Praktis Topikal Geografi T4

48 49 8.1 Konsep dan Jenis Gerakan Jisim 1 Nyatakan konsep gerakan jisim dalam rajah di bawah. BT ms.104 8.2 Faktor-faktor yang Mempengaruhi Gerakan Jisim 2 Jelaskan faktor yang mempengaruhi gerakan jisim. BT ms.106-107 (a) Ketinggian cerun (b) Hujan lebat (c) Kurang litupan tumbuhan (d) Pembinaan jalan raya/ lebuh raya (e) Gempa bumi/ letusan gunung berapi 8.3 Proses Kesotan Tanih, Aliran Lumpur dan Tanah Runtuh 3 Jawab semua soalan berikut. BT ms.108 (a) Apakah yang menyebabkan kesotan tanih lebih mudah berlaku di kawasan beriklim tropika lembap? (b) Bagaimanakah aliran lumpur berlaku? Praktis Pengukuhan PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

50 51 8.4 Kesan Aliran Lumpur dan Tanah Runtuh di Asia Tenggara 4 Lengkapkan rajah di bawah berkaitan dengan kesan aliran lumpur dan tanah runtuh terhadap manusia. BT ms.109 (i) (ii) (a) Mengorbankan nyawa (i) (ii) (b) Kemusnahan tanaman (i) (ii) (c) Menjejaskan aktiviti manusia (i) (ii) (d) Memusnahkan harta benda dan infrastruktur (i) (ii) (e) Kesesakan lalu lintas 8.5 Langkah-langkah Mengurangkan Risiko Berlakunya Gerakan Jisim 5 Senaraikan langkah-langkah mengurangkan risiko berlakunya gerakan jisim. BT ms.111 (a) (b) (c) (d) (e) (f) (g) (h) PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

50 51 Kertas 1 Jawab semua soalan. 1 Antara berikut, yang manakah berkaitan dengan pembentukan sungai? I Terbentuk daripada air bawah tanah II Salji yang terkumpul di kawasan curam III Air yang terkumpul di kawasan lurah bukit IV Air hujan yang mengalir ke permukaan bumi A I dan II B I dan IV C II dan III D III dan IV BT ms.117 2 Apakah jenis hakisan yang dikaitkan dengan maklumat di bawah? • Hakisan bahagian dasar sungai • Hakisan giat di hulu sungai • Membentuk lurah yang berbentuk “V” A Hakisan melebar B Hakisan menegak C Hakisan mendatar D Hakisan Mengundur BT ms.118 3 Bagaimanakah cara air sungai menghakis dasar dan tebing sungai? I Seretan II Lagaan III Geseran IV Apungan A I dan II B I dan IV C II dan III D III dan IV BT ms.119 4 Apakah yang dimaksudkan dengan proses tindakan hidraul? A Batuan berlaga antara satu sama lain B Serpihan batuan bergeser di dasar sungai C Air sungai melarutkan batuan di tebing sungai D Hempasan air sungai yang kuat akan mengeluarkan batuan BT ms.119 5 Bagaimanakah cara air sungai melakukan pengangkutan? A Lagaan B Seretan C Geseran D Tindakan hidraul BT ms.120 6 Cara pengangkutan sungai yang manakah berkaitan dengan rajah berikut? Kasar Berat Tumpat Sifat batuan Rajah 1 A Seretan B Larutan C Apungan D Lompatan BT ms.120 7 Apakah faktor yang mempengaruhi proses pemendapan sungai? I Perubahan cerun dasar sungai II Saiz bahan yang diangkut sungai III Jenis batuan yang terdapat di sungai IV Pertembungan antara arus sungai dengan arus laut di muara A I dan II C II dan III B I dan IV D III dan IV BT ms.121 8 Apakah beban sungai yang akan dimendapkan terlebih dahulu di dasar sungai sewaktu air sungai mengalir? A Pasir B Kelikir C Kelodak D Batu tongkol BT ms.121 9 Antara berikut, yang manakah bentuk muka bumi di peringkat tengah sungai akibat tindakan air sungai? I Tetambak II Air terjun III Likuan sungai IV Susuh bukit berpanca A I dan II C II dan III B I dan IV D III dan IV BT ms.124 10 Apakah bentuk muka bumi yang terhasil daripada tindakan air sungai di peringkat hilir? A Jeram B Air terjun C Tetambak D Lubang pusar BT ms.125 11 Apakah yang berkaitan dengan R dalam rajah berikut? R Rajah 2 A Dasar sungai yang semakin dalam B Berlaku proses pemendapan yang giat C Proses pembentukan tetambak sungai D Hakisan menegak menghasilkan likuan sungai BT ms.125 BAB 9 Geografi Fizikal: Bentuk Muka Bumi dan Saliran Pembentukan dan Kelestarian Sungai PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

52 53 Bahagian B Jawab semua soalan. Soalan 1 berdasarkan rajah peringkat aliran sungai. BT ms.122-123 Likuan sungai Air terjun I II III Tasik ladam Delta Rajah 1 1 (a) Nyatakan tiga bentuk muka bumi yang terbentuk kesan daripada tindakan air sungai di Peringkat I dalam rajah di atas. TP (i) (ii) (iii) [3 markah] (b) Apakah tindakan air sungai yang menghasilkan bentuk muka bumi di Peringkat I? TP [1 markah] (c) Berdasarkan jawapan di Soalan 1(b), senaraikan tiga cara tindakan air sungai tersebut. TP (i) (ii) (iii) [3 markah] (d) Kawasan sungai Peringkat III sesuai digunakan untuk aktiviti penanaman padi. Terangkan faktor fizikal yang mempengaruhinya. TP KBAT Menilai [3 markah] Kertas 2 PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

