RK 2/2022

RAPORT KOLEJOWY / 02_2022 51

4,6 19,9 2,8 wskaźnik osiągnięto również w wojewódz-
zachodniopomorskie pomorskie warmińsko-mazurskie twach mazowieckim – 13,6 (12,4 w 2020
r. i 19,4 w 2019 r.) oraz dolnośląskim – 7,8
3,0 1,5 (6,6 w 2020 r. i 11,2 w 2019 r.).

kujawsko-pomorskie podlaskie W ZESZŁYM ROKU
6,3 STATYSTYCZNIE,
3,0 13,6 KAŻDY MIESZKANIEC
lubuskie wielkopolskie mazowieckie POLSKI PODRÓŻOWAŁ
POCIĄGIEM PONAD
4,7 6 RAZY

7,8 łódzkie 1,6 Najwięcej pasażerów przewieziono
lubelskie w województwach mazowieckim (74,02 mln)
dolnośląskie 3,7 2,2 i pomorskim (46,69 mln). Wynik powyżej
1,8 20 mln pasażerów odnotowano na Dolnym
opolskie 4,3 świetokrzyskie Śląsku (22,69 mln) i w Wielkopolsce (21,97
mln). Z drugiej strony najmniej pasażerów
WSKAŹNIK śląskie 3,8 skorzystało z usług kolei w podlaskim, świę-
WYKORZYSTANIA KOLEI tokrzyskim oraz lubuskim.
W POSZCZEGÓLNYCH małopolskie podkarpackie
WOJEWÓDZTWACH RK

w 2021 r.

REKLAMA

Przetwornice DC/DC
zgodne z normą EN50155

ul. Duńska 2A tel.+48 227519744 [email protected] www.eltronika.pl
05-152 Czosnów

52 RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

TRANSFER IDEI

Kolejowa IT w obliczu wyzwań
współczesnego świata

Kolej nierozerwalnie i historycznie związana jest Pierwszym prelegentem konferen-
z bezpieczeństwem, certyfikacjami i interoperacyjnością. cji był Piotr Combik – Dyrektor Depar-
Te elementy w obecnych czasach są zdeterminowane przez tamentu Personelu i Przepisów (URZĄD
czynniki związane z telekomunikacją i informatyką na kolei. TRANSPORTU KOLEJOWEGO), który
Wobec takich wyzwań Polska Izba Kolei zaprosiła do Wisły w prezentacji dotyczącej Krajowego Re-
przedstawicieli kolejowej IT, aby zanalizować bieżącą sytuację jestru Maszynistów prowadzących pojaz-
na rynku oraz pokazać rozwiązania, które mogłyby wpłynąć na dy kolejowe, przedstawił m. in. kluczowe
rozwój tego obszaru. funkcjonalności, architekturę systemu oraz
plan integracji systemu.
Specyfika sektora kolejowego impli- Generalny oraz Dorota Markiewicz- Dy-
kuje najważniejsze kierunki zmian i innowacji rektor (Polska Izba Producentów Urządzeń Marek Pawlik – Zastępca Dyrekto-
w kolejowej IT, które wynikają z konieczno- i Usług na Rzecz Kolei) otworzyli konfe- ra Instytutu (Instytut Kolejnictwa) omówił
ści znalezienia równowagi pomiędzy wy- rencję oraz zarysowali tematykę. Wręczyli wytyczne dotyczące cyberbezpieczeństwa
mogami operacyjnymi, konkurencyjnością również, wraz z Sławomirem Jankowskim- dla pracowników podmiotów kolejowych
przedsiębiorstw a bezpieczeństwem, w tym Przewodniczącym Izby- certyfikaty człon- oraz zakres wytycznych dla podmiotów ko-
przede wszystkim cyberbezpieczeństwem. kowskie firmom, które zgłosiły akces do lejowych. Wytyczne te pozwalają nie tylko
Konferencja, która przyciągnęła blisko 300 samorządu (patrz tabela nr 1) na budowanie kompetencji personelu, ale
uczestników, okazała się platformą pokazu- także pośrednio podpowiadają zakres dzia-
jącą obecny stan istniejących, wdrożonych Andrzej Bittel, sekretarz stanu łań jakie powinni podejmować przewoźnicy
rozwiązań i systemów oraz nowych możli- w Ministerstwie Infrastruktury, z powo- kolejowi i zarządcy infrastruktury kolejowej
wości technologicznych. du zaangażowania kolei w pomoc walczącej jako operatorzy usług kluczowych.
Ukrainie, nie mógł być obecny na konfe-
W kilku blokach uczestnicy poruszyli rencji. Przesłał jednak do uczestników list Maciej Groń – Kierownik Działu Ana-
sporo obszarów tematycznych począwszy w którym, oprócz życzeń owocnych obrad, liz Strategicznych i Budowania Świadomości
od systemów biletowych aż po analizę da- przedstawił plany resortu na dalszą eks- (NASK – PIB) zanalizował wyzwania i regu-
nych. Zanim zaczęła się część teoretyczna pansję projektu Wspólnego Biletu oraz lacje w obszarze cyberbezpieczeństwa. Na
i prezentacyjna, Adam Musiał – Dyrektor rozwiązań GSMR. szczeblu UE jest to pakiet cyberbezpieczeń-
stwa (16.12.2020) czyli strategia Unii Euro-
pejskiej, dyrektywa w sprawie odporności
infrastruktury krytycznej, dyrektywa w spra-
wie działań na rzecz wysokiego wspólnego
poziomu cyberbezpieczeństwa w całej Unii

RAPORT KOLEJOWY / 02_2022 53

(rewizja Dyrektywy NIS/NIS2) oraz raport • transformacja kolei do 2030 r.: Grzegorz Kurdziel – Członek Za-
nt. wpływu rekomendacji KE na bezpieczeń- jak możemy wejść na drogę zmian rządu ds. wsparcia operacyjnego (PKP
stwo sieci 5G. Groń scharakteryzował dy- klimatycznych? Polskie Linie Kolejowe SA) omówił misje
rektywę NIS2 (m. in. rozszerzenie zakresu i plany strategiczne oraz bieżące działania
podmiotowego o administrację publiczną, Partnerem Złotym wydarzenia była spółki w obszarze IT. Zaznaczył, że do naj-
sektor żywności, ścieki, przemysł, zarzadza- firma LEDATEL Sp. z o.o. i Wspólnicy Sp. K. ważniejszych celów strategicznych należą
nie odpadami i przestrzeń kosmiczną oraz Paweł Korczakowski – Inżynier sprzedaży Centrum Przetwarzania Danych (co wyni-
szerzej traktuje niektóre sektory oraz nało- ds. systemów IT zaprezentował standardy ka z konsolidacji dostępnych zasobów oraz
żenie na podmioty większe niż dotychczas przyszłości jakie wyznaczają produkty LE- możliwości rozbudowy obecnych centrów
wymagania w zakresie zarządzania, obsługi DATEL. Te standardy w systemach emisji IT i OT oraz w celu optymalizacji kosztów,
i ujawniania luk w zabezpieczeniach, testo- reklam, Dynamicznej Informacji Pasażer- standaryzacji technologii, synergii zasobów
waniu poziomu cyberbezpieczeństwa oraz skiej SDIP, teleinformatycznych pozwoliły oraz zapewnienia zgodności regulacyjnej)
efektywnym wykorzystywaniu firmie na dokonanie 754 wdrożeń do końca budowa sieci teletransmisyjnej WAN oraz
2021 roku i planowanie kolejnych ponad Enterprise Asset Management.
Blok pierwszy otworzyła Alicja 400 w latach 22/23.
Strzemieczna – Sales Director z ADVAN-
TECH Poland Sp. z o.o., spółki która była
partnerem technologicznym konferencji.
Pokazała trendy technologiczne wpływają-
ce na branżę kolejową w tym najważniejsze
zagadnienia takie jak:

• kierunki tego jak mobilność może
zapewnić bardziej ekologiczną
przyszłość kolei?

• istotę modelu SaaS w kolejnic-
twie?

• wpływ deglobalizacji i obecnej
niestabilnej sytuacji na zmianę
podejścia do rozwoju kolei?

• moc danych w zasobach infra-
strukturalnych?

• zarządzanie rosnącą złożonością
operacji kolejowych za pomocą
cyfrowego ekosystemu?

• innowacyjna kolej dla ludzi, plane-
ty i dobrobytu pasażerów?

PARTNER TECHNOLOGICZNY PARTNER ZŁOTY

54 RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

Piotr Suszycki – Wiceprezes Za- Piotr Jacek
rządu & Sebastian Megger – Inżynier Combik Duliński
Technicznego Wsparcia Sprzedaży (EXA-
TEL SA) zdefiniowali najbezpieczniej- Maciej Adam
szą polską sieć w tym najwyższy poziom Groń Pecho
bezpieczeństwa 24/7/365.
system Planowania i Obsługi Rozkładu Jazdy. z rynku włoskiego w obszarze telekomuni-
Tadeusz Turzyński – Prezes Zarządu Włodzimierz Sosnowski – Prezes kacji w systemach diagnostyki i sterowania.
(PKP Informatyka sp. z o.o.) w prezentacji
dotyczącej strategii spółki PKP Informatyka Zarządu (FONON Sp. z o.o. Grupa Kapi- Blok drugi zaczęła prezentacja PKP
w kontekście przyjętej Polityki IT podzielił tałowa WASKO), zaprezentował spółkę CARGO SA. Agnieszka Prządka – Biuro
stan sektora na czas sprzed 24 lutego i po. jako integratora sieci liniowych, realizu- Teleinformatyki - Naczelnik Wydziału Roz-
Skoncentrował się na roli i znaczeniu branży jącego projekty w obrębie szeroko poję- woju Aplikacji i Projektów zdefiniowała
kolejowej oraz przedstawił kluczowe ob- tej kompleksowej obsługi projektowania, sukces jako sumę porażek i zwróciła uwagę
szary współpracy sygnatariuszy Polityki budowania i utrzymania sieci telekomuni- na aspekty nie tylko informatyczne w im-
IT w tym koncepcje: kacyjnych, SRK, energetycznych, instalacji plementacji międzynarodowego listu prze-
niskoprądowych. wozowego w czasach pandemii XXI wieku.
• Kolejowej Chmury Obliczeniowej;
• Standaryzacji Aktywów i Proce- Adam Mianowski – Product Mana- Paweł Nogowicz – Prezes Zarządu
ger (MMR Group Polska Sp. z o.o.) zapoznał (EVERCOM) dokonał analizy najważniej-
sów - Centra Kompetencyjne; szych problemów cyberbezpieczeństwa
• Standaryzacji Technologii - słuchaczy z rozwiąza- na tle ostatnich wydarzeń międzynaro-
niami i praktykami dowych. Wnioski jakie płyną z ataków po-
Umowy Partnerskie; winny zawierać odpowiedzi na pytanie czy
• Centrum Cyberbezpieczeństwa procedury, ćwiczenia, testy penetracyjne
były skuteczne?
Kolei.
Mikołaj Olszewski – Członek Za- Andrzej Samsonowicz – Technical
rządu (ROMI Sp. z o.o.) zaprezentował Sales AEC Autodesk i Arkadiusz Leśko –
bezpieczną infrastrukturę IT z naciskiem Dyrektor techniczny AEC (AUTODESK Sp.
na kontenerowe DataCenter oraz nowy
trend na rynku. z o.o.) omówili zagadnienie digitalizacji
Rewolucję technologiczną w PKP procesów inwestycyjnych i zarządza-
Intercity przedstawił Tomasz Gontarz – nia majątkiem zaznaczając, że 35%
Członek Zarządu ds. rozwoju i innowacji. czasu jest marnowane na zadania
Inwestycje w zakresie informatyki to nowy nieproduktywne, a 95.5% gro-
system sprzedaży biletów, aplikacja mobilna madzonych danych nie zostaje
i rozszerzenie sieci sprzedaży biletów oraz ponownie wykorzystana.
Adam Pecho - Biuro Cen-
trum Kompetencyjne Systemów
Pasażerskich (PKP Informaty-
ka sp. z o.o.) scharakteryzował
systemy sprzedaży biletów

RAPORT KOLEJOWY / 02_2022 55

Tadeusz Patryk i testowanie pracowników na podatność
Turzyński Świrski i świadomość co do zagrożeń oraz audyt
infrastruktury.
Tomasz potencjału i doświadczeń Dostawców w za-
Gontarz kresie budowy NSSiR, opracowanie wspól- Bartłomiej Buczek – Członek Zarzą-
nego API umożliwiającego łatwą integrację du – Dyrektor ds. Przewozów (PKP Szybka
i podkreślił możliwość współpracy dla prze- zewnętrznych systemów, wymiany informa- Kolej Miejska w Trójmieście sp. z o.o.) stre-
woźników i organizatorów w tym wykorzy- cji z producentami urządzeń: biletomatów, ścił narzędzia IT w procesie eco-driving.
stanie wiedzy i doświadczeń, opracowanie bramek, kasowników, informacji pasażerskiej Zaznaczył, że należy dążyć do zmniejszenia
wspólnego API umożliwiającego łatwą in- oraz integracji z aplikacjami sprzedażowymi. emisyjności sektora transportu kolejowe-
tegrację zewnętrznych systemów, budowę go i wdrożyć zasadę „zazieleniania” energii
centralnej bazy biletów i centralnego zbio- Na początek bloku trzeciego Da- trakcyjnej. Podkreślił także, że można dążyć
ru informacji o kontroli biletów, integra- riusz Nalazek – Starszy Architekt - Biuro do uznania przewoźników kolejowych za
cje w zakresie „Identyfikatora Pasażera” Informatyki (PKP Polskie Linie Kolejowe emitentów energii elektrycznej, a branżę
oraz integracje z mObywatel. W przypad- SA) omówił monitoring IT w PKP Polskie za sektor energochłonny
ku dostawców nato- Linie Kolejowe SA koncentrując się na re-
miast wykorzystanie organizacji zasobów, standaryzacji oraz Daniel Sadkowski – Prezes Zarządu
implementacji rozwiązań. (BASEMENT Sp. z o.o.) opowiedział o opty-
malizacji jako odpowiedzi na wyzwania kolei
Rafał Wiszniewski – Ekspert ds. po pandemii koncentrując się na mniejszych
ICT (ORANGE Polska SA) skupił się na kosztach, czasie przygotowania, uwzględ-
elementach istotnych z zakresu cyber- nieniu potrzeb pracowników i wszystkich
bezpieczeństwa w dzisiejszych czasach. regulacji oraz szybszych modyfikacjach.
Pokazał, że cyberbezpieczeństwo Orange
pomaga klientom w kontekście zagro- Rafał Krzysiak - Head of ITS Busi-
żeń oraz podkreślił, że konieczne ruchy ness Development (GMV Innovating So-
to generowanie zagrożeń i testowanie lutions Sp. z o.o.) skupił się na prezentacji
zabezpieczeń, cykliczne przyjmowanie firmy oraz ofercie produktów ITS w tym
ataków w celu testowania odporności systemach pokładowych (CCTV, SIP, PA
infrastruktury klienta, przygotowanie i ICOM), systemach zarządzania flotą AVLS,
kampanii phishingowych systemach do planowania zadań przewo-
zowych i planowania rozkładów czy AFCS
– systemach biletowych.

