RK 2/2022

#2_2022

Wydawnictwo WYDAWNICTWO POLSKIEJ IZBY PRODUCENTÓW URZĄDZEŃ i USŁUG NA RZECZ KOLEI
pod patronatem
ISSN 2081-383X

POLREGIO SA PKP PLK SA PKM SA

INWESTYCJE BADANIA NOWY
I RENTOWNOŚĆ I ROZWÓJ PROJEKT

STR. 18 STR. 14 STR. 22

TEMAT NUMERU CZYTAJ
BEZPIECZNIE
NEUTRALNOŚĆ
KLIMATYCZNA Zastosowano lakier
antybakteryjny!





4 REDAKCJA RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

WYDAWCA Jesteśmy członkiem
Izby Wydawców Prasy
Polska Izba Producentów
Urządzeń i Usług na Rzecz Kolei Adam Musiał
85-065 Bydgoszcz
ul. Jana Karola Chodkiewicza 17 Redaktor Naczelny
www.izbakolei.pl
[email protected]

ZASTĘPCA REDAKTORA Wysiłek i zaangażowanie
Radosław Karwicki
508 501 069 Wojna w Ukrainie od wielu tygodni Sporo stron na naszych łamach po-
[email protected] jest dominującym tematem w mediach. Czas święciliśmy obszarowi inwestycji. Prezes
ten to wielki test dla polskiej kolei. Nasz zarządu Pomorskiej Kolei Metropolitarnej
DZIENNIKARZ kraj przyjął ogromną rzeszę uchodźców SA Grzegorz Mocarski streścił plany zwią-
Tomasz Mokos szukających w Polsce wytchnienia i bez- zane z nowym projektem PKM Południe
577 337 624 pieczeństwa. W związku z tym w akcję po- oraz wpływie nowych linii kolejowych na
[email protected] mocy bardzo aktywnie włączyła się kolej. całe województwo pomorskie. Zajmujące
PKP SA, PKP Polskie Linie Kolejowe, PKP są teksty o przebiegu prac torowych i pero-
DZIENNIKARZ Intercity, POLREGIO, PKP CARGO, PKP nowy w Warszawie oraz w województwie
Michał Ciechowski LHS, wszystkie spółki samorządowe i aglo- kujawsko – pomorskim dzięki czemu kolej
795 022 754 meracyjne- każda z nich zaangażowała się jest tam dostępniejsza.
[email protected] w działania, których celem jest udzielenie
wsparcia dla obywateli Ukrainy uciekają- Nie pominęliśmy także aspektu bez-
MARKETING I PR cych przed agresją rosyjską. O tym jaki to pieczeństwa. Tym razem w kontekście zwią-
Edyta Studzińska wysiłek i dlaczego warto go było podjąć zanym z trzeźwością- tym zajął się nasz
500 474 832 opowiedzieli między innymi prezes zarządu ekspert Bartłomiej Buczek, wypadków ze
[email protected] PKP SA Krzysztof Mamiński oraz prezes zwierzętami – zaczęliśmy cykl artykułów
zarządu POLREGIO SA Artur Martyniuk. pióra Jarosława Koniecznego i Krzysztofa
EKSPERT POLSKIEJ IZBY Nie zapomnieliśmy jednak o zaangażowa- Labisza z Politechniki Śląskiej, jak również
PRODUCENTÓW URZĄDZEŃ niu Straży Ochrony Kolei. bezpieczeństwie na przejazdach.
I USŁUG NA RZECZ KOLEI
Bartłomiej Buczek Temat pomocy nie zdominował cał- Warto również przeczytać artykuł
kowicie tego wydania. Istotnym wątkiem relacjonujący przygotowania do kolejowej
SKŁAD I DRUK: w tym numerze są zagadnienia związane pielgrzymki osób chorych, niepełnospraw-
RUBYCON z zazielenieniem kolei. Zagadnienie to poru- nych i ich rodzin do francuskiego Lourdes.
85-224 Bydgoszcz szyliśmy w wywiadzie z członkiem Zarządu Jak również relacje z dwóch istotnych kon-
ul. Św. Trójcy 2 PKP Polskich Linii Kolejowych S.A., dyrekto- ferencji zorganizowanych przez Polską Izbę
www.rubycon.pl rem ds. utrzymania infrastruktury Piotrem Kolei – XIX Konferencji „Telekomunikacja
Majerczakiem. Podobną tematyką zajął się, I Informatyka na Kolei” oraz X Konferencji
Redakcja nie odpowiada za treść ogłoszeń i tekstów w artykule napisanym specjalnie dla nas, Techniczno-Naprawcza PKP „Intercity” SA,
sponsorowanych i nie zwraca materiałów nie zamó- Prezes UTK dr Ignacy Góra, który przypo-
wionych. Zastrzega sobie prawo skracania i adiustacji mniał starsze nieco hasło, czyli „tiry na tory”. Ponadto na naszych łamach piszemy
tekstów oraz zmiany ich tytułów. PKP PLK SA przybliżyła także rozwiązania o tym ile razy jeździmy koleją, czy pociągi
związane z oświetleniem LED montowanym docierają na czas, innowacjach w data cen-
na peronach, w przejściach i przejazdach ter oraz nowych rozwiązaniach w zakresie
kolejowo – drogowych co realnie wpisuje remontów wagonów towarowych.
się w ideę Europejskiego Zielonego Ładu.
Miłej lektury
Adam Musiał

Raport Kolejowy w Technologii antybakteryjnej Lock 3

Najnowsze wydanie „Raportu Kolejowego” wydrukowane zostało przy użyciu antybakteryjnego lakieru dyspersyjnego. Powłoka ta skutecznie
hamuje rozwój i przenoszenie drobnoustrojów. Lock 3 zawiera specjalną, opatentowaną substancję, która wykorzystuje zasadę fotodynamiki: ten fo-
tokatalizator jest aktywowany przez światło widzialne – przenosi energię do otaczających go cząsteczek tlenu. Powstały w ten sposób tzw. singletowy
tlen, skutecznie zabija zarazki przez utlenienie zarodków. Lock 3 działa na bakterie, zarodniki, wirusy i grzyby. Stały efekt dezynfekcji trwa tak długo, jak
dostępne są światło dzienne i tlen.

Lock 3 pomaga wypełnić luki w higienie, zmniejszyć ryzyko przenoszenia zarazków, a w konsekwencji zwiększyć bezpieczeństwo czytelników. Systemy la-
kierów są odpowiednie do wytwarzania produktów drukowanych zgodnie z przewidywalnymi warunkami europejskiej dyrektywy ramowej WE 1935/2004.



6 SPIS TREŚCI RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

4 Strona redakcyjna Warszawa Zachodnia 68
z nowymi peronami i torami
6 Spis treści
Naszym celem
8 Wiadomości pozostaje wymiana
wysłużonych
10 Udowadniamy, że kolei można pojazdów
ufać
Wywiad z Arturem Martyniukiem,
14 Poszukujemy nowoczesnych prezesem zarządu POLREGIO SA
rozwiązań
18
18 Naszym celem pozostaje
wymiana wysłużonych 52 Kolejowa IT w obliczu 28
pojazdów wyzwań współczesnego
Świata 42
22 PKM udowadnia, że transport
kolejowy jest najlepszym 58 POLREGIO SA podsumowała
rozwiązaniem wyniki i przedstawiła plany

26 Nowe rozwiązania dla starych 60 Rola budowy infrastruktury
wagonów! na Europejskim Kongresie
Samorządów
28 Trzeźwość i bezpieczeństwo
62 NA CZAS? Punktualność kolei
32 Przewozy naczep i przyczep w 2021 roku
samochodowych koleją w Polsce

38 PKP INTERCITY unowocześni
kolejne wagony

42 Ponad 37 tys. lamp LED na kolei
– bezpieczeństwo, oszczędność,
ochrona środowiska

44 Nowoczesne podejście
do budowy małych i średnich
DataCenter

46 Lepszy dostęp do kolei
w województwie kujawsko –
pomorskim

48 Straż Ochrony Kolei zapewnia
bezpieczeństwo i pomoc
przyjeżdżającym z Ukrainy

50 Ponad sześć razy

RAPORT KOLEJOWY / 02_2022 SPIS TREŚCI 7

PKM udowadnia, że transport 22
kolejowy jest najlepszym rozwiązaniem

66 Czy dopuszczalne są zmiany 90 APEL – nie ryzykuj
w umowach w sprawie Pzp na przejazdach!

ytat 68 Warszawa Zachodnia z nowymi 92 Kolizje pociągów z dziką
numeru peronami i torami zwierzyną

70 Europejski plan badawczo 96 Personalia
– rozwojowy

72 FOTEL MASZYNISTY 48
– eksploatacja
Polska kolej już 82
w pierwszych dniach 74 Sprzedaż nieruchomości
agresji Rosji na Ukrainę firmowej w VAT
zaangażowała się w pomoc
uchodźcom. Dworce 77 Nowa generacja
kolejowe stały się jednymi przetwornic DC/DC pozwala
z pierwszych miejsc, do na interoperacyjność kolei
których od samego początku
trafiali obywatele Ukrainy 76 Wyzwania w czasie wojny
wjeżdżający do Polski
78 Strategia PKP Intercity
Kolej Dużych Inwestycji w praktyce

82 PLK wspierają podróże
zabytkową koleją wąskotorową
w województwie śląskim

Krzysztof Mamiński 86 Powstała kolejna komisja 92
techniczna przy Izbie Kolei
Prezes zarządu PKP SA
88 Jedyny taki pociąg w Europie
10_Strona

8 NEWS RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

Vodafone zadba o sieć LTE Japonia solidarna
z Ukrainą
Deutsche Bahn i Vodafone podpi- komórkowa LTE do 2025 roku będzie dzia-
sali umowę w ramach, której na najbardziej łać bezproblemowo. Takamatsu-Kotohira Electric Ra-
ruchliwych trasach szerokopasmowa sieć ilroad pomalował swój pociąg w żółto-nie-
Ostateczny termin zakończenia in- bieskie barwy, by dać wyraz wsparcia dla
westycji to lato 2025 roku. Do tego czasu Ukrainy. To również gest solidarności dla
Vodafone musi zapewnić, że 7800 kilometrów ukraińskich kolejarzy, którzy nie przerywa-
głównych tras ICE i IC będzie miało prze- ją swojej pracy mimo konfliktu zbrojnego.
pustowość sieci LTE na poziomie co najmniej
225 megabitów na sekundę. Ponadto 13 800 Na bokach składu naniesione zostały
kilometrów tras z dużą liczbą pasażerów musi hasła: „Jesteśmy z wami”, „Dla ukraińskich
mieć przepustowość sieci LTE na poziomie co przewoźników kolejowych pracujących na
najmniej 125 megabitów na sekundę. rzecz ochrony życia ludzi”, a także „Życzymy
światowego pokoju”.
Vodafone, aby wypełnić kontrakt zbu-
duje 160 dodatkowych stacji telefonii ko-
mórkowej i przeprowadzi około 1000 prac
modernizacyjnych. 

Poczta Polska ochroni PKP Intercity

Wyspecjalizowana komórka Poczty współpracy z PKP Intercity z dniem 1 lutego Pomalowanie dwuwagonowego skła-
Polskiej Centrum Poczta Polska Ochrona wy- 2022 roku. Współpraca uwzględnia część du to pomysł 35-letniej Kyoko Imai, pracow-
grała przetarg na „Świadczenie usługi ochro- działań, które obejmował przetarg. Umowa na nicy japońskiej kolei. Według informacji
ny fizycznej wskazanych stacji postojowych pełną obsługę klienta będzie obowiązywała przekazanych przez agencję Kyodo, Taka-
i nieruchomości PKP Intercity S.A.” przez 12 miesięcy. matsu-Kotohira Electric Railroad planuje
wprowadzić na rynek naklejki z wizerunkiem
– Przetarg składał się z czterech – Dla Centrum Poczta Polska ochro- pociągu w barwach Ukrainy. Dochód z ich
części i nasza oferta została wybrana na ostatnie przetargi stanowią bardzo sprzedaży ma być przekazany ambasadzie
we wszystkich czterech postępo- Ukrainy w Japonii.
waniach. Naszym zadaniem bę- ważny element realizacji przyjętej
dzie ochrona terenu i składów na strategii. Wejście w ten segment
32 stacjach postojowych PKP In- rynku i pozyskanie takiej firmy
tercity – mówi Robert Dołęga, jak PKP Intercity, pokazuje na-
Dyrektor CPPO. szym konkurentom, że możemy
stać się w najbliższej przyszłości zna-
Na początku kwietnia Pocz- czącą firmą na rynku ochrony – mówi
ta Polska podała informację o rozpoczęciu Wiesław Włodek, wiceprezes Poczty Polskiej.

Powrót do przeszłości

Ruszyła sprzedaż biletów na przejazd (i z powrotem). Organizator, przedsiębior-
wyjątkową, historyczną i wręcz legendarną stwo Tatra, które jest też właścicielem
Słowacką Strzałą, czyli czechosłowackim wa- wagonu, zaprosi pasażerów na dwa takie
gonem silnikowym. Ta znajdująca się obecnie przejazdy tego dnia.
w Czechach jednostka traktowana jest jak
odpowiednik polskiej Luxtorpedy. Slovenská Strela może na swoim po-
kładzie pomieścić do 45 pasażerów. Osoby
Oficjalny i pierwszy w tym roku prze- pragnące poczuć się jak podróżnicy w latach
jazd Słowacką Strzałą organizatorzy trzydziestych i czterdziestych muszą jednak
wydarzenia zaplanowali na 6 maja. Po- przygotować się na spore koszty związane
dróżni wybiorą się w przejażdżkę na tra- z przejazdem. Bilet kosztuje bowiem około
sie z miejscowości Koprzywnica do Ostrawy 760 złotych.

RAPORT KOLEJOWY / 02_2022 NEWS 9

Mazowiecka Dolina Wodorowa

Dwadzieścia pięć podmiotów, w tym w Polsce i Europie – mówił Ireneusz Zyska, energetyce, gospodarce komunalnej i rol-
m.in. PKN Orlen (lider projektu), Pesa, Toyota, wiceminister klimatu i środowiska. nictwie. Liderem przedsięwzięcia jest
Solaris, Siemens Energy czy Alstom będą two- PKN Orlen, który będzie odpowiedzialny
rzyły Mazowiecką Dolinę Wodorową. Przed- Celem są wspólne prace nad inno- za określenie celów Doliny i przygotowanie
siębiorstwa te już podpisały list intencyjny. wacyjnymi technologiami, pozwalającymi strategii jej działania.
wykorzystywać wodór m.in. w transporcie,
– Nie ukrywam, że wiążę ogromne
nadzieję z powstaniem Mazowieckiej Do-
liny Wodorowej. Nie mam wątpliwości, że
postawiony przed Doliną priorytetowy cel,
jakim jest wspieranie rozwoju gospodarki
wodorowej w regionie oraz dążenie do zbu-
dowania mazowieckiego klastra wodoro-
wego, zostanie wkrótce osiągnięty i będzie
przykładem najlepszych praktyk wdraża-
nych w rozwój technologii wodorowych

Parowozownia Wolsztyn świętuje Pociągiem
do Zatoru

PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. wy-
budują nowy przystanek w pobliżu Ener-
gylandii w Zatorze. W ramach realizacji
Programu Przystankowego w Małopolsce,
lepszy dostęp kolei zyskają także miesz-
kańcy Wolbromia. Ruszyły przetargi na
inwestycje. Rozpoczęcie prac planowane
jest w połowie 2022 roku, a ich zakończe-
nie na koniec 2023 roku.

Nowy przystanek w Zatorze powsta-
nie na trasie Kraków Płaszów – Oświęcim,
w pobliżu Energylandii – największego parku
rozrywki w Polsce. Obiekt umożliwi dogodny
dojazd pociągiem do lokalnej atrakcji. Dodat-
kowy przystanek zwiększy również możliwości
podróży pociągiem do Krakowa czy Katowic.

W tym roku miłośnicy kolei mają i umywalnia). Pracę wspomagał żuraw Dwa perony będą usytuowane w są-
duży powód do świętowania – Parowo- wodny i węglowy. siedztwie przejazdu kolejowo-drogowego.
zownia Wolsztyn kończy bowiem 115 lat! Oczekiwany standard obsługi podróżnych
W wyniku działań wojennych Paro- zapewni montaż wiat, ławek, tablic infor-
Budowę zaplecza i warsztatów wozownia Wolsztyn musiała w dużej mierze macyjnych i oświetlenia oraz oznakowania. 
parowozowych w Wolsztynie ukończo- przejąć zadania realizowane dotychczas
no w 1907 roku. W ramach zabudowań przez obiekt w Zbąszyniu. Po zakończeniu
warsztatowych powstała hala postojowa II wojny światowej schemat działania prze-
z czterema stanowiskami, obrotnica o śred- trwał bez większych zmian. W 2003 roku
nicy 16,2 metra oraz kanał oczystkowy obiekty przejęła spółka PKP Cargo S.A.,
i zasiek węglowy. Wybudowano także pa- w tym tak parowozownię, jak i przynależą-
rowozownię. Na jej terenie powstała hala cy do niej zabytkowy tabor. Od 2016 roku
napraw parowozów, stolarnia, warsztat Parowozownia Wolsztyn jest instytucją
ślusarski i zabudowania socjalne (szatnia kultury Województwa Wielkopolskiego.