52 53 Bahagian C Jawab semua soalan. Soalan 1 berdasarkan sistem saliran di Malaysia. BT ms.126-129 1 (a) Jelaskan punca pembentukan sesebuah sungai di Malaysia. TP [4 markah] (b) Huraikan tindakan manusia yang menyebabkan kemerosotan kualiti air sungai. TP [6 markah] (c) Mengapakah sungai di Malaysia perlu dipelihara? Berikan alasan anda. TP [6 markah] (d) Sebagai masyarakat yang bertanggungjawab, kemukakan langkah-langkah menjaga kelestarian sungai. TP [4 markah] Soalan 2 berdasarkan Foto 1. BT ms.116-129 Foto 1 2 (a) Nyatakan proses yang terlibat dalam proses kitaran air. TP [4 markah] (b) Berikan bentuk muka bumi yang terbentuk akibat tindakan hakisan air sungai di peringkat hulu sungai. TP [6 markah] (c) Jelaskan kepentingan usaha memelihara sungai dan kawasan sekitarnya dijalankan. TP [6 markah] (d) Andaikan anda seorang pegawai alam sekitar, bagaimanakah ekosistem kawasan tersebut boleh dipelihara untuk kepentingan manusia dan alam sekitar? TP [4 markah] PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

54 55 9.1 Pembentukan Sungai 1 Kenal pasti proses kitaran air dalam rajah 1. BT ms.116 K L N M Rajah 1 K M L N 9.2 Tindakan Air Sungai Melalui Hakisan, Pengangkutan dan Pemendapan 2 Berdasarkan maklumat yang diberi, nyatakan jenis hakisan berikut. BT ms.118 (a) Hakisan yang berlaku secara mendatar di kedua-dua arah di tebing sungai. Hakisan jenis ini berlaku di bahagian tengah sungai di mana pergerakan air sungai sudah mula perlahan. (b) Hakisan sungai yang semakin ke belakang, iaitu semakin ke hulu. Hakisan jenis ini aktif di kawasan hulu sungai yang mempunyai air terjun dan jeram. (c) Hakisan yang berlaku di bahagian dasar sungai. Hakisan ini sangat giat berlaku di bahagian hulu sungai kerana aliran air yang sangat deras. Praktis Pengukuhan PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

54 55 9.3 Bentuk Muka Bumi Akibat Tindakan Air Sungai di Peringkat Hulu, Tengah dan Hilir 3 Lengkapkan jadual di bawah dengan bentuk muka bumi akibat tindakan sungai. BT ms.122 I II III Rajah 2 Peringkat I Peringkat II Peringkat III (a) (a) (a) Bentuk Muka Bumi (b) (b) (b) (c) (c) (c) (d) (d) (d) 4 Kenal pasti bentuk muka bumi di bawah. BT ms.122-125 (a) (b) (c) (d) (e) (f) Jeram Batuan keras Batuan lembut Tebing cakung hakis bawah Tebing cembung Susuh bukit Susuh bukit berpanca Likuan terpenggal Tasik ladam Air terjun Kolam air terjun Batuan keras Batuan lembut Pemendapan Tebing tinggi sungai Delta Dataran mendap Sungai PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

56 57 9.4 Punca Kemerosotan Kualiti Air Sungai 5 Apakah punca yang menyebabkan kemerosotan kualiti air sungai? BT ms.126-127 (a) (b) (c) (d) 9.5 Usaha-usaha yang Boleh Dilaksanakan untuk Melestarikan Sungai 6 Nyatakan usaha yang boleh dilaksanakan untuk melestarikan sungai di Malaysia. BT ms.128-129 (a) Penguatkuasaan undang-undang (b) Perangkap sampah (c) Rawatan sumber air sungai (d) Kempen kesedaran air sungai (e) Pendidikan alam sekitar PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

56 57 Kertas 1 Jawab semua soalan. 1 Apakah ombak yang dikaitkan dengan maklumat berikut? • Damparan ombak yang kuat • Basuhan balik yang lemah A Ombak pecah B Ombak serong C Ombak pembina D Ombak pembinasa BT ms.134 2 Antara berikut, yang manakah cara ombak menghakis? I Lagaan II Kikisan III Golekan IV Lompatan A I dan II C II dan III B I dan IV D III dan IV BT ms.135 3 Apakah proses hakisan yang dikaitkan dengan maklumat berikut? • Komposisi batuan berubah • Batuan mudah larut dan menyerap air A Lagaan B Lelasan C Larutan D Tindakan hidraul BT ms.135 4 Faktor yang manakah mempengaruhi pemendapan ombak? I Jenis ombak II Beban sedimen III Kualiti air laut IV Pertembungan arus sungai dengan arus laut A I dan II B I dan IV C II dan III D III dan IV BT ms.137 5 Apakah yang terhasil daripada proses hakisan ombak yang berterusan di pinggir pantai? A Geo B Lagun C Pantai D Tombolo BT ms.139 6 Bentuk muka bumi yang manakah terbentuk daripada hakisan ombak di pinggir pantai? I II Laut Pulau III IV Daratan Rajah 1 A I dan II B I dan IV C II dan III D III dan IV BT ms.137 7 Bentuk muka bumi yang manakah berkaitan dengan pemendapan ombak di pinggir pantai? Pulau Laut Daratan I II III IV Rajah 2 A I dan II B I dan IV C II dan III D III dan IV BT ms.140-141 8 Apakah kegiatan manusia yang boleh meningkatkan kesan hakisan ombak? A Pembinaan kelong B Pembinaan tukun tiruan C Perikanan pinggir pantai D Penebangan pokok bakau BT ms.142 9 Bagaimanakah pembentukan bentuk muka bumi X? Pulau X Laut Daratan Pasir Rajah 3 A Beting pasir menghubungkan daratan dengan pulau B Hakisan ombak terhadap batauan keras di kawasan pinggir pantai C Arus pesisir pantai yang mengangkut bahan enapan sepanjang pantai D Hakisan berterusan di kawasan pinggir pantai membentuk lekukan BT ms.140-141 10 Antara berikut, yang manakah kesan kegiatan penebangan pokok bakau terhadap kawasan pinggir pantai? I Perubahan landskap II Peningkatan aras laut III Kemusnahan kawasan tadahan air IV Habitat hidupan akuatik musnah A I dan II B I dan IV C II dan III D III dan IV BT ms.142 BAB 10 Geografi Fizikal: Bentuk Muka Bumi dan Saliran Tindakan Ombak di Pinggir Pantai PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

