รวมเล่ม Weekly Mail ปี 65

การซอื้ ขายของออนไลน์: โลกธรุ กจิ ทีฉ่ ดุ ไมอ่ ยู่

สวัสดีครับ
บอนด์ ลูกชายคนโต โทรศัพทม์ าเตือนผมวา่ “พ่อวนั นี้วันท่ี 5 เดอื น 5 นะ” ผมพยายามคดิ อยนู่ านพอสมควร

ว่าเป็นวันสาคัญอย่างไร จนต้องยอมแพ้พร้อมคาเฉลยว่า เป็นวันที่ร้านขายของออนไลน์ลดแลกแจกแถม โดยที่
เหล่าบรรดานักช้อปปิ้งออนไลน์ตั้งหน้าตั้งตารอซื้อของทุกอย่างที่ขวางหน้า อย่างไรก็ดี ร้านค้าออนไลน์มีการ
ทาโปรโมชนั่ ในลักษณะนาทีทองแบบนีม้ าแล้วหลายครั้งในรอบปี เชน่ มหกรรม 11.11 (11 เดอื น 11) ทย่ี อดขาย
ออนไลน์สูงถึง 2.81 ล้านล้านบาทและมีสินค้ากว่า 11 ล้านชิ้นที่ถูกซื้อขาย ในขณะที่ ระบบอินเทอร์เน็ตต้อง
หยดุ ชะงักชัว่ ขณะเพราะรองรบั การใชง้ านไมไ่ หว (ไมน่ ับรวมยอดโอนเงินทพี่ ุง่ สูงขน้ึ ไม่แพ้ในวันหวยออก)1/

การขายของออนไลน์มีมาตั้งแต่คอมพิวเตอร์ส่วนตัวถือกาเนิดขึ้น จากที่ ดร.จอห์น กอล์ท (John R Goltz)
และ เจฟฟรีย์ วิลกิน (Jeffrey Wilkins) ได้ตั้งบริษัท CompuServe ในปี 1969 เพื่อให้ผู้ใช้งานสามารถ
ติดต่อสื่อสารผ่านเครื่องคอมพิวเตอร์ในรูปอีเมลได้ แต่การซื้อขายของผ่านออนไลน์จริง ๆ ถือกาเนิดขึ้นในปี
1971 เมื่อนักศึกษามหาวิทยาลัย Stanford และ MIT ค้นคิดระบบ APPANET เพื่อซื้อขายใบกัญชา ต่อมาในปี
1982 บริษัท Boston Computer Exchange ได้ก่อตั้งขึ้น ถือเป็นบริษัท e-commerce แรกที่เปิดดาเนินการ
เริ่มต้นด้วยการซื้อขายเครื่องคอมพิวเตอร์มือสอง และเมื่อโลก World Wide Web ถูกค้นคิดขึ้น การขายของ
ออนไลน์ได้เติบโตขึ้นอย่างรวดเร็ว ทั้งจากการเปิดตัวของ Amazon ในปี 1995 ที่เริ่มต้นจากการขายหนังสือ
บริษัท PayPal’s ในปี 1998 เพื่อเป็นตัวกลางในการชาระเงินให้ผู้ซื้อขายออนไลน์2/ และจนมาถึงวันนี้
มี platform ทาธุรกิจขายของออนไลน์นับไม่ถ้วนที่เราคุ้นหูกันดี ไม่ว่าจะเป็น Shopee, Lazada, Kaidee,
eBay และ Alibaba

นอกจากผ้ขู ายรายใหญ่ ๆ แล้ว ผูข้ ายรายย่อยมกี ันแบบท่ัวไปที่ขายของทุกชนิดต้ังแต่ ก ถงึ ฮ ซง่ึ นอกเหนือจาก
platform ทีพ่ ฒั นาแบบกา้ วกระโดดแล้ว ผู้ขายจาเป็นต้องมกี ารพัฒนาตนเองเพ่ือแข่งขันในตลาดออนไลน์นี้เช่นกัน
ร้านค้าที่อยู่ใน platform จึงมีความหลากหลาย เรียกว่าอยากได้อะไรก็สามารถหาได้เจอดั่งกระเป๋าวิเศษของ
โดเรม่อนเลยทีเดียว การขายของออนไลน์สามารถถือเป็นอาชีพที่ทากันได้ทุกรุ่นทุกวัย และอาชีพยอดนิยมของ
วัยทางาน แต่กอ่ นคิดอะไรไมอ่ อกกม็ กั จะไปเปิดรา้ นกาแฟ แต่ตอนนี้การขายของออนไลน์กลับแซงโคง้ ไปไกลแลว้

การซ้ือขายออนไลน์ถือว่าเป็นการตอบโจทย์พฤติกรรมของ
ผู้บริโภคที่ทุกวินาทีดูมีค่าในชีวิตที่ยุ่งเหยิงในโลกใบนี้ เพราะ
นอกจากความสะดวกรวดเร็วแล้ว การซื้อขายออนไลน์ยังสามารถ
ให้ข้อมูลผลิตภัณฑ์ในการตัดสินใจเปรียบเทียบราคาสินค้า มี
ส่วนลดที่น่าตกใจ แถมชาระค่าสินค้าง่ายแค่ปลายนิ้ว และย่ิง
ได้รับความนิยมมากขึ้นในช่วงการแพร่ระบาดของโรคโควิด-19
ทาให้ชีวิตต้องอยู่แบบ new normal เรียกว่าโทรศัพท์และเสียง
กริ่งประตูหน้าบ้านดังตลอดเวลา ไม่ใช่เพราะมีแขกมาเยี่ยม
แต่เป็นคนส่งของที่มากันอย่างไม่ขาดสาย โดยยอดการซื้อขายผ่านออนไลน์ทั่วโลกคิดเป็น 2.29 ล้านล้านดอลลาร์
สรอ. ในปี 2018 และคาดวา่ จะทะลุ 4 ลา้ นล้านดอลลาร์ สรอ. ในปีน้ี3/

45

จากรายงาน Global Digital Stat 2021 ของ We are Social คนไทยซื้อขายของออนไลน์สูงเป็นอันดับ 3
ของโลก กลุ่มสินค้าที่คนไทยซื้อผ่านทางออนไลน์มากที่สุดคือ
กล่มุ แฟชนั่ เส้ือผา้ รองเทา้ และเคร่อื งประดับ รองลงมาคอื กลมุ่
สินค้าสะดวกซื้อ กลุ่มเครื่องสาอาง และกลุ่มเครื่องใช้ไฟฟ้า แต่
กลุ่มสินค้าที่มาแรงที่สุดคือกลุ่มสินค้าเพื่อสุขภาพที่โตถึงร้อยละ
798 สะท้อนพฤติกรรมรักสุขภาพมากขึ้นจากสถานการณ์โรค
ระบาดโควิด-194/ แต่เมื่อไปค้นหาว่าสินค้าใดกาลังเป็นที่นิยม
กลับพบข้อมูลที่น่าสนใจว่า หัวเข็มขัด ดินสอเขียนคิ้ว ผลิตภัณฑ์ทาความสะอาดบ้าน และสินค้าสตั ว์เล้ียง กาลัง
เป็นสนิ คา้ ทมี่ าแรง5/

อย่างไรก็ดี การซื้อขายสินค้าออนไลน์ก็มีข้อจากัดให้เห็น เช่น สินค้าบางชนิดยังต้องการการสัมผัส เช่น
การซื้อน้าหอม (ในกรณีที่ไม่เคยใช้มาก่อน) รวมถึงการสร้างความน่าเชื่อถือของร้านค้า เนื่องจากการขายของ
ออนไลนเ์ ป็นการซ้ือของแบบไม่เหน็ หน้าคนซื้อ คนขาย และไม่เหน็ สนิ คา้ มาก่อน การขาดการปฏิสัมพันธ์ระหว่าง
ผู้ซื้อและผู้ขายนี้ทาให้ขาดความไว้เนื้อเชื่อใจ สิ่งเดียวที่จะยืนยันคุณภาพสินค้าหรือความน่าเชื่อถือของร้านค้า
จะมาจากการอ่านรีวิวของผู้ซือ้ คนกอ่ นหน้า นอกจากนัน้ การขายของออนไลน์ต้องใช้ความพยายามเพิ่มขึ้นทีจ่ ะ
ทาให้ผู้ซื้อเป็นลูกค้าประจา เช่น การจัดโปรโมชั่นแหวกแนว หรือการโฆษณาแบบหลุดโลก ส่วนข้อเสียอีกข้อ
อาจจะเปน็ การซอ้ื ขายทีส่ ะดวกรวดเรว็ ทาใหก้ ารตัดสนิ ใจซื้อทาได้งา่ ยเพียงแค่ปลายนิว้ เรยี กว่าชอ้ ปแบบขาดสติ
ถูกใจไปทุกอย่าง เลือกสินคา้ ใสต่ ะกรา้ จนเตม็ ตอนเรยี กเกบ็ เงิน อาจจะสะด้งุ กับยอดที่ชาระเงินไปโดยไม่ทนั ตั้งตัว

กระแสของการซื้อของออนไลน์คงจะร้อนแรงขึ้นเรื่อย ๆ โดยเฉพาะการซื้อขายแบบ Live-commerce
ทกี่ าลังมาแรงผ่านโซเชยี ลมเี ดยี ไม่ว่าจะเป็น Facebook หรอื TikTok รวมไปถึงการช้อปแบบ Omni-Channel
แบบผสมผสานการขายทั้งออนไลน์และการขายหน้าร้าน เช่น สั่งอาหารผ่านแอปพลิเคชันแล้วเดินไปรับที่ร้าน
และแน่นอนการซื้อขายใน Metaverse ที่ทาให้เราได้สัมผัสกับสินค้าที่จะซื้อในโลกเสมือนจริง และการซื้อของ
ผ่านรปู แบบดิจิทลั NFT ทีก่ าลังเป็นท่ีจับตามอง ณ เวลาน้ี

รณดล นุ่มนนท์
9 พฤษภาคม 2565

แหล่งท่ีมา:
1/ workpointTODAY. 2022. สรปุ ยอดขาย Alibaba ในวนั ช้อปปง้ิ 11.11 ทะลุ 2.81 ลา้ นล้านบาท มีสินค้า
กว่า 1 ลา้ นช้ินที่ส่งโดยหุ่นยนตไ์ รค้ นขบั .
[online] Available at: <https://workpointtoday.com/alibaba-gmv-11-11-2021/> [Accessed 8
May 2022].
2/ BigCommerce. 2022. Ecommerce 101 + History of Online Shopping (2022).
[online] Available at: <https://www.bigcommerce.com/articles/ecommerce/#history-of-
ecommerce> [Accessed 8 May 2022].

46

3/ En.wikipedia.org. 2022. Online shopping - Wikipedia. [online] Available at:
<https://en.wikipedia.org/wiki/Online_shopping> [Accessed 8 May 2022].
4/ 2022. [online] Available at: <https://mgronline.com/business/detail/9650000030637>
[Accessed 8 May 2022].
5/ business, S., generator, B., maker, L., name, D., photography, S., sell, P., themes, S.,
everywhere, S., Instagram, F., Marketplace, W., business, M., marketing, E., automation, M.,
groups, C., chat, B., Ads, F., everything, M., automation, E., Center, H., Courses, B.,
Community, S., tools, F., encyclopedia, B., Events, C., in, L., Articles, L., Idea?, N., Products, S.,
Store, S., Marketing, S., Stories, F., Updates, P., Blog, S. and 2022, 1., 2022. 17 Trending
Products and Things to Sell Online in 2022. [online] Shopify. Available at:
<https://www.shopify.com/blog/trending-products> [Accessed 8 May 2022].
หมายเหตุ

ขอขอบคุณ น้องกมลพร โรจนรัตนางกรู ฝา่ ยความรว่ มมือระหว่างประเทศ ท่ใี หข้ ้อมูลเพ่มิ เติมสาหรับ
การเขียน weekly mail สัปดาห์นี้

47

บรหิ ารเงินด้วยจิตวิทยา

สวัสดคี รบั
“เงินคือพระเจ้า” คาพูดทพ่ี วกเราน่าจะส่ายหัวและเถียงว่าไม่จริง เพราะเงิน

ไม่ใช่ทุกสิ่งในชีวิตและไม่สามารถแลกกับสุขภาพกายและใจที่ดีได้ อย่างไรก็ดี
คงปฏิเสธไม่ได้ว่าเงินเป็นส่วนหนึ่งที่ต้องมีไว้ในการดารงชีวิต แน่นอนระดับ
อภิมหาเศรษฐีมีเงินใช้ทั้งชาติก็ไม่หมด ในขณะที่อีกกลุ่มหนึ่งหาเงินใช้วันต่อวัน
แทบจะอดมื้อกินมื้อ ที่สาคญั เงินท่ีไดร้ บั มานน้ั แต่ละคนมีวธิ กี ารบริหารจัดการ
ทแี่ ตกตา่ งกัน ดว้ ยพ้ืนฐานทีไ่ มเ่ หมือนกันท้ังดา้ นอายุ การศกึ ษา พนื้ ฐานครอบครัว
และประสบการณ์ทผ่ี า่ นมาในชวี ติ

หนังสอื จิตวทิ ยาว่าดว้ ยเงนิ (The Psychology of Money) เขียนโดย มอร์แกน
เฮาเซิล (Morgan Housel) นกั เขยี นและคอลมั นิสต์ด้านการเงนิ และด้วยประสบการณใ์ นแวดวงตลาดวอลสตรีท
และเป็นหุ้นส่วนในกองทุน Collaborative Fund ทาให้เนื้อหาของหนังสือเล่มนี้แตกต่างจากหนังสือบริหารจัดการ

ด้านการเงินทั่วไป เพราะเชื่อว่า พฤติกรรมทางการเงินมาจาก
อารมณ์ ความรู้สึก และการรับรู้ของปัจเจกบุคคลมากกว่าทฤษฎี
ทางการเงนิ 1/

เฮาเซิลได้หยิบยกเรื่องราวความแตกต่างฐานะการเงินของ
โรนัลด์ เจมส์ ร้ีด (Ronald James Read) ภารโรงและช่างซ่อม
รถยนต์ และรชิ าร์ด ฟัสโคน (Richard Fuscone) ผจู้ ดั การวาณชิ ธนกจิ
ร้ดี เรยี นจบเพยี งชนั้ มัธยมศึกษา แตก่ ็ทาใหค้ รอบครวั ภมู ิใจเปน็ อย่าง
มาก เพราะถอื เปน็ คนแรกของครอบครวั ชวี ิตของเขาไม่ไดโ้ ลดโผน
มากนัก ทางานเป็นช่างซ่อมรถเป็นเวลากว่า 25 ปี และทางานเป็นพนักงานทาความสะอาดที่ห้างสรรพสินค้า
JCPenney อยู่ 17 ปี จนสามารถเก็บเงนิ ซื้อบ้านราคา 12,000 ดอลลาร์ สรอ. เมอื่ อายุ 38 ปี และเปน็ บ้านทเี่ ขาอาศัย
จนเสียชีวิตในปี 2014 เมื่ออายุได้ 92 ปี หากเป็นคนทั่วไปคงจะเป็นชีวิตคนอเมริกันธรรมดา ๆ เรียบง่ายคนหน่ึง
แต่ที่ปรากฏเป็นข่าวในหนังสือพิมพ์ทั่วโลกเพราะในพินัยกรรมของรี้ด
ได้ทิ้งเงิน 2 ล้านดอลลาร์ สรอ. ให้กับบุตรบุญธรรม และมอบเงิน
มากกว่า 6 ล้านดอลลาร์ สรอ. ให้กับโรงพยาบาลและห้องสมุดท้องถิ่น
ซึ่งทกุ คนตา่ งตกตะลึงว่าร้ีดมีเงนิ มาจากไหน เพราะเขาไม่ได้รับมรดกตก
ทอดใด ๆ และไมเ่ คยถูกลอตเตอรี่ คาตอบคอื มาจากการออมและลงทุน
ในหนุ้ บลชู ิพ และปล่อยให้มลู คา่ สงู ขน้ึ เป็นเวลาหลายสิบปี
ในขณะที่ริชาร์ด ฟัสโคน มีพื้นเพการศึกษาที่แตกต่างจากรี้ดอย่าง
สิ้นเชิง เขาเรียนจบสาขาบริหารธุรกิจ มหาวิทยาลัยชิคาโก และศึกษาต่อที่มหาวิทยาลัยฮาร์วาร์ด ประสบ
ความสาเร็จในสายอาชีพทางการเงินตั้งแต่อายุ 40 ปี จนนิตยสารธุรกิจรายสัปดาห์ Crain ได้ยกย่องให้เขาเป็น
หนึ่งใน 40 นักธุรกิจผู้ประสบความสาเร็จที่มีอายุ “น้อยกว่า 40 ปี” เขามีทรัพย์สินรวมกันมากกว่า 100

48

ดอลลาร์ สรอ. รวมถึงคฤหาสน์ทีเ่ มืองกรีนิช มลรัฐคอนเนตทิคัต เป็นคฤหาสน์ที่มีห้องน้าถึง 11 ห้อง ลิฟท์ 2 ตัว
สระว่ายน้า 2 สระ โรงจอดรถทั้งหมด 7 หลัง และต้องใช้เงินในการ
ดูแลกว่า 90,000 ดอลลาร์ สรอ. ต่อเดือน แต่เมื่อเกิดวิกฤติการณ์
การเงินปี 2008 ทุกอย่างกลับพังไม่เป็นท่า ฟัสโคนกลายเป็นบุคคล
ล้มละลายภายในข้ามคืน เป็นหนี้ที่ทาให้เขาต้องถูกยึดทรัพย์สินท่ี
ครอบครองอย่ทู ัง้ หมด รวมถงึ คฤหาสนท์ ก่ี รีนิชแห่งน้ดี ้วย

เฮาเซิล ได้สรุปไว้อย่างน่าสนใจว่า หากเป็นวิชาชีพที่ต้องมีการ
เรียนรู้และฝึกฝน ไม่มีทางที่รี้ดจะสามารถผ่าตัดหัวใจได้ดีกว่าวิสัญญี
แพทย์หรือออกแบบตึกระฟ้าได้เหนือกว่าสถาปนิกผู้ถูกฝึกมาอย่างดี แต่ความสาเร็จในเรื่องการลงทุนถือเป็น
เอกลักษณ์เฉพาะตัว ดังนั้น ความสาเร็จทางการเงินนั้นไม่ได้เป็นทักษะแบบตรงไปตรงมา แต่เป็นทักษะทางด้าน
อารมณ์และการบริหารจัดการความคิดซึ่งพฤติกรรมที่ทานั้นมีความสาคัญมากกว่าสิ่งที่คุณรู้หรือทักษะที่เรียกว่า
จติ วิทยาทางการเงินนัน่ เอง2/

หนงั สือเลม่ นีไ้ ด้เขียนถึงสัจธรรมในการลงทุน ไม่ว่าจะเป็นเรื่องของ “พลงั ทบต้น” ทีก่ ารเร่มิ ต้นเพียงเล็กน้อย
แต่สามารถเป็นพลังต่อยอดไปสู่ผลการเติบโตอย่างก้าวกระโดด อย่างเช่น กรณีของวอร์เรน บัฟเฟตต์ เริ่มต้น
ลงทุนอย่างจริงจังเมื่ออายุได้สิบขวบ และสามารถมีมูลคา่ ความมัง่ ค่ังสทุ ธทิ ี่ 1 ล้านดอลลาร์ สรอ. เมื่ออายุ 30 ปี
ในขณะที่ การลงทุนยังขึ้นอยู่กับ “โชคและความเสี่ยง” บางครั้งการตัดสินใจในการลงทุนฟังดูสมเหตุสมผล
แต่ปัจจัยภายนอกอาจทาให้ผลลัพธ์ออกมาไม่ดี ในทางตรงกันข้าม ลงทุนแบบเสี่ยง ๆ ไม่รอบคอบ อาจจะโชคดี
และได้ผลลัพธ์ท่ีดเี กินคาด ทีส่ าคัญ การลงทนุ ตอ้ งมี “ความพอ” ไมค่ วรเปรยี บเทียบกบั ผู้อ่นื เพราะมกั จะมีคนท่ีมี
มากกว่าเสมอ คาว่าเพียงพอ ไม่ได้หมายถึงการมองข้ามโอกาส แต่เป็นการตระหนกั ว่า ความต้องการมากเกนิ ไป
อาจจะผลักดนั ให้ทาส่งิ ทีเ่ สี่ยงมากข้ึนและจะเสียใจในภายหลัง3/

หนังสือเล่มนี้ยังมีอีกหลายแง่มุมเกี่ยวข้องกับจิตวิทยาทางการเงินที่น่าสนใจ โดยเฉพาะข้อคิดถึงความมั่งคั่ง
ทแี่ ท้จริงคืออะไร ซง่ึ ผมจะได้นามาขยายความใน Weekly Mal ในสปั ดาหห์ น้า

รณดล นมุ่ นนท์
17 พฤษภาคม 2565

แหลง่ ท่ีมา:
1/ คานาผูแ้ ปล The Psychology of Money (จิตวิทยาว่าด้วยเงิน) มอร์แกน เฮาเซลิ (Morgan Housel)
เขียน ธนิน รัศมีธรรมชาติ แปล จดั พิมพ์โดย บริษทั ลีฟ ริช ฟอรเ์ อฟเวอร์ จากัดพมิ พ์คร้งั ท่ี 3 เมษายน 2565
2/ The Psychology of Money (จติ วิทยาว่าดว้ ยเงิน) หนา้ 17-20
3/ BooksDD. 2022. รวี ิวหนังสือ The Psychology Of Money | จติ วทิ ยาการเงิน บทเรียนเกีย่ วกับความม่ัง
คั่งความโลภและความสุข - BooksDD. [online]
Available at:
<http://www.booksdd.com/2021/06/%E0%B8%A3%E0%B8%B5%E0%B8%A7%E0%B8%B4%

49

E0%B8%A7%E0%B8%AB%E0%B8%99%E0%B8%B1%E0%B8%87%E0%B8%AA%E0%B8%B7
%E0%B8%AD-the-psychology-of-money-
%E0%B8%88%E0%B8%B4%E0%B8%95%E0%B8%A7%E0%B8%B4%E0%B8%97%E0%B8%
A2/> [Accessed 15 May 2022].

50

บริหารเงนิ ดว้ ยจิตวิทยา (ตอนจบ)

สวัสดีครบั
หนังสือ “จิตวิทยาว่าด้วยเงิน” (The Psychology of Money) เขียนโดย มอร์แกน เฮาเซิล (Morgan

Housel) หยบิ ยกตัวอย่างให้เห็นวา่ พฤติกรรมทางการเงินมาจาก
อารมณ์ ความรู้สึก และการรับรู้ของปัจเจกบุคคลมากกว่าทฤษฎี
ทางการเงิน1/ และทาให้เกิดความเข้าใจว่า ทาไมแนวทางการลงทุน
ของแต่ละคนจึงแตกต่างกัน ผู้ที่เกิดมาในช่วงยุคสมัยที่เศรษฐกิจ
ถดถอย ตลาดหุ้นดิ่งลงแบบถล่มทลายกับผู้ที่เติบโตในภาวะเงินเฟ้อ
สงู จะมมี มุ มองในการลงทนุ แตกต่างกัน กลมุ่ แรกจะหวาดวิตกกับ
การลงทุนในหุ้น ในขณะที่กลุ่มสองจะเข็ดขยาดกับการถือครอง
พันธบตั ร

การตัดสินใจที่แต่ละคนเห็นว่าสมเหตุสมผลนั้น มาจากการรับข้อมูลในช่วงเวลานั้นผสมผสานกับพื้นฐาน
การศึกษาครอบครัว และประสบการณ์ที่ผ่านมาในชีวิต ทาให้แต่ละคนมีความเชื่อว่า การลงทุนทางการเงินของ
ตนเองเป็นวิถีทางท่ีถูกต้องเรียกว่าตารา “การลงทนุ ” ท่อี าศยั ทฤษฎที างการเงนิ ต่าง ๆ แทบจะไม่นามาใช้ และนี่
ก็เป็นเหตุผลที่ทาไมคนรายได้น้อยจึงนิยมซื้อลอตเตอรี่ อย่างกรณีคนอเมริกันซื้อลอตเตอรี่เฉลี่ย 412 ดอลลาร์
สรอ. ต่อปี ทั้ง ๆ ที่ คนอเมริกันกว่าร้อยละ 40 ไม่สามารถมีเงินจานวนนี้ได้เมื่อเกิดเหตุฉุกเฉิน แต่หากคิดถึง
การดารงชีวิตของคนกลุ่มเหล่านี้ที่ไม่เคยได้สัมผัสเงินกองโต อาศัยอยู่ในย่านที่เต็มไปด้วยอาชญากรรม ไม่เคย
ไดข้ บั รถใหม่ ไม่มีประกันสุขภาพ การซอ้ื หวยหมายถึงการซ้ือความฝันทคี่ นมีฐานะยากท่ีจะเข้าใจ ไมเคิล แบตนิก
( Michael Batnick ) ได้กลา่ ววา่ “บางบทเรียนนั้น ต้องเจอด้วยตัวเองถงึ จะเขา้ ใจ” (some lessons have to
be experienced before they can be understood)2/

เฮาเซิลได้ให้ข้อคิดเพิ่มเติมว่า การบริหารเงินด้วยการมองโลกในแง่ร้ายไว้ก่อน อาจจะเป็นผลดีในระยะยาว
ซ่ึงฟงั ดยู ้อนแย้ง เพราะการมองโลกในแง่ดีจะช่วยให้ตัวเราพยายามทาให้ส่ิงต่าง ๆ ดีขึ้น และมปี ระสิทธิภาพมากข้ึน

