Praktis Topikal Sains T4

PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

Bab 7 Koordinasi Badan 35 – 40 Body Coordination Bab 8 Unsur dan Bahan 41 – 45 Elements and Substances Bab 9 Kimia Industri 46 – 50 Chemicals in Industry Bab 10 Kimia dalam Perubatan dan Kesihatan 51 – 54 Chemicals in Medicine and Health Bab 11 Daya dan Gerakan 55 – 60 Force and Motion Bab 12 Tenaga Nuklear 61 – 65 Nuclear Energy Peperiksaan Akhir Tahun 66 – 84 Jawapan J1 – J12 Bab 1 Langkah Keselamatan di dalam Makmal 1 – 4 Safety Measures in the Laboratory Bab 2 Bantuan Kecemasan 5 – 11 Emergency Help Bab 3 Teknik Mengukur Parameter Kesihatan 12 – 16 Badan Techniques of Measuring the Parameters of Body Health Bab 4 Teknologi Hijau dalam Melestarikan Alam 17 – 21 Green Technology for Environmental Sustainability Bab 5 Genetik 22 – 27 Genetics Bab 6 Sokongan, Pergerakan dan Pertumbuhan 28 – 34 Support, Movement and Growth Penerbit Ilmu Bakti Sdn. Bhd. (732516-M) No. 18, Jalan PJS 5/26, Taman Desaria, 46150 Petaling Jaya, Selangor Darul Ehsan. Tel: 03-7783 3233, 7783 5233 Faks: 03-7783 7233 E-mel: [email protected] Laman web: www.penerbitilmubakti.com © Penerbit Ilmu Bakti Sdn. Bhd. (732516-M) 2023 Pertama kali diterbitkan 2023 ISBN 978-967-xxxx-xx-x Cetakan: 9 8 7 6 5 4 3 2 1 Semua hak cipta terpelihara. Sebarang bahagian dalam buku ini tidak boleh diterbitkan semula, disimpan dalam cara yang boleh digunakan lagi, ataupun dipindahkan dalam sebarang bentuk atau cara, baik secara elektronik, mekanik, gambar, rakaman dan sebagainya, tanpa kebenaran terlebih dahulu daripada Penerbit Ilmu Bakti Sdn. Bhd. (732516-M). Penyunting: Norfaizah Mohd Ali Pereka kulit buku: Sarifuddin Yusof / Yasmin Sarah Pereka letak: Vimala Sirinivasan Teks diset dalam Utopia Std 10 poin Dicetak di Malaysia oleh xx KANDUNGAN PT Sains D'bhsa Tg4_Kan_vim1p(2023).indd 1 3/3/2023 2:35:27 PM Penerbit Ilmu Bakti Sdn. Bhd. (732516-M) No. 18, Jalan PJS 5/26, Taman Desaria, 46150 Petaling Jaya, Selangor Darul Ehsan. Tel: 03-7783 3233, 7783 5233 Faks: 03-7783 7233 Emel: [email protected] Laman web: www.penerbitilmubakti.com © Penerbit Ilmu Bakti Sdn. Bhd. (732516-M) 2023 Pertama kali diterbitkan 2023 ISBN 978-629-7536-78-1 Cetakan: 9 8 7 6 5 4 3 2 1 Semua hak cipta terpelihara. Sebarang bahagian dalam buku ini tidak boleh diterbitkan semula, disimpan dalam cara yang boleh digunakan lagi, ataupun dipindahkan dalam sebarang bentuk atau cara, baik secara elektronik, mekanik, gambar, rakaman dan sebagainya, tanpa kebenaran terlebih dahulu daripada Penerbit Ilmu Bakti Sdn. Bhd. (732516-M). Penyunting: Norfaizah Mohd Ali Pereka kulit buku: Sarifuddin Yusof Pereka letak: Vimala Sirnivasan Teks diset dalam Utopia 10 poin Dicetak di Malaysia oleh Percetakan Sentosa (KL) Sdn. Bhd. PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

1 Kertas 1 / Paper 1 1.1 Peralatan Perlindungan Diri Personal Protective Equipment 1 Peralatan perlindungan diri yang manakah digunakan untuk melindungi hidung daripada terhidu bahan kimia? Which personal protective equipment is used to protect the nose from inhaling chemical substances? A Kot makmal/ Lab coat B Topeng muka/ Face mask C Topi keselamatan/ Safety helmet D Sarung tangan getah/ Rubber gloves 2 Antara peralatan perlindungan diri berikut, yang manakah melindungi mata daripada bahan kimia? Which of the following personal protective equipment protects the eyes from chemicals? A Gogal/ Goggles B Sarung tangan/ Gloves C Baju makmal/ Lab coat D Topeng muka/ Face mask TP 1 BT ms.4 3 Rajah 1 menunjukkan suatu peralatan di makmal. Diagram 1 shows an equipment in the laboratory. Rajah 1/ Diagram 1 Antara yang berikut, yang manakah fungsi peralatan itu? Which of the following is the function of the equipment? A Untuk menjalankan eksperimen yang melibatkan spesimen hidup To conduct experiments involving living specimens B Untuk menjalankan eksperimen yang melibatkan bahan mudah meruap To conduct experiments involving volatile substances C Untuk membilas bahagian badan yang terkena bahan kimia dengan segera To rinse parts of the body that come into contact with chemical substances D Untuk mengelakkan kontaminasi semasa eksperimen mikrobiologi dijalankan To prevent contamination when microbiological experiments are carried out TP 2 BT ms.5 4 Antara peralatan perlindungan diri berikut, yang manakah dapat menapis udara melalui sistem HEPA  lter? Which of the following personal protective equipment can  lter air through HEPA  lter system? A Topeng Mask B Kebuk wasap Fume cupboard C Kabinet aliran laminar Laminar  ow cabinet D Kabinet keselamatan biologi Biological safety cabinet TP 2 BT ms.5 1.2 Pembuangan Bahan Sisa Disposal of Waste 5 Antara bahan sisa berikut, yang manakah boleh dibuang ke dalam singki makmal? Which of the following wastes can be disposed of into the laboratory washbasin? A Petrol Petrol B Asid sulfurik pekat Concentrated sulphuric acid C Larutan natrium klorida Sodium chloride solution D Larutan natrium hidroksida pekat Concentrated sodium hydroxide solution TP 2 BT ms.6–7 6 Semasa sekumpulan murid menjalankan eksperimen di makmal, sebatang termometer merkuri telah jatuh ke lantai dan pecah. Antara tindakan berikut, yang manakah tidak sepatutnya dilakukan oleh murid tersebut? While a group of students were conducting an experiment in the school laboratory, a mercury thermometer was accidentally dropped onto the  oor and broken into pieces. TP 1 BT ms.4 Tema 1: Kaedah Sainti k Langkah Keselamatan di dalam Makmal Safety Measures in the Laboratory BAB 1 PT Sains D'bhsa Tg4_01_vim2p(2023).indd 1 3/3/2023 2:38:56 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

2 Which of the following actions should not be taken by the students? A Maklumkan kepada guru dengan segera Inform the teacher immediately B Jadikan kawasan tumpahan sebagai kawasan larangan Make the spillage area a restricted area C Kutip serpihan kaca dan tumpahan merkuri menggunakan tangan Collect the fragments of glass and mercury spillage with bare hands D Tabur serbuk sulfur untuk menutupi tumpahan Cover the spillage with sulphur powder TP 3 BT ms.9 7 Antara yang berikut, yang manakah dipadankan dengan betul? Which of the following is correctly paired? Kategori Category Bahan sisa biologi Biological waste substance A A Medium kultur/ Culture medium B B Darah/ Blood C C Bangkai/ Carcasses D D Picagari/ Syringe TP 3 BT ms.7–8 1.3 Pemadam Kebakaran Fire Extinguisher 8 Antara pemadam kebakaran berikut, yang manakah sesuai untuk memadam api yang berpunca daripada peralatan elektrik? Which of the following  re extinguishers is suitable to put out  re that is caused by electrical devices? A Pemadam kebakaran jenis air Water  re extinguisher B Pemadam kebakaran jenis buih Foam  re extinguisher C Pemadam kebakaran jenis karbon dioksida Carbon dioxide  re extinguisher D Pemadam kebakaran jenis serbuk kering Dry powder  re extinguisher TP 3 BT ms.10 9 Apakah yang perlu anda lakukan sekiranya bahagian badan seseorang terbakar? What should you do if a part of one’s body is on  re? A Sembur dengan buih Spray with foam B Guna air untuk memadamkan api Use water to put out the  re C Guna pasir untuk memadamkan api Use sand to put out the  re D Selimutkan dengan selimut kebakaran Cover with a  re blanket TP 3 BT ms.10–11 10 Sekolah anda telah didatangi oleh pegawai dari Jabatan Pendidikan Negeri untuk menjalankan audit ke atas alat pemadam kebakaran. Berikut ialah perkara yang diperiksa kecuali… An o cer from the State Education Department has come to your school to perform an audit on  re extinguishers.  e following items are examined by the o cer except… A jenis pemadam kebakaran types of  re extinguishers B bilangan pemadam kebakaran number of  re extinguishers C pembekal pemadam kebakaran supplier of  re extinguishers D tarikh luput pemadam kebakaran expiry date of  re extinguishers TP 3 BT ms.11 11 Berikut ialah langkah-langkah memadam api.  e following are steps for extinguishing  re. P – Tekan pemicit alat pemadam kebakaran Squeeze the handle of  re extinguisher Q – Halakan hos ke pangkal api Aim the hose to the base of the  re R – Layangkan hos ke kiri dan ke kanan agar api padam Sweep the hose from right to left to extinguish the  re S – Tarik picu pin keselamatan pada pemadam kebakaran Pull the safety pin on the  re extinguisher Susun langkah-langkah tersebut dalam urutan yang betul. Arrange the steps in the correct sequence. A S, Q, R, P B S, P, Q, R C S, P, R, Q D S, Q, P, R TP 4 BT ms.12 12 Antara yang berikut, yang manakah betul tentang pemadam kebakaran? Which of the following is correct regarding  re extinguishers? Jenis Type Warna label Label colour A Air Water Biru Blue B Buih Foam Krim Cream C Karbon dioksida Carbon dioxide Merah Red D Serbuk kering Dry powder Hitam Black TP 3 BT ms.10 PT Sains D'bhsa Tg4_01_vim2p(2023).indd 2 3/3/2023 2:38:56 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

3 Kertas 2 / Paper 2 Bahagian B / Section B 1.3 Pemadam Kebakaran/ Fire Extinguisher 1 Rajah 1 menunjukkan satu kebakaran yang sering berlaku di rumah. BT ms.10–11 Diagram 1 shows a  re that frequently occurs at home. Rajah 1/ Diagram 1 (a) Apakah punca kebakaran di atas? TP 1 What is the cause of the  re? [1 markah/ mark] (b) Apakah jenis pemadam kebakaran yang paling sesuai digunakan untuk kebakaran tersebut? TP 2 What type of  re extinguisher is most suitable to put out the  re? [1 markah/ mark] (c) (i) Apakah jenis pemadam kebakaran yang tidak sepatutnya digunakan bagi kebakaran yang ditunjukkan dalam Rajah 1? TP 2 What type of  re extinguisher should not be used for the  re shown in Diagram 1? [1 markah/ mark] (ii) Jelaskan jawapan anda dalam 1 (c) (i). TP 4 KBAT Menganalisis Explain your answer in 1 (c)(i). [1 markah/ mark] (d) Nyatakan dua perkara yang perlu ditekankan semasa audit alat pemadam kebakaran. TP 3 State two things that should be emphasised during the auditing of  re extinguishers. [2 markah/ marks] PT Sains D'bhsa Tg4_01_vim2p(2023).indd 3 3/3/2023 2:38:57 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

4 Bahagian C / Section C 1.3 Pemadam Kebakaran/ Fire Extinguisher 2 (a) (i) Pemadam kebakaran dengan warna label tertentu mempunyai fungsi yang berbeza untuk memadamkan kebakaran. Apakah maksud warna label merah pada alat pemadam kebakaran dan apakah jenis kebakaran yang boleh dipadam dengan menggunakan pemadam api jenis ini? TP 2 BT ms.10 Fire extinguishers with certain label colours have di erent functions to extinguish  res. What does the red label on a  re extinguisher mean and what type of  re can be extinguished using this type of  re extinguisher? [2 markah/ marks] (ii) Rajah 2.1 menunjukkan salah satu alat pemadam kebakaran. Diagram 2.1 shows one of the  re extinguishers. Rajah 2.1/ Diagram 2 .1 Bagaimanakah alat dalam rajah di atas berfungsi dalam menyelamatkan mangsa kebakaran? TP 4 BT ms.11 How does the above tool function in rescuing  re victims? [2 markah/ marks] (b) Adakah pemadam api jenis air sesuai digunakan untuk memadam kebakaran yang disebabkan oleh tumpahan minyak? Wajarkan jawapan anda. TP 5 BT ms.11 Are water-type  re extinguishers suitable for  ghting  res caused by oil spills? Justify your answer. [4 markah/ marks] (c) Rajah 2.2 menunjukkan dua jenis pemadam api. Diagram 2.2 shows two types of  re extinguishers. Water Foam CO2 Powder Pemadam api jenis buih Foam  re extinguisher CO2 Pemadam api jenis karbon dioksida Carbon dioxide  re extinguisher Rajah 2.2/ Diagram 2 .2 Pada pendapat anda, jenis pemadam api yang manakah dalam Rajah 2.2, sesuai digunakan untuk memadam kebakaran yang disebabkan oleh litar pintas? Wajarkan pilihan anda. TP 5 BT ms.10 In your opinion, which type of  re extinguisher in Diagram 2.2 is suitable to be used to extinguish  res caused by short circuits? Justify your choice. [4 markah/ marks] PT Sains D'bhsa Tg4_01_vim2p(2023).indd 4 3/3/2023 2:38:58 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