58 59 Bahagian B Jawab semua soalan. Soalan 1 berdasarkan foto berikut. BT ms.135-139 P Q Foto 1 1 (a) Namakan bentuk muka bumi bertanda P dan Q. TP P: Q: [2 markah] (b) Apakah dua cara hakisan ombak yang menghasilkan bentuk muka bumi P dan Q? TP (i) (ii) [2 markah] (c) Selain daripada bentuk muka bumi P dan Q, senaraikan dua bentuk muka bumi yang terbentuk akibat proses hakisan ombak di pinggir pantai. TP (i) (ii) [2 markah] (d) Terangkan usaha pemeliharaan dan pemuliharaan di kawasan pinggir pantai di Malaysia. TP KBAT Menganalisis [4 markah] Kertas 2 PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

58 59 Soalan 2 berdasarkan pandang darat di pinggir pantai. BT ms.137-141 Foto 2 2 (a) Namakan bentuk muka bumi yang bertanda X dalam foto di atas. TP [1 markah] (b) Apakah proses tindakan ombak yang menghasilkan bentuk muka bumi X? TP [1 markah] (c) Berdasarkan jawapan dalam Soalan 1(b), berikan tiga faktor yang mempengaruhi tindakan ombak tersebut. TP (i) (ii) (iii) [3 markah] (d) Adakah wajar kawasan dalam foto di atas dimajukan sebagai kawasan pelancongan? Berikan alasan anda. TP KBAT Menilai [5 markah] X PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

60 61 Bahagian C Jawab semua soalan. Soalan 1 berdasarkan Foto 1. Foto 1 1 (a) Mengapakah pandang darat fizikal dalam Foto 1 berpotensi dijadikan lokasi pelancongan? TP [4 markah] (b) Jelaskan kegiatan manusia di kawasan dalam foto tersebut yang boleh menjejaskan alam sekitar di kawasan pinggir pantai. TP [6 markah] (c) Anda bertugas sebagai pegawai alam sekitar. Terangkan langkah-langkah pemeliharaan yang boleh dijalankan bagi menjaga kelestarian alam sekitar di kawasan tersebut. TP [4 markah] (d) Cadangkan langkah-langkah membaik pulih kawasan di atas yang telah mengalami gangguan. TP [6 markah] Soalan 2 berdasarkan Peta 1. U P R Q S Peta 1 2 (a) Berdasarkan Peta 1, namakan lokasi pulau peranginan bertanda P, Q, R dan S. TP [4 markah] (b) Bagaimanakah kegiatan manusia boleh menjejaskan keindahan pulau peranginan sebagai lokasi ekopelancongan? TP [6 markah] (c) Terangkan kepentingan hutan paya bakau kepada kawasan pinggir pantai. TP [6 markah] (d) Kemukakan usaha memelihara hutan paya bakau yang boleh dilaksanakan di Malaysia. TP [4 markah] PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

60 61 10.1 Jenis-jenis Ombak 1 Banding dan bezakan jenis ombak. BT ms.134 i-THINK Peta Pokok Jenis Ombak Ombak pembina Ombak pembinasa (a) (b) (c) (a) (b) (c) 10.2 Tindakan Ombak Melalui Proses Hakisan, Pengangkutan dan Pemendapan 2 Tindakan ombak melalui proses hakisan, pengangkutan dan pemendapan. BT ms.135-137 (i) (ii) (iii) (iv) (a) Tindakan ombak melalui proses hakisan (i) (ii) (iii) (iv) (b) Tindakan ombak melalui proses pengangkutan (i) (ii) (iii) (iv) (c) Tindakan ombak melalui proses pemendapan Praktis Pengukuhan PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

62 63 10.3 Bentuk Muka Bumi Akibat Tindakan Ombak di Pinggir Pantai 3 Jawab semua soalan di bawah. BT ms.138-139 Tikas air pasang Tikas air surut Rajah 1 (a) Apakah yang menyebabkan pembentukan bentuk muka bumi dalam Rajah 1. (b) Senaraikan empat bentuk muka bumi yang ada dalam Rajah 1. (i) (ii) (iii) (iv) (c) Bagaimanakah pembentukan batu tunggul dan tunggul sisa? 4 Senaraikan bentuk muka bumi akibat pemendapan ombak di pinggir pantai. BT ms.140-141 (a) (b) (c) (d) (e) PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