Roman Smółka – Dyrektor Biura
Informatyki (POLREGIO SA)
w prezentacji dotyczącej
transformacji cyfrowej

PARTNER SREBRNY

56 RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

w POLREGIO w obliczu zagrożeń cyber- w OT (Nie czekaj na katastrofę, działaj- Nie • budowa relacji z pasażerami, bu-
bezpieczeństwa omówił misję spółki ukie- komplikuj zbytnio projektu, Zacznij od pod- dowa społeczności
runkowanej na nowoczesną kolej, która staw - Zaangażuj właściwych partnerów).
zapewnia bezpieczne podróżowanie, do- • przełoży się na poznanie ich inten-
cierając do dużych i małych miejscowości Przerywnikiem od prezentacji był cji czy zainteresowań, które będą
we wszystkich regionach kraju oraz wizję panel dyskusyjny dotyczący standaryza-
największego przewoźnika regionalnego, cji procesów IT w transporcie szynowym. • pozwalały na budowę rozwiązań
który wyznacza standardy i cieszy się do- Moderatorem był Konrad Cuch – PKP In- dedykowanych.
skonałą reputacją wśród klientów i part- formatyka Sp. z o.o., a uczestnikami Adam
nerów biznesowych. Smyczyński (PKP Polskie Linie Kolejowe • oparta o relacje z partnerami re-
SA), Piotr Bloch (PKP CARGO SA), Mariusz gionalnymi,
Cyfrowa transformacja obszarów Antosik (PKP Informatyka Sp. z o.o.) oraz
bezpieczeństwa mienia, informacji i ope- Bartłomiej Buczek (PKP SKM w Trójmie- • ośrodkami kultury i sportu czy
racji na kolei była tematem prezentacji ście sp. z o.o.). biznesu.
Konrada Szadkowskiego – Key Account
Manager (ASSA ABLOY Opening Solutions Pierwszym po panelu mówcą był Anna Mazur – Key Account Manager
Poland SA), który pokazał system ABLOY Patryk Świrski – Prezes Zarządu (Koleje (PANASONIC) zaprezentowała Panasonic
Protec2 CLIQ. Śląskie Sp. z o.o.), który scharakteryzował Toughbook – mobilne rozwiązania na kolei,
kwestie mobilnych płatności w transpo- które charakteryzują się dostępnością in-
Luiza Kaczanowska – Naczelnik - rcie kolejowym i przedstawił trzy główne formacji technicznych nawet w najtrudniej-
Biuro Automatyki i Telekomunikacji (PKP problemy - brak wygodnego i intuicyjnego szych miejscach. Pozwalają na zarządzanie
Polskie Linie Kolejowe SA) w prezentacji systemu informatycznego, brak możliwości zleceniami pracy w czasie rzeczywistym,
„Wymagania dla systemów transmisyjnych, „szybkiego zakupu”, brak budowania rela- dostęp do instrukcji konserwacji pojazdu
w aspekcie migracji do nowych technologii” cji biznesowych na linii klient przewoźnik oraz umożliwiają z korzystania z cięższych
streściła między innymi cechy nowobudo- jak również najpopularniejsze rozwiąza- aplikacji na tablecie.
wanej sieci transmisyjnej jako niezawodnej, nia - zakup tradycyjny kasa [rozwiązanie
bezpiecznej, przewidywalnej oraz wygodnej. archaiczne], zakup tradycyjny konduktor Adam Smyczyński – Naczelnik
[rozwiązanie archaiczne] oraz zakup online w Biurze Informatyki ( PKP Polskie Linie
Łukasz Bogucki - Intelligent Infra- strona WWW [rozwiązanie archaiczne]. Za- Kolejowe SA) scharakteryzował architek-
structure & Cybersecurity Solutions Ma- znaczył, że Koleje Śląskie założyły budowę turę korporacyjną IT jako punkt wyjścia do
nager (NTT Poland Sp. z o.o.) analizował dedykowanego systemu aplikacji mobilnej, architektury korporacyjnej. W jego opi-
czynniki determinujące ochronę infra- której głównymi zadaniami będzie: nii podstawą powinien być TOGAF, czyli
struktury krytycznej i streścił trzy zasady szkielet dla architektury korporacyjnej,
• szybki i intuicyjny dostęp do roz- który zapewnia kompleksowe podejście do
wdrożenia bezpieczeństwa kładu jazdy, projektowania, planowania, implementacji
oraz zarządzania informacyjną architektu-
• informacji o ewentualnych incy- rą organizacji.
dentach (opóźnieniach), etc.
Kwestię przekonania organizacji do
wdrażania platformy ESRI omówił Piotr
Walenko – Menadżer ds. klientów klu-

czowych (ESRI Polska Sp. z o.o.). Przy
czym wyszedł od przypomnienia ter-
minu czarny łabędź jako oznaczający

nieoczekiwane zdarzenie, którego
nikt nie jest w stanie przewidzieć.
Dlatego też organizacje wdra-
żają rozwiązania proponowane
przez spółkę bowiem zyskują
na inwestycjach i czasie, mogą

RAPORT KOLEJOWY / 02_2022 57

się lepiej komunikować oraz oprzeć na sprawdzonej w Polsce i na świecie
technologia–

Artur Kachnik – Naczelnik - Biuro Informatyki (PKP Polskie Linie
Kolejowe SA) w prelekcji dotyczącej raportowaniu stanu infrastruktury
w oparciu o analizy predykcyjne na podstawie danych z wielu systemów
nawiązał między innymi do korzyści z wdrożenia systemu EAM w tym:

• dostępu do danych o majątku technicznym dla wszystkich branż
w jednym miejscu/ systemie,

• możliwości lepszego planowania prac utrzymaniowych w zakre-
sie poszczególnych obiektów technicznych,

• możliwości analityki kosztów w dowolnym układzie na każdym
poziomie szczegółowości w różnych jednostkach organizacyjnych

• możliwości prowadzenia standaryzacji i optymalizacji procesów
utrzymaniowych.

Piotr Banaszewski – Software Sales Executive (MICRO FOCUS
POLSKA Sp. z o.o.) przedstawił korzyści z wdrożenia service desk czyli En-
terprise Service Management. Wyróżniki ESM to zawarta AI, konfiguracja
bez kodowania oraz niższe TCO.

Marek Zwierzchowski – Kierownik Działu Informatyki (Szybka Kolej
Miejska Sp. z o.o.) omawiając zintegrowane systemy teleinformatyczne
w nowych pojazdach SKM pokazał zmianę generacyjną w obsłudze taboru
w stosunku do dotychczas użytkowanego w zakresie:

• bezpieczeństwa,
• maksymalizacji wartości dodanej dla pasażera,
• integracji wszystkich systemów pokładowych,
• otwartości systemów i architektury na zmiany,
• budowania samodzielnego know - how przewoźnika.
Adam Danaburski – Specjalista ds. teleinformatyki (Łódzka Kolej
Aglomeracyjna SA) nakreślił zagadnienie kopii zapasowych i ich odtwarza-
nia, w kontekście zapewnienia ciągłości działania spółki kolejowej.
Przedstawiciele Politechniki Śląskiej- Wydziału Transportu i Inży-
nierii Lotniczej, prof. Jarosław Konieczny prof. Krzysztof Labisz, streścili
temat Big Data i analizy danych na kolei.
Podsumowując można stwierdzić, że w obliczu zagrożeń płynących
ze współczesnego świata konferencja pozwoliła na transfer idei, koncep-
cji i innowacji oraz w merytoryczny sposób pokazała realne rozwiązania
w obszarze IT, telekomunikacji i bezpieczeństwa.

Firmy, które odebrały certyfikaty podczas konferencji w Wiśle
FONON Sp. z o.o.
IFS Industrial and Financial Systems Sp. z o.o.
FRAUSCHER Polska Sp. z o.o.
MAXTO Technology Sp. z o.o.
GMV Innovating Solutions Sp. z o.o.
NetWorks! Sp. z o.o.
ARENA TAX Sp. z o.o.
ESRI Polska Sp. z o.o.

RK

PARTNER BRĄZOWY

58 RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

POLREGIO SA
podsumowało wyniki
i przedstawiło plany

Na Konwencie Marszałków Województw RP prezes zarządu z Marszałkami, pomimo 2 lat pandemii sytu-
Polregio Artur Martyniuk przedstawił informację na temat acja spółki jest stabilna – powiedział Artur
aktualnej sytuacji przewoźnika, planów na przyszłość oraz Martyniuk.
podsumował wyniki spółki w 2021 roku.

Na początku swojej prezentacji pre- roku przewieźliśmy blisko 63 mln pasaże- W 2021 roku Polregio podjęło
zes Martyniuk podziękował Marszałkom rów, co oznacza wzrost o 12% w porówna- szereg działań optymalizacyjnych, które
za zaangażowanie w pomoc dla uchodź- niu do poprzedniego roku. Zanotowaliśmy, podniosły efektywność i będą miały po-
ców z Ukrainy. Polregio przewiozło łącznie po raz drugi z rzędu, dodatni wynik finan- zytywny wpływ na funkcjonowanie rów-
ponad 270 tys. osób i uruchomiło 300 spe- sowy na działalności podstawowej oraz nież w kolejnych latach. W spółce został
cjalnych pociagów, zabezpieczając w tym dodatni wynik netto. W 2021 roku zmie- wdrożony system zarządzania utrzymaniem
celu rezerwę taborową wraz z załogami. niliśmy formę prawną spółki na akcyjną, MMS w celu standaryzacji całego procesu.
przeprowadziliśmy konsultacje rynkowe
Przechodząc do podsumowania w zakresie przetargu na zakup nowego ta-
2021 roku poinformował o dobrych boru, objęliśmy pracowników i ich rodziny
grupowym ubezpieczeniem medycznym
wynikach przewozowych i fi-
nansowych – W 2021 na bardzo atrakcyjnych warunkach.
Należy zaznaczyć, że dzięki
umowom wieloletnim

RAPORT KOLEJOWY / 02_2022 59

Wprowadzono również nową politykę za- Dalszy rozwój w tym zakresie wymaga W tym zakresie w latach 2020-2023 tabor
kupową, mającą na celu dalszą optymali- jednak zwiększenia nakładów na wyna- spółki powiększy się o 30 pociągów za
zację kosztów. grodzenia, zarówno dla pracowników kwotę 170 mln zł.
warsztatowych, jak również inżynierów,
Działania te objęły także rozwój których będziemy potrzebować coraz ŁĄCZNE NAKŁADY
kanałów sprzedaży on-line oraz rozbu- więcej w związku z rozbudową floty o no- INWESTYCYJNE NA
dowanie i dalsze prace nad ofertą aglo- woczesne pojazdy – zaznaczył Artur Mar- ZAPLECZE TECHNICZNE
meracyjną, gdzie przychody z biletów są tyniuk. Dalszy rozwój PUT zakłada pełne ORAZ TABOR MAJĄ
znacząco wyższe. Artur Martyniuk pod- wdrożenie systemu gospodarczego, aby WYNIEŚĆ 5 MLD ZŁ
kreślił, że w całej Unii Europejskiej kolej jeszcze bardziej zmniejszyć koszty serwi- W LATACH 2022-2030
regionalna pełni istotną rolę społeczną i jest sowania i napraw taboru, nowe projekty
dotowana, aby mogła obsługiwać również inwestycyjne (np. rozpoczęta niedawno Obecnie spółka ustala z Urzędami
mniejsze miejscowości. budowa nowej hali w Skarżysku-Kamien- Marszałkowskimi szczegółowy zakres za-
nej), doposażenie istniejących PUT do kupu i finansowania nowego taboru. Jedno-
Polregio posiada obecnie 27 Punk- standardu umożliwiającego serwisowanie cześnie toczą się rozmowy z instytucjami
tów Utrzymania Taboru (PUT), gdzie reali- nowego taboru oraz zatrudnianie nowych finansowymi, z w tym CUPT, co do pozyska-
zowane są przeglądy od P1 do P4. pracowników. nia finansowania dłużnego i grantowego.
W najbliższych tygodniach planowane jest
– Zapewniają nam one przewagę Łączne nakłady inwestycyjne na ogłoszenie pierwszego przetargu na umowy
konkurencyjną w postaci znacznie niż- zaplecze techniczne oraz tabor mają ramowe na dostawy taboru.
szych kosztów utrzymania pociągów. wynieść 5 mld zł w latach 2022-2030.
Zakupionych ma zostać ok. 200 nowo- RK
czesnych elektrycznych zespołów trak-
cyjnych. Oprócz tego spółka na bieżąco
kupuje dostępne na rynku zmodernizo-
wane pojazdy elektryczne i spalinowe.

REKLAMA





62 RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

NA CZAS?

Punktualność kolei w 2021 roku

Urząd Transportu Kolejowego gromadzi dane statystyczne Najczęstszym czynnikiem wpły-
o punktualności pociągów pasażerskich na stacji końcowej wającym na opóźnienia są awarie taboru.
i opublikował raport dotyczący opóźnień. Szacuje się, że ponad 24,5% wg liczby opóź-
nień (111,2 tys. przypadków) oraz 27,3%
UTK zbiera informacje o liczbie uru- W porównaniu do 2020 roku, kiedy wg czasu ich trwania (1 114 tys. min) to
chomionych pociągów, o liczbie opóźnio- zmniejszenie liczby pociągów spowodowa- przyczyny związane z taborem. UTK pod-
nych pociągów i łącznym czasie opóźnień. ło wzrost punktualności, wyniki za zeszły kreśla, że awarie taboru skutkują w wielu
Dane dotyczące opóźnień są notowane rok są bardziej zbliżone do czasów sprzed przypadkach nie tylko opóźnieniem, ale
w następujących przedziałach czasowych: wprowadzania ograniczeń spowodowanych i odwołaniem części kursów, konieczno-
SARS CoV-2. Wskaźnik dla całego rynku ko- ścią zastosowania komunikacji zastępczej
• do 5 min 59 s – dolny próg punk- lejowych przewozów pasażerskich w 2021 bądź skomunikowania z innym pociągiem.
tualności pociągów, przyjmuje r. wyniósł 90,1%. W poprzednich dwuna-
się, że pociągi opóźnione do 5 stu miesiącach uruchomiono o ponad 160 W 2021 ROKU
min 59 s tys. (10,1%) więcej pociągów pasażerskich PRZEWOŹNICY
oraz o blisko 25 tys. (5,9%) więcej pociągów UTRZYMALI ZNACZNIE
• są punktualne, towarowych. W 2021 roku przewoźnicy BARDZIEJ STABILNĄ
• od 6 min do 59 min 59 s, utrzymali znacznie bardziej stabilną siatkę SIATKĘ POŁĄCZEŃ NIŻ
• od 60 min do 119 min 59 s, połączeń niż w 2020 r. Wpływ na to miało W 2020 R.
• od 120 min. także stopniowe przywracanie połączeń
Wśród danych dotyczących opóź- w komunikacji międzynarodowej. Na opóźnienia znaczący wpływ mają
nień pociągów znajdują się również in- tzw. przyczyny zewnętrzne. 20,1% wg licz-
formacje o liczbie pociągów odwołanych, Dlaczego zatem blisko 10% pocią- by (91 tys. przypadków) oraz 22% wg czasu
poziomie punktualności na stacji końcowej gów w Polsce uznaje się za spóźnione? Urząd (896,6 tys. min). Ta kategoria jest nieokre-
oraz dodatkowo informacje o punktualno- pokazuje szereg przyczyn, które wpływają ślona z powodu trudności we wskazaniu
ściach na stacjach. na opóźnienia pociągów pasażerskich jak
i towarowych.

RAPORT KOLEJOWY / 02_2022 63

winnego- są to bowiem między innymi wa- przypisane do kodu 20-6 Usterki urządzeń publicznego transportu zbiorowego, którzy
runki atmosferyczne, kolizje, migracje zwie- srk, które objęte są gwarancją producenta. również mają wpływ na sposób realizowa-
rząt, zdarzenia wymagające interwencji Ponadto duża liczba przyczyn opóźnień nia usług i mogą oczekiwać poprawy jakości
policji czy pogotowia ratunkowego. związana jest z siecią energetyczną i ja- w kwestii punktualności przewozów kole-
kością zasilania trakcją elektryczną. Inne jowych. W ocenie Prezesa UTK podmio-
PONADTO DUŻA LICZBA przyczyny związane są np. z pękniętymi ty, które odpowiadają za punktualność
PRZYCZYN OPÓŹNIEŃ szynami, uszkodzeniami zwrotnic, jakością pociągów pasażerskich powinny podjąć
ZWIĄZANA JEST wiaduktów czy tuneli. działania w konkretnych obszarach:
Z SIECIĄ ENERGETYCZNĄ
I JAKOŚCIĄ ZASILANIA Przyczyny handlowe wpływają na Przewoźnicy kolejowi:
TRAKCJĄ ELEKTRYCZNĄ opóźnienia odpowiednio 10,6% wg czasu • dokładniejsza inspekcja i kontrola
trwania i 16,3% wg liczby wszystkich opóź-
UTK zwraca uwagę, że istotną rolę nień (430,5 tys. min i 74 tys. przypadków). taboru kolejowego w celu ograni-
przy opóźnieniach odgrywają także zakłóce- Są związane z m.in. z późnym zgłoszeniem czenia zdarzeń związanych z defek-
nia wywołane stanem infrastruktury i urzą- gotowości do odjazdu czy późnym wyjaz- tami pojazdów czy długotrwałymi
dzeń sterowania ruchem kolejowym. To dem z torów postojowych czy lokowaniem naprawami,
23,4% czasu opóźnień (956 tys. min) dla podróżnych. • wprowadzenie procedur pozwala-
opóźnień na drodze przebiegu i 27,2% jących na sprawną wymianę taboru
wg liczby przyczyn opóźnień (123,2 tys. Kolejnymi przyczynami były przy- lub jego naprawę na wypadek awarii,
przypadków). czyny pochodne (wtórne) stanowiące 12,1% • wprowadzenie procedur zapewnia-
wg czasu (493 tys. min) i 8,3% (37,5 tys.) wg jących lepszą sprawność wymiany
W kolejnej grupie przyczyn (Urzą- liczby opóźnień. Wśród nich największą licz- drużyny trakcyjnej, konduktorskiej,
dzenia infrastruktury) sporo z nich związa- bę stanowią te związane z oczekiwaniem na personelu pokładowego,
nych jest ze sterowaniem ruchem kolejowym inne pociągi i inne środki transportu, a także • szukanie czynników, które powodują
i systemami bezpieczeństwa. Za niepokojący samobójstwa i wypadki z udziałem ludzi. opóźnienia z przyczyn handlowych,
uznać należy, że blisko 9% czasu opóźnień • zapewnienie procedur w przypadku
(42,7 tys. minut) w tej kategorii stanowią te Generalnie można zauważyć, że ba- konieczności zastosowania alterna-
danie punktualności pociągów pasażerskich tywnych pociągów lub komunikacji
w 2021 r. pozwala zauważyć powtarzalność zastępczej.
sytuacji, które determinują taki wskaźnik.
W związku z tym istotna jest rola przewoź-
ników i zarządców infrastruktury. Nie można
również pominąć znaczenia organizatorów