5 Kertas 1 / Paper 1 2.1 Resusitasi Kardiopulmonari Cardiopulmonary Resuscitation 1 Jika seseorang tiba-tiba rebah dan kelihatan tidak sedarkan diri atau tidak bertindak balas, apakah perkara pertama yang perlu dilakukan? If someone suddenly collapses and seems unconscious or unresponsive, what is the  rst thing to do? A Tanya sama ada mereka OK dengan suara yang kuat bagi memastikan mereka sedar atau tidak Ask if they are OK in a loud voice to make sure they are conscious or not B Cari tanda-tanda bahawa mereka sedang bernafas Look for signs that they are breathing C Periksa nadi atau degupan jantung Check for a pulse or heartbeat D Lakukan resusitasi kardiopulmonari Do cardiopulmonary resuscitation 2 Bagaimanakah anda membuka laluan saluran pernafasan mangsa yang tidak sedarkan diri? How can you open the airway of an unconscious victim? A Dongakkan kepala dan tolakkan dagu ke atas Tilt the head and lift the chin B Dongakkan kepala dan tujahkan rahang Tilt the head and thrust the jaw C Tolakkan dagu ke atas Lift the chin D Tujahkan rahang  rust the jaw 3 Berapa lamakah untuk memeriksa sama ada mangsa yang tidak sedarkan diri bernafas secara normal? How long would it take to check if an unconscious victim is breathing normally? A Tidak lebih daripada 10 saat Not more than 10 seconds B Kira-kira 10 saat Approximately 10 seconds C Lebih daripada 10 saat More than 10 seconds D Tepat 10 saat Exactly 10 seconds 4 Apakah nisbah mampatan dada kepada bantuan pernafasan yang betul yang digunakan dalam CPR bagi seorang mangsa dewasa? What is the correct ratio of chest compressions to rescue breaths used in CPR for an adult victim? A 2 mampatan dada : 30 bantuan pernafasan 2 chest compressions : 30 rescue breaths B 5 mampatan dada : 1 bantuan pernafasan 5 chest compressions : 1 rescue breath C 15 mampatan dada : 2 bantuan pernafasan 15 chest compressions : 2 rescue breaths D 30 mampatan dada : 2 bantuan pernafasan 30 chest compressions : 2 rescue breaths TP 3 BT ms.22-23 5 Rajah 1 menunjukkan seorang mangsa yang tidak sedarkan diri. Diagram 1 shows an unconscious victim. Rajah 1/ Diagram 1 Anda menghadapi seorang dewasa yang tidak sedarkan diri dan tidak bernafas, apakah yang perlu anda lakukan terlebih dahulu? You are facing an unconscious and non-breathing adult, what should you do  rst? A Mulakan CPR dengan 30 mampatan dada Start CPR with 30 chest compressions B Berikan lima kali bantuan pernafasan awal Give  ve times initial rescue breaths C Berikan dua kali bantuan pernafasan awal Give two times initial rescue breaths D Hubungi 999 meminta de brilator luaran automatic (AED) dan ambulans Call 999 requesting for automated external de brillator (AED) and ambulance TP 3 BT ms.22-23 TP 3 BT ms.22 Tema 1: Kaedah Sainti k Bantuan Kecemasan Emergency Help BAB 2 TP 3 BT ms.22-23 TP 2 BT ms.20 PT Sains D'bhsa Tg4_02_vim2p(2023).indd 5 3/3/2023 2:40:30 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

6 6 Mengapakah CPR penting? Why is CPR important? A Ia menyediakan bekalan darah dan oksigen yang kecil ke otak dan organ penting It provides a small supply of blood and oxygen to the brain and vital organs B Ia menghalang aorta daripada runtuh It prevents the aorta from collapsing C Ia mengekalkan degupan jantung It keeps the heart beating D Ia menghalang serangan jantung It prevents cardiac arrest 7 Mengapakah kaedah tekanan dada dilakukan dalam CPR? Why is the chest compression method performed in CPR? A Untuk memeriksa respons mangsa To check the victim's response B Untuk menghasilkan peredaran darah secara buatan To produce arti cial blood circulation C Untuk membolehkan mangsa menerima udara beroksigen To enable the victim to receive oxygenated air D Untuk mengeluarkan objek yang tersekat di saluran pernafasan To remove the object that stuck in the respiratory tract 2.2 Heimlich Manoeuvre 8 Apakah istilah yang digunakan untuk menghuraikan satu siri tujahan abdomen? What is the term used to describe a series of abdominal thrusts? A CPR CPR B Mampatan Compressions C Tercekik Choking D Heimlich Manoeuvre Heimlich Manoeuvre 9 Apakah tanda universal untuk tercekik? What is the universal sign for choking? A Menutup kedua-dua mata Closing both eyes B Menggosok leher dengan satu tangan Rubbing the neck with one hand C Melambai kedua-dua tangan di udara Waving both hands in the air D Memegang leher dengan satu atau dua tangan Holding the neck with one or both hands TP 2 BT ms.25 10 Apabila melakukan tujahan abdomen, anda harus membuat genggaman dengan satu tangan dan meletakkannya mangsa. When performing abdominal thrusts, you should make a  st with one hand and place it of the victim. A di bahagian bawah pusat below the navel B di bahagian atas pusat above the navel C di tengah belakang at the back D di atas dada on the chest 11 Apakah posisi yang sesuai untuk melakukan Heimlich Manouevre ke atas mangsa yang tercekik? What is the suitable position to perform Heimlich Manouevre on a choking victim? A Bersandar di dinding Leaning against the wall B Duduk di atas kerusi Sitting on a chair C Berbaring di atas lantai Lying on the  oor D Berdiri tegak Standing straight 12 Apakah yang perlu anda lakukan setiap kali anda ingin membuka saluran pernafasan mangsa yang tercekik selepas melakukan tujahan abdomen padanya jika dia tidak bergerak balas? What should you do each time you want to open the airway of a choking victim after performing abdominal trust on him if he does not respond? A Bantuan pernafasan Rescue breath B Mengiringkan badan Lie sideways C Renjis air pada muka Sprinkle some water on the face D Mencari objek yang tersekat Look for the obstructed object 13 Antara situasi berikut, yang manakah memerlukan Heimlich Manoeuvre? Which of the following situations requires Heimlich Manoeuvre? A Tidak bernafas Not breathing B Tiada degupan jantung No heartbeat C Memegang leher dengan kedua tangan Holding the neck with both hands D Tidak bergerak balas terhadap rangsangan Does not respond to stimulus TP 2 BT ms.25 TP 4 BT ms.24 TP 4 BT ms.22-27 TP 1 BT ms.25 TP 3 BT ms.26-27 TP 3 BT ms.26-27 TP 3 BT ms.26-27 PT Sains D'bhsa Tg4_02_vim2p(2023).indd 6 3/3/2023 2:40:30 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

7 Kertas 2 / Paper 2 Bahagian B / Section B 2.1 Resusitasi Kardiopulmonari/ Cardiopulmonary Resuscitation 1 Rajah 1 menunjukkan seorang lelaki sedang melakukan bantuan kecemasan kepada seorang mangsa. BT ms.20-24 Diagram 1 shows a man performing an emergency aid to a victim. (a) Apakah yang dimaksudkan dengan bantuan kecemasan? TP 1 What is meant by emergency aid? [1 markah/ mark] (b) Namakan bantuan kecemasan yang ditunjukkan dalam Rajah 1. TP 1 Name the emergency aid shown in Diagram 1. [1 markah/ mark] (c) Nyatakan dua kepentingan bantuan kecemasan yang dinamakan di 1 (b). TP 4 State two importance of the emergency aid named in 1 (b). [2 markah/ marks] (d) Apakah tujuan melakukan bantuan pernafasan dan mampatan dada kepada mangsa? TP 3 What are the purposes of performing rescue breath and chest compression to the victim? (i) Bantuan pernafasan/ Rescue breath: (ii) Mampatan dada/ Chest compression: [2 markah/ marks] 2.2 Heimlich Manoeuvre 2 Rajah 2 menunjukkan seorang lelaki tercekik makanan ketika makan di sebuah restoran. BT ms.26-28 Diagram 2 shows a man choking on food while eating in a restaurant. (a) Apakah jenis bantuan kecemasan yang perlu diberikan kepada lelaki tersebut? TP 1 What kind of emergency aid should be given to the man? [1 markah/ mark] (b) Jelaskan situasi yang memerlukan bantuan kecemasan yang anda nyatakan di 2 (a). TP 2 Describe the situation that requires the emergency aid you stated in 2 (a). [1 markah/ mark] Rajah 2/ Diagram 2 Rajah 1/ Diagram 1 PT Sains D'bhsa Tg4_02_vim2p(2023).indd 7 3/3/2023 2:40:30 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

8 (c) Beri dua situasi mangsa yang menunjukkan dia memerlukan bantuan kecemasan jenis ini. TP 2 Give two situations of the victim that show he or she needs this type of emergency aid. [2 markah/ marks] (d) Apakah langkah pertama yang harus dilakukan apabila melakukan bantuan kecemasan ini? TP 3 What is the  rst step to take when doing this emergency aid? [1 markah/ mark] (e) Nyatakan kepentingan bantuan kecemasan jenis ini. TP 4 State the importance of this type of emergency aid. [1 markah/ mark] 3 Carta palang dalam Rajah 3 menunjukkan statistik yang dikongsi oleh Jabatan Statistik Nasional, United Kingdom pada tahun 2016. BT ms.25-28  e bar chart in Diagram 3 shows the statistic shared by the Department of National Statistics, United Kingdom in year 2016. Rajah 3/ Diagram 3 80 70 60 50 40 30 20 10 0 Umur bawah 1 Age under 1 Umur 1 hingga 9 Age 1 to 9 Umur 10 hingga 19 Age 10 to 19 Umur 20 hingga 29 Age 20 to 29 Umur 30 hingga 39 Age 30 to 39 Umur 40 hingga 49 Age 40 to 49 Umur 50 hingga 59 Age 50 to 59 Umur 60 hingga 69 Age 60 to 69 Umur 70 hingga 79 Age 70 to 79 Umur 80 hingga 89 Age 80 to 89 Umur 90 ke atas Age 90+ Bilangan kematian / Number of deaths Kematian disebabkan tercekik di England, Scotland dan Wales 2016 Death from choking in England, Scotland and Wales 2016 Sumber/Source: Dailymail.co.uk health PT Sains D'bhsa Tg4_02_vim2p(2023).indd 8 3/3/2023 2:40:31 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

9 (a) (i) Berdasarkan carta palang dalam Rajah 3, kumpulan umur manakah yang paling berisiko tinggi untuk mati disebabkan tercekik objek asing? TP 2 Based on the bar chart in Diagram 3, which age group is most at risk to die due to choking on foreign objects? [1 markah/ mark] (ii) Berdasarkan jawapan anda di 3 (a) (i), beri sebab mengapa kumpulan umur tersebut lebih berisiko mati disebabkan tercekik. KBAT Menganalisis TP 4 Based on your answer in 3 (a) (i), give reasons why that age group is most at risk to die due to choking. [2 markah/ marks] (b) (i) Namakan teknik yang digunakan untuk menyelamatkan mangsa yang tercekik. TP 2 Name the technique used to rescue the choking victim. [1 markah/ mark] (ii) Senaraikan langkah bagi teknik yang anda namakan di 3 (b) (i). TP 3 List the steps for the technique that you named in 3 (b) (i). [2 markah/ marks] 4 Carta pai dalam Rajah 4 menunjukan statistik tercekik pada kanak-kanak yang dikeluarkan oleh Susy Safe Project. Susy Safe Project ialah sebuah badan pengawasan antarabangsa bagi data kecederaan akibat pengambilan, penyedutan atau pemasukan sama ada objek asing organik dan bukan organik pada kanak-kanak.  e pie chart in Diagram 4 shows children’s choking statistics released by the Susy Safe Project. Susy Safe Project is an international surveillance registry for injuries due to organic and inorganic foreign objects ingestion, inhalation or insertion in children. 59% Alat permainan Toys 33% Makanan Food 8% Lain-lain Others Rajah 4/ Diagram 4 Sumber: Prof. Dr. Dario Grigori dari Susy Safe Project Source: Prof. Dr. Dario Grigori from the Susy Safe Project PT Sains D'bhsa Tg4_02_vim2p(2023).indd 9 3/3/2023 2:40:31 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