62 63 10.4 Kesan Kegiatan Manusia di Kawasan Pinggir Pantai 5 Nyatakan sebab dan akibat kegiatan manusia di kawasan pinggir pantai. BT ms.142 i-THINK Peta Pelbagai Alir (a) (a) (d) (d) (c) (c) (b) (b) Sebab Akibat Kegiatan Manusia di Kawasan Pinggir Pantai 10.5 Usaha-usaha Pemeliharaan dan Pemuliharaan di Kawasan Pinggir Pantai 6 Kenal pasti usaha pemeliharaan dan pemuliharaan di kawasan pinggir pantai. BT ms.143-144 Pemeliharaan Pemuliharaan (a) Penguatkuasaan undang-undang (b) Pendidikan alam sekitar (c) Kempen kesedaran alam sekitar (a) Penanaman pokok bakau (b) Benteng pemecah ombak (c) Tembok (d) Guni pasir PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

64 65 Kertas 1 Jawab semua soalan. 1 Apakah yang berkaitan dengan konsep taburan penduduk? A Sebaran penduduk di permukaan bumi B Penduduk kurang 50 orang sekilometer persegi C Bilangan penduduk ramai dan keluasan kawasan besar D Nisbah antara jumlah penduduk berbanding keluasannya BT ms.150 2 Peta 1 menunjukkan taburan penduduk dunia. U I II III IV Peta 1 Kawasan yang manakah jarang penduduk? A I dan II B I dan IV C II dan III D III dan IV BT ms.151 3 Kawasan pertanian yang berpenduduk padat terdapat di A Steppe, Rusia. B Dataran Kanto, Jepun. C Lembangan Congo, Afrika. D Dataran Tinggi Tibet, China. BT ms.152 4 Penduduk sederhana padat terdapat di kawasan I Lembangan Nil, Mesir II Banjaran Himalaya, Nepal III Hutan pokok tirus, Kanada IV Dataran Tinggi Korat, Thailand A I dan II B I dan IV C II dan III D III dan IV BT ms.152 5 Di manakah kawasan yang berpenduduk jarang? A Lembangan Nil, Mesir B Mount Popa, Myanmar C Lembangan St. Lawrence, Kanada D Lembangan Amazon (Amerika Selatan) BT ms.152 6 Di manakah kawasan yang mempunyai kepadatan penduduk tinggi disebabkan kegiatan perindustrian? I Ruhr, Jerman II Damodar, India III Prairie, Kanada IV Delta Irrawaddy, Myanmar A I dan II C II dan III B I dan IV D III dan IV BT ms.154 7 Faktor fizikal yang mempengaruhi kepadatan penduduk kawasan berikut ialah • Chao Phraya, Thailand • St. Lawrence, Kanada A saliran yang baik. B kawasan berpaya. C tanih jenis podzol. D iklim sejuk sederhana. BT ms.153 8 Apakah kesan terhadap negara yang mempunyai ciri kependudukan berikut? BAB 11 Geografi Manusia: Penduduk dan Petempatan Taburan Penduduk Dunia • Penduduk melebihi 6 696 orang sekilometer persegi • Tahap teknologi tinggi A Taraf kesihatan tinggi B Kadar upah meningkat C Kadar celik huruf tinggi D Peluang pekerjaan terhad BT ms.155-156 9 Apakah kesan pertambahan penduduk kepada sesebuah negara? I Kualiti air merosot II Nilai hartanah menurun III Karbon dioksida berkurangan IV Flora dan fauna terancam A I dan II B I dan IV C II dan III D III dan IV BT ms.155-156 10 Apakah kesan kawasan yang berpenduduk jarang? A Pasaran barangan terhad B Penyakit mudah merebak C Pendapatan perkapita tinggi D Kadar pengangguran yang tinggi BT ms.157 11 Pernyataan berikut merujuk kawasan peta bertanda • Sumber alam terpelihara • Saiz pasaran yang kecil • Pembangunan infrastruktur terhad U A C D B BT ms.157 PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

64 65 Bahagian B Jawab semua soalan. Soalan 1 berdasarkan peta dunia yang menunjukkan taburan penduduk. BT ms.151 U P T S R Peta 1 1 (a) Berdasarkan peta di atas, kenal pasti taburan penduduk di kawasan berlorek P, R, S dan T. TP P: R: S: T: [4 markah] (b) Jelaskan faktor yang mempengaruhi taburan penduduk di kawasan berlorek dalam peta di atas. TP KBAT Menganalisis R: S: T: [6 markah] Kertas 2 PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

66 67 Bahagian C Jawab semua soalan. Soalan 1 berdasarkan Rajah 1. BT ms.150-154 Taburan Penduduk Dunia Penduduk jarang Penduduk sederhana Penduduk padat Rajah 1 1 (a) Apakah yang anda faham maksud taburan penduduk? TP [4 markah] (b) Terangkan maksud taburan penduduk jarang, penduduk sederhana dan penduduk padat berserta contoh yang sesuai. TP [6 markah] (c) Huraikan faktor manusia yang mempengaruhi taburan penduduk di sesebuah kawasan. TP [6 markah] (d) Jelaskan hubung kait antara taburan penduduk dengan kepadatan penduduk. TP [4 markah] Soalan 2 berdasarkan taburan penduduk dunia. BT ms.152-157 2 (a) Jelaskan kawasan yang mempunyai taburan penduduk padat di dunia. TP [4 markah] (b) Huraikan taburan penduduk jarang di dunia. TP [6 markah] (c) Berdasarkan Soalan 2(a), huraikan kesan kepadatan penduduk di sesuatu kawasan di dunia. TP [6 markah] (d) Kemukakan cadangan mengatasi masalah yang sering berlaku di kawasan yang berpenduduk padat. TP [4 markah] PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