10 RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

UDOWADNIAMY, ŻE

kolei można ufać

O zdanych przez PKP S.A. testach, reakcji kolei na rosyjską agresję w Ukrainie,
zaufaniu dla PKP i patriotyzmie. Takie tematy poruszyliśmy z prezesem zarządu PKP S.A.
i przewodniczącym Międzynarodowego Związku Kolei (UIC) Krzysztofem Mamińskim.

Panie Prezesie, dwa lata ważne jest istnienie usług o charakterze
pandemii to okres trudnego testu użyteczności publicznej, opierających się
dla polskich kolei. Testu zdanego? na stabilnym finansowaniu.
My, kolejarze i pracownicy Grupy
PKP, codziennie udowadniamy, że kolej to Dwa lata zdominowane pandemią
środek transportu, któremu można ufać. Do istotnie odbiły się nie tylko na pol-
podróży pociągami coraz bardziej zachęcają skiej, ale i światowej gospodarce.
inwestycje, które od kilku lat zmieniają ob- Jednak należy wyraźnie pod-
licze polskiej kolei. Dzięki temu kolej wraca kreślić – i sądzę, że cała nasza
po latach na należne jej miejsce i staje się branża powinna być z tego
środkiem transportu numer jeden dla coraz dumna – że pandemia nie
większej liczby osób. To szczególnie istotne wyhamowała wielkich
z uwagi na to, iż czas pandemii pokazał, jak przedsięwzięć inwesty-
cyjnych, jakie realizu-
jemy dziś na kolei.
To ważne nie tylko
dla samej branży,
ale także dla

RAPORT KOLEJOWY / 02_2022 11

całego otoczenia gospodarczego, w któ- latach. Poza odbudową po okresie pande- Kolej na wojnę zareagowała
z pełną determinacją. Panie
rym kolej funkcjonuje. Warto przypomnieć, micznym przed sektorem kolejowym stoją Prezesie, jaka była Pana
pierwsza myśl, gdy zaczęła się
że Polskie Koleje Państwowe S.A. zamknę- także olbrzymie wyzwania z agendy europej- inwazja?
Oprócz udostępnienia instytu-
ły 2021 rok rekordem – otworzyliśmy skiej, związane m.in. ze stałą koniecznością cjom koordynującym pomoc uchodźcom
powierzchni dworców kolejowych od razu
w nim aż 21 dworców kolejowych podnoszenia konkurencyjno-

ze wszystkich 44 udostępnio- ści, badaniami i rozwojem,

nych podróżnym do tej pory bezpieczeństwem oraz

w ramach Programu Inwe- Polska kolej już interoperacyjnością.

stycji Dworcowych na lata w pierwszych dniach

2016-2023. Program ten agresji Rosji na Ukrainę

to najważniejszy realizo- zaangażowała się
wany przez nas projekt, w pomoc uchodźcom
który zapewnia podróżnym

w dużych miastach i mniej-

szych miejscowościach komfor-

towe dworce kolejowe.

Zmieniające się dworce – i te za-

bytkowe, odrestaurowane z dużą pieczo-

łowitością, i te nowoczesne, budowane

od podstaw – są symbolem zmian, jakie

w ostatnich latach zachodzą na polskiej

kolei. Wierzę w to, że obecny rok także

zakończymy sukcesem.

W mojej opinii to, co szczególnie Jeden kryzys się skończył, wiedzieliśmy również, że niezbędna jest
było widoczne w czasie zaczął się kolejny. 24 lutego także pomoc przy ewakuacji uchodźców
pandemii, to elastyczność obudziliśmy się w nowej z zagrożonych terenów. Jednym z głównych
kolei, umiejętność szybkiego rzeczywistości. Można chyba środków transportu, z których korzystali
reagowania i dostosowania. powiedzieć, że i dla kolei uchodźcy w naszym kraju, były od samego
Ciekawy jestem Pana opinii na czas można dzielić na do 24 początku pociągi dalekobieżne PKP Inter-
temat tego co zdecydowało, że lutego i od z powodów nowych city. Już 26 lutego przewoźnik umożliwił
powoli kolej odbudowuje swoją zagrożeń i innych sposobów obywatelom Ukrainy nieodpłatne przejazdy
istotną pozycję? działania? w 2. klasie pociągów kategorii ekonomicz-
Jak już wspomniałem, czas pandemii Polska kolej już w pierwszych dniach nych TLK i IC na podstawie dowolnego do-
pokazał jak bardzo istotne jest dla kraju po- agresji Rosji na Ukrainę zaangażowała się kumentu potwierdzającego obywatelstwo
siadanie stabilnych usług transportowych. w pomoc uchodźcom. Dworce kolejowe ukraińskie.
Dzięki temu, w trudnym czasie ograniczeń stały się jednymi z pierwszych miejsc, do
związanych z COVID-19, spółki Grupy PKP których od samego początku trafiali oby- W pomoc obywatelom Ukrainy
nie tylko zapewniły stabilne i bezpieczne watele Ukrainy wjeżdżający do Polski. zaangażowała się także spółka PKP Linia
usługi transportu pasażerskiego, ale także Obecnie różnego rodzaju punk- Hutnicza Szerokotorowa. 27 lutego zo-
sprawnie realizowały zadania z zakresu prze- ty pomocowe znajdują się na dworcach stało uruchomione specjalne połączenie
wozu towarów. To niezmiernie ważny test, przygranicznych w Przemyślu i Chełmie, dla uchodźców z Ukrainy na szerokoto-
który – w mojej opinii – kolej zdała bardzo w stolicy i we wszystkich większych ośrod- rowej trasie, aby odciążyć inne przejścia
dobrze. To także bardzo ważna lekcja na kach, a także w mniejszych miejscowo- graniczne. Towarowa linia kolejowa została
przyszłość w kontekście rozwoju transportu ściach. Łącznie działa 25 takich punktów.
w naszym kraju. Trzeba również pamiętać, że Pomoc jest koordynowana przez wojewo-
obecnie, bardziej niż kiedykolwiek wcześniej, dów i urzędy miast – współpracujących
transport kolejowy ma do odegrania klu- z wolontariuszami i organizacjami poza-
czową rolę, nie tylko w naszym kraju, ale na rządowymi. Uchodźcy z Ukrainy znaleźli
całym świecie. Szczególnie w zakresie osią- także schronienie w ośrodkach wypo-
gnięcia celów środowiskowych, poprzez sku- czynkowych i szkoleniowych spółki CS
teczną transformację klimatyczną w ramach Natura Tour.
dekarbonizacji i cyfryzacji usług transpor-
towych. Ale cele klimatyczne to nie jedyne
wyzwania, jakie czekają nas w kolejnych

12 RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

wykorzystana także do transportów z po- uciekających przed wojną Ukraińców. Chcę w strukturach organizacji. Oznacza to, że
mocą humanitarną na Ukrainę. jeszcze raz podkreślić, że wszystkie spół- nie mogą one uczestniczyć w posiedze-
ki Grupy PKP solidaryzują się z narodem niach statutowych UIC, forach i grupach
Właśnie dlatego chwalę kolej ukraińskim i podejmują wspólne działania, roboczych.
za elastyczność. Przestawienie których celem jest udzielenie szybkiego
się bowiem na okoliczności wsparcia dla obywateli Ukrainy uciekają- Nie mogą także korzystać z usług
wojenne wymaga bowiem cych przed agresją militarną. stowarzyszenia – największej światowej
sprawności. Grupa PKP szybko organizacji branżowej skupiającej uczestni-
ruszyła z pomocą. Nie było
żadnego wahania? WARTO DODAĆ, ŻE POMOC, KTÓRĄ NIOSĄ PKP, TO NIE
Absolutnie nie. Wiedzieliśmy, że TYLKO SPRAWNE ZORGANIZOWANIE TRANSPORTU
musimy działać. I spółki Grupy PKP od razu DLA UCHODŹCÓW. TO RÓWNIEŻ SZEREG AKCJI, KTÓRE
zaangażowały się w pomoc uchodźcom. MAJĄ NASZYM WSCHODNIM SĄSIADOM ZAPEWNIĆ
BEZPIECZNE SCHRONIENIE, ARTYKUŁY PIERWSZEJ
Proszę jednak uchylić POTRZEBY ORAZ NIEZBĘDNE INFORMACJE
czytelnikom trochę kolejowej
kuchni i opowiedzieć jakiego Warto dodać, że pomoc, którą niosą ków rynku kolejowego. Zawieszenie potrwa
typu działań i wysiłku wymagało, PKP, to nie tylko sprawne zorganizowanie do czasu przywrócenia pokoju w Ukrainie.
aby przygotować i pchnąć do transportu dla uchodźców. To również
działania Grupę PKP? szereg akcji, które mają naszym wschod- To nie jedyna reakcja UIC –
Od samego początku z uwagą ob- nim sąsiadom zapewnić bezpieczne schro- apelujecie także o materialne
serwowaliśmy dynamiczną sytuację, która nienie, artykuły pierwszej potrzeby oraz wsparcie dla kolei ukraińskich?
rozgrywała się na granicy polsko-ukraiń- niezbędne informacje. W ramach pomocy Nasz apel to wyraz wsparcia i pod-
skiej i na bieżąco reagowaliśmy na potrze- Ukrainie zbierane są również fundusze kreślenie wartości solidarności i jedności
by uchodźców. Całość zadań pomocowych za pośrednictwem Fundacji Grupy PKP. środowiska kolejowego, które są podsta-
była realizowana sprawnie, o czym najle- wą działania Międzynarodowego Związku
piej świadczą działania realizowane przez Znamienne jest również to, Kolei. Nikomu nie trzeba tłumaczyć, w jak
spółki Grupy PKP już w pierwszych dniach że koleje zagraniczne okazały niezmiernie trudnych warunkach działają
wojny. Mam tu na myśli choćby wspomnia- solidarność Ukrainie. UIC Koleje Ukraińskie, ewakuując, we współpra-
ne już przeze mnie udostępnienie na rzecz zawiesiło członkostwo kolei cy m.in. ze spółkami Grupy PKP i kolejami
pomocy uchodźcom przestrzeni na dwor- rosyjskich i białoruskich. Co to z Czech, Słowacji, Węgier, Rumunii uchodź-
cach kolejowych, czy też dla nich oznacza? ców z zagrożonych terenów. W działania te
zaangażowanie PKP In- Wspólnie z François Davennem, zaangażowane były również inne koleje,
tercity w ewakuację dyrektorem generalnym Międzynarodo- szczególnie koleje niemieckie i francuskie.
wego Związku Kolei (UIC), podjęliśmy Koleje Ukraińskie poniosły wiele strat, szcze-
decyzję o zawieszeniu członkostwa gólnie w zakresie infrastruktury kolejowej
Kolei Rosyjskich i Kolei Białoruskich i taboru. Zewnętrzna pomoc i wsparcie są

RAPORT KOLEJOWY / 02_2022 13

niezbędne dla odbudowy zniszczeń i spraw- Europejskiej. W ramach EU-Rail oferujemy związanych z pandemią – nie uległa pogor-
nego funkcjonowania Kolei Ukraińskich. swoje doświadczenia i zakładamy rozwój szeniu w zakresie płynności finansowej.
Jest to również kluczowe dla funkcjonowa- innowacyjnych koncepcji w zakresie m.in.
nia korytarzy humanitarnych i ratowania zarządzania dworcami i utrzymania nieru- Na koniec mam pytanie o Pana
życia ludzkiego, a w dłuższej perspektywie chomości. Dzięki zaangażowaniu PKP S.A. opinię dotyczącą projektu
odbudowy potencjału Kolei Ukraińskich po w dotychczasowe prace związane z przy- „Poznaj Polskę”. Istotną rolę ma
zakończeniu działań wojennych. gotowaniami do utworzenia EU-Rail szereg tam odgrywać PKP Intercity?
podmiotów z naszego kraju będzie miało Program ten jest bardzo ciekawy
Temat wojny jest dominujący możliwość skorzystania z dofinansowania z punktu widzenia uczniów oraz niezwykle
chciałbym jednak poruszyć prac badawczych z funduszy Horyzontu istotny, jeśli chodzi o budowanie dobrych
także tematy z nią nie Europa. Mówiąc w skrócie: chcemy mieć nawyków podróżowania. W ramach pro-
związane. Pierwszy jest wpływ na to, jak będzie rozwijała się kolej gramu „Poznaj Polskę” PKP Intercity, jako
międzynarodowy, czyli PKP w Europie, dzielić się swoimi pomysłami, ale partner programu wspólnie z Ministerstwem
S.A. współtworzą europejski też czerpać z wiedzy i doświadczeń innych. Edukacji i Nauki, będzie promować kolej
plan działań badawczo- jako najlepszy i najbardziej ekologiczny
rozwojowych dla kolei. Co Pozytywne sygnały dotarły środek transportu na szkolne wyjazdy. To
konkretnie? także z Fitch Ratings? Cieszy ważne i potrzebne działanie, które ma na
PKP S.A. zostały jednym z 25 człon- podniesie poziomu do A-? celu nie tylko zachęcenie młodych ludzi do
ków fundatorów EU-Rail, którzy wspólnie To oczywiście bardzo dobra wiado- poznawania naszego kraju, miejsc związa-
z Komisją Europejską przygotowują plan mość dla naszej spółki. Na ocenę agencji nych z naszą kulturą, historią i nauką, ale
działań badawczo-rozwojowych dla kolei na wpływ miały m.in. silne relacje ze Skarbem także do przekonania się, że z powodzeniem
lata 2022-2031. A warto podkreślić, że człon- Państwa oraz stabilna sytuacja finansowa można zwiedzać Polskę koleją.
kowie fundatorzy to największe podmioty Polskich Kolei Państwowych S.A., która –
z branży kolejowej działające na terenie Unii pomimo trudnych uwarunkowań rynkowych Rozmawiał RK

REKLAMA

14 RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

Poszukujemy
nowoczesnych
rozwiązań

Wywiad z Piotrem Majerczakiem, członkiem zarządu PKP przedsięwzięcia BRIK – Badania i Rozwój
Polskich Linii Kolejowych S.A., dyrektorem ds. utrzymania w Infrastrukturze Kolejowej, realizujemy
infrastruktury o szansach kolei na osiągnięcie neutralności projekty badawczo - rozwojowe dotyczące
klimatycznej i współpracy z Narodowym Centrum Badań poprawy efektywności energetycznej. To
i Rozwoju. m.in. „Opracowanie innowacyjnej metodo-
logii zarządzania infrastrukturą oświetlenio-
Unia Europejska postawiła zmniejszyć koszty energii. Sieć kolejową wą na sieci zarządzanej przez PKP Polskie
sobie za cel osiągnięcie oświetla już ponad 37 tys. LED-ów. Linie Kolejowe S.A.” Efektem projektu będą
neutralności klimatycznej do opracowane wytyczne projektowania i bu-
2050 roku. Droga polskiej kolei W ramach PPEE zabudowujemy dowy innowacyjnego systemu zarządzania
do neutralności klimatycznej układy kompensacji mocy biernej, które infrastrukturą oświetleniową na sieci za-
wymaga inwestycji nie spowodowały poprawę parametrów zasi- rządzanej przez PLK oraz inwentaryzacja,
tylko w tabor, ale również lania urządzeń, ale też umożliwiły reduk- zakończona audytem energetycznym dla
w infrastrukturę kolejową. cję opłat za energię elektryczną. Spółka od około 110000 szt. opraw oświetleniowych.
Jakie rozwiązania zmniejszające 2016 r. montuje instalacje fotowoltaiczne. Wdrożenie projektu może przyczynić się do
zużycie energii są realizowane Bardzo ważnym działaniem jest poprawa ograniczenia i zużycia energii na potrzeby
przez PKP Polskie Linie właściwości energetycznych budynków. oświetlenia zewnętrznego nawet o 70%.
Kolejowe S.A.? Przeprowadzane są m.in. termomodernizacje,
Zwiększenie efektywności energe- wymiana instalacji grzewczych oraz kotłów, Celem projektu „Opracowanie in-
tycznej w transporcie kolejowym jest jednym modernizacja systemów wentylacyjnych nowacyjnej metodologii zabudowy paneli
z wyzwań stawianych całemu sektorowi i klimatyzacyjnych. Wymienione działania fotowoltaicznych w ekranach akustycznych
kolejnictwa, w tym także największemu poprawiają też znacząco warunki pracy. na sieci zarządzanej przez PKP Polskie Linie
zarządcy sieci kolejowych, którym są PKP Kolejowe S.A.” jest przygotowanie innowa-
Polskie Linie Kolejowe S.A. Wpisujemy się PLK współpracują także cyjnej metody wykorzystania odnawialnego
w proekologiczne trendy. Od 2014 roku re- z Narodowym Centrum źródła energii - wytworzenia energii elek-
alizujemy Program poprawy efektywności Badań i Rozwoju w zakresie trycznej z promieniowania słonecznego
energetycznej (PPEE). Środki dedykowane przedsięwzięcia Badania przy wykorzystaniu ekranu akustycznego.
na ten cel tylko w ramach przedmiotowe- i Rozwój w Infrastrukturze Oczekiwanym rezultatem prac badawczo-
go programu to około 2-3 mln zł rocznie. Kolejowej? -rozwojowych jest stworzenie nowego,
Wiodącym działaniem jest wymiana Wspólnie z Narodowym Centrum nieistniejącego na rynku produktu – mo-
energochłonnych opraw oświetleniowych Badań i Rozwoju poszukujemy nowocze- dułu fotowoltaicznego przeznaczonego do
na nowoczesne w technologii LED w ra- snych rozwiązań, które usprawnią proces zabudowy na podłożu elastycznym wraz
mach bieżącego utrzymania, co pozwala utrzymania infrastruktury kolejowej, popra- z powłoką samoczyszczącą.
ograniczyć zużycie energii elektrycznej bez wią poziom bezpieczeństwa ruchu kolejo-
pogorszenia parametrów świecenia, oraz wego, zwiększą efektywność energetyczną
i ekologiczny charakter kolei. W ramach