10 (a) Berdasarkan carta pai dalam Rajah 4, apakah kategori objek asing yang menjadi punca utama kanakkanak tercekik? TP 2 Based on the pie chart in Diagram 4, what category of foreign objects is the main cause of choking for children? [1 markah/ mark] (b) Sebagai seorang dewasa, cadangkan langkah-langkah yang perlu diambil untuk mencegah situasi di atas daripada berlaku. KBAT Menganalisis TP 4 As an adult, suggest steps that can be taken to avoid the above situations from occurring. [2 markah/ marks] (c) (i) Tandakan (✓) pada rajah di bawah bagi bantuan kecemasan yang sesuai untuk kanak-kanak yang tercekik. TP 2 Tick (✓) in the diagram below for the appropriate emergency aid for choking children. [1 markah/ mark] (ii) Apakah nama teknik bantuan kecemasan berdasarkan jawapan anda di 3 (c) (i)? TP 1 What is the name of the emergency aid technique based on your answer in 3 (c) (i)? [1 markah/ mark] (d) Mengapakah teknik yang dinamakan di 3 (c) (ii) penting? TP 3 Why is it that the technique named in 3 (c) (ii) important? [1 markah/ mark] PT Sains D'bhsa Tg4_02_vim2p(2023).indd 10 3/3/2023 2:40:31 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

11 Bahagian C / Section C 2.1 Heimlich Manoeuvre 5 (a) Kemahiran bantuan kecemasan amat penting untuk menghadapi situasi kecemasan sama ada kemalangan mahupun bencana alam. BT ms.20-28 Emergency help skills are very important in dealing with emergency situations whether accidents or natural disasters. Nyatakan dua jenis bantuan kecemasan yang perlu anda tahu teknik atau prosedur. TP 2 State two types of emergency help that you need to know the techniques or procedures. [2 markah/ marks] (b) Terangkan mengapa orang yang tercekik memerlukan bantuan kecemasan segera. TP 4 Explain why people who are choking need immediate emergency help? [2 markah/ marks] (c) Tercekik berlaku apabila objek asing terperangkap dalam tekak atau saluran pernafasan dan menghalang udara daripada masuk ke dalam peparu. Semasa anda makan seorang diri di rumah, tiba-tiba anda tercekik makanan yang anda makan. Apakah tindakan yang akan anda lakukan untuk menyelamatkan nyawa anda? TP 4 Choking occurs when a foreign object gets stuck in the throat or the airway and prevents air from entering the lungs. While you were eating alone at home, suddenly you choked on the food you ate. What action would you take to save your life? [4 markah/ marks] (d) Banding dan bezakan antara bantuan kecemaran CPR dan Heimlich Manoeuver. TP 5 Compare and contrast CPR with Heimlich Manoeuver. [4 markah/ marks] 6 Tercekik berlaku apabila objek asing terperangkap dalam tekak atau salur pernafasan dan menghalang udara daripada masuk ke dalam peparu. Bagi sesetengah kes, aliran udara tersekat sepenuhnya manakala dalam kes lain pula sedikit sahaja udara boleh memasuki peparu. Oksigen yang tidak mencukupi dihantar ke badan, mengakibatkan kekurangan oksigen. Ini boleh menyebabkan kematian. BT ms.25-28 Choking occurs when a foreign object gets stuck in the throat or the airway and blocks air from  owing into the lungs. In some cases, the air  ow is completely blocked, in other cases small amount of air can pass to the lungs. Insu cient oxygen is delivered to the body, resulting in oxygen deprivation.  is can cause fatal. (a) Beri dua situasi yang menunjukkan seseorang itu tercekik. TP 2 Give two situations that show a person who is choking. [2 markah/ marks] (b) Apakah tindakan yang perlu dibuat untuk mencegah daripada tercekik? TP 3 What actions need to be taken to prevent choking? [4 markah/ marks] (c) Semasa anda makan seorang diri di rumah, tiba-tiba anda tercekik makanan yang anda makan. Ini menyebabkan anda sukar untuk bernafas. While you were eating alone at home, suddenly you get choked on the food you ate.  is made you di cult to breathe. (i) Apakah teknik bantuan kecemasan yang akan anda lakukan untuk menyelamatkan nyawa anda? TP 2 What emergency help technique would you do to save your life? [2 markah/ marks] (ii) Huraikan langkah-langkah yang diambil dalam teknik tersebut. TP 4 Describe the steps taken in the technique. [4 markah/ marks] PT Sains D'bhsa Tg4_02_vim2p(2023).indd 11 3/3/2023 2:40:31 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

12 Kertas 1 / Paper 1 3.1 Suhu Badan Body Temperature 1 Rajah 1 menunjukkan termometer klinik. Diagram 1 shows a clinical thermometer. Rajah 1/ Diagram 1 Mengapakah termometer klinik mempunyai bebuli yang nipis? Why does a clinical thermometer have a thin bulb? A Mengesan aras merkuri Detects mercury level B Memudahkan mengukur Makes it easy to measure C Mengesan perubahan suhu yang kecil Detects slight changes in temperature D Memudahkan untuk membaca bacaan Makes it easy to take reading 2 Mengapakah termometer klinik perlu digoncang sebelum digunakan? Why should a clinical thermometer be shaken before use? A Untuk menghilangkan haba To get rid of heat B Untuk menghilangkan kotoran To get rid of dirt C Untuk membersihkan termometer To clean the thermometer D Untuk mengembalikan merkuri kepada kedudukan asalnya To return the mercury back to its original position TP 3 BT ms.35 3 Rajah 2 menunjukkan sejenis termometer. Diagram 2 shows a type of thermometer. Rajah 2/ Diagram 2 Termometer jenis ini paling sesuai mengesan suhu pada bahagian mana pada tubuh?  is type of thermometer best detects temperature on which part of the body? A Dahi/ Forehead B Mulut/ Mouth C Leher/ Neck D Pipi/ Cheek 4 Mengapakah suhu badan manusia meningkat melebihi 37 °C semasa demam? Why does the human body temperature rise above 37 °C when having a fever? A Meningkatkan kadar peredaran darah Increases the blood circulation B Suhu optimum bagi badan manusia An optimal temperature for human body C Mencegah pertumbuhan patogen Prevents the growth of pathogens D Mengurangkan risiko kecederaan Reduces the risk of injury 3.2 Kadar Denyutan Nadi Pulse Rate 5 Pada bahagian badan manakah denyutan nadi biasanya diukur? At which part of the body is the pulse usually measured? A Pergelangan tangan/ Wrist B Tapak tangan/ Palm C Kepala/ Head D Pipi/ Cheek 6 Rajah 3 menunjukkan cara untuk mengukur kadar denyutan nadi. Diagram 3 shows how to measure the pulse rate. Rajah 3/ Diagram 3 Apakah jenis denyutan nadi yang diukur? What type of pulse is being measured? Rajah 1 menunjukkan termometer klinik. Diagram 1 shows a clinical thermometer. Rajah 1/ Diagram 1 Tema 1: Kaedah Sainti k Teknik Mengukur Parameter Kesihatan Badan Techniques of Measuring the Parameters of Body Health BAB 3 TP 2 BT ms.35 TP 1 BT ms.34 TP 4 BT ms.36 TP 1 BT ms.37 PT Sains D'bhsa Tg4_03_vim2p(2023).indd 12 3/3/2023 2:40:05 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

13 A Nadi karotid/ Carotid pulse B Nadi tangan/ Hand pulse C Nadi radial/ Radial pulse D Nadi lengan/ Arm pulse 7 Apakah kadar denyutan nadi normal bagi orang dewasa, dalam seminit? What is the normal pulse rate for adults, in a minute? A 50 – 60 C 90 – 100 B 60 – 80 D 110 – 120 TP 2 BT ms.38-39 3.3 Tekanan Darah Blood Pressure 8 Antara yang berikut, yang manakah tekanan darah normal? Which of the following is normal blood pressure? A 140/ 100 mmHg C 120/ 80 mmHg B 130/ 90 mmHg D 90/ 50 mmHg TP 2 BT ms.41 3.4 Indeks Jisim Badan Body Mass Index 9 Hitung BMI bagi seorang lelaki yang mempunyai berat badan 85 kg dan tinggi 1.73 m. Calculate the BMI of a man who weighs 85 kg with height 1.73 m. A 24.9 kg m–2 B 25.4 kg m–2 C 27.5 kg m–2 D 28.4 kg m–2 10 Jika BMI anda ialah 18.0 kg m–2, apakah status BMI anda? If your BMI is 18.0 kg m–2, what is your BMI status? A Berat berlebihan/ Overweight B Kurang berat/ Underweight C Normal/ Normal D Obes/ Obese TP 4 BT ms.43 Kertas 2 / Paper 2 Bahagian A / Section A 3.2 Kadar Denyutan Nadi/ Pulse Rate 1 Jadual 1 menunjukkan kadar denyutan nadi dua orang murid selepas melakukan tiga aktiviti yang berbeza. Murid perlu berada dalam keadaan rehat sebelum melakukan aktiviti seterusnya. BT ms.37-39 Table 1 shows the pulse rate of two students after conducting three di erent activities.  e student should be at rest before carrying out the next activity. Murid Student Kadar denyutan nadi seminit Pulse rate per minute (mm Hg) Berehat At rest Berjalan Walking Berlari Running Murid 1 Student 1 70 96 120 Murid 2 Student 2 78 100 126 Jadual 1/ Table 1 (a) Nyatakan hubungan antara kadar denyutan nadi dengan jenis aktiviti  zikal. KBAT Menganalisis TP 4 State the relationship between the pulse rate and the type of physical activity. [1 markah/ mark] TP 2 BT ms.37 TP 3 BT ms.43 PT Sains D'bhsa Tg4_03_vim2p(2023).indd 13 3/3/2023 2:40:05 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

14 (b) Ramalkan kadar denyutan nadi jika murid 1 melakukan aktiviti melompat. KBAT Menganalisis TP 4 Predict the pulse rate reading if student 1 carries out jumping activity. [1 markah/ mark] (c) Apakah faktor yang ditetapkan dalam aktiviti ini? TP 2 What is the factor that is  xed in this activity? [1 markah/ mark] (d) Kenal pasti jantina murid 1 dan murid 2 berdasarkan Jadual 1. TP 2 Identify the gender of student 1 and student 2 based on Table 1. (i) Murid / Student 1: (ii) Murid / Student 2: [2 markah/ marks] Bahagian B / Section B 3.3 Suhu Badan/ Body Temperature 2 Rajah 1.1 menunjukkan termometer klinikal untuk mengukur suhu badan. BT ms.34-36 Diagram 1.1 shows a clinical thermometer to measure body temperature. Rajah 1.1/ Diagram 1.1 (a) (i) Apakah perbezaan saiz bahagian kepala termometer dengan bahagian lain termometer? TP 3 What is the di erence in the size of the thermometer head with other parts of the thermometer? [1 markah/ mark] (ii) Beri sebab bagi jawapan anda di 2 (a) (i). TP 4 Give a reason to your answer in 2 (a) (i). [1 markah/ mark] (b) Mengapakah termometer klinikal perlu digoncangkan sebelum memasukkannya ke dalam mulut? TP 3 Why should a clinical thermometer be shaken before putting it in the mouth? [1 markah/ mark] PT Sains D'bhsa Tg4_03_vim2p(2023).indd 14 3/3/2023 2:40:05 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

15 (c) Rajah 1.2 menunjukkan sejenis termometer. Diagram 1.2 shows a type of thermometer. (i) Bagaimanakah suhu dikesan dengan menggunakan termometer ini? TP 3 How can temperature be detected by using this thermometer? [1 markah/ mark] (ii) Jika alat ini digunakan pada kanak-kanak, nyatakan suhu yang menunjukkan keadaan demam dan terangkan mengapa. TP 2 TP 4 If this device is used for children, state the temperature that indicates fever and explain why. [2 markah/ marks] 3.3 Tekanan Darah/ Blood Pressure 3 Rajah 2 menunjukkan alat yang digunakan untuk mengukur tekanan darah. BT ms.41-42 Diagram 2 shows a device used to measure blood pressure. (a) Namakan alat ini. TP 1 Name this device. [1 markah/ mark] (b) Terangkan keadaan otot jantung apabila bacaan tekanan darah ialah 120/80 mmHg. Explain the condition of the heart muscle when the blood pressure reading is 120/80 mmHg. (i) 120 mmHg: TP 4 [2 markah/ marks] (ii) 80 mmHg: TP 4 [2 markah/ marks] (c) Berapakah bacaan yang menunjukkan seseorang itu mengalami penyakit tekanan darah tinggi (hipertensi)? TP 3 What is the reading that shows that a person has high blood pressure (hypertension)? [1 markah/ mark] Rajah 1.2/ Diagram 1.2 Rajah 1/ Diagram 1 PT Sains D'bhsa Tg4_03_vim2p(2023).indd 15 3/3/2023 2:40:05 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