66 67 11.1 Konsep Taburan Penduduk 1 Nyatakan taburan penduduk di dunia. BT ms.150 i-THINK Peta Pokok Penduduk padat Penduduk sederhana Penduduk jarang Taburan Penduduk Bilangan penduduk Bilangan penduduk Bilangan penduduk 11.2 Taburan Penduduk Padat, Sederhana dan Jarang di Dunia 2 Senaraikan lokasi yang mempunyai taburan penduduk padat, sederhana dan jarang. BT ms.152 (i) (ii) (iii) (iv) (a) Taburan penduduk padat (i) (ii) (iii) (iv) (b) Taburan penduduk sederhana (i) (ii) (iii) (iv) (c) Taburan penduduk jarang Praktis Pengukuhan PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

68 69 11.3 Faktor-faktor yang Mempengaruhi Taburan Penduduk di Dunia 3 Terangkan faktor fizikal yang mempengaruhi taburan penduduk di dunia. BT ms.153 (a) Bentuk muka bumi (i) (ii) (iii) (b) Iklim (i) (ii) (iii) (c) Tanih (i) (ii) (iii) (d) Saliran (i) (ii) (iii) 4 Nyatakan faktor governan yang mempengaruhi kepadatan penduduk di sesebuah kawasan. BT ms.154 (a) (b) PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

68 69 11.4 Kesan Taburan Penduduk Padat dan Jarang di Dunia 5 Huraikan kesan taburan penduduk padat dalam rajah di bawah. BT ms.155-156 (a) (b) (c) (e) (d) Kesan Taburan Penduduk Padat 6 Nyatakan hubung kait kesan taburan penduduk jarang kepada sesebuah negara. BT ms.157 i-THINK Peta Pelbagai Alir (a) (c) (b) (a) (c) (b) Sebab Akibat Kesan Taburan Penduduk Jarang PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

70 71 Kertas 1 Jawab semua soalan. 1 Faktor kependudukan berikut mempengaruhi penduduk daripada aspek • Migrasi • Kadar kelahiran A taraf hidup. B jangka hayat. C pendapatan per kapita. D pertumbuhan penduduk. BT ms.162 2 Antara berikut, yang manakah berkaitan dengan kadar pertumbuhan semula jadi penduduk? I Imigrasi II Emigarasi III Kadar kelahiran IV Kadar kematian A I dan II B I dan IV C II dan III D III dan IV BT ms.163 3 Berdasarkan maklumat berikut, kirakan peratus kadar kelahiran negara X. • Jumlah kelahiran: 600 100 orang • Jumlah penduduk pada pertengahan tahun: 27 400 320 orang A 21.9% B 2.19% C 2.91% D 0.29% BT ms.163 4 Kirakan kadar kematian kasar negara M pada tahun 2019 berdasarkan maklumat berikut. • Jumlah penduduk: 2 500 orang • Jumlah kematian: 10 orang A 4 bagi setiap 1 000 orang B 10 bagi setiap 1 000 orang C 25 bagi setiap 1 000 orang D 35 bagi setiap 1 000 orang BT ms.163 5 Berdasarkan graf berikut, bilakah kadar pertumbuhan penduduk semula jadi di negara R mencapai 3%? Peratus (%) 0 1 2 3 4 5 6 7 1995 2000 2015 2020 Kadar kelahiran dan kematian penduduk Negara R antara tahun 1995-2020 Tahun Rajah 1 A 1995 B 2000 C 2015 D 2020 BT ms.164 6 Apakah faktor yang mempengaruhi kadar kematian rendah? A Amalan perancangan keluarga B Banyak kemudahan kesihatan C Kadar pengangguran tinggi D Taraf pendidikan tinggi BT ms.165-166 7 Apakah faktor yang mempengaruhi penurunan kadar kelahiran di sesebuah negara? I Perancangan keluarga II Wanita berkahwin lewat III Tahap pendidikan rendah IV Amalan pemakanan seimbang A I dan II B I dan IV C II dan III D III dan IV BT ms.165-166 8 Mengapakah kadar kelahiran di Malaysia pada awal kurun ke-20 sangat tinggi? I Berlaku peningkatan emigrasi penduduk II Amalan perkahwinan pada usia muda III Kurang amalan perancangan keluarga IV Taraf pendidikan yang tinggi A I dan II B I dan IV C II dan III D III dan IV BT ms.165-166 9 Apakah ciri penduduk bagi negara yang mempunyai piramid penduduk dalam graf berikut? Lelaki Populasi: Ribu 100+ 95-99 90-94 85-89 80-84 75-79 70-74 65-69 60-64 55-59 50-54 45-49 40-44 35-39 30-34 25-29 20-24 15-19 10-14 5-9 0-4 Perempuan Kumpulan umur 330 264 198 132 66 0 0 66 132 198 264 330 Rajah 2 A Jangka hayat tinggi B Kadar kelahiran tinggi C Kadar kematian tinggi D Peratus golongan muda tinggi BT ms.167 BAB 12 Geografi Manusia: Penduduk dan Petempatan Pertumbuhan Penduduk Dunia PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

70 71 Bahagian B Jawab semua soalan. 1 (a) Lengkapkan rajah berikut dengan faktor yang mempengaruhi kadar pertumbuhan penduduk. Jumlah penduduk (i) (ii) (iii) (iv) [4 markah] (b) Lengkapkan jadual berikut dengan faktor yang mempengaruhi pertumbuhan penduduk di sesebuah negara. Kadar pertumbuhan penduduk pesat: TP (i) (ii) (iii) Kadar pertumbuhan penduduk berkurang: TP (i) (ii) (iii) [6 markah] Kertas 2 PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