100% PUNKTUALNOŚĆ NA PRZYBYCIU 2021
98% W POSZCZEGÓLNYCH MIESIĄCACH 2020 I 2021 R.
96%
94% (przy opóźnieniach od 6 min.)
92%
90% 2020
88%
86% 95,94% 98,00% 97,70%
84% 93,27%
82% 93,95% 94,28% 94,01% 92,63% 94,56% 94,33% 93,64% 93,83% 93,35% 94,68% 93,25%
80% 90,37%
90,09% 89,48% 89,08% 89,46% 89,30% 88,74%
87,77%
86,73%

STY LUT MAR KWI MAJ CZE LIP SIE WRZ PAŹ LIS GRU

64 RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

Zarządcy infrastruktury: Urząd zaznacza, że rozumie, iż nie • stworzenie warunków dla ogra-
• zapewnienie sprawnego funkcjo- wszystkie czynniki generujące opóźnienia niczenia zjawisk o charakterze
są przewidywalne. Podkreslą jednak, że ana- niebezpiecznym takich jak np.
nowania urządzeń infrastruktury, liza możliwości wystąpienia potencjalnych akty wandalizmu poprzez zasto-
• zwiększenie nadzoru nad wykonaw- ryzyk oraz przyczyn losowych pod wzglę- sowanie monitoringu i właści-
dem czasu i miejsca może umożliwić wpro- wego działania odpowiednich
cami modernizacji linii kolejowych wadzenie działań zapobiegawczych, dzięki służb.
i prac związanych z utrzymaniem którym te najczęściej występujące mogą
infrastruktury, zostać w pewnym stopniu ograniczone. Podsumowując UTK zaznacza, że
• wprowadzenie działań mających na poziom punktualności odnotowany w 2021
celu sprawniejszą organizację prac Tego typu działania mogą dotyczyć: r. na pewno jest sygnałem dla wszystkich
budowlanych, • jakości infrastruktury i taboru do- uczestników rynku.
• planowanie działań mających na
celu sprawne rozwiązywanie pro- stosowanego do czynników śro- OPÓŹNIENIA
blemów, które wymagają zaan- dowiskowych związanych np. POCIĄGÓW SĄ ZBYT
gażowania podwykonawców lub ze zjawiskami pogodowymi, czy DUŻE I NALEŻY PODJĄĆ
zewnętrznych serwisantów, ukształtowaniem terenu, ŚRODKI ZARADCZE
• wprowadzenie procedur sprawne- • wprowadzania nowych przejść
go koordynowania działań mających pieszych i przejazdów drogowo- Opóźnienia pociągów są zbyt duże
na celu rozwiązywanie wszelkich -kolejowych, polepszenie widocz- i należy podjąć środki zaradcze. Przewoźni-
problemów na sieci. ności w miejscach gdzie jest ona cy i zarządcy infrastruktury mają wiele do
utrudniona, stosowanie rozwią- zrobienia, lecz szczegółowa analiza przy-
Organizatorzy publicznego zań minimalizujących możliwość czyn może pozwolić na wyeliminowanie
transportu zbiorowego: wystąpienia kolizji ze zwierzę- głównych generatorów opóźnień, podobnie
• rolą organizatorów publicznego tami; jak zapobieganie, przewidywanie i plano-
• zastosowanie działań w zakresie wanie działań, a także wdrażanie procedur
transportu zbiorowego jest wyma- minimalizacji nieprawidłowego awaryjnych.
ganie od przewoźników podniesie- utrzymania stanu otoczenia linii
nia jakości i poprawy punktualności kolejowych;
w zakresie, który zależy od prze-
woźnika; RK
• wzmocnienie nadzoru nad realiza-
cją umów o świadczenie usług pu- Na podstawie Funkcjonowanie transportu
blicznych, w tym kontrola obiegów pasażerskiego w 2021 r., UTK, Warszawa 2022.
składów pociągów, utrzymy-
wania rezerwy taborowej,
terminów wykonywania
przeglądów.



66 RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

Czy dopuszczalne są
zmiany w umowach
w sprawie PZP?

Dynamika zmian rynkowych, rosnące ceny, zaburzone łańcuchy bez konieczności przeprowadzenia nowe-
dostaw wpływają negatywnie na możliwości zrealizowania go postępowania o udzielenie zamówienia.
umów w sprawie zamówień publicznych na pierwotnych Regulacje zawarte w tym przepisie pozwa-
warunkach. Mówiąc krótko realizacja przestaje być opłacalna. lają na dostosowanie umowy do zmian wy-
Dla stron kontraktu problemem staje się ustalenie zasad, na wołanych okolicznościami zewnętrznymi,
jakich wolno zmodyfikować umowę. które mogą wystąpić w trakcie jej realizacji.

Opracowanie jest efektem obec- pracowników, będących obywatelami UZP we wnioskach zaznaczył, że
nej sytuacji rynkowej i przede wszystkim Ukrainy. strony umowy mają możliwość wprowa-
zmieniających się warunków realizacji dzenia zmian w umowie, w szczególności
umów w sprawie zamówień publicznych, W rezultacie pojawiło się opraco- na podstawie klauzul wskazanych w art.
wywołanego czynnikami zewnętrznymi, wanie Urzędu Zamówień Publicznych do- 455 ust. 1 pkt 1 ustawy Pzp. W treści tego
w tym agresji na Ukrainę. Zauważalne tyczące dopuszczalności zmiany umowy przepisu, jako szczególny element umowy
z punktu widzenia realizacji kontraktów w sprawie zamówienia publicznego na pod- o wykonanie zamówienia publicznego, który
są rynkowe konsekwencje tych zdarzeń, stawie art. 455 ust. 1 pkt 1 i 4oraz art. 455 może podlegać modyfikacjom na podstawie
a więc wzrost cen materiałów i kosztów ust. 2 ustawy Pzp. klauzul umownych wskazano możliwość
pracowniczych, przerwanie łańcucha do- zmiany wysokości wynagrodzenia należ-
staw, ograniczenia w dostępności pro- W opracowaniu wyjaśnia się, że nego wykonawcy. Z brzmienia przepisu
duktów i materiałów oraz wyjazd z Polski przepis art. 455 ustawy Pzp1 określa przy- można wnioskować, iż zamawiający, znając
padki, w których dopuszczalne są zmiany czynniki jakie wpływają na poziom kalku-
umowy w sprawie zamówienia publicznego, lacji cen ofertowych, a także mechanizmy
funkcjonowania rynku, w szczególności
w ramach kontraktów długoterminowych,
powinien formułować klauzule pozwalające

RAPORT KOLEJOWY / 02_2022 67

na dostosowywanie poziomu wynagro- materiałów, wzrostem cen materiałów ustawy Pzp również w przypadku, w któ-
dzenia wykonawcy do zmieniających się i kosztów robocizny, a także wyjazdem rym nie przewidziały w umowach odpo-
okoliczności. W szczególności powinno to z Polski pracowników będących obywa- wiednich postanowień w postaci klauzul
dotyczyć kosztów usług lub dostaw służą- telami Ukrainy, zakwalifikować można jako waloryzacyjnych lub przeglądowych. Nie-
cych realizacji świadczenia oraz kosztów zewnętrzne zjawisko, którego nie można zbędnym będzie tu jednak wykazanie, iż
osobowych, w taki sposób, aby niwelować, było przewidzieć, pomimo zachowania na- działanie zamawiającego cechowała na-
w zakresie w jakim jest to możliwe do prze- leżytej staranności i mieszczące się w dys- leżyta staranność.
widzenia, negatywne skutki takich zmian, pozycji art. 455 ust. 1 pkt 4 ustawy Pzp.
w szczególności konsekwencje związane Podkreślono ponadto, że skorzy-
z zachwianiem równowagi ekonomicznej Zaznaczono również, że zaistnienie stanie z możliwości wprowadzenia mo-
stron umowy. okoliczności, których zamawiający, działa- dyfikacji do umowy na podstawie art. 455
jący z należytą starannością, nie mógł prze- ust. 1 pkt 4 ustawy Pzp nie jest również
W opracowaniu zaznaczono, że moż- widzieć, nie stanowi samoistnej przesłanki wykluczone w okolicznościach, gdy zama-
liwość wprowadzenia zmian do umowy na zmiany umowy. Niezbędnym warunkiem wiający przewidział klauzulę waloryzacyj-
podstawie art. 455 ust. 1 pkt 4 ustawy Pzp zmiany umowy jest również ustalenie, że ną lub określone klauzule pozwalające na
wymaga ustalenia, iż konieczność modyfika- w danym stanie faktycznym zaistnienie zmianę umowy w oparciu o dyspozycję
cji umowy wywołana jest okolicznościami, określonych zjawisk powoduje koniecz- art. 455 ust. 1 pkt 1 ustawy Pzp, ale są
których nie można było przewidzieć, pomi- ność zmiany umowy w sprawie zamówienia one niewystarczające do zniwelowania
mo dochowania przez zamawiającego nale- publicznego. Decydująca jest obiektywna niemożliwych do przewidzenia skutków
żytej staranności w procesie przygotowania ocena skutków, jakie analizowana nieprze- spowodowanych zmianą okoliczności re-
postępowania o udzielenie zamówienia widziana okoliczność wywiera na proces alizacji umowy lub niemożliwym do prze-
publicznego. W przypadku tej przesłanki wykonywania umowy o zamówienie publicz- widzenia zakresem zmiany.
nie chodzi o sytuację, w której zamawiają- ne, w szczególności na możliwość realizacji
cy nie przewidział określonej okoliczności kontraktu zgodnie z pierwotnymi założe- Ponadto nadmieniono, że zmiana
skutkującej zmianą umowy, ale o sytuację, niami, a także na sytuację wykonawcy. Po- umowy w sprawie zamówienia publicznego
w której nie miał obiektywnej możliwości wyższa zasada dotyczy również zaistnienia w postaci zmiany wynagrodzenia wykonaw-
przewidzenia takiej zmiany lub skali ta- konfliktu zbrojnego w Ukrainie. cy na podstawie art. 455 ust. 2 ustawy Pzp
kiej zmiany. Uwzględniając powyższe co jest dopuszczalna w sytuacji, gdy pociąga
do zasady za okoliczności niemożliwe do UZP zauważył, że wprowadzenie za sobą zmianę wartości umowy – zwięk-
przewidzenia i niezależne od stron umowy zmiany umowy w oparciu o przesłankę szenie lub zmniejszenie zakresu zamówie-
należy uznać m.in. zjawiska gospodarcze nieprzewidywalności możliwe jest nie- nia, zmianę sposobu jego wykonania itp.
zewnętrzne w stosunku do stron umowy zależnie od spełnienia warunku, o którym Niedopuszczalna jest natomiast zmiana
i w pełni od nich niezależne, jak na przykład: mowa w art. 455 ust. 1 pkt 1 ustawy Pzp. polegająca wyłącznie na podwyższeniu
gwałtowna dekoniunktura, ograniczenie Strony umowy o zamówienie publiczne wynagrodzenia wykonawcy. Modyfikacja
dostępności surowców, istotny wzrost cen mogą skorzystać z uprawnienia przewi- taka nie skutkuje bowiem zwiększeniem
materiałów. dzianego dyspozycją art. 455 ust. 1 pkt 4 wartości wykonywanej umowy, a wyłącz-
nie ceny realizacji świadczenia.
Przyjęto również, wpływ wojny
w Ukrainie. Uznano, że konflikt zbrojny RK
w Ukrainie oraz jego transgraniczne, gospo-
darcze skutki, przejawiające się np. prze- Na podstawie: Dopuszczalność zmiany umowy
rwaniem łańcucha dostaw, niedostępnością w sprawie zamówienia publicznego,
UZP, Warszawa, marzec 2022 r.

REKLAMA

68 RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

Warszawa Zachodnia
z nowymi peronami i torami

Od marcowej korekty rozkładu jazdy pociągów na stacji Podróże koleją oraz prace
Warszawa Zachodnia, która obsługuje około 750 pociągów, nad, na i pod ziemią
zwiększyły się możliwości prowadzenia ruchu. Do dwóch
nowych peronów i przebudowanych torów dołączył trzeci – Na stacji Warszawa Zachodnia za-
peron nr 8. Wykonawca kontynuuje prace ponad peronami, pewnione są codzienne podróże aglomera-
w obszarze torów, w przejściu podziemnym oraz tunelu cyjne, regionalne i dalekobieżne około 750
tramwajowym. Projekt za ok. 2 mld zł netto ubiega się pociągami. Równocześnie ekipy pracują na
o dofinansowanie ze środków unijnych POIiŚ. podziemnych kondygnacjach: dla pieszych
i tramwajowej. Trasa piesza - około 700
Od 13 marca, czyli od korekty rozkła- obsługi pociągów z kierunku Warszawy Cen- metrów długości i 60 metrów szerokości -
du jazdy, na stacji Warszawa Zachodnia są tralnej oraz Łodzi. Peron nr 8, podobnie jak połączy perony 1-8 z peronem nr 9 na linii
trzy nowe perony. Równocześnie z nowym dwa czynne już nowe perony nr 6 i 7, ma 400 obwodowej. Przewidziano przestrzeń na
peronem nr 8 zbudowano tory, sie trakcyjną metrów i znajduje się pod szerokim zadasze- lokale użytkowe.
i włączono urządzenia sterowania ruchem, niem. Zapewnione jest oznakowanie oraz
odpowiedzialne za bezpieczna obsługę po- informacje o kursowaniu pociągów i komu- W obszarze stacji wykonawca przy-
łączeń. Nowy peron jest przygotowany do nikacji na modernizowanej stacji. gotował już blisko 8 km torów i sieci trakcyj-
nej. Zamontowano 43 rozjazdy – elementy
torów, bardzo ważne dla sprawnego i bez-
piecznego prowadzenia ruchu. Zaawanso-
wana jest budowa lokalnego centrum (LCS)
sterowania z komputerowymi urządze-
niami. LCS zapewni sprawne i bezpieczne

RAPORT KOLEJOWY / 02_2022 69

prowadzenie ruchu na zmodernizowanej windy, system dynamicznej informacji oraz
stacji. Postępują prace przy połączeniu linii szerokie przejścia ułatwią dostęp do pocią-
obwodowej z linią radomską. Przygotowana gów. Łatwiejsze będzie łączenie podróży
jest nowa konstrukcja, która umożliwi bez- koleją z komunikacją miejską. Bezpieczne
kolizyjny przejazd pociągów. Ciężki sprzęt zarządzanie ruchem kolejowym zapewnią
demontuje zbędne obiekty nad torami w kie- nowoczesne urządzenia i systemy kompu-
runku stacji Warszawy Włochy. terowe. Projekt „Prace na linii średnico-
wej w Warszawie na odcinku Warszawa
WARSZAWA Wschodnia - Warszawa Zachodnia” wart
ZACHODNIA ZAPEWNI jest ok. 2 mld zł netto. Realizacja przewi-
OCZEKIWANY dziana do 2023 r. Projekt ubiega się o do-
KOMFORT PODRÓŻY finansowanie przez Unię Europejską ze
środków Funduszu Spójności w ramach
Warszawa Zachodnia zapewni Programu Operacyjnego Infrastruktura
oczekiwany komfort podróży. Wszystkie i Środowisko.
perony będą zadaszone. Ruchome schody,
RK

Więcej informacji
o projekcie na stronie: 
stolicadobrychrelacji.pl

ZESKANUJ KOD QR

70 RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

Europejski plan

badawczo – rozwojowy

Polskie Koleje Państwowe SA stały się częścią Wspólnego przedsiębiorców. Stąd też inicjatywa pod-
Europejskiego Przedsięwzięcia Kolejowego Europe’s Rail jęta przez PKP S.A. bardzo dobrze wpisuje
Joint Undertaking (EU-Rail), które powstało w ramach się w te założenia, a środowisko badawczo-
perspektywy finansowej Horyzont Europa. Celem EU-Rail -rozwojowe wytworzone przez tę Spół-
będzie wyznaczanie kierunków prac badawczo-rozwojowych, kę stanowi doskonały przykład synergii
które wpłyną na unowocześnienie kolei i zwiększenie jego i współpracy polskich podmiotów.
konkurencyjności.