16 Bahagian C / Section C 3.4 Indeks Jisim Badan/ Body Mass Index 4 (a) Indeks Jisim Badan (BMI) ialah ukuran untuk menilai berat badan berbanding dengan ketinggian. Senaraikan langkah-langkah yang perlu diambil untuk mendapat BMI unggul. TP 3 BT ms.43-44 Body Mass Index (BMI) is a measure of body weight in relation to height. List the steps that need to be taken to get an ideal BMI. [2 markah/ marks] (b) Bagi wanita dewasa, kadar denyutan nadi normal ialah 60 – 80 seminit, manakala bagi ibu mengandung sekitar 80 – 90 seminit. Nyatakan sebab bagi perbezaan tersebut. TP 4 BT ms.37-39 For adult women, the normal pulse rate is 60 – 80 per minute, while for pregnant women around 80 – 90 per minute. State the reasons for the di erence. [2 markah/ marks] (c) Maklumat di bawah menunjukkan nilai BMI bagi dua orang murid perempuan yang sebaya, Sarah dan Fatin.  e information below shows the BMI values for two female students of the same age, Sarah and Fatin. Sarah Fatin 22.5 32.5 Berdasarkan maklumat tersebut, kenal pasti siapa yang perlu mengubah gaya hidup dan wajarkan ia perlu dilakukan. TP 5 BT ms.43-44 Based on the information, identify who needs to change her life style and justify it needs to be done. [4 markah/ marks] (d) Encik Ramlan mempunyai gejala seperti pening kepala serta ketegangan bahu dan leher. Beliau berjumpa doktor dan didapati mempunyai bacaan tekanan darah 141 90 mmHg. Doktor menasihati Encik Ramlan untuk terus merekodkan bacaan tekanan darah selama tiga hari berturut-turut di rumah menggunakan sfigmomanometer. Berikut ialah bacaan yang direkodkan oleh Encik Ramlan. Mr. Ramlan has symptoms such as dizziness, and shoulder and neck tension. He saw a doctor and was found to have a blood pressure reading of 141 90 mmHg.  e doctor advised Mr. Ramlan to continue taking the blood pressure reading for three consecutive days at home using a sphygmomanometer.  e following readings are recorded by Mr. Ramlan. Hari Day Bacaan (mmHg) Readings (mmHg) 1 145 90 2 141 90 3 142 91 Adakah tekanan darah beliau normal? Wajarkan. TP 5 BT ms.41-42 Is his blood pressure normal? Justify. [4 markah/ marks] PT Sains D'bhsa Tg4_03_vim2p(2023).indd 16 3/3/2023 2:40:05 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

17 Kertas 1 / Paper 1 4.1 Kelestarian Alam Sekitar Environmental Sustainability 1 Antara kenderaan berikut, yang manakah bukan kenderaan hijau? Which of the following is not a green vehicle? A Kereta solar/ Solar car B Kapal terbang/ Aeroplane C Kereta elektrik/ Electric car D Kereta api elektrik/ Electric train 2 Antara yang berikut, yang manakah ditekankan dalam bidang ekonomi dalam Dasar Teknologi Hijau Kebangsaan? Which of the following is emphasised in the  eld of economy in the National Green Technology Policy? A Memulihara alam sekitar Preserving the environment B Meningkatkan kualiti hidup rakyat Improving the quality of life of the people C Mempromosikan kecekapan tenaga Promoting energy e ciency D Menambah ekonomi negara melalui penggunaan teknologi Enhancing the country’s economy through the use of technology 3 Sektor yang manakah dalam Teknologi Hijau memfokuskan penjagaan nutrien dalam tanah? Which sector in the Green Technology focussing on the care of nutrients in the soil? A Sektor tenaga/ Energy sector B Sektor kewangan/ Finance sector C Sektor pengangkutan/ Transport sector D Sektor pertanian dan perhutanan Agriculture and forestry sector 4.2 Sektor Tenaga Energy Sector 4 Antara yang berikut, yang manakah isu sosiosainti k dalam sektor tenaga? Which of the following is a socio-scienti c issue in the energy sector? A Penerokaan hutan/ Deforestation B Pembakaran terbuka/ Open burning C Kesan pembakaran bahan api fosil  e e ect of combustion of fossil fuels D Kumbahan, sisa kimia dan sampah sarap Sewage, chemical waste and rubbish 5 Rajah 1 menunjukkan label cekap tenaga. Diagram 1 shows the energy e ciency label. Lebih Banyak Bintang Lebih Jimat Tenaga More Stars More Energy Saving Kelengkapan Elektrik No. Model 5 PENGGUNAAN TENAGA ENERGY CONSUMPTION Penggunaan Tenaga Purata Setahun Average Energy Consumption Per Year XXX kWj kWh This Product Is 25% More Energy Than An Average Product Penggunaan Tenaga Produk Ini Adalah Menggunakan 25% Lebih Cekap Daripada Produk Biasa Diuji Mengikut / Tested According to ISOB561,1994 www.st.gov.my Rajah 1/ Diagram 1 Berapakah bilangan bintang yang menunjukkan peralatan paling jimat tenaga? What is the number of stars that shows the most energy-e cient appliance? A 3 C 5 B 4 D 6 6 Antara sumber tenaga yang berikut, yang manakah terbaik digunakan untuk menjana elektrik bagi menggantikan bahan api fosil? Which of the following sources of energy is the best to be used to generate electricity to replace fossil fuels? A Tenaga geoterma/ Geothermal energy B Tenaga hidro/ Hydro energy C Tenaga angin/ Wind energy D Tenaga solar/ Solar energy 4.3 Sektor Pengurusan Sisa dan Air Sisa Waste and Wastewater Management Sector 7 Apakah gas yang terbebas apabila sisa pepejal menjalani proses penguraian? What is the gas released when solid waste undergoes decomposition process? A Oksigen/ Oxygen B Metana/ Methane C Karbon dioksida/ Carbon dioxide D Karbon monoksida/ Carbon monoxide Tema 2: Penyenggaraan dan Kesinambungan Hidup Teknologi Hijau dalam Melestarikan Alam Green Technology for Environmental Sustainability BAB 4 TP 1 BT ms.52 TP 2 BT ms.53 TP 2 BT ms.58-59 TP 4 BT ms.58-59 TP 2 BT ms.54-55 TP 3 BT ms.57 TP 2 BT ms.60 PT Sains D'bhsa Tg4_04_vim2p(2023).indd 17 3/3/2023 2:41:18 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

18 4.4 Sektor Pertanian dan Perhutanan Agriculture and Forestry Sector 8 Antara langkah berikut, yang manakah paling sesuai diambil bagi menangani masalah penggunaan racun perosak dalam pertanian? Which of the following would be the most appropriate step in addressing the problem of using pesticides in agriculture? A Kawalan biologi/ Biological control B Penanaman semula/ Replanting C Tanaman bergilir/ Crop rotation D Baja kompos/ Compost fertiliser TP 3 BT ms.64 4.5 Sektor Pengangkutan Transportation Sector 9 Apakah gas yang terbebas daripada ekzos kenderaan bermotor yang menyebabkan hujan asid? What is the gas released from the exhaust of motor vehicles that causes acid rain? A Oksigen Oxygen B Sulfur dioksida Sulphur dioxide C Karbon dioksida Carbon dioxide D Karbon monoksida Carbon monoxide 10 Mod pengangkutan hijau yang manakah paling berkesan? Which is the most e ective mode of green transportation? A Pejalan kaki Pedestrian B Kenderaan individu Single occupant vehicle C Pengangkutan awam Public transportation D Kenderaan perkhidmatan Service vehicle 4.6 Teknologi Hijau dan Kehidupan Green Technology and Life 11 Antara gas rumah hijau yang berikut, yang manakah merupakan gas utama dalam jejak kaki karbon? Which of the following greenhouse gases is the main gas in the carbon footprint? A Ozon Ozone B Metana Methane C Nitrus oksida Nitrous oxide D Karbon dioksida Carbon dioxide 1 Rajah 1 menunjukkan dua kenderaan hijau. BT ms.52-55 Diagram 1 shows two green vehicles. TP 2 (a) Apakah kenderaan hijau? What is a green vehicle? [1 markah/ mark] (b) Nyatakan dua sumber tenaga yang digunakan oleh kenderaan hijau. TP 2 State two sources of energy used by green vehicles. [2 markah/ marks] Kertas 2 / Paper 2 Bahagian B / Section B Rajah 1/ Diagram 1 TP 2 BT ms.66 TP 2 BT ms.68 4.1 Kelestarian Alam Sekitar/ Environmental Sustainability TP 2 BT ms.65 PT Sains D'bhsa Tg4_04_vim2p(2023).indd 18 3/3/2023 2:41:19 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

19 (c) Beri satu kelebihan sumber tenaga yang dinyatakan dalam 1 (b). TP 3 Give one advantage of the source of energy stated in 1 (b). [1 markah/ mark] (d) Anda dibekalkan dengan beberapa bahan, iaitu panel solar kecil, motor a.t, wayar, batang ais krim, penyedut minuman, penutup botol, gelang getah, lidi dan gear roda plastik. Reka bentuk satu model kenderaan hijau menggunakan bahan-bahan tersebut. Lakarkan rekaan anda pada ruangan yang disediakan. Label rajah anda. TP 6 You are supplied with several materials, namely small solar panel, D.C motor, wires, ice-cream sticks, drinking straws, bottle caps, rubber bands, skewers and plastic wheel gear. Design a green vehicle model using these materials. Sketch your design in the space provided. Label your diagram. [3 markah/ marks] 4.4 Sektor Pertanian dan Perhutanan/ Agriculture and Forestry Sector 2 Rajah 2 menunjukkan satu aktiviti manusia. BT ms.62-64 Diagram 2 shows a human activity. Rajah 2/ Diagram 2 (a) Apakah aktiviti manusia yang ditunjukkan dalam Rajah 2? TP 2 What is the human activity shown in Diagram 2? [1 markah/ mark] PT Sains D'bhsa Tg4_04_vim2p(2023).indd 19 3/3/2023 2:41:19 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

20 (b) Nyatakan dua kesan akibat daripada aktiviti ini yang dilakukan secara berleluasa. TP 3 State two consequences of this activity which is carried out without control. [2 markah/ marks] (c) Beri dua cara untuk menangani isu sosiosainti k yang timbul daripada aktiviti ini. TP 4 Give two ways to overcome the socio-scienti c issues that arise from this activity. [2 markah/ marks] (d) Apakah yang boleh dilakukan kepada sisa pertanian dalam Teknologi Hijau? TP 3 What can be done to agricultural waste in Green Technology? [1 markah/ mark] 4.3 Sektor Pengangkutan/ Transportation Sector 3 Rajah 3 menunjukkan kesesakan lalu lintas di sebatang jalan raya. BT ms.65-67 Diagram 3 shows tra c congestion on a road. Rajah 3 / Diagram 3 (a) Apakah yang menyebabkan kesesakan jalan raya? TP 2 What causes road congestion? [1 markah/ mark] (b) Beri dua isu sosiosainti k akibat daripada pertambahan kenderaan di dunia. TP 2 Give two socio-scienti c issues that arise due to the increasing number of vehicles in the world. [2 markah/ marks] PT Sains D'bhsa Tg4_04_vim2p(2023).indd 20 3/3/2023 2:41:19 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

21 (c) Beri dua cara untuk menangani isu sosiosainti k yang timbul daripada pertambahan kenderaan di dunia. TP 3 Give two ways to overcome the socio-scienti c issues that arise from the increasing number of vehicles in the world. [2 markah/ marks] (d) Namakan satu negeri di Malaysia yang telah mengaplikasikan Teknologi Hijau ke atas pengangkutan awamnya. TP 1 Name one state in Malaysia that has applied Green Technology on its public transportation. [1 markah/ mark] Bahagian C / Section C 4.3 Sektor Pengurusan Sisa dan Air Sisa/ Waste and Wastewater Management Sector 4 (a) Apakah yang dimaksudkan dengan isu sosiosainti k? TP 1 BT ms.60-61 What is meant by socio-scienti c issues? [2 markah/ marks] (b) Rajah 4 menunjukkan peratus pencemaran air di Malaysia daripada pelbagai sumber. Diagram 4 shows the percentage of water pollution in Malaysia from various sources. 63% 29% 5% 3% Industri pembuatan Manufacturing industry Industri asas tani Agricultural industry Penternakan haiwan Animal husbandry Domestik Domestic Sumber/ Source: Jabatan Alam Sekitar Rajah 4/ Diagram 4 Terangkan dua aktiviti yang merupakan penyumbang terbesar pencemaran air di Malaysia. Explain two activities that are the biggest contributors to water pollution in Malaysia. TP 2 BT ms.60 [2 markah/ marks] (c) Terangkan dua isu sosiosainti k dalam sektor pengurusan sisa dan air sisa. TP 3 BT ms.60 Explain two socio-scienti c issues in waste and wastewater management sector. [4 markah/ marks] (d) Jadual di bawah menunjukkan dua kaedah melupuskan sisa pepejal organik.  e table below shows two methods of disposing of organic solid wastes. Kaedah pelupusan Disposing method Kaedah A Method A Kaedah B Method B Cara melupuskan Way of disposing Sisa pepejal ditanam di dalam tanah Solid wastes are buried in the ground Pemprosesan biologi Biological process Pada pendapat kamu, kaedah yang mana lebih baik? Wajarkan. TP 5 BT ms.6 In your opinion, which method is better? Justify. [4 markah/ marks] PT Sains D'bhsa Tg4_04_vim2p(2023).indd 21 3/3/2023 2:41:19 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