72 73 Bahagian C Jawab semua soalan. Soalan 1 berdasarkan Jadual 1 dan Rajah 1. Jadual 1 Menunjukkan kadar kelahiran kasar penduduk Malaysia antara tahun 2014 hingga tahun 2017 Tahun Kadar Kelahiran Kasar Penduduk Malaysia (bagi setiap 1 000 orang) 2014 17.2 2015 16.7 2016 16.1 2017 16.1 (Sumber: Jabatan Perangkaan Malaysia) 1 (a) Merujuk Jadual 1, terangkan faktor yang mempengaruhi trend perubahan kadar kelahiran kasar penduduk Malaysia antara tahun 2014 hingga tahun 2017. TP [6 markah] (b) Jika trend kadar kelahiran kasar dalam jadual 1 berterusan, pembangunan ekonomi negara akan terjejas. Bagaimanakah kerajaan boleh memastikan pembangunan ekonomi negara terus berkembang? TP [4 markah] Piramid Penduduk Negara X pada Tahun 2016 100+ 95-99 90-94 85-89 80-84 75-79 70-74 65-69 60-64 55-59 50-54 45-49 40-44 35-39 30-34 25-29 20-24 15-19 10-14 5-9 0-4 Lelaki Perempuan Kumpulan umur 6 6 Populasi: Juta 4.8 3.6 2.4 1.2 0 0 1.2 2.4 3.6 4.8 Rajah 1 (c) Terangkan tentang struktur umur, jangka hayat serta nisbah jantina penduduk Negara X. TP [4 markah] (d) Jelaskan kesan struktur dan komposisi penduduk piramid penduduk tersebut di Negara X. TP [6 markah] PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

72 73 12.1 Konsep Pertumbuhan Penduduk 1 Nyatakan konsep pertumbuhan penduduk. Pertumbuhan Penduduk 2 Namakan faktor pertumbuhan penduduk di sesuatu kawasan. BT ms.111 i-THINK Peta Buih (a) Faktor Pertumbuhan Penduduk (c) (b) 12.2 Menentukan Kadar Pertumbuhan Penduduk 3 Kirakan peratus kadar kelahiran, kadar kematian dan kadar pertumbuhan semula jadi penduduk bagi negara W berikut berdasarkan data dalam jadual di bawah. Pengiraan Ciri kependudukan Kadar kelahiran Kadar kematian Kadar pertumbuhan penduduk semula jadi Setiap 1 000 orang 19.4 6.7 (c) Peratus (%) (a) (b) Praktis Pengukuhan PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

74 75 4 Lengkapkan peta alir berikut dengan menggunakan maklumat peratus ciri kependudukan dalam Soalan 3. Proses pengiraan kadar pertumbuhan penduduk semula jadi negara W. (a) Peratus kadar kelahiran (b) Peratus kadar kematian (c) Kadar pertumbuhan penduduk semula jadi 12.3 Faktor-faktor yang Mempengaruhi Pertumbuhan Penduduk 5 Lengkapkan peta bulatan berikut dengan faktor yang mempengaruhi pertumbuhan penduduk di sesebuah negara. Buku Ensiklopedia Majalah Guru Faktor yang Mempengaruhi Pertumbuhan Penduduk (a) (e) (h) (f) (g) (b) (d) (c) i-THINK Peta Alir i-THINK Peta Bulatan PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

74 75 12.4 Mentafsir Struktur dan Komposisi Penduduk Berdasarkan Piramid Penduduk 12.5 Merumus Kesan Struktur dan Komposisi Penduduk kepada Pembangunan Negara 6 Lengkapkan jadual berikut berkaitan dengan aspek ciri piramid penduduk serta kesan struktur dan komposisi penduduk kepada pembangunan negara Piramid Progresif Piramid Regresif Piramid Stabil Piramid Terganggu (a) Struktur umur (i) (ii) (a) Struktur umur (i) (ii) (a) Struktur umur (i) (ii) (a) Struktur umur (i) (ii) (b) Jangka hayat (b) Jangka hayat (b) Jangka hayat (b) Jangka hayat (c) Nisbah jantina (c) Nisbah jantina (c) Nisbah jantina (c) Nisbah jantina (d) Kesan terhadap pembangunan negara (i) (ii) (iii) (iv) (d) Kesan terhadap pembangunan negara (i) (ii) (iii) (iv) (d) Kesan terhadap pembangunan negara (i) (ii) (iii) (iv) (d) Kesan terhadap pembangunan negara (i) (ii) (iii) PENERBIT (iv) ILMU BAKTI SDN. BHD.