PKP S.A. zostały jednym z 25 człon- transportu kolejowego, a wszystkie te Strona polska w kontekście współ-
ków fundatorów EU-Rail, którzy wspólnie działania mają służyć interoperacyjności pracy oferuje swoje doświadczenie i zakłada
z Komisją Europejską przygotowują plan kolei i wspierać ujednolicenie oraz stan- rozwój innowacyjnych koncepcji w zakresie
działań badawczo-rozwojowych dla kolei daryzację wypracowanych rozwiązań. zarządzania dworcami i utrzymania nieru-
na lata 2022-2031. Fundatorzy to najwięk- chomości. SW planach jest również udział
sze podmioty z branży kolejowej działające Jacek Sasin, wiceprezes Rady Mi- w pracach związanych z cyfryzacją procesów
na terenie Unii Europejskiej tak operatorzy nistrów, minister aktywów państwowych: kolejowych, budowaniem rozwiązań proeko-
jak i producenci między innymi Deutsche logicznych, sprzyjających redukcji różnego
Bahn, Administrador de Infraestructuras - Działanie PKP SA, związane z udzia- typu zanieczyszczeń oraz minimalizujących
Ferroviarias, włoski Ferrovie dello Stato łem w partnerstwie kolejowym utworzonym zużycie mediów. Realizowane będą także
Italiane jak i Alstom, CAF, Hitachi, w perspektywie finansowej Horyzont Euro- działania związane ze zwiększeniem wyko-
Indra wspólnie z Talgo, Siemens pa, to bardzo ważna inicjatywa zarówno rzystania energii ze źródeł odnawialnych
i inni. Zakres przyszłych prac EU- oraz wspierających wykorzystanie paliw
-Rail dotyczy różnych aspektów z punktu widzenia polskich kolei, alternatywnych.
związanych z przewozami pasa- jak i gospodarki naszego kraju.
żerów i towarów oraz zapewnie- Nie wyobrażam sobie, aby two-
niem usług powiązanych z obsługą rzenie rozwiązań spajających
transport europejski w jednoli-
ty i sprawnie działający system,
odbywało się bez udziału polskich

RAPORT KOLEJOWY / 02_2022 71

Krzysztof Mamiński, prezes zarzą- rozpoczęcie funkcjonowania ekosystemu grantowych, z których pierwszy powinien zo-
du PKP SA i przewodniczący Międzyna- zbudowanego przy PKP S.A. w strukturach stać ogłoszony na koniec pierwszego kwartału
rodowego Związku Kolei (UIC): EU-Rail jest dopiero pierwszym krokiem, 2022 roku. Jego rozstrzygnięcie przewiduje
który wymaga dalszego zaangażowania się we wrześniu 2022 roku, co umożliwi uru-
- Dzięki zaangażowaniu PKP SA i wytężonej pracy, co powinno przynieść re- chomienie projektów od grudnia 2022 roku.
w dotychczasowe prace związane z przy- zultaty w postaci pilotaży rozwiązań w dużej Kolejne konkursy przewidziane są na 2025
gotowaniami do utworzenia EU-Rail sze- skali dla całego sektora kolejowego. oraz 2027 rok, a realizacja uruchomionych
w ramach perspektywy Horyzont Europa pro-
reg podmiotów z naszego kraju W kolejnych krokach związanych jektów będzie możliwa do końca 2031 roku.
będzie miało możliwość sko- z przygotowaniem i rozpoczęciem projek-
rzystania z dofinansowania tów badawczo-rozwojowych w EU-Rail za- RK
prac badawczych z funduszy kłada się uruchomienie trzech konkursów
Horyzontu Europa. Opierając
się o doświadczenia zdobyte REKLAMA
przez PKP S.A. przy realiza-

cji projektów Horyzontu 2020,
nasza Spółka podjęła się roli koordynatora
współpracy badawczo-rozwojowej zarówno
z podmiotami na arenie międzynarodowej,
jak i z naszymi partnerami w kraju.

Na potrzeby EU-Rail przy PKP zbu-
dowany został ekosystem składający się
z podmiotów zainteresowanych realiza-
cją wspólnych prac. W ekosystemie tym
są zarówno podmioty świadczące usługi
związane z transportem, firmy współdzia-
łające z branżą kolejową, jak i podmioty
naukowe z całego kraju. Zbudowane śro-
dowisko badawczo-rozwojowe daje unikal-
ną szansę realizacji celów każdemu z jego
uczestników. Dzięki działaniom w EU-Rail
mogą oni rozwijać innowacje i nowoczesne
rozwiązania technologiczne, czerpiąc do-
świadczenie i wiedzę od partnerów z całej
Europy. Jest to również szansa na rozpropa-
gowanie polskiej myśli technicznej, a także
ukazanie możliwości i potencjału polskiej
nauki na arenie międzynarodowej.

Rafał Zgorzelski, członek zarządu
ds. strategii i logistyki PKP S.A., odpowie-
dzialny w Spółce za funkcjonowanie ob-
szaru badań, rozwoju i cyfryzacji:

- Opierając się na założeniach Stra-
tegii PKP S.A. na lata 2021-2025 z per-
spektywą do 2030, podjęliśmy się wysiłku

zbudowania ekosystemu badaw-
czo-rozwojowego, który wspólnie

może wypracować innowa-
cyjne rozwiązania na po-
trzeby kolei w Polsce oraz
w Europie. Utworzenie tego
środowiska to ciężka, kilku-

nastomiesięczna praca, zarów-
no komórki badawczo-rozwojowej
PKP S.A., jak i osób reprezentujących na-
szych partnerów z różnych przedsiębiorstw,
uczelni i instytutów naukowych. Formalne

72 RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

FOTEL MASZYNISTY

– eksploatacja

W drugim z cyklu artykułów o fotelach pragnę podzielić się wiedzą na temat eksploatacji. Mało kto
wie i zdaje sobie sprawę czym grozi źle przeprowadzona naprawa oraz, co gorsza brak przeglądów
i zaniedbanie. Należy zadać sobie konkretne pytania: Co to jest fotel? Jakie funkcje ma spełniać?
W czym pomaga amortyzacja? 

Tkanina i jej ulega zużywaniu. Może się wydawać, że mniej odporny na zużywanie się. I właśnie
zużywanie się na pierwszy rzut oka pianka jest dobrym te elementy powinny być poddawane we-
rozwiązaniem jednak w trakcie eksploata- ryfikacji. Luz powstały na regulacji powo-
Jak zaznaczyłem w poprzednim ar- cji ulega zużyciu i nadaje się do wymiany. duje mikrouderzenia, które same w sobie
tykule nasza firma poleca tkaniny płaskie Dlaczego? Chociażby dlatego, iż nie jest nie są czymś bardzo szkodliwym, jednak
o dużej zawartości wełny. Co jest powodem? w stanie równomiernie podpierać ciała ich powtarzalność już tak.
Ze względu na właściwości antybakteryj- maszynisty, przez co może prowadzić do
ne, oddychalność takich tkanin (wełna jako skrzywienia kręgosłupa. Prowadzący po- Każde takie uderzenie to siła kilku
produkt naturalny jest sama w sobie trudno- jazd wsiada zazwyczaj z jednej strony i od gram. Mało? Sumując jednak kilka tysięcy
palna i nie trzeba jej dodatkowo uniepalniać tej strony fotel ma piankę bardziej zużytą. cykli dziennie daje kG siły, a pomnożone
przez powłoki, które nierzadko powodują przez miesiące i lata sprawia, że na kręgo-
zmniejszenie oddychalności materiału). Zużyta gąbka słup działają siły nierzadko o wartościach
Za to nie ukrywamy, że tkanina płaska ma w fotelu maszynisty od kliku do kilkunastu ton rocznie. A to już
swoje wady - szybciej ulega zużyciu niż tka- wywołuje uszczerbek na zdrowiu. Zazna-
nina runowa. Jednak jej zużycie dobieramy Podłokietniki? W tym wypadku naj- czyć przy tym należy, że nawet UE określiła
w taki sposób, aby materiał zużywał się wygodniejsze są takie, które pod materia- normy sił (przyspieszenie) jakie jest w sta-
wespół z pianką (gąbka). Często się zdarza, łem mają również zużywającą się piankę. nie przyjąć dziennie ciało pracownika bez
że dostajemy do regeneracji fotele których uszczerbku na zdrowiu.
tkanina jest w stanie dobrym, jednak pianka Regulacje 
pod spodem wysypuje się. Podobnie jest z podstawą amorty-
Zazwyczaj regulacje są rozpatry- zującą. Jej zadaniem jest zmniejszanie przy-
Gąbka nowa wane w pojeździe jako elementy, które są spieszeń działających na ciało operatora.
bardzo często używane, a przy tym muszą Te przyspieszenia są powodowane przez
Pianka - spieniony polietylen, czyli być odporne na nieprawidłowe korzysta- nierówności na drodze - torach. Dodatko-
zamknięte pęcherzyki powietrza. Jej sprę- nie. Toteż ich systemy blokowania albo są wo są tam elementy które się zużywają-
żystość jest oparta o te pęcherzyki, dlatego o dużych skokach regulacji (najlepiej jak łożysk ślizgowych lub rolek. Zazwyczaj są
to jest płynna regulacja, jednak taką za- one wykonywane z tworzyw sztucznych,
pewnia tylko fotel wyposażony w regulacje które mają się zużywać i dać możliwość
elektryczne), albo o małym skoku, jednak niedrogiej regeneracji - wymiany. Rów-
nież te elementy potrzebują smarowania

RAPORT KOLEJOWY / 02_2022 73
Fotel przed i po regeneracji
odpowiednimi środkami i weryfikacji. Ko- stanu używalności, jednak nie będą w sta-
lejne luzy mogą powstawać na panewkach nie spełnić ich głównego zadania. 
amortyzatora.
Damian Midura
Po tej krótkiej “wycieczce” po taj-
nikach foteli, ich zużywania, wyłania się Dyrektor ds. Strategii i Rozwoju
jaśniejszy obraz dotyczący potrzeby ich Midura Group Sp z o.o.
weryfikacji. Najlepsze zakłady napraw- PRZED
cze taboru zazwyczaj przekazują fotele PO
do warsztatów specjalizujących się w tego
typu weryfikacji wspomnianego elementu.
Jednak nie jest to standardem, co może
w dłuższym okresie powodować problemy
zdrowotne wśród prowadzących pojazd.
Należy sobie tutaj odpowiedzieć na pyta-
nie o koszty jakie ponosi firma w związku
z chorobami pracowników spowodowanych
schorzeniami kręgosłupa. Czy nie warto
zainwestować w fachową obsługę tego ele-
mentu, oraz czasowe wymiany. Zazwyczaj
fotel w pojazdach kolejowych, które są dość
mocno eksploatowane, nadaje się raz do re-
generacji, później tylko do wymiany. Okres
życia fotela to około 6-10 lat lub ok. 1 mln
km. Oczywiście można je doprowadzić do

REKLAMA

74 RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

Sprzedaż nieruchomości
firmowej w VAT

Przedsiębiorcy którzy zamierzają sprzedać firmowe nieruchomości Nieruchomość
nierzadko stoją przed dylematem czy transakcja jest lub też może niezabudowana
być zwolniona z VAT czy jednak powinna zostać opodatkowana.
Zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy
Ustalenie właściwych zasad nie jest budowle i ich części, co oznacza, że mogą o VAT zwalnia się od VAT dostawę terenów
proste ale z uwagi na wartość transakcji być przedmiotem dostawy towarów i jako niezabudowanych innych niż tereny budow-
zasady opodatkowania należy ustalić w spo- takie podlegać opodatkowaniu. lane. Stosownie do definicji zawartej w art. 2
sób dokładny aby uniknąć konsekwencji po- pkt 33 ustawy przez tereny budowlane rozu-
datkowych. Zarówno błędne zastosowanie Stawka podstawowa podatku aktu- mie się grunty przeznaczone pod zabudowę
zwolnienia z opodatkowania jak i błędne alnie wynosi – zgodnie z art. 41 pkt 2 oraz zgodnie z miejscowym planem zagospodaro-
objęcie opodatkowaniem może zakończyć art. 146aa ustawy – 23% a obniżona 8%. wania przestrzennego, a w przypadku braku
się dla podatnika kłopotami z organami takiego planu - zgodnie z decyzją o warun-
podatkowymi. Od zasady opodatkowania dostawy kach zabudowy i zagospodarowania terenu,
towarów i usług przewidziane są wyjątki o których mowa w przepisach o planowaniu
ZASADY OGÓLNE np. w postaci zwolnienia w podatku od to- i zagospodarowaniu przestrzennym.
warów i usług. Zakres i zasady zwolnienia
Na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 usta- od podatku od towarów i usług dostawy Powyższe oznacza więc, że jeżeli przed-
wy o VATi opodatkowaniu podatkiem od towarów lub świadczenia usług ujęte zo- miotem transakcji jest grunt niezabudowany
towarów i usług podlegają odpłatna dosta- stały w art. 43 ust. 1 tej ustawy. będący terenem budowalnym (czyli takim,
wa towarów i odpłatne świadczenie usług dla którego została wydana decyzja o wa-
na terytorium kraju. Zakres tych czynności Reasumując: sprzedaż nieruchomości runkach zabudowy lub jest przeznaczony
został zdefiniowany odpowiednio w art. 7 podlega opodatkowaniu podatkiem od to- pod zabudowę zgodnie z Miejscowym Pla-
i 8 ww. ustawy. warów i usług nem Zagospodarowania Przestrzennego) to
sprzedaż podlega opodatkowaniu. Sprzedaż
W myśl art. 7 ust. 1 ustawy o VAT przez RODZAJ jest opodatkowana wówczas wg stawki
dostawę towarów, o której mowa w art. 5 NIERUCHOMOŚCI podstawowej tj. 23%.
ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa
do rozporządzania towarami jak właściciel. Aby ustalić czy sprzedaż nieruchomo- Nieruchomość
ści jest zwolniona z opodatkowania czy też zabudowana
Stosownie do treści art. 2 pkt 6 ustawy podlega opodatkowaniu należy ustalić co
o VAT przez towary rozumie się rzeczy oraz będzie przedmiotem transakcji tj. czy zby- A. Zwolnienie z opodatkowania
ich części, a także wszelkie postacie energii. wana jest nieruchomość zabudowana czy dostawy nieruchomości
niezabudowana ale jeżeli jest nieruchomość W art. 43 ustawy uregulowane zo-
W rozumieniu ustawy o VAT towarami zabudowana to czy na niej znajdują się budyn-
są więc między innymi grunty oraz budynki, ki/lokale mieszkalne czy też niemieszkalne. stały przypadki zwolnienia od podatku od
towarów i usług w odniesieniu m.in. do od-
płatnego zbycia nieruchomości.