22 Kertas 1 / Paper 1 5.1 Pembahagian Sel Cell Division 1 Rajah 1 menunjukkan sebahagian peringkat dalam pembahagian sel. Diagram 1 shows parts of stages in a cell division. W X Y Z Rajah 1/ Diagram 1 Antara yang berikut, yang manakah urutan yang betul? Which of the following is the correct sequence? A W, X, Y, Z C Z, X, W, Y B X, Y, Z, W D Y, X, Z, W 2 Antara pernyataan berikut, yang manakah betul tentang meiosis? Which of the following is correct about meiosis? A Terlibat dalam tumbesaran Involved in growth B Melibatkan semua jenis sel Involves all types of cells C Menyebabkan separuh bilangan kromosom Halved the number of chromosomes D Kandungan genetik anak adalah sama dengan induk Genetic contents of daughter cells and parent cells are similar 3 Rajah 2 menunjukkan satu proses yang melibatkan kromosom manusia. Diagram 2 shows a process involving the human chromosomes. Sentromer Centromere Kromatid Chromatid Rajah 2/ Diagram 2 Apakah kepentingan proses dalam Rajah 2? What is the importance of the process in Diagram 2? A Untuk menghasilkan gamet To produce gametes B Untuk menghasilkan variasi To produce variation C Untuk memperbaiki kualiti populasi To improve the quality of the population D Untuk membantu pertumbuhan sel-sel To help in the growth of cells. 5.3 Mutasi/ Mutation 4 Maklumat di bawah menunjukkan ciri-ciri seseorang yang menghidap sejenis penyakit genetik.  e information below shows the characteristics of a person who su ered from a genetic disorder. • Testis tidak berkembang Underdeveloped testes • Mempunyai lebih satu kromosom X Has an extra X chromosome • Mempunyai sebahagian ciri-ciri perempuan Has some female characteristics Apakah penyakit tersebut? What is the disorder? A Buta warna/ Colour blindness B Sindrom down/ Down syndrome C Sindrom Turner/ Turner syndrome D Sindrom Klinefelter/ Klinefelter syndrome 5 Apakah kaedah yang digunakan untuk mengesan keabnormalan sel fetus semasa kehamilan? What is the method used to detect foetal cell abnormalities during pregnancy? A Forensik/ Forensic B Kariotip/ Karyotyping C Kromosom/ Chromosome D Amniosentesis/ Amniocentesis 6 Encik Rashid ingin menentukan susur galur keluarganya. Apakah kajian yang boleh dilakukan untuk merealisasikan impiannya? Mr. Rashid wants to determine the hierarchy and ancestry of his family. What research can be done to realise his dream? Tema 2: Penyenggaraan dan Kesinambungan Hidup Genetik Genetics BAB 5 TP 2 BT ms.79-81 TP 3 BT ms.80 TP 4 BT ms.91 TP 3 BT ms.96 TP 2 BT ms.80-81 PT Sains D'bhsa Tg4_05_vim2p(2023).indd 22 3/3/2023 2:46:12 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

23 A Terapi gen Gene therapy B Sains forensik Forensic science C DNA rekombinan Recombinant DNA D Genealogi genetik Genetic genealogy 7 Antara yang berikut, yang manakah disebabkan oleh mutasi kromosom? Which of the following is caused by chromosome mutation? A Hemo lia Haemophilia B Buta warna Colour blindness C Anemia sel sabit Sickle cell anaemia D Sindrom Klinefelter Klinefelter syndrome 5.4 Teknologi Kejuruteraan Genetik Genetic Engineering Technology 8 Antara yang berikut, yang manakah kebaikan penyelidikan genetik? Which of the following is the advantage of genetic research? A Pengklonan manusia Human cloning B Penggunaan senjata biologi Use of biological weapon C Menghasilkan haiwan berbahaya yang boleh mengancam organisma lain Produces harmful animals that threaten other living organisms D Menambah baik kualiti dan hasil pertanian dan penternakan Improves the quality and yield of crops and livestock products 9 Apakah yang terjadi sekiranya pengklonan manusia dibenarkan? What happens if human cloning is allowed? A Mengganggu pembentukan semula jadi manusia Disturbs the natural formation of human beings B Meningkatkan jangka hayat manusia Increases the lifespan of humans C Menambahkan populasi manusia Increases the human population D Masalah sosial akan berkurang Social problems will decrease 5.5 Variasi/ Variation 10 Rajah 3 menunjukkan histogram bagi satu variasi. Diagram 3 shows a histogram for a variation. Bilangan organisma Number of organisms Rajah 3/ Diagram 3 Antara yang berikut, yang manakah contoh variasi tersebut? Which of the following is an example of the variation? A Kebolehan menggulung lidah Ability to roll the tongue B Jenis cap ibu jari Type of thumbprint C Kumpulan darah Blood group D Ketinggian Height 11 Antara yang berikut, yang manakah faktor persekitaran yang mempengaruhi variasi? Which of the following is an environmental factor that in uences variation? A Persenyawaan rawak Random fertilisation B Mutasi kromosom Chromosome mutation C Pindah silang Crossing over D Suhu Temperature 12 Antara ciri berikut, yang manakah merupakan contoh variasi selanjar? Which of the following features is an example of continuous variation? A Warna kulit Skin colour B Warna mata Eye colour C Kumpulan darah Blood group D Kebolehan menggulung lidah Ability to roll the tongue TP 3 BT ms.90 TP 2 BT ms.90 TP 3 BT ms.102 TP 4 BT ms.102 TP 3 BT ms.104 TP 2 BT ms.107 TP 2 BT ms.104 PT Sains D'bhsa Tg4_05_vim2p(2023).indd 23 3/3/2023 2:46:12 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

24 Kertas 2 / Paper 2 Bahagian A / Section A 5.5 Variasi/ Variation 1 Sekumpulan murid menjalankan aktiviti mengkaji jenis cuping telinga dalam kalangan murid di dalam kelas mereka. Keputusan yang diperoleh ditunjukkan dalam Jadual 1. BT ms.103-108 A group of students carry out an activity to study the types of earlobes among students in their class.  e results obtained are shown in Table 1. Ciri Characteristic Cuping telinga melekap Attached earlobe Cuping telinga bebas Free earlobe Bilangan murid Number of students 16 14 Jadual 1/ Table 1 (a) Berdasarkan keputusan dalam jadual di atas, lukis carta palang yang menunjukkan bilangan murid melawan jenis cuping telinga. TP 3 Based on the results in the above table, draw a bar chart showing the number of students against the types of earlobes. 0 5 10 15 20 Cuping bebas Free earlobe Cuping melekap Attached earlobe Jenis cuping telinga Types of earlobes Bilangan murid Number of students [2 markah/ marks] (b) Nyatakan jenis variasi yang ditunjukkan oleh jenis cuping telinga. TP 2 State the type of variation shown by types of earlobes. [1 markah/ mark] (c) Beri satu contoh lain variasi yang dinyatakan dalam 1 (b). TP 2 Give another example of variation stated in 1 (b). [1 markah/ mark] (d) Apakah faktor yang menentukan variasi jenis ini? TP 3 What is the factor that determines this type of variation? [1 markah/ mark] PT Sains D'bhsa Tg4_05_vim2p(2023).indd 24 3/3/2023 2:46:13 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

25 Bahagian B / Section B 5.2 Pewarisan/ Inheritance 2 Rajah 1 menunjukkan mekanisme penentuan seks anak. BT ms.84-89 Diagram 1 shows the sex determination mechanism of o spring. Bapa/ Father × Ibu/ Mother 44 + XY 44 + XX Meiosis Meiosis Gamet Gametes 22 + X 22 + Y 22 + X 22 + X Persenyawaan Fertilisation Genotip anak Genotype of o spring Rajah 1/ Diagram 1 (a) Lengkapkan Rajah 1. KBAT Menganalisis TP 4 Complete Diagram 1. [2 markah/ marks] (b) Nyatakan kromosom yang terkandung dalam ovum. TP 2 State the chromosomes contained in an ovum. [1 markah/ mark] (c) Nyatakan kedua-dua jenis kromosom dalam sperma. TP 2 State both types of chromosomes in the sperms. [1 markah/ mark] (d) Nyatakan kebarangkalian mendapat anak perempuan. TP 3 State the probability of having a daughter. [1 markah/ mark] (e) Nyatakan sama ada bapa atau ibu yang menentukan jantina anaknya. KBAT Menilai TP 5 State whether the father or mother determines the gender of the o spring. [1 markah/ mark] PT Sains D'bhsa Tg4_05_vim2p(2023).indd 25 3/3/2023 2:46:13 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

26 5.5 Variasi/ Variation 3 Diagram 2 shows the types of  ngerprints. BT ms.103-108 Rajah 2 menunjukkan jenis-jenis cap jari. Lengkung/ Arch Gelung/ Loop Sepusar/ Whorl Komposit/ Composite Rajah 2/ Diagram 2 (a) Namakan jenis variasi yang ditunjukkan oleh Rajah 2. TP 2 Name the type of variation shown by Diagram 2. [1 markah/ mark] (b) Beri satu lagi contoh variasi jenis ini. TP 2 Give one other example for this type of variation. [1 markah/ mark] (c) Apakah faktor yang mempengaruhi variasi ini? TP 3 What factor a ects this variation? [1 markah/ mark] (d) Nyatakan jenis pembahagian sel yang menyebabkan variasi ini. TP 4 State the type of cell division that causes this variation. [1 markah/ mark] (e) Beri dua kepentingan variasi ini kepada manusia. TP 4 Give two importance of this variation to humans. [2 markah/ marks] PT Sains D'bhsa Tg4_05_vim2p(2023).indd 26 3/3/2023 2:46:13 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

27 Bahagian C/ Section C 5.1 Pembahagian Sel/ Cell Division 5.4 Teknologi Kejuruteraan Genetik/ Genetic Engineering Technology 4 (a) (i) Nukleus mengawal semua aktiviti dalam sel hidup dan mengandungi kromosom. Setiap kromosom mengandungi asid deoksiribonukleik (DNA) dan komponennya, gen. Beri de nisi bagi DNA dan gen. TP 2 BT ms.77 Nucleus controls all activities in living cells and contains chromosomes. Each chromosome contains deoxyribonucleic acid (DNA) and its component, gene. Give the de nition of DNA and gene. [2 markah/ marks] (ii) Namakan jenis pembahagian yang melibatkan pembiakan aseksual dan nyatakan ciri kandungan genetik sel anak. TP 3 BT ms.79 Name the type of cell division involved in asexual reproduction and state the characteristics of the genetic content of the daughter cells. [2 markah/ marks] (b) Pengklonan merupakan teknologi untuk menghasilkan individu baharu melalui pembiakan aseks daripada sel induknya. Kaedah kultur tisu juga merupakan salah satu cara untuk menghasilkan klon. Di Malaysia, kultur tisu digunakan secara meluas dalam pembiakan orkid. Wajarkan mengapa teknik ini perlu diamalkan di ladang-ladang komersial yang membekalkan orkid untuk dieksport. TP 4 BT ms.79 Cloning is a technology to produce new individuals through asexual reproduction from the parent cell.  e tissue culture method is also one of the ways to produce clones. In Malaysia, tissue culture is widely used in orchid breeding. Justify why this technique should be practiced in commercial farms that supply orchids for export. [4 markah/ marks] (c) Organisma diubah suai secara genetik (GMO) ialah organisma yang genomnya telah diubah suai untuk mendapat ciri-ciri  siologi yang diinginkan. Rajah 3 menunjukkan beberapa contoh tanaman yang telah diubah suai secara genetik. Adakah anda bersetuju makanan diubah suai secara genetik ini digunakan secara meluas di negara kita? Jelaskan alasan anda. TP 5 BT ms.101 Genetically modi ed organisms (GMOs) are organisms whose genomes have been modi ed to obtain desired physiological characteristics. Diagram 3 shows some examples of genetically modi ed plants. Do you agree that genetically modi ed food be widely used in our country? Explain your reasons. [4 markah/ marks] Rajah 3/ Diagram 3 PT Sains D'bhsa Tg4_05_vim2p(2023).indd 27 3/3/2023 2:46:14 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

28 Kertas 1 / Paper 1 6.1 Sokongan, Pergerakan dan Pertumbuhan Haiwan Support, Movement and Growth in Animals 1 Antara haiwan berikut, yang manakah mempunyai rangka dalam? Which of the following animals has endoskeleton? A Obor-obor/ Jelly  sh B Cengkerik/ Cricket C Udang/ Shrimp D Ikan/ Fish 2 Rajah 1 menunjukkan lengkung pertumbuhan sejenis haiwan. Diagram 1 shows the growth curve of a type of animal. Pertumbuhan Growth Masa/ Time Rajah 1/ Diagram 1 Antara haiwan berikut, yang manakah mempunyai lengkung pertumbuhan seperti di atas? Which of the following animals has a growth curve as shown above? A Kucing/ Cat B Lintah/ Leech C Burung/ Bird D Lipas/ Cockroach 3 Rajah 2 menunjukkan rangka dalam seekor ikan paus. Diagram 2 shows the endoskeleton of a whale. Rajah 2/ Diagram 2 Selain daripada rangka dalam, apakah yang membantu ikan paus menyokong berat badannya di dalam air? Apart from the endoskeleton, what aids the whale to support its body in the water? A Daya apung/ Buoyancy B Lengkungan pelvis/ Pelvic girdle C Lengkungan pectoral/ Pectoral girdle D Rangka hidrostatik/ Hydrostatic skeleton 4 Berapakah bilangan tulang dalam tubuh manusia? How many bones are there in the human body? A 180 C 206 B 201 D 207 5 Antara yang berikut, yang manakah bukan rangka paksi? Which of the following is not an axial skeleton? A Tengkorak/ Skull B Sangkar rusuk/ Ribcage C Turus vertebra/ Vertebral column D Lengkungan pektoral/ Pectoral girdle 6.2 Pergerakan dan Pertumbuhan Manusia Human Movement and Growth 6 Rajah 3 menunjukkan sendi pada lutut manusia. Diagram 3 shows a joint at the human knee. Q R S P Rajah 3/ Diagram 3 Bahagian berlabel yang manakah ialah ligamen? Which labelled part is the ligament? A P B Q C R D S Tema 2: Penyenggaraan dan Kesinambungan Hidup Sokongan, Pergerakan dan Pertumbuhan Support, Movement and Growth BAB 6 TP 1 BT ms.114-115 TP 2 BT ms.116 TP 3 BT ms.121 TP 1 BT ms.122 TP 2 BT ms.122 TP 2 BT ms.129 PT Sains D'bhsa Tg4_06_vim2p(2023).indd 28 3/3/2023 2:47:09 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