76 77 Kertas 1 Jawab semua soalan. 1 Pernyataan yang manakah berkaitan dengan migrasi? I Perpindahan penduduk merentasi sempadan II Pergerakan penduduk dalam kampung III Imigrasi merupakan perpindahan keluar dari negara asal IV Emigrasi melibatkan perpindahan pekerja Malaysia ke Jepun A I dan II B I dan IV C II dan III D III dan IV BT ms.174-175 2 Apakah jenis migrasi yang berlaku di kawasan berikut? Dari Felda Chini, Pahang ke Felda Sahabat, Sabah A Bandar ke bandar B Bandar ke luar bandar C Luar bandar ke bandar D Luar bandar ke luar bandar BT ms.175 3 Jenis migrasi yang manakah telah dilalui oleh Farhan? Farhan ialah anak petani, telah melanjutkan pelajaran di Shah Alam. Setelah tamat pengajian, Farhan menjadi petani moden di kampung halamannya. I Bandar ke bandar II Bandar ke luar bandar III Luar bandar ke bandar IV Luar bandar ke luar bandar A I dan II B I dan IV C II dan III D III dan IV BT ms.175 4 Apakah faktor yang mempengaruhi migrasi dalaman? I Politik tidak stabil II Taraf hidup rendah III Kekurangan institusi pendidikan IV Bencana alam di tempat asal A I dan II B I dan IV C II dan III D III dan IV BT ms.176 5 Bagaimanakah faktor tolakan bagi migrasi dalaman? A Kadar upah yang tinggi B Keadaan yang lebih selamat C Perubahan pimpinan politik D Kekurangan kemudahan perkhidmatan BT ms.176 6 Mengapakah penduduk negara X bermigrasi ke P, Q dan R? R Q P X A Berlaku peperangan B Kos sara hidup tinggi C Transmigrasi penduduk D Peluang pekerjaan banyak BT ms.177 7 Pengaliran keluar wang Malaysia ke negara bertanda T, U dan P disebabkan oleh BAB 13 Geografi Manusia: Penduduk dan Petempatan Migrasi Penduduk T U P A imigrasi meningkat. B emigrasi meningkat. C kos sara hidup tinggi. D pertumbuhan penduduk semula jadi tinggi. BT ms.177 8 Apakah kesan migrasi berikut terhadap tempat yang dituju? Luar bandar Luar bandar Arah migrasi penduduk Rajah 1 I Kekurangan tenaga pekerja II Kawasan setinggan bertambah III Meningkatkan taraf hidup migran IV Eksport hasil pertanian meningkat A I dan II C II dan III B I dan IV D III dan IV BT ms.178 9 Apakah kesan terhadap kawasan bandar apabila berlaku migrasi dari luar bandar ke bandar? A Pasaran barangan meluas B Peluang pekerjaan bertambah C Kadar pengangguran berkurang D Eksport hasil pertanian meningkat BT ms.178 PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

76 77 Bahagian B Jawab semua soalan. Soalan 1 berdasarkan arah migrasi penduduk berikut. BT ms.176-178 Luar bandar bandar Arah migrasi penduduk Rajah 1 1 (a) Berdasarkan rajah di atas, terangkan dua faktor tolakan dan tarikan penduduk ke sesebuah kawasan. TP (i) Faktor tolakan (ii) Faktor tarikan [6 markah] (b) Terangkan kesan migrasi dalam rajah di atas terhadap kedua-dua kawasan tersebut. TP KBAT Menganalisis (i) Kawasan luar bandar (ii) Kawasan bandar [4 markah] Kertas 2 PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

78 79 Bahagian C Jawab semua soalan. Soalan 1 berdasarkan jadual migrasi dalaman berikut. Jadual 1 : Migrasi dalaman di Malaysia pada tahun 2016 dan 2018. Tahun Migrasi bandar ke luar bandar (%) Migrasi luar bandar ke bandar (%) 2016 4.2 15.2 2018 19.5 4.8 (Sumber: Dipetik daripada Berita Harian Online, 24 Januari 2020) 1 (a) Jelaskan faktor yang mempengaruhi perubahan migrasi bandar ke luar bandar seperti yang ditunjukkan dalam jadual di atas. TP [6 markah] (b) Apakah kesan terhadap ekonomi kawasan luar bandar jika perubahan migrasi tersebut terus meningkat pada masa akan datang? TP KBAT Menganalisis [6 markah] (c) Berdasarkan jadual di atas, mengapa berlaku perubahan migrasi luar bandar ke bandar? TP [6 markah] (d) Nyatakan dua jenis migrasi dalaman selain daripada migrasi dalam jadual di atas. TP [2 markah] Soalan 2 berdasarkan peta Asia Tenggara yang menunjukkan migrasi masuk ke Malaysia. Petunjuk: Arah pergerakan Peta 1 2 (a) Apakah jenis migrasi dalam peta di atas? TP [1 markah] (b) Berdasarkan peta di atas, huraikan dua faktor yang mempengaruhi migrasi tersebut. TP (i) Faktor tolakan. [6 markah] (ii) Faktor tarikan. [6 markah] (c) Terangkan kesan terhadap ekonomi di Malaysia kesan daripada migrasi tersebut. TP [7 markah] PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

78 79 13.1 Konsep Migrasi 1 Isi tempat kosong dengan jawapan yang berkaitan dengan konsep migrasi. BT ms.174 Migrasi merujuk (a) penduduk dari suatu tempat ke tempat lain yang merentasi (b) kampung, daerah, bandar, negeri dan antarabangsa. Migrasi terbahagi kepada dua jenis, iaitu migrasi (c) dan migrasi (d) . 13.2 Migrasi Dalaman dan Migrasi Antarabangsa 2 Lengkapkan rajah berikut tentang jenis migrasi dalaman dan migrasi antarabangsa. BT ms.175 i-THINK Peta Pokok Jenis Migrasi Migrasi dalam Migrasi antarabangsa (a) (b) (c) (d) (a) (b) 3 Jelaskan secara ringkas maksud migrasi dalaman dan migrasi antarabangsa. BT ms.175 Maksud migrasi dalaman dan migrasi antarabangsa Migrasi dalaman (a) Migrasi antarabangsa (b) Praktis Pengukuhan PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

80 81 13.3 Faktor-faktor yang Mempengaruhi Migrasi 4 Kenal pasti faktor tolakan yang menyebabkan migrasi dalaman dan migrasi antarabangsa. BT ms.176-177 i-THINK Peta Pelbagai Alir Migrasi Dalaman Migrasi Antarabangsa Persamaan (a) (a) (b) (b) (c) (c) 5 Huraikan faktor tarikan yang mempengaruhi migrasi ke sesebuah kawasan. BT ms.176-177 (a) Peluang pekerjaan (b) Kadar upah yang tinggi (c) Peluang pendidikan (d) Kestabilan politik PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