RAPORT KOLEJOWY / 02_2022 75

Pierwsze zwolnienie z opodatkowania własnej działalności gospodarczej podatnika okresu ich używania przez podatnika (kilka
podatkiem od towarów i usług wynika z art. 43 czy też potrzeby własne osoby fizycznej - bo- dni, miesięcy czy lat) - wyłącznie na cele
ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT, na podstawie któ- wiem w obydwu przypadkach dochodzi do działalności zwolnionej od podatku VAT.
rego zwalnia się od podatku dostawę budyn- korzystania z budynku, budowli lub ich części.
ków, budowli lub ich części, z wyjątkiem gdy: Należy ponadto wskazać, że kwestię
Kolejne zwolnienie dla transakcji opodatkowania dostawy gruntu, na którym
a. dostawa jest dokonywana zbycia nieruchomości reguluje art. 43 ust. posadowione zostały budynki, budowle roz-
w ramach pierwszego zasiedle- 1 pkt 10a ustawy o VAT, zgodnie z którym strzyga przepis art. 29a ust. 8 ustawy o VAT,
nia lub przed nim, zwalnia się od podatku dostawę budynków, zgodnie z którym w przypadku dostawy
budowli lub ich części nieobjętą zwolnieniem, budynków lub budowli trwale z gruntem
b. pomiędzy pierwszym zasie- o którym mowa w pkt 10, pod warunkiem że: związanych albo części takich budynków
dleniem a dostawą budynku, lub budowli z podstawy opodatkowania nie
budowli lub ich części upłynął a. w stosunku do tych obiektów wyodrębnia się wartości gruntu.
okres krótszy niż 2 lata. nie przysługiwało dokonu-
jącemu ich dostawy prawo Reasumując sprzedaż budynków
Przez pierwsze zasiedlenie – w myśl do obniżenia kwoty podatku używanych co do zasady dłużej niż 2 lata
art. 2 pkt 14 ustawy o VAT rozumie się od- należnego o kwotę podatku korzysta ze zwolnienia w podatku od to-
danie do użytkowania pierwszemu nabywcy naliczonego, warów i usług a jeżeli sprzedaż obejmuje
lub użytkownikowi lub rozpoczęcie użyt- również grunt, to dzieli on byt prawny bu-
kowania na potrzeby własne budynków, b. dokonujący ich dostawy nie dynków w zakresie opodatkowania podat-
budowli lub ich części, po ich: ponosił wydatków na ich ulep- kiem od towarów i usług.
szenie, w stosunku do któ-
a. wybudowaniu lub rych miał prawo do obniżenia B. Rezygnacja ze zwolnienia z po-
b. ulepszeniu, jeżeli wydat- kwoty podatku należnego datku od towarów i usług dosta-
o kwotę podatku naliczonego, wy nieruchomości
ki poniesione na ulepszenie, a jeżeli ponosił takie wydat- Przepisy ustawy o VAT dopuszczają
w rozumieniu przepisów o po- ki, to były one niższe niż 30%
datku dochodowym, stanowi- wartości początkowej tych również możliwość rezygnacji ze zwolnienia
ły co najmniej 30% wartości obiektów. z podatku transakcji zbycia budynku, budowli
początkowej. lub jej części ale tylko w sytuacji, gdy odpłatne
Natomiast w myśl pkt 14a przywo- Jeżeli do dostawy budynku ma za- zbycie korzystałoby ze zwolnienia w podatku
łanego przepisu wytworzenie nieruchomo- stosowanie zwolnienie wskazane w prze- VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 Ustawy.
ści to wybudowanie budynku, budowli lub pisie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT, to
ich części, lub ich ulepszenie w rozumieniu analiza zwolnienia na podstawie przepi- Zgodnie bowiem z art. 43 ust. 10
przepisów o podatku dochodowym; su art. 43 ust. 1 pkt 10a ustawy staje się ustawy o VAT podatnik może zrezygnować
Z powyższego przepisu wynika, że bezprzedmiotowa. ze zwolnienia od podatku, o którym mowa
w ust. 1 pkt 10, i wybrać opodatkowanie
pierwszym zasiedleniem jest pierwsze zajęcie Ponadto jeżeli nie zostaną spełnio- dostawy budynków, budowli lub ich części,
budynku, budowli lub ich części do używania. ne przesłanki zastosowania zwolnienia od pod warunkiem że dokonujący dostawy
Zatem aby można było mówić o pierwszym podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 i nabywca budynku, budowli lub ich części:
zasiedleniu, musi dojść do zajęcia budynku, lub pkt 10a ustawy to należy przeanalizo-
budowli lub ich części, ich używania, w tym wać możliwość skorzystania ze zwolnienia a. są zarejestrowani jako podat-
na potrzeby własne. Pierwsze zasiedlenie bu- od podatku w oparciu o przepis art. 43 ust. nicy VAT czynni;
dynku, budowli lub ich części ma więc miejsce 1 pkt 2 ustawy.
zarówno w sytuacji, w której po wybudowa- b. złożą:
niu budynek, budowlę lub ich części oddano Zgodnie bowiem z art. 43 ust. 1 pkt • przed dniem dokonania dosta-
w najem, jak i w przypadku wykorzystywania 2 ustawy, zwalnia się od podatku dostawę wy tych obiektów właściwemu
budynku, budowli lub ich części na potrzeby towarów wykorzystywanych wyłącznie dla ich nabywcy naczelnikowi
na cele działalności zwolnionej od podat- urzędu skarbowego lub
ku, jeżeli z tytułu nabycia, importu lub wy- • w akcie notarialnym, do zawar-
tworzenia tych towarów nie przysługiwało cia którego dochodzi w związ-
dokonującemu ich dostawy prawo do ob- ku z dostawą tych obiektów
niżenia kwoty podatku należnego o kwotę
podatku naliczonego. - zgodne oświadczenie, że wybierają
opodatkowanie dostawy budynku, budowli
Zwolnienie od podatku określone lub ich części.
w art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy, dotyczy wszyst-
kich towarów - zarówno nieruchomości, jak Z ust. 11 cyt. przepisu wynika po-
i ruchomości - przy nabyciu (imporcie lub nadto, że oświadczenie, o którym mowa
wytworzeniu) których nie przysługiwało w ust. 10 pkt 2, musi również zawierać:
podatnikowi prawo do odliczenia podatku
VAT i wykorzystywanych - niezależnie od a. imiona i nazwiska lub nazwę, ad-
resy oraz numery identyfikacji
podatkowej dokonującego do-
stawy oraz nabywcy;

76 RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

b. planowaną datę zawarcia umowy i usług albo w przypadku możliwości skorzy- ustalić co będzie przedmiotem transakcji
dostawy budynku, budowli lub stania ze zwolnienia wskazanego w art. 43 tj. czy zbywana jest nieruchomość zabu-
ich części - w przypadku, o któ- ust. 1 ust.1 pkt ustawy, po rezygnacji przez dowana czy niezabudowana a jeżeli jest
rym mowa w ust. 10 pkt 2 lit. a; strony transakcji ze zwolnienia, jest opo- nieruchomość zabudowana to czy na niej
datkowana wg stawki podstawowej tj. 23% znajdują się budynki/lokale mieszkalne
c. adres budynku, budowli lub ich (w przypadku budynków niemieszkalnych) czy też niemieszkalne. W przypadku gdy
części. lub obniżonej tj. 8% (w przypadku budynków nieruchomość będzie korzystała ze zwol-
mieszkalnych do budownictwa objętego nienia z opodatkowania podatkiem VAT to
Do stron transakcji należy więc (przy społecznym programem mieszkaniowym). kupujący zapłaci 2% podatek od czynności
spełnieniu ustawowych warunków) decyzja cywilnoprawnych.
czy korzystają ze zwolnienia w podatku od PODSUMOWANIE
towarów i usług czy też z niego rezygnują. Violetta Wełnicka
Aby ustalić więc czy sprzedaż nieru-
C. Stawka podatku chomości jest zwolniona z opodatkowania Doradca podatkowy – KDP GOTOWICZ Spółka
Sprzedaż budynków mieszkalnych czy też podlega opodatkowaniu należy Doradztwa Podatkowego Sp. z o.o. z Bydgoszczy

i niemieszkalnych korzysta po spełnieniu wa-
runków ze zwolnienia z podatku od towarów

Wyzwania w czasie wojny

Wyzwania w zakresie inwestycji infrastrukturalnych w obliczu rosyjskiej agresji na Ukrainie
były omawiane przez ministrów ds. transportu Polski, Czech, Estonii, Bułgarii, Litwy, Łotwy,
Rumunii, Słowacji i Węgier.

W dyskusji zorganizowanej z inicja- produkcji w zakładach je wytwarzających - Konieczne jest wydłużenie okresu
tywy strony polskiej wzięli udział minister na Ukrainie - powiedział minister infra- rozliczenia inwestycji w ramach mechanizmu
infrastruktury Andrzej Adamczyk, minister struktury Andrzej Adamczyk. finansowego polityki spójności w perspek-
transportu Czech Martin Kupka, minister tywie finansowej 2014-2020 oraz wyasy-
spraw ekonomicznych i komunikacji Estonii Minister Andrzej Adamczyk wska- gnowania dodatkowych środków ze strony
Taavi Aas, wiceminister transportu i komu- zał również na wyzwania związane z za- Komisji Europejskiej na potrzeby inwesty-
nikacji Bułgarii Vladimir Varbanov, wicemi- kłóconymi łańcuchami dostaw i zapewnił, cyjne – powiedział.
nister transportu i komunikacji Litwy Loreta że mimo wymagającej sytuacji inwesty-
Maskalioviene, wiceminister transportu cje drogowe i kolejowe w Polsce nie są Minister Andrzej Adamczyk zapro-
Łotwy Ligita Austrupe, wiceminister trans- zagrożone. ponował także wystosowanie wspólnego
portu i infrastruktury Rumunii Adrian Foghiş wystąpienia ministrów do spraw transportu
oraz wiceminister transportu i budownictwa Dyskutowano także nad możliwymi regionu Trójmorza do Europejskich Komi-
Słowacji Jaroslav Kmet’. Ministrowie prze- do podjęcia działaniami, mającymi na celu sarzy ds. Transportu i Polityki Regionalnej
dyskutowali wyzwania, które wyniknęły po wsparcie branży infrastrukturalnej. Jak za- w sprawie omawianych zagadnień. Propo-
rosyjskiej agresji przeciw Ukrainie, w tym znaczył minister Andrzej Adamczyk, obecna zycja spotkała się z aprobatą wszystkich
zgłaszane kwestie niedoboru pracowników sytuacja wymaga współpracy i współdzie- uczestników spotkania.
na prowadzonych inwestycjach infrastruktu- lenia ryzyka nie tylko przez wykonawców
ralnych, wzrost kosztów inwestycji oraz nie- oraz poszczególne państwa, ale też i całą RK
dobór niektórych surowców i półproduktów. wspólnotę europejską.

- Dzisiaj jednym z powodów trudnej
sytuacji w budownictwie w Polsce jest od-
pływ pracowników z Ukrainy, którzy wrócili
do ojczyzny, aby bronić swojego kraju przed
rosyjską agresją. Skutki wojny na Ukrainie
są także widoczne w zakresie mniejszej
dostępności surowców oraz materiałów
budowalnych takich jak stal, asfalt i beton,
co wynika z ograniczenia lub zatrzymania

RAPORT KOLEJOWY / 02_2022 77

Nowa generacja przetwornic DC/DC
pozwala na interoperacyjność kolei

Złożoność systemów zasilania systemu zasilania, Gaia Converter ma ar- ruchu, sygnalizację kolejową lub urządze-
w branży kolejowej polega na mnogości chitekturę modułową wykorzystującą nia przytorowe”.
linii wejściowych prądu stałego. Każdy kraj standardowe produkty. Daje to rozwią-
definiuje własne napięcie obwodu wejścio- zanie dla szerokiej gamy zastosowań, od Eltronika Sp. z o.o. - dystrybutor
wego w zakresie od 12,0V DC do 125V DC. elektroniki pokładowej po zabezpieczenia przetwornic Gaia Converter w Polsce.
Norma EN50155 określa niektóre możliwe
napięcia, w tym minimalne i maksymalne
napięcia graniczne. Przy tych parametrach
system zaprojektowany do pracy w dowol-
nym kraju europejskim wymagałby napięcia
wejściowego w zakresie od 14,4V do 154V,
aby zapewnić interoperacyjność między-
państwową. Tak szeroki zakres wejściowy
wymaga ultra-szerokiego współczynni-
ka napięcia, który przekracza możliwości
większości konwerterów DC/DC dostęp-
nych na rynku.

Ulepszenia wydajności półprzewod-
ników w ciągu ostatnich kilku dekad, w połą-
czeniu z nowymi rozwiązaniami przetwornic,
pozwoliły firmie Gaia Converter wprowa-
dzić nową generację konwerterów DC/DC,
które zapewniają rozwiązania powyższych
problemów.

Nowa seria konwerterów Gaia
MGRDI została specjalnie zaprojekto-
wana z zakresem napięcia wejściowego
12-160V, aby zachować zgodność z ekstre-
malnymi wartościami napięcia, umożliwia-
jąc działanie tego samego konwertera na
wszystkich zasilaczach zgodnych z normą
EN50155 oraz upraszczając samo zarzą-
dzanie konfiguracją.

Seria MGRDI została również zapro-
jektowana ze wzmocnioną izolacją obudo-
wy, aby zapewnić zgodność z nową normą
bezpieczeństwa EN62368-1.

Firma Gaia Converter uczestniczyła
w głównych programach kolejowych, takich
jak TGV dla Alstom, ICE2 dla Siemensa, metro
w Lizbonie, a także była obecna w ERTMS
(Europejski System Zarządzania Ruchem Ko-
lejowym) i TPWS (System ochrony i ostrze-
gania pociągów) w Wielkiej Brytanii. .

Aby sprostać wymaganiom kolei,
bazując na swoich doświadczeniach, Gaia
Converter proponuje typową, modułową
budowę układów. Niezależnie od potrzeb

78 RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

Strategia PKP „Intercity”

KOLEJ DUŻYCH INWESTYCJI W PRAKTYCE

Polska Izba Kolei oraz PKP Intercity SA po raz dziesiąty inwestycje i do 2030 roku
przygotowały konferencję w ramach której zaprezentowano
strategię inwestycyjną przewoźnika. Wydarzenie zostało Spółka zainwestuje łącznie
oparte na dialogu spółki z kontrahentami oraz zaprezentowaniu
potencjału i projektów przewoźnika. Konferencji towarzyszyła 27 mld zł. Tym samym do
gala przygotowano z okazji X- tej jubileuszowej edycji.
2030 roku flota przewoź-

nika ma zostać znacząco Adam
wymieniona. Zakłada się, Laskowski
że wszystkie pojazdy będą

nowe lub zmodernizowane. Na-

tomiast w ramach realizowanych inwestycji

do tej pory park taborowy „PKP Intercity”

X Konferencja Techniczno-Napraw- Sp. z o.o., SCHUNK CARBON TECHNOLO- SA wzmocniło między innymi 27 wagonów
cza PKP „Intercity” SA odbyła się w Żninie. GY S.R.O. Sp. z o.o., OMNI3D Sp. z o.o., EFD
Jej otwarcia dokonali Jarosław Oniszczuk Induction Sp. z o.o., Sieć Łukasiewicz- Po- i 30 nowych lokomotyw elektrycznych.
i Adam Laskowski wchodzący w skład za- znański Instytut Technologiczny, Angst+Pfi-
rządu przewoźnika oraz Adam Musiał, Dy- ster Polska Sp. z o.o., 4TRAMCAR Sp. z o.o. Następnie „PKP INTERCITY” SA
rektor Generalny Izby Kolei. Po krótkim
wprowadzeniu w zakres i cel konferencji Podczas inauguracyjnego wystą- wręczył świadectwa zgodności, czyli cer-
nastąpiło wręczenie certyfikatów dla no- pienia Adam Laskowski, Członek Zarzą-
wych firm zrzeszonych w Izbie Kolei. Tym du „PKP Intercity” SA omówił realizację tyfikaty potwierdzające akceptowalność
razem były to firmy: strategii taborowej przewoźnika. Obec-
na stanowi kontynuację programu inwe- produkowanych części i podzespołów lub
Instytut Transportu Szynowego Sp. stycyjnego z perspektywą do 2023 roku.
z o.o., VEGA URZĄDZENIA CHŁODNICZE Przypomniał, że zwiększono nakłady na wykonywanych usług utrzymaniowo-na-

prawczych dotyczących taboru kolejowe-

go, firmom:

• Hoppecke Baterie Polska Sp. z o.o.

Oddział w Katowicach,

• PKP Intercity Remtrak Sp. z o.o.

PARTNER TECHNOLOGICZNY PARTNER ZŁOTY PARTNER SREBRNY

RAPORT KOLEJOWY / 02_2022 79

• NOVA FARBY S.C. Piotr Kisielewski (Prezes Zarządu)

• PRONET COLOR Sp. z o.o. z Kisielewski Sp. z o.o. w prezentacji „Elek-

• AURATOR Sp. z o.o. tromagnes do prostowania i napinania

• Nexans Polska Sp. z o.o. blach poszycia pudeł wagonów i lo-

• SCHUNK CARBON TECH- komotyw” podkreślił, że współ-

NOLOGY S.R.O. Sp. z o.o. praca z jego firmą to gwarancja

• EC ENGINEERING Sp. kompleksowej obsługi, po-

z o.o. przez dostawę surowca, plano-

Blok prezentacji otworzyła Piotr wanie, konstrukcje i produkcję.
Magdalena Wielgolaska, Naczel- Michalak Technologie stoso-

nik Wydziału, „PKP Interci- wane w procesie utrzymania

ty” SA, która streściła zasady i diagnostyki taboru szynowego były

na jakich można zostać kwa- tematem prezentacji Łukasza Kosteczko,

lifikowanym dostawcą dla Kierownika ds. Sprzedaży z Przedsiębior-

przewoźnika. Daniel Żu- stwa Projektowo - Wdrożeniowego „Kol-

chowski, Plant Manager, tech” sp. z o.o.

Daniel reprezentujący Złotego Kolejny blok konferencji przezna-
Żuchowski
Partnera konferencji, firmę czony był na omówienie przez przedstawi-

HARTING POLSKA Sp. z o.o., cieli zakładów regionalnych PKP Intercity

omówił rozwiązania spółki dla kolei. wybranych zagadnień z zakresu obsługi

Agnieszka Siekierska, Dyrektor i utrzymania taboru.