RAPORT KOLEJOWY / 02_2022 15

BARDZO WAŻNYM z przestrzeganiem wymagań prawnych i po- zabudowywanych urządzeń zużycie energii
DZIAŁANIEM szanowania środowiska. Działania prowadzo- elektrycznej nie ulega proporcjonalnemu
ne są z uwzględnieniem aktualnych środków zwiększeniu. Ponadto prowadzony audyt
JEST POPRAWA i możliwości technologicznych przyczynia- energetyczny, wskazał już obszary infra-
WŁAŚCIWOŚCI jących się do poprawy jakości świadczonych struktury, w których leży potencjał poprawy
ENERGETYCZNYCH usług i zmniejszenia uciążliwości dla środo- efektywności energetycznej. Oszacowa-
wiska naturalnego. Ponadto oprócz regulacji no, że w wyniku kompleksowej termomo-
BUDYNKÓW na szczeblu krajowym w spółce obowiązuje dernizacji budynków w całej Spółce można
szereg dokumentów (standardy techniczne, uzyskać oszczędność energii na poziomie
Realizowane przez PKP instrukcje, dokumenty normatywne), które 16,45 % zużywanej obecnie energii finalnej,
Polskie Linie Kolejowe S.A. gwarantują zastosowanie materiałów, urzą- natomiast w wyniku wymiany oświetlenia
modernizacje linii kolejowych dzeń i rozwiązań najbardziej niskoemisyj- zewnętrznego możliwość zmniejszenia zu-
wpisują się w ideę Europejskiego nych na rynku, a tym samym przyczyniają życia energii wynosi aż 63,23 %.
Zielonego Ładu. Czy możemy się do wzrostu efektywności energetycznej.
powiedzieć, że również prace Jest Pan wiceprzewodniczącym
utrzymaniowe uwzględniają Czy PLK stosują również Rady Programowej Centrum
rozwiązania zwiększające rozwiązania systemowe dla Efektywności Energetycznej
efektywne wykorzystanie osiągnięcia neutralności Kolei. Jaka jest rola PKP Polskich
energii i poszanowania klimatycznej? Linii Kolejowych S.A. w tej
środowiska? Realizujemy działania systemowe tj. inicjatywnie?
Oczywiście, rozwiązania zwięk- optymalizację zużycia energii elektrycznej, Centrum Efektywności Energetycz-
szające efektywność energetyczną kolei audyt energetyczny Spółki oraz zamierzamy nej Kolei, tzw. CEEK to wspólna inicjatywa
podejmowane są zarówno w ramach inwe- być przedsiębiorstwem neutralnym klima- branży kolejowej na rzecz oszczędzania
stycji jak i utrzymania. Przykładem może tycznie. Dążenia do optymalizacji zużycia energii, która działa od 2019 roku. Wspól-
być sukcesywne montowanie oświetlenia energii elektrycznej usprawnił system in- nie z innymi podmiotami z branży kolejowej
LED czy paneli fotowoltaicznych na in- formatyczny zbudowany siłami PLK, wpro- wypracowujemy i wdrażamy rozwiązania
frastrukturze kolejowej. Pamiętajmy, że wadzony do użytkowania w 2017 r. Dane efektywne energetycznie i jednocześnie pro-
projekty inwestycyjne jak i prace utrzy- zgromadzone w systemie pozwoliły między -ekologiczne, które służą wszystkim uczest-
innymi na sprawne przeprowadzenie proce- nikom rynku kolejowego. Pracujemy nad tym,
maniowe realizowane są dury zmiany sprzedawcy energii elektrycznej. jak oszczędniej, efektywniej, taniej i bardziej
Ponadto funkcjonowanie systemu dzięki pro- ekologicznie przewozić pasażerów i towa-
wadzeniu dostępnych analiz, przyczynia się ry po torach. CEEK jest platformą dialogu
do optymalizacji mocy umownych. W 2020 przedstawicieli przewoźników, zarządców
r. w skali Spółki było to np. obniżenie mocy i operatorów infrastruktury, instytucji na-
umownych aż o 2,5 %, co pozwoliło na ogra- ukowych i organizacji branżowych. W swoich
niczenie przyszłych kosztów o ok. 700 tys. działaniach udowadniamy, że kolej może być
zł/rok. Bieżąca kontrola poziomów mocy jeszcze bardziej efektywna energetycznie.
zainstalowanych powoduje, że po- Obliczyliśmy, że możemy ograniczyć zużycie
energii elektrycznej o 1,2 TWh w perspek-
mimo rosnącej ilości tywie 10 lat. Pozwoli to na redukcję emisji
CO2 o ponad 1 000 000 ton! Chcemy

tym samym zachęcić

16 RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

Wpisujemy się
w proekologiczne

trendy

pasażerów oraz prze- przez Komisję Europejską w celu optymalizacji wykorzystania
woźników towarowych cel neutralności klimatycznej, energii, surowców i zasobów, przy jedno-
do wybierania najbardziej eko- który ma zostać osiągnięty do czesnym ograniczaniu emisji zanieczyszczeń.
logicznego środka transportu zbio- 2050 roku. Rozwój zielonej kolei Realizacja zadań prowadzących do uzyskania
rowego. W swoich działaniach wspieramy znacząco wpłynie na intensyfikację neutralności klimatycznej w przedsiębior-
tym samym również Politykę Energetycz- działań w zakresie ograniczenia emisji stwie będzie wiązała się również z szeregiem
ną Polski. Jednym z głównych działań CEEK CO2, co podwyższy atrakcyjność i konku- nakładów finansowych, gwarantujących
jest realizacja programu Zielona Kolej, czyli rencyjność sektora kolejowego. pomyślność założonych celów. Komisja Eu-
m.in. zasilanie energii trakcyjnej z odnawial- ropejska przygotowując projekt budżetu na
nych źródeł. Zakłada on zmniejszenie emisji Jakie inne działania powinno się lata 2021-2027 przewidziała pulę środków
CO2 o 85 proc. do 2030 roku, dzięki wy- podejmować, by efektywność na wsparcie dla naszego kraju, w tym na
posażeniu sieci trakcyjnej w fotowoltaikę. energetyczna była jak ochronę klimatu i działania naprawcze dla
W chwili obecnej do programu przystąpiła najlepsza? środowiska naturalnego.
już Łódzka Kolej Aglomeracyjna, a deklarację Cel neutralności klimatycznej
udziału złożyły podmioty, które wykonują w roku 2050, postawiony w strategicznej Zachęta finansowa dedykowana dla
22% towarowych i 34% pasażerskich prze- długoterminowej wizji - zamożnej, nowo- przedsiębiorstw wpłynęłaby na sprawniej-
wozów w kraju w ujęciu rocznym. czesnej, konkurencyjnej i neutralnej dla sze podniesienie efektywności energetycz-
klimatu gospodarki UE będzie wymagał nej w całym kraju i przyspieszenie realizacji
Jak rozwój ekologicznej intensyfikacji działań w zakresie ogranicze- zadań niezbędnych do przejścia do neutralno-
kolei może wzmocnić nia emisji CO2 zarówno w przemyśle, trans- ści klimatycznej Europy. Spółka PKP Polskie
konkurencyjność sektora porcie, rolnictwie i energetyce. Konieczne Linie Kolejowe S.A. we wszystkich możliwych
kolejowego? jest więc wspólne intensywne działanie obszarach prowadzi działania dla zwięk-
Kolej to w chwili obecnej najbardziej wszystkich sektorów, poprzedzone indy- szenia efektywności energetycznej przy
ekologiczny publiczny środek transportu. widualną analizą możliwości. Droga sektora jednoczesnym ograniczaniu emisji. W ra-
W skali Unii Europejskiej transport jest odpo- kolejowego do neutralności klimatycznej mach zakupu energii elektrycznej, struktura
wiedzialny za około 30% emisji CO2. Poziom także będzie wymagała szeregu nakładów paliw w 2021 roku i innych nośników energii
emisji transportu kolejowego to około 1%. inwestycyjnych oraz wdrożenia rozwiązań pierwotnej zużytej do wytworzenia energii
Zmiany klimatyczne, zauważalne w ostatnim technicznych i zarządczych na dużą skalę. elektrycznej dostarczanej przez głównego
czasie, powodują konieczność poszukiwania Początkiem tej ścieżki może być dostawcę w 2021 roku wskazywała, że już
rozwiązań ograniczających skutki oraz niwe- wdrożenie Strategii Neutralności Klima- 35,16% zakupywanej energii elektrycznej
lujących negatywny wpływ na środowisko tycznej oraz udział w takich inicjatywach jak przez Spółkę pochodziło z odnawialnych
naturalne. Sektor transportu to branża, która Program Zielona Kolej realizowany w ramach źródeł energii. Było to jednym z najwyższych
wymaga zdecydowanego procesu dekarbo- CEEK. Działania takie wskazują kierunki roz- wyników na rynku.
nizacji, zwłaszcza mając na uwadze przyjęty woju, zakres i plan działań przedsiębiorstwa
Rozmawiał RK



18 RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

Naszym celem pozostaje
wymiana wysłużonych
pojazdów

Z prezesem zarządu POLREGIO SA Arturem Martyniukiem
rozmawiamy o rentowności spółki, pomocy uchodźcom,
ekologii i nowych inwestycjach.

Polregio SA utrzymuje Jednocześnie utrzymaliśmy w ryzach koszty, kartę”. Te wszystkie działania i ich efekty nie
rentowność i drugi rok z rzędu a przychody mimo pandemii utrzymały się byłyby możliwe bez ogromnego zaangażo-
osiągnęliście dodatni wynik na stabilnym poziomie. W ubiegłym roku wania całej załogi w firmie.
finansowy na działalności Komisja Europejska zatwierdziła pomoc pu-
podstawowej i dodatni wynik bliczną przyznaną spółce w 2015 roku, tym Do Polski przyjechało już ponad
netto. Konsekwencja w działaniu samym potwierdzając skuteczność działań 2,6 mln uchodźców wojennych.
przynosi pozytywne skutki? restrukturyzacyjnych oraz pełnej transfor- W pomoc mieszkańcom Ukrainy
Dodatni wynik finansowy na dzia- macji spółki w ostatnich dwóch latach. Pod zaangażowali się przewoźnicy
łalności podstawowej to efekt działań sfi- koniec koniec ubiegłego roku przekształcili- kolejowi. Jakie działania
nalizowanych w ciągu ostatnich kilkunastu śmy się w spółkę akcyjną. Warto podkreślić, przeprowadziło Polregio? Jak
miesięcy. Przede wszystkim spółka podpisała że celem Polregio jest przede wszystkim ren- można je podsumować?
umowy wieloletnie z niemal wszystkimi sa- towność spółki oraz zapewnienie środków Praktycznie od pierwszych dni agre-
morządami wojewódzkimi, zabezpieczając do realizacji niezbędnych inwestycji (tabor sji Federacji Rosyjskiej na Ukrainę wozimy
w ten sposób sytuację finansową do 2030 r. i punkty utrzymania taboru). Mamy zatem uchodźców na masową skalę. W tym celu
sytuację, w której Polregio S.A. ma „czystą wprowadziliśmy darmowe przejazdy na
regularnych trasach dla Ukraińców, którzy

RAPORT KOLEJOWY / 02_2022 19

musieli nagle opuścić swoją ojczyznę. Łącz- pociągów, maszynistów i pracowników Jeden pociąg aglomeracyjny ma blisko
nie do 13 kwietnia przewieźliśmy ćwierć utrzymania. Rzeczą bezcenną jest to, że 800 miejsc, co oznacza, że może zastąpić
miliona osób, uruchamiając ponad 700 po- zapewniamy potrzebującym uchodźcom na drodze co najmniej 500-600 aut zajmo-
łączeń, z czego prawie 300 specjalnych. poczucie bezpieczeństwa i możliwość swo- wanych najczęściej tylko przez kierowcę,
Oprócz tego zabezpieczyliśmy dodatko- bodnego przemieszczania się po terenie co ma często miejsce przy regularnych
we dedykowane składy wraz z załogami kraju. dojazdach do pracy. A przecież taki pociąg
w celu uruchamiania specjalnych pociągów wykonuje wiele połączeń dziennie. Dzięki
na zamówienie m.in. Wojewódzkich Szta- Pomoc udzielana obywatelom efektowi skali to bardzo efektywny sposób
bów Kryzysowych. Oczywiście w ostat- Ukrainy, jak i zniesienie na przyciągniecie większej ilości pasaże-
nich tygodniach skala tych przejazdów się obostrzeń covidowych, skutkuje rów na kolej, i - przy okazji - dekarboniza-
zmniejszyła, ale do końca kwietnia uchodźcy coraz większą frekwencją cję i uniezależnienie się od importu paliw
mogą nadal bezpłatnie podróżować naszy- w pociągach Polregio. To kopalnych, w tym z Rosji.
mi pociągami. zaś wiąże się z potrzebą
podnoszenia komfortu
Jak finansowana była ta pomoc? podróży. Na co stawiacie jako
Ile Polregio przeznaczyło spółka w nowej perspektywie
środków własnych, a ile finansowej na lata 2021-2027?
pochodziło ze wsparcia Przede wszystkim w najbliższych
zewnętrznego? miesiącach ogłosimy pierwszy przetarg na
Jako przewoźnik regionalny wszyst- dostawę nowoczesnych pociągów. Łącznie
kie decyzje musimy podejmować w uzgod- chcemy zamówić ok. 200 nowych skła-
nieniu z zarządami województw i tak też dów za kwotę 5 mld zł w perspektywie
było do tej pory. Będziemy natomiast ko- tego dziesięciolecia. Ze względu na brak
rzystać z rozwiązań rekompensujących notyfikacji pomocy publicznej przez Ko-
koszty z tym związane dla przewoźników misję Europejską, spółka nie mogła się
kolejowych w ramach przyjętych niedaw- starać o dofinansowanie zakupu taboru
no rozwiązań legislacyjnych (specustawa do 2021 r., a potrzeby mamy bardzo duże.
transportowa). Obecnie na bieżąco uzupełniamy flotę
o używane pojazdy, które są dostępne
Chciałbym podkreślić, że cała załoga na rynku od ręki.
Polregio jest niesamowicie zaangażowana Strategicznym celem naszej poli-
w pomoc uchodźcom od punktów recepcyj- tyki taborowej pozostaje jednak wymia-
nych na dworcach, poprzez kierowników na wysłużonych pojazdów typu EN57 na
nowoczesne składy wyposażone w kli-
matyzację oraz wi-fi. Nowy tabor
przyciągnie podróżnych, którzy
dzisiaj z różnych względów wy-
bierają samochód, zwłaszcza
w ruchu aglomeracyjnym.

STRATEGICZNYM CELEM NASZEJ
POLITYKI TABOROWEJ
POZOSTAJE JEDNAK
WYMIANA WYSŁUŻONYCH
POJAZDÓW TYPU EN57
NA NOWOCZESNE
SKŁADY WYPOSAŻONE W
KLIMATYZACJĘ ORAZ WI-FI

20 RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

Świat stawia na ekologię
i wodór. Jak w te zagadnienia
wpisuje się Polregio
w kontekście obecnych działań,
jak i planowanych inwestycji,
w tym inwestycji taborowych?
Wodór jest bez wątpienia bardzo
ciekawym źródłem zasilania, jeśli chodzi
o transport zbiorowy. Obecnie jednak na
rynku nie ma zbyt dużo pojazdów szyno-
wych na wodór, które przeszły homologację,
więc tutaj jesteśmy na początkowym etapie
rozwoju rynku. Interesująco zapowiada-
ją się konstrukcje dwusystemowe, które
zamiast silnika Diesla będą miały ogniwo
paliwowe właśnie na wodór.