แตเ่ ฮาเซิลอธบิ ายว่า การมองโลกในแง่รา้ ยชว่ ยใหเ้ รารูว้ ่าส่ิงท่ีเกิดขึ้น
คืออะไร และทาให้มั่นใจว่าเราจะไม่ตัดสินใจใด ๆ ในระดับที่เกินพอดี
ทั้งนี้ ฮานส์ รอสลิง (Hans Rosling) นักสถิติชื่อดัง ได้กล่าวว่า
“ผมไม่ได้เป็นคนมองโลกในแง่ดี แต่ผมเป็นคนที่เชื่ออย่างจริงจัง
ในเรื่องความเป็นไปได้” (I am not an optimist. I am a very
serious possibilist)3/
เฮาเซลิ ใหเ้ หตุผล 3 ประการที่ควรมองโลกในแง่รา้ ยดา้ นการเงนิ ประการแรกคอื การเงินเป็นสิง่ ทีก่ ระทบและ
ดึงความสนใจของทกุ คน แตกต่างกับเร่อื งอ่นื เช่น สภาพอากาศทีก่ ระทบกบั เพียงคนในพ้ืนทนี่ ้ัน ๆ แต่ภาวะตลาด
หุ้นเป็นสิ่งที่กระทบกับทุกคนไม่ว่าเราจะลงทุนในหุ้นหรือไม่ ประการที่สอง การมองในแง่ร้ายมักบ่งบอกถึง
การเปลี่ยนแปลงในอนาคต เช่น การที่มีการพยากรณ์ว่าราคาน้ามันจะถีบตัวสูงขึ้น ก็เป็นตัวจุดประกายให้เกิด
เทคโนโลยีใหม่ ๆ ในการขุดเจาะน้ามัน โดยที่ไม่ต้องรอพิสูจน์ว่า พยากรณ์นั้นจะเกิดขึ้นจริงหรือไม่ ประการ

51

สุดท้ายคือ การมองไปข้างหน้าดูเหมือนจะเชื่องช้า หากเทียบกับการถอยหลังและมาเริ่มต้นใหม่โดยยกตัวอย่าง
ของการประดษิ ฐเ์ คร่ืองบนิ หรือยารกั ษาโรคทีใ่ ชเ้ วลากวา่ ทศวรรษ เทยี บเคียงกบั การหดตวั ของตลาดหุ้นท่ีใช้เวลา
เพยี งไมก่ เ่ี ดือน ดงั นนั้ ในการบริหารเงิน เราต้องตระหนกั ถึงการแลกมาถงึ ความสาเร็จ กบั ความผนั ผวนและเวลา
ท่ีจะไปถงึ เปา้ หมาย4/

หัวใจสาคญั ของหนงั สือเลม่ นี้คงจะอยู่ที่ความแตกต่างระหว่างความรา่ รวยและความมั่งคัง่ เฮาเซิลสรปุ ไวว้ า่
การมีเงินทองและทรัพย์สินมากมาย แต่ทุก ๆ เดือนยังต้องหาเงินมาจ่ายดอกเบี้ยเงินกู้ พึ่งพากับรายได้ที่ไม่
สม่าเสมอ ไม่ได้เป็นบทพิสูจน์ว่าคน ๆ นั้นมีความมั่งคั่ง จุดสูงสุดของรูปแบบของความมั่งคั่งคือ ความสามารถ
ในการตี่นมาทุก ๆ เช้าและพูดกับตัวเองว่า “วันนี้ฉันสามารถทาอะไรก็ได้ตามที่ฉนั ต้องการ” ความมั่งคั่งวัดด้วย
การปันผลในมิตขิ องความเป็นอิสระของเวลา ทเ่ี ราจะสามารถทาอะไรก็ได้ท่ตี นเองต้องการท้ังในชีวิตส่วนตัวและ
ในดา้ นการงาน ทั้งนี้ แองกัส แคมป์เบลล์ (Angus Campbell) นักจิตวทิ ยาแห่งมหาวิทยาลัยมชิ แิ กนได้กล่าวว่า
“การสามารถคุมชวี ติ ตวั เองถือเป็นความรู้สึกเชิงบวกมากกว่าเงื่อนไขใด ๆ”5/6/

ท้ายสุด หนังสือ “จิตวิทยาว่าด้วยเงิน” ได้ตอกย้ามุมมองที่สาคัญว่า ทักษะด้านอารมณ์และการจัดการ
บรหิ ารด้านความคิด มอี ิทธิพลมากทสี่ ดุ ตอ่ พฤตกิ รรมของมนุษยใ์ นเร่อื งการเงนิ

รณดล นุ่มนนท์
23 พฤษภาคม 2565

แหลง่ ท่ีมา:
1/ The Psychology of Money (จติ วทิ ยาว่าดว้ ยเงิน) มอรแ์ กน เฮาเซลิ (Morgan Housel) เขียน ธนนิ รัศมี
ธรรมชาติ แปล จัดพิมพโ์ ดย บรษิ ัท ลีฟ ริช ฟอรเ์ อฟเวอร์ จากัดพิมพ์ครัง้ ที่ 3 เมษายน 2565
2/ The Psychology of Money (จิตวทิ ยาวา่ ดว้ ยเงิน) หน้า 25-40
3/ The Psychology of Money (จติ วิทยาวา่ ด้วยเงิน) หนา้ 198
4/ The Psychology of Money (จิตวทิ ยาว่าด้วยเงนิ ) หนา้ 203-211
5/ The Psychology of Money (จติ วทิ ยาวา่ ดว้ ยเงิน) หน้า 103-104
6/ The Millennial Money Woman | Personal Finance Platform. 2022. Rich vs Wealthy: What's
the Key Difference Between the Two?.
[online] Available at: <https://themillennialmoneywoman.com/rich-vs-
wealthy/?nowprocket=1> [Accessed 22 May 2022].

52

ประวตั ิ (ศาสตร์) อนั แสนสุขของแถมสขุ

สวัสดีครับ
งานพระราชทานเพลิงศพแม่เมื่อวันอาทิตย์ที่ 29 พฤษภาคม 2565 ยังคงสร้างความโศกเศร้าให้กับผมและ

ครอบครัว และไม่อยากเชื่อว่าแม่ได้จากพวกเราไปแล้ว อย่างไรก็ดี แม่ทราบดีว่า คนเราต้องเดินทางมาถึง
ปลายทางของชีวิต จึงเตรียมการทุกเรื่องไว้ เขียนรายละเอียดทุกขั้นตอนรวมทั้งอัตชีวประวัติที่แม่เขียนไว้
ล่วงหน้า และหนังสือ 2 เล่มคือ ยังเติร์กรุ่นแรก : กบฏ ร.ศ. 130 และ ละครการเมือง 24 มิถุนายน 2475
ที่แม่นากลับมาปรับปรุงแก้ไขใหม่หลายรอบด้วยลายมือ จนเป็นที่มาของการนาหนังสือทัง้ 3 เล่ม มาแจกในงาน
พระราชทานเพลิงศพ

ดว้ ยหนังสือทั้ง 3 เล่มมีเนอ้ื หาท่คี ่อนข้างเยอะ หลายท่าน
คงจะไมไ่ ดม้ โี อกาสอา่ นจนจบ แต่ดว้ ยแม่เป็นนกั ประวัติศาสตร์
ที่ยึดหลักการ เอาใจใส่ในเอกสารหลักฐานทุกชิ้น ผมจึงได้
คดั ลอกบทสดุ ท้ายของหนังสือ “ประวัติ (ศาสตร์) อันแสนสุข
ของแถมสุข” ที่ได้นาบทความของรองศาสตราจารย์พรเพ็ญ
ฮั่นตระกูล ลูกศิษย์อักษรศาสตร์ จุฬาฯ รุ่นที่ 35 ที่ได้มี
โอกาสสัมภาษณ์แม่ในเรื่อง “ศาสตราจารย์เกียรติคุณ
ดร.แถมสุข นุ่มนนท์ กับวิชาการประวัติศาสตร์ในประเทศไทย” ทาให้วิชาประวัติศาสตร์เป็นวิชาที่สนุกและ
น่าเรียน มาเป็นข้อคิดถึงวิชาประวัติศาสตร์ เพื่อสะท้อนให้เห็นว่า วิชานี้ไม่ใช่วิชาที่น่าเบื่อและต้องใช้ทักษะการ
ทอ่ งจา แตเ่ ป็นวชิ าที่เปน็ ประโยชน์มากกว่าท่ีคิด ดังนี้
“…ประวัติศาสตร์เป็นเรื่องของมนุษย์ที่ถูกบันทึกขึ้นโดยนักประวัติศาสตร์ ซึ่งต้องใช้หลักฐานวิเคราะ ห์
ตีความ งานของนักประวัติศาสตร์ไม่มีวันจะสมบูรณ์ และมีปัญหาต่อไป งานที่นักประวัติศาสตร์เขียนเสร็จแล้ว
จึงยังไม่เสร็จ นักประวัติศาสตร์เล่นกับสิ่งที่มีมิติเวลา คือ
เปลี่ยนแปลง เคลื่อนไหวและก้าวไปข้างหน้าตลอดเวลา
เล่นกับหลักฐานที่ไม่สมบูรณ์ โดยมันไม่อาจบอกทุกสิ่งทุกอย่าง
ไม่พดู ไม่เถียงอะไร งานหลักสาคัญของนักประวตั ิศาสตร์จึงต้อง
ตีความ และงานของนักประวัตศิ าสตร์ก็ถูกจากัดด้วยมิติของ
เวลาเช่นเดียวกับตัวประวัติศาสตร์นั่นเอง งานประวัติศาสตร์
หนึ่ง ๆ จึงเป็นเสมือน “ฉบับร่าง” อยู่เสมอ และต้องรอ
ให้มี “การยกร่างใหม่” โดยการแสวงหาหลักฐานใหม่
ใช้หลักฐานที่แตกต่างออกไป หรือสร้างมุมมองวิเคราะห์
ความที่ไม่เหมือนเดิม ชีวิตของงานประวัติศาสตร์ยืนที่จุดนี้
และนกั ประวตั ิศาสตรจ์ าเป็นต้อง “ทางานใหม่” หรอื กล่าวอีก
นัยหนึ่ง นักประวัติศาสตร์ ต้องวิจัยเพื่อทาให้ประวัติศาสตร์และงานประวัติศาสตร์ไม่ตาย เปลี่ยนแปลงไปตาม
กาลเทศะใหม่ไดเ้ สมอ

53

สาหรับแง่คดิ เกี่ยวกับประโยชน์ของประวัติศาสตร์ (ถึงแม้คนไม่เอาประวัติศาสตรไ์ ปใช้) ในตัวประวัติศาสตร์
กร็ ับใช้สงั คมอยู่แลว้ เพราะช่วยให้สงั คมรู้อะไรเป็นอะไร สงั คมที่มีคนรู้อะไรเปน็ อะไร เป็นสังคมที่มีคุณค่ามากกว่า
สงั คมทีค่ นถกู ชักจูง สังคมท่ีคนรอู้ ะไรเป็นอะไร เป็นสังคมที่มีอุดมการณ์สร้างสรรค์อยู่ในตัวของมันเอง ดังนั้น จึงเป็น
หนา้ ทขี่ องทุกคนทจ่ี ะตอ้ งขวนขวายหาความรู้

ดังนั้น ผู้สอนประวัติศาสตร์จึงควรสร้างบรรยากาศ “วิวาทะ” กับผู้เรียนให้มากขึ้น และควรสนใจกับภาวะ
แวดล้อมหรือข้อเท็จจริงในสังคม นามาใช้ในการสอนด้วย เพื่อให้ผู้เรียนมองเห็นความสัมพันธ์ของวิชาที่เรียน
กับความเป็นจริง สังคมไทยเป็นสังคมที่อ่านน้อย ฟังมาก เชื่อคนง่าย ผู้สอนจึงควรสร้างวิธีการให้ผู้เรียนรู้จักคดิ
และในการคิดนั้นจะต้องรู้จักอ้างอิงจากข้อมูลหรือรายละเอียด ส่วนทางด้านผู้เรียนก็จะต้องปรับตัวเองใ ห้รู้จัก
การโต้แยง้ โต้ตอบ และถกเถยี งใหม้ ากข้นึ ดว้ ย...”1/

พวกเราภมู ิใจท่แี มไ่ ด้รับการยกย่องเป็นปรมาจารย์ด้านประวัติศาสตร์เอเชียตะวนั ออกเฉียงใต้ และขอบคุณแม่
ท่ีสอนให้พวกเราเป็นคนรักการอ่าน รจู้ กั คิดวิเคราะห์ มาจนถงึ ทกุ วันน้ี

ผมและครอบครัวขอกราบขอบพระคุณทุกท่านที่ให้เกียรติมาร่วมฟังสวดอภิธรรมบาเพ็ญกุศล ตลอดจน
ร่วมงานในวันพระราชทานเพลิงศพคุณแม่ และขอให้อานิสงส์ผลบุญที่ท่านได้ร่วมทาบาเพ็ญกุศล โปรดอภิบาล
รกั ษาให้ท่านประสบแตส่ ิง่ อนั เป็นมงคล พรอ้ มด้วยจตุรพิธพรชัยทุกประการ

รณดล น่มุ นนท์
30 พฤษภาคม 2565
แหล่งท่ีมา
1/ แถมสุข นุ่มนนท์ ประวัติ (ศาสตร์) อันแสนสขุ ของแถมสขุ . -- กรุงเทพฯ : เดือนตุลา, 2565. 304 ISBN 978-
616-590-831-3 หนา้ 274-293

54

ต่อสชู้ ีวิตอย่างไรข้ ้อจากดั

สวัสดีครบั
ในช่วงเดือนมีนาคม 2014 ดอนนา กิกลิออตติ (Donna Gigliotti) ผู้อานวยการสร้างภาพยนตร์ชื่อดังจากเรื่อง

Shakespeare in Love และ The Reader ได้รับหนังสือชีวประวัติหญิงเชื้อสายแอฟริกัน อเมริกัน 3 คน
ที่ทางานในองค์การนาซ่า ทาให้ดอนนาไม่ลังเลใจ ตัดสินใจ
นาเรื่องราวนี้สร้างเป็นภาพยนตร์ในชื่อเรื่อง “Hidden Figures”
(ทีมเงาอัจฉริยะ) ในปี 2016 ทั้งนี้ ดอนนาได้กล่าวว่า “ฉันไม่อยาก
จะเชื่อเลยว่า เรื่องนี้เป็นเรื่องจริง และแปลกใจมากว่า ฉันไม่เคย
รับรู้มาก่อน” ภาพยนตร์เรื่องนี้ได้รับเสียงชื่นชมอย่างกว้างขวาง
เป็นภาพยนตร์ทารายได้สุทธิติด 1 ใน 5 ในปีที่ออกฉาย พร้อม
กับถูกเสนอช่อื เขา้ ชิงรางวลั ออสการ์ครงั้ ท่ี 891/

Hidden Figures เป็นภาพยนตร์ถ่ายทอดชีวประวัติของผู้หญิงอเมริกันผิวดา 3 คน แคทเธอรีน จอห์นสัน
(Katherine G. Johnson) โดโรธี วอห์น (Dorothy Vaughan) และ แมรี แจ็กสัน (Mary Jackson) ที่เข้ามา
ทางานในองคก์ ารบริหารการบินและอวกาศแห่งชาติ (NASA) ตั้งแต่ก่อตั้งในช่วงปี 1950s ยุคสงครามเย็นที่สหรฐั

และสหภาพโซเวียตกาลังช่วงชิงกันในทุกเรื่อง ตั้งแต่การแข่งขนั
หมากรุก ไปจนถึงการแข่งขันทางอวกาศ เพื่อประกาศศักดา
ความเปน็ มหาอานาจของโลก ซึ่งในช่วงเวลาน้ัน สหภาพโซเวียต
สามารถพัฒนานาหน้าไปได้ก้าวไกลกว่า เมื่อประสบความสาเร็จ
ในการส่งดาวเทียมสปุตนิก 1 ขึ้นไปโคจรในอวกาศ ตามด้วย
การส่ง ยูรี กาการิน ขึ้นไปในอวกาศเป็นคนแรกในปี 1961
ทาให้สหรัฐต้องทาทุกวิถีทางเพื่อเอาชนะให้ได้ โดยตั้งเป้าหมาย
ว่าจะต้องส่งมนุษย์ไปเหยียบพื้นผิวดวงจันทร์ให้ได้ก่อน ดังนั้น NASA จึงระดมนักวิทยาศาสตร์ นักวิศวกรระดับ
หัวกะทิของประเทศเข้าทางานขับเคลื่อนโครงการนี้ อย่างไรก็ดี ในช่วงเวลานั้น ยังไม่มีเครื่องคอมพิวเตอร์
ที่สามารถคานวณทางคณิตศาสตร์ได้อย่างรวดเร็วและแม่นยา NASA จึงจาเป็นต้องหา “คนกดเครื่องคิดเลข”
มาช่วยคิดคานวณตัวเลขด้วยมือ และได้รับผู้หญิงผิวดาจานวนหนึ่งเข้ามาทางานนี้ โดยจัดห้องทางานในตึก
ที่แยกต่างหากจากตึกบัญชาการ ใช้ชื่อห้องทางานนี้ว่า “Colored Computing Group” เรียกว่ามีหน้าที่
คานวณตัวเลขต่าง ๆ เพื่อส่งให้กับเหล่านักวิทยาศาสตร์และนักวิศวกรที่ส่วนใหญ่เป็นชายผิวขาวใช้วิเคราะห์
ในห้องบัญชาการทีพ่ วกเธอไม่ไดม้ โี อกาสเขา้ ไปสมั ผัส2/
นอกเหนือจากงานที่แตกต่างจากคนผิวขาวอย่างชัดเจนแล้ว ในช่วงเวลานั้น สังคมอเมริกันยังอยู่ในสภาพ
การเหยียดผิวอย่างรุนแรง เลือกปฏิบัติต่อชาวแอฟริกัน อเมริกันอย่างชัดเจน ทาให้พวกเธอต้องเผชิญกับการ
ทางานในสภาพแวดล้อมที่ถูกกีดกันอย่างมาก ตั้งแต่การขึ้นรถประจาทางมาทางานที่ต้องนั่งในบริเวณท้ายรถ
ท่ีถกู กันไว้ ไปจนถึงหอ้ งอาหารและหอ้ งนา้ ท่ตี ้องถูกแยกออกจากห้องนา้ คนผวิ ขาว ไมส่ ามารถใชร้ ว่ มกนั ได้

55

อย่างไรก็ตาม แทนที่แคทเธอรีน โดโรธี และ แมรี จะยอมรับสภาพดังกล่าว เธอทั้งสามกลับเห็นเป็นโอกาส
พิสูจน์ให้ทุกคนได้เห็นถึงศักยภาพของพวกเธอ แคทเธอรีนมีพรสวรรค์ด้านคณิตศาสตร์ ได้ทุนเรียนต่อชั้นมัธยม
และมหาวิทยาลัย และจบปริญญาตรีเกียรตินิยมอันดับ 1 สาขาคณิตศาสตร์และภาษาฝรั่งเศสจากมหาวิทยาลัย
West Virginia ด้วยอายุเพียง 18 ปี เธอฉวยโอกาสที่ได้รับจากที่ NASA สรรหา “นักเรขาวิเคราะห์” มาช่วย
คานวณวถิ วี งโคจรของยานอวกาศ เพือ่ สง่ นกั บนิ ขึ้นสูอ่ วกาศและพากลับมายังพ้ืนโลกได้อยา่ งปลอดภยั แต่ท่ามกลาง
สายตาของเพื่อนร่วมงานที่เป็นชายผิวขาว มีอคติต่อคนผิวสี พวกเขาจึงกีดกันเธอในทุกวิถีทางด้วยการปิดบัง
ขอ้ มลู บางส่วน เพื่อไมใ่ ห้เธอทางานได้อย่างราบรน่ื แต่ด้วยความมุมานะ และความอจั ฉริยะ เธอสามารถคานวณ
และถอดโจทย์ได้อย่างแม่นยา ช่วยให้ยานอวกาศเมอร์คิวรี 7 นาอลัน เชพเพิร์ด (Alan Shepard) ขึ้นไปโคจร
รอบโลกสาเร็จ และแม้ว่าเครื่องคอมพิวเตอร์ได้ถูกนามาใช้ช่วยในการคานวณแล้ว แต่ในการโคจรรอบโลกของ
จอห์น เกล็นน์ (John Glenn) ในปี 1962 เขาได้ขอให้แคทเธอรีนตรวจสอบยืนยันตัวเลขที่ได้รับจากการประมวล
จากคอมพิวเตอร์ก่อนการปล่อยจรวด ซึ่งต่อมาแคทเธอรีนมีสว่ นในการนาอะพอลโล 11 ลงสู่พื้นดวงจันทร์ และ
ร่วมในโครงการกระสวยอวกาศก่อนเกษียณอายุ ถือเป็นผู้หญิงแอฟริกัน อเมริกันคนแรก ๆ ที่ทางานเป็น
นักวิทยาศาสตร์ในองค์การ NASA และมีอาคาร NASA ถึง 2 แห่ง ได้รับการตั้งชื่อเพื่อเป็นเกียรติแก่เธอ

แคทเธอรีนได้รับเหรียญแห่งอิสรภาพจากประธานาธบิ ดีบารัค โอบามา ในปี 2015 โดยประธานาธิบดีโอบามา
ไดก้ ล่าวยกย่องเธอว่า “แคทเธอรีน ปฏเิ สธต่อข้อจากัดทางสังคมท่ีมีต่อเพศและเชื้อชาติของเธอ โดยเอื้อมไปให้ถึงฝัน
ที่ตนเองตั้งไว้อย่างไม่มีข้อจากัด” (Katherine G. Johnson refused to be limited by society’s expectations
of her gender and race while expanding the boundaries of humanity’s reach.)3/

ในขณะท่ี โดโรธี เริ่มต้นจากการทางานเปน็ นกั คานวณธรรมดาคนหนึ่งเชน่ กนั แตเ่ มอื่ หวั หน้าแผนก Colored
Computing Group ซึ่งเป็นคนผิวขาวลาออกจากงาน โดเรธีในฐานะที่มีอายุมากที่สุดได้รับมอบหมายให้ดูแล
พนกั งานรุ่นนอ้ งในห้องดังกล่าว โดยที่ NASA ไมไ่ ดแ้ ตง่ ต้งั เธอเป็นหัวหนา้ แผนกแทน เพราะไม่มีนโยบายให้คนผิวดา
ขึ้นสู่ระดับผ้บู ริหาร แตเ่ ม่อื เธอทราบว่า NASA กาลงั จะนาเครอื่ งคอมพิวเตอร์ IBM 7090 มาช่วยในการประมวล
ข้อมูล โคโรธีทราบทันทีว่า “คนกดเครื่องคิดเลข” จะไร้ความหมาย ดังนั้น เธอและพนักงานในห้องดังกล่าวจึง
ตัดสินใจไปเรียนเขียนโปรแกรม “Fortran” ภาษาคอมพิวเตอร์ที่ใช้สื่อสารกับเครื่องคอมพิวเตอร์ IBM ซึ่งเมื่อมี
การนาเครื่องคอมพิวเตอร์ดังกล่าวมาใช้งาน จึงไม่แปลกใจที่พนักงานในแผนก Colored Computing Group
ได้เปลี่ยนบทบาทและยกระดับหน้าที่จาก “คนกดเครื่องคิดเลข” มาเป็น “โปรแกรมเมอร์” และโคโรธีได้รับการ
ยอมรับในฐานะผู้ริเริ่ม จนได้รับการเสนอชื่อเป็นหัวหน้าแผนก ถือเป็นหญิงผิวดาคนแรกของ NASA ที่ได้รับการ
แตง่ ตั้งในระดับผูบ้ ริหาร

สาหรับแมรี เส้นทางชีวิตก็ไม่ไดแ้ ตกตา่ งจากแคทเธอรนี และโดโรธีมากนัก เธอใฝฝ่ นั เป็นวศิ วกรหญงิ ท่ี NASA
และแม้ว่าพื้นฐานการศึกษาของเธอจะเพียงพอสาหรับตาแหน่งดังกล่าว แต่ NASA กลับตั้งกฎเกณฑ์ที่เป็น
อุปสรรคต่อผู้หญิงในการเข้าทางานเป็นวิศวกร โดยต้องเข้าเรียนหลักสูตรวิศวกรรมศาสตร์ชั้นสูงจากมหาวิทยาลัย
เพิ่มเติม ต่างจากผู้ชายที่สามารถเข้ารับการอบรมหลักสูตรภายในได้ แต่สิ่งที่ยากเป็นเท่าตัวสาหรับแมรีคือ
มหาวทิ ยาลัยที่เปิดหลักสตู รดังกลา่ วไม่มนี โยบายรับนักศึกษาผิวดา ซง่ึ หากเปน็ คนอื่นอาจจะท้อแท้ หมดหวังและ
ยอมยกธงขาว แต่สาหรับแมรี เธอได้เลือกที่จะต่อสู้ ด้วยการยื่นคาร้องต่อศาลเพื่อให้ได้เข้าเรียน จนในที่สุดศาล

56

ไดพ้ พิ ากษาให้มหาวิทยาลัยดังกล่าวรับเธอเข้าเรียน จนสามารถเรียนจบได้ประกาศนียบัตรตามที่ NASA กาหนด
และได้กลายเป็น “วิศวกรการบนิ และนักอวกาศหญงิ ” แอฟริกัน อเมรกิ ันคนแรกของ NASA

ชีวประวัติของทั้งสามท่านที่ถูกถ่ายทอดผ่านภาพยนตร์เรื่อง Hidden Figures คงเป็นแรงบันดาลใจให้กับ
พวกเรา โดยเฉพาะการก้าวข้ามอุปสรรคต่าง ๆ เพ่อื ให้สาเร็จตามเป้าหมายที่ต้ังไว้ ทงั้ น้ี ในสัปดาห์หน้าผมจะได้เขียน
ถึงบทเรียนทีไ่ ด้รบั เพ่มิ เตมิ ครับ
รณดล นุ่มนนท์
6 มถิ นุ ายน 2565
แหล่งท่ีมา
1/ En.wikipedia.org. 2022. Hidden Figures - Wikipedia. [online] Available at:
<https://en.wikipedia.org/wiki/Hidden_Figures> [Accessed 5 June 2022].
2/ ConNEXT. 2022. ‘Hidden Figures’ หนงั ตแี ผช่ ีวติ ของสตรีผวิ สี แห่ง NASA ท่ีสร้างแรงบนั ดาลใจในการ
ทางานให้แกผ่ คู้ นทว่ั โลก. [online] Available at: <https://techsauce.co/connext/life-hacks/hidden-
figures-the-true-story-inspiring-worklife> [Accessed 5 June 2022].
3/ En.wikipedia.org. 2022. Katherine Johnson - Wikipedia. [online] Available at:
<https://en.wikipedia.org/wiki/Katherine_Johnson> [Accessed 5 June 2022].