Sprzedaży i Pełnomocnik MMS, 4TRAM- Sebastian Królikowski. Zastępca Dy-

CAR Sp. z o.o. (Srebrny Partner Konferen- rektora Zakładu Centralnego przedstawił

cji), przedstawiła nowe rozwiązania wymagania dotyczące infrastruktury tech-

dla starych wagonów. Skupiła nicznej (budowle, urządzenia, wyposażenie)

się na pokazaniu w jaki spo- do prawidłowej obsługi i utrzymania nowo-

sób zaprezentowane przez czesnego taboru kolejowego eksploatowa- Mariusz Janik – Zastępca Dyrektora
Zakładu Południowego streścił aplikację
spółkę rozwiązania mogą nego w PKP INTERCITY SA. Królikowski Teczka maszynisty. Teczka maszynisty to
kompleksowy system wsparcia prowadzą-
Agnieszka przyczynić się do podniesie- przykładowo zaznaczył, że w przypadku cych pojazdy kolejowe w zakresie posługi-
Siekierska nia poziomu bezpieczeństwa obiektów utrzymania pojazdów trakcyjnych wania się wszelaką dokumentacją. W jednym
miejscu maszynista uzyskuje dostęp do
przewozu materiałów sypkich i lokomotywowni do zakresu działania obiek- dokumentów, które niegdyś były dystry-
buowane wyłącznie w formie papierowej.
i niebezpiecznych. tów napraw pojazdów trakcyjnych należy: Ułatwia to znacznie proces przygotowania
do pracy, jak i obsługi dokumentacji w trak-
NOVA FARBY S.C. była Brązowym • wykonywanie przeglądów okre- cie prowadzenia pociągu.

Partnerem wydarzenia. Szymon Ga- sowych pojazdów trakcyjnych, ich Sławomir Leman – Zastępca Dy-
rektora Zakładu Północnego, przedstawił
czyński, Dyrektor, zaprezento- zespołów i podzespołów, modernizację zapleczy utrzymania tabo-
ru kolejowego w Zakładzie Północnym.
wał systemy malarskie NOVA • naprawy rewizyjne, bieżące i awa- Planowane inwestycje na terenie Zakładu
Północnego:
FARBY oparte na produk- ryjne pojazdów trakcyjnych,
• realizacja inwestycji – budowa
tach firmy TEKNOS. Kolej- • produkcja uzupełniających, niety- zaplecza i rozbudowa bocznicy
Szczecin Zaleskie Łęgi,
Szymon nym Brązowym Partnerem powych i prostych części zamien-
Gaczyński był POZNAŃSKI INSTYTUT nych i urządzeń, niezbędnych do • realizacja II i III etapu rozbudo-
TECHNOLOGICZNY wcho- wykonywania napraw bieżących, wy zaplecza w Gdyni Grabówku,,

dzący w skład Sieci Badawczej • obrządzanie i wyposażenie po-

ŁUKASIEWICZ. Dr inż. Sylwin Tomaszewski, jazdów trakcyjnych,

Zastępca Dyrektora ds. Komercjalizacji, dr • mycie, czyszczenie i garażowanie

inż. Piotr Michalak, Dyrektor Centrum Po- pojazdów trakcyjnych,

jazdów Szynowych oraz dr inż. Rafał Cichy, • naprawa narzędzi i  pomocy

Kierownik Laboratorium Pojazdów Szyno- warsztatowych,

wych, w skondensowany sposób omówili • utrzymanie i naprawa maszyn

doświadczenie i nowe możliwości Instytutu. i urządzeń lokomotywowni.

PARTNER BRĄZOWY

80 RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

• rozbudowa zaplecza na boczni- Sławomir Jankowski (przewodni- Laskowskiego i Jarosława Oniszczuka i Sła-
cy w Kołobrzegu, czący) i Adam Nowak (zastępca) reprezen- womira Jankowskiego odebrały:
tujący Prezydium Rady Izby Kolei wręczyli
• budowa bocznicy w Bydgoszczy, Złote Odznaki Polskiej Izby Producentów • PESA Bydgoszcz S.A.
• budowa bocznicy w Świnoujściu. Urządzeń i Usług na Rzecz Kolei za wielo- • H. Cegielski – Fabryka Pojazdów
Natomiast Andrzej Bokszczanin, letnią współpracę oraz wspieranie inicja-
Zastępca Dyrektora Zakładu Zachodnie- tywy dla przedstawicieli „PKP Intercity” Szynowych Sp. z o.o NEWAG S.A.
go, opowiedział o wdrożeniu do eksplo- SA. Otrzymali je: • PKP Intercity „REMTRAK” Sp. z o.o.
atacji ED74. • MEDCOM Sp. z o.o.
W drugim dniu konferencji odbyły • Prezes zarządu - Marek Chraniuk; • LedaTel Sp. z o.o. i Wspólnicy Spół-
się spotkania bilateralne w ramach, których • Członkowie zarządu - Adam La-
omówiono realizacje zawartych i bieżą- ka Komandytowa
cych umów oraz zasad współpracy pomię- skowski, Jarosław Oniszczuk, • SOSNOWSKI Spółka z o.o. Sp. k.
dzy przewoźnikiem i wybranymi firmami. Artur Resmer, Tomasz Gontarz; • Urządzenia Chłodnicze „VEGA
W spotkaniach wzięły udział następujące • Krzysztof Prządka, Dyrektor
podmioty- POJAZDY SZYNOWE PESA Biura Taboru. URZĄDZENIA CHŁODNICZE”
BYDGOSZCZ S.A, H.CEGIELSKI FABRY- Natomiast podziękowania od Pol- Sp. z o.o.
KA POJAZDÓW SZYNOWYCH Sp. z o.o., skiej Izby Producentów Urządzeń i Usług • R&G Plus Sp. z o.o.
PKP Intercity Remtrak sp. z o.o., POJAZDY na Rzecz Kolei za wieloletnią współpracę • ASTE Sp. z o.o.
SZYNOWE PESA BYDGOSZCZ S.A./ PESA oraz wkład merytoryczny odebrali przed- • Knorr-Bremse Systemy Kolejo-
Mińsk Mazowiecki S.A., KNORR BREMSE stawiciele Zakładów Centralnego, Połu- we Polska Sp. z o.o.
SYSTEMY KOLEJOWE POLSKA Sp. z o.o., dniowego, Zachodniego i Północnego „PKP Podsumowując można zaznaczyć, że
COMPREMUM S.A., NEWAG S.A., OLKOL Intercity” SA. konferencja skupiła się na wykreowaniu efek-
Sp. z o.o., Stadler Polska Sp. z o.o. W czasie gali podziękowano również tywnego dialogu na linii PKP Intercity a firmy
Ostatni dzień organizatorzy prze- tym firmom, które biorą udział w konferen- wykonawcze. Podmioty operujące na rynku
znaczyli na spotkania wewnętrzne „PKP cji od pierwszej edycji. Statuetki za wielo- kolejowym miały okazję do zaprezentowa-
Intercity” SA, które zamknęły konferencję. letnią współpracę w imieniu Polskiej Izby nia swojego potencjału oraz najnowszych
Jako, że żnińska edycja była dziesią- Producentów Urządzeń i Usług na Rzecz rozwiązania w zakresie produkcji, napraw
tą to konferencji towarzyszyła Gala z okazji Kolei oraz PKP INTERCITY S.A. z rąk Adama i prac utrzymaniowych taboru kolejowego.
jubileuszu, który był okazją do podzięko-
wania za wkład merytoryczny, wieloletnią RK
współpracę oraz wsparcie, bez którego
kolejne edycje wydarzenia nie mogłoby
się odbyć.



82 RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

PLK wspierają podróże
zabytkową koleją wąskotorową
w województwie śląskim

Dzięki współpracy PKP Polskich Linii Kolejowych S.A.
przejazdy Górnośląskimi Kolejami Wąskotorowymi nadal
będą sprawne i bezpieczne.

Szyny i elementy toru trafiły do na trasie kolei wąskotorowej pod zarzą- ważne. Wspieramy tę działalność przeka-
Stowarzyszenia Górnośląskich Kolei Wą- dem Stowarzyszenia. zując niewykorzystywane już na „dużej”
skotorowych. Organizacja będzie mogła – Darowizna PKP Polskich kolei elementy infrastruktury. – powiedział
przeprowadzić remont torowiska m.in. Linii Kolejowych S.A. to korzyść Andrzej Bittel, sekretarz stanu w Mini-
w Tarnowskich Górach. dla pasjonatów kolei i turystów. sterstwie Infrastruktury.
Działania związane z zachowa-
Darowizna PKP Polskich Linii Ko- niem tradycji i historii dróg że- Przekazane przez PLK szyny po-
lejowych S.A. o wartości ponad 435 tys. zł laznych w regionie są niezwykle zwolą na utrzymanie przejezdności jedne-
to wsparcie dla utrzymania podróży Gór- go z odcinków wąskotorowej trasy: Bytom
nośląskimi Kolejami Wąskotorowymi. Kolej
wąskotorowa jest wyjątkową atrakcją re-
gionu. Składy prowadzone są m.in. paro-
wozem na ponad dwudziestokilometrowej
trasie między Bytomiem a Miasteczkiem
Śląskim, zapewniając dogodny transport
między centrami górnośląskich miast,
zabytkową Kopalnią Srebra wpisaną
na Listę Światowego Dziedzictwa
UNESCO, rezerwatem przyrody
Segiet czy Zalewem Chechło-Na-
kło. Szyny, uzyskane podczas wy-
miany torów, będą wykorzystane

RAPORT KOLEJOWY / 02_2022 83

- Tarnowskie Góry - Miasteczko Śląskie, wykorzysty- Stowarzyszenia. Urządzenia prze- wzbogaciły zbiory Prochowni Te-
wanego w ruchu turystycznym. W ciągu roku koleją kazane przez PLK oraz parowóz, po respol – lokalnego mini-muzeum,
podróżuje ponad 21 000 osób. Dzięki wymianie szyn renowacji staną się ciekawą atrakcją organizującego ekspozycje histo-
podróże będą bardziej komfortowe i bezpieczne. Roz- muzealną i edukacyjną. ryczne, militarne i rękodzielnicze.
poczęcie prac planowane jest w kwietniu. Będą prowa- Otrzymane od PLK urządzenia
dzone najpierw w Tarnowskich Górach, a następnie na Do Miejskiego Ośrodka Kul- umieszczono w sali historii Kolei
terenie Bytomia, w dzielnicach Sucha Góra i Stroszek- tury w Terespolu trafiły w tym roku: Warszawsko-Terespolskiej.
-Dąbrowa Miejska. aparat blokowy dwunastookienko-
wy z 1955 r. i aparat blokowy czte- RK
– Dla kolejarzy ważne jest, aby przyszłe po- rookienkowy z 1928 r. oraz tarcza
kolenia mogły znać historię kolei. Wspieramy insty- manewrowa. Przekazane przedmioty Zdjęcia: Mariusz Senderowski, SGKW
tucje i organizacje zajmujące się ochroną zabytków
techniki oraz promujące kolej. Materiały, które nie

pełnią już swojej roli na sieci zarządzanej
przez PLK, służą działaniom związanym
z podróżami lub historią kolei. Również
w województwie śląskim wspieramy
stowarzyszenia związane z historią
i tradycją kolei – powiedział Ireneusz
Merchel, prezes Zarządu PKP Polskich
Linii Kolejowych S.A.

REKLAMA

W CIĄGU ROKU KOLEJĄ
PODRÓŻUJE PONAD 21 000
OSÓB. DZIĘKI WYMIANIE SZYN
PODRÓŻE BĘDĄ BARDZIEJ
KOMFORTOWE I BEZPIECZNE

Stowarzyszenie Górnośląskich Kolei Wąsko-
torowych, będące zarządcą infrastruktury i przewoź-
nikiem kolejowym, jest operatorem Górnośląskich
Kolei Wąskotorowych od 2003 r. To najstarsza nie-
przerwanie działająca kolej wąskotorowa na świecie,
uruchomiona w połowie XIX wieku. Pierwotnie służy-
ła głównie do transportu surowców i półproduktów
między zakładami przemysłowymi Górnośląskiego
Okręgu Przemysłowego.

Darowizny od PLK
edukują oraz przypominają
historię kolei

Od 2015 roku PKP Polskie Linie Kolejowe S.A.
ponad 100 razy przekazały niewykorzystywane już
elementy infrastruktury kolejowej i urządzenia do
jednostek kulturalnych, oświatowych i ośrodków pro-
mujących kolejowe tradycje w różnych rejonach Polski.

Tylko w tym roku zarządca infrastruktury
przekazał semafor kształtowy dwuramienny „R” oraz
dwustawną tarczę ostrzegawczą „ToE” Stowarzysze-
niu Miłośników Kolei Ok1 w Żaganiu. Urządzenia
pochodzące ze stacji Sulechów z linii kolejowej Zbą-
szynek - Gubin zostaną ustawione na stacji w Żaganiu
obok zabytkowego parowozu, będącego pod opieką





86 RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

Powstała kolejna komisja
techniczna przy Izbie Kolei

W Bydgoszczy odbyło się pierwsze Chmielewski reprezentujący IS-WIRELESS. przedstawicieli odbiorców, tak przewoźników,
spotkanie, kolejnej, już trzeciej komisji tech- W założeniu powstałe przy Polskiej spółek z Grupy PKP, PKP PLK SA jaki spółek
nicznej powstałej przy Polskiej Izbie Kolei. z obszaru zainteresowania komisji.
Obszar działania komisji dotyczyć będzie Izbie Kolei komisje opierają swój zakres dzia-
systemu 5G, nowoczesnych systemów cy- łania na analizie obowiązujących przepisów W tym wypadku zatem Komisja Tech-
frowych związanych ze sztuczną inteligencją i norm w zakresie zapewnienia maksymalnego niczna będzie analizowała normy związane
i internetu rzeczy. (IOT) bezpieczeństwa transportu kolejowego oraz z rozwiązaniami telekomunikacyjnymi, in-
spójności przepisów w tym zakresie, dialogu formatycznymi i informacyjnymi z zakresu
Przewodniczącym nowopowstałej ko- z podmiotami wydającymi odpowiednie prze- systemów 5G, sztucznej inteligencji oraz wy-
misji został Piotr Kubicki z firmy NetWorks, pisy w celu doprowadzenia do ich optyma- nikających z ich zadań, infrastruktury, organi-
natomiast wiceprzewodniczącym Artur lizacji oraz dialogu technicznym z udziałem zacji, procesów utrzymania oraz zarządzania.

Komisję powołali do życia przedsta-
wiciele następujących firm:

• NetWorks! (firmę reprezentował
Piotr Kubicki);

• IS-WIRELESS (Artur Chmielewski);
• ALSTOM SA (Karol Skrobol);
• ESRI Polska Sp. z o.o. (Grzegorz

Bobola, Piotr Walenko);
• TECHNITEL Polska SA (Mateusz

Bugaj);
• TEKNISKA Polska (Piotr Gawiński).

RK

AUTOPROMOCJA



88 RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

Trwają przygotowania do kolejowej pielgrzymki osób chorych,
niepełnosprawnych i ich rodzin do francuskiego Lourdes.

JEDYNY TAKI POCIĄG
W EUROPIE

Liczyć będzie 15 wagonów, a na jego pokład wsiądzie około niepełnosprawnych. Wśród nich będą osoby
350 wyjątkowych pasażerów. We wrześniu wyruszą w prawie funkcyjne – lekarze, pielęgniarki, wolonta-
40-godzinną podróż pociągiem na Archidiecezjalną Pielgrzymkę riusze oraz osoby duchowne. Do Francji do-
Osób Chorych, Niepełnosprawnych i ich Rodzin do Sanktuarium trzemy wynajętym pociągiem PKP Intercity.
Matki Bożej w Lourdes.
Dlaczego organizatorzy pielgrzymki
W dniu wyjazdu na dworcu PKP także w kolorowe chusty – będące zna- osób niepełnosprawnych wybrali pociąg?
Ich zdaniem to najlepszy środek transpor-
w Katowicach pojawiają się wolontariusze, kiem przynależności do jednej z siedmiu tu, w którym mogą zapewnić podróżnym
komfort, niski poziom stresu i spokój pod-
oczekujący pasażerów pociągu do Lourdes. grup pielgrzymów. czas przejazdu.