WODÓR JEST BEZ Ruszyła budowa Punktu Łącznie zatrudnienie w nowym miejscu
WĄTPIENIA BARDZO Utrzymania Taboru Polregio znajdzie 60 osób. Realizacja tej inwesty-
CIEKAWYM ŹRÓDŁEM w świętokrzyskiem. Kiedy cji za blisko 40 mln zł wpisuje się w naszą
ZASILANIA, JEŚLI inwestycja będzie gotowa i jak wieloletnią strategię osiągnięcia przewa-
CHODZI O TRANSPORT zostanie wyposażona? gi konkurencyjnej poprzez zwiększenie
ZBIOROWY Nowa hala do obsługi taboru efektywności kosztowej w zakresie utrzy-
w Skarżysku- Kamiennej została zapro- mania i napraw nowoczesnych pojazdów
Nasza siatka połączeń obejmuje od- jektowana zgodnie z najnowszymi tren- kolejowych. Dzięki takim inwestycjom jak
cinki zelektryfikowane oraz bez podłączenia dami, jeśli chodzi o ekologię i efektywność w Skarżysku-Kamiennej spółka zwiększy
do sieci trakcyjnej, więc tego typu pojazdy energetyczną. Na dachu hali zostaną zain- potencjał do rozwoju zarówno w realiza-
na pewno mogłyby się sprawdzić w naszej stalowane panele fotowoltaiczne, a wen- cji przewozów regionalnych w południo-
flocie. Ponadto w całkowitym koszcie posia- tylacja zostanie wyposażona w instalację wo-wschodniej Polsce, jak i działalności
dania pojazdu ponad 40% stanowią koszty do odzysku ciepła. W obiekcie, który ma komercyjnej, czyli wykonywania napraw
paliwa, więc żeby wodór upowszechnił się być gotowy w I kwartale 2023 r. będą taboru innych niż Polregio przewoźników.
- koszt paliwa w całkowitym koszcie posia- warsztaty, magazyn wysokiego składo-
dania musi zmaleć co najmniej o połowę. To wania, zaplecze socjalno-biurowe Rozmawiał RK
wymaga dofinansowania unijnego do zaku- oraz myjnia dla pociągów.
pu paliwa i zapewnienia efektywnego
dostępu do stacji tankowania.



22 RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

PKM udowadnia,
że transport kolejowy jest
najlepszym rozwiązaniem

Z prezesem zarządu Pomorskiej Kolei Metropolitarnej SA cjentami będą mieszkańcy Pomorza.
Grzegorzem Mocarskim rozmawiamy o planach związanych Wreszcie wziąwszy pod uwagę, że tereny
z nowym projektem PKM Południe, wpływie nowych linii objęte tym projektem to jedne z najdyna-
kolejowych na całe województwo pomorskie oraz współpracy miczniej rozwijających się obecnie rejonów
z uczelniami. metropolii i regionu, wizje ich zagospoda-
rowania mogą okazać się niezwykle cenną
Panie Prezesie, zacznijmy optymalizację poszczególnych obszarów inspiracją dla przyszłych projektantów PKM
nietypowo bo od konkursu. naszych działań. Dlatego będąc na bardzo Południe. To również kolejny przykład
O tym jak powinny wyglądać wstępnym etapie przygotowywania tego współpracy nauki z biznesem, do której
przystanki nowej linii PKM projektu, jakim jest Studium Techniczno- na Pomorzu przykładamy szczególną uwagę.
Południe i co zrobić, aby kolej -Ekonomiczno-Środowiskowe, zaprosiliśmy
pasażerska była jak najbardziej do współpracy pomorskie uczelnie, których Przechodząc do konkretów,
przyjazna środowisku kadra swoim świeżym spojrzeniem i kre- PKM złożyła wniosek do
i mieszkańcom decydować będą atywnością stworzyć nie tylko atrakcyjne konkursu CEF dotyczący
studenci uczelni wchodzących wizualnie, ale przede wszystkim praktyczne projektu PKM Południe. Na
w skład FarU przy współpracy i ekologiczne rozwiązania architektoniczne, jakie konkretnie zadanie
z samorządową spółką PKM SA? urbanistyczne i komunikacyjne, na miarę chcielibyście uzyskać
Skąd pomysł na tak nietypowe XXI wieku. dofinansowanie?
działanie? Nasz wniosek obejmuje przygoto-
Projekt PKM Południe wymaga po- Poza tym PKM SA może przy tej wanie dokumentacji projektowej dla od-
dejścia interdyscyplinarnego, aby zasto- okazji również dzielić się swoim doświad- cinka 1 i 2 PKM Południe, na którą składać
sowane w nim rozwiązania były w pełni czeniem ze studentami. To przecież oni za się będą: dokumentacja środowiskowa
skorelowane z najnowszymi rozwiąza- kilka czy kilkanaście lat będą pracowali wraz z decyzją o środowiskowych uwa-
niami technicznymi, co z kolei pozwoli na nad nowymi projektami, któ- runkowaniach, dokumentacja geotech-
rych benefi- niczna, koncepcja projektowa oraz studium

Przystanek PKM Gdańsk Niedźwiednik
z charakterystyczną czerwoną wiatą

RAPORT KOLEJOWY / 02_2022 23

Panele fotowoltaiczne
na nasypie PKM

w Gdańsku Matarni

GRZEGORZ
MOCARSKI

Prezes Zarządu
PKM SA

Jednym z filarów PKM modernizacji linią PKP PLK nr 229 (Pruszcz i sugestii, bo to oni z tej nowej linii kolejo-
jest otwarta komunikacja Gdański – Stara Piła). Jeżeli przygotowy- wej będą w przyszłości korzystać. Jednym
z mieszkańcami i lokalnymi wana obecnie dokumentacja STEŚ wykaże z filarów Pomorskiej Kolei Metropolitalnej
społecznościami na wielu zasadność tej inwestycji, a samorządom uda jest otwarta komunikacja z mieszkańcami
płaszczyznach, dlatego się zdobyć dofinansowanie, to jest szansa, że i lokalnymi społecznościami na wielu płasz-
spotykamy się z mieszkańcami w pierwszym etapie PKM Południe, w latach czyznach, dlatego spotykamy się z mieszkań-
dzielnic i gmin, przez które 2025-2030, będzie mógł powstać odcinek cami dzielnic i gmin, przez które w przyszłości
w przyszłości ma prowadzić aglomeracyjny z Gdańska Śródmieście do ma prowadzić PKM Południe.
PKM Południe Kowal. Co ważne, w Kowalach planowany jest
duży węzeł przesiadkowy, łączący wszystkie W pierwszej serii spotkań, którą zor-
wykonalności. Jeżeli uda się nam uzyskać dostępne środki komunikacji z nową koleją. To ganizowaliśmy na początku kwietnia, wzięło
dodatkowe środki unijne z programu CEF tutaj będą mogli zostawić swoje auto na par- udział ponad 1200 osób (240 stacjonarnie
na tę dokumentację już teraz, to – oczywi- kingu i pojechać dalej do centrum pociągiem i blisko 1000 online). Cieszy nas tak duże
ście w przypadku zdobycia w przyszłości kierowcy jadący z zachodnich i południowych zainteresowanie projektem oraz zgłoszo-
także dofinansowania na realizację pro- części Pomorza, a także turyści docierający na ne do niego uwagi i propozycje, a przede
jektu - już w 2025 roku możliwe byłoby wybrzeże autostradą A1 i planujący odwiedzić wszystkim za bardzo merytoryczna i spo-
ogłoszenie przetargu na budowę nowej Trójmiasto. Wszystkich zainteresowanych kojna dyskusja.
linii. Dzięki temu pojawiłaby się realna tym projektem zapraszamy do zapoznania
szansa, aby pierwszy etap PKM Południe się z informacjami, jakie można znaleźć na Co także istotne rozpoczęła
(czyli aglomeracyjny odcinek Gdańsk Śród- przygotowanej przez nas specjalnej stronie się elektryfikacja linii PKM.
mieście – Węzeł Kowale) mógł powstać internetowej w całości dedykowanej PKM Jakie korzyści przyniesie to
około 2030 roku. Południe: pkm-poludnie.pl mieszkańcom?
Dzięki niej już za kilka lat nasi pa-
Zakończyła się pierwsza faza W kwietniu ruszyły spotkania sażerowie zyskają jeszcze większy kom-
prac nad Studium Techniczno- informacyjne dla mieszkańców. fort podróżowania po linii PKM szybszymi
Ekonomiczno-Środowiskowym Czego się po nich spodziewacie?
projektu. Czy możemy poznać Naszym zadaniem na tym etapie prac
szczegóły nowej linii kolejowej nad projektem było sprawdzenie, czy da
dla metropolii i regionu? się tę inwestycję na tym obszarze zrealizo-
Projekt PKM Południe zakłada bu- wać, czy jest na nią miejsce i wypracowany
dowę całkowicie nowej, zeletryfikowanej w pierwszym etapie STEŚ korytarz PKM
i dwutorowej linii kolejowej od istniejącego Południe pokazuje, że tak. Przed nami etap
przystanku SKM Gdańsk Śródmieście przez drugi, w którym pogłębione analizy tech-
południowe dzielnice Gdańska do Kowal i jej niczne dadzą nam odpowiedź na pytanie jak
późniejszego połączenia zarówno z istniejącą to zrobić. Dlatego spotykamy się z miesz-
linią kolejową nr 248 (czyli popularną PKM- kańcami już teraz, aby wysłuchać ich opinii
-ką), jak i nieczynną obecnie, wymagającą

24 RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

i bardziej pojemnymi pociągami elektrycz- czemu zmniejsza się nasz ślad węglowy. O tym jakie znaczenie ma PKM
nymi. Elektryfikacja linii PKM otworzy ją Można stwierdzić, że w połączeniu z reali- dla całego regionu projekt
także na możliwość nowych tras i połączeń, zowaną aktualnie elektryfikacją przyszłość został uznany został za jedną
jeśli tylko przewoźnicy kolejowi będą tym kojarzonej z czerwonymi przystankami linii z najlepszych samorządowych
zainteresowani. Przykładowo niektóre po- PKM linii jest coraz bardziej zielona. inwestycji ostatniej dekady
ciągi elektryczne z kierunku Elbląga i Tcze- w Polsce. Tego typu nagrody
wa, jeżdżące obecnie do Gdyni wyłącznie Odchodząc od kwestii motywują do wzmożonego
przez Sopot, będą mogły w przyszłości po projektowych chciałbym Pana wysiłku?
zelektryfikowanej linii PKM jeździć do Gdyni zapytać o prywatne odczucia Rzeczywiście kilka miesięcy temu
przez Port Lotniczy. Dzięki temu mieszkańcy dotyczące całego projektu. mieliśmy zaszczyt znaleźć się w gronie 10.
tamtych rejonów naszego województwa zy- Kiedy myślę o PKM to widzę laureatów prestiżowej nagrody „Top In-
skają bezpośredni dojazd koleją na lotnisko. nie tylko kolej, ale duży projekt westycje Komunalne”, czyli najlepszych
społeczny. A jaka jest Pana samorządowych inwestycji ostatniej de-
Nastawiacie się także na opinia o wpływie PKM na kady w całej Polsce, wręczanej w trakcie
korzystanie z odnawialnych województwo pomorskie? Europejskiego Kongresu Ekonomicznego
źródeł energii? Od kilku lat, kiedy oddana została w Katowicach.
Zdecydowanie tak, czego przykła- do użytku linia PKM, to właśnie Pomorzanie Cieszę się, że nasza lokalna inwesty-
dem mogą być dwie mikroinstalacje foto- są wskazywani jako najchętniej podróżu- cja została dostrzeżona i doceniona także
woltaiczne jakie wybudowaliśmy na nasypie jący koleją mieszkańcy polskich regionów, w kraju. Nagrodę tę otrzymaliśmy kilka lat
kolejowym obok naszej siedziby w Gdań- w ogólnopolskim rankingu publikowanym po zakończeniu inwestycji, kiedy jej efekty
sku Matarni. przez Urząd Transportu Kolejowego. Tak są już dobrze widoczne, a o wyborze PKM
wysoka pozycja Pomorza w rankingu UTK zdecydowali wybitni eksperci zasiadający
W CIĄGU KILKU LAT to zasługa konsekwentnej polityki trans- w kapitule, więc jest nam tym bardziej miło.
LINIA PKM STAŁA SIĘ portowej Samorządu Województwa Po- Nagrodę tę otrzymaliśmy akurat w mo-
TAKŻE NOWĄ OSIĄ morskiego, który od lat stawia na transport mencie przygotowań do kolejnego etapu
WOKÓŁ KTÓREJ CHĘTNIE szynowy. Projekt Pomorskiej Kolei Metro- projektu PKM, jakim jest dokumentacja
LOKUJĄ SIĘ KOLEJNE politalnej, czyli pierwszej w Polsce linii ko- STEŚ dla PKM Południe, więc zdecydo-
INWESTYCJE I POWSTAJĄ lejowej wybudowanej przez samorząd, jest wanie podziałało to na nas bardzo moty-
NOWE OSIEDLA, A TO tego najlepszym przykładem. W ciągu kilku wująco, aby również ten projekt spełnił
CHYBA NAJLEPIEJ lat linia PKM stała się także nową osią wokół oczekiwania mieszkańców, dla których go
POKAZUJE POTENCJAŁ której chętnie lokują się kolejne inwestycje przygotowujemy.
TEGO PROJEKTU i powstają nowe osiedla, a to chyba najlepiej Dobry transport publiczny i niezbęd-
pokazuje potencjał tego projektu. na do tego infrastruktura są bowiem jed-
Pozwolą nam one w ciągu roku wy- Przede wszystkim jednak PKM-ka nymi z najważniejszych, z punktu widzenia
produkować ok. 100 MWh energii. To mniej udowodniła, że najlepszym rozwiązaniem mieszkańców, gdyż po prostu ułatwiają im
więcej tyle, ile zużywa w ciągu roku ponad gwarantującym zapewnienie sprawnego codzienne życie. Dlatego prace planistycz-
70 gospodarstw domowych, a w przypadku transportu zbiorowego dla mieszkańców ne związane z rozwojem poszczególnych
PKM SA będzie to około 5% rocznego zapo- nowych dzielnic Gdańska i sąsiednich gmin miast i gmin powinny być ściśle skorelowane
trzebowania energetycznego spółki. Jednak jest właśnie kolej. Dzięki temu samorząd z zapewnieniem ciągów komunikacyjnych,
największym plusem tego rozwiązania jest wojewódzki wspólnie z gminami zrzeszo- tak, aby w ramach procesów urbanizacji
rozpoczęcie przez PKM korzystania z odna- nymi w Obszarze Metropolitalnym Gdań- tych terenów można było także realizo-
wialnych źródeł energii, dzięki sk-Gdynia-Sopot mogli podjąć się wspólnej wać potrzebne mieszkańcom inwestycje
realizacji nowego, wizjonerskiego projektu transportowe.
kolejowego PKM Południe.
Rozmawiał RK

W tym miejscu już około 2030 r. może powstać nowy, podziemny
przystanek Gdańsk Świętokrzyska – Węzeł Kowale, na którym łączyć się
będą regionalna i aglomeracyjna część nowej linii PKM Południe



26 RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

Nowe rozwiązania
dla starych wagonów!

Jak podnieść poziom bezpieczeństwa przewozu materiałów współpraca z dostawcami zagwarantowa-
sypkich i niebezpiecznych? ła nam sukces w wykonaniu prototypów
zadaszenia, a ich funkcjonalność sukces
Zabytkowa Hala Wachlarzowa zaistnienia takiej potrzeby, układ ręczny. w postaci podpisania umowy na realizację
zadaszenia dla 63 sztuk wagonów.
w Krzyżu Wielkopolskim od dwóch lat jest Tego typu rozwiązanie jest autorskim dzie-
Czy z formalnego punktu
miejscem gdzie działa nowy zakład Napraw łem Spółki 4Tramcar wykonanym w syste- widzenia modernizacja zmienia
typ wagonu? I co oznacza dla
i Modernizacji wagonów towarowych. Marek mie „od projektu do realizacji”. Specjalnie jego właściciela?
Z formalnego punktu widzenia nie jest
Markowski, Członek Zarządu Spółki 4Tram- konsekrowany siłownik tłokowy dla tego to modernizacja, lecz de facto modyfikacja
nie zmieniająca typu wagonu. Zmiana polega
car, która swój zakład budowy, napraw i mo- projektu został wykonany przez na dostosowaniu korony dachu do zadasze-

dernizacji taboru kolejowego ulokowała Firmę Hafner. W trakcie

w tym historycznym miejscu, opowie- realizacji pierwszych

dział o sukcesie w zakresie zwięk- Pełne i szczelne dwóch sztuk mody-
szenia bezpieczeństwa przewozu zadaszenie
materiałów sypkich w tym nie- zapewnia
bezpiecznych z zachowaniem
wymogów ochrony środowiska. bezpieczeństwo
przewozu materiałów

Początek działalności sypkich

4Tramcar przypadł

w trudnym dla rynku okresie

pandemii koronawirusa, a mimo

wszystko udało się odnieść

sukces. Jaka jest recepta na

sukces?