57

ต่อส้ชู ีวติ อย่างไรข้ อ้ จากดั (ตอนจบ)

สวัสดคี รับ
“ทุกครั้งที่มีโอกาสได้ก้าวหน้า พวกเขาจะเขยิบเส้นชัย” (Every time we a have chance to get ahead,

they move the finish line.) คาพูดฉากหนึ่งจากภาพยนตร์เรื่อง “Hidden Figures” ที่ถ่ายทอดชีวประวัติ
ของโดโรธี วอห์น (Dorothy Vaughan) แคทเธอรีน จอห์นสัน (Katherine G. Johnson) และแมรี แจ็กสัน

(Mary Jackson) หญิงอเมริกันผิวดา 3 คน ที่เข้ามาทางานในองค์การ
บริหารการบินและอวกาศแห่งชาติ (NASA) ในช่วงปี 1960’s และมี
ส่วนสาคัญช่วยให้สหรัฐฯ สามารถส่งมนุษย์ขึ้นไปเหยียบบนดวง
จันทรไ์ ด้สาเร็จ

อย่างไรก็ดี ฉากภาพยนตรท์ กี่ ระชากความรสู้ ึกท่ีสดุ คงจะเปน็ ตอน
ทีห่ ัวหน้าของแคทเธอรนี จอห์นสนั ถามเธอว่า “คณุ หายไปไหนเวลา
ผมต้องการคาตอบ คุณไม่เคยอยู่ท่ีโตะ๊ ทางานเลย” ทาให้แคทเธอรนี
ทอ่ี ดกลั้นมานานกับบรรยากาศการทางาน ถงึ กับฟวิ ส์ขาดระบายความในใจต่อหน้าทุกคนวา่ “คณุ คงไมเ่ คยทราบ
มาก่อนว่า ในตกึ นไ้ี มม่ หี อ้ งนา้ สาหรับคนผวิ ดา ฉันตอ้ งเดินไปอีกตึกหนึง่ กวา่ ครึง่ ไมล์เพ่ือไปปลดทกุ ข์ ลองหลับตานกึ ภาพ
ซิคะ ฉนั ถูกบังคับใหใ้ ส่ชุดทางานที่แตกตา่ งจากผหู้ ญิงผิวขาว กระโปรงตอ้ งยาวเลยตาตุ่ม และสวมใสเ่ ครือ่ งประดบั
ไม่ได้ ท้ัง ๆ ที่ทราบดวี ่าคนดาอย่างฉนั ไม่มีปัญญาจะซื้อสร้อยไข่มุกได้ ฉันทุ่มเททางานทัง้ วนั ท้ังคืนราวกับเปน็ สุนัข
รบั ใชอ้ ยู่ในสภาพแวดล้อมท่ีถูกเกลียดชงั แมแ้ ตห่ ม้อต้มกาแฟยงั ตอ้ งแยก
จากคนอน่ื ท่ไี มม่ ีใครอยากแตะต้องและสุงสิงด้วย ต้องขอโทษด้วยทฉี่ ัน
ต้องเขา้ ห้องน้าบา้ งในแตล่ ะวัน”1/
ทั้งสองฉากข้างต้นสะท้อนความรู้สึกของเธอทั้ง 3 ได้เป็นอย่างดี
เห็นถึงความพยายามและความอดทนที่ต้องพิสูจน์ความสามารถของ
ตนเอง ซึ่งต้องแสดงให้เห็นมากกว่าคนทั่วไป โดยเฉพาะความเป็น
ผู้หญิงและคนผิวดาในยุคสมัยที่ผู้ชายผิวขาวยังทรงอิทธิพลในสังคม
แตอ่ ปุ สรรคมากมายทค่ี อยขดั ขวางความสาเรจ็ ไมอ่ าจหยดุ ย้ังความพยายามและความต้ังใจในการไปสู่เป้าหมาย
ของพวกเธอได้
การต่อสู้ที่เร่ิมจากศนู ย์หรือติดลบ แตส่ ามารถฝ่าฟันอุปสรรคมาได้น้นั สว่ นหน่ึงเกิดจากอิทธิพลของคนรอบข้าง
ครอบครัวท่พี รอ้ มส่งเสริมด้านการศึกษาใหล้ ูก ทั้ง ๆ ท่ีในยคุ สมัยน้ันมี
ผูห้ ญงิ ไม่ถึง 100 คนท่เี รียนจบปริญญาตรี สาขาคณติ ศาสตร์ ในขณะท่ี
ครอบครวั ของแคทเธอรีน จอห์นสนั ยอมยา้ ยไปอาศัยอยู่อีกเมืองหน่ึง
เพื่อใหเ้ ธอไดม้ ีโอกาสเรียนต่อในระดับชั้นมัธยม โดยทพ่ี อ่ ต้องขับรถไป
ทางานกว่า 100 กิโลเมตรในแต่ละวัน นอกจากนั้น แคทเธอรีนยังโชคดี
ได้แองจี้ เทิร์นเนอร์ คิง (Angie Turner King) เป็นอาจารย์สอนวิชา
คณิตศาสตร์ เพราะแองจี้ที่อายุมากกว่าแคทเธอรีน 13 ปี กลายเป็น

58

ผู้หญิงผิวดาที่สามารถเรียนต่อจนจบปริญญาเอกสาขาคณิตศาสตร์ ถือเป็นบุคคลที่เธอยึดเป็นแบบอย่าง สร้าง
แรงบันดาลใจให้แคทเธอรีนได้เข้าศึกษาต่อที่มหาวิทยาลัย West Virginia West จนจบปริญญาตรีเกียรตินิยม
อันดบั 1 สาขาคณิตศาสตร์และภาษาฝรง่ั เศสจากมหาวิทยาลัยด้วยอายุเพยี ง 18 ปี2/

องค์การนาซาได้ตัง้ ช่ืออาคารและถนนเพ่ือเปน็ เกียรตใิ ห้แก่ท้ังสามท่าน
ในขณะที่กระทรวงต่างประเทศ สหรัฐฯ ได้นาภาพยนตร์เรื่องนี้ออกไป
ฉายใหเ้ ดก็ ๆ ทั่วโลกไดช้ ม เพื่อสรา้ งแรงบันดาลใจให้เดก็ เหล่านั้นหันมา
สนใจเป็นนักวิทยาศาสตร์และคณิตศาสตร์ในอนาคต รวมทั้งบริษัท
Mattel ได้ผลิตตุ๊กตา “แคทเธอรีน จอห์นสัน” ในฐานะสตรีผิวดา ผู้ต่อสู้
อย่างไรข้ อ้ จากดั

บทเรยี นชวี ิตสาคัญท่ีสุดท่ไี ดร้ ับจากชีวิตของท่านทั้งสามคือ เราต้อง
เห็นคุณค่าของตนเอง ไม่ทอ้ แทแ้ ละส้นิ หวังกับชีวิตทีเ่ ป็นอยู่ ตอ่ สู้กบั ชีวติ ด้วยการเชิดหัวตลอดเวลาไม่ว่าสภาพแวดล้อม
จะเป็นอย่างไร ท่านทั้งสามทราบดีว่า ตนเองมีพรสวรรค์และมีความสามารถเพียงพอที่สามารถพิสูจน์ให้คนรอบข้าง
ปราศจากความสงสัย ดัง่ เช่นแมรี แจ็กสัน ที่ไดถ้ ูกตงั้ คาถามจากหัวหน้าว่า “คุณอยากจะเปน็ วศิ วกรหรือไม่ หากคุณ
เป็นผชู้ ายผวิ ขาว” แมรโี ตก้ ลบั ทันควนั วา่ “ฉันไมเ่ ห็นว่าต้องอยากเปน็ เลย ในเม่อื ฉันเปน็ วิศวกรอยูแ่ ล้ว” (I Wouldn't
Have To. I'd Already Be One.) ดังนั้น หากชีวิตการทางานของเราไม่เป็นด่ังหวัง และไฟในการทางานกาลัง
ดับมอดและเริม่ สงสัยในศักยภาพของตนเอง ถงึ เวลานนั้ เราตอ้ งกลับมาสร้างความเชอื่ มน่ั ให้ตนเอง เพ่อื พสิ ูจน์ว่า
“เราทาได้”3/

รณดล นุ่มนนท์
13 มิถนุ ายน 2565

แหล่งท่ีมา:
1/ MovieQuotesandMore. 2022. Hidden Figures Best Quotes - 'Every time we have a chance to
get ahead, they move the finish line.'.
[online] Available at: <https://www.moviequotesandmore.com/hidden-figures-best-quotes/>
[Accessed 11 June 2022].
2/ The Conversation. 2022. 7 lessons from 'Hidden Figures' NASA mathematician Katherine
Johnson's life and career.
[online] Available at: <https://theconversation.com/7-lessons-from-hidden-figures-nasa-
mathematician-katherine-johnsons-life-and-career-132481> [Accessed 11 June 2022].
3/ ConNEXT. 2022. ‘Hidden Figures’ หนังตีแผช่ ีวติ ของสตรีผิวสแี ห่ง NASA ที่สร้างแรงบนั ดาลใจในการ
ทางานใหแ้ กผ่ ู้คนท่ัวโลก.
[online] Available at: <https://techsauce.co/connext/life-hacks/hidden-figures-the-true-story-
inspiring-worklife> [Accessed 11 June 2022].

59

Gumpun ไอติมโฮมเมดสายหวานรสละมนุ

สวัสดีครบั
ด้วยสถานการณ์โควิดที่คลี่คลายลง ทาให้พวกเราสามารถกลับเข้ามาที่ทางานได้มากขึ้น ได้พบกับเพื่อน

ร่วมงานที่ไม่ได้พบปะกันนาน รวมถึงน้องใหม่ตัวจริงเสียงจริงหลังจากได้เพียงเห็นหน้าตาผ่านการประชุมออนไลน์
พร้อมบรรยากาศในสโมสรแบงก์ชาติทีเ่ ริ่มครึกครื้น ร้านอาหารประจาและร้านค้าหมุนเวียนเริม่ กลับมาให้บรกิ าร
และเม่อื สปั ดาห์ทแ่ี ล้ว ร้านไอศกรีม “Gumpun” ท่ีหลายคนจดจาไดด้ ีจากรสชาตชิ ็อกโกแลตและนมสดฮอกไกโด
ทเี่ นียนน่มุ และสธี รรมชาติสดใสของเนื้อไอศกรีม ได้กลับมาให้พวกเราไดล้ ้ิมลองอีกคร้ังหนึ่ง ทั้งน้ี ผมยังจาวันแรก
ที่ร้านไอศกรีม Gumpun เข้ามาขายเมื่อต้นปี 2562 ได้ดี เพราะในเช้าวันนั้น เจ้าของร้านยกกล่องโฟมขนาดใหญ่
บรรจุไอศกรีมมาตั้งวางขายบริเวณใตบ้ ันได จนเป็นที่สังเกตของผู้เข้ามาภายในสโมสร แต่เมื่อพนักงานเข้าไปซ้อื
ปรากฏว่าไอศกรมี กลับยังแข็งอยู่ เจา้ ของร้านใชค้ วามพยายามตักเท่าไหร่ก็ไม่สาเร็จ แต่แทนท่ีจะทาให้ลูกค้าเดินกลับไป
ด้วยความผิดหวัง เจ้าของร้านกลับใช้ช่วงเวลานั้นอธิบายถึงคุณสมบัติของไอศกรีมของตน ทาให้หลายคนอยาก
กลับมาทดลองชิมในช่วงเที่ยง และขายหมดเกลี้ยงภายในเวลาอันรวดเร็ว เป็นปรากฏการณ์ที่ไม่ค่อยพบเห็นมาก
นักจากร้านค้าหมนุ เวียนท่ีมาขายในวันแรก

ผมไดม้ โี อกาสรับประทานไอศกรีม Gumpun ในสปั ดาห์ต่อมา สังเกตว่ามีพนักงานเข้าแถวรอซื้อเป็นจานวนมาก
หลายคนยอมเขา้ แถวซื้อก่อนทานอาหารคาว เพราะกลัวหมด เรยี กว่ามีแฟนคลบั ภายในระยะเวลาอนั ส้นั จากทั้ง
คุณภาพไอศกรมี ที่เอร็ดอร่อยและเจ้าของที่มีอัธยาศัยดี ทุกคนตั้งหน้าตั้งตารอที่จะไดท้ านกันอีกเมื่อหมุนเวียนมา
ขายในทุกสองสัปดาห์ แต่น่าเสียดายในช่วงที่เกิดสถานการณ์โควิดในช่วงต้นปี 2563 ทาให้ต้องหยุดให้บริการ
ไปโดยปริยาย

การกลับมาขายอีกครั้งตั้งแต่ต้นเดือนที่ผ่านมา ผมมีโอกาสได้พูดคุยกับเจ้าของร้านคุณธันย์ชนก ชูกุล (คุณนก)
และคุณสรรค์ เวสสุนทรเทพ (คุณโจ้) สองสามภี รรยา พบวา่ มีเร่ืองราวท่ีน่าสนใจถึงวิธีคดิ และความมุ่งม่ัน ทท่ี าให้ท้ัง
สองมาถงึ จดุ นี้

คุณโจ้และคณุ นกพบกันเมอ่ื เรยี นด้วยกันท่มี หาวทิ ยาลยั ศลิ ปากร คณุ โจเ้ รยี นจบปริญญาโทดา้ นสถาปตั ยกรรม
ในขณะที่คุณนกเรียนจบด้านออกแบบศิลปกรรม หลงั จากเรียนจบ ท้ังสองไดเ้ ขา้ ทางานในบริษัทเอกชน แต่คดิ กัน
อยู่เสมอว่าสักวันหนึ่งอยากออกมาทาธุรกิจส่วนตัว แม้ว่าคุณโจ้จะลาออกมารับงานอิสระออกแบบและเป็น
อาจารย์พิเศษ แต่ทั้งสองยังไม่สามารถจะก้าวออกจาก comfort zone ได้ แต่จุดเปลี่ยนคือเมื่อทั้งสองมีลูกชาย

60

ทาให้คุณนกตัดสินใจลาออกจากงานประจา และหันมาลองทาธุรกิจที่เกี่ยวข้องกับลูกเป็นหลัก เริ่มต้นด้วยการ
ขายเสื้อผ้าสาหรับคุณแม่ตั้งครรภ์ แต่เมื่อทาไปสักพักหนึ่งก็พบว่า “ไม่ใช่ทางเรา” เปลี่ยนมาทาอาหารที่ยึดลูก

เป็นตัวตั้งว่าลูกจะต้องชอบทาน แต่ก็ยังไม่สามารถค้นหาคาตอบได้ จนมาวันหนึ่ง
ได้ลองทา นามะช็อกโกแลต คาดหวังว่าจะนุ่มเข้มข้นละลายในปาก ปรากฏว่า เก็บไว้
ตอนเย็นกลับมารสชาติกลับเหมือนไอศกรีม จนได้ความคิดว่า ต้องทาไอศกรีมที่
ตอบโจทยส์ ุขภาพลกู เปน็ ไอศกรมี สดไม่ใส่สารกันบดู และใชเ้ วลากวา่ 1 ปี ในการ
ลองผิดลองถูก เพื่อให้ไอศกรีมถูกปากผู้บริโภคก่อนเริ่มนามาขายในช่องทาง
ออนไลน์ โดยใช้ชื่อไอศกรีมว่า “Gumpun” ตามชื่อเล่นของลูกชาย แสดงถึง
ความพยายามของชาวจนี โพน้ ทะเลทีล่ งเรือกาป่นั ออกมาส้ชู ีวติ
จุดพลิกผันเกิดขึ้นเมื่อได้รับทราบจากเพื่อนบ้านว่า สโมสรแบงก์ชาติเปิดให้ร้านค้าหมุนเวียนเข้ามาขายได้
จงึ ตดั สนิ ใจเดนิ ทางมาสมัคร แต่เม่ือมาแบงก์ชาตคิ ร้ังแรกกลับต้องเดินทางกลับไป เพราะเห็นประตรู ัว้ ทปี่ ิดป้องกัน
อย่างแนน่ หนาจนไมก่ ล้าเขา้ มา แต่พอวนั รุง่ ข้ึน ตงั้ ตัวได้จึงประสานกับผู้ดแู ลสโมสรจนไดร้ บั อนุญาตให้เข้ามาขาย
ไดต้ ามวนั และเวลาที่กาหนด
คุณโจก้ บั คุณนกยอมรับวา่ ต่ืนเตน้ มาก เพราะเป็นการนาไอศกรีมออกมาขายนอกสถานท่ีเปน็ คร้ังแรก ไปศึกษาถึง
วิธีการที่จะนาไอศกรีมมาขายโดยไม่ให้ละลายเสยี ก่อน เดินไปตามท้องถนนเพื่อดแู บบอย่างจากรถเข็นขายไอติม
ว่าทาอย่างไรถึงเก็บความเย็นได้ จนค้นพบว่าใช้น้าแข็งแห้งประกบ
ล้อมไอศกรีมไว้ จึงเกิดความคิดในการนาน้าแข็งแห้งใส่โฟมสีดา
ขนไอศกรีม แต่ด้วยความกลัวว่าไอศกรีมจะละลายจึงใส่น้าแข็งแห้ง
ในปริมาณมากเกินไป ทาให้ในช่วงเช้าไม่สามารถตักไอศกรีมขายได้
โดยไม่คาดคิดว่าจะมีพนักงานมารอซื้อตั้งแต่เช้า ในขณะที่ตอนขนมา
รู้สึกมึนงง ซึ่งตอนหลังรับทราบว่าน้าแข็งแห้งระเหิดกลายเป็นก๊าซ
คารบ์ อนไดออกไซด์
อย่างไรก็ตาม คุณโจ้และคุณนกไม่คาดคิดว่าจะได้รับการตอบรับที่ดีเกินคาด ในขณะที่ได้พบเห็นบรรยากาศ
การทางานของพนกั งานแบงก์ชาติ ท่ดี ูมีความภมู ใิ จกับงานที่รับผดิ ชอบ ทาให้ทง้ั สองคิดวา่ ต้องพัฒนาสินค้าอย่าง
ต่อเนื่อง เพราะหากคุณภาพไม่ดี คนแบงก์ชาติคงจะไม่ซื้อ ทั้งสองได้ปรุงแต่งรสชาติ
ไอศกรีมจากที่เริ่มต้นจากรสช็อกโกแลตและนมฮอกไกโด จนปัจจุบันเพิ่มมาเกือบ
10 รสชาติ และได้นามาขายทุกสองสัปดาห์ จนเมื่อเกิดสถานการณ์โควิดจึงต้อง
หยดุ ให้บริการลง แตย่ งั โชคดีมีช่องทางการขายออนไลน์ท่ีทาไว้ก่อนหน้านั้น พร้อมกับ
หาทางล้างสต๊อกไอศกรีมที่เหลืออยู่ด้วยการจัดโปรโมชั่น นารายได้หลังหักค่าใช้จ่าย
บริจาคให้กับโรงพยาบาลที่ดูแลผู้ป่วยโควิดในขณะที่คุณนกเปิดขายผลิตภัณฑ์
packaging ออนไลน์ ด้วยการนาความรู้จากประสบการณ์ในการทา packaging
จากการขายไอศกรีมมาประยกุ ต์ใชน้ ่ันเอง

61

เรื่องราวของคุณโจ้และคณุ นกอาจจะไม่แตกต่างจากนักธุรกิจหน้าใหม่ทั่วไป แต่ความแตกต่างที่ผมสัมผัสได้
คือ ความมุ่งมั่นเพื่อค้นหาคาตอบให้กับตนเอง ทั้งสองกล่าวว่า การทาธุรกิจตอ้ งคิดแบบไม่หยุดนิ่ง เพื่อปรับปรุง
และพฒั นาผลิตภัณฑ์ที่มีอยู่ พรอ้ มตอ่ ยอดไปเรื่อย ๆ ทั้งที่ทง้ั สองไม่เคยทาอาหารหรือทาขนมกันมาก่อน เช่น ค้นคิด
ทาเบเกอรี่ และครอฟเฟิล เพื่อเพิ่มอรรถรสให้กับไอศกรีม ถือเป็นความสนุก รู้สึกว่าชีวิตตัวเองมีค่า เพราะได้ทา
สิ่งที่อยากทาจริง ๆ ในขณะเดียวกัน ต้องพยายามก้าวข้ามอุปสรรคต่าง ๆ ให้ได้ เช่น ในช่วงที่ยอดขายลดลง
แต่ก่อนอาจเน้นแก้ไขดว้ ยการพฒั นาตัวสนิ ค้า แตช่ ว่ งหลังหนั มาโฟกัสที่ “คาตอบ” โดยเฉพาะในช่วงโควิด แก้ไข
ด้วยการต่อยอดธุรกิจจากการขาย packaging ออนไลน์ นอกจากนั้น การทาธุรกิจส่วนตัวทาให้ทั้งสอง
ให้ความสาคญั กบั วนิ ยั ทางการเงิน การต้องมเี งินทนุ สารอง พร้อมกบั เงินออมเพือ่ ใชใ้ นวัยเกษียณ

ทง้ั สองไดฝ้ ากข้อคดิ ในการดาเนินชวี ิตไว้วา่ การทาธุรกิจหรอื ลงทนุ ย่อมมีความผิดพลาด เหมอื นกับบ้านตนเอง
ทีม่ ีต้นไม้ตดิ บ้าน เม่ือได้รับแสงแดดเต็ม ๆ ทาใหโ้ ตเรว็ กว่าตน้ ไมร้ มิ รัว้ ทไ่ี มโ่ ต ลาตน้ เล็ก แต่ไมย่ อมตาย วนั หน่ึงมีงู
เขา้ มาทีบ่ า้ น กงั วลว่าจะเป็นอันตรายกับลูก จึงตัดสินใจตัดต้นไม้ใหญ่ออก เหลือเพียงต้นไม้ริมร้ัว ซึ่งในที่สุดต้นนั้น
กลับเติบโตสูงใหญ่รอดอยู่เพียงต้นเดียว ทาให้ได้ข้อคิดว่า ความสาเร็จต้องรอเวลาที่เหมาะสม ถ้าคุณเป็นต้นไม้
ขนาดใหญ่ สักวนั หนึ่งกต็ ้องเติบโต ผูท้ ี่อยรู่ อดคือผู้ไม่ยอมแพ้ คน้ คดิ หาทางรอด พรอ้ มปรบั ตัวตลอดเวลา ถือได้ว่า
เป็นผ้ชู นะทแ่ี ท้จริง

รณดล นมุ่ นนท์
20 มิถนุ ายน 2565
หมายเหตุ: ขอขอบคณุ นอ้ งทัชชา ตรีเนตร ทีร่ ว่ มสัมภาษณแ์ ละรวบรวมข้อมูลเพ่ือนามาเขยี น weekly mail
ฉบบั น้ี

62

Empathy: ทักษะจากหวั ใจและความรู้สึก

สวสั ดคี รับ
เจ้าของร้านขายสัตว์เลี้ยงนาป้ายมาแขวนที่หน้าร้านว่า “ขายด่วน! ลูกสุนัขน่ารัก 4 ตัว” ร้านยังไม่ทันเปิด

เด็กชายวัยอนุบาลเดินปรี่เข้ามาสอบถามว่า “คุณลุงขายตัวละเท่าไหร่ครับ” เจ้าของร้านตอบกลับไปว่า “ตัวละ
1,000 บาท” สีหน้าของเด็กถึงกับถอดสีด้วยความผิดหวัง แต่ด้วยความสงสาร เจ้าของร้านจึงรีบตอบกลับไปว่า
“แล้วหนูมีเงนิ เท่าไหรล่ ่ะ” หนนู ้อยรบี ควักเหรียญในกระเป๋ามานับ ตอบกลับไปวา่ “20 บาท” เจ้าของร้านพยักหน้า