Pomogą im pokonać schody, znieść bagaże – W podróż do Lourdes wyruszy- Zgodnie z umową z PKP Intercity,
skład liczyć będzie 15 wagonów. Wśród
i wózki. Każdemu wskażą także my w tym roku 8 września – mówi ks. dr nich – wagon konferencyjny, który staje
się miejscem integracji pielgrzymów, bie-
miejsce w składzie – zgodnie Roman Chromy, Dyrektor Wydziału siadowania, wspólnej modlitwy i punktem
dowodzenia. Skład pociągu jest nagłośniony,
z wcześniej ustalonym pla- Duszpasterstwa Kurii Metropoli- co ułatwia przekaz informacji i „transmisję”
nabożeństw, z codzienna Mszą św. włącznie.
nem. Podróżni wcześniej Udział talnej w Katowicach.
wyposażeni zostaną nie w pielgrzymce weźmie – Podobnie jak w la- – Podróż trwa około 40 godzin – za-
tylko w identyfikatory tach ubiegłych, udział znacza ks. dr Roman Chromy. – W tym
z zapisanym numerem około 350 osób czasie o bezpieczeństwo przejazdu
w pielgrzymce weź- dbają nie tylko wspomniani przeze

wagonu i miejsca, ale niepełnosprawnych mie około 350 osób

RAPORT KOLEJOWY / 02_2022 89

mnie lekarze czy wolontariusze, ale także – Z inicjatywy prezesa PKP S.A. Krzysztofa – Osoby niepełnosprawne i cierpią-
oddelegowani konwojenci WARS-u. Zwra- Mamińskiego i prezesa PKP Intercity Marka ce znajdują w pociągu swoich przyjaciół,
cają oni uwagę, by poszczególne wagony Chraniuka w naszą inicjatywę włączyła się a nawet grupy wsparcia – dodaje dusz-
były sprawne podczas przejazdu, działały także Fundacja Grupy PKP wraz ze spół- pasterz. – Do tej pory udało nam się za-
takie systemy jak sanitariaty i dostęp do cie- kami z Grupy. wieźć pociągiem do Lourdes ponad 1000
płej wody. Mając na uwadze czas przejazdu pielgrzymów. Kiedyś jeden z pielgrzymów
wspólnie dbamy o czystość w przedziałach Kolejowa Archidiecezjalna Piel- nazwał nasz skład „pociągiem wariatów…
i odpowiednią segregację śmieci. Spółka grzymka Osób Chorych, Niepełnospraw- z miłości!”. Wspólna podróż umacnia na
WARS deleguje do każdego wagonu swojego nych i ich Rodzin do Sanktuarium Matki duchu i pozwala choćby na chwilę zapo-
przedstawiciela. Pomaga on w rozkładaniu Bożej w Lourdes odbywa się już po raz mnieć o doświadczeniu cierpienia.
w przedziałach łóżek, dostarcza pasażerom czwarty. Dla organizatorów to niezwykle
przekąski oraz wrzątek do zaparzania her- trudne przedsięwzięcie logistyczne. Trud- RK
baty i kawy. Współpracujemy z kolejarzami ne – jednak bardzo potrzebne.
z powołania.
REKLAMA
Drugiego takiego pociągu nie ma wła-
ściwie w całej Europie. Z uwagi na długość
składu, w trakcie podróży do Francji, pociąg
zatrzymuje się wyłącznie na wybranych dwor-
cach, na których znajduje się odpowiednio
długi peron. Na trasie przejazdu, pociąg budzi
niesamowite zainteresowanie, zarówno pa-
sjonatów kolei, jak i przygodnych pasażerów.

Przygotowania do pielgrzymki
trwają cały rok. Spotkaniom z zarządem
i pracownikami spółki PKP Intercity to-
warzyszą próby szukania darczyńców.
- Spotykamy się z wielkim zaangażowa-
niem spółki PKP – dodaje ksiądz Chromy.

90 RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

APEL – nie ryzykuj
na przejazdach!

Zatrzymaj się przed przejazdem. Nie omijaj zamkniętych rogatek. Nie lekceważ znaku STOP.
Te zasady kierowcom powtarzają dzisiaj Ambasadorki i Ambasadorzy Bezpieczeństwa na
kilkudziesięciu przejazdach kolejowo-drogowych w Polsce. Ulotki, rozmowy i pouczenia
przypominają o bezpieczeństwie szczególnie w okresie świątecznych wyjazdów.

Przyczyną 99 proc. wypadków na • Czerwone światło bezwzględ- • Zbliżając się do przejazdu należy
przejazdach jest ignorowanie znaku stop nie zakazuje wjazdu na przejazd zachować szczególną ostrożność
oraz włączonej sygnalizacji, wjeżdżanie pod – pulsująca sygnalizacja oznacza, i upewnić się, że nie nadjeżdża
opadające rogatki, omijanie zapór slalomem że za chwilę na przejeździe poja- pociąg.
i nadmierna prędkość. Skutkiem zdarzeń są wi się pociąg. Na przejazd można
ludzkie tragedie, straty materialne, anga- wjechać jedynie, gdy sygnalizacja Dodatkowo, kolejarze przypominają
żowanie służb ratowniczych, utrudnienia jest wyłączona, a rogatki znajdu- o zasadach korzystania z Żółtych Naklejek
w podróży koleją. ją się w pozycji pionowej. PLK, które mogą uratować życie i zapobiec
wypadkom.
Kolejarze, Ambasadorki i Amba- • Na przejazd można wjechać
sadorzy Bezpieczeństwa, funkcjonariusze tylko wtedy, gdy zapewniony Żółte Naklejki PLK na każdym prze-
Straży Ochrony Kolei przypominają i ape- jest zjazd z przejazdu. jeździe. Naklejki znajdują się na napędach ro-
lują – zatrzymaj się przed przejazdem, nie gatek lub na krzyżach świętego Andrzeja od
ryzykuj! O zasadach bezpieczeństwa przy-
pominają dzisiaj pracownicy PKP Polskich
Linii Kolejowych S.A. oraz funkcjonariusze
Straży Ochrony Kolei na kilkudziesięciu
przejazdach kolejowo-drogowych, między
innymi w Goleniowie, Częstochowie, Krako-
wie, Rzeszowie, Piotrkowie Trybunalskim,
Olsztynie, Rzeszowie, Fastach, Radzyminie
i Lesiowie. Kierowcy otrzymują ulotki i do-
datkowe materiały edukacyjne o tym, jak
bezpiecznie przejeżdżać przez tory.

Kierowcy powinni pamiętać, że:
• Znak STOP oznacza koniecz-

ność zatrzymania się przed prze-
jazdem.

RAPORT KOLEJOWY / 02_2022 91

strony torów. Są na nich trzy ważne numery: Więcej informacji na temat projektu ZESKANUJ
indywidualny numer identyfikacyjny przejaz- Żółta Naklejka PLK i kampanii społecznej KOD QR
du (numer skrzyżowania), który precyzyjnie „Bezpieczny Przejazd” oraz realizowanych
określa położenie przejazdu; numer alarmo- w jej ramach działań można znaleźć na stro- Projekt jest współfinansowany przez Unię Europejską
wy 112, który należy wybrać, gdy zagrożo- nie: www.bezpieczny-przejazd.pl ze środków Funduszu Spójności w ramach Programu
ne jest życie i zdrowie oraz numer do służb
technicznych PLK, na który można zgłaszać REKLAMA Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko.
nieprawidłowości i awarie na przejazdach,
które nie zagrażają bezpośrednio życiu. RK

Z numeru 112 należy skorzystać,
gdy zagrożone jest życie, gdy może dojść do
wypadku – np. gdy samochód został unieru-
chomiony między rogatkami, w przypadku
zdarzenia na przejeździe lub dostrzeżenia
przeszkody na torach. Kontakt z numerem
alarmowym 112 i reakcja kolejarzy pozwa-
lają uniknąć tragedii.

Co robić w sytuacji zagrożenia na
przejeździe kolejowo-drogowym?

W kryzysowej sytuacji należy jak
najszybciej opuścić przejazd – w razie po-
trzeby wyłamać rogatkę. Wystarczy nie-
wielka siła nacisku, by tzw. bezpiecznik
drąga rogatkowego (przy napędzie rogatek)
zadziałał i spowodował bezpieczne wyła-
manie zapory, bez uszkodzenia samochodu.

Postępowanie w sytuacji zagrożenia
życia i zdrowia ilustruje film zrealizowany
w ramach kampanii społecznej „Bezpiecz-
ny Przejazd”:

ZESKANUJ KOD QR
https://youtu.be/L3kbwqEIOzY

Gdy dojdzie do awarii auta i nie ma
możliwości zjazdu z torów, należy jak naj-
szybciej opuścić pojazd i wyjść poza rogatki,
zabierając ze sobą wszystkich, którzy podró-
żowali samochodem i skorzystać z Żółtej
Naklejki PLK, dzwoniąc na numer alarmowy
112. Przykładowa rozmowa osoby zgła-
szającej incydent na przejeździe na numer
alarmowy 112:

ZESKANUJ KOD QR

https://youtu.be/eMN2VWR5jTs

Animacja prezentująca zasady funk-
cjonowania Żółtej Naklejki PLK:

ZESKANUJ KOD QR
https://youtu.be/NuYYRGyCK6I

92 RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

KOLIZJE POCIĄGÓW
Z DZIKĄ ZWIERZYNĄ

Aspekty: ekonomiczny i bezpieczeństwa

Historia kolizji pociągów z dzikimi zwierzętami rozpoczęła kilometrów. W omawianym przepadku roz-
się zapewne od momentu, kiedy rozpoczęto świadczyć usługi ważaniu podlegać będą jednak wędrówki
transportowe koleją. Zderzenia pociągów z dzikimi zwierzętami czynne polegające na aktywnym porusza-
musza być rozpatrywane w różnych aspektach. niu się zwierząt w określonym kierunku,
w wyniku podniet wewnętrznych przy
Aspekt bezpieczeństwa to przede Migracje czyli wędrówki zwierząt – określonych warunkach środowiskowych.
wszystkim zagrożenie dla zdrowia i życia zazwyczaj sezonowe i regularne przemiesz- Ważnym aspektem jest także cykliczność
pasażerów i transportowanych towarów. Nie czanie się zwierząt (osobników, stad lub zachodzących przemieszczeń zwierząt,
można też zapomnieć o bezpieczeństwie dzi- całych populacji) na różne odległości. Mi- gdzie przemieszczanie się zwierząt może
kiej zwierzyny i zagrożeniach dla jej bytno- gracje występują u wszystkich kręgowców odbywać się cyklicznie lub niecyklicznie.
ści, w tym dla życia gatunków zagrożonych i u niektórych bezkręgowców. Zwierzęce
(np. ryś). Trzeba również spojrzeć na ten wędrówki klasyfikowane są według kilku W KOLEJACH ŚLĄSKICH
problem z punktu widzenia ekonomicznego kryteriów, np. wg sposobu poruszania się. W CIĄGU ROKU
- opłacalności transportu. Zdarzenia takie Rozróżniamy wędrówki bierne (pasywne) ODNOTOWUJE SIĘ OK
a szczególnie ich konsekwencje powodują charakterystyczne dla zwierząt morskich, 280 ZDARZEŃ KOLIZJI
bowiem wzrost kosztów eksploatacji i to a zwłaszcza dla ich najmłodszych stadiów Z DZIKĄ ZWIERZYNĄ
zarówno dla właścicieli taboru jak i infra- rozwojowych niezdolnych przeciwstawiać
struktury. Nie można też pominąć faktu, że się ruchom wody – ikry i larw. Rzadziej do- Wędrówka cykliczna (regularna)
człowiek coraz bardziej wkraczając w życie tyczą narybku, a sporadycznie dorosłych jest regularnym, zakodowanym genetycz-
dzikich zwierząt i całej biosfery powoduje ryb. Organizmy przemieszczane są przez nie przemieszczaniem się organizmów
w znacznym stopniu jej degradację prądy morskie, czasami na odległość tysięcy

RAPORT KOLEJOWY / 02_2022 93

Rys. 1. pomorskim, warmińsko-mazurskim oraz
Mapa kolizji pociągów lubuskim.

z dziką zwierzyną [4] Do identyfikacji krytycznych miejsca
na polskiej sieci kolejowej, w których często
Miejsca kolizji dochodzi do kolizji z dzikimi zwierzętami
dzikich zwierząt może służyć Mapa Zdarzeń Drogowych
z pociągiem [3]. Pozyskiwanie tych informacji od po-
Linie kolejowe szczególnych regionalnych przewoźników
Obszary leśne powinno prowadzić do lepszej i skutecznej
ochrony zarówno pociągów, w tym przede
0 50 100 Km wszystkim EZT, torów kolejowych jak i dzi-
kich zwierząt.
Rys. 2. Dane statystyczne dotyczące wypadków kolejowych z udziałem
dzikich zwierząt na lata 2018/2019 oraz 2019/2020 [6] W Polsce wzrost liczby kolizji z dzi-
kimi zwierzętami na przestrzenia ostatnich
250 000 30-40 lat ma związek z dostosowaniem
standardów u polskich przewoźników do
2018/19 2020/21 standardów Unii Europejskiej. Dotyczy to
200 000LICZBA ZABITYCH ZWIERZĄT przede wszystkim sposobu eksploatacji
i użytkowania toalet. W czasach PRL i przed
150 000 202 810 przystąpieniem Polski do Unii Europejskiej
198 970 po skorzystaniu z ubikacji przez pasażera
100 000 24 470 zawartość była opróżniana na tory (stąd
31 150 zakaz korzystania z ubikacji podczas po-
4 330 stoju pociągu na stacji kolejowej/dwor-
4 580 cu kolejowym). W ten sposób człowiek
3 250 (homo sapiens sapiens) jako przedstawi-
3 060 ciel naczelnych znaczył swoje terytorium
50 000 co odstraszało dzikie zwierzęta. Obecnie
zawartość ubikacji jest utylizowana w spe-
0 cjalnie wyznaczonych do tego miejscach
i tym samym człowiek nie znaczy już swo-
SARNA DZIK DANIEL JELEŃ CZERWONY jego terytorium w sposób jaki dokonują
tego inne zwierzęta. Dla zwierząt jest to
związanym z cyklami życiowymi (np. wę- Kolizje – stan bieżący bardzo czytelny komunikat.
drówki rozrodcze) wynikającym ze zmia-
ny pory dnia (np. spowodowane zmianą Modernizacja a przede wszystkim W Kolejach Śląskich w ciągu roku
oświetlenia dobowe migracje pionowe rozbudowa sieci kolejowej są przyczyną odnotowuje się ok 280 zdarzeń kolizji
planktonu lub żerowiskowe wędrówki wzrostu kolizji z dzikimi zwierzętami nie- z dziką zwierzyną. Uszkodzenia związa-
pionowe ryb głębinowych) lub roku (np. zależnie obszaru geograficznego, w którym ne z tym są niewielkie a koszty naprawy
ptaki). Często wywoływana jest zmianą sieć kolejowa jest rozbudowywana. Na pod- do wartości 10 000 zł obciążają właści-
dostępności pokarmu (wędrówki żerowi- stawie analizy zdarzeń z dzikimi zwierzę- ciela taboru. Najczęściej są to niewielkie
skowe) lub chęcią uniknięcia drapieżników. tami kopytnymi (tj. sarną, jeleniem, łosiem uszkodzenia piasecznicy lub zgarniacza.
Z kolei wędrówki niecykliczne (nieregu- i dzikiem), z lat 2012-2015 stwierdzono, Naprawy najczęściej są wykonywane do-
larne) to aktywne przemieszczanie się że liczba kolizji różniła się w zależności od raźnie lub w ramach P1.
organizmów związane najczęściej z klę- pory roku. Najmniejszą ilość kolizji odnoto-
skami żywiołowymi lub przegęszczeniem wano latem, kiedy ma miejsce okres lęgo- W roku 2014 koszty napraw po zde-
populacji. wy a największą ilość kolizji miała miejsce rzeniach pojazdów PKP Intercity z dzikimi
jesienią, kiedy zwierzęta tworzą zimowe zwierzętami u wyniosły 496 tysięcy złotych
Wędrówka ta może odbywać się na stada i migrują do zimowych schronień [2].
małe odległości (np. w glebie) lub na znaczne W najbliższych latach w Polsce
– rzędu kilku tysięcy kilometrów. Przykła- Mapa Polski z oznaczonymi miej- koszty napraw spowodowane zdarzeniami
dem są niecykliczne wędrówki szarańczy scami kolizji z dziką zwierzyną wskazuje, z dziką zwierzyną prawdopodobnie wzro-
wędrownej na odległość do 2 tys. km[1]. że najczęściej do takich zdarzeń dochodzi sną. Jest to spowodowane przede wszyst-
w województwach: zachodnio-pomorskim, kim wprowadzeniem większej ilości EZT
i lekkich pojazdów szynowych, które są
mniej odporne na skutki kolizji z dziką zwie-
rzyną [5]. W nowoczesnych konstrukcjach
EZT do budowy zewnętrznego poszycia

94 RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

jednostek wykorzystywane są polimery Rys. 3. Opóźnienia pociągów w wyniku kolizji ze zwierzętami w 2019 r.
bądź kompozyty polimerowe, których głów-
ną zaletą jest bardzo niska masa w porów- [Źródło: PKP PLK S.A.]
naniu np. do stalowych blach stosowanych
na poszycie zewnętrzne w EN57. Z tego 2000 1766
powodu stosowane do budowy ścian czo- 1800
łowych lokomotyw kompozyty nie stano-
wią w przypadku kolizji odpowiedniego 1600
zabezpieczenia dla umieszczonych tam
agregatów i podzespołów niezbędnych 1400
do działania lokomotywy. Dlatego trudno
przewidzieć skutki kolizji np. ze 150 kilo- 1200
gramowym dzikiem, kiedy EZT porusza
się z prędkością 60 km/h [6]. 1000 688 676
800
Należy również wziąć pod uwagę,
że kolizja z watahą dzików może zakoń- 600
czyć się wykolejeniem pociągu a to już za-
graża bezpieczeństwu pasażerów. Jeszcze 335
większe koszty mogą być skutkiem kolizji 400 247
ze zwierzętami domowymi np. z bykiem,
którego masa może osiągnąć nawet war- 167
tość 300-400 kg. 200 28 56

Jak pokazują statystyki liczba zwie- 0
rząt zabitych w wypadkach pociągów ze
zwierzyną łowną w innych krajach eu- BRAK 1-5 6-10 11-20 21-60 60-90 >90 BRAK
ropejskich, np. w Niemczech jest rów- OPÓŹNIEŃ MIN MIN MIN MIN MIN MIN DANYCH
nież znacząca, jak zaprezentowano to na
wykresie w podziale według gatunków Jednakże choć skutki kolizji z dziką zakresie. Obniżenie tego progu cenowe-
w latach 2018/19 i 2019/20. W sezonie zwierzyną nie zawsze są bardzo kosztowne go powoduje drastyczny wzrost kosztów
2019/20 w Niemczech w wypadkach zgi- ich liczba może sumarycznie powodować ubezpieczenia.
nęło łącznie 3 060 jeleni oraz 31 150 dzi- dość znaczne koszty dla przewoźnika. Tym
ków (Rys. 2) [6]. bardziej, że zwykle ubezpieczenia prze- Koszty napraw Pendolino z powodu
woźników czyli tzw. franczyza redukcyjna kolizji z dziką zwierzyną w ciągu pierwszych
przewidują, że koszty napraw poniżej 10 4 miesięcy ich eksploatacji wyniosły 193 ty-
tyś. zł pokrywa przewoźnik we własnym siące złotych. Z kolei koszty serwisowania
lokomotyw EU44 (Husarz) wyniosły 468

Rys. 4. Kolizje pociągów ze zwierzętami w 2019 r. z podziałem na obszary
zarządzane przez poszczególne zakłady linii kolejowych PKP PLK S.A.