29 7 Antara yang berikut, yang manakah fungsi tendon yang betul? Which of the following is the correct function of tendon? A Untuk menghubungkan otot dengan tulang To connect muscles to bones B Untuk menghubungkan tulang dengan tulang To connect bones to bones C Bertindak sebagai kusyen dan pelindung terhadap sendi Acts as a cushion and gives protection to joints D Bertindak sebagai pelincir kepada sendi Acts as a lubricant to joints 8 Rajah 4 menunjukkan sendi engsel pada siku. Diagram 4 shows a hinge joint at the elbow. Rajah 4/ Diagram 4 Antara tisu berikut, yang manakah menghubungkan P kepada Q? Which of the following tissues joins P to Q? A Rawan/ Cartilage B Tendon/ Tendon C Ligamen/ Ligament D Tisu  ber/ Fibrous tissue 9 Rajah 5 menunjukkan lengkung pertumbuhan manusia. Diagram 5 shows the growth curve of humans. Pertumbuhan (tinggi/berat) Growth (height/weight) Masa/tahun Time/year P Q R S T Rajah 5/ Diagram 5 Bahagian berlabel yang manakah menunjukkan pertumbuhan negatif? Which labelled part shows negative growth? A Q C S B R D T 6.3 Sokongan, Pertumbuhan dan Kestabilan dalam Tumbuhan Support, Growth and Stability in Plants 10 Antara struktur berikut, yang manakah membantu menyokong tumbuhan tidak berkayu? Which of the following structures helps to support non-woody plants? A Akar sokong/ Prop roots B Akar banir/ Buttress roots C Akar jangkang/ Stilt roots D Akar cengkam/ Clasping roots 11 Rajah 6 menunjukkan sejenis tumbuhan akuatik. Diagram 6 shows a type of aquatic plant. Rajah 6/ Diagram 6 Antara tisu berikut, yang manakah terlibat dalam sistem sokongan tumbuhan itu? Which of the following tissues involves in the plant support system? A Tisu berkayu/ Woody tissue B Tisu aerenkima/ Aerenchyma tissue C Tisu parenkima/ Parenchyma tissue D Tisu sklerenkima/ Sclerenchyma tissue 12 Antara akar berikut, yang manakah terdapat pada pokok balak? Which of the following roots is found in timber trees? A Akar sokong Prop roots B Akar banir Buttress roots C Akar jangkang Stilt roots D Akar cengkam Clasping roots 13 Bagaimanakah cara tumbuhan akuatik memperoleh sokongan? How does an aquatic plant obtain its support? A Mempunyai akar sokong It has prop roots B Melalui daya keapungan air  rough the water buoyancy force C Daun kecil membantunya terapung Small leaves help it to  oat D Mempunyai batang berkayu yang padat It has a dense woody stem P Q TP 3 BT ms.129 TP 3 BT ms.129 TP 2 BT ms.132 TP 2 BT ms.134 TP 2 BT ms.135 TP 2 BT ms.134 TP 3 BT ms.134 PT Sains D'bhsa Tg4_06_vim2p(2023).indd 29 3/3/2023 2:47:09 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

30 Kertas 2 / Paper 2 Bahagian A / Section A 6.1 Sokongan, Pergerakan dan Pertumbuhan Haiwan/ Support, Movement and Growth in Animals 1 Sekumpulan murid menjalankan suatu eksperimen untuk mengkaji kekuatan tulang. Rajah 1.1 menunjukkan dua buah model, P dan Q. Model P diperbuat daripada silinder berongga yang mewakili tulang berongga, manakala model Q diperbuat daripada silinder padat yang mewakili tulang padat. A group of students carried out and experiment to study the strength of bones. Diagram 1.1 shows two models, P and Q. Model P is made up of hollow cylinders that represent hollow bones, whereas model Q is made up of compact cylinders that represent compact bones. BT ms.124-125 Silinder berongga Hollow cylinders Penutup kotak Box cover Silinder padat Compact cylinders Model P Model Q Rajah 1.1/ Diagram 1.1 Sebuah buku latihan diletakkan satu per satu di atas setiap model, P dan Q sehingga silinder bengkok. Berikut ialah keputusan yang diperoleh daripada eksperimen ini. Exercise books are placed one by one on each model, P and Q until the cylinders bend.  e following is the result obtained from this experiment. Silinder Cylinder Bilangan buku latihan yang boleh disokong Number of exercise books that can be supported Berongga/ Hollow 6 Padat/ Compact 2 Jadual 1/ Table 1 (a) (i) Nyatakan satu pemerhatian bagi eksperimen ini. TP 2 State one observation for this experiment. [1 markah/ mark] (ii) Nyatakan satu inferens bagi jawapan anda di 1 (a) (i). TP 4 State one inference for your answer in 1 (a) (i). [1 markah/ mark] (b) Nyatakan pemboleh ubah dimalarkan dalam eksperimen ini. TP 2 State the constant variable in this experiment. [1 markah/ mark] (c) Berdasarkan eksperimen ini, nyatakan de nisi secara operasi bagi kekuatan tulang. TP 4 Based on the experiment, state the operational de nition of strength of bones. [1 markah/ mark] PT Sains D'bhsa Tg4_06_vim2p(2023).indd 30 3/3/2023 2:47:10 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

31 (d) Rajah 1.2 menunjukkan sebuah jambatan. Diagram 1.2 shows a truss bridge. Rajah 1.2/ Diagram 1.2 Pada pendapat anda, mengapakah kekuda jambatan ini diperbuat daripada struktur berongga? TP 5 In your opinion, why are the bridge trusses made up of hollow structures? [1 markah/ mark] Bahagian B / Section B 6.1 Sokongan, Pergerakan dan Pertumbuhan Haiwan/ Support, Movement and Growth in Animals 2 Rajah 2 menunjukkan tiga haiwan yang berbeza. Diagram 2 shows three di erent animals. K L M Rajah 2/ Diagram 2 (a) Beri satu faktor yang mempengaruhi kestabilan objek. TP 2 Give one factor that a ects the stability of objects. [1 markah/ mark] (b) (i) Jelaskan bagaimana haiwan K mengekalkan kestabilan badannya ketika minum. TP 3 Explain how animal K maintains its body's stability when drinking water. [1 markah/ mark] (ii) Jelaskan bagaimana haiwan L mengekalkan kestabilan badannya. TP 3 Explain how animal L maintains its body's stability. [1 markah/ mark] (c) Antara haiwan K dan M, yang manakah lebih stabil? Jelaskan jawapan anda. TP 4 Between animals K and M, which is more stable? Explain your answer. [1 markah/ mark] PT Sains D'bhsa Tg4_06_vim2p(2023).indd 31 3/3/2023 2:47:10 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

32 (d) Anda dibekalkan dengan beberapa bahan, iaitu kotak, gam, penyedut minuman, penutup botol, dan lidi. Reka bentuk satu model kereta lumba yang stabil menggunakan bahan-bahan tersebut Lakarkan rekaan anda pada ruangan yang disediakan. Label rajah anda dan jelaskan reka bentuk anda. TP 6 You are supplied with several materials, namely box, glue, drinking straws, bottle caps and skewers. Design a stable racing car model using these materials. Sketch your design in the space provided. Label your diagram and explain your design. [3 markah/ marks] 6.2 Pergerakan dan Pertumbuhan Manusia/ Human Movement and Growth 3 Rajah 3 menunjukkan pengelasan sistem rangka manusia. Diagram 3 shows the classi cation of human skeletal system. Tengkorak/ Skull Turus vertebra Vertebral column Rangka/ Skeleton Z Y Anggota belakang Lower limbs Anggota hadapan Upper limbs Lengkungan pektoral Pectoral girdle X Rangka apendaj Appendicular skeleton Rajah 3/ Diagram 3 (a) Kenal pasti X dan Y dalam rajah di atas. TP 2 Identify X and Y in the diagram above. X: Y: [2 markah/ marks] PT Sains D'bhsa Tg4_06_vim2p(2023).indd 32 3/3/2023 2:47:10 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

33 (b) Apakah fungsi Z? TP 3 What is the function of Z? [1 markah/ mark] (c) Nyatakan fungsi Y. TP 3 State the function of Y. [1 markah/ mark] (d) Ketika dilahirkan manusia mempunyai 275 tulang tetapi apabila dewasa bilangan tulangnya mengurang. Berapakah jumlah tulang pada manusia dewasa? Jelaskan perbezaan ini. KBAT Menganalisis TP 4 At birth, humans have 275 bones but in adulthood the number of bones decreases. How many bones does an adult have? Explain the di erence. [2 markah/ mark] 4 Rajah 4 menunjukkan tulang dan otot pada lengan manusia. BT ms.128-129 Diagram 4 shows the bones and muscles at the human arm. P Y X Rajah 4/ Diagram 4 (a) Namakan otot yang berlabel X dan Y. TP 2 Name the muscles labelled X and Y. X: Y: [2 markah/ marks] (b) Jelaskan tindakan otot X dan Y dalam mewujudkan pergerakan pada lengan manusia. TP 3 Explain the action of muscles X and Y in establishing movement in the human arm. [1 markah/ mark] PT Sains D'bhsa Tg4_06_vim2p(2023).indd 33 3/3/2023 2:47:10 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

34 (c) (i) Namakan tisu yang menghubungkan tulang dengan otot. TP 3 Name the tissue that connects bones to muscles. [1 markah/ mark] (ii) Nyatakan ciri-ciri tisu ini. TP 3 State the characteristic of this tissue. [1 markah/ mark] (d) Apakah nama yang diberikan kepada sendi yang membenarkan anggota bergerak? TP 3 What is the name given to the joint that allows the limbs to move? [1 markah/ mark] Bahagian C / Section C 6.1 Sokongan, Pergerakan dan Pertumbuhan Haiwan/ Support, Movement and Growth in Animals 5 Kaji pernyataan di bawah. BT ms.124-125 Study the statement below. Vertebrata darat bersaiz besar mempunyai tulang yang besar dan padat untuk menyokong berat badannya tetapi burung mempunyai tulang yang berongga. Tulang berongga lebih kuat daripada tulang yang padat. Large land vertebrates have large and compact bones to support their body weight but birds have hollow bones. Hollow bones are stronger than compact bones. (a) Nyatakan satu peryataan masalah berdasarkan maklumat di atas. TP 2 State one problem statement based on the above information. [1 markah/ mark] (b) Cadangkan satu hipotesis untuk menyiasat pernyataan di atas. TP 5 Suggest one hypothesis to investigate the above statement. [1 markah/ mark] (c) Huraikan satu eksperimen untuk menguji hipotesis di 5 (b) berdasarkan kriteria berikut: TP 3 Describe one experiment to test the hypothesis in 5 (b) based on the following criteria: (i) Tujuan eksperimen/ Aim of the experiment [1 markah/ mark] (ii) Mengenal pasti pemboleh ubah/ Identi cation of variables [2 markah/ marks] (iii) Prosedur atau kaedah/ Procedure or methodology [4 markah/ marks] (iv) Penjadualan data/ Tabulation of data [1 markah/ mark] PT Sains D'bhsa Tg4_06_vim2p(2023).indd 34 3/3/2023 2:47:10 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

35 Kertas 1 / Paper 1 7.1 Sistem Endokrin Manusia Human Endocrine System 1 Maklumat berikut menunjukkan ciri-ciri bagi satu sistem badan manusia.  e following information shows the characteristics of a human body system. • Kelenjar tanpa duktus. A ductless gland. • Melibatkan rembesan hormon. Involves the secretion of hormones. • Hormon dirembeskan terus ke dalam aliran darah. Hormone is secreted directly into the bloodstream. Antara sistem berikut, yang manakah dihuraikan di atas? Which of the following systems is described above? A Sistem peredaran darah Blood circulation system B Sistem respirasi Respiration system C Sistem endokrin Endocrine system D Sistem saraf Nervous system 2 Rajah 1 menunjukkan sistem endokrin lelaki. Diagram 1 shows a male endocrine system. D C B A Rajah 1/ Diagram 1 Kelenjar endokrin manakah, A, B, C atau D berfungsi apabila akhil baligh bermula? Which endocrine gland, A, B, C or D functions when puberty begins? 3 Rajah 2 menunjukkan salah satu daripada kelenjar endokrin manusia. Diagram 2 shows one of the human endocrine glands. Duodenum Duodenum Kelenjar/Gland Rajah 2/ Diagram 2 Apakah kesan serta-merta yang dihadapi oleh seseorang sekiranya kelenjar ini dibuang? What is the immediate e ect that a person will face if the gland is removed? A Pertumbuhan terbantut Stunted growth B Aras glukosa dalam darah meningkat  e blood glucose level increases C Kadar metabolisme badan menjadi tinggi  e body rate of metabolism becomes high D Pengumpulan air berlebihan dalam badan Accumulation of excess water in the body 4 Rajah 3 menunjukkan kelenjar endokrin manusia. Diagram 3 shows human endocrine glands. B D C A Rajah 3/ Diagram 3 Antara kelenjar A, B, C dan D, yang manakah merembeskan hormon yang menukarkan glukosa kepada glikogen? Among glands A, B, C and D, which secretes hormone that changes glucose to glycogen? Tema 2: Penyenggaraan dan Kesinambungan Hidup Koordinasi Badan Body Coordination BAB 7 TP 3 BT ms.145 TP 3 BT ms.146-147 TP 3 BT ms.147-148 TP 3 BT ms.148 PT Sains D'bhsa Tg4_07_vim1p(2023).indd 35 3/3/2023 2:45:35 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