ตอบรับว่า “เอาอย่างนี้แล้วกัน หนูจ่ายมาตอนนี้ 20 บาท และค่อย
ทยอยมาจา่ ยเท่าที่มใี นแต่ละเดือน จนครบ แล้วกนั ” จากนน้ั เจ้าของรา้ น
ได้ส่งเสียงเรียกลูกสุนัขทั้ง 4 ตัวให้ออกมา ปรากฏว่า 3 ตัวแรก
กระโจนวิ่งเข้าหาเด็กชายคนนั้นแบบไม่ทันตั้งตัว ในขณะที่อีกตัวหนึ่ง
กลับค่อย ๆ เดินกะเผลกมาพร้อมซบที่ขา “ผมต้องการตัวนี้แหละ”
สร้างความประหลาดใจให้กับเจ้าของร้านเป็นอย่างมาก “เธอแน่ใจ
แลว้ หรอื ลกู สนุ ัขตัวนีม้ ปี ญั หาการเดินนะ มันจะไม่สามารถว่ิงเล่นกับเธอ
ได้เหมือนกับตัวอื่น แต่ถ้าเธอต้องการจริง ๆ ฉันให้เธอแบบฟรี ๆ ก็ได้” เจ้าของร้านพูดไม่ทันจบประโยค สีหน้า
ของเด็กเรมิ่ เปลี่ยนไปทนั ที กลา่ วดว้ ยเสียงที่สนั่ เครือวา่ “ผมไมต่ ้องการได้สุนัขตัวนี้แบบฟรี ๆ เพราะลูกสุนัขตัวน้ี
ก็มีค่าเท่ากับตัวอื่น” จากนั้น จึงได้ถลกขากางเกงขึ้นให้เห็นขาเทียมที่เขาสวมใส่ พร้อมพูดว่า “ผมเองก็เดินได้
ไมค่ ล่องแคล่วนกั และลูกสนุ ัขตัวน้คี งอยากจะได้คนดแู ลท่ีเข้าใจมัน เช่นเดียวกบั ผม”1/
เรื่องราวข้างตันบ่งบอกถงึ การแสดง “ความเห็นอกเห็นใจ” (Empathy) ทักษะที่มาจากหัวใจและความรู้สกึ
เป็นทักษะที่ต้องพยายามทาความเข้าใจความรู้สึกของผู้อื่น มีอารมณ์ร่วมและต้องเข้าใจผู้อื่นได้จริง เพราะนา
ตัวเองไปนั่งอยู่ในสถานการณ์ที่คนอื่นต้องพบเจอ ซึ่งต่างกับ “ความเห็นใจ” (sympathy) ที่มองและตัดสิน
สิ่งต่าง ๆ ผ่านอารมณ์และความรู้สึกนึกคิดของตัวเราเองในการ
ทางานก็เช่นกัน มีทักษะ soft skills หลายด้านที่องค์กรขวนขวายจาก
พนักงาน ไม่ว่าจะเป็นด้านการสื่อสาร การคิดเชงิ วิเคราะห์ หรือการทางาน
เป็นทีม แต่ Empathy เป็นทักษะที่มีความท้าทายมากที่สุด ถือเป็น
กุญแจสาคัญช่วยสร้างความรักและผูกพันของพนักงานต่อองค์กร เพราะ
จากข้อมูลของ Businessolver’s 2017 ระบุว่า ร้อยละ 77 ของพนักงาน
จะเต็มใจทางานมากข้นึ และร้อยละ 66 ยนิ ดไี ด้ค่าตอบแทนลดลง หาก
หวั หนา้ และเพื่อนพนกั งานสร้างบรรยากาศของ Empathy ในทที่ างาน2/
ในปี 2012 บริษัท Microsoft ได้ผา่ นการปรับเปลยี่ นโฉมครั้งใหญท่ ี่สดุ ขององคก์ รในรอบ 25 ปี โดยมี สัตยา
นาเดลลา (Satya Nadella) มาเป็นซอี โี อของบริษทั แทน สตีฟ บลั เมอร์ (Steve Ballmer) สัตยารับร้ไู ดถ้ งึ เร่ืองเร่งด่วน
นัน่ คอื การเปลยี่ นวัฒนธรรมองคก์ ร และตระหนักถงึ ความสาคญั ของ Empathy จากประสบการณท์ ี่ประสบด้วยตนเอง
จากลูกชายที่คลอดก่อนกาหนด ทาให้มีอาการพิการทางสมองตั้งแต่เกิด ในช่วงเริ่มต้น สัตยาเหมือนคนอื่นที่ตั้ง
คาถามว่า “ทาไมเหตุการณ์นี้จึงเกดิ ขึ้นกบั เรา” แต่เมื่อเวลาผ่านไป เขาค้นพบว่า ผู้ที่อยู่ในภาวะต้องแบกทุกข์น้ี

63

ไม่ใช่ตัวเขา แต่เป็นลูกชายของเขาต่างหาก หนังสือ “Refresh”
อตั ชวี ประวตั ิของสตั ยา เขาได้เขียนไวว้ า่ “ถงึ เวลาแล้ว ท่ีผมต้อง
ลุกขึ้นมาใช้ชีวิต ด้วยการนาความรู้สึกของลูกชายมาถามตนเอง
วา่ ผมจะตอ้ งทาอยา่ งไร ในฐานะพอ่ ” สตั ยาได้ปรับเปลีย่ นวิธีการคิด
ของพนักงานบริษัท Microsoft จาก “know-it-all” มาเป็น “learn-
it-all” และเสริมสร้างวัฒนธรรมองค์กรด้วยการตอกย้าว่า พนักงาน
ทุกคนจะไม่ได้เรียนรู้ หากมีแต่การติติง (No one ever learns
through criticism.) การสร้างบรรยากาศเช่นนี้ ช่วยให้มูลค่าของบริษัทได้กลับมาเทียบเท่าบริษัท Apple โดย
หนังสือพิมพ์ New York Times ได้ตีพิมพ์ว่า “บทเรียนจาก Microsoft ได้พิสูจน์ให้เห็นว่า Empathy เป็นกุญแจ
สาคญั ในการปลดลอ็ คฝนั รา้ ยของพนกั งานในองคก์ ร”3/
หนังสอื และตาราหลายเล่มออกมาช่วยใหเ้ ราไดเ้ ข้าใจถึงภาวะความรูส้ ึก Empathy แตท่ ุกเลม่ สรุปเหมือนกัน
ว่า Empathy ต้องเริ่มจากการเป็นผู้ฟังที่ดี ตั้งใจฟังอย่างจริงใจ
(deep listening) ใส่ใจในรายละเอียด และมองสิ่งรอบตัวผ่าน
แวน่ ขยาย เพราะความรู้สกึ ของคนเราเปน็ เร่ือง “ซ่อนเร้น” ไม่ได้
อยากบอกคนรอบข้างเสมอไป ดังนั้น ไม่มีวิธีไหนที่จะรู้ได้ลึกซ้ึง
เท่ากบั นาตัวเองไปนัง่ อยู่ในสถานการณ์ท่ีคนอนื่ ตอ้ งพบเจอ4/ และ
ไม่มียาวิเศษอะไรเท่ากับคาถามว่า “เธอรู้สึกอย่างไร มีอะไรที่เรา
สามารถช่วยเธอได้” ดังนั้น Empathy จึงเป็นทักษะที่สามารถฝึกฝนได้ ตราบใดที่เราเปิดใจยอมรับอย่างเข้าใจว่า
มนษุ ยท์ ีอ่ าศัยบนโลกนเี้ ต็มไปด้วยความแตกตา่ งและหลากหลาย

รณดล นุม่ นนท์
27 มิถนุ ายน 2565

แหลง่ ที่มา:
1/ Sites.google.com. 2022. Stories About Empathy - Character Education. [online] Available at:
<https://sites.google.com/a/wautoma.k12.wi.us/character-education/stories-about-empathy>
[Accessed 26 June 2022].
2/ 2022. [online] Available at: <https://th.hrnote.asia/orgdevelopment/empathy-skill-
210714/> [Accessed 26 June 2022].
3/Meanpeoplesuck.com. 2022. [online] Available at: <https://meanpeoplesuck.com/three-
powerful-stories-about-how-empathy-can-benefit-businesses/> [Accessed 26 June 2022].
4/ Team, C., 2022. Empathy: ทักษะแห่งศตวรรษที่ 21 - CareerVisa Assessment. [online] CareerVisa
Assessment. Available at: <https://www.careervisaassessment.com/empathy/> [Accessed 26
June 2022].

64

หมายเหตุ:
ขอขอบคณุ ผอ. ธาดา อายุเกษม สถาบนั พฒั นาบุคลากร ที่สง่ บทความและข้อมูลมาเพมิ่ เติมในการเขียน
Weekly Mail ฉบับนี้

65

BOT Policy Hackathon: เสียงสะทอ้ นท่ีมองขา้ มไมไ่ ด้

สวัสดีครับ
เช้าวันศุกร์ที่ผ่านมา ศูนย์การเรียนรู้ฯ กลับมีชีวิตชีวาขึ้นมาอีกครั้งหนึ่ง เมื่อมีการจัดงาน BOT Policy

Hackathon นับเปน็ คร้ังแรกท่ีแบงก์ชาตจิ ัดงานในลักษณะนี้ และดว้ ยเป็นส่วนหน่ึง
ของงานครบรอบ 80 ปีแบงก์ชาติ หัวข้อในการแข่งขนั จึงเช่ือมโยงกับนโยบาย 3 ด้าน
ที่แบงก์ชาติให้ความสาคัญคือ ด้านการเงินดิจิทัล ด้านการเงินเพื่อสิ่งแวดล้อม
และการแก้ปัญหาหนี้ มาจากแนวทางของภูมิทัศน์ใหม่ภาคการเงินหรือ New
Financial Landscape ที่แบงก์ชาติได้ออก Consultation Paper ไปเมื่อปลายเดือน
กุมภาพันธ์ท่ผี า่ นมา

ทีมงานไม่ได้คาดหวังวา่ จะมีผู้สนใจสมัครเข้าร่วมแข่งขันมากนัก เพราะหัวข้อท่ีกาหนดเปน็ เร่ืองค่อนขา้ งยากและ
มคี วามท้าทาย แต่เม่อื ถงึ วันเปดิ รับสมคั รปรากฏว่ามีทีมงานเข้าร่วมแข่งขันถึง
145 ทีม และเพื่อตอบโจทย์การเรยี นรู้ร่วมกนั กระบวนการคัดกรองจงึ เข้มข้น
มาก เริ่มตั้งแต่การจัดกิจกรรมเพื่อให้ผู้เข้าแข่งขันได้รับทราบโจทย์ที่ชัดเจน
ให้จัดทาวิดีโอสั้นพร้อมข้อเสนอที่กระชับตรงประเด็น โดยรอบแรกคัดเลือก
เหลือ 12 ทีมในแต่ละหัวข้อ จากนั้น จัดให้แต่ละทีมได้เข้ารับฟังบรรยายและ

พูดคุยกับผู้เชี่ยวชาญในแต่ละด้าน ก่อนจะคัดเหลือเพียง 4 ทีมในแต่ละหัวข้อ ซึ่งแต่ละทีมจะมีพี่เลี้ยงคอยชี้แนะ
เพอ่ื ใหม้ านาเสนอสดบนเวทีในการแข่งขันรอบตัดสนิ

ผมได้รับมอบหมายให้เป็นหนึ่งในกรรมการตัดสินด้านการเงินเพื่อสิ่งแวดล้อม เมื่อได้อ่านข้อเสนอของทั้ง 4 ทีม
ที่ผ่านเข้ารอบสุดท้ายแล้ว ต้องบอกว่าหนักใจที่จะต้องตัดสินใจว่าทีมใดจะเป็นทีมชนะเลิศ เพราะทั้ง 4 ทีม
ถูกคัดเลือกเข้ารอบสุดท้ายจากทีมที่สมัครแข่งขันถึง 54 ทีมเรียกว่าไม่ธรรมดา ในขณะที่ศักยภาพของน้อง ๆ
ทั้งในการนาเสนอและการตอบคาถามมีลูกเล่นลูกชนครบเครื่อง มีไหวพริบปฏิภาณแบบตนเองนึกไม่ออกว่า
หากให้ย้อนวัยจะมีความสามารถได้เท่ากับน้อง ๆ หรือไม่ แต่ด้วยกฎกติกาที่ต้องเลือกผู้ชนะเลิศเพียงทีมเดียว
คณะกรรมการได้ตัดสินใจเลือกทีม 5P Policy Hacker ท่ี
นาเสนอนโยบาย “3 Green ผลักดันระบบนิเวศการเงินท่ี
เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม” เป็นทีมชนะเลิศ โดยให้เหตุผลว่า
สามารถคิดรอบ ตอบได้ และนาเสนอมาตรการที่สามารถ
เชื่อมโยงกับทุกภาคส่วนได้เด่นกว่า นโยบาย 3 Green ที่ทีม
นาเสนอนั้นประกอบด้วย 1. Green Thinking เพื่อกระตุ้น
พฤตกิ รรมพวกเราให้ตระหนักถึงการรักษาส่ิงแวดล้อม ด้วยการใชส้ ื่อให้เข้าถึงใจคนในแต่ละวัย รวมทั้งการออกฉลาก
“การเงนิ สเี ขยี ว” นักลงทนุ ทราบว่า สนิ ทรพั ย์ที่ตนเองลงทุนเปน็ สินทรัพย์สเี ขียวหรือไม่ แตท่ ่ีเด่นสุดคือ ข้อเสนอ
ให้ระบบการชาระเงินผ่านมือถือเพิ่มฟังก์ชัน Green Tacker บนแอปพลิเคชัน เพื่อให้ผู้บริโภคสามารถติดตาม
พฤตกิ รรมตนเองในการใชจ้ า่ ยสินค้าอุปโภคบรโิ ภคท่ีเปน็ มิตรต่อสิ่งแวดล้อม 2. Green Funding การใช้ช่องทาง
การเงนิ สนบั สนนุ การปรับตวั ส่ธู รุ กิจสเี ขียว โดยการตงั้ กองทุนสเี ขียว และการเพ่ิมเกณฑ์ด้าน Green ในการจัดต้งั

66

กองทุน และ 3. Green Database เพื่อพัฒนาศูนย์รวมข้อมูลด้านการปล่อยมลพิษและการใช้พลังงานและ
ทรัพยากรธรรมชาติให้มกี ารจัดเก็บในมาตรฐานเดียวกัน

ผมได้มโี อกาสพดู คุยกับน้อง 3 คนจากทง้ั หมด 5 คนในทมี งาน ประกอบดว้ ยน้องขวัญแก้ว กลุ ธรเธยี ร (แก้ว)
น้องกานต์ชนิต เลิศเพียงธรรม (แพร) และน้องกีชนิกา ภูมิฤทธิกุล (แพรว)1/
ทราบว่า ทีมงานเป็นรุ่นพี่รุ่นน้องจากชมรม B.E. Case Club คณะเศรษฐศาสตร์
มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ มีความสนใจนาเสนอความคิดของตนเองในเวทีต่าง ๆ
ท่ีผา่ นมาไดเ้ คยผ่านเวทีแขง่ ขนั Hackathon ในเชิงการทาธรุ กิจ แต่ไมเ่ คยเขา้ รว่ ม
แข่งขันนาเสนอความเห็นในด้านนโยบายมาก่อน และที่สาคัญเป็นการแข่งขัน
ท่ตี ้องนาเสนอบนเวทสี ดเปน็ ครง้ั แรก

นอ้ งแก้วเลา่ ว่า กอ่ นจะสมัครเข้าแข่งขัน ทั้ง 5 คนมานั่งสุ่มหัวคิด
กันว่าจะสมัครแข่งด้านใดดี แต่ท้ายสุดลงตัวในด้านสิ่งแวดล้อม เพราะ
เป็นนโยบายใกล้ตัวที่สุด และเมื่อได้ไปศึกษาต่อต่างประเทศเห็นความ
ตื่นตัวในเรื่องนี้มาก น้องแพรบอกว่า นโยบายด้านสิ่งแวดล้อม ด้าน
การเงินเพียงอย่างเดียวไม่ตอบโจทย์ ต้องควบคู่ไปกับการให้ความรู้
กระตุ้นให้ทุกคนรับทราบถึงภาวะโลกรวน และสาคัญที่สุดต้องสร้าง
ฐานขอ้ มลู ท่ีใหผ้ ูท้ ่เี ก่ียวขอ้ งได้นาไปใช้

น้องแพรวเสริมว่า ทีมงานเริ่มต้นศึกษาด้วยการถอดบทเรียนจากนโยบายของธนาคารกลางในต่างประเทศ
รวมทั้งแผนงานของหน่วยงานต่าง ๆ ภายในประเทศ จนนามาถึงข้อเสนอข้างต้น และยอมรับว่านโยบาย 3 Green
ทีน่ าเสนอ ย้งต้องทาการบา้ นอกี มากหากจะนาไปสูก่ ารปฏิบัติ โดยเฉพาะแผนงานต้องทาให้เกดิ ความเช่ือมโยงกัน

มากขึ้น และที่สาคัญการต้องให้ทุกภาคส่วนสอดประสานงานกัน เพื่อให้นโยบาย
ไปในทศิ ทางเดยี วกนั นอ้ งแก้วไดย้ กตัวอย่างวา่ ทบ่ี า้ นมีการแยกแยะขยะ แต่เมือ่ รถขยะ
มาเกบ็ แล้วกลบั นาขยะไปรวมกัน จึงรสู้ กึ วา่ โจทย์ทีไ่ ด้มากบั คาตอบทไี่ ด้รับ ช่างแตกต่าง
กัน น้องแพรกล่าวว่า นอกจากจะได้เรียนรู้ในเรื่องสิ่งแวดล้อมมากขึ้นแล้ว ยังได้
ทักษะที่ได้ฝึกฝนคือ การทางานเป็นทีม ได้นาจุดแข็งของแต่ละคนมาใช้ และได้
เรยี นรถู้ ึงพลังของการส่อื สารที่จะต้องทาใหเ้ ข้าถึงผฟู้ ังในะยะเวลาทจ่ี ากดั น้องทั้งสาม
ได้ฝากใหท้ ุกคนมคี วามหวังต่อสงิ่ แวดล้อม แมจ้ ะเป็นเรื่องยาก แต่ตอ้ งทา ต้องเริ่ม
จากตวั เองกอ่ น และอยากให้ทุกคนสู้กบั เร่ืองนี้ พรอ้ มจะตดิ ตามเสียงสะท้อนนีใ้ ห้ออกมาเปน็ นโยบายเชงิ ประจกั ษ์
BOT Policy Hackathon ทาให้เห็นถึงพลังของคนรุ่นใหม่ ได้รับฟังมุมมองและข้อเสนอที่สร้างสรรค์ และ
ได้รับรู้ถึงความมุ่งมั่นของน้อง ๆ ที่ต้องการให้นาไปสู่ทางปฏิบัติ ทั้งนี้ พวกเราสามารถรับฟังตัวแทนจากทีมงาน
ที่ชนะเลิศทั้ง 3 ด้าน มาบอกเล่าถึงข้อเสนอและความประทับใจจากกิจกรรมนี้ได้ในงาน Brown Bag ในวันที่ 5
กรกฎาคม 2565 เวลา 12.15 น. ณ ห้องภทั รรวมใจ

67

รณดล นุม่ นนท์
4 กรกฎาคม 2565
หมายเหต:ุ
1/ นอกเหนือจากน้องท้ัง 3 คน ทมี 5P Policy Hacker ยงั ประกอบไปด้วย นอ้ งชนกกานต์ เมฆยงค์ (แปง้ ) และ
น้องกฤษฎ์ฐพงศ์ แก้ววเิ ชียร (เสอื )

68

ศลิ ปนิ แบงกช์ าติ: 3+1 MEN : Stepping on Art

สวสั ดีครับ
ดร.ป๋วย อึ๊งภากรณ์ ได้เคยกล่าวไว้ว่า “คนเราจะเป็นคนสมบูรณ์ได้ต้องระลึกเสมอถึงคุณธรรม 3 ข้อ คือ

ความจริง ความงาม และความดี ความงามหมายถึงสิ่งต่าง ๆ ที่ทาให้มนุษย์มีวัฒนธรรมและความเพลิดเพลิน
เป็นการอดิเรก ... ถ้าขาดคุณธรรมอย่างใดอย่างหนึ่งจะทาให้มนุษย์มีความบกพร่องไป…ประชาคมใดที่เพิกเฉย
ต่อความงามและศิลปะ ประชาคมนั้นย่อมเจริญสมบูรณ์มิได้ และประชาคมคนใดที่เอาใจใส่บารุงศิลปวิทยา
ประชาคมนั้นย่อมประสบแต่ความเจริญ มิใช่แต่ในด้านศิลปะอย่างเดียว ย่อมจะเจริญในด้านความดีและความ
จริงอนั เป็นองค์ประกอบแหง่ สันติสุขแหง่ มนุษย์ประชาคม”1/

ด้วยแนวคิดข้างต้น แบงก์ชาติจึงเริ่มสะสมงานศิลปะมาตั้งแต่สมัย ดร.ป๋วย เป็นผู้ว่าการด้วยการสนับสนุน
ศิลปนิ ผา่ นการซ้ืองานศิลปะ ทาให้แบงก์ชาตเิ ปน็ หน่วยงานรัฐแรก ๆ ทส่ี ะสมงานศิลป์ จนมีผลงานอยเู่ ป็นจานวนมาก
และไมแ่ ปลกใจที่ปัจจุบนั แบงก์ชาติมีภาพวาดของศิลปินชื่อดังหลายท่าน ไม่วา่ จะเป็นถวลั ย์ ดัชนี เฉลิมชัย โฆษิตพิพัฒน์
องั คาร กัลยาณพงศ์ สวัสดิ์ ตนั ติสขุ ประเทือง เอมเจรญิ และอวบ สาณะเสน2/

ด้วยการปลูกฝังรักงานศิลป์ประกอบกับงานที่ตนเองรับผิดชอบ ทาใหพ้ นักงานแบงก์ชาติหลายคนได้กลายเป็น
ศลิ ปินโดยไม่รู้ตัว นามาสูก่ ารจัดนทิ รรศการศิลป์ “3+1 MEN : Stepping on Art” นาผลงานศิลปะของพนกั งาน

69

และอดตี พนกั งาน 4 ท่านมาจดั แสดง ประกอบด้วย คุณชาตรี แสนใจธรรม คณุ วริ ะศกั ดิ์ มนตแ์ ก้ว คุณทนิ กร สุวรรณวรรธ
และคุณภาณุวัฒน์ พุฒพรกึ ณ ศูนย์การเรียนรู้ ถือเปน็ หนึ่งในกจิ กรรมครบรอบ 80 ปีแบงกช์ าติ

งานศลิ ปะของทง้ั 4 ทา่ น มาจากแนวคิดและรปู แบบทีแ่ ตกตา่ งกนั ตั้งแต่ภาพแบบรว่ มสมัย (contemporary)
ที่คุณชาตรีได้มาจากการอยู่กับธรรมชาติ อาศัยอยู่ท่ามกลางป่าเขาภายหลังเกษียณ ทาให้เกิดแรงบันดาลใจที่จะ
สร้างสรรค์สิ่งที่อยู่ใกล้ชิดให้กลายมาเป็นงานศิลปะ ด้วยการเพิ่มเติมและลดทอนตามจินตนาการที่เป็นอิสระ

มาจนถึงภาพวาดสีน้ามันของคุณวิระศักด์ิ ที่ได้แนวคิดมาจาก
งานแกะสลัก จึงได้นาภาพที่ประทับใจมาสร้างเป็นผลงานชุด
“สลักจิต สลักใจ” เปรียบเสมือนการบันทึกลงไปในจิตใจให้ได้
ระลึกถึงตลอดไป ในขณะที่งานของคุณทินกรเป็นศิลปะสีน้า
แนวเสมือนและสมจริง (virtual or realistic arts) ที่อธิบาย
ด้วยภาพที่บ่งบอกถึงความงามของสีสันและมีพลังที่สามารถ
ดึงดดู ความสนใจใหก้ ับผู้ชม ท้ายสดุ ผลงานของคุณภาณุวัฒน์
นาเสนอศิลปะแนวอิมเพรสชันนิสม์ เพราะมีความประทับใจ
สนุกไปกับสีสัน และการทดลองด้วยเทคนิคกับวัสดุแปลกใหม่
ซ่งึ ผลงานทีน่ าเสนอในคร้ังน้ีใช้ช่ือวา่ “My Mind” นาเสนอเรือ่ งราวการเดนิ ทาง และประสบการณข์ องตนเองใน
ฐานะผู้บรรยายววิ ฒั นาการผลติ ธนบตั ร และประวัตวิ งั บางขุนพรหม
แม้ว่าศิลปินทั้ง 4 ท่านจะมีแนวที่แตกต่างกัน แต่ทุกคนเห็นว่า ศิลปะคือสิ่งที่จุดประกายในการ สร้างสรรค์
ความประทับใจ โดยนาประสบการณ์มาร้อยเรียงให้บรรเจิด
ชวนติดตาม ทั้งเร่ืองความคิดและเทคนิคตามความถนัดของ
เเต่ละบุคคล คุณทินกรให้ความเห็นว่า ศิลปะคือตัวบ่งบอก
อัตลักษณ์เอกบุคคล ดังนั้น ในการทางานของเเต่ละวัน ศิลปะ
คือตัวที่ส่งเสริม และเติมเต็มพื้นที่ส่วนนั้น ๆ โดยที่เรา
สามารถเรียนรู้จากบทเรียนเก่า ๆ เเล้วนามาสร้างสรรค์
ให้เกิดบรรยากาศทด่ี ีในการทางาน
คุณวิระศักดิ์เสริมว่า งานศิลปะได้ให้ข้อคิดในการใช้ชีวิต
ทั้งด้านงานและด้านส่วนตัว เพราะการจัดองค์ประกอบชีวิต
ไม่ต่างจากการสร้างงานศิลปะ บทบาทหน้าที่ความสาคัญ
มีทั้งจุดเด่น จุดรอง พื้นหลัง ตามจังหวะและเวลาของชีวิตสลับกนั ไป ไม่ว่าตรงจุดไหนให้มีความสขุ ความสมดลุ
กบั จุดท่ียนื ทงั้ นี้ “งานศลิ ปะไดใ้ ห้ข้อคิดท่ีเป็นเหตุเป็นผล เพม่ิ เติมและลดทอน สรา้ งสรรค์ และท้ายท่สี ุด ศิลปะได้ให้
ข้อคิดในเชิงคุณธรรมแก่ผู้ผลิตและผู้เสพเสมอ ดังนั้น การคิดและทางานด้านศิลปะ แม้จะเป็นงานเล็ก ๆ แต่จะมี
ค่าเสมอทัง้ ต่อตัวเองและโลกของเรา ประดบั ไว้ใหไ้ ด้ชน่ื ชมกนั ” เป็นคากล่าวของคุณชาตรีท่ที ้ิงทา้ ยไว้

70

ท้ายสุด คุณภาณุวัฒน์ได้ฝากข้อคิดว่า คนถูกกฎธรรมชาติควบคุมวิถีชีวิต สภาพจิตจึงตกง่าย หันมาฝึกสติ
ด้วยการทางานศลิ ปะ เหมอื นคากลา่ วของครูศิลป์ พรี ะศรี วา่ “ศิลปะยืนยาว ชีวติ สน้ั ”พวกเราสามารถเข้าร่วมชม
นทิ รรศการศิลป์ “3+1 MEN : Stepping on Art” ได้ทศี่ นู ย์การเรยี นร้จู นถึงสน้ิ เดือนสิงหาคมนี้ครบั
รณดล นมุ่ นนท์
11 กรกฎาคม 2565
แหล่งท่ีมา:
1/ Facebook. 2022. 登录 Facebook | Facebook. [online] Available at:
<https://www.facebook.com/pueypark/posts/663127634579158> [Accessed 9 July 2022].
2/ รณดล นุม่ นนท์ แบงก์ชาติ มนตเ์ สน่หง์ านศลิ ป์ 11 และ 18 มีนาคม 2562

71

Spelling Bee: สะกดคา สะกดคน

สวสั ดีครับ
การแข่งขันสะกดคาศัพท์ภาษาอังกฤษ “Scripps National Spelling Bee” ครั้งที่ 94 รอบชิงชนะเลิศ