[Źródło: opracowanie własne NIK na podstawie danych PKP PLK S.A.]
450
400
350
300
250
200
150
100
50

0
409
363
352
282
256
223
221
174
172
159
133
127
126
125
122
120
108
99
92
90
87
83
55

ZieloSnzaczGeóciran
TarnOostwSrWsoóaksWłiwPrnebooorzcWzGlłwnyiókacarephcw.ńy

Olsztyn
BydGgdosyznicaz

Opole
Łódź
SkaCrzżęysWstRakozKrocrsehaszKzkoaaóówwm.wawa
BiałKyisetlcoke
Siedlce
NowyLSuąbiczn

RAPORT KOLEJOWY / 02_2022 95

tys. złotych. Warto nadmienić, że oprócz W Kolejach Mazowieckich 2019 dotyczyły pól uprawnych jak i obszarów
koniecznych napraw koszty zwiększa- roku doszło do 52 zderzeń składów z dzi- przemysłowych [9].
ją się z powodu konieczności wykonania kimi zwierzętami, w tym 21 razy z sarnami,
dezynfekcji. 13 razy z łosiami i 9 razy z dzikami. Niestety W wyniku kolizji pociągów z dziki-
przewoźnik ten nie prowadzi osobnej sta- mi zwierzętami najczęściej uszkodzeniu
W 2019 r. odnotowano 3827 przy- tystyki dotyczącej zderzeń z dziką zwierzy- ulegają przewody powietrzne, przewody
padków kolizji pociągów ze zwierzętami ną i statystyki kosztów z tym związanych. chłodzenia i ogrzewania oraz pękają bądź są
z czego 87% stanowiły kolizje w ruchu Z kolei w PKP SKM w 2019 r. odnotowano niszczone zgarniacze. Rzadziej uszkodzeniu
pasażerskim. Przy czym 93% takich wy- 7 kolizji z dzikami oraz 3 z sarnami. miały bądź zniszczeniu ulegają kran hamulcowy
darzeń zostało zakwalifikowanych jako siedem kolizji z dzikami i trzy z sarnami. czy silnik trakcyjny [5].
niebezpieczne a pozostałe za incyden- W porównaniu z innymi przewoźnikami
ty. Tylko jedno zdarzenie zostało uznane straty były niewielkie a łączny czas opóź- 1. J. Fudakowski, Migrations of land and aquatic
jako wypadek kolejowy. Konsekwencją nienia wynosił 12 minut. W Łódzkiej Kolei animals, publishing series, Państwowe Zakłady
zderzeń jest bardzo często konieczność Aglomeracyjnej w 2019 roku zanotowano Wydawnictw Szkolnych, Warszawa 1953
dokonania napraw zaistniałych uszkodzeń, 52 kolizje z dzikimi zwierzętami. Najczęściej
opóźnienia pociągów (rys. 3). Nie można dochodziło do zderzeń z sarnami, dzikami 2. D. Krauze-Gryz, M. Żmihorski, K. Jasinska, Ł.
oczywiście pomijać faktu, że w wyniku czy łosiami ale zdarzały się też wypadki ko- Kwasny, J. Werka, Temporal Pattern of Wildlife-
zderzenia z pociągiem dzikie zwierzęta lizji z psami. Wszystkie te zdarzenia spowo- -Train Collisions in Poland, The Journal of Wildlife
bardzo często giną [7]. dowały konieczność dokonania niezbędnych Management, 81/8 (2017) 1513–1519
napraw, których koszt wyniósł ok 140 tyś.
W 2019 R. zł. Naprawy wymagały przede wszystkim 3. K. Gawlak, Railway accidents and incidents map
ODNOTOWANO anteny ETCS, zbiorniki sprężonego powie- as an innovative project that supports safety
3827 PRZYPADKÓW trza, a także spojlery taboru [8]. management system of Koleje Śląskie the regional
KOLIZJI POCIĄGÓW ZE railway undertaking, Transport Problems 2021
ZWIERZĘTAMI Z CZEGO Dla porównania w Republice Cze-
87% STANOWIŁY skiej w okresie między 2011 a 2019 rokiem 4. M. Szymajda, Rosną koszty zderzeń pociągów
KOLIZJE W RUCHU częstotliwość zdarzeń z dzikimi zwierzęta- ze zwierzętami. Dlaczego? Rynek Kolejowy,
PASAŻERSKIM mi wzrosła odpowiednio z 58 do 481 ko- 10.06.2016 https://www.rynek-kolejowy.pl/
lizji (rys. 5). Wypadki te dotyczyły przede mobile/jak-odchudzic-koty-na-olszynce-grochow-
Ilość kolizji rejestrowana przez prze- wszystkim kolizji z sarnami i dzikami (zwie- skiej-76933.html; dostęp z dn. 22.10.2021
woźników zależy od rejonu kraju, który rzęta kopytne) i stanowiły 82% wszystkich
obsługują (rys. 4). W 2019 roku Koleje Wiel- zdarzeń przy czym częstotliwość kolizji 5. D. Bartoszek, M. Stolarski, Kolizje pojazdów
kopolskie odnotowały ponad 400 kolizji z sarną w ciągu całego roku była taka sama szynowych ze zwierzętami a bezpieczeństwo
z dzikimi zwierzętami a w roku 2018 tylko (równomierna) natomiast kolizje z dzikami ruchu pociągów, Prace Naukowe Politechniki
264. Najczęściej były to kolizje z sarnami, miały miejsce przede wszystkim w drugiej Warszawskiej, Transport, z. 96 (2013) 49-58
jeleniami bądź dzikami rzadziej z łosiami połowie roku (od sierpnia do grudnia). Warto
czy danielami lub wilkami [8]. Czasem do- nadmienić, że w 43 kolizjach nie udało się 6. de.statista.com/statistik/daten/studie/806205/
chodziło również do kolizji ze zwierzętami zidentyfikować gatunku zwierzęcia. Przy umfrage/wildunfaelle-in-deutschland
domowymi. Kolizje te w 2019 roku spowo- czym zderzenia pociągów z dziką zwierzy-
dowały uszkodzenia taboru w 64 przypad- ną miały miejsce częściej w pobliżu lasów 7. Informacja o wynikach kontroli, Bezpieczeństwo
kach. Ponadto kolizje powodują konieczność i strumieni niż w rejonie obszarów zagospo- eksploatacji pasażerskiego taboru kolejowego,
mycia podwozia i pudeł pojazdów a co za darowanych przez człowiek i to zarówno NIK 2020; dostęp z dn. 22.10.2021 https://www.
tym idzie wyłączenia pojazdu na czas na- nik.gov.pl/aktualnosci/infrastruktura/bezpieczen-
prawy czy mycia [9]. stwo-taboru-kolejowego.html

Natomiast Koleje Śląskie odnotowa- 8. J. Bilkowska, Coraz więcej dzikich zwierząt ginie
ły w 2018 roku 150 kolizji dziką zwierzyną na torach, Rzeczpospolita, 03.03.2020; dostęp
a w 2019 roku już 220 takich wypadków, dn. 22.10.2020 https://regiony.rp.pl/z-regionow/
które spowodowały opóźnienia ponad 270 art17665021-coraz-wiecej-dzikich-zwierzat-gi-
pociągów na łączną sumę 2,3 tyś. minut. nie-na-torach
Rzecznik Kolei Śląskich poinformowała,
że mimo to rzadko zdarzenia te skutkują 9. V. Nezval, M. Bíl, Spatial analysis of wildlife-train
odwołaniem pociągu. collisions on the Czech rail network, Applied
Geography 125 (2020) 102304

Jarosław Konieczny
Krzysztof Labisz

cd. w nr 3/2022

96 PERSONALIA RAPORT KOLEJOWY / 02_2022

Zarząd Trakcji w nowym składzie Andrzej Massel nowym
dyrektorem Instytutu
Dnia 11 marca 2022 r. Rada Nad- Doświadczenie zawodowe zdobywał
zorcza Trakcji SA powołała na stanowi- w międzynarodowych korporacjach fi- Kolejnictwa
sko Prezesa Zarządu Spółki i dyrektora nansowych, gdzie zajmował się m.in.
generalnego pana Jakuba Lechowicza. zarządzaniem produktami, sprzedażą, Minister infrastruktury Andrzej
W skład Zarządu weszli także pan Piotr marketingiem i komunikacją. Od ponad Adamczyk, z dniem 1 kwietnia 2022 r.,
Mechecki jako Wiceprezes Zarządu i dy- 10 lat specjalizuje się w zarządzaniu stra- powołał Andrzeja Massela na stanowi-
rektor odpowiedzialny za kluczowych tegicznymi programami i projektami, sko dyrektora Instytutu Kolejnictwa (na
klientów Spółki oraz pan Jacek Gdański, skutecznie dostarczając wartość bizne- podstawie art. 24. ust. 2 ustawy z dnia
Wiceprezes Zarządu, dyrektor ds. Audytu sową liczoną w setkach milionów złotych. 30 kwietnia 2010 r. o instytutach ba-
Wewnętrznego. W Zarządzie pozostali: W swojej dotychczasowej roli odpowia- dawczych, t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 498).
Wiceprezes Paweł Nogalski, dyrektor dał za planowanie i realizację portfe-
finansowy oraz Wiceprezes Arkadiusz la inwestycyjnego PHN oraz sprzedaż Nowy dyrektor Instytutu Kolejnic-
Arciszewski, dyrektor techniczny. produktów deweloperskich - czytamy twa Andrzej Massel w towarzystwie
w komunikacie. ministra infrastruktury Andrzeja
Jakub Lechowicz jest absolwentem Adamczyka i wiceministra infrastruk-
Uniwersytetu Jagiellońskiego w Kra- Jacek Gdański jest absolwentem tury Andrzeja Bittela
kowie, Wydział Prawa i Administracji. Uniwersytetu Gdańskiego na kierun-
Ponadto ukończył aplikację radcowską ku Skandynawistyka. W 1999 roku Andrzej Massel ukończył z wy-
w Izbie Radców Prawnych w Katowi- ukończył Krajową Szkołę Administra- różnieniem Wydział Budownictwa
cach. Od 2018 r. do tej chwili pracował cji Publicznej. Jest licencjonowanym Lądowego Politechniki Gdańskiej. Na
w Agencji Rozwoju Przemysłu jako biegłym rewidentem. Ukończył studia tym samym Wydziale uzyskał stopień
dyrektor biura prawnego i prokurent. podyplomowe w Szkole Głównej Han- doktora nauk technicznych. Od 1990
Jest członkiem zarządu spółek Stocz- dlowej w Warszawie oraz na London r. związany z Centrum Naukowo-Tech-
nia Gdańska oraz IDA Management. Ma School of Economics (LSE). Również pra- nicznym Kolejnictwa (obecnie Instytut
też własną kancelarię radcy prawnego. cował w Polskim Holdingu Nieruchomo- Kolejnictwa) – od stycznia 2005 r do
ści, a także m. in. w spółkach Polski Gaz grudnia 2010 r. pełnił funkcję zastęp-
Piotr Mechecki jest absolwentem TUW, Komisji Nadzoru Audytowego cy dyrektora ds. Studiów i Projektów
Wydziału Fizyki na Uniwersytecie War- oraz Narodowym Funduszu Ochrony Badawczych. Jest współautorem licz-
szawskim oraz kierunku Finanse i Ban- Środowiska i Gospodarki Wodnej. nych prac studialnych dotyczących
kowość w Szkole Głównej Handlowej. inwestycji transportowych w Polsce.

Nowy członek zarządu w Polregio

Na posiedzeniu w dniu 23 marca br. Szkoły Głównej Handlowej. Posiada ponad technologii i rozwoju w PKN Orlen. Po-
Rada Nadzorcza POLREGIO S.A. podjęła 10 lat doświadczeń w budowaniu strategii siada certyfikaty CFA (Chartered Finan-
decyzję o delegowaniu Damiana Wieczorka biznesowych, restrukturyzacji i zarządzaniu cial Analyst) oraz ACCA (Association of
pełniącego funkcje zastępcy przewodniczą- rozwojem. Obecnie pełni funkcję członka Chartered Certified Accountants). W dniu
cego Rady Nadzorczej Spółki do czasowego zarządu w Warszawskich Zakładach Me- 23 marca 2022 r. został delegowany przez
wykonywania czynności Członka Zarządu, chanicznych PZL-WZM, spółce z portfela Radę Nadzorczą POLREGIO S.A. do peł-
Dyrektora Finansowego na okres 3 miesię- Agencji Rozwoju Przemysłu, a wcześniej nienia funkcji Członka Zarządu - Dyrektora
cy. Damian Wieczorek jest absolwentem był m.in. dyrektorem wykonawczym ds. Finansowego POLREGIO S.A.

RAPORT KOLEJOWY / 02_2022 PERSONALIA 97

PKP CARGO SA z nowym Prezesem

Rada Nadzorcza powołała Dariusza studiów podyplomowych w Wyższej Szko- Z kolei Zenon Kozendra jest absol-
Seligę na stanowisko Prezesa Zarządu le Przedsiębiorczości i Zarządzania im. L. wentem Wyższej Szkoły Administracji
PKP CARGO S.A. Koźmińskiego w Warszawie oraz Akademii w Kielcach i studiów podyplomowych
Obrony Narodowej, gdzie ukończył czte- na kierunku Zarządzanie w Akademii
Podjęta została też uchwała o po- roletnie studia doktoranckie. im. L. Koźmińskiego w Warszawie. Może
wołaniu do zarządu na kolejną kadencję się pochwalić kilkudziesięcioletnim do-
Zenona Kozendry i powierzeniu mu po- Dariusz Seliga ukończył również pody- świadczeniem zawodowym zdobytym
nownie funkcji Członka Zarządu – Przed- plomowe studia menadżerskie Executive w branży kolejowej. Piastował kilkukrot-
stawiciela Pracowników. MBA Sektora Kolejowego. Posiada ponadto nie funkcje Przedstawiciela Pracowników
wieloletnie doświadczenie w pełnieniu funk- w Zarządzie i Radzie Nadzorczej PKP
Prezes Dariusz Seliga od lat związany cji w zarządach i radach nadzorczych spółek CARGO S.A. Od 2006 do 2009 r. zasiadał
jest z branżą kolejową, głównie z Grupą PKP kapitałowych. Od 2004 roku Dariusz Seli- w Zarządzie Związku Pracodawców Ko-
CARGO. W 2016 roku został prezesem PKP ga pracował w warszawskiej administracji lejowych w Polsce. Zenon Kozendra jest
CARGO CONNECT sp. z o.o., natomiast na stanowisku Pełnomocnika Prezydenta propagatorem partnerskiego zarządza-
trzy lata później powołano go na członka Miasta Lecha Kaczyńskiego. W 2005 roku nia. Jest inicjatorem wdrożenia w PKP
zarządu PKP CARGO INTERNATIONAL a.s. został Burmistrzem Dzielnicy Włochy, a na- CARGO idei CSR – biznesu społecznie
stępnie przez trzy kadencje (V, VI i VII) był odpowiedzialnego.
Nowy Prezes PKP CARGO jest absol- posłem na Sejm Rzeczpospolitej Polskiej.
wentem Szkoły Wyższej im. Pawła Włod-
kowica w Płocku (kierunek administracja),

REKLAMA