Rzeczywiście, na początku 2021 r.

zaadoptowaliśmy Halę Lokomotywowni

w Krzyżu Wlkp. na potrzeby otwarcia Za-

kładu Napraw i Modernizacji Wagonów To-

warowych. Co ciekawe mieliśmy już wtedy

podpisaną umowę na wykonanie prototypu

modyfikacji wagonu samowyładowczego,

czteroosiowego serii FALS typu WAP dla

Spółki Pol-Miedź Trans z grupy kapitało-

wej KGHM.

Modyfikacja polegała na jego za- fikacji wagonów – prototypów, nie obyło nia, jego budowy i montażu oraz sprzężenie
daszeniu - otwieranym i zamykanym przez się bez zmian konstrukcyjnych i funkcjonal- pracy dedykowanych siłowników tłokowych
układ pneumatyczny oraz, w przypadku nych w projekcie. Jednak mimo trudów jakie z funkcją zamykania i otwierania. Zostało to
niósł ze sobą czas pandemii już w paździer- potwierdzone w raporcie oceny znaczenia
niku 2021 roku na tory wyjechał pierwszy zmiany. Raport został wykonany przez nie-
wagon, a w grudniu dołączył do niego drugi. zależną jednostkę As-Bo. Dla użytkowni-
Pełna determinacja naszej załogi oraz ścisła ków lub właścicieli wagonów modyfikacja

RAPORT KOLEJOWY / 02_2022 27

podnosi funkcjonalność wagonu, a jego pełne projektu czyli drugiego składu przewidu-
i szczelne zadaszenie zapewnia bezpieczeń- jemy latem 2022 r.
stwo przewozu materiałów sypkich, w tym
niebezpiecznych – przy jednoczesnym za- Panie Prezesie, zrobiliście
chowaniu wymogów ochrony środowiska. pierwsze kroki na rynku,
interesują nas więc jakie
Interesują nas kolejne etapy są dalsze plany rozwojowe
projektu - jak wygląda dalsza Spółki oraz samego projektu
realizacja? zadaszenia podnoszącego
Tak jak wspominałem w 2021 r. od- poziom bezpieczeństwa
daliśmy do prób testowych dwa wagony pro- przewozu sypkich materiałów
totypowe. Natomiast od połowy zeszłego niebezpiecznych?
roku Spółka 4Tramcar realizuje zadaszenie Zastosowane rozwiązanie jest inno-
63 wagonów tego typu, dla Spółki Pol-Miedź wacyjne i uniwersalne więc może być zastoso-
Trans z grupy kapitałowej KGHM. wane w grupie wagonów budowy specjalnej
serii Fals i Falns, w każdym typie konstrukcyj-
Z FORMALNEGO nym między innymi WAP i 24Ve. Dzięki niemu
PUNKTU WIDZENIA NIE możemy wykorzystać potencjał wagonowy
JEST TO MODERNIZACJA, należący do największych przewoźników
LECZ DE FACTO w Polsce w celu zaspokojenia potrzeb w za-
MODYFIKACJA NIE kresie bezpiecznego przewozu materiałów
ZMIENIAJĄCA TYPU sypkich i niebezpiecznych, przy wykorzysta-
WAGONU niu polskiej myśli technicznej, polskiego pro-
duktu, współpracy polskich przedsiębiorstw
Obecnie PMT jako przewoźnik i kapitału inwestycyjnego. W całości może to
z powodzeniem realizuje swoje zadania przynieść synergię do wykorzystania poten-
w pierwszym pełnym składzie wagonów cjału polskiego taboru kolejowego.
zadaszonych, przewożąc koncentrat rudy Jesteśmy przekonani, że to roz-
miedzi z portu do hut. Zakończenie tego wiązanie daje nowe życie wagonom star-
szego typu.

Rozmawiał RK

28 RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

TRZEŹWOŚĆ
I BEZPIECZEŃSTWO

Na początku grudnia ubiegłego już roku miałem zaszczyt oraz użytkowników i klientów danej branży.
uczestniczyć w III Konferencji „Bezpieczeństwo na Kolei”. Podczas Niestety także i osób trzecich przebywających
wielu wystąpień poruszono tematykę związaną z różnymi w strefie potencjalnego zagrożenia… Do tych
aspektami bezpieczeństwa na kolei. Cóż, bezpieczeństwo niejeden dwóch ostatnich grup zaliczyć należy transport,
ma wymiar, a kolejnictwo to synergii wielu specjalności. w tym w szczególności transport kolejowy.
Co więcej, same zagrożenia będące skutkiem
W kuluarach zaś konferencji jedna Co do zasady bezpieczeństwo w pracy błędów lub zaniechań pracowników skutku-
z firm prezentowała rozwiązania urządzeń ważne jest w każdej z branż. Oczywistym jest, ją ewidentnie zagrożeniem bezpieczeństwa
do kontroli trzeźwości. Wydawałoby się, że że są jednak branże, zawody czy specjalności, ruchu kolejowego. Z pewnością nie trzeba
to zupełnie naturalne. Należyty bowiem stan gdzie ekspozycja pracownika na czynności dowodzić, że istnieje ścisła korelacja między
psychofizyczny przystępującego do pracy lub wykonywane w warunkach wysokiego ry- poziomem bezpieczeństwa ruchu kolejowego,
świadczącego pracę pracownika jest gwa- zyka jest szczególnie wysoka. W tej grupie poziomem bezpieczeństwa pracowników a ich
rantem bezpieczeństwa. Nie można bowiem z kolei możemy dokonać wyróżnienia prac, stanem psychofizycznym. Działaniem zatem
należycie wykonywać jakichkolwiek czynno- których niewłaściwe wykonanie niesie ryzyko profilaktycznym na rzecz poprawy stanu bez-
ści mając osłabioną percepcję, postrzegając wyłącznie dla realizatora tych czynności oraz pieczeństwa – zarówno pracy pracowników
świat w krzywym zwierciadle spaczonym wyróżnić prace niosące, w przypadku błędu, kolejowych, jak i bezpieczeństwa ruchu kole-
przez używkę, tym bardziej koślawym, im ryzyko zagrożenia życia i zdrowia pracowni- jowego winny być prewencyjne kontrole stanu
większe było jej spożycie. ków ze sprawcą zdarzenia współpracujących trzeźwości pracowników. Oczywiście, co trzeba
tu podkreślić, obecny stan techniki pomiaro-
wej pozwala zaoferować pracodawcom i ich
wyspecjalizowanym służbom szeroki wachlarz

RAPORT KOLEJOWY / 02_2022 29

urządzeń albo pozwalających na określenie stosunku pracy, wolą pracodawcy wyarty- i techniczne, mamy sprecyzowane oczekiwania
zerojedynkowo stanu trzeźwości pracownika kułowaną poleceniem podjęcia i świadczenia co do bezpieczeństwa. Mamy wreszcie syste-
(stan nietrzeźwy, stan po spożyciu alkoholu, pracy oraz z zachowaniem maksymalnego mowe podejście do problematyki zarządzania
stan trzeźwości), albo też umożliwiających bezpieczeństwa jej wykonywana, pracownik bezpieczeństwem w transporcie kolejowym
z dokładnością do kilku miejsc po przecinku musi znajdować się w stanie gotowości do jej w różnych jego aspektach (SMS, MMS). Ale…
określenie zawartości alkoholu w wydychanym
powietrzu (albo w miligramach na decymetr NIEZALEŻNIE OD RODZAJU PRACY, WYNIKAJĄCEJ ZE
sześcienny albo w promilach). SPECYFIKI BRANŻY, PRACA MUSI BYĆ ŚWIADCZONA
ZGODNIE Z PRZEPISAMI O BEZPIECZEŃSTWIE
Co warte i godne uwypuklenia, obo- I HIGIENIE PRACY, W SPOSÓB CHRONIĄCY ZARÓWNO
wiązujące w Polsce prawodawstwo idzie w su- PRACOWNIKA, JAK I JEGO WSPÓŁPRACOWNIKÓW
kurs działaniom na rzecz wyeliminowania OD ZAGROŻEŃ WYNIKAJĄCYCH ZE SPECYFIKI
przypadków zarówno spożywania alkoholu WYKONYWANYCH CZYNNOŚCI
na terenie zakładu pracy, jak też wykonywa-
nia jej w stanie nietrzeźwym lub w stanie po świadczenia. Przez gotowość do świadczenia Stare porzekadło głosi, iż diabeł tkwi
spożyciu alkoholu. Ustawa z 26 października pracy rozumie się między innymi samo wyka- w szczegółach. To prawda. Z jednej strony
1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciw- zywanie woli do jej świadczenia, jak i właściwy mamy dość jasne i proste przekazy wynika-
działaniu alkoholizmowi (j.t. Dz.U. z 2012 r., stan psychiczny i fizyczny pracownika. Obie te jące z ustawy o wychowaniu w trzeźwości
poz. 1356; ost.zm. Dz.U. z 2012 r., poz. 405), przesłanki muszą, co oczywiste, występować i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, otwarcie
nakłada na pracowników obowiązek wyko- łącznie. Trzeźwość pracownika i jednocześnie sprzeciwiające się szeroko rozumianemu al-
nywania pracy przy zachowaniu trzeźwości. brak jego woli do świadczenia pracy nie jest koholowi w zakładzie pracy, a z drugiej strony
Kodeks pracy w art. 211 zobowiązuje pra- gotowością do jej świadczenia. Gotowością dość poważne ograniczenie w uprawnieniach
cowników do wykonywania pracy zgodnie do świadczenia pracy nie jest również wola do kontroli tego stanu przez pracodawcę.
z przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy, pracownika do jej podjęcia i wykonywania Chyba że, co oczywiście wydaje się mocno
a co za tym idzie – w stanie wykluczającym jej wobec jednoczesnego stanu nietrzeźwości nierealne, na taką kontrolę pracownik wyrazi
wykonywanie po spożyciu alkoholu lub świad- lub stanu po spożyciu alkoholu. Reasumując, zgodę. Zgodnie z przepisami wspominanej tu
czenie jej w stanie nietrzeźwym. Należy też zgodnie ze stanowiskiem Sądu Najwyższego, wielokrotnie ustawy:
podkreślić, iż z istoty stosunku pracy wynika stawienie się pracownika w miejscu wykony-
stosunek podporządkowania pracownika pra- wania pracy w stanie nietrzeźwości wyklucza Art. 17. 1. Kierownik zakładu pracy
codawcy. Pracownik pozostający w stosunku zarówno możliwość świadczenia przez niego lub osoba przez niego upoważniona mają
pracy obowiązany jest świadczyć pracę okre- pracy, jak też pozostawania w gotowości do jej obowiązek niedopuszczenia do pracy pra-
śloną (umówioną z pracodawcą) w podstawie świadczenia. Czyli, jak można wywnioskować, cownika, jeżeli zachodzi uzasadnione po-
stosunku pracy – umowie o pracę. Praca winna wszystko jest jasne. Mamy rozwiązania prawne dejrzenie, że stawił się on do pracy w stanie
być świadczona w sposób wskazany przez po użyciu alkoholu albo spożywał alkohol
pracodawcę i pod jego nadzorem. Pracodawca
w sposób przez siebie przyjęty określa zada-
nia pracownika oraz sposób wykonywania
pracy, przestrzegając oczywiście przepisów
m.in. Kodeksu pracy oraz rozporządzeń wyko-
nawczych odnoszących się do specyfiki pracy.
Niezależnie od rodzaju pracy, wynikającej ze
specyfiki branży, praca musi być świadczona
zgodnie z przepisami o bezpieczeństwie i hi-
gienie pracy, w sposób chroniący zarówno
pracownika, jak i jego współpracowników od
zagrożeń wynikających ze specyfiki wykonywa-
nych czynności. Co oczywiste, aby praca mogła
być należycie świadczona przez pracownika,
pracodawca zobowiązany jest przygotować
stanowisko pracy i środowisko pracy do tego,
by pracownik mógł pracę tę świadczyć zgod-
nie z wolą pracodawcy i w sposób możliwie
maksymalny eliminujący ryzyka związane
z realizacją procesu pracy. Z drugiej strony,
aby praca mogła być przez pracownika wy-
konywana należycie, a więc zgodnie z treścią

30 RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

w czasie pracy. Okoliczności stanowiące pod- ochrony ładu i porządku publicznego, należy zasadność umożliwia pro lege artis przepro-
stawę decyzji powinny być podane pracow- zakładać, że badanie stanu trzeźwości przez wadzenie samego badania.
nikowi do wiadomości. te organa raczej nie będzie traktowane jako
priorytet. Po drugie, sama konstrukcja Art. 17 Wracają na grunt kolejowy: przewoź-
2. Uprawnienia kierownika zakładu ustawy dopuszcza wprost badanie pracowni- nicy kolejowi oraz zarządcy infrastruktury
pracy, o którym mowa w ust. 1, służą również ka, ale wyłącznie w przypadku uzasadnionego przywykli już do wdrożonego i stosowanego
organowi nadrzędnemu nad danym zakła- podejrzenia o stawienie się przezeń w stanie od lat podejścia systemowego do spraw bez-
dem pracy oraz organowi uprawnionemu nietrzeźwym (odpowiednio: po spożyciu alko- pieczeństwa, w szczególności do bezpieczeń-
do przeprowadzenia kontroli zakładu pracy. holu), a nie na zasadzie badania prewencyjnego. stwa ruchu kolejowego oraz bezpieczeństwa
utrzymania pojazdów kolejowych. Każde sys-
Jednak w świetle ustępu 3 przytoczo- CENĄ NIETRZEŹWOŚCI temowe działanie polega na prewencji. Na-
nego wyżej artykułu, pomimo zobowiązania KOLEJARZA JEST, leży najpierw in spe określić możliwe ryzyka
wprost przepisami ustawy pracodawcy do A ŚCIŚLEJ – MOŻE BYĆ w prowadzonej działalności, rozważyć ich siłę,
określonego działania, a wiec do nie dopusz- – LUDZKIE ZDROWIE a następnie podjąć działania przeciwdziałające
czenia do pracy pracownika w stanie nie- I ŻYCIE lub minimalizujące prawdopodobieństwo ich
trzeźwym lub w stanie po spożyciu alkoholu, wystąpienia. O ile więc przyjmiemy słuszną
pracodawcy nie przyznano uprawnień do Niejako na marginesie pozostawić na- skąd inąd tezę, że możliwość stawienia się
zweryfikowania czy stawiająca się do pracy leży kwestię, kiedy podejrzenie jest uzasadnio- pracownika w stanie nietrzeźwym lub w sta-
osoba lub pracę tę wykonująca, w istocie nie ne, a kiedy nie. Granica, wobec tak nieostrego nie po spożyciu alkoholu do wykonywania
znajduje się w stanie nietrzeźwym lub w sta- zapisu wydaje się być bardzo płynna, a moż- zadań związany z bezpieczeństwem ruchu
nie po spożyciu alkoholu. W myśl przepisów, liwość podważenia zasadności sprawdzenia kolejowego obniża rażąco jego poziom, to
na żądanie kierownika zakładu pracy, osoby bardzo cenna. Należy też zwrócić uwagę na naturalną konsekwencją takiej konstatacji
przez niego upoważnionej, a także na żądanie fakt, iż jedynym skutecznym środkiem wery- jest podjęcie działań prawdopodobieństwo
pracownika, o którym mowa w ust. 1, badanie fikującym zasadność tych podejrzeń jest sam wystąpienia takiej sytuacji minimalizujące.
stanu trzeźwości pracownika przeprowadza wynik badania: albo sprawdzany pracownik W obecnym stanie organizacyjnym i technicz-
uprawniony organ powołany do ochrony po- okaże się być trzeźwy, albo będzie pozostawać nym, najbardziej bezpieczne jest prewencyjne
rządku publicznego. Zabiegu pobrania krwi w jednym z dwóch stanów będących skut- sprawdzenie w wyniku kontroli przesiewowej,
dokonuje osoba posiadająca odpowiednie kiem spożycia alkoholu w pracy lub stawienia czy pracownik przestrzega zasad abstynencji
kwalifikacje zawodowe. się do pracy po jej spożyciu. Tyle tylko, jak w pracy. Tyle tylko, że w świetle przepisów usta-
wy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdzia-
Ot, i mamy haczyk prawny: przepis, ocenić zasadność podejrzenia łaniu alkoholizmowi, niestety niemożliwym.
jakkolwiek zbożny w swojej intencji, zakłada, przed dokonaniem ba-
że każdorazowe badanie stanu trzeźwości dania? Zwłaszcza, Jakie więc wyjście ma kolejowy pra-
pracownika wobec braku jego zgody, może że właśnie ta codawca, któremu zależy na podnoszeniu
być wykonane wyłącznie przez uprawniony zarówno kultury bezpieczeństwa, jak i stanu
organ, a więc np. przez Policję. Biorąc pod bezpieczeństwa – zarówno ruchu kolejowego,
uwagę ogrom zadań realizowanych przez Po- jak i szeroko rozumianego bezpieczeństwa
licję oraz inne służby przewidziane do