ระดับประเทศของสหรัฐฯ เมื่อวันที่ 2 มิถุนายน ที่ผ่านมา มีผู้แข่งขันเป็นเยาวชนอายุไม่เกิน 15 ปี ผ่านเข้ามา
ชิงชัยจานวน 230 คน ผู้ชมทั้งในสนามแข่งขันในกรุงวอชิงตัน ดีซี และท่ี
เฝ้าชมทั่วประเทศผ่านการถ่ายทอดสดต้องลุ้นจนถึงวินาทีสุดท้าย เมื่อเหลือ
ผ้เู ข้าแข่งขนั 2 คน คอื ฮารินี โลแกน เดก็ หญงิ วัย 14 ปีจากเมืองซาน อนั โตนิโอ
รฐั เท็กซัส และวกิ ราม ราจู วยั 12 ปี จากเมืองเดนเวอร์ รฐั โคโลราโด ท้ังคู่
สะกดคาสดุ ท้ายถูกต้อง จนต้องมกี ารแข่งรอบ “สะกดตัดเชือก” โดยท้ังสอง
มีเวลาคนละ 90 วินาทีในการสะกดคาศัพท์ใหถ้ กู ต้องให้ได้มากท่ีสุด ปรากฏวา่
วิกราม ได้สะกดก่อนและสะกดคาศัพท์ได้ถูกต้อง 15 คาจากการสะกดทั้งหมด
19 คา ในขณะที่ฮารินี สะกดได้ถูกต้อง 21 คาจากทั้งหมด 26 คา ทาให้เธอ
คว้าแชมป์ได้ในที่สุดหลังจากทเ่ี ขา้ รว่ มแข่งขนั เปน็ ปีท่ี 4 ตติ ตอ่ กนั 1/

การแข่งขัน Scripps National Spelling Bee ถือเป็นเวทีแข่งขันที่เยาวชนทั่วสหรัฐฯ กว่า 11 ล้านคน
ใฝ่ฝันเพือ่ เขา้ มาแข่งขันในรอบสุดท้าย ด้วยการฟันฝ่าผ่านรอบคัดเลือกระดับทอ้ งถ่ินจนถงึ ระดับรัฐ ผู้เข้าแข่งขัน

ต้องเดินมาอยู่กลางเวที พร้อมฟังคาศัพท์ที่กรรมการขานอย่างตั้งใจและมีสมาธิ
เพอ่ื ที่จะสะกดคา ๆ นนั้ ใหถ้ ูกตอ้ ง โดยไม่มโี อกาสท่จี ะแกต้ ัวอีก ท้งั นี้ การแข่งขัน
Spelling Bee มีตานานที่ยาวนาน ด้วยภาษาอังกฤษมีคาสะกดที่เป็นอัตลักษณ์
ของตนเอง บางคาการสะกดและการอ่านไม่ตรงกัน ยากที่จะคาดเดา เมื่อเทียบกับ
ภาษาอืน่ ในขณะทีร่ ากศัพท์ของภาษาองั กฤษมาจากหลากหลายภาษา มคี าศัพท์
มากกวา่ 500,000 คา ทีบ่ รรจอุ ยูใ่ นดิกชนั นารีกวา่ 5,000 หนา้ จึงเปน็ เรื่องทา้ ทาย
สาหรับผู้เข้าแข่งขันในการสะกดทุกคาได้อย่างถูกต้อง ทั้งนี้ การแข่งขันระดับชาติ
เริ่มต้นมาตั้งแต่ปี 1925 จัดที่เมืองลุยส์วิลล์ รัฐเคนทักกี โดยมีผู้เข้ารอบสุดท้าย
จานวน 9 คน จากจานวนผู้แข่งขนั กว่า 2 ล้านคน ผชู้ นะคอื แฟรงก์ ลยุ ส์ แนสฮอลเซอร์ (Frank Louis Neuhauser)
วยั 11 ขวบ ท่สี ะกดคาว่า “gladiolus” ถกู ต้อง พรอ้ มรับรางวลั จากประธานาธิบดีแคลวนิ คูลดิ จ์ (Calvin Coolidge)
จานวน 500 ดอลลาร์ สรอ. แฟรงก์กลบั บ้านเยีย่ งวีรบุรุษ มีพาเหรดแหเ่ ขาไปรอบเมือง2/
สารคดี “Spellbound” เรอื่ งราวของเด็ก 8 คนทีก่ าลังเตรียมตัวเข้าแข่งขัน Spelling Bee ในปี 1999 ทาให้
ปรบั เปลี่ยนมุมมองของคนท่ัวไปท่เี คยมองเด็กกลุ่มน้ีว่าเปน็ “เดก็ เนริ ด์ ” ม่งุ แตเ่ รียน ไม่เข้าสังคม กลายเป็นมุมมอง
ถึงความมุมานะ ความเพียรพยายาม เป็นเด็กทมี่ ีสมาธิ และกลา้ แสดงออก สารคดีเร่ืองน้ีได้รับรางวลั ออสการ์ในปี
2002 ทาให้การแข่งขัน Spelling Bee ซึ่งจัดขึ้นทุกปีในช่วงต้นเดือนมิถุนายน เป็นการแข่งขันที่คนอเมริกัน
ใหค้ วามสนใจและตดิ ตามเฝ้าชมทางจอโทรทัศน์มากทส่ี ดุ (หากไมน่ บั รวมการแขง่ ขันกฬี า)3/

72

อย่างไรกด็ ี ความโดดเด่นของการแข่งขัน Spelling Bee ในช่วง 2 ทศวรรษที่ผ่านมา คอื ชาวอเมริกันเชื้อสาย
อินเดียเป็นผู้คว้าชัย 21 ครั้ง ในรอบ 23 ปี (รวมถึงฮารินี โลแกน ที่ชนะเลิศ
ในปีนี้) ทั้ง ๆ ที่ชาวอเมริกันเชื้อสายอินเดียคิดเป็นเพียงร้อยละ 1.3 ของ
ประชากรทั้งหมดของสหรัฐฯ ซึ่งต้องย้อนไปจนถึงปี 1985 เมื่อ บาลู นาธาราจันท์
(Balu Natarajan) ป็นชาวอเมริกันเชื้อสายอินเดียคนแรกที่ชนะการแข่งขัน Spelling
Bee ปัจจุบัน นาธาราจันท์เป็นแพทย์เวชศาสตร์การกีฬาได้ให้สัมภาษณ์ว่า
เขาได้รับแรงบันดาลใจจากแม่ที่เคร่งครัดต่อการใช้ภาษาอังกฤษให้ถูกต้อง
ทั้งการอ่านและคาสะกด ทาให้เขาสนใจที่จะสมัครแข่งขัน มีการเตรียมความพรอ้ ม
ด้วยการสนับสนุนจากครอบครัวอย่างเต็มทีย่ าวนานกว่า 2 ปี นาธาราจันท์กล่าวว่า
“ผมปลาบปลื้มมากท่ีเป็นผู้ชนะ แต่ทน่ี า่ ประหลาดใจคอื ชาวอเมรกิ นั เช้ือสายอินเดีย

ทอี่ าศัยอยู่ในชมุ ชนต่างรสู้ ึกปิตยิ นิ ดี และภูมิใจในชยั ชนะครงั้ นไ้ี ปดว้ ย”4/
ด้วยพื้นฐานที่ต้องการให้ลูกได้เรียนในมหาวิทยาลัยดี ๆ ทา

ให้พ่อแม่ชาวอเมริกันเชื้อสายอินเดียเชื่อว่า นอกจากจะต้องทา
คะแนนสอบเข้ามหาวิทยาลัยให้สูงกว่าระดับที่มหาวิทยาลัย
เหล่านั้นก าหนดไว้แล้ว จะต้องเสริมให้ลูกมีทักษะหรือ
ความสามารถพิเศษโดดเด่นจากผู้สมัครคนอื่น ดังนั้น การได้เข้า
แข่งขัน Spelling Bee นอกจากทาให้ชุมชนของพวกเขาได้รับ
ความภูมิใจแล้ว ยังถือเป็นเส้นทางสู่อนาคตของลูกตนเองเพื่อจะ
ได้เข้าเรียนในสถาบันการศึกษาที่ต้องการด้วย อย่างไรก็ดี
ศาสตราจารย์ พาวัลย์ ดินจ์การ์ (Pawan Dhingra) ด้าน U.S. Immigration Studies มหาวิทยาลัย Amherst
ไดต้ งั้ ข้อสงั เกตว่า ครอบครวั ชาวอเมริกนั เชื้อสายอนิ เดียสนับสนนุ ให้ลกู เข้าแข่งขัน Spelling Bee ส่วนใหญ่จะมี
รายได้สูงกว่าค่าเฉลี่ยของคนอเมริกันทั่วไป จึงสามารถทุ่มสุดตัวเพื่อความสาเร็จของลูก เช่น การส่งลูกไปติวเข้ม
กับอาจารยท์ ีจ่ ัดหลักสูตรเพื่อเตรียมตัวแข่งขนั Spelling Bee เปน็ การเฉพาะ5/

ด้วยผู้แข่งขันที่เก่งขึ้นทุกปี คาศัพท์ที่นามาใช้ในการแข่งขันจึงยากขึ้นเรื่อย ๆ จากคา “Therapy” ที่ผู้ชนะ
สะกดถูกในปี 1940 มาเป็นคาวา่ “bougainvillea” และ “erysipelas”
ในปี 2019 ที่หลายคนไม่เคยได้ยินมาก่อน ทั้งนี้ ศาสตราจารย์
จาคส์ เบลลีย์ (Jacques Bailly) ผู้เชี่ยวชาญด้านภาษากรีกและ
ลาติน แห่งมหาวิทยาลัย Vermont แชมป์ Spelling Bee ในปี
1980 และเป็นกรรมการผู้อ่านคาศัพท์ให้กับผู้เข้าแข่งขันสะกดมา
ตั้งแตป่ ี 2003 จนถูกขนานนามว่า “Bee Master” ได้ใหส้ ัมภาษณ์ว่า
“ทุกครั้งที่ผู้เข้าแข่งขันสะกดคาผิด ผมจะสังเกตเห็นถึงสีหน้าบ่งบอก
ถึงความผดิ หวัง แตผ่ มกลบั มองโลกในแงด่ วี ่า เดก็ ที่เข้าแข่งขนั คอื เด็กท่ี

มพี รสวรรค์ เปน็ กาลงั สาคญั ของประเทศ การเรียนร้ถู ึงความผิดพลาดย่อมนามาสู่บทเรียนที่จะแก้ไขให้ดีข้ึน ในขณะท่ี

73

การสะกดคาศัพท์ให้ถูกต้อง เปน็ ไปไมไ่ ด้ทจ่ี ะเกดิ จากการท่องจา แตต่ อ้ งใช้ตรรกะในการเข้าใจและเชื่อมโยงความ
เปน็ มาของศพั ทแ์ ตล่ ะคา ทีส่ าคัญ Spelling Bee ชว่ ยใหเ้ ดก็ ไดเ้ รียนรู้ที่จะไต่ภูเขา ไมใ่ ชเ่ พอ่ื พชิ ิตยอดเขา การได้
เรียนรูศ้ ัพทเ์ หล่านน้ั ไดเ้ ปดิ โลกทัศน์ใหเ้ ดก็ ไดเ้ รียนรูแ้ ละสนใจในสง่ิ รอบตัวตลอดเวลา”6/

รณดล นุ่มนนท์
18 กรกฎาคม 2565

แหลง่ ท่ีมา:
1/ VOA. 2022. รอบชงิ แขง่ สะกดคาศัพท์ ‘Spelling Bee’ สูสีจนตอ้ งมี “สะกดตัดเชือก”!. [online] Available
at: <https://www.voathai.com/a/6602571.html> [Accessed 17 July 2022].
2/ En.wikipedia.org. 2022. Frank Neuhauser - Wikipedia. [online] Available at:
<https://en.wikipedia.org/wiki/Frank_Neuhauser> [Accessed 17 July 2022].
3/ Magazine, S. and Crawford, A., 2022. Thirteen Years Later, Did Spellbound Show Us the
Power or the Myth of the American Dream?. [online] Smithsonian Magazine. Available at:
<https://www.smithsonianmag.com/arts-culture/thirteen-years-later-did-spellbound-show-us-
power-or-myth-american-dream-180955434/> [Accessed 17 July 2022].
4/ 2022. [online] Available at: <https://www.rediff.com/getahead/report/the-first-desi-to-win-
the-us-spelling-bee/20210610.htm> [Accessed 17 July 2022].
5/ Encyclopedia Britannica. 2022. How Indian American spelling bee dominance may fuel
educational inequities.
[online] Available at: <https://www.britannica.com/story/how-indian-american-spelling-bee-
dominance-may-fuel-educational-inequities> [Accessed 17 July 2022].
6/ 2022. [online] Available at: <https://www.bustle.com/p/who-is-jacques-bailly-the-spelling-
bee-king-is-also-a-movie-star-61265> [Accessed 17 July 2022].

หมายเหตุ
1. Bougainvillea หมายถึงตน้ เฟอ้ื งฟ้า ทีถ่ ือกาเนดิ จากทวีปอเมริกาใต้ อา่ นวา่

https://www.youtube.com/watch?v=0D6ZtSFLK4E
2. Erysipelas หมายถึงโรคไฟลามทงุ่ เป็นโรคผวิ หนงั ท่ีร้ายแรงชนดิ หนงึ่ มกี ารอาเจยี นและไข้สูง

รว่ มด้วย เกิดจากเช้ือแบคทเี รยี สเตรปโตคอกคสั อา่ นวา่
https://www.youtube.com/watch?v=DLiqcESUWBo

74

บอร์ดเกมทไ่ี ม่ใช่แคเ่ กม
สวสั ดคี รบั

หอ้ ง Common Room ช้นั 1 ภายในอาคารสานักงานใหญ่ ดูมชี ีวติ ชีวาอกี ครั้งหนึ่งภายหลังเปิดให้พนักงาน
เข้ามาทางานในที่ทางานมากขึ้น นอกจากจะกลายเป็น working space ที่พวกเราสามารถใช้เป็นที่ทางาน
ส่วนตัวแล้ว ยังเป็นพื้นที่ระดมสมองภายใต้ social distancing ที่ปกป้อง
ภยั โควิดไดด้ ีบรเิ วณหน่ึง และเม่ือเย็นวันพฤหัสบดีท่ีผ่านมา ผมได้มีโอกาส
ลงไปสัมผัสกับห้อง common room พร้อมเห็นป้าย “ชมรม Board &
Card Games” ตั้งเด่นสง่าด้านหลังห้อง มีกล่องเกมตั้งอยู่เป็นจานวนมาก
แต่ละกล่องมีสีสันสวยงาม ภายในมีอุปกรณ์การเล่นที่ล้วนเชญิ ชวนให้เล่น
แตกต่างจากเกมบันไดงแู ละเกมเศรษฐที เ่ี คยเล่นตอนเด็ก

น้องพิชญุตม์ ฤกษ์ศุภสมพล (น้องจอร์จ) ผู้ดูแลชมรมฯ กล่าวว่า
ชมรมฯ เพิ่งก่อตั้งช่วงก่อนสถานการณ์โควิดไม่นาน มีสมาชิกประมาณ 30
คน นัดแนะกันมาเล่นในช่วงตอนเย็นหรือขอยืมกลับไปเล่นกับเพื่อนข้างนอก
นอ้ งจอร์จเลา่ ต่อวา่ บอร์ดเกมเร่ิมเปน็ ทน่ี ิยมในประเทศเม่ือประมาณ 10 ปี
ทแ่ี ล้ว เริม่ ต้นจากนักศกึ ษาในรั้วมหาวิทยาลยั รวมตัวกนั ต้ังชมรมฯ ในขณะท่ี
ยุคสมัยนั้นมีร้านขายบอร์ดเกมเพียง 1 ร้านแต่ปัจจุบันสามารถซื้อได้ทั่วไป
รวมทั้ง on line โดยมีร้าน Café หลายร้านที่เปิดบริการให้เหล่าบรรดา
ผู้ช่นื ชอบบอรด์ เกมพากันมาเลน่ กนั ภายในรา้ น
บอรด์ เกมเกดิ ขน้ึ มากอ่ นทจ่ี ะมกี ารประดิษฐต์ ัวอักษร นกั ประวัติศาสตร์
ได้ขุดพบหลักฐานเป็นหินสีขนาดเล็กแกะสลกั จานวน 49 ชิ้น ที่ประเทศตุรกี
คาดเดาวา่ หลักฐานชิน้ น้ีน่าจะเกิดขึ้นเมื่อประมาณ 5,000 ปีก่อนครสิ ต์ศักราช
แต่เกมที่ถือว่าเก่าแก่มากที่สุดชื่อว่า Senet เป็นที่นิยมเล่นกันของเหล่า
ฟาโรห์ในยุคอียปิ ตโ์ บราณในช่วงระหวา่ ง 1,550-1,077 ปีก่อนครสิ ต์ศักราช1/
เกมเกี่ยวข้องกับโชคชะตา ในการเดินทางผ่านภยันตรายต่าง ๆ ไปสู่โลกหลัง
ความตาย ซึ่งบอร์ดเกมมีวิวัฒนาการมาโดยตลอด มีการเขียนกฎกติกาที่
ชดั เจนขึ้น นอกจากเกมหมากรกุ หมากฮอส และเกมท่เี ราค้นุ เคยตง้ั แต่เด็ก
แล้ว ปัจจุบันบอร์ดเกมมีอย่กู ว่า 100,000 เกม
น้องจอรจ์ เสริมว่า บอรด์ เกมแบ่งออกเปน็ 2 ประเภทใหญ่ ๆ ประเภท
แรกเป็นเกมที่ต้องใช้ความคิด เรียกว่า Eurogame หลีกเลี่ยงการวัดด้วย
ดวง พร้อมกับยกตัวอย่างเกม Ticket to Ride ที่ผู้เล่นตั้งสะสมการ์ดเพ่ือ
สร้างรางรถไฟและสถานีรถไฟ จากสถานท่ีต้นทางไปให้ถึงปลายทาง โดยต้องวางกลยุทธ์หลีกเลี่ยงเส้นทางของ
คู่แข่ง ในขณะที่เกม Power Grid เป็นการสร้างโรงงานผลิตไฟฟ้า ที่มาจากแหล่งพลังงานตั้งแต่น้ามัน ถ่านหิน น้า

75

และแหล่งพลังงานบรสิ ุทธ์ิ ผู้เล่นต้องคดิ คานวณว่าจะใช้แหล่งพลังงานใดเพ่ือจ่ายกระแสไฟฟ้าให้กับเมืองต่าง ๆ
ไดม้ ากที่สดุ

น้องจอร์จกลา่ ววา่ เกมประเภท Eurogame ผูอ้ อกแบบจะมีพน้ื ฐานวชิ าดา้ นตรรกศาสตรแ์ ละสถิติ ส่วนใหญ่
เปน็ ชาวเยอรมนั เชน่ เกม Power Grid ออกแบบโดย ฟรีดมานน์ ฟรซี เซอร์ (Friedemann Friese) ชาวเยอรมัน
ที่มีอัตลักษณ์โดดเด่นจากการย้อมผมสีเขียวเพื่อโยงใยต่อเกมที่เขาออกแบบเพื่ออนุรักษ์ธรรมชาติ และทุกเกม
เริ่มต้นด้วยอักษร “F” เสมอ ในขณะที่เกมประเภทที่สองเป็นเกมที่อาศัยโชค เรียกว่า Amerigame ส่วนใหญ่
จะใช้การทอดลูกเต๋า อย่างเช่นเกมส์ Betrayal at House on The Hill เป็นเกมที่ผู้เล่นเดินเข้าบ้านผีสิง และ
ตอ้ งออกมาจากบ้านนนั้ ใหไ้ ด้ ถือเปน็ เกมทไ่ี ม่มีความซับซอ้ น กติกาง่าย ๆ และเลน่ เพือ่ ความบนั เทิงมากกวา่

อย่างไรก็ดี เกมที่ทาให้บอร์ดเกม
ได้รับความนิยมไปทั่วโลกคงหนี
ไม่พ้นเกมชื่อว่า Settlers of Catan
(นักบุกเบิก แห่งคาธาน) ปัจจุบัน
มีการวางจาหนา่ ยมากกว่า 20 ล้าน
กล่อง และแปลเป็นภาษาท้องถ่ิน
กวา่ 30 ภาษาท่ัวโลก กติกาของเกม
คือ ผู้เล่นรับหน้าที่เป็นผู้บุกเบิกต้องเข้าไปตั้งถิ่นฐานยังเมืองคาธาน
เป้าหมายคือผู้เล่นต้องแข่งขันขยายอาณาจักร สร้างอารยธรรมของตัวเอง
ให้ยิ่งใหญ่ที่สุดในเมืองนี้ให้ได้ เกมนี้ถูกคิดค้นขึ้นโดย เคลาส์ ทอยเบอร์
(Klaus Teuber) นักทันตเทคนิค ชาวเยอรมันในช่วงปี 1980s ทอยเบอร์
ใช้เวลาว่างไปกับการออกแบบบอร์ดเกมที่มีความประณีตและซับซ้อน
ภายในห้องใต้ดินหลังเลิกงานเพื่อผ่อนคลายจากการทางานท่ีเคร่งเครียด
ในแตล่ ะวัน ปัจจุบันทอยเบอรอ์ ายุ 70 ปี ออกแบบบอรด์ เกมส์เต็มเวลาตั้งแตป่ ี 1999 โดยได้รับรางวัล “Spiel des
Jahres” สาหรบั ผูอ้ อกแบบบอร์ดเกมยอดเย่ียมถึง 4 ครั้ง นับตง้ั แตม่ ีการใหร้ างวลั ในปี 19782/
บอร์ดเกมเป็นที่นิยมทั้งทุกเพศ ทุกวัย และทุกอาชีพ คุณสฤณี
อาชวานันทกุล นักเขียนและนักวิชาการอิสระด้านการเงิน หลงใหล
ในบอร์ดเกมจากความบังเอิญทีเ่ ข้าไปในรา้ นบอร์ดเกมร้านหนึ่ง พร้อมกับ
เพื่อนที่ไม่ชอบเกมมาก่อน หลังจากได้ลองเล่น เธอถามเพื่อนว่า ถ้าให้
เล่นอีกจะเล่นไหมคาตอบที่ได้คือ “เล่น” คุณสฤณีให้สัมภาษณ์ว่า
“สว่ นตวั ชอบบอรด์ เกมที่มีความหลากหลายของกลยุทธ์ทีเ่ ราใชไ้ ด้ หรือ
ความสนุกที่คาดเดาไม่ได้เมื่อเทียบกับเวลาที่ลงไปในการอ่านกฎ หมายความว่ากฎอาจซับซ้อนก็ได้ แต่หลายเกม
ไม่ได้ซับซ้อน อธิบายจริง ๆ แค่ 15 นาทีก็รู้เรื่องแล้ว แต่พอเล่นจริงมันมีเสน่ห์ มีความหลากหลาย คาดเดาไม่ได้
เล่นใหม่ก็ไม่เบื่อ คิดว่านี่คือพัฒนาการอย่างหนึ่งของวงการบอร์ดเกม เสน่ห์อีกอย่างคือรูปลักษณ์หน้าตา เมื่อก่อน
อาจไม่ดึงดูด แต่เดยี๋ วน้กี ราฟกิ กลายเปน็ วงการที่แข่งกนั เยอะมาก ถ้าจะทาบอร์ดเกมเดี๋ยวนี้ไม่ได้ดูแค่กติกาว่าสนุกไหม

76

แต่ดูเรื่องตัวเล่น เรื่องกราฟิก เรื่องอุปกรณ์ มีนักวาดหลายคนสร้างชื่อจากการออกแบบบอร์ดเกม คล้ายเป็น
ศิลปะแขนงหนึ่งเลยไม่ใช่แค่สวย แต่ต้องสื่อสารได้” นามาสู่ผลงานการหนังสือที่เขียนชื่อ “BOARD GAME
UNIVERSE จักรวาลกระดานเดยี ว”3/

นอ้ งจอร์จไดก้ ลา่ วทิ้งทา้ ยวา่ นอกเหนือจากการใหค้ วามบนั เทิงแล้ว เสน่หข์ องการเลน่ บอร์ดเกมคือช่องทางให้
เราได้สรา้ งปฏสิ มั พันธก์ ัน ฝึกฝนการจดั ระบบความคิด ความมตี รรกะ และฝึกความจา ทเ่ี กมในโลกดจิ ติ อลตอบโจทย์
ไม่ได้และให้อารมณ์ที่ไม่เหมือนกัน หากพี่ ๆ เพื่อน ๆ สนใจสามารถนัดเวลาช่วงเย็นหลังเลิกงานมาเล่นกันได้ทีห่ ้อง
Common Room

อน่ึง ไม่ทราบว่า บอรด์ เกมที่เก่าแกท่ ส่ี ุดทีม่ กี ารเขียนเปน็ กตกิ าไว้พร้อมเล่นคอื เกมช่อื อะไรครับ

รณดล น่มุ นนท์
25 กรกฎาคม 2565

แหล่งท่ีมา:
1/ More Than a Game Café. 2022. ประวตั ศิ าสตร์ของบอรด์ เกม ภาค 1 - More Than a Game Café.
[online] Available at:
<https://www.morethanagamecafe.com/th/%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8
%A7%E0%B8%B1%E0%B8%95%E0%B8%B4%E0%B8%A8%E0%B8%B2%E0%B8%AA%E0%
B8%95%E0%B8%A3%E0%B9%8C%E0%B8%82%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B8%9A%E0
%B8%AD%E0%B8%A3%E0%B9%8C%E0%B8%94%E0%B9%80/> [Accessed 24 July 2022].
2/ More Than a Game Café. 2022. ประวตั ศิ าสตรข์ องบอรด์ เกม ภาค 2 - More Than a Game Café.
[online] Available at:
<https://www.morethanagamecafe.com/%e0%b8%9b%e0%b8%a3%e0%b8%b0%e0%b8%
a7%e0%b8%b1%e0%b8%95%e0%b8%b4%e0%b8%a8%e0%b8%b2%e0%b8%aa%e0%b
8%95%e0%b8%a3%e0%b9%8c%e0%b8%82%e0%b8%ad%e0%b8%87%e0%b8%9a%e0
%b8%ad%e0%b8%a3%e0%b9%8c%e0%b8%94%e0%b9%80-
2/?lang=th&fbclid=IwAR04dDejJytvSyClpE_QzwPsz4-USzXzuCrV_cNT2BjUA2BZGxa1VhAjkh8>
[Accessed 24 July 2022].
3/ pptvhd36.com. 2022. Board Game (บอร์ดเกม) กิจกรรมสดุ อินเทรนด์ เปดิ โลกการเรียนรู.้ [online]
Available at:
<https://www.pptvhd36.com/news/%E0%B8%AA%E0%B8%B1%E0%B8%87%E0%B8%84%E
0%B8%A1/143363> [Accessed 24 July 2022].

