISTEM PENGKELASAN
PERPULUHAN DEWEY

000 - RINGKASAN PERTAMA
100 - KARYA AM
200 - FALSAFAH
300 - AGAMA
400 - SAINS KEMASYARAKATAN
500 - BAHASA
600 - SAINS TULEN
700 - TEKNOLOGI
800 - KESENIAN
900 - KESUSATERAAN
GEOGRAFI, PENGEMBARAAN
BIOGRAFI DAN SEJARAH

42

9.3 PROSES TEKNIK

CARTA ALIRAN PROSES TEKNIK

Diterima, disemak,
direkodkan dalam
Buku Stok & Sistem

Pustakawan

Menentukan Hak Milik
1. Cop Hak Milik
2. Merekodkan No. Perolehan

Menyediakan Kemudahan Penggunaan
1. Memasukan data buku dalam sistem

pustakawan
2. Print bar code dan tampalkan di kulit

buku
3. Tampalkan label pada buku
4. Tampalkan slip tarikh pulang

Menentukan Tempat Letak Bahan
1. Buku bukan fiksyen ikut Sistem

Pengkelasan Perpuluhan Dewey
2. Buku Fiksyen ikut Bahasa dan abjad

Pengarang/Judul
3. Bahan Bukan Buku diletak pada rak

atau tempat lain yang sesuai

Promosi

43

10.1

CONTOH COP HAK MILIK

7 cm

PERPUSTAKAAN
Sekolah Menengah Dato, Abdul Rahman Yaakub

32600 Bota Kanan, Perak

4.5 DITERIMA
cm

NO. PEROLEHAN

NO. PANGGILAN

TARIKH

 Untuk Buku –

Boleh cop di muka surat judul dan muka surat rahsia

 Contoh muka surat rahsia (ditentukan oleh sekolah):

Buku Fiksyen Halaman buku lebih 100 - m/s 101
a). Halaman buku kurang 100 - m/s 11
b).

Buku Bukan Fiksyen
a). Halaman buku lebih 100 - m/s 101
b). Halaman buku kurang 1000 - m/s 11

 Untuk Bahan Bukan Buku –

Cop pada tempat yang sesuai, atau cop pada kertas kosong
dan tampal pada bahan, atau ditulis terus pada bahan.

44

10.2

CARA MENYEDIAKAN KEMUDAHAN PENGGUNA

1. Sediakan slip kerja

Contoh: PUSAT SUMBER SEKOLAH No. Nas :
Sekolah ………………………………
No. Panggilan :
Nama Pengarang : SLIP KERJA ( BUKU)

No. Perolehan :

Judul Buku :

Edisi :

Tempat : Penerbit : Tahun :

Bil. M/S : Ilus : Indeks : Siri :
Tarikh :
Saiz : cm Punca : Invois :

Tajuk Perkara :

Harga : RM ISBN : Pengkatalog : Tarikh :
Catatan :

PUSAT SUMBER SEKOLAH
Sekolah ………………………………..

SLIP KERJA (BAHAN BUKAN BUKU)

No. Panggilan : No. Perolehan : No. Nas :

Nama Pengarang :

Judul: Penerbit : Tahun :
Punca :
Tempat : Invois : Tarikh :
Penunjuk Media:
Huraian Fizikal:

Tajuk Perkara :

Harga : RM ISBN : Pengkatalog : Tarikh :
Catatan :

45

10.3

2. Sediakan Kad Katalog

(Ikut prosedur 9.4 - Pengkatalogan)

3. Sediakan Kad Pinjaman

Menaip kad pinjaman. Isikan nombor panggilan, nombor perolehan, nama
pengarang dan judul pada kad pinjaman.

Contoh :

796.4

ADN 00245
Kelas
Pengarang: Adnan Bin Omar

Judul : Olahraga

Tarikh Pulang Nama

4. Sediakan Kocek Buku
Contoh :

3 jarak 796.4 7 jarak 00245 2 jarak
ADN
2 jarak Adnan Bin Omar Nombor
No. Panggilan Olahraga Perolehan

10.4
46

5. Tampalkan Kocek Buku pada buku dan Masukkan Kad
Pinjaman

796.4 00245 Kad Pinjaman
ADN

Pengarang: Adnan Bin Omar

796.4 00245
ADN
Adnan Bin Omar
Olahraga Kocek
Buku

6. Tampal Slip Tarikh Pulang

TARIKH PULANG (DATE DUE)
14.4.2008

10.5
47

7. Labelkan Buku
a. Buku Tebal - Label pada tulang belakang
Contoh:

b. Buku Nipis - Label pada kulit depan
Contoh

Kulit depan buku Nipis

1.2 sm 796.4
3.5 sm ADN

9.4 PENGKALOGAN

9.4.1 TAKRIF
 KATALOG - Senarai bahan-bahan dalam koleksi PSS
 PENGKATALOGAN - Proses menyediakan katalog

9.4.2 FUNGSI KATALOG
 Memudahkan pengguna mengesan sesuatu buku atau bahan yang
diperlukan

9.4.3 NOMBOR PENGKELASAN
 Ikut Sistem Pengkelasan Perpuluhan Dewey

48

9.4.4 NOMBOR PANGGILAN

 Kombinasi nombor pengkelasan dan 3 abjad pertama dari nama

pengarang atau judul (jika tiada pengarang).

Contoh cara menulis: 723.1

DEW

 Untuk bahan rujukan, tambahkan huruf R di atas nombor panggilan.

Contoh: R

723.1

DEW

 Untuk buku fiksyen, tiada nombor penkelasan. Gunakan kombinasi
huruf F dan abjad untuk menunjukkan bahasanya.
Contoh :

F FI FM
BLY atau BLY atau BLY

 Untuk bahan bukan buku, tambahkan kod petunjuk media untuk
mewakili jenis bahan di bahagian atas nombor panggilan. Contoh :-

C c untuk carta
510
MAT

11.1

9.4.5 JENIS KAD KATALOG

a. Buku/Bahan yang ada Pengarang

- Kad Pengarang (Kad Utama)
- Kad Judul
- Kad Perkara (Pilihan)
- Kad Senarai Rak (Pilihan)
- Kad Siri (Pilihan)

b). Buku/Bahan yang tiada Pengarang

- Kad Judul (Kad Utama)
- Kad Perkara
- Kad Senarai Rak (Pilihan)
- Kad Siri (Pilihan)

49

9.4.6 BUTIRAN DALAM KAD KATALOG ENTRI UTAMA UNTUK BUKU
.a. Buku yang ada pengarang
1. Bagi Sekolah Menengah

No. No. perolehan
Pang . Nama Pengarang

Judul : Judul kecil/Kenyataan mengenai
pengarang. - Edisi . Tempat terbit : nama
penerbit, tahun diterbitkan.

Kolasi. - (Siri)
Nota.

TRASING.

11.2

2. Bagi Sekolah Rendah – Boleh diringkaskan. Contoh:

No. No. perolehan
Pang . Nama Pengarang

Judul : Judul kecil.- Edisi . Tempat terbit :
nama penerbit, tahun diterbitkan.

Kolasi. - (Siri)
Nota.

50