36 5 Maklumat di bawah menunjukkan kesan ketidakseimbangan hormon kepada kesihatan manusia.  e information below shows the e ect of hormonal imbalance on human health. • Kencing yang berlebihan Excessive urination • Urin jernih berkepekatan rendah Clear urine with low concentration • Boleh mengakibatkan dehidrasi teruk Can lead to severe dehydration Antara yang berikut, yang manakah merupakan ketidakseimbangan hormon yang dihuraikan di atas? Which of the following is the hormonal imbalance described above? A Kekurangan ADH De ciency of ADH B Kekurangan insulin De ciency of insulin C Kekurangan tiroksina De ciency of thyroxine D Kelebihan hormon pertumbuhan Excessive of growth hormone 6 Seorang pelajar yang sedang menunggu keputusan peperiksaannya berasa gelisah dan kadar denyutan jantungnya meningkat. Kelenjar manakah yang bertindak semasa situasi ini? A student who is waiting for exam results feels nervous and his heartbeat rate increases. Which gland is responsible for this situation? B D C A Rajah 4/ Diagram 4 7.2 Gangguan kepada Koordinasi Badan Disruptions to Body Coordination 7 Antara jenis dadah berikut, yang manakah menyebabkan tingkah laku yang tidak menentu dan bersifat ganas? Which of the following types of drugs causes unpredictable and violent behaviour? A Inhalan/ Inhalant B Penenang/ Depressant C Perangsang/ Stimulants D Halusinogen/ Hallucinogens 8 Maklumat di bawah menunjukkan kesan pengambilan berlebihan bahan X.  e information below shows the e ects of excessive intake of substance X. • Ulser perut Stomach ulcer • Sirosis hati Liver cirrhosis • Hilang keseimbangan badan Loss of body balance Apakah bahan X? What is substance X? A Mor n/ Morphine B Alkohol/ Alcohol C Lemak/ Fats D Garam/ Salt 9 Rajah 5 menunjukkan jenis-jenis dadah dan contohnya. Diagram 5 shows types of drugs and examples. Rajah 5/ Diagram 5 Apakah yang diwakili oleh Y? What is represented by Y? A Nikotina Nicotine B Kokaina Cocaine C Kafeina Ca eine D Barbiturat Barbiturate Perangsang Stimulant Inhalan Inhalants Jenis dadah Types of drugs Penenang Depressant Halusinogen Hallucinogen Amfetamin Amphetamine LSD LSD Gam Glue Y TP 3 BT ms.145 TP 3 BT ms.150-151 TP 3 BT ms.153 TP 3 BT ms.156-157 TP 3 BT ms.153 PT Sains D'bhsa Tg4_07_vim1p(2023).indd 36 3/3/2023 2:45:35 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

37 7.3 Minda yang Sihat Healthy Mind 10 Faktor yang manakah mempengaruhi kesihatan minda yang melibatkan  siologi? Which factor a ecting the health of mind involving physiology? A Ketidakseimbangan hormon Hormonal imbalance B Keadaan persekitaran seperti cuaca dan suhu Environmental conditions such as weather and temperature C Faktor sosial seperti keluarga dan rakan sebaya Social factors such as family and peers D Kecederaan pada bahagian otak akibat penyakit atau kemalangan Injury to the part of the brain due to illnesses or accidents Kertas 2 / Paper 2 Bahagian B/ Section B 7.1 Sistem Endokrin Manusia/ Human Endocrine System 1 Rajah 1 menunjukkan kelenjar-kelenjar endokrin seorang lelaki. BT ms.146-148 Diagram 1 shows the endocrine glands of a male. J: M: N K L Rajah 1/ Diagram 1 (a) Labelkan kelenjar J dan kelenjar M dalam petak yang disediakan pada Rajah 1. TP 2 Label gland J and gland M in the boxes provided in Diagram 1. [2 markah/ marks] (b) Bagaimanakah hormon dibawa ke organ sasaran? TP 3 How are hormones carried to the targeted organ? [1 markah/ mark] (c) Nyatakan fungsi hormon yang dirembeskan oleh kelenjar L. TP 3 State the function of hormone secreted by gland L. [1 markah/ mark] TP 3 BT ms.159 PT Sains D'bhsa Tg4_07_vim1p(2023).indd 37 3/3/2023 2:45:35 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

38 (d) Nyatakan bagaimana kelenjar M berfungsi semasa lelaki tersebut berhadapan dengan situasi kecemasan. TP 3 State how gland M is functioning when the man is facing an emergency situation. [2 markah/ marks] 2 Jadual 1 menunjukkan fungsi hormon yang dirembeskan oleh kelenjar endokrin. BT ms.148-151 Table 1 shows the function of hormones secreted by the endocrine glands. Kelenjar endokrin Endocrine gland Hormon Hormone Fungsi Function Kelenjar pituitari Pituitary gland Hormon antidiuresis Antidiuretic hormone (ADH) Kelenjar tiroid  yroid gland Hormon T Hormone T Mengawal atur metabolisme badan Regulates body metabolism Pankreas Pancreas Insulin Insulin Mengawal kandungan gula dalam darah Controls blood sugar levels Jadual 1/ Table 1 (a) (i) Kenal pasti hormon T. TP 2 Identify hormone T. [1 markah/ mark] (ii) Apakah yang akan berlaku kepada seseorang jika kelenjar tiroidnya merembeskan hormon T yang berlebihan? KBAT Menganalisis TP 4 What will happen to a person if his/her thyroid gland secretes excess hormone T? [1 markah/ mark] (b) (i) Lengkapkan Jadual 1 dengan menyatakan fungsi hormon antidiuresis yang dirembeskan oleh kelenjar pituitari. TP 3 Complete Table 1 by stating the function of antidiuretic hormone secreted by the pituitary gland. [1 markah/ mark] (ii) Apakah kesan kekurangan hormon tersebut dalam jangka masa panjang kepada kesihatan seseorang? TP 3 What is the e ect of the hormone de ciency in the long term to one’s health? [1 markah/ mark] PT Sains D'bhsa Tg4_07_vim1p(2023).indd 38 3/3/2023 2:45:35 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

39 (c) (i) Terangkan bagaimana hormon insulin bertindak dalam mengawal aras gula dalam darah. TP 4 Explain how insulin hormone acts in regulating the blood sugar level. [1 markah/ mark] (ii) Namakan penyakit akibat kekurangan hormon insulin. TP 2 Name the illness due to lack of insulin hormone. [1 markah/ mark] 7.2 Gangguan kepada Koordinasi Badan/ Disruptions to Body Coordination 3 Rajah 2 menunjukkan contoh jenis-jenis dadah. BT ms.153-155 Diagram 2 shows examples of types of drugs. Jenis-jenis dadah Types of drugs Mor n Morphine Gam Glue Amfetamina Amphetamine Ganja Marijuana Rajah 2/ Diagram 2 (a) Nyatakan maksud penyalahgunaan dadah. TP 2 State the meaning of drug abuse. [1 markah/ mark] (b) P ialah sejenis tumbuhan yang boleh menghasilkan candu dan mor n. Apakah nama tumbuhan tersebut? TP 2 P is a kind of plant that can produce opium and morphine. What is the name of the plant? [1 markah/ mark] (c) Mor n banyak digunakan dalam bidang perubatan. Apakah fungsi mor n kepada pesakit selepas pembedahan? TP 3 Morphine is widely used in medicine. What is the function of morphine to patients after surgery? [1 markah/ mark] (d) Ganja ialah sejenis dadah bersifat halusinogen. Apakah kesan buruk akibat penyalahgunaan ganja? TP 3 Marijuana is a hallucinogenic drug. What are the adverse e ects of marijuana abuse? [1 markah/ mark] PT Sains D'bhsa Tg4_07_vim1p(2023).indd 39 3/3/2023 2:45:35 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

40 (e) Kelaskan dadah dalam Rajah 2 mengikut jenisnya. TP 3 Classify the drugs in Diagram 2 according to their types. Penenang Depressant Inhalan Inhalant Halusinogen Hallucinogen Perangsang Stimulant Ganja Marijuana [2 markah/ marks] Bahagian C/ Section C 7.1 Sistem Endokrin Manusia/ Human Endocrine System 4 (a) (i) Dadah dan alkohol boleh mempengaruhi koordinasi badan. Nyatakan dua kesan tersebut ke atas koordinasi badan manusia. TP 2 BT ms.155 Drugs and alcohol can a ect body coordination. State two e ects on the coordination of the human body. [2 markah/ marks] (ii) Seorang doktor yang merawat pesakit gangguan mental menyuntik sejenis dadah kepada pesakit kerana tindakannya yang agresif dan tidak terkawal. Apakah jenis dan tujuan dadah tersebut digunakan? TP 3 BT ms.153 A doctor who treats a mentally disordered patient injects a type of drug into the patient due to his aggressive and uncontrollable actions. What is the type of drug used and the purpose of using it? [2 markah/ marks] (b) Sistem endokrin terdiri daripada pelbagai kelenjar yang merembeskan hormon. Jelaskan hubung kait antara kelenjar endokrin dengan hormon dalam mengawal atur koordinasi badan.  e endocrine system consists of various glands that secrete hormones. Explain the relationship between endocrine glands and hormones in controlling the body coordination. TP 4 BT ms.144-145 [4 markah/ marks] (c) Kelenjar pituitari merupakan kelenjar endokrin utama dan hormon antidiuresis (ADH) adalah antara hormon yang dirembeskan oleh kelenjar tersebut. Terangkan kesan kekurangan dan kesan berlebihan hormon tersebut ke atas kesihatan manusia. TP 4 BT ms.150-151  e pituitary gland is the main endocrine gland and antidiuresis hormone (ADH) is one of the hormones secreted by the gland. Explain the e ects of de ciency and excess of this hormone on human health. [4 markah/ marks] PT Sains D'bhsa Tg4_07_vim1p(2023).indd 40 3/3/2023 2:45:35 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

41 Kertas 1 / Paper 1 8.1 Asas Jirim/ Matter 1 Antara yang berikut, yang manakah bukan sejenis zarah? Which of the following is not a type of particle? A Ion/ Ion B Atom/ Atom C Molekul/ Molecule D Sebatian/ Compound 2 Antara yang berikut, yang manakah ialah bahan molekul? Which of the following is a molecular substance? A Air/ Water B Garam/ Salt C Perak/ Silver D Helium/ Helium 3 Antara tindak balas berikut, yang manakah akan membentuk bahan ion? Which of the following reactions will form an ionic substance? A Tindak balas antara gas dengan gas Reaction between gases B Tindak balas antara logam dengan logam Reaction between metals C Tindak balas antara logam dengan bukan logam Reaction between a metal and a non-metal D Tindak balas antara bukan logam dengan bukan logam Reaction between non-metals 8.2 Jadual Berkala Unsur Moden Modern Periodic Table of Elements 4 Nombor proton dan nombor nukleon bagi atom Z masing-masing ialah 14 dan 28. Berapakah bilangan elektron bagi atom Z?  e proton number and nucleon number of atom Z is 14 and 28 respectively. What is the number of electrons in atom Z? A 11 B 12 C 13 D 14 TP 2 BT ms.168 5 Suatu unsur X mempunyai nombor proton 23. Berapakah bilangan elektron valens atom X? An element, X has a proton number of 23. How many valence electrons does atom X have? A 2 C 4 B 3 D 5 6 Antara yang berikut, yang manakah menunjukkan susunan elektron unsur dalam Kumpulan 17? Which of the following shows the electron arrangement of an element in Group 17? A C B D 7 Dalam Jadual Berkala, X terletak di bawah Y dalam kumpulan yang sama. Jika bilangan proton atom Y ialah 12, apakah susunan elektron atom X? In the Periodic Table, X is located below Y in the same group. If the number of protons of atom Y is 12, what is the electron arrangement of atom X? A 2.2 B 2.8.2 C 2.8.8.2 D 2.8.8.8 8.3 Isotop/ Isotope 8 Jadual 1 menunjukkan nombor nukleon dan bilangan proton unsur-unsur K, L, M dan N. Table 1 shows the nucleon number and number of protons of elements K, L, M and N. Unsur Element Nombor nukleon Nucleon number Bilangan proton Number of protons K 35 17 L 37 17 M 38 18 N 39 19 Jadual 1/ Table 1 Tema 3: Penerokaan Unsur dalam Alam Unsur dan Bahan Elements and Substances BAB 8 TP 1 BT ms.168 TP 2 BT ms.168 TP 3 BT ms.171 TP 3 BT ms.172 TP 3 BT ms.172 TP 3 BT ms.172 PT Sains D'bhsa Tg4_08_vim2p(2023).indd 41 3/3/2023 2:47:52 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