77

วะบิ ซะบ:ิ ความไม่สมบูรณแ์ บบของชวี ติ

สวัสดคี รบั
ช่วงวันหยุดยาว 4 วัน ผมนาอัลบั้มรูปเก่า ๆ มาค้นหารูปที่ถ่ายร่วมกับพี่ที่จะเกษียณเพื่อมาจัดทาสมุด

Friendship แม้ว่ารูปภาพเหล่านั้นถ่ายจากกล้องถ่ายรูปยุคโกดัก มีสภาพเก่าตามอายุขัย และรูปไม่สามารถ
ตกแต่งสีสันให้สวยงามให้เหมือนกับรูปภาพดิจิทัลในยุคสมัยนี้ แต่ทุกรูปทาให้
ผมมีรอยยิ้มคิดถึงความหลังในวันเก่า และคิดถึงปรัชญาการใช้ชีวิตของชาว
ญ่ีป่นุ ทีเ่ รียกว่า “วะบิ ซะบิ” (Wabi Sabi) ทพ่ี วกเราอาจจะไม่คุน้ หเู ทา่ กบั อิคิ
ไก (Ikigai) แนวคิดรับรู้ถึงคุณค่าของการมีชีวิตและใช้เวลาอย่างรู้คุณค่า และ
คินสึงิ (Kintsugi) การหลุดพ้นจากอาการที่เหงา เศร้าซึม และหมดไฟ ด้วยการ
เรียนรู้จากการผนึกเครื่องปั้นดินเผาที่แตกหักให้กลับมาเข้าด้วยกันในสภาพที่ดี
เหมือนเก่า ซึ่งหากนาปรัชญาทั้งสามมารวมกัน นั่นก็คือหัวใจของวิถีชีวิตของ
ชาวญีป่ ุ่นในแตล่ ะวนั นนั่ เอง

อยา่ งไรก็ดี หากพวกเราได้มีโอกาสถามคนญป่ี ุ่นถึงความหมายของ วะบิ ซะบิ จะรสู้ ึกแปลกใจ พวกเขาจะส่ายหัว
และหัวเราะออกมาสไตล์ญี่ปนุ่ เพราะไมส่ ามารถใหค้ วามหมายแบบตรง ๆ ได้ ทง้ั น้ี วะบิ ซะบิ ประกอบด้วยคา 2 คา
“วะบิ (侘)“ หมายถึงความไม่สมบูรณ์แบบหรือความเรียบง่ายไม่สวยจนเด่น ส่วนคาว่า “ซะบิ (寂)” หมายถึง

ความไม่จีรังของสรรพสิ่งและความผุพังตามธรรมชาติที่ต้อง
เกิดขึ้นอย่างเลี่ยงไม่ได้ ดังนั้น เมื่อนาคาทั้งสองมาประกอบ
กัน วะบิ ซะบิ จึงหมายถึง “สภาวะที่เป็นจริง ความสมบูรณ์
แบบไม่มีอยู่จริง”เป็นแนวคิดของศาสนาพุทธนิกายเซ็นที่เกิดขึ้น
ในช่วงศตวรรษที่ 15 เมื่อท่านจูโค พระในนิกายเซ็นได้สอน
ให้ลูกศิษย์ลองชื่นชมพระจันทร์ครึ่งเสี้ยวและใช้ถ้วยชาที่ปั้น
จากดิน แทนการดื่มชาชมพระจันทร์เต็มดวงและใช้ถ้วยชาชุด
สุดหรู ดื่มในห้องหรือระเบียงที่มีการตกแต่งอย่างฟุ่มเฟือย
จากนนั้ ในศตวรรษต่อมา ท่านริควิ ปรมาจารยด์ ้านพิธีการชงชา
เขียวที่รบั ใช้โชกนุ ได้ออกแบบหอ้ งชงชาเขียวให้มขี นาดกะทดั รัด โดยในวันที่มีพธิ กี าร ท่านเดินไปเขยา่ ต้นซากุระ
ใหด้ อกซากุระร่วงลงมาบนพนื้ ทั้ง ๆ ทคี่ นสวนได้ตัดแต่งก่ิงไม้ กวาดลาน จนสวนดูเรียบร้อยไรท้ ตี่ ิ1/
กล่าวได้ว่า วะบิ ซะบิ เป็นแนวคิดที่เกิดจากความจริงในโลก 2 ประการคือ 1. ความไม่ถาวร เป็นอนิจจัง
(impermanent) ทุกสรรพสิ่งไม่ยั่งยืนถาวร เปลี่ยนแปลงไปตามกาลเวลา และ 2. ความไม่สมบูรณ์แบบ
(imperfection) ทุก ๆ สิง่ ยอ่ มมีตาหนิ2/ ท้งั นี้ วิถชี วี ิตแบบ วะบิ ซะบิ ของชาวญ่ีปุ่น สะท้อนได้จากศิลปะวัฒนธรรม
ของพวกเขา ตั้งแต่ถว้ ยชารูปทรงบิดเบี้ยวท่ีปั้นด้วยมือ มอสสีเขียวครึ้มที่เกาะอยู่บนหิน กาแพงปูนที่สีหลุดจนเห็น
อิฐด้านใน ต้นไม้ที่ใบร่วงหมดต้นจนเหลือแต่กิ่งก้านโล้น ๆ หรือทางเดินหินตะปุ่มตะป่าในสวน การจัดดอกไม้
หรืออิเคบานะ (Ikebana) ที่ใช้กิ่งไม้แห้งหรือกิ่งที่มีดอกไม้หรือใบไม้ติดอยู่เพียงไม่กี่ดอก1/ โดยมีความเชื่อว่า

78

ความงดงามไม่ได้สัมผัสด้วยตา แต่สัมผัสได้ด้วยใจ โต๊ะอาหารที่มีรอยขูดขีด
ไม่สมบูรณ์แบบ จากฝีมือของลูกสมัยวัยซุกซน แต่คุณค่าของโต๊ะตัวนั้นอธิบายได้
จากความร้สู กึ ในใจ วะบิ ซะบิ ในงานศิลปะ

นอกเหนือจากการนา วะบิ ซะบิ มาใช้ในการดาเนินชวี ิตแล้ว แนวคดิ นี้ยังสามารถ
ประยุกต์มาใช้กับการทางานได้ด้วย เชน่ การทางานไมต่ ้องรอให้สมบูรณ์แบบเต็มร้อย
บางครั้งควรปล่อยงานนั้นออกไปบ้าง เพราะบางครั้ง ความไม่สมบูรณ์แบบคือหนทางสู่
ความเป็นเลิศ โดยขอหยิบยกเรื่องของชาวนาคนหนึ่ง ทุกเช้าต้องแบกน้า 2 ถัง
คนละมือจากบ่อบาดาลมาใช้ แม้ว่าเขาจะค้นพบว่าถงั นา้ ใบหนึ่งจะมีรอยแตก ทาให้
น้าเหลือเพียงครึ่งถังเมื่อถึงบ้านก็ตาม แต่เขาไม่คิดจะเปลี่ยนถังใหม่ และทาเช่นน้ี
อยู่หลายปีจนเพื่อนบ้านทนไม่ไหว เดินเข้าไปถามถึงเหตุผล ชาวนาคนนั้นครุ่นคิด
ก่อนตอบว่า “คุณสังเกตหรือไม่ว่า มีดอกไม้สวย ๆ งอกงามขึ้นมาบนทางเดินฝั่งที่ถัง
น้ารั่ว แตอ่ ีกฝั่งหนงึ่ ไม่มีอะไรเลยนอกจากดินและหนิ และผมได้หว่านเมล็ดพันธด์ุ อกไม้
เอาไว้ที่ฝั่งถังน้าที่รั่ว เพื่อจะได้เก็บดอกไม้มาประดับที่บ้าน”3/ เป็นเรื่องราวที่สะท้อน
ถงึ ความไมส่ มบูรณ์ที่มคี ณุ คา่ และมักจะถกู มองข้ามไปเสมอ

ผมไม่แน่ใจว่าพวกเราจะเข้าใจความหมายของ วะบิ ซะบิ อย่างลึกซึ้งเหมือนกับ
ชาวญ่ปี ุ่นหรอื ไม่ แต่ วะบิ ซะบิ ทาใหเ้ ราตอ้ งเรียนรูอ้ ยู่กบั โลกท่ีไม่มีวันท่ีจะสมบูรณ์แบบ
ไม่ว่าจะเป็นเรื่องส่วนตัวและเรื่องงาน ที่สาคัญเราต้องขวนขวายหาความงดงาม
ที่ซ่อนอยู่ในความไม่สมบูรณ์ ด้วยความรู้สึกที่มาจากใจ เพื่อให้เราอยู่อย่างมีความสุข
และพงึ พอใจกบั สง่ิ ทเ่ี ปน็ อยูใ่ นปจั จุบนั

รณดล นุ่มนนท์
1 สิงหาคม 2565

แหลง่ ท่ีมา:
1/ Kiji.life. 2022. "วาบิซาบิ" คืออะไรหนอ ? | Kiji.life. [online] Available at:
<https://kiji.life/wabisabi/> [Accessed 30 July 2022].
2/ วะบ-ิ ซะบิ งดงามในความไมส่ มบรู ณ์ #Readery #TheStandardPodcast #TheStandardco | Readery
EP.64 Jan 17,2020 https://www.youtube.com/watch?v=sZYuLt3_Vlo
3/ โนบูโอะ ซูซกู ิ เขียน ศันสนีย์ วรรณางกรู แปล Wabi Sabi วะบิ ซะบิ ความงดงามในความไมส่ มบูรณแ์ บบ
สานกั พมิ พเ์ นชัน่ บคุ๊ ส์ พิมพ์ครงั้ แรก พ.ศ. 2565 หนา้ 131-133
หมายเหตุ
ขอแสดงความยนิ ดีกับคณุ พชั วรรณ ฉลองวริ ิยะเลศิ ท่ตี อบถกู วา่ เกมช่ือ “The Royal Game if Ur”
(หรือรู้จักกนั ในอีกช่อื Game of Twenty Squares) เป็นบอรด์ เกมที่เกา่ แก่ทสี่ ดุ ท่ีมกี ารเขียนเป็นกตกิ าไว้
พรอ้ มรับรางวัลเป็นบอรด์ เกม AVALON

79

ผูใ้ ห้ ผรู้ ับ: ใครคอื ผปู้ ระสบความสาเรจ็ ทีแ่ ท้จริง?
สวสั ดีครบั

ข่าวการบริจาคเงิน 900 ล้านบาทให้แก่มูลนิธิรามาธิบดีของอากง “จุน วนวิทย์” ผู้ค้นคิดพัดลม “ฮาตาริ”
แบรนด์สัญชาติไทย ทาให้พวกเราไดร้ ับทราบถึงนกั ธุรกิจใจบญุ ผู้ทาตวั ปิดทองหลงั พระ ประสบความสาเรจ็ ทาง
ธุรกิจจากอดีตช่างซ่อมพัดลมที่ต้องการตอบแทนคืนกลับให้กับสังคม และแน่นอนการบริจาคคร้ังนีไ้ ม่ใช่เป็นคร้ัง
แรกของท่าน

หนังสอื “พลังแห่งการให้ และรับ” (Give and Take) เขยี นโดย อดมั แกรนต์ (Adam Grant) นกั จิตวิทยา
และศาสตราจารย์จากโรงเรียนธรุ กิจวอรต์ ัน แหง่ มหาวทิ ยาลัยเพนซลิ เวเนยี ระบไุ ว้วา่ นอกจากแรงจูงใจ ความสามารถ
และโอกาสทจี่ ะนาไปสคู่ วามสาเร็จแล้ว อกี ปจั จัยหน่งึ ท่ีมคี วามสาคญั ไม่แพ้กนั แต่มักถกู มองข้ามคือ “วธิ ปี ฏิสัมพันธ์
กับผู้อื่น” แกรนต์ได้แบ่งคนในโลกใบนี้ออกเป็น 3 ประเภท คือ ผู้รับ (taker) ผู้ให้ (giver) และ ผู้แลกเปลี่ยน
(matcher) โดยที่ “ผู้รับ” ให้ความสาคัญกับผลประโยชน์ตัวเองมากกว่าความต้องการของผู้อื่น เพราะเชื่อว่า

สรรพสิ่งมีจากัด ดังนั้น ถ้าอยากประสบความสาเร็จต้องอยู่
เหนือผู้อื่นให้ได้ ในขณะที่ “ผู้ให้” สนใจผลประโยชน์ของคน
รอบตัวและพิจารณาว่าคนเหล่านั้นต้องการอะไรจากพวกเขา
สาหรับ “ผู้แลกเปลี่ยน” เชื่อมั่นในการยื่นหมูยื่นแมว บนพื้นฐาน
ของการแลกเปล่ยี นผลประโยชน์อย่างเท่าเทยี มกนั 1/

เพื่อให้เห็นภาพชัดเจนถึงความแตกต่าง ขอเปรียบเทียบกับ
วธิ กี ารแบ่งขนมพายทานกนั ในที่ทางาน หากเปน็ “ผรู้ บั ” จะคิดว่าขนมพายถาดน้ีเปน็ ถาดสุดท้าย ดังน้ัน จะต้อง
หาทุกวิถีทางทีจ่ ะตัดแบ่งเพื่อให้ตนเองไดท้ านพายมากทีส่ ดุ แต่หากเป็น “ผู้แลกเปลีย่ น” จะนับจานวนคนก่อนที่
จะตัดพายเพื่อแบ่งปันกันในสัดส่วนที่เท่า ๆ กัน สาหรับ “ผู้ให้” จะไม่ด่วนตัดสินใจ เริ่มคิดก่อนว่าจะทาอย่างไร
ใหพ้ ายถาดน้ใี หญข่ ้ึน อร่อยข้นึ เพือ่ ใหผ้ ูท้ ี่จะไดร้ ับปันพายอิม่ อรอ่ ยมากขึ้น

ผลงานวิจัยกว่า 10 ปี แกรนต์พบว่า คนส่วนใหญ่ในกลุ่มตัวอย่าง (ร้อยละ 56) จะมีลักษณะเป็น “ผู้แลกเปลี่ยน”
พยายามปกป้องผลประโยชน์ของตนเองเพื่อให้เกิดความทัดเทียมกับผู้อื่น ในขณะที่ ลักษณะเป็น “ผู้รับ” มีถึง
ร้อยละ 19 โดยที่คนกลุ่มนี้ไม่ยอมรับความเป็นตัวตนนั้น เช่น เค็นเน็ธ เลย์ (Kenneth Lay) อดีตประธาน
กรรมการและซีอีโอบริษัทเอนรอนยาวนานกว่า 15 ปี ซึ่งในช่วงเวลานั้น บริษัทเอนรอนมีมูลค่าสูงถึง 110,000
ล้านดอลลาร์ สรอ. และมีพนักงานกว่า 20,000 คนใน 40 ประเทศทั่วโลก นิตยสารฟอร์จูนได้จัดให้บริษัทเอนรอน
เป็นบริษทั ที่มคี วามคิดสร้างสรรคท์ ่ีสุดในสหรัฐฯ และเป็นหนงึ่ ในบริษัทท่นี า่ ทางานด้วยมากท่สี ุด มีการบริจาคเงิน
กว่า 2.5 พันล้านดอลลาร์ สรอ. ให้องค์กรกว่า 250 แห่ง แต่ในภายหลังเมื่อมีการค้นพบว่าบริษัทตกแต่งบัญชี
สร้างกาไรเกินจริงและปกปิดตัวเลขหนี้สิน พร้อมการปั่นราคาหุ้น ส่งผลให้บริษัทต้องล้มละลายในท้ายที่สุด
ถือเป็นเรื่องราวของผู้รับในคราบผู้ให้ ด้วยการทาตัวเสมือนเป็นผูใ้ ห้ สร้างความสาเร็จจาการสรา้ งเครือข่ายและ
ใชเ้ ส้นสายเหลา่ นั้นเพอ่ื ผลประโยชนข์ องตวั เอง2/

คนแตล่ ะประเภทต่างมีโอกาสประสบความสาเร็จในชีวติ ไดเ้ หมือนกัน แต่ “ผใู้ ห”้ กลับเป็นกลุ่มคนท่ีมีโอกาส
ยืนอยู่บนจุดสูงสุดได้มากกว่าใคร และยังมีโอกาสอยู่ที่ต่าสุดได้มากกว่าใครด้วยเช่นกัน3/ เพราะ “ผู้ให้” มักใจดี

80

กับผู้อื่นมากเกินไป พวกเขามักช่วยเหลือคนอ่ืนจนสร้างภาระให้กับตัวเอง ผลงานของตนเองจงึ ไม่โดดเดน่ ดังนั้น
“ผใู้ ห”้ อาจจะไม่ใชน่ ักวง่ิ ระยะสน้ั ทดี่ ี แตถ่ ือเปน็ นักวิง่ มาราธอนท่เี สียสละ และเป็นประโยชน์ต่อองค์กรในระยะยาว

แกรนต์ได้ยกเรื่องการเจรจาทางธุรกิจของ แดนนี่ เชดเดอร์ (Danny Shader) ผู้ก่อตั้งบริษัท PayNearMe
บริษัทที่โด่งดังจากการให้บรกิ ารชาระเงินผ่านมือถือในสหรัฐฯ และเดวิด ฮอร์นิก (David Hornik) นักลงทุนรายใหญ่
ในบริษัทสตาร์ทอัพ ช่วยให้หลายบริษัทประสบความสาเร็จ
ฮอร์นิกถือเป็นนักลงทุนรายแรกที่ได้ฟังข้อเสนอของเชดเดอร์
ชักชวนให้เป็นหุ้นส่วนในบริษัท PayNearMe ซึ่งฮอร์นิก
สนใจข้อเสนอนี้ทันที แต่แทนที่จะฉวยโอกาสกาหนดเส้นตาย
ให้เชดเดอร์รับข้อเสนอของเขา เขากลับแนะนาให้เชดเดอร์
นาข้อเสนอไปเปรียบเทียบกับรายอื่น ซึ่งในท้ายที่สุดเชดเดอร์
ตัดสินใจลงทุนกับนักลงทุนคู่แข่ง ทั้งที่ข้อเสนอและเงื่อนไข
ไม่ต่างกับของฮอร์นิกเลย เชดเดอร์ให้เหตุผลกับออร์นิกวา่ “คณุ เปน็ คนใจกว้างเกินไป ผมเกรงวา่ หากเลือกคุณมาเป็น
กรรมการและผู้ถือหุ้น คุณจะเหน็ ด้วยกบั ผมในทกุ เร่ืองแทนท่ีจะท้วงติง ใจผมบอกให้เลือกคณุ แตส่ มองผมบอกให้
เลือกคนอน่ื ผมเลยตดั สินใจเช่อื สมองแทนทจี่ ะเป็นหัวใจ”4/

ออร์นิกได้เรยี นรถู้ ึงผลเสยี ของการเปน็ “ผใู้ ห”้ ท่ีทาให้พลาดโอกาสทองในครง้ั นน้ั ทาใหภ้ าพลกั ษณข์ องเขาในสายตา
ของเชดเดอร์ผิดไป แต่ในช่วงเวลาต่อมา ออร์นิกได้รับโอกาสเขา้ ร่วมเป็นกรรมการของบริษัท PayNearMe ออร์นิก
ได้พิสูจน์ให้เห็นถึงความมุ่งมั่นรักษาผลประโยชน์ของบริษัท แนะนาและผลักดนั ให้กรรมการมีทางเลือกใหม่ ๆ
อยู่เสมอ จนเชดเดอร์ได้เห็นคุณค่าของออร์นิกในฐานะ “ผู้ให้” เป็นบทพิสูจน์ให้เห็นว่าออร์นิกเป็นนักวิ่งมาราธอน
ทีม่ ีคุณคา่ ตอ่ องค์กรในทา้ ยท่ีสดุ

ดังนั้น การเป็น “ผู้ให้” จึงต้องทาอย่างถูกวิธี ทั้งนี้ ผมจะได้เขียนถึงข้อคิดของแกรนต์ว่าจะต้องทาอย่างไร
เพ่อื เปน็ “ผใู้ ห”้ ทีท่ รงพลัง โดยไม่กระทบต่อเปา้ หมายของตนเอง ใน Weekly Mail สปั ดาห์หน้า

รณดล นมุ่ นนท์
8 สงิ หาคม 2565

แหล่งท่ีมา:
1/ Adam Grant เขยี น วโิ รจน์ ภัทรทีปกร แปล พลังแห่งการให้ และรับ (Give and Take) สานกั พิมพ์วีเลริ น์
2022 หนา้ 14-17
2/ Adam Grant เขยี น วโิ รจน์ ภทั รทีปกร แปล พลังแห่งการให้ และรบั (Give and Take) สานกั พิมพ์วีเลริ น์
2022 หนา้ 49-57
3/ สานักพมิ พ์บิงโก. 2022. สรุปหนงั สือ Give and Take ยิ่งคุณใหม้ ากเทา่ ไหร่ คุณยิง่ ได้รบั มากกว่าเดมิ . [online]
Available at: <https://bingobook.co/book-summary/give-and-take/> [Accessed 7 August 2022].
4/ Adam Grant เขียน วิโรจน์ ภทั รทีปกร แปล พลังแห่งการให้ และรบั (Give and Take) สานกั พิมพว์ ีเลิรน์ 2022
หนา้ 11-14

81

ผใู้ ห้ ผรู้ บั : ใครคอื ผูป้ ระสบความสาเรจ็ ทแ่ี ทจ้ รงิ ? (ตอนจบ)

สวัสดคี รบั
จากผลการศึกษาของอดัม แกรนต์ (Adam Grant) นักจิตวิทยาและศาสตราจารย์จากโรงเรียนธุรกิจ

วอร์ตัน แห่งมหาวิทยาลัยเพนซิลเวเนีย ผู้เขียนหนังสือ พลังแห่งการให้ และรับ (Give and Take) พบว่า “ผู้ให้”
สามารถสร้างสัมพันธ์กับคนรอบข้างได้อย่างยั่งยืน ทาให้เกิดความร่วมมือและความคิดสร้างสรรค์ ช่วยเป็นพลัง
จุดไฟที่มอดแล้วขึ้นมาใหม่ แกรนต์ ได้ยกตัวอย่างของ คอรีย์ คัลลาแฮน (Corey Callahan) ครูจากโครงการ
Teach for America ที่รู้สึกหมดไฟในการทางาน เนื่องจากปัญหามากมายนับไม่ถ้วนในชีวิต แต่เธอสามารถกลับมา
มชี ีวติ ชวี าอกี คร้ังดว้ ย “การให”้ จัดตั้งองคก์ รให้คาปรึกษาแก่นักเรยี นในชว่ งสดุ สัปดาห์ เพื่อพูดคุยแลกเปล่ียนกัน
ไฟที่มอดไปแลว้ คอ่ ย ๆ ลกุ โชนขนึ้ มา ทาใหช้ วี ติ มีความหมายอกี ครั้ง1/

อยา่ งไรก็ดี การเป็น “ผู้ให้” สามารถเปน็ ไดท้ งั้ ผอู้ ยตู่ รงจุดตา่ สดุ หรือสูงสุดแห่งความสาเรจ็ ดงั นัน้ การจะเป็น
“ผู้ให้” ที่ทรงพลังและไม่กระทบต่อเป้าหมายของตนเอง คือ รู้จัก “การให้” อย่างถูกวิธี การเป็น “ผู้ให้” ที่ใจดี
มากเกินไป โดยไม่รู้จักปฏิเสธคนอื่นอย่างเหมาะสม ต้องคิดให้ดี
เสียก่อนว่าจะส่งผลกระทบอะไรต่อตัวเราอย่างไร ทั้งต่องาน และ
ต่อครอบครัว เช่น หากเรามงี านกองเต็มโตะ๊ ท่ีต้องทาให้เสร็จวันนี้
แต่หากรับจะช่วยงานเพื่อน นั่นอาจหมายถึงงานที่กองบนโต๊ะ
จะส่งไม่ทัน และการเร่งรีบทางานให้เพื่อน งานอาจจะออกมา
ไมเ่ รียบรอ้ ยสมบูรณ์ สรุปคอื ไดร้ ับผลกระทบกนั ไปหมด

ลิลเลียน บาวเออร์ (Lillian Bauer) ทางานในบริษัทที่ปรึกษา
ชั้นนาแห่งหนึ่งภายหลังเรียนจบมหาวิทยาลัยฮาร์วาร์ด ด้วยพื้นเพการศึกษาและผลงานของเธอ ทาให้เพื่อนร่วมงาน
คาดว่าเธอคือดาวรุ่งพุ่งแรง จะได้เป็นหุ้นส่วนของบริษัทเร็วกว่าคนอื่น แต่เมื่อเวลาผ่านไป เพื่อนร่วมงานต่างได้
เลื่อนตาแหน่งก่อนเธอ เหตุผลหลักเป็นเพราะบาวเออร์เป็นฝ่ายให้มากเกินไป จนส่งผลเสียต่อประสิทธิภาพการ
ทางานของตัวเอง แม้เธอจะเป็นคนมีพรสวรรค์และมคี วามมุ่งมนั่ เพอื่ นร่วมงานกลา่ วถึงเธอว่า “เธอใจกวา้ งมากและ
ชอบสละเวลาจนอาจทาให้ตัวเองถูกเอาเปรียบ” บาวเออร์ได้รับบทเรียนอันล้าค่า เมื่อเธอได้ช่วยเหลือเพื่อนร่วมงาน
คนหนึ่ง ด้วยการติวเข้มให้กว่า 50 ชั่วโมงในแต่ละสัปดาห์ จนเพื่อนเธอได้เลื่อนตาแหน่ง แต่ไม่นานกลับขอย้าย
ไปประจาที่สานกั งานในต่างประเทศ ถือเป็นการฝ่าฝืนนโยบายของบริษัท บาวเออร์กล่าวว่า “นับตั้งแต่นั้นเป็นต้นมา
ความรู้สึกของฉันก็เปลี่ยนไป ฉันไม่ทาตัวใจกว้างขนาดนั้นอีกแล้ว” ดังนั้น การใส่ใจความรู้สึกของคนอื่นเกินไป
มักจะถูก “ผู้รับ” เอาเปรียบ การให้ควรจะพุ่งเป้าไปท่ีความคิดของผู้รับมากกว่าความรู้สกึ 2/