RAPORT KOLEJOWY / 02_2022 31

pracy? Niestety jego możliwości pozo- marginalny, a wypadki i incydenty wy-
stają niezwykle ograniczone przepisa- wołane przez osoby nietrzeźwe są zni-
mi Art. 17 ust. 1 i ust. 3 analizowanej kome. Nie mniej jednak, jak głosi stara
ustawy. O ograniczeniach tych niech medyczna prawda, lepiej jest zapobiegać
świadczy choćby specyfika branży chorobie aniżeli ją leczyć. Tyle tylko, że
kolejowej, gdzie wykonywania pracy w omawianym przez nas przypadku
w zasadzie na wielu stanowiskach prze- narzędzi profilaktycznych w zasadzie
rwać nie można. Takie przerwanie za- nie ma.
wsze wiązać się będzie nieuchronnie
z przerwaniem procesu eksploatacji Jakie jest więc wyjście? Po
przewozów lub infrastruktury, a więc pierwsze należy podkreślić, że w prakty-
i poważnymi utrudnieniami w pracy ce kolejowej w zasadzie mało jest osób
kolei. Pracownik, co do którego zacho- pozostających w neutralnej korelacji
dzi uzasadnione podejrzenie (z zastrze- z bezpieczeństwem ruchu kolejowe-
żeniami co do tej zasadności, o których go. Nawet pracownicy zatrudnieni na
wspomniałem wyżej) co do jego trzeź- stanowiskach nie związanych z tymże
wości, nie może bowiem do chwili prze- bezpieczeństwem, pracujący w „nie ko-
prowadzenia badania i uzyskania jego lejowych” specjalnościach, w większości
wyników wykonywać pracy. Przepro- wypadków wykonują pracę na obszarze
wadzenie badań przez uprawniony kolejowym. Wielu z nich, aby udać się do
organ w wielu wypadkach, o czym swoich miejsc pracy musi przemieścić
też wspomniałem, wiązać się będzie się przez tory, na których odbywa się
z koniecznością relatywnie długiego ruch pociągów i/lub manewry taboru.
oczekiwania na jego przybycie. Nie Po drugie, ustawodawca winien doko-
ma się zresztą czemu dziwić: wszak nać, jak się zdaje, nowelizacji ustawy
nie kontrola trzeźwości pracowników o wychowaniu w trzeźwości i prze-
jest jego głównym zadaniem. Niestety ciwdziałaniu alkoholizmowi. Zasad-
wobec braku możliwości zapewnienia nym winno być przyznanie niektórym
zastępstwa za oczekującego na badanie pracodawcom, w tym pracodawcom
pracownika, w oczekiwaniu na przy- w transporcie kolejowym, uprawnień
jazd Policji, Żandarmerii Wojskowej, do wykonywanych samodzielnie pre-
Straży Granicznej i innych uprawnio- wencyjnych kontroli stanu trzeźwości
nych służb, stać będą pociągi. Choć to pracowników. Oczywiście dla celów
i tak relatywnie niewielka cena, w per- dowodowych, w razie stwierdzenia
spektywie zagrożenia, które stworzyć podczas przeprowadzanej kontroli wy-
może nietrzeźwy człowiek na odpo- konywania przez pracownika pracy
wiedzialnym stanowisku. w stanie nietrzeźwym lub w stanie po
spożyciu alkoholu, pracodawca mógł-
Zaniepokojonych czytelników by przepisami znowelizowanej ustawy
od razu uspokajam: kolej jest środowi- zostać zobowiązany do potwierdzenia
skiem pracy osób o wysokim poczuciu względnie weryfikacji ustaleń z badania
odpowiedzialności. Ludzkie zdrowie przez organ, o którym mowa w wielo-
i życie, bezpieczeństwo kolegów w służ- krotnie już przytaczanym przeze mnie
bie, podróżnych i innych osób mających przepisie ustawy. Nie mniej jednak
styczność z koleją, od niepamiętnych lat prawo takie winno być immanentnym
było zawsze traktowane priorytetowo. uprawnieniem pracodawcy kolejowe-
Wspominane przeze mnie wielokrotnie go. Ceną nietrzeźwości kolejarza jest,
wyżej systemowe podejście do proble- a ściślej – może być – ludzkie zdrowie
matyki bezpieczeństwa, wdrażane od i życie. To zaś powinno brać prymat
początku pierwszej dekady XXI wieku względem innych aspektów, w tym
ten stan jeszcze bardziej ugruntowało. w szczególności praw pracowniczych
Również i statystyki wydarzeń nie po- czy ochrony danych osobowych, prze-
zostawiają cienia wątpliwości: problem mawiających za obecnym kształtem
wykonywania pracy pod wpływem al- regulacji ustawowych.
koholu i innych środków działających
podobnie, jak alkohol, jest w zasadzie Bartłomiej Buczek

32 RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

Przewozy naczep
i przyczep samochodowych
koleją w Polsce

W trakcie Europejskiego Roku Kolei zachęcaliśmy „Wybierz cel, zgodnie z którym Europa ma stać się
kolej!” Jednym z najważniejszych argumentów jest to, że kolej do 2050 r. pierwszym kontynentem neu-
pozwala zrealizować ambitne cele polityki klimatycznej Unii tralnym klimatycznie.
Europejskiej. Dlatego też warto również przypomnieć nieco
starsze hasło „Tiry na tory”. WRAZ Z ROSNĄCĄ
POPULARNOŚCIĄ
Wraz z rosnącą popularnością prze- procesów. W Europejskim Zielonym Ła- PRZEWOZÓW
wozów intermodalnych, również wzra- dzie przyjęto twarde założenia zmniej- INTERMODALNYCH,
sta liczba przewożonych koleją naczep szenia emisji gazów cieplarnianych. Udział RÓWNIEŻ WZRASTA
i przyczep samochodowych. Jednak skala transportu w emisji gazów cieplarnianych LICZBA PRZEWOŻONYCH
wzrostów i porównanie z innymi państwa- w Polsce wynosi 17,6%. Warto zaznaczyć, KOLEJĄ NACZEP
mi pokazuje, że ten rodzaj przewozów to że transport drogowy odpowiada za 92,3% I PRZYCZEP
nadal niewykorzystany potencjał. emisji gazów cieplarnianych w ogólnej war- SAMOCHODOWYCH
tości emitowanej przez wszystkie gałęzie
Cele klimatyczne transportu w Polsce. Transport kolejowy Od lat masa ładunków przewożo-
a transport towarów generuje jedynie ok. 0,4% emisji. Zgodnie nych transportem drogowym rośnie w po-
w europie z założeniami Europejskiego Zielonego równaniu z masą przewożoną transportem
Ładu istotna jest redukcja gazów cieplar- kolejowym. Trend ten widoczny jest nie
Problem nadmiernych emisji gene- nianych związanych z transportem. Przed tylko w Polsce, ale i w innych państwach
rowanych przez transport drogowy jest państwami członkowskim Unii Europej- UE. Według danych Eurostat1 w 2019 r.
przez Komisję Europejską szczególnie ana- skiej postawiony został jeden wspólny 76,3% pracy przewozowej, wykonanej ogó-
lizowany. Komisja podjęła szereg działań
w celu powstrzymania lub odwrócenia łem w transporcie towarów
tych negatywnych

RAPORT KOLEJOWY / 02_2022 33

w Europie, zrealizowane zostało w trans- 1,0% 0,9%
porcie drogowym, a 17,6% w transporcie
kolejowym. Wymienne nadwozia Inne
samochodowe
Rośnie też liczba samochodów cię- 17 074 15 029 0,6%
żarowych. Z badania Europejskiego Stowa-
rzyszenia Producentów Pojazdów (ACEA)2 1,5% Kontenery 35’
wynika, że po drogach UE jeździ 6,2 mln 9 828
ciężkich i średnich pojazdów użytkowych, Kontenery 30’
których średni wiek wynosi 13 lat. Prawie 24 556 0,3% 0,001%
98% tych samochodów jest zasilanych ole-
jem napędowym, a jedynie 0,04% (2300 2,4% Kontenery 25’ Samochody
sztuk) to pojazdy mające zerową emisję. 5 290 ciężarowe,
Naczepy i przyczepy ciągnikisiodłowe
Obserwujemy również systema- samochodowe z naczepami
tyczny wzrost udziału przewozów inter- 40 535 12
modalnych w rynku transportowym, który
w kontekście celów Europejskiego Zielonego 2,7% Rys. 1. Udział 53,2%
Ładu jest pozytywnym trendem. W kon- poszczególnych
tenerach transportowane są różne grupy Kontenery 45’ Kontenery 40’
ładunków: od wysokoprzetworzonych do 45 513 jednostek 885 493
masowych. Konteneryzacja ładunków staje transportowych
się coraz bardziej popularna ze względu na 37,3% w przewozach
szerokie możliwości, jakie daje zastosowa- intermodalnych
nie kontenera w przewozie z wykorzysta- Kontenery 20’
niem różnych gałęzi transportu. W Polsce 620 002 w 2020 r.
kontenery stanowią główną jednostkę
w transporcie intermodalnym – ich udział 45000 Rys. 2. Liczba naczep i przyczep samochodowych
w ogólnej liczbie intermodalnych jednostek 40000 przewożonych koleją w Polsce w latach 2011-2020
transportowych przewiezionych koleją na 35000
koniec 2020 r. wyniósł 95,6%. Najwięk- 30000 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 2019 2020
szy udział w przewozach maja kontenery 25000 109
20- i 40-stopowe. 20000 2004
15000 5505
W transporcie intermodalnym ko- 10000 14714
leją przewożone są też naczepy i przyczepy 5000 27230
samochodowe, lecz ich udział stanowi je- 0 25817
dynie 2,4% ogólnej liczby przewiezionych 15265
jednostek. Dzięki swoim praktycznym wła- 18857
ściwościom, przewóz koleją naczep i przy- 22139
czep samochodowych może być dobrym 40535
rozwiązaniem dla firm logistycznych, które
dopiero wchodzą na rynek europejskich ciągników siodłowych z naczepami, prak- Mając zatem na uwadze cele Euro-
przewozów kombinowanych. tycznie nie funkcjonuje – w całym 2020 pejskiego Zielonego Ładu i niską emisyjność
r. przetransportowano jedynie 12 sztuk transportu kolejowego, należy przeanalizo-
Rynek przewozu takich zestawów. wać możliwości zwiększenia przewozów
na wagonach naczep
i przyczep w polsce

Transport towarów samochodami
ciężarowymi z przyczepami i naczepami
w Polsce realizowany jest w przewozach
krajowych, jak i tranzytowych. Transport
naczep i przyczep koleją odbywa się je-
dynie w komunikacji międzynarodowej.
W 2020 r. przetransportowano koleją
łącznie 40 535 szt. naczep i przyczep sa-
mochodowych. Przewóz koleją całych ze-
stawów, czyli samochodów ciężarowych,

1. www.ec.europa.eu/eurostat/statistics-explained/index.php?title=Freight_transport_statistics_-_modal_split
2. www.acea.auto/publication/report-vehicles-in-use-europe-january-2021/

34 RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

przyczep i naczep z wykorzystaniem kolei. Rys. 3. Transport naczep i przyczep samochodowych
Transport towarów po drogach powinien w Polsce w 2020 r. wg rodzaju komunikacji (w sztukach)
odbywać się przede wszystkim na krótkich
i średnich dystansach, na dalszych zaś tra- 25000 19158 21264
sach naczepy i przyczepy samochodowe 20000
powinny być przewożone koleją. Istotne jest 15000 113 0
również zapewnienie odpowiedniej infra- 10000
struktury przeładunkowej, tam gdzie jest ona 5000
najbardziej potrzebna, oraz sprawnej siatki 0
połączeń. Tu transport kolejowy i drogowy
powinny się uzupełniać, a nie konkurować. EKSPORT IMPORT TRANZYT W POLSCE
Należy również przeanalizować możliwości
przeniesienia na kolej części tranzytu towa- w stosunku do 2019 r. wzrosły one z 22 139 – tylko 113 tras tranzytowych wykonano
rów, który odbywa się obecnie po drogach sztuk do 40 535 sztuk (zmiana o ok. 83%). w tej komunikacji w 2020 r. W komunikacji
z wykorzystaniem przyczep W 2020 r. w przewozach intermodalnych krajowej natomiast przewozy tego typu nie
i naczep. przewieziono ogółem 2 672 tys. TEU, z czego są realizowane w ogóle.
naczepy i przyczepy samochodowe stanowi-
Dr Inż. ły jedynie 77,8 tys. TEU. Dane z przewozów Rynek przewoźników
IGNACY GÓRA intermodalnych za trzy kwartały 2021 r. kolejowych w transporcie
wskazują na wzrostowy trend w przewozie naczep i przyczep
Prezes UTK naczep i przyczep – przetransportowano
wtedy 35 997 sztuk. W 2020 r. przewozy naczep i przy-
W Polsce kolejowy transport intermo- czep samochodowych w Polsce realizowa-
dalny rośnie z roku na rok. Dane ze sta- W Polsce liczba naczep i przy- ło 3 przewoźników intermodalnych: Ecco
tystyk Urzędu Transportu Kolejowego czep samochodowych przewożonych ko- Rail sp. z o.o., LTE Polska sp. z o.o. oraz PKP
nie pozostawiają żadnych wątpliwości, leją jest niewielka w porównaniu z liczbą Cargo S.A.
że ostatnia dekada była czasem inten- transportowanych kontenerów. W 2020
sywnego rozwoju przewozu kontene- r. 40 535 szt. przewiezionych przyczep PRZEWOZY KOLEJOWE
rów w Polsce. Te wyniki cieszą, lecz nie i naczep stanowiło jedynie 2,4% ogólnej NACZEP I PRZYCZEP
wolno zapominać, że intermodal to liczby jednostek intermodalnych trans- SAMOCHODOWYCH
nie tylko kontenery. Przewóz naczep portowanych koleją. W innych krajach, W POLSCE ODBYWAJĄ
i przyczep koleją wciąż stanowi w na- na przykład w Niemczech czy Szwajcarii, SIĘ GŁÓWNIE
szym kraju niszę rynkową, w której przewóz naczep pociągami jest bardziej W EKSPORCIE
w niewielkim stopniu odnajduje się popularny. W Niemczech wedle danych Eu- I IMPORCIE
trzech przewoźników. Przedsiębior- rostat naczepy stanowią około 19% ogółu
cy powinni więc szukać możliwości przewiezionych jednostek. Liczba prze- Przewozy na największą skalę reali-
zaistnienia na tym rynku, a państwo wożonych koleją naczep jest 25–krotnie zowała spółka LTE Polska sp. z o.o. (76%).
powinno badać, analizować i wspierać wyższa niż w Polsce. W Szwajcarii udział Przewoźnik uruchomił m.in. regularne połą-
możliwości rozwoju w tym zakresie, naczep w ogólnej liczbie przewożonych czenia z zakładów Michelin Polska sp. z o.o.
by z sukcesem zrealizować wyzna- jednostek kształtuje się na poziomie ok. w Olsztynie do Ludwigshafen w Niemczech.
czone cele klimatyczne. Wzrost licz- 15%. Według danych Eurostat liczba prze- Dwa razy w tygodniu trasę tę pokonują
by przewiezionych naczep i przyczep, wożonych naczep w Szwajcarii jest ponad pociągi zestawione z 18 wagonów. Jedno-
który obserwujemy w ostatnich latach, 4-krotnie wyższa niż w Polsce. W Szwajcarii razowo mogą one przetransportować 36
a zwłaszcza dynamika tego wzrostu ok. 7 % przewozów stanowi również trans- naczep na dystansie ok. 1200 km w czasie
w ostatnim roku jest obiecująca. Mam port pojazdów drogowych Jednocześnie poniżej 1 doby.
nadzieję, że trend wzrostowy będzie należy mieć na uwadze, że w Szwajcarii
utrzymany w kolejnych latach liczba jednostek intermodalnych ogółem Innym stałym połączeniem reali-
jest o 40% mniejsza niż w Polsce. zowanym od lat przez LTE Polska sp. z o.o.
W przewozach koleją naczep i przy- jest przewóz naczep pomiędzy termina-
czep samochodowych w ostatnich 10 la- Przewozy kolejowe naczep i przy- lem w Swarzędzu a Holandią. Dzięki użyciu
tach widać wzrost wykorzystania tej formy czep samochodowych w Polsce odbywają
transportu intermodalnego. W 2020 r. się głównie w eksporcie i imporcie. Tranzyt
ma na chwilę obecną minimalny poziom