42 Unsur manakah merupakan isotop? Which elements are isotopes? A K dan L/ K and L B K dan M/ K and M C L dan M/ L and M D M dan N/ M and N 9 Antara pernyataan berikut, yang manakah benar tentang isotop? Which of the following statements is correct regarding isotopes? A Atom unsur yang sama yang mempunyai bilangan neutron yang sama tetapi bilangan proton yang berlainan Atoms of the same element with the same number of neutrons but di erent number of protons B Atom unsur yang sama yang mempunyai bilangan proton yang sama tetapi bilangan elektron yang berlainan Atoms of the same element with the same number of protons but di erent number of electrons C Atom unsur yang sama yang mempunyai bilangan proton yang sama tetapi bilangan neutron yang berlainan Atoms of the same element with the same number of protons but di erent number of neutrons D Atom unsur yang sama yang mempunyai bilangan neutron yang sama tetapi bilangan elektron yang berlainan Atoms of the same element with the same number of neutrons but di erent number of electrons 10 Antara isotop berikut, yang manakah digunakan untuk membunuh sel-sel kanser? Which of the following isotopes is used to kill cancer cells? A Kobalt-60 Cobalt-60 B Karbon-14 Carbon-14 C Uranium-235 Uranium-235 D Amerisium-241 Americium-241 11 Apakah kegunaan isotop fosforus-32? What is the use of phosphorus-32 isotope? A Mengkaji kadar penyerapan baja fosforus dalam tumbuhan To study the absorption of phosphorus fertiliser in plants B Menentukan lintasan karbon semasa p roses fotosintesis To determine the path of carbon during photosynthesis process C Menentukan usia artifak arkeologi To determine the age of archaeological artifacts D Membunuh sel-sel kanser To kill cancer cells Kertas 2 / Paper 2 Bahagian B/ Section B 8.2 Jadual Berkala Unsur Moden/ Modern Periodic Table of Elements 1 Rajah 1 menunjukkan unsur W, X, Y dan Z dalam Jadual Berkala. BT ms.171-174 Diagram 1 shows elements W, X, Y and Z in the Periodic Table. W Z Y X Rajah 1/ Diagram 1 TP 3 BT ms.175 TP 3 BT ms.176 TP 3 BT ms.176 TP 3 BT ms.175 PT Sains D'bhsa Tg4_08_vim2p(2023).indd 42 3/3/2023 2:47:52 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

43 (a) Nyatakan dua unsur yang berada dalam/ State two elements that are in the (i) kumpulan yang sama/ same group: TP 2 (ii) kala yang sama/ same period: TP 2 [2 markah/ marks] (b) (i) W mempunyai nombor proton 11. Apakah susunan elektron atom W? TP 3  e proton number of W is 11. What is the electron arrangement of atom W? [1 markah/ mark] (ii) Lukis susunan elektron ion atom W. KBAT Menganalisis TP 4 Draw the electron arrangement of atom W ion. [1 markah/ mark] (c) Apabila merentasi kala dari kiri ke kanan, apa yang boleh kamu katakan tentang When crossing the periods from left to right, what can you say about (i) sifat logam/ properties of metals: TP 3 [1 markah/ mark] (ii) kekonduksian elektrik/ electrical conductivity TP 3 [1 markah/ mark] 2 Rajah 2 menunjukkan senarai unsur yang diwakili dengan huruf K, L, M, N dan O dengan nombor nukleon serta nombor proton. BT ms.171-172 Diagram 2 shows a list of elements represented by the letters K, L, M, N and O with the nucleon numbers and proton numbers. 1 K 1 27 L 13 37 M 17 24 N 11 35 O 17 Nombor nukleon/ Nucleon number Nombor proton/ Proton number Rajah 2/ Diagram 2 (a) Tulis susunan elektron bagi atom L, M, N dan O. TP 3 Write down the electron arrangement for atoms L, M, N and O. L: M: PT Sains D'bhsa Tg4_08_vim2p(2023).indd 43 3/3/2023 2:47:52 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

44 N: O: [2 markah/ marks] (b) Nyatakan unsur-unsur yang berada dalam kumpulan yang sama. TP2 State the elements that belong to the same group. [1 markah/ mark] (c) Nyatakan unsur-unsur yang merupakan isotop. TP 2 State the elements which are isotopes. [1 markah/ mark] (d) Unsur M mempunyai nombor nukleon 37, kira bilangan neutronnya. TP 3 Element M has nucleon number of 37, calculate its number of neutrons. [1 markah/ mark] (e) Apakah yang berlaku jika atom unsur bukan logam menerima elektron? TP 3 What happens if atoms of a non-metal element receive electrons? [1 markah/mark] 8.3 Isotop/ Isotope 3 Jadual 1 menunjukkan beberapa isotop. BT ms.175-176 Table 1 shows a few isotopes. Isotop Isotope Bilangan proton Number of protons Bilangan neutron Number of neutrons Nombor nukleon Nucleon number Hidrogen-1/ Hydrogen-1 1 0 1 Hidrogen-2/ Hydrogen-2 1 1 2 Hidrogen-3/ Hydrogen-3 1 2 3 Karbon-12/ Carbon-12 6 6 12 Karbon-13/ Carbon-13 6 7 Karbon-14/ Carbon-14 6 8 Jadual 1/ Table 1 (a) Hidrogen mempunyai tiga isotop, iaitu hidrogen-1, hidrogen-2 dan hidrogen-3. Apakah yang diwakili oleh nombor 1, 2 dan 3 itu? TP 2 Hydrogen has three isotopes, namely hydrogen-1, hydrogen-2 and hydrogen-3. What do the numbers 1, 2 and 3 represent? [1 markah/ mark] PT Sains D'bhsa Tg4_08_vim2p(2023).indd 44 3/3/2023 2:47:52 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

45 (b) Apakah itu nombor nukleon? TP 2 What is nucleon number? [1 markah/ mark] (c) Lengkapkan Jadual 1 dengan mencari nombor nukleon bagi karbon-13 dan karbon-14. TP 3 Complete Table 1 by  nding the nucleon number for carbon-13 and carbon-14. [2 markah/ marks] (d) Beri satu kegunaan isotop dalam bidang berikut. TP 3 Give one use of isotopes in the following  elds. (i) Perubatan/ Medicine: (ii) Pertanian/ Agriculture: [2 markah/ marks] Bahagian C / Section C 8.3 Isotop/ Isotope 4 (a) (i) Apakah yang dimaksudkan dengan isotop? TP 3 BT ms.175 What is meant by isotope? [2 markah/ marks] (ii) Terangkan bagaimana isotop dapat dikenal pasti. TP 3 BT ms.175 Explain how isotopes can be identi ed. [2 markah/ marks] (b) Beri dua contoh isotop daripada unsur yang sama dan banding serta bezakan kedua-dua isotop tersebut. TP 3 TP 4 BT ms.175 Give two examples of isotopes of the same element and compare and contrast between the two isotopes. [4 markah/ marks] (c) Beri dua bidang yang menggunakan isotop dan nyatakan kegunaannya dalam setiap bidang. Give two  elds that use isotopes and state their uses in each  eld. TP 3 BT ms.176 [4 markah/ marks] PT Sains D'bhsa Tg4_08_vim2p(2023).indd 45 3/3/2023 2:47:52 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

46 Kertas 1 / Paper 1 9.1 Aloi/ Alloy 1 Antara proses berikut, yang manakah dapat menambahkan kekerasan sesuatu logam? Which of the following processes can increase the hardness of a metal? A Penyaduran/ Plating B Pengaloian/ Alloying C Penulenan/ Puri cation D Pempolimeran/ Polymerisation 2 Rajah 1 menunjukkan maklumat tentang sejenis aloi. Diagram 1 shows information about an alloy. Tahan kakisan Resistant to corrosion Untuk membuat badan kapal terbang To make body of aircraft Aloi Z/ Alloy Z Ringan Light Rajah 1/ Diagram 1 Apakah aloi Z? What is alloy Z? A Loyang/ Brass B Piuter/ Pewter C Gangsa/ Bronze D Duralumin/ Duralumin 3 Antara yang berikut, yang manakah diperbuat daripada timah, kuprum dan antimoni? Which of the following is made up of tin, copper and antimony? A Keluli/ Steel B Loyang/ Brass C Piuter/ Pewter D Gangsa/ Bronze 4 Keluli ialah aloi yang terbina daripada besi dan karbon. Bagaimanakah karbon mempengaruhi sifat-sifat keluli? Steel is an alloy of iron and carbon. How does the carbon a ect the properties of steel? A Karbon menjadikan keluli pengalir elektrik yang lebih baik daripada besi Carbon makes steel a better conductor of electricity than iron B Karbon menjadikan keluli lebih lembut daripada besi Carbon makes steel softer than iron C Karbon menjadikan keluli lebih keras daripada besi Carbon makes steel harder than iron D Karbon menghentikan pengaratan besi Carbon stops iron from rusting 5 Apakah komponen utama kaca? What is the main component of glass? A Silika/ Silica B Boron/ Boron C Karbon/ Carbon D Natrium/ Sodium 6 Maklumat berikut menunjukkan proses pembentukan metil metakrilat daripada perspeks.  e following information shows the process of forming methyl metacrylate from perspex. Perspeks dipanaskan heat Metil metakrilat Perspex Methyl metacrylate Apakah proses itu? What is the process? A Penyulingan/ Distillation B Pemejalwapan/ Sublimation C Pemvulkanan/ Vulcanisation D Penyahpolimeran/ Depolymerisation 7 Rajah 2 menunjukkan suatu proses pembentukan bahan sintetik. Diagram 2 shows a process of formation of a synthetic material. Proses Q Process Q Etena/ Ethene Polietena/ Polythene Rajah 2/ Diagram 2 Tema 3: Penerokaan Unsur dalam Alam Kimia Industri Chemicals in Industry BAB 9 TP 2 BT ms.184 TP 3 BT ms.184 TP 3 BT ms.184 TP 3 BT ms.185 TP 2 BT ms.189 TP 3 BT ms.193 9.3 Polimer/ Polymer 9.2 Kaca dan Seramik/ Glass and Ceramic PT Sains D'bhsa Tg4_09_vim2p(2023).indd 46 3/3/2023 2:49:14 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

47 Apakah proses Q? What is process Q? A Pembekuan/ Freezing B Pemejalwapan/ Sublimation C Pempolimeran/ Polymerisation D Penyahpolimeran/ Depolymerisation 8 Antara bahan berikut, yang manakah boleh menggumpalkan lateks? Which of the following solutions can coagulate latex? A Sulfur Sulphur B Ammonia Ammonia C Asid asetik Acetic acid D Natrium klorida Sodium chloride 9 Apakah yang harus dilakukan ke atas getah asli untuk menghasilkan tayar yang lebih keras dan tahan haba? What should be done to natural rubber to produce tyres that are harder and more heat resistant? A Menambahkan dawai besi Add iron wire B Menambahkan asid etanoik Add ethanoic acid C Memanaskan dengan sulfur Heat with sulphur D Mencampurkan larutan ammonia Add ammonia solution 10 Rajah 3 menunjukkan perubahan struktur molekul getah apabila diregang dan dilepaskan. Diagram 3 shows the change in the molecular structure of natural rubber when it is stretched and released. Diregang Stretched Dilepaskan Released Rajah 3/ Diagram 3 Apakah ciri getah asli yang ditunjukkan dalam rajah di atas? What is the property of natural rubber shown in the above diagram? A Lembut/ Soft B Kenyal/ Elastic C Melekit/ Sticky D Mudah putus/ Easily snapped Kertas 2 / Paper 2 Bahagian C / Section C 9.1 Aloi/ Alloy 1 Rajah 1 menunjukkan satu eksperimen untuk mengkaji ketahanan terhadap kakisan antara logam tulen berbanding dengan aloi. BT ms.187 Diagram 1 shows an experiment to study the resistance towards corrosion of pure metals compared to alloys. Air suling Distilled water Paku keluli Steel nail Paku besi Iron nail Rajah 1/ Diagram 1 (a) Tulis pemerhatian bagi eksperimen ini selepas tiga hari. TP 2 Write down the observation for the experiment after three days. (i) Paku besi Iron nail (ii) Paku keluli Steel nail [2 markah/ marks] TP 3 BT ms.193 TP 3 BT ms.194 TP 3 BT ms.194 TP 3 BT ms.194 PT Sains D'bhsa Tg4_09_vim2p(2023).indd 47 3/3/2023 2:49:15 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

48 (b) Nyatakan hipotesis bagi eksperimen ini. KBAT Menilai TP 5 State the hypothesis for this experiment. [1 markah/ mark] (c) Sekiranya eksperimen ini dilanjutkan sehingga seminggu, ramalkan keadaan paku keluli. TP 4 If the experiment is carried out for one week, predict the condition of steel nail. [1 markah/ mark] (d) Nyatakan de nisi secara operasi bagi aloi berdasarkan eksperimen ini. TP 4 State the operational de nition for alloys based on this experiment. [1 markah/ mark] Bahagian B / Section B 9.1 Aloi/ Alloy 2 Rajah 2 menunjukkan proses pembuatan loyang. BT ms.185 Diagram 2 shows the process of making brass. P Q Atom logam utama Atoms of main metal + Atom logam asing Atoms of foreign metal Loyang/ Brass Rajah 2/ Diagram 2 (a) Namakan logam P dan Q. TP 2 Name metals P and Q. P: Q: [2 markah/ marks] (b) Beri komposisi setiap logam dalam loyang. TP 2 Give the composition of each metal in brass. P: Q: [2 markah/ marks] (c) Namakan proses yang terlibat dalam pembuatan loyang. TP 3 Name the process involved in the making of brass. [1 markah/ mark] (d) Apakah kesan kehadiran atom logam asing dalam aloi? TP 3 What is the e ect of the presence of foreign metal atoms in alloys? [1 markah/ mark] PT Sains D'bhsa Tg4_09_vim2p(2023).indd 48 3/3/2023 2:49:15 PM PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.