นอกจากนั้น การเป็น “ผู้ให้” ที่ดีต้องเป็นนกั ต่อรองที่ดีด้วย แกรนต์ได้หยิบยกประสบการณ์ตนเองสมัยเรยี น
ชั้นปีหน่ีงในมหาวิทยาลัย เมื่อรับงานหาพื้นที่โฆษณาใหก้ ับหนังสอื คู่มือท่องเทีย่ วชือ่ เลต็ ส์โก (Let’s Go) วันหนึ่ง
เจ้าของบริษัทซึ่งเป็นลูกค้าของเขาได้โทรศัพท์มาร้องเรียนว่า ข้อมูลที่ลงโฆษณาเป็นข้อมูลเก่า ก่อให้เกิดความ
เสียหาย ด้วยความรู้สึกเห็นอกเห็นใจ แกรนตจ์ งึ ยอมลดค่าโฆษณาให้ ซึ่งผิดนโยบายของบริษทั แต่ในเวลาตอ่ มา
แกรนตพ์ บว่า ลกู คา้ ภายใต้การดูแลของเขาตอ่ สัญญาไดน้ อ้ ยมาก ในขณะท่ี เล็ตสโ์ กมอี ัตราต่อสญั ญากบั ลูกค้าเก่า
ถึงร้อยละ 95 ทาให้เขาเรียนรู้ว่า การเป็นผู้ให้ ช่วยเหลือผู้อื่นสามารถทาให้ทุกฝ่ายเป็นผู้ชนะเหมือนกันได้ เพราะ

82

ผลประโยชน์ของผู้รับไม่จาเป็นต้องขัดแย้งกับผลประโยชน์ของผู้ให้เสมอไป แกรนต์สวมบทบาทเป็น “ผู้ให้”
ด้วยการนากลยุทธ์การต่อรองมาใช้ เช่น เมื่อมีลูกค้าบริษัทหนึ่งจะขอถอนโฆษณาจากภาวะเศรษฐกิจท่ีถดถอย
แต่เม่ือแกรนต์ได้ยื่นข้อเสนอจัดทาคู่มือฉบับพิเศษเป็นการเฉพาะลูกค้าก็เปลี่ยนใจลงโฆษณาตามเดิม3/

อนึ่ง การเป็น “ผู้ให้” ที่สามารถทาให้เกิดแนวร่วม ปรับ “ผู้รับ” ให้มีมุมมองของการเป็น “ผใู้ ห”้ มากขึน้
ยิ่งจะสร้างพลังมากขึ้น ทาให้เกิดความรู้สึกเป็นอันหนึง่ อันเดียวกัน มีการตั้งเป้าหมายร่วมกัน และมุ่งไปสู่เป้าหมาย
เดียวกันเพื่อประโยชน์ของตัวเราเองและองค์กร เช่น เว็บไซต์ชื่อว่า ฟรีไซเคิล (Freecycle) รวบรวมข้าวของ

เครื่องใช้ที่คนอยากจะบริจาคมารวมไว้ที่เดียวกัน คิดค้นโดย
เดรอน บลี (Deron Beal) ชาวโอไฮโอเมื่อปี 2003 โดยเว็บไซต์
นม้ี กี ตกิ าง่าย ๆ คือของทัง้ หมดจะต้องถกู แจกจา่ ยกนั แบบฟรี ๆ
ช่วงเริ่มต้นมีสมาชิกเพียง 30 คน ปัจจุบันจานวนสมาชิกพุ่งสูง
ถึง 6.8 ล้านคนกว่า 121 ประเทศ แต่สถิติที่น่าสนใจคือ ผู้ให้
สิ่งของโดยเฉลี่ย 21 ชิ้นบนฟรีไซเคิล ส่วนผู้รับที่ปกติไม่เคยให้
คนอื่นกลับแจกสิ่งของโดยเฉลี่ยไม่ต่ากว่า 9 ชิ้น ถือได้ว่า ฟรี
ไซเคลิ ไดส้ ่งเสรมิ ใหผ้ ู้รับและผู้แลกเปล่ียนทาตวั เหมอื นผ้ใู ห้ด้วย
ซงึ่ จากผลการศกึ ษา พบวา่ เมื่อผู้ให้อยู่ในลักษณะเป็นกลุ่ม ก็จะหาหนทางทาให้ตัวเองไม่ถูกเอาเปรียบ ดว้ ยการทาให้
ทุกคนทาตัวเหมือนผู้ให้มากข้นึ 4/
การมีพ้นื เพคล้ายคลึงกันถือเป็นปัจจัยสาคัญทาให้เกิดพฤติกรรม “การให”้ ทงั้ นี้ นักจิตวิทยาในอังกฤษได้เกณฑ์
แฟนบอลทีมแมนเชสเตอร์ ยูไนเตด็ มาเขา้ ร่วมทดลอง ดว้ ยการให้มีนักว่งิ ลน่ื ล้มต่อหน้าแฟนบอลเหล่าน้ัน ผลปรากฏว่า
มีแฟนบอลเพียงร้อยละ 33 ที่เข้าไปช่วยเหลือ หากให้นักวิ่งใส่เสื้อยืดทีมลิเวอร์พูล ปรากฏว่ามีแฟนบอลเข้ามา
ช่วยเหลือร้อยละ 70 แต่หากให้นักวิ่งใส่เสื้อยืดทีมแมนเชสเตอร์ ยูไนเต็ด ปรากฏว่ามีแฟนบอลถึงร้อยละ 92
วิ่งเข้ามาไปช่วยเหลือ เป็นปฏิกิริยาที่แจ๊ค โดวิดิโอ (Jack Dovidio) ศาสตราจารย์ด้านจิตวิทยา แห่งมหาวิทยาลัยเยล
เรียกว่า “การกระตุ้นเอกลกั ษณท์ ี่มีรว่ มกัน” คือ “การให”้ แบบนึกถึงใจเขาใจเรา ถา้ เราช่วยเหลอื คนทเ่ี รามองว่า
เปน็ ส่วนหนง่ึ ของกลมุ่ ก็เท่ากบั เรากาลงั ช่วยเหลอื ตวั เองด้วย5/
แกรนต์ได้กล่าวในตอนท้ายว่า “การประสบความสาเร็จไม่ได้อยู่ที่การแข่งกันชิงดีชิงเด่น แต่ความสาเร็จมาจาก
“การให้” ผมเชื่อว่า หัวใจสาคัญของการดาเนินชีวิตคือการช่วยเหลือให้ผู้อื่นประสบความสาเร็จไปพร้อมกัน”
(Instead of saying it is all about winning a competition. People will realize success is really about
contribution.)6/

รณดล นุ่มนนท์
15 สิงหาคม 2565

แหล่งที่มา:
1/ Adam Grant เขยี น วโิ รจน์ ภทั รทปี กร แปล พลงั แห่งการให้ และรับ (Give and Take) สานักพิมพ์วีเลริ ์น
2022 หนา้ 239-243

83

2/ Adam Grant เขยี น วิโรจน์ ภทั รทีปกร แปล หน้า 279-318
3/ Adam Grant เขยี น วิโรจน์ ภทั รทีปกร แปล หน้า 309-314
4/ Adam Grant เขยี น วิโรจน์ ภทั รทีปกร แปล หน้า 322-324
5/ Adam Grant เขยี น วโิ รจน์ ภัทรทีปกร แปล หนา้ 334-335
6/ Are you a giver or a taker? By Adam Grant, TEDTALK Jan 24, 2017
https://www.youtube.com/watch?v=YyXRYgjQXX0
หมายเหต:ุ ขอขอบคุณ คุณประภาศรี รงคสุวรรณ ทม่ี สี ่วนรว่ มในการเขยี น Weekly Mail ฉบับน้ี

84

ไมตีไ้ มต์ส: บทเรยี นทีท่ รงพลงั

สวัสดีครับ
แน่นอนว่าภาพยนตรท์ ส่ี รา้ งแรงบันดาลใจไมเ่ คยขาดแคลน โดยเฉพาะเร่อื งท่เี ก่ียวขอ้ งกับกีฬา และภาพยนตร์

เรื่อง “12 Mighty Orphans” (12 ผู้เกรียงไกรแห่งไมตี้ไมต์ส) ที่สร้างจากชีวประวัติจริงของ รัสตรี้ รัสเซลล์
(Rusty Russell) ถอื เปน็ ภาพยนตรท์ ่ไี ด้รบั คาชนื่ ชมอีกเร่อื งหนงึ่

รัสตรี้ รัสเซลล์ เป็นทหารร่วมรบในสมัยสงครามโลกครั้งที่ 1 เกือบเอาชีวิตไม่รอดจากแก๊สน้าตา สายตาพิการ
ต้องใส่แว่นตาหนาทึบ แต่ฝ่าฟันชีวิตเข้าศึกษาต่อได้ที่มหาวิทยาลัย Howard Payne และเป็นนักกีฬาอเมริกัน

ฟตุ บอลของมหาวทิ ยาลัย ตอ่ มาได้เปน็ ครูสอนวชิ าวทิ ยาศาสตร์และ
โค้ชทีมฟุตบอลให้กับโรงเรียนมัธยม Temple ประสบความสาเร็จ
ทาสถิติชนะ 20 ครั้ง และพาทีมเข้าถึงรอบรองชนะเลิศในการ
แข่งขันชิงแชมป์ของรัฐเท็กซัส แม้เส้นทางอาชีพจะดูสดใส แต่เขา
กลับตัดสินใจลาออกเพื่อเดินตามอุดมการณ์ตนเอง ด้วยการไป
ส อ น ห น ั ง ส ื อ แ ล ะ โ ค ้ ช ท ี ม ฟ ุ ต บ อ ล ให้ ก ั บสถานเล ี ้ ยงเด ็กก าพร้ า
Masonic Home ในเมืองฟอรต์ เวริ ์ธ ตง้ั แตป่ ี 19271/
ในชว่ งเวลานัน้ เปน็ ชว่ งวกิ ฤติเศรษฐกจิ สหรฐั ตกต่าครั้งใหญ่ท่สี ดุ จึงเป็นเร่ืองยาก โดยเฉพาะอย่างย่ิงสาหรับ
ความหวังและยิ่งยากขึ้นไปอีกสาหรับกลุ่มเด็กกาพร้า ไม่ต้องกล่าวถึงงบประมาณเพื่อการศึกษาและเลี้ยงดูเด็ก
160 คน ที่ได้รับการจัดสรรเพียงน้อยนิดเมื่อเทียบกับโรงเรียนอ่ืน
เงินที่จะนามาใช้ในการจัดกิจกรรมและสันทนาการแทบจะไม่มี
ความท้าทายของรัสเซลล์เร่ิมตั้งแต่ก้าวย่างแรก เพราะเด็กขาด
ความอบอุ่นจากครอบครัว มองไม่เห็นอนาคต จึงใช้ชีวิตแบบ
เข้าห้องเรยี นไปวนั ๆ หนึ่ง ไม่ได้ใสใ่ จกับการเรียนมากนัก ในขณะท่ี
อารมณ์ของเด็กมีความแปรปวน ทาให้รสั เซลล์หาหนทางด้วยการ
นากฬี าฟตุ บอลมาทาให้พวกเขาไดค้ น้ พบความหมายของชีวติ 2/

อย่างไรก็ตาม การจัดตั้งทีมฟุตบอลมีอุปสรรคมากมาย
ตั้งแต่การยื่นคาขอเพื่อให้ทีมเข้าร่วมแข่งขันกับทีมโรงเรียน
มัธยมแห่งอื่น ๆ เขาได้กล่าวกับโค้ชทีมคู่แข่งขันว่า “ผมทราบ
ดีว่า กฎได้ระบุชัดเจนว่า โรงเรียนที่เข้าร่วมแข่งขันต้องมี
นักเรียนอย่างน้อย 1,000 คน สาหรับโรงเรียน Masonic
Home มีนักเรียนจานวนเพียง 160 คน แต่เด็ก ๆ โรงเรียนนี้
กาลังรอความหวังกับชีวิต ผมเชื่อว่า การให้โอกาสพวกเขา
เหมือนกับนักเรียนโรงเรียนอื่น จะเปิดโอกาสให้กับพวกเขาเดินไปข้างหน้า เหมือนกับม้าทุกตัวที่ต้องการจ๊อกกี้
เพื่อแสดงศักยภาพออกมาเมื่อได้รับโอกาสนั้น” อุปสรรคไม่เพียงแค่นั้น รัสเซลล์ต้องเนรมิตทุ่งหญ้าเลี้ยงแพะ
หน้าโรงเรียนให้เป็นสนามฟุตบอล นักกีฬาไม่มีรองเท้าหรือเครื่องป้องกันเวลาลงเล่น ในขณะที่ลูกฟุตบอลต้องนา

85

หนังมาเย็บเล่นเอง และที่สาคัญคือ การโน้มน้าวเด็กที่โตเป็นวัยรุ่นให้มาร่วมทีมฟุตบอลเป็นเรื่องยาก เพราะนอกจาก
ต้องหัดเลน่ กฬี าน้แี บบเด็กหัดเริ่มเลน่ ใหม่แล้ว พวกเขายงั ต้องสอบทาคะแนนให้ได้ตามท่ีกาหนด จึงจะได้รับอนุญาต
ให้ร่วมแข่งขันได้ ผลปรากฏว่ามีนักเรียนสามารถสอบผ่านเข้ามาร่วมทีม 12 คนพอดิบพอดี แต่ทุกคนต้องลงเล่น
ตลอดเกมทั้งเป็นทีมรับและทีมรุก เทียบกับคู่แข่งท่ีสามารถมีนกั กีฬาได้กวา่ เทา่ ตวั

ในการแข่งขันนัดแรก ทีมโรงเรียน Masonic Home
พ่ายแพ้อย่างยับเยิน เสียเปรียบทั้งรูปร่างและจานวนผู้เล่น
ทาให้รัสเซลล์ต้องปรับแผนการเล่นใหม่ด้วยการวางตัวผู้เล่น
ให้กระจายไปทั่วสนาม และเน้นการขว้างลูกแทนการวิ่ง เพ่ือ
หลีกเลี่ยงการปะทะตัวต่อตัว ถือเป็นจุดเริ่มต้นของแผนการเลน่
ฟุตบอลแบบ Wing T ที่นามาใช้จนถึงทุกวันนี้ แผนการเล่น
รูปแบบนี้ทาให้คู่แข่งปรับตัวไม่ทัน นาไปสู่ชัยชนะในนัดต่อ ๆ ไป
จนทาให้ทีมประสบความสาเร็จเข้าแข่งขันรอบลึกในการแข่งขันระดับรัฐถึง 10 ปี จนทีมได้ฉายาว่า “The
Mighty Mites” แม้ทีมจะไม่ได้ตาแหน่งชนะเลิศ แต่สงิ่ ทเี่ ด็ก ๆ เหลา่ นน้ั ไดเ้ รียนรคู้ ือความพากเพียร และความหวัง
หลายคนเข้าศึกษาต่อในระดับมหาวิทยาลัยมีอาชีพที่มั่นคง หนึ่งในนั้นคือ ฮารดี้ บราวน์ (Hardy Brown) ที่เคยเป็น
เด็กหัวร้อน มีปัญหาทางอารมณ์ จากชีวิตเด็กกาพร้า รัสเซลล์ได้ฝึกฝนบราวน์จนสามารถเป็นนักอเมริกันฟุตบอล
อาชีพท่ีโดง่ ดงั ไดร้ ับสมญานามวา่ เปน็ นักฟุตบอลจอมปะทะทไี่ ม่มีใครสามารถหยุดยงั้ ได้
รัสเซลล์เป็นโค้ชให้กับทีม The Mighty เป็นเวลานานถึง 16 ปีจากปี 1927 จนถึงปี 1942 ก่อนพลิกตัวเอง
มาเป็นโคช้ ในระดับมหาวิทยาลัย แมว้ ่าเขาจะไม่สามารถนาพาให้ทีม Mighty ไปส่จู ุดสงู สุด แต่ชีวประวัติของรัสเซลล์
และนักฟุตบอลโรงเรียนเด็กกาพร้า Masonic Home ได้ให้ข้อคิดกับเราว่า “ชัยชนะของทีม Mighty อาจจะ
ไม่เป็นข่าวในหน้าหนังสือพิมพ์ แต่ช่วยให้พวกเขาเกิดความเชื่อมั่นในตนเอง ไม่มีอะไรที่พวกเราทาไม่ได้
มุ่งมั่นที่จะนาศักยภาพของตนเองออกมา เป็นสิ่งที่อยู่กับพวกเขาตลอดไป” (What the Mights won couldn’t be
printed in the papers. It was a belief in themselves that would go on to last their entire lives.)

รณดล น่มุ นนท์
22 สิงหาคม 2565

แหล่งทม่ี า:
1/ HistoryvsHollywood.com. 2022. 12 Mighty Orphans vs. the True Story of the Mighty Mites.
[online] Available at:
<https://www.historyvshollywood.com/reelfaces/12-mighty-orphans/> [Accessed 21 August 2022].
2/ 2022. [online] Available at: <https://www.hometownsource.com/forest_lake_times/12-
mighty-orphans-inspires-but-not-much/article_ca96ed7a-d497-11eb-baa5-
3fc8b4e8101e.html> [Accessed 21 August 2022].
3/ Guide For Geek Moms - One Stop Guide For All Things Entertainment. 2022. 50+ Inspiring

86

12 MIGHTY ORPHANS Movie Quotes - Guide For Geek Moms. [online] Available at:
<https://www.guide4moms.com/2021/06/50-inspiring-12-mighty-orphans-movie-quotes.html>
[Accessed 21 August 2022].

87

ไอศกรีมปา้ อ้วน: จุดประกายให้ชีวิต

สวัสดคี รับ
หากให้เอ่ยถึงขนมหวาน หอม หวาน เย็นชื่นใจแล้ว คงหนีไม่พ้น ไอศกรีม เพราะเป็นขนมหวานที่โปรดปราน

ในทุกเพศทุกวัย ไอศกรีมมีให้เลือกทานหลากหลายประเภท แต่ไอศกรีมที่ถือว่าเป็นเอกลักษณ์ของไทย “ไอติม
มะพร้าวหอม” น่าจะเป็นหนึ่งในนั้น เพราะเกิดจากภูมิปัญญาชาวบ้าน ที่นากะทิและ
เน้อื มะพรา้ ว รสชาตหิ อม หวาน มาดดั แปลงมาเป็นไอศกรีมคุณภาพดีตามวิถีธรรมชาติ

เมื่อวันจันทร์ที่ผ่านมา ผมได้มีโอกาสลิ้มรสไอติมมะพร้าวในงานแต่งงาน สั่งมาไกล
จากย่านนวนคร รังสิต ตอนแรกไม่ได้ตั้งใจจะอยู่รอ แต่เมื่อเห็นคนขายชายหญิงวัย
กลางคน แบกถังไอตมิ พร้อมนาลูกมะพร้าวมาเปน็ ภาชนะใส่ ทาให้อดใจไม่ไหว ตอ้ ง
ลองทาน และไม่ผิดหวัง ตกหลุมรักไอติมเจ้านี้จากความหอมหวานละมุนละไม กับ
ความละเอยี ดเนยี นน่มุ ของเนื้อไอศกรีม ผนวกกบั เครอ่ื งเคียงที่หลากหลายหลอมรวม
เป็นหน่ึงเดียว

คุณไตรภพ สรุ ิยะฉาย (อรญั ) เล่าใหฟ้ ังถงึ จดุ กาเนิดของ “ไอติมป้าอว้ น” ว่า ตนเองและภรรยา (คุณทองรัตน์
หม่ืนชัย) เป็นคนชัยภูมิ ครอบครัวมีอาชีพทานาปลูกข้าว แต่ทุกปีเก็บเก่ียวข้าวนาปีรายไดไ้ ม่เคยพอกบั คา่ ใช้จ่าย
เรียกว่าติดหนี้ติดสินเพิ่มขึ้นทุกปี จึงตัดสินใจเข้ามากรุงเทพฯ เมื่อตอนอายุ 20 ปี เพื่อหาโอกาสที่ดีกว่า เริ่มต้น

ด้วยการทางานเป็นช่างแกะสลักสร้อยทอง แต่รายได้แค่
เพียงพอกับค่าใช้จ่ายในแต่ละเดือน เรียกว่าไม่ได้ทาให้หนี้ที่มี
อยู่เดิมลดน้อยลงเลย ตัดสินใจกู้ยืมเงินนอกระบบไปทางาน
ต่างประเทศ แต่รายได้ต้องหดหายไปกับการคืนเงินกู้ ในขณะที่
สภาพการทางานย่าแย่ จึงตัดสินใจกลับเมืองไทย แต่เหมือน
ฟ้าประทาน ในปี 2553 ได้รู้จักกับป้าอ้วน (คุณเจริญ ขนุ จร)
ที่อาศัยอยู่ในหอพักเดียวกัน และมีอาชีพทาไอติมมะพร้าวขาย
ป้าอ้วนเอ่ยปากชักชวนให้มายึดอาชีพแบบตนเอง พร้อมเปิดเคล็ดลับการทาไอติมแบบไม่หวงวิชา ตั้งแต่การ
เลือกมะพร้าว การคั้นกะทิ แปรรูปให้กลายเป็นไอติม ไปจนถึงจัดเตรียมข้าวเหนียวและเครื่องเคียง พร้อมวิธีการ
นาลูกมะพร้าวมาเป็นภาชนะใส่ให้ผสมผสานกันอย่างลงตัว น่ารับประทาน สองสามีภรรยาใช้เวลาเพียงไม่กี่วัน
สามารถจะเรียนรู้ทาไอติมได้อย่างครบถ้วน ตัดสินใจออกไปขายแถวถนนประชาอุทิศใกล้กับร้านของป้าอ้วน
ป้าอ้วนจึงถือเป็นผู้พลิกชีวิตของทั้งสอง ที่ยังคงราลึกถึงพระคุณไปเยี่ยมเยียนป้าถึงบ้านมหาสารคามทุกปี และใช้
ช่อื ไอศกรมี ว่า “ป้าอว้ น” มาจนถึงทุกวนั น้ี
ด้วยรสชาติไอติมที่ถูกปากลูกค้า ทาให้สามารถขายหมดในเวลาไม่กี่ชั่วโมง จนมีรายได้เพียงพอสามารถปลดหนี้สนิ
และผ่อนรถกระบะมาใช้ในการขนไอติมไปขาย ต่อมาเห็นว่าการนาไปขายใกล้กับป้าอ้วนไม่เหมาะสม จึงตัดสินใจ
ย้ายไปขายที่นวนคร ข้างมหาวิทยาลัยกรุงเทพ ไม่ห่างจากตลาดไทแหล่งซ้ือมะพรา้ วและวัตถุดิบ พร้อมย้ายมา
เชา่ บา้ นมีบรเิ วณเพ่ือทาไอติมไม่รบกวนเพื่อนบ้าน และประหยัดค่าใชจ้ า่ ยในการเดินทาง

88

คุณอรัญเล่าต่อว่า ภารกิจในแต่ละวันจะเริ่มต้นตั้งแต่ตี 5 ต้องมาจัดเตรียมขูดเนื้อมะพร้าว คั้นกะทิ และแปรรูป
เปน็ เนอ้ื ไอติม ใส่ไวใ้ นเครื่องทาความเย็นให้เนื้อไอติมแข็งตัว ควบคู่กบั การน่ึงข้าวเหนียวจัดทาเคร่ืองเคียง ก่อนพร้อม
นาไปขายในชว่ งตอนเทีย่ ง สามารถขายหมดภายในเวลาไม่ถึง 3 ชั่วโมงส่วนใหญ่เป็นลูกค้าประจา ทางานอยู่ในละแวก

ใกล้เคียง บางรายส่ังคร้ังละ 10-20 ชุด หลังจากขายหมดจะเดินทางไปตลาดไทเพื่อ
จัดซื้อมะพร้าวและวัตถุดิบเพื่อขายในวันต่อไป ทุกอย่างทากันเพียงสองสามีภรรยา
จึงทาได้เพียง 1 ถังในแต่ละวัน หากวันใดมีคนสั่งไปเลี้ยงนอกสถานที่ ก็จะหยุดขาย
ท่ีประจา