RAPORT KOLEJOWY / 02_2022 35

wzmocnionych naczep typu huckepack (moż- w Niemczech, zaś w 2021 r. wagony przy- operatorów organizujących intermodalny
liwych do podnoszenia przy użyciu suwnic stosowane do obsługi naczep obsługiwały transport lądowy, np. w przewozach pomię-
i reachstakerów) realizowane są stałe kursy odcinek Suwałki – Rzepin. dzy krajami europejskimi. 
na tej trasie. Jednym z możliwych kierunków
rozwoju przewozu naczep są również połą- Naczepy do transportu Oprócz zwykłych naczep służących
czenia między Europą Zachodnią a krajami intermodalnego do transportu drogowego, na rynku do-
bałtyckimi. W 2020 r. uruchomione zosta- stępne są także naczepy specjalistyczne,
ło przez PKP Cargo pilotażowe połączenie O ile kontenery są standardowymi wzmocnione i przystosowane do załadunku
pomiędzy litewskim terminalem a obiektem jednostkami wykorzystywanymi w trans- pionowego. Ich zakup wymaga poniesienia
porcie, o tyle naczepy mają wiele zalet dla znacznych kosztów, ale zaletą tego syste-
7% mu jest możliwość przeładunku w niemal
Rys. 4 każdym terminalu intermodalnym (pod
17% Udział poszczególnych warunkiem że dysponuje urządzeniami
przewoźników intermodalnych przeładunkowymi obsługującymi naczepy).
76% w transporcie naczep i przyczep Operatorzy logistyczni wskazują szereg
samochodowych w 2020 r. korzyści z wykorzystania specjalistycznych
(wg liczby sztuk) naczep intermodalnych. Przede wszystkim
tego typu naczepy mają większą pojem-
LTE Polska ność i pozwalają przewieźć więcej ładun-
ków w przeliczeniu na wagon, co poprawia
PKP Cargo efektywność kosztową transportu. Należy
jednak pamiętać, że naczepy tego typu mają
Ecco Rail 3 metry wysokości i nie na wszystkich tra-
sach mogą być przewożone koleją. Infra-
struktura kolejowa w wielu miejscach nie
uwzględnia wymagań do przewozu tego

36 RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

typu naczep, co oznacza, że jednostki te stek plandeka – curtainsider typu wsparcia przewozów towarowych
nie mieszczą się w skrajni przy wykorzy- standard, a 15 sztuk naczep typu powinny objąć dynamicznie roz-
staniu standardowych wagonów platform coil mulda dostarczy EWT Truck wijający się segment przewozów
do przewozu naczep. Zaletą zastosowania & Trailer. intermodalnych. Kluczowe będzie
specjalistycznych naczep jest możliwość stworzenie systemu zachęt dla
wykorzystania ich u większości klientów, Jak zwiększyć przewozy spedytorów do korzystania z kolei,
również tych, którzy nie mają możliwości naczep i przyczep koleją m.in. poprzez odpowiednio skal-
przyjęcia kontenera.  w polsce? kulowany system opłat za dostęp
do infrastruktury drogowej i kole-
Wykorzystanie w transporcie kole- Mając na uwadze założenia polityki jowej. Istotne jest również dalsze
jowym standardowych naczep samochodo- klimatycznej UE dotyczące zmniejszenia wsparcie rozwoju infrastruktury
wych ułatwia dostęp do tego typu usług dla emisji gazów cieplarnianych oraz realiza- kolejowej i usługowej oraz taboru
wielu firm przewozowych, które dysponują cję celów postawionych przed państwami z wykorzystaniem środków kra-
już naczepami samochodowymi i nie muszą członkowskimi, zgodnie z którymi Europa jowych oraz unijnych.
inwestować w zakup specjalistycznych na- ma stać się do 2050 r. pierwszym kontynen- • Wprowadzenie zasady zanie-
czep o wzmocnionej konstrukcji. Wadą tego tem neutralnym klimatycznie, konieczne jest czyszczający płaci. Podstawą
rozwiązania jest ograniczenie dostępności ograniczenie udziału w rynku wysokoemi- powinno być przyjęcie rekomen-
terminali tylko do tych, które wyposażone syjnych środków transportu. W tym celu dowanej w wielu dokumentach
są w urządzenia załadunku i wyładunku należy zmniejszyć obciążenie dróg w Pol- z zakresu unijnej polityki trans-
naczep bez konieczności podnoszenia ich. sce poprzez przenoszenie ładunków z dróg portowej zasady użytkownik
na kolej. Wśród zadań, które powinny być i zanieczyszczający płaci. Podat-
Firmy zainteresowane przeniesieniem w tym celu wykonane, wyróżnić można: ki transportowe i opłaty infra-
transportu z dróg na kolej mogą skorzystać strukturalne (w tym za dostęp)
z dotacji unijnych, które częściowo pokrywają • Zbadanie natężenia ruchu. Prze- powinny zostać wprowadzone
również koszty inwestycji w jednostki inter- prowadzenie badań, w tym ana- dla wszystkich gałęzi transpor-
modalne, w tym m.in. specjalistyczne naczepy. lizy natężenia ruchu na drogach tu i powinny pokryć przynajmniej
Centrum Unijnych Projektów Transporto- w kraju i określenie, na jakich tra- wszystkie koszty zewnętrzne
wych zawarło już z kilkoma firmami umowy sach przeniesienie naczep i przy- (emisji gazów cieplarnianych,
na dofinansowanie zakupu naczep intermo- czep na kolej powinno nastąpić skutków generowanego hałasu
dalnych w ramach Programu Operacyjnego w pierwszej kolejności. Zgodnie i wibracji oraz powodowane wy-
Infrastruktura i Środowisko (POIiŚ):3 z założeniami Białej Księgi Komisji padkami komunikacyjnymi) oraz
Europejskiej przewóz na dystansie koszty bezpośredniego zużycia
• CLIP Intermodal otrzymał 5,6 powyżej 300 km powinien reali- publicznej infrastruktury trans-
mln zł dofinansowania na zakup zowany transportem kolejowym4. portowej.
50 sztuk naczep typu izoterma Należy zatem przeanalizować, na • Wprowadzenie dobrych prak-
i 50 sztuk typu plandeka. Dostaw- których trasach powyżej 300 km tyk. Warto przyjrzeć się prak-
cą naczep wyłonionym w przetar- przyczepy i naczepy przewożo- tykom państw, które aktywnie
gu została firma Wielton. ne powinny być na platformach. wspierają kolei. W wielu pań-
stwach europejskich – Niemczech,
• Miratrans Transport otrzy- • Ulepszenie infrastruktury. Budo- Szwajcarii czy Austrii – prowadzo-
mał 5,5 mln zł dofinansowania wa nowej infrastruktury liniowej ne są skuteczne działania zmie-
na zakup 90 naczep 3-osiowych i punktowej, bądź modernizacja rzające do ograniczenia ruchu
przystosowanych do transportu istniejącej, powinna m.in. zapew- drogowego i skłaniające do wy-
intermodalnego. Jednostki do- ni konkurencyjne czasy przejazdu boru kolei jako alternatywnego
starczone przez EWT Truck & Tra- pomiędzy kluczowymi węzłami środka transportu. Wysokość
iler wykorzystywane są obecnie komunikacyjnymi Polski. W tym opłat drogowych niejednokrot-
w przewozach miedzy Olsztynem celu powinny zostać wprowadzo- nie sprawia, że kolej stanowi na-
a Ludwigshafen. ne docelowe parametry tech- turalny wybór. Stawki dostępu do
niczne linii. Należy rozważyć infrastruktury drogowej w Pol-
• Erontrans otrzymał 27 mln zł też separację ruchu towarowe- sce są niemal 20-krotnie niższe
na największy projekt związany go od pasażerskiego tam, gdzie niż w Szwajcarii dla samochodu
z zakupem naczep realizowany jest to uzasadnione i możliwe do spełniającego normę emisji spa-
w ramach POIiŚ. Niedawno firma wdrożenia. lin EURO 5.
zakończyła postępowanie na wy-
łonienie dostawców jednostek. • Zachęty do korzystania z usług RK
10 sztuk naczep chłodni dostar- transportu kolejowego oraz kon-
czy Pozkrone, a 30 sztuk naczep tynuację wsparcia transportu
typu plandeka EWT Truck & Tra- poprzez dofinansowanie ze środ-
iler. CIMC Trailer Poland wygrała ków krajowych i UE. Projekty
postępowanie na dostawę jedno-

3. Zgodnie z „Listą rankingową wniosków o dofinansowanie złożonych w ramach konkursu nr POIiŚ.3.2/1/16DLA DZIAŁANIA 3.2 Rozwój transportu morskiego, śródlądowych dróg wodnych i połączeń multimodalnych”.
4. BIAŁA KSIĘGA. Plan utworzenia jednolitego europejskiego obszaru transportu – dążenie do osiągnięcia konkurencyjnego i zasobooszczędnego systemu transportu. Bruksela, dnia 28.3.2011 KOM (2011) 144 wersja ostateczna



38 RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

PKP INTERCITY
UNOWOCZEŚNI
KOLEJNE WAGONY

w ramach wartego blisko pół miliarda złotych kontraktu

PKP Intercity podpisało z poznańską Fabryką Pojazdów PKP Intercity odbiera
Szynowych H. Cegielski umowę na modernizację 90 wagonów. kolejne nowe wagony od
Wartość zamówienia wynosi niemal 495 mln zł brutto. FPS H. Cegielski
Tym samym wartość kontraktów podpisanych w ramach
największego programu inwestycyjnego w historii PKP Intercity Nowe zamówienie to kolejna już
wynosi już ponad 6 mld zł brutto. Pierwsze unowocześnione umowa między dwoma spółkami w ramach
wagony pojawią się na torach w przyszłym roku. programu inwestycyjnego PKP Intercity. FPS
H. Cegielski jest obecnie w trakcie realizacji
Przedmiotem umowy z Fabryką W unowocześnionych wagonach zamówienia na dostawę do przewoźnika 81
Pojazdów Szynowych H. Cegielski w Po- pasażerowie skorzystają z wygodnych nowych wagonów. PKP Intercity odebrało
znaniu jest wykonanie naprawy okreso- foteli, klimatyzacji, systemu informacji już pierwsze 27 z nich. To bezprzedziałowe
wej na piątym poziomie utrzymania wraz pasażerskiej, automatycznych drzwi oraz wagony drugiej klasy.
z modernizacją 90 wagonów typu 111A toalet z zamkniętym obiegiem. W pojaz-
i 141A oraz ich późniejszych przeglądów dach znajdzie się monitoring, będą także Ponadto do końca roku flotę PKP
na trzecim poziomie utrzymania. Wartość dostępne oznaczenia w alfabecie Braille’a. Intercity wzmocni jeszcze:
całego zamówienia to 494,8 mln zł brut- Wózki jezdne zostaną wymienione na nowe
to. Zmodernizowane wagony mają trafić i cichsze. Wagony zostaną dostosowane • 7 wagonów przedziałowych 1.
do przewoźnika w ciągu 30 miesięcy od do prędkości 160 km/h. Po moderniza- klasy;
podpisania umowy, a pierwszy pojazd do cji pojazdy będą kursować jako wagony
350 dni od dnia przekazania do produ- przedziałowe drugiej klasy w pociągach • 27 wagonów przedziałowych 2.
centa taboru. kategorii InterCity (IC). klasy;

• 10 wagonów bezprzedziałowych
2. klasy z miejscami do przewozu
rowerów (każdy wyposażony w 8
wieszaków na rowery);

• 10 wagonów przedziałowych 2.
klasy przystosowanych do prze-
wozu osób z niepełnosprawno-
ściami.

RAPORT KOLEJOWY / 02_2022 39

Nowoczesne wagony zostaną włą- dobre połączenia – unowocześnienie wa- 27 mld zł inwestycji
czone do składów IC oraz Express InterCity gonów i lokomotyw dla PKP Intercity S.A.” w ekologiczną kolej
(EIC) kursujących na trasach: oraz „Przyspieszamy komfortowo – unowo-
cześnienie wagonów i zakup lokomotyw dla Podpisana z FPS H. Cegielski umowa
• Warszawa – Kraków – Zakopane, PKP Intercity S.A.”. PKP Intercity podpisało jest elementem rozszerzonej strategii in-
• Kołobrzeg/Gdynia – Bielsko-Biała, umowę na realizację tego projektu z Centrum westycyjnej „PKP Intercity - Kolej Dużych
• Kołobrzeg/Hel – Gdynia – War- Unijnych Projektów Transportowych (CUPT) Inwestycji”. W jej ramach do 2030 roku
wiosną 2018 roku. Przewoźnik uzyskał do- Spółka przeznaczy 27 mld zł na nowocze-
szawa, finasowanie łącznie w kwocie 653,8 mln zł. sny tabor oraz przyjazne środowisku stacje
• Warszawa – Wrocław – War- postojowe. W efekcie przewoźnik planuje
Poznański producent taboru z koń-
szawa, cem 2019 r., na pięć miesięcy przed plano- uruchamiać w 2030 roku około dwa razy
• Warszawa – Szczecin – Warszawa, wanym terminem, dostarczył PKP Intercity więcej pociągów i zaoferować pasażerom
• Warszawa – Berlin – Warszawa, ostatnie z 90 unowocześnionych wagonów wysoki standard podróży. Normą staną się
• Gdynia – Berlin – Gdynia, typu 111A, które po modernizacji zyskały podróże z prędkością 160-250 km/h, co
• Kraków – Berlin – Kraków, oznaczenie 174A. pozwoli skrócić czasy przejazdów. Pociągi
• Gdynia/Warszawa - Wiedeń - PKP Intercity znacząco więc przyspieszą,
Wartość zamówienia wyniosła bli- ponieważ obecnie większość z nich kur-
Warszawa/Gdynia, sko 410 mln zł brutto. W listopadzie 2020 r. suje z prędkością 120-160 km/h. Wyższy
• Wrocław – Gdynia. flotę przewoźnika wzmocniło 10 zmoderni- komfort i funkcjonalność zapewni nowy
W nowych wagonach pasażerowie zowanych wagonów restauracyjnych, które design przestrzeni wewnątrz pociągów, nad
skorzystają z wygodnych foteli, klimatyza- powstały w wyniku naprawy okresowej na którego założeniami trwają obecnie prace.
cji, systemu informacji pasażerskiej oraz 5. poziomie utrzymania wraz z moderniza- Nowe pojazdy będą dostosowane do potrzeb
toalet z zamkniętym obiegiem. Każde miej- cją przedziałowych wagonów osobowych różnych grup podróżnych, np. osób z nie-
sce będzie miało dostęp do gniazdka elek- 145Ab. Umowa opiewała na 61,3 mln zł pełnosprawnościami czy rodzin z dziećmi.
trycznego oraz indywidualne oświetlenie. brutto. Łącznie w ramach realizowanego W 2030 roku cały tabor przewoźnika bę-
Ponadto zostaną zainstalowane wzmacnia- programu inwestycyjnego PKP Intercity za- dzie nowy lub zmodernizowany, co zapewni
cze sygnału komórkowego oraz urządzenia warło z wielkopolską spółką umowy warte wysoki poziom bezpieczeństwa podróży
do bezprzewodowego internetu. Pojazdy ponad 1,75 mld zł brutto. i wygody. Potężne inwestycje w nowocze-
są wyposażane w oznaczenia w alfabecie sne pociągi będą napędzać dalszy rozwój
Braille’a. Nowe wagony są w pełni zgodne kolei jako najbardziej ekologicznego środ-
z Technicznymi Specyfikacjami Interopera- ka transportu zbiorowego, wpisującego się
cyjności, które umożliwiają sprawne i efek- w założenia Europejskiego Zielonego Ładu.
tywne poruszanie się po transeuropejskiej PKP Intercity planuje stać się pierwszym pol-
sieci kolejowej. Będą również dostosowane skim przewoźnikiem pasażerskim, którego
do prędkości 200 km/h. działalność będzie neutralna dla klimatu.

Harmonijna współpraca RK
PKP Intercity i FPS H.
Cegielski

W pierwszym kwartale br. PKP
Intercity odebrało również pierwsze trzy
zmodernizowane spalinowe lokomotywy
uniwersalne nowej serii SU4220. Powstały
one w wyniku modernizacji klasycznych lo-
komotyw spalinowych serii SM42. Pojazdy
zyskały dwa nowoczesne silniki spalinowe,
spełniające normę emisji spalin na pozio-
mie Stage V. Nowym rozwiązaniem, w które
zostały wyposażone lokomotywy jest mi-
kroprocesorowe sterowanie poprawiające
właściwości trakcyjne pojazdów, a także po-
zwalające zmniejszyć zużycie paliwa. Łącznie
do przewoźnika trafi 13 takich pojazdów.

Wartość kontraktu napraw P5 z mo-
dernizacją wynosi 90,3 mln zł brutto. Mo-
dernizacja jest współfinasowana w ramach
Programu Operacyjnego Infrastruktura i Śro-
dowisko 2014 – 2020, projekty „Kolej na





42 RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

Ponad 37 tys. lamp LED na kolei
– bezpieczeństwo, oszczędność,
ochrona środowiska

Oświetlenie LED montowane na peronach, w przejściach i przejazdach kolejowo - drogowych
zwiększa komfort w obsłudze pasażerskiej i bezpieczeństwo w ruchu kolejowym i drogowym. Sieć
kolejową oświetla już ponad 37 tys. LED-ów. Nowe światło na kolei to mniejsze zużycie energii
elektrycznej i niższa emisja CO2. Działania PLK wpisują się w ideę Europejskiego Zielonego Ładu.

PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. za- emisji CO2 o ponad 5300 ton rocznie. Dla Stacja Warszawa Główna
instalowały ponad 37 tys. punktów świetl- porównania szacuje się, że 1 hektar sosno-
nych w technologii LED na ponad 3 tys. wego lasu wchłania rocznie 20 ton CO2. posiadanego oświetlenia LED-owego prze-
obiektów – peronów, przejść podziemnych, kłada się na roczne oszczędności rzędu 5,5
kładek, przejazdów kolejowo – drogowych. – Montowane oświetlenia LED to mln zł – mówi Piotr Majerczak, członek
Takie działanie zwiększa efektywność jedno z działań na rzecz poprawy efektyw- Zarządu PKP Polskie Linie Kolejowe S.A.
energetyczną. ności energetycznej, realizowane przez PKP
Polskie Linie Kolejowe S.A. Wprowadzane
W porównaniu do stosowanych rozwiązania to dobre zmiany dla środowiska
wcześniej opraw rtęciowych lub sodowych – nowe oprawy to mniejsze zużycie energii
oprawy LED w ujęciu rocznym pozwalają na i niższa emisja CO2. Dla podróżnych jasne
uzyskanie oszczędności w zużyciu energii oświetlenie zapewnia wyższy poziom bez-
elektrycznej w wysokości ok. 7400 MWh, pieczeństwa i komfort korzystania ze stacji
co odpowiada zapotrzebowaniu na energię i przystanków, dla Spółki przynosi oszczęd-
elektryczną blisko 3000 gospodarstw do- ność kosztów. Przy aktualnych cenach
mowych. Wymiana opraw oświetleniowych energii elektrycz-
to także zysk dla środowiska – redukcja nej eksploatacja

STACJA HAJNÓWKA

RAPORT KOLEJOWY / 02_2022 43
STACJA MAŁKINIA

LEDY NA STACJI KWIDZYN

LED-y standardem
na kolei

W 2021 roku tylko w ramach prac
utrzymaniowych wymieniono ponad 1000
szt. opraw, m.in. na stacjach i przystankach:
Warszawa Wschodnia, Warszawa Praga,
Augustów, Poznań Wschód, Przeworsk,
Lubliniec, Lewin Brzeski, Boguszów Gorce,
Herby Stare i Stróże.

GŁÓWNE ZALETY Szczepin. Na stacji Warszawa Gdańska Przejazd kolejowy w poblizu
OPRAW TYPU LED TO LED-y zainstalowano na nowych kładkach. stacji Lewin Brzeski
MNIEJSZE ZUŻYCIE
ENERGII, DŁUŻSZA Energooszczędne światło PKP Polskie Linie Kolejowe S.A.
ŻYWOTNOŚĆ o dłuższej żywotności przystąpiły również do inicjatywy Cen-
I BEZAWARYJNOŚĆ trum Efektywności Energetycznej Kolei
Główne zalety opraw typu LED to (CEEK), zrzeszającej rynek kolejowy dążący
Nowe źródła światła montowane mniejsze zużycie energii, dłuższa żywotność do oszczędzania energii i jej efektywnego
są także dzięki inwestycjom realizowa- i bezawaryjność. LED-y mogą pracować wykorzystywania. Celem jest ograniczenie
nym przez PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. bezawaryjnie przez ok. 12 lat. Możliwe jest zużycia energii elektrycznej o 1,2 TWh do
W 2021 roku zamontowane zostały m.in. sterowanie intensywnością świecenia, a to 2030 r. przez sektor kolejowy.
na trasach Działdowo – Olsztyn, Poznań dodatkowe oszczędności w zużyciu energii
– Szczecin, Malbork – Kwidzyn, Poznań – i ograniczenie emisji CO2. RK
Kluczbork, Białystok – Czeremcha, Cze-
chowice-Dziedzice – Zabrzeg. Z jasnego Wymiana dotychczasowych źró-
energooszczędnego oświetlenia od ubie- deł światła na tańsze i korzystniejsze dla
głego roku korzystają podróżni m.in. na środowiska oświetlenie LED-owe to jedno
peronach stacji i przystanków Warszawa z działań PKP Polskich Linii Kolejowych S.A.
Główna, Warszawa Targówek, Wrocław na rzecz poprawy efektywności energetycz-
nej. Korzystne zmiany przynosi także wyko-
rzystywanie przez PLK energii słonecznej
z instalacji fotowoltaicznych, termomo-
dernizacja budynków, wymiana instalacji
grzewczych.

44 RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

Nowoczesne podejście do
budowy małych i średnich
DataCenter

Budowa Serwerowni w już istnieją- Drugą istotną sprawą, wpływającą największa część klientów potrzebuje mię-
cym Budynku wymaga od Inwestora prze- na koszty a przede wszystkim na czas reali- dzy 1 a 12 szaf o wysokości 42U.
widywania wielu kwestii. Począwszy od: zacji Inwestycji jest uzyskanie odpowied-
nich pozwoleń na zmianę przeznaczenia Obecnie coraz większą popular-
• Wydzielenia odpowiedniej po- rzeczonej powierzchni. ność zyskują Serwerownie w wykonaniu
wierzchni, o odpowiedniej wy- kontenerowym.
sokości i nośności stropu. Pamiętajmy, iż serwerownia jest
wydzieloną strefą pożarową. I tu, naprzeciw oczekiwaniom
• Wydzielenia oddzielnej strefy rynku, przychodzi firma ROMI i nasza ofer-
ogniowej. W przypadku budowy nowego bu- ta dedykowana rozwiązaniom DataCenter.
dynku serwerowni, spraw związanych z po- Idealnym rozwiązaniem dla pojedynczej
• Doprowadzenia zasilania, co nie- zwoleniami budowlanymi i biurokracji jest
rzadko wiąże się z dużym nakła- jeszcze więcej.
dem prac budowlanych, poza
pomieszczeniem Serwerowni. Ale…
Takich jak prace elektryczne, in- Można inaczej.
stalacja klimatyzacji oraz Agre- Nie wszyscy potrzebują dużych po-
gatu prądotwórczego. wierzchni DataCenter na 50 i więcej szaf
serwerowych.
Z naszych obserwacji i doświadcze-
nia w doradztwie projektowym, wynika, iż

RAPORT KOLEJOWY / 02_2022 45

szafy jest MicroDatacenter. Pod tym okre- Nasi Klienci często umiejscawiają Jako największy w Polsce Dystrybu-
śleniem znajduje się autonomiczna szafa swoje serwerownie w halach magazyno- tor szaf Serwerowych oraz UPSów, posia-
z własną klimatyzacją, systemem gasze- wych/ produkcyjnych jako porto kabiny, dając zaplecze w postaci własnej Hurtowni
nia, monitoringu oraz kontrolą dostępu unikając uciążliwych pozwoleń budowla- Elektrycznej, zapewniamy szybkie terminy
i UPS. To rozwiązanie pozwala na umiej- nych/ zmian przeznaczenia obiektu. realizacji oraz wysoką jakość wykonania.
scowienie jej dowolnym pomieszczeniu,
bez konieczności dostosowywania go do DZIĘKI MNOGOŚCI I RÓŻNORODNOŚCI
potrzeb Serwerowni. Wystarczy odpowied- ZREALIZOWANYCH PROJEKTÓW SERWEROWNI
nia wentylacja i zasilanie. Istnieje również W BUDYNKACH ORAZ W WYKONIU KONTENEROWYM,
możliwość łączenia szaf oraz ich dostawy POSIADAMY PEŁNE DOŚWIADCZENIE, KTÓRE POZWALA
w wykonaniu zewnętrznym, pozwalają- NAM NA DOBRANIE OPTYMALNEGO ROZWIĄZAIA DLA
cym na szybką instalację poza obrębem POTRZEB KLIENTA.
budynku.
Jesteśmy do dyspozycji od etapu Nasz zespół Inżynierów serwisu
Dla klientów, którzy potrzebują koncepcji, dobierając optymalne rozwiąza- zapewnia spokojny sen i pełny nadzór nad
większej ilości szaf, idealnym rozwiąza- nie dla potrzeb danej organizacji, poprzez niezawodną pracą serwerowni przez dłu-
niem jest Serwerownia kontenerowa. prace projektowe. Nasz zespół projektowy gie lata.
pracuje nad kompletnym projektem, który
Na niewielkiej przestrzeni jesteśmy jest bazą do szybkiej i sprawnej realizacji RK
w stanie posadowić kontener z miejscem przez naszych Inżynierów.
dla 6-12 szaf 42U.

Wyposażamy w:
• Podłogę podniesioną, instalacje

elektryczne, rozdzielnicę elek-
tryczną,
• Szafy serwerowe z możliwością
doboru kolorystyki RAL,
• Klimatyzację,
• System gaszenia,
• Zasilanie gwarantowane UPS
(ABB, Gt UPS),
• Kontrolę dostępu, monitoring,
• Agregat prądotwórczy (poza kon-
tenerem),
• Oraz wydzielone pomieszczenie
dla obsługi.
Całość stanowi wydzielona strefę
ogniową w wykonaniu EI30 lub EI60.
To rozwiązanie pozwala na posa-
dowienie kontenera bez pozwoleń budow-
lanych, co przekłada się na krótszy czas
realizacji inwestycji.

Polska Marka
UPS

46 RAPORT KOLEJOWY / 02_2022
TURZNO

Lepszy dostęp do kolei
w województwie kujawsko
– pomorskim

Wygodniejsze i dostępniejsze perony w województwie
kujawsko-pomorskim to efekt ogólnopolskiego projektu
o wartości blisko 100 mln zł, współfinasowanego ze środków
unijnych. Mieszkańcy województwa korzystają już z 12
przebudowanych, lepiej dostępnych dla wszystkich peronów
na linii Inowrocław – Toruń – Jabłonowo Pomorskie oraz na
trasie Torunia do Olsztyna.

Do podroży koleją zachęcają prze- ścieżki naprowadzające z wypukłą fakturą. ZIELEŃ
budowane, wyższe perony na przystankach Po zmroku jest bezpieczniej dzięki jaśniej-
Kamionki Jezioro (peron nr 1) i Rychnowo szemu oświetleniu LED. W lipcu br. na przy- – Toruń – Jabłonowo Pomorskie. W maju
Wielkie (peron nr 2), na linii kolejowej z To- stankach Kamionki Jezioro i Rychnowo planowane jest zakończenie prac na pero-
runia do Olsztyna (lk 353). Zamontowane Wielkie planowane jest oddanie do użytku nie w Papowie Toruńskim.
zostały wiaty i ławki. Oznakowanie oraz sąsiednich peronów.
informacje w gablotach ułatwiają orien- Wygodny dostęp do pociągów z no-
tację na przystankach. Dla podróżnych W województwie kujawsko – po- wych peronów, to efekt realizacji projektu
o ograniczonych możliwościach porusza- morskim, w ramach zadania, dostępniejsze pn. „Poprawa stanu technicznego infra-
nia się są wygodne dojścia. Wsparciem dla dla wszystkich podróżnych są już także pe- struktury obsługi podróżnych (w tym
osób niewidomych i niedowidzących są rony w Suchatówce, Gniewkowie, Turznie,
Zieleniu i Książkach na linii Inowrocław

RAPORT KOLEJOWY / 02_2022 47

PRZYSTANEK KSIĄŻKI

dostosowanie do wymagań TSI PRM), Etap PRZYSTANEK RYCHNOWO
IV – infrastruktura pasażerska na liniach
rewitalizowanych w ramach POIiŚ 2007 – WYGODNIEJSZE I DOSTĘPNIEJSZE PERONY
2013”. Wartość zadania wynosi ok. 100 mln W WOJEWÓDZTWIE KUJAWSKO POMORSKIM
zł przy współfinansowaniu z Unii Europej- TO EFEKT OGÓLNOPOLSKIEGO PROJEKTU O WARTOŚCI
skiej – Program Operacyjny Infrastruktura BLISKO 100 MLN ZŁ
i Środowisko.
się na 6 stacjach i przystankach. Podróżni już łódzkim w II poł. br. dostępniejszy peron bę-
Efekty prac w trzech zyskali lepsze warunki w Łęce Opatowskiej, dzie na przystanku Wolbórka na linii War-
województwach Domaninie, Solcu Wielkopolskim, i Pierzchnie, szawa Zachodnia – Katowice.
a w 2023 r. skorzystają ze zmodernizowanych
Z objętych projektem 22 peronów peronów w Kępnie i Słupi. W województwie RK
w 15 miejscowościach dostęp do pociągów
już zwiększa 16 nowych platform. W woje-
wództwie wielkopolskim, na linii Kluczbork
– Poznań Główny, dostępność kolei zwiększy

REKLAMA

48 RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

Straż Ochrony Kolei zapewnia
bezpieczeństwo i pomoc
przyjeżdżającym z Ukrainy

Straż Ochrony Kolei od pierwszych dni wojny na Ukrainie zintensyfikowała działania dla
bezpieczeństwa na terenie kolejowym. Funkcjonariusze zabezpieczają obszar kolejowych przejść
granicznych, stacji, dworców i pociągi. Podróżni z Ukrainy mogą liczyć na informację i pomoc.

Funkcjonariusze Straży Ochrony Szczególna uwaga zwrócona jest na W sprawie bezpieczeństwa w obsza-
Kolei czuwają nad bezpieczeństwem po- pomoc podróżującym z dziećmi i osobom rze kolejowym informacje można kierować
dróżnych z Ukrainy, od momentu przekro- starszym. Wsparcie zapewnione jest pod- na telefon alarmowy SOK 22 474 00 00.
czenia kolejowych przejść granicznych. czas przesiadek, gdy potrzebne są
Całodobowe patrole są na stacjach i dwor- dodatkowe informacje. RK
cach w Przemyślu, Medyce, Dorohusku,
Chełmie, w rejonie granicy oraz na stacjach
węzłowych.

Patrole służą wsparciem w podró-
ży - w setkach pociągów kursowych i do-
datkowych oraz na dworcach, na których
składy kończą przejazd. Monitorowana
jest sytuacja w wagonach, aby zapewnić
pasażerom z Ukrainy spokojną i bezpieczną
podróż o każdej porze dnia i nocy.

SOK współpracuje ze Strażą Gra-
niczną i Policją. Funkcjonariusze pomagają
w orientacji na stacjach i dworcach. Kie-
rują do właściwych pociągów. Przekazu-
ją informacje na temat przejazdu. Stałym
zakresem działań jest pomoc w dojściu
do miejsc, w których zapewniona jest
pomoc socjalna.



50 RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

CZĘŚCIEJ
PODRÓŻUJEMY
POCIĄGIEM

Wzrósł wskaźnik wykorzystania
kolei w 2021 roku

W zeszłym roku statystycznie, 7,73 46,69 3,92
każdy mieszkaniec Polski podróżował po- zachodniopomorskie pomorskie warmińsko-mazurskie
ciągiem ponad 6 razy. Częściej, w porów-
naniu do średniej ogólnopolskiej, z kolei 6,24 1,72
korzystali mieszkańcy województw po-
morskiego, mazowieckiego kujawsko-pomorskie podlaskie
i dolnośląskiego. 21,97
3,0 74,02
Dr Inż. lubuskie wielkopolskie mazowieckie
IGNACY GÓRA
11,4
Prezes UTK
22,69 łódzkie 3,45
- Wszystkie województwa zanotowały lubelskie
wzrost wskaźnika wykorzystania kolei dolnośląskie 3,63 2,69
w porównaniu z 2020 r. Od kilku lat
niezmiennymi liderami są Pomorze, opolskie 19,3 świetokrzyskie
Mazowsze i Dolny Śląsk. Jednak patrząc
na procentowe wzrosty wykorzysta- LICZBA PASAŻERÓW śląskie 12,79 3,83
nie kolei, widzimy, że duży potencjał W POSZCZEGÓLNYCH
jest wielu regionach. Aż w 12 woje- WOJEWÓDZTWACH małopolskie podkarpackie
wództwach wskaźnik wykorzystania
procentowo zwiększył się znacznie w mln w 2021 r.
bardziej niż wskaźnik dla całego kraju.
WSKAŹNIK WYKORZYSTANIA KOLEI
Krajowy wskaźnik wykorzystania W POLSCE OGÓŁEM W LATACH 2010 - 2021
kolei wyniósł w 2021 r. 6,4. Tym samym
w oparciu o dane statystyczne każdy miesz- 9,00 8,10 8,70
kaniec Polski w ciągu całego roku podróżo- 8,00
wał koleją przynajmniej 6,4 razy co oznacza 7,30 7,60 7,90
wzrost w stosunku do 2020 r. w pierwszym
pandemicznym roku wskaźnik wykorzy- 6,80 6,80 7,10 7,00 7,00 6,40
stania kolei spadł z 8,7 i wyniósł 5,5. Zmia-
nie nie uległo zestawienie województw 7,00
o najwyższym wskaźniku wykorzystania 6,00 5,50
koeli. Najczęściej pociągiem podróżuje
się w województwie pomorskim – 19,9 5,00
(15,9 w 2020 r. i 26,1 w 2019 r.). Wysoki
4,00

3,00

2,00

1,00

0,00

2010 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 2019 2020 2021