คุณอรญั เสรมิ ต่อว่า ตอนเริม่ ตน้ ขายใหม่ ๆ อายยุ งั นอ้ ย พอได้เงนิ เยอะ เงินหาง่าย
เปลยี่ นรถกระบะทุก 5 ปี จงึ รสู้ ึกวา่ เหนื่อยกับหนี้ท่ไี ม่เคยหมด พอเปน็ ผใู้ หญ่ขนึ้ คิดได้
ว่าไม่จาเป็นต้องออกรถใหม่ สามารถใช้รถที่ขับอยู่และซ่อมแซมได้ และไม่คิดขยาย
กิจการมากกว่านี้เพราะกลัวการก่อหนี้เหมือนในอดีต ปัจจุบันมีเงินเพียงพอที่จะ
เก็บออมได้ และด้วยน้าพักน้าแรงของทั้งสอง ทาให้สามารถส่งลูกสาวเรียนจบ
วิทยาศาสตรบ์ ัณฑติ สาขาเคมี มหาวิทยาลัยบรู พา จนได้ทางานประจา
คุณอรัญมีคตใิ นการทาธรุ กจิ และใช้ชวี ิตว่า “ผมทาธุรกิจเอาแค่พออยูไ่ ด้ ขายตั้งแต่ลูกมะพร้าวลูกละ 5 บาท
จะมีฐานะอะไร จะคิดในราคาเท่ากัน ทีส่ าคัญคือการรักษามาตรฐานให้ดี ต้องได้กะทิและเน้ือมะพร้าวที่มีคุณภาพ
ต้องช่ังนา้ หนักทุกอย่างให้พอดิบพอดี พอทานแล้ว ลูกค้าจะติดอกติดใจ กลายเป็นลูกค้าประจา มียอดขายเพิ่ม
ปัจจุบันหากเหนื่อยจะหยุดพักบ้าง หากเมื่อกอ่ นเก็บออมไดเ้ หมือนปัจจบุ ัน ก็คงจะสบายแลว้ ” ปัจจุบันคณุ อรัญ
อายุ 48 ปี เป้าหมายตัง้ ไว้วา่ จะขายไปเร่ือย ๆ และพร้อมกลับไปใช้ชีวติ บ้ันปลายท่บี ้านเกิด ดว้ ยการทาไร่สวนผสม
ปลูกผัก ขุดบ่อปลา ใชช้ ีวติ อยา่ งพอเพยี ง
กว่าจะมาถึงวันนี้ คุณไตรภพ และคุณทองรัตน์ ได้ฝ่าฟันชีวิตมาอย่างโชกโชน เรียนรู้ถึงการทาธุรกิจที่ยั่งยืน
พร้อมกับคุณค่าของการมีวินัยทางการเงิน ด้วยการปลดหน้ี ออมเงิน เพื่อได้ใช้ชีวิตอยา่ งมีคณุ ภาพ

รณดล นมุ่ นนท์
29 สิงหาคม 2565

หมายเหตุ:
ขอขอบคณุ คุณมณีฉาย ไชยนุวัติ รองผอู้ านวยการ ฝ่ายบริหารการสื่อสารองค์กร ที่ได้แนะนาไอศกรีม “ป้าอว้ น”
เพอื่ นามาเขยี น weekly mail สปั ดาหน์ ี้

89

พป่ี รชั ญา อศั วเดชกาจร: พ่ปี ระเสรฐิ ของนอ้ ง

สวสั ดคี รับ
ในช่วงเดือนกันยายนถือเป็นช่วงเวลาที่พวกเราได้ร่าลาพี่ที่จะเกษียณอายุ ได้แสดงความขอบคุณที่ได้ทุ่มเท

แรงกายและแรงใจให้กับแบงก์ชาติตลอดมา ซึ่งในปนี ี้มพี ที่ ี่เกษียณอายรุ วมทั้งสิ้น 118 คน ในจานวนนี้มีพี่ที่อายุงาน
เกนิ 30 ปถี ึง 60 คน โดยมพี ี่ไพโรจน์ คลา้ ยเพช็ ร์ สายออกบัตรธนาคาร ทางานนานท่สี ุดถงึ 40 ปี 6 เดือน สาหรับพ่ี ๆ
ที่ทางานในด้านเสถียรภาพสถาบันการเงินในปีนี้มีเกษียณอายุทั้งสิ้น 21 คนหนึ่งในนั้นคือพี่ปรัชญา อัศวเดชกาจร
ผู้เชี่ยวชาญระดับผู้อานวยการ ฝ่ายกากบั และตรวจสอบสถาบันการเงินเฉพาะกจิ ที่น้อง ๆ ขนานนามว่า “พี่ประเสริฐ”
เพราะเปน็ ทง้ั พ่แี ละหัวหนา้ ทใ่ี หก้ าลงั ใจ แกไ้ ขปัญหาและให้คาแนะนาแก่นอ้ ง ๆ ในทกุ เรอ่ื ง

พ่ีปรัชญาเป็นคนหาดใหญ่ ครอบครัวประกอบอาชีพขายหมูชาแหละในตลาด เป็นพี่คนโตของน้อง ๆ อีก 4 คน
เริ่มเรียนระดับประถม ที่โรงเรียนแสงทองวิทยา และระดับมัธยมที่โรงเรียนหาดใหญ่วิทยาลัย ทาให้ได้รู้จักแบงก์ชาติ
เป็นครั้งแรกซึ่งอยู่ใกล้กับโรงเรียน ความที่ชอบการเรียนคณิตศาสตร์ธุรกิจ จึงได้ตัดสินใจศึกษาต่อระดับ ปวช.
และ ปวส. การบัญชี ที่วิทยาลัยเทคโนโลยีและอาชีวศึกษา สงขลา (ปัจจุบันเปลี่ยนเป็นมหาวิทยาลัยเทคโนโลยี
ราชมงคล ศรวี ิชยั ) ในระหว่างเรียนได้เข้าร่วมกจิ กรรมของวิทยาลัย เปน็ ทงั้ นักกีฬาฟุตบอล ว่ิงระยะส้ัน ประธาน
ชมรมกีฬา และออกค่ายช่วยเหลือโรงเรียนในชนบท จนทาให้ได้มีโอกาสเข้าไปติดต่อกับรุ่นพี่ศิษย์เก่าเทคโนฯ
ที่แบงก์ชาติ สานักงานภาคใต้ ถือเป็นแรงบันดาลใจที่อยากจะสมัครเข้าทางานแบงก์ชาติ พร้อมตัดสินใจเรียนต่อ
ที่วทิ ยาลัยเทคโนโลยแี ละอาชีวศึกษา กรุงเทพ จบบริหารธรุ กจิ บณั ฑติ (การบญั ช)ี ในปี 2527

เม่ือเรยี นจบกส็ มัครสอบเขา้ แบงก์ชาติทันที แต่ก็ต้องพบกบั ความผิดหวัง สอบไมต่ ดิ ถงึ 2 ครั้ง 2 คราว เพราะ
ข้อสอบยากกว่าที่คิด จึงตัดสินใจเข้าทางานในบริษัทเอกชนเพื่อเตรียมสอบให้ดีก่อน และในปี 2529 ได้มีโอกาส

สอบเป็นครั้งที่ 3 และคงเป็นเพราะฟ้าลิขิตที่ดวงคงสมพงษ์กับ
แบงก์ชาติ เพราะจาได้ว่าวันนั้น ฝนตกหนักมาก น้าท่วม จึงคิดเอาเอง
ว่ามีผู้มาสอบน้อยกว่าครั้งที่ผ่านมา ผลการสอบติดอันดับต้น ๆ
แต่ไม่ได้คาดหวังอะไรมากนัก เพราะแบงก์ชาติประกาศรับสารอง
เพียง 1 ตาแหนง่ แต่เมื่อเวลาผ่านไป 1 ปี ก็ได้รับการติดต่อให้เข้า
ทางานในตาแหน่งผู้ตรวจสอบผู้ช่วย ฝ่ายกากับและตรวจสอบ
ธนาคารพาณชิ ย์ ในปี 2530
ในช่วงสามเดือนแรก หัวหน้าให้น่ังอยู่ที่ทางาน เน้นการศึกษาเรียนรู้จากการอ่านคู่มือการตรวจสอบ มีพี่ ๆ
คอยสอนและแนะนาให้ศึกษาข้อมูลจากกระดาษทาการตรวจสอบลูกหนี้รายตัว เพื่อให้เกิดความเข้าใจวิธีการ
ทางานก่อนที่พี่ผู้ตรวจสอบจะพาออกตรวจสอบทั้งสานักงานใหญ่และสาขาธนาคารพาณิชย์ ซึ่งจะต้องเดินสาย
ตรวจสอบทั้งปี เน้นในเรื่องความถูกต้องในการจัดชั้นลูกหนี้และความเพียงพอของการตั้งสารองเผื่อหนี้สูญ
ซ่ึงในช่วงนนั้ กระบวนการทางานมาจากการอา่ นแฟม้ ลูกหนี้แต่ละราย ไม่มีฐานขอ้ มลู หรอื ระบบคอมพิวเตอร์ ต้องคัดลอก
ใส่กระดาษ ทาให้มีความยุ่งยากในการวิเคราะห์และประมวลผล เวลาร่างบันทึกจะเขียนและแก้ไขด้วยดินสอ และ
ต้องมนั่ ใจในเนอ้ื หาจริง ๆ จึงสง่ ใหเ้ จ้าหนา้ ท่พี ิมพด์ ีด พมิ พ์เสนอลงนาม

90

พี่ปรัชญาใช้เวลาถึง 8 ปีก่อนที่จะได้รับการเลื่อนตาแหน่งเป็นผู้ตรวจสอบอาวุโส และเมื่อมีการสอบเลื่อน
ตาแหน่งเป็นหัวหน้าหน่วย ก็สามารถสอบผ่านได้เป็นหัวหน้าหน่วยในทีมตรวจสอบเทคโนโลยสี ารสนเทศในปี
2543 ทั้ง ๆ ทไ่ี มไ่ ดม้ พี น้ื ฐานในดา้ นนมี้ าก่อนเลย แตส่ ามารถพิสูจนถ์ งึ บทบาทการเป็น
หัวหน้าได้ ในเวลาต่อมาได้หมุนเวียนการทางานทั้งงานตรวจสอบและงานพัฒนา
การตรวจสอบอีกครั้ง จนกระทั่งในปี 2551 ได้รับโอกาสไปช่วยปฏิบัติงานที่สถาบัน
คุม้ ครองเงนิ ฝาก ในชว่ งเรม่ิ กอ่ ต้ังสถาบันฯ ในฐานะผอู้ านวยการฝา่ ยวเิ คราะห์ เป็นผู้ท่ี
บุกเบิกวางรากฐานระบบงานวิเคราะห์ติดตามฐานะสถาบันการเงินให้กับสถาบันฯ
ก่อนกลบั มาทางานที่ ฝา่ ยตรวจสอบ 1 ในปี 2555 และหมุนเวียนไปฝ่ายกากับและ
ตรวจสอบสถาบันการเงินเฉพาะกิจ จนได้รับการเลื่อนตาแหน่งเป็นผู้เชี่ยวชาญ
ระดบั ผูอ้ านวยการ ในปี 2563

พี่ปรัชญาเล่าว่า งานที่ภาคภูมิใจในช่วง
การทางานที่แบงก์ชาติมี 2 เรื่อง เรื่องแรกคือ
การสอบทาน (due diligence) ผู้สอบบัญชี เพื่อกาหนดราคาขายหุ้นของธนาคารที่ทางการเขา้ ไปควบคุม ด้วยการ
สมุ่ ลูกหนป้ี ระมาณ 400 ราย ซ่ึงเปน็ บทบาทที่กลับทิศ เพราะท่ผี ่านมาผตู้ รวจสอบจะจัดชนั้ ลกู หน้ีท่เี ร่ิมมีปัญหาอย่าง
เข้มงวด เพื่อสั่งให้กันสารองเพียงพอ แต่งานนี้กลับต้องพยายามหาจุดเด่นของลูกหนี้ที่มีปัญหาหรือรายที่อยู่
ระหว่างการแก้ไขหนี้ว่าจะรอดหรือผ่านเกณฑ์คุณภาพได้อย่างไร เพื่อลดจานวนเงินสารองที่ต้องกันและทาให้
มูลค่าทรัพย์สินของธนาคารเพิ่มขึ้น แม้มีเวลาในการทางานจากัด และท้ายที่สุดจะไม่ได้ขายธนาคาร แต่สิ่งท่ี
เรียนรู้คือ การสร้างบรรยากาศการทางานที่ดี ร่วมแรงร่วมใจกันทาอย่างเต็มที่ เหมือนทุกคนมีความทุ่มเทเพื่อ
รกั ษาผลประโยชนข์ องประเทศ รวมถงึ ต้องมีทักษะเจรจาต่อรองกับผสู้ อบบัญชีเพ่ือใหไ้ ดต้ ามท่ีต้องการ

91

สาหรับในเรื่องที่สองคือ การเข้าร่วมโครงการพัฒนาบันทึกการตรวจสอบผ่านระบบอิเล็กทรอนิกส์ (E-working
paper) เพื่อตรวจสอบลูกหน้ีรายตัว นับเป็นจุดเริม่ ต้นที่มีนาระบบเทคโนโลยีมาใช้ในงานตรวจสอบ ช่วยลดการ
บันทึกข้อมูล มีฐานเก็บข้อมูลผลการตรวจสอบรายลูกหนี้ ทาให้ผู้ตรวจสอบสามารถเทียบเคียงข้อมูลข้อสังเกต
ผลการตรวจสอบลกู หนีร้ ายเดยี วกันที่มีสินเชอ่ื อยู่กบั ธนาคารแห่งอนื่ ได้

พี่ปรัชญากล่าวว่า นอกเหนือจากเรือ่ งการทางานแล้ว ได้เข้าไปมีส่วนร่วมในกิจกรรมของสายงานหรือธนาคาร
หลายกิจกรรม เคยทาหน้าที่เป็นผู้ประสานงานของคณะผู้แทนส่งเสริมวัฒนธรรมองค์กร (ผสว.) และเป็นนักกีฬา

เข้าร่วมงานกีฬาสีของธนาคาร
ทุกครั้ง การเข้าร่วมกิจกรรม
เหล่าน้ี ทาให้มีโอกาสในการ
สร้างมิตรภาพ ได้รู้จักสนิทสนม
กับพี่ ๆ น้อง ๆ ฝ่ายงานต่าง ๆ
ซึ่งมีส่วนช่วยให้การทางาน
ร่วมกัน หรือการขอความร่วมมือต่าง ๆ เป็นไปอย่างราบรื่นจนถงึ
ทกุ วนั น้ี
พี่ปรัชญาเสริมว่า ปรัชญาในการดารงชีวิตคือ การตั้งมั่น
ในการทาความดี มีความรับผิดชอบในหน้าที่ จะช่วยให้ชีวิต
ประสบความสาเร็จ ซึ่งนิยามความสาเร็จ คือความสุขที่เกิดขึ้นจาก
การได้อย่รู ่วมกนั ทง้ั ที่บา้ นและทท่ี างาน สงิ่ แรก เราตอ้ งให้ความสาคญั กับครอบครัว รับผดิ ชอบดูแลความเป็นอยู่ของ
สมาชิกให้มีความสุขสบายตามควร ตามฐานะ ให้การศึกษา อบรมสั่งสอนบุตรหลานให้ดาเนินชีวิตในทางที่ถูกที่ควร
ปลูกฝังค่านิยมที่ดี การรู้จักให้ เสียสละเพื่อผู้อื่น ในขณะที่ในที่ทางานซึ่งเป็นเสมือนบ้านหลังที่สอง เราต้องให้
ความสาคัญกับคุณภาพงาน สร้างทัศนคติที่ดีในการทางาน มองประโยชน์ส่วนรวม ทางานเป็นทีม รักษามิตรภาพ
และใหค้ วามชว่ ยเหลือกนั และกันดว้ ยความเต็มใจ
ทา้ ยสุด พ่ปี รชั ญาไดก้ ลา่ วขอบคุณแบงกช์ าตทิ ่ใี ห้โอกาสเดก็ ต่างจังหวัดอย่างตนเอง ไดเ้ รยี นรู้และนาศักยภาพ
ของตนเองมาใช้อย่างเต็มที่ ทาให้ “วันวานที่พากเพียร วันน้ีจึงภาคภูมิ” พร้อมฝากข้อคิดไว้ว่า “สภาพแวดล้อม
ทางการเงนิ ย่อมมีวิวัฒนาการไม่ส้ินสดุ เร่อื งความรูค้ วามสามารถ ไมไ่ ดห้ ว่ งกงั วล เช่อื ว่าน้อง ๆ กา้ วตามทัน แต่อยากให้
น้อง ๆ รักษาพื้นฐานในเรื่องความรัก ความสามัคคีภายในองค์กร (ซึ่งเป็นเสมือนครอบครัวของเรา) ให้มั่นคง
เพอ่ื จะได้มพี ลงั ในการทางานเพอื่ ประเทศชาตติ ามทต่ี งั้ ใจกนั ไว้ อย่างมีความสขุ ”

รณดล นมุ่ นนท์
5 กนั ยายน 2565

92

พเ่ี กตสุ ุดา พยาบาลหัวใจแบงกช์ าติ

สวสั ดีครบั
หากให้กลา่ วถึงความรักและความผกู พันที่พนกั งานแบงก์ชาติมีต่อองค์กรแล้ว คงหนีไมพ่ ้นการดูแลเอาใจใส่

ในเรื่องสุขภาพของพนักงาน เพราะแบงก์ชาติให้ความสาคัญกับสุขภาพกายและใจ ถือเป็นหัวใจสาคัญในการ
ทางานและใช้ชีวิตอย่างมีคุณภาพ คุณหมอทวี ตันติวงษ์ คุณหมอท่านแรกที่ร่วมจัดตั้งสถานพยาบาลขึ้นในช่วง
ดร.ปว๋ ย อ๊ึงภากรณ์ เป็นผู้ว่าการ ได้กล่าวไว้ว่า “ทุกคนเป็นคนป่วยท้ังกายและใจ เป็นเหมอื นพี่ นอ้ ง เพ่ือน ทุกคน
มสี ิทธไิ์ ด้รับการดแู ลอยา่ งดที ่ีสดุ ไมว่ า่ สูงหรอื ต่า สขุ ภาพโดยทั่วไป เขาเป็นคนท่ีโชคดีทีส่ ุดทเี่ ปน็ พนักงานแบงก์ชาต”ิ 1/

แบงก์ชาติมีห้องพยาบาลตั้งแต่เริ่มก่อตั้งในปี 2488 และได้ขยายเป็นสถานพยาบาลอย่างเต็มตัว ได้รับการยกเว้น
จากกระทรวงสาธารณสขุ ให้เป็นสถานพยาบาลทไี่ ม่ต้องปฏิบัติตาม พรบ. สถานพยาบาล พ.ศ 2504 และมแี พทยป์ ระจา
และพยาบาลที่คอยดูแลในเวลาต่อมา พี่ปรียา จารุดุล พยาบาลรุ่นแรกได้เล่าให้ฟังว่า พนักงานที่มาพบแพทย์ จะมีอาการ
เจบ็ ไขห้ รอื จากอบุ ตั เิ หตไุ ม่รนุ แรง ส่วนใหญจ่ งึ เป็นการรักษาอาการในเบื้องต้นแต่หากเปน็ การเจบ็ ป่วยทีร่ ุนแรงจะรีบนา
คนไข้ส่งโรงพยาบาล

สถานพยาบาลจึงเป็นระบบอยู่ดูแลพนักงานเคียงข้างแบงก์ชาติมาตลอด 80 ปี ผมได้มีโอกาสใช้บริการ
บ่อยครั้ง ยังจาได้ถึงกระบวนการจองเวลานัดพบแพทย์ ต้องไปนั่งรอที่สถานพยาบาล พร้อมกับการ์ดประวัติ
คนไข้ใบใหญ่ที่แจกแจงข้อมูลอย่างครบถ้วนตั้งแต่เริ่มแรกที่มาพบแพทย์ พร้อมลายมือคุณหมอที่ระบุอาการ
ป่วยและยาที่จะสั่งจ่าย แต่ความประทับใจน่าจะเป็นบรรยากาศในสถานพยาบาล มีพี่พยาบาลคอยดูแลไถ่ถาม
อาการของพนักงาน เรียกว่าได้รับการบาบัดทางใจจนบางครั้งอาการดีข้ึนก่อนเข้าพบหมอเสียอีก และหนึ่งใน
พี่พยาบาลที่ทาหน้าที่นี้มายาวนาวถึง 35 ปี 7 เดือนและจะเกษียณในปีนี้คือพี่เกตุสุดา จิตตประไพ (พี่เกตุ)
ผู้ช่วยผู้อานวยการ (ควบ) ทีมส่งเสรมิ สขุ ภาพ ฝทพ.

พเ่ี กตุเลา่ วา่ พื้นเพเปน็ คนจังหวัดสมุทรปราการ คุณพ่อเป็นชาวประมงพนื้ บา้ น คุณแม่เปน็ ชา่ งตดั เสื้อ มีพ่ีน้อง 5 คน
และด้วยเป็นผู้ที่ต้องดูแลคุณตาที่ติดเตียง จึงใฝ่ฝันเป็นพยาบาลเพื่อช่วยดูแลคุณตาได้มากกว่าคอยทาหน้าที่ป้อนน้า
ป้อนอาหาร พี่เกตุสานฝันให้เป็นจริงสามารถสอบเข้าเรียนที่คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล จนได้รับ
วิทยาศาสตร์บัณฑิต (พยาบาลและผดุงครรภ์) ในปี 2527 มีความภูมิใจมากเพราะในสมัยนั้นการทาอาชีพ
พยาบาลจบอนุปริญญาก็เพียงพอแล้ว พร้อมเข้าทางานเป็นพยาบาลที่ห้องผู้ป่วยนอก ศิริราชพยาบาล และ
ทราบทันทีว่าตัดสินใจไม่ผิด เพราะเป็นงานที่คอยช่วยเหลือคนและมีความท้าทายตลอดเวลา แต่ด้วยฟ้าลิขิต
พี่เกตุได้มีโอกาสมาทานข้าวเที่ยงท่ีร้านอาหารยกยอ (ตรงท่านา้ ใต้พระราม 8 ในปัจจุบัน) และมองเข้ามาเห็น

93

วังบางขุนพรหมและค้นพบว่าเปน็ ท่ที างานของแบงกช์ าติ จงึ เกดิ ความสนใจอยากมาทางานทนี่ ี่ เมื่อมีการประกาศ
รับสมคั รพยาบาลมาประจาที่สถานพยาบาลแบงก์ชาติ พพี่ ยาบาลท่ีศริ ิราชไดช้ วนให้มาสมคั รสอบด้วย ซ่ึงก็ไม่ได้คิดว่า
จะได้รับการคัดเลือก เพราะมีพี่ที่มีประสบการณ์และอาวุโสอยู่หลายคน แต่เมื่อผลออกมาว่าตนสอบได้ก็ดีใจมาก
ได้รับบรรจุในตาแหน่งพยาบาล เมื่อวันที่ 2 กุมภาพันธ์ 2530 เหตุผลที่ได้รับการคัดเลือกคงเป็นเพราะตนเอง
ทางานอยู่ที่ห้องผู้ป่วยนอก และในตอนสัมภาษณ์คงทาให้กรรมการประทับใจในเรื่องการมีปฏิสัมพันธ์ที่ดี และ
จิตใจในการให้บริการ

พี่เกตุเสริมต่อว่า ช่วงเริ่มแรกที่เข้าทางาน คุณหมอทวี ตันติวงษ์และคุณหมอสาโรช นาคศรีชุ่ม เป็นหมอประจา
โดยมีพี่ปรียา จารุดุล เป็นหัวหน้าพยาบาล และมีพี่พยาบาลอีก 5 ท่านที่คอยช่วยเหลือ2/ อยู่กันแบบพี่น้อง
ดูแลพนักงานเป็นเสมือนญาติมิตร ห้องพยาบาลตั้งอยู่ที่อาคารไม้ริมน้าใกล้อาคารสโมสรเดิม ต่อมาได้ย้ายไปอยู่
อาคาร 8 ซอยโรงยา ข้างโรงพิมพธ์ นบตั ร และท้ายสดุ ยา้ ยมาอย่ทู ีอ่ าคาร 5 ต้งั แต่ปี 25543/

สถานพยาบาลได้ขยายขอบเขตการรักษามาอย่างต่อเน่ือง จากมีแพทย์ประจาท่ดี แู ลโรคท่ัวไป แพทย์เฉพาะทาง
มาตรวจรักษาหลังเลิกงาน ทันตแพทย์ นักกายภาพบาบัด ไปจนถึงแพทย์ที่ให้คาปรึกษาในด้านสุขภาพจิต
เรียกได้ว่าสถานพยาบาลที่กลายเป็นโรงพยาบาลย่อยที่ครบวงจร คอยดูแลทั้งพนักงานปัจจุบันและพนักงาน
ท่ีเกษยี ณอายแุ ล้ว

ในยุคแรกคุณหมอ พยาบาล ทันตแพทย์ เภสัชกรและเจ้าหน้าที่สถานพยาบาลเป็นพนักงานแบงก์ชาติ มีห้อง
จ่ายยา จัดซื้อยาและบริหารคลังยาเอง ต่อมาในปี 2556 ได้มีการปรับปรุงรูปแบบการบริหารจัดการด้าน
การแพทยใ์ หโ้ รงพยาบาลเขา้ บริการท่ีสถานพยาบาลทั้งหมด รวมระบบงานเวชระเบียน การตรวจรักษาและบริการ
คลังยา ปจั จุบันโรงพยาบาลศิรริ าชพยาบาลเข้ามาดาเนินการต้ังแต่ปี 2560 เปน็ ตน้ มา

พี่เกตุกล่าวถึงหลาย ๆ เหตุการณ์ที่ตนได้มีส่วนช่วยเหลือพนักงานที่เจ็บป่วย พยายามอย่างเต็มที่เท่าที่ทาได้
โดยเฉพาะในภาวะฉุกเฉนิ ที่ต้องส่งตัวคนไข้ไปท่ีโรงพยาบาลให้ทนั ท่วงที แตเ่ หตุการณ์ที่ท้าทายที่สุดคงหนีไม่พ้น
ในช่วงการแพร่ระบาดโควิด-19 สถานพยาบาลต้องปิดตัวลงชั่วคราว จึงต้องอาศัยการพูดคุยกับคนไข้ผ่าน
ทางโทรศัพท์ หากใครมีอาการย่าแย่จะแนะนาให้ไปที่โรงพยาบาลศิริราช ที่แบงก์ชาติมีช่องทางให้ได้พบกับ
แพทย์ทดแทนสถานพยาบาล รวมทั้งการทา telemedicine และการจ่ายยาผ่านทางไปรษณีย์ และที่ภูมิใจทีส่ ุด
กค็ ือ การประสานงานและดแู ลให้พนักงานได้มาฉีดวัคซีนในเข็ม 1 -3 และเข็มกระตุ้น โดยความร่วมมือร่วมใจ
ของทีมงานและฝ่ายงานต่าง ๆ รวมถงึ ได้ติดต่อ รพ.เอกชน ใหร้ บั ผู้ป่วยเข้ารับการตรวจรักษาอย่างรวดเร็ว จนฝ่าฟัน
วิกฤตมิ าได้ถึงทุกวนั นี้

94