80 81 13.4 Kesan Migrasi terhadap Sesebuah Negara 6 Kenal pasti kesan migrasi terhadap sektor ekonomi dan sosial. BT ms.178-179 Migrasi dalaman: Ekonomi Kesan Positif Kesan Negatif (a) (b) (c) (a) (b) Sosial (a) (a) (b) Migrasi antarabangsa: Ekonomi Kesan Positif Kesan Negatif (a) (b) (c) (a) (b) Sosial (a) (a) (b) 13.5 Langkah-langkah Mengurangkan Kesan Migrasi di Sesebuah Negara 7 Lengkapkan rajah berikut dengan menjelaskan langkah-langkah mengurangkan kesan migrasi di sesebuah negara. BT ms.180-181 Migrasi dalaman (a) (b) (c) Migrasi antarabangsa (a) (b) (c) (d) PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

82 83 Kertas 1 Jawab semua soalan. 1 Apakah ciri petempatan luar bandar? I Kepadatan penduduk tinggi II Hubungan sosial yang rapat III Kemudahan asas yang minimum IV Aktiviti ekonomi utama ialah perkhidmatan A I dan II B I dan IV C II dan III D III dan IV BT ms.186 2 Apakah ciri utama yang menyebabkan sesebuah petempatan luar bandar berubah menjadi petempatan bandar? A Taraf hidup B Saiz keluarga C Keluasan kawasan D Bilangan penduduk BT ms.186 3 Hierarki petempatan yang manakah paling tinggi di Malaysia pada masa kini? A Konurbasi B Metropolis C Bandar raya D Megalopolis BT ms.187 4 Rajah di bawah menunjukkan hierarki petempatan. X Bandar Rajah 1 Apakah hierarki petempatan yang berkaitan dengan X? A Konurbasi B Metropolis C Bandar satelit D Bandar baharu BT ms.187 5 Bandar yang manakah diiktiraf sebagai bandar raya? A Hanoi, Vietnam B Shanghai, China C Kuching, Sarawak D California, Amerika Syarikat BT ms.187 6 Apakah jenis petempatan yang berkaitan dengan maklumat di bawah? Populasi penduduk: 20 000 hingga 99 999 orang A Pekan B Bandar C Bandar raya D Megalopolis BT ms.187 7 Pernyataan yang manakah dikaitkan dengan konsep “konurbasi”? A Perebakan bandar B Perubahan taraf bandar C Perubahan fungsi bandar D Percantuman dan pengabungan bandar yang berhampiran BT ms.187 8 Apakah pola petempatan yang terdapat di lokasi berikut? Laluan kereta api Shinkansen di Tokyo– Nagoya–Kyoto–Osaka A Berjajar B Berpusat C Berselerak D Berkelompok BT ms.188 9 Foto di bawah menunjukkan sesebuah petempatan. Foto 1 Apakah faktor yang mempengaruhi petempatan di kawasan tersebut? I Pekerjaan II Governan III Keselamatan IV Pengangkutan A I dan II C II dan III B I dan IV D III dan IV BT ms.189 10 Apakah fungsi bandar berikut? • Petaling Jaya, Selangor • Newcastle, Australia A Bandar satelit B Bandar pelabuhan C Bandar perlombongan D Bandar teknologi maklumat BT ms.191 11 Antara berikut, yang manakah sumbangan kawasan luar bandar kepada bandar? I Membekalkan tenaga pekerja II Menyediakan peluang pekerjaan III Menyediakan pasaran barangan IV Membekalkan bahan mentah A I dan II B I dan IV C II dan III D III dan IV BT ms.194-195 BAB 14 Geografi Manusia: Penduduk dan Petempatan Petempatan PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

82 83 Bahagian B Jawab semua soalan. Soalan 1 berdasarkan Rajah 1. BT ms.188 Rajah 1 1 (a) Apakah pola petempatan dalam Rajah 1? [1 markah] (b) Senaraikan faktor yang mempengaruhi pola petempatan berikut. Pola petempatan berpusat: TP (i) (ii) (iii) Pola petempatan berkelompok: TP (i) (ii) (iii) Pola petempatan berselerak: TP (i) (ii) (iii) [9 markah] Kertas 2 PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

84 85 Bahagian C Jawab semua soalan. 1 (a) Berikan dua bandar satelit dan fungsinya. TP [4 markah] (b) Berdasarkan Peta 1, jawab soalan berikut. TP [5 markah] U P U T Q S Peta 1 (i) Bandar pelancongan di Amerika Syarikat bertanda P (ii) Bandar pertahanan di Amerika Syarikat bertanda Q (iii) Bandar pentadbiran di Perancis bertanda R (iv) Bandar pelabuhan di China bertanda T (v) Bandar satelit di Australia bertanda X (c) Jelaskan perbezaan pola petempatan berpusat dan berselerak. TP [6 markah] (d) Petempatan bandar dan luar bandar saling bergantung antara satu sama lain. Terangkan sumbangan petempatan luar bandar kepada bandar. TP [5 markah] PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

84 85 14.1 Jenis Petempatan 1 Lengkapkan jadual berikut dengan ciri petempatan luar bandar dan bandar. BT ms.186 Ciri-ciri petempatan Luar Bandar Bandar (a) Jumlah penduduk (b) Kegiatan ekonomi (i) (ii) (iii) (i) (ii) (iii) (c) Kemudahan sosial (d) Contoh lokasi (i) (ii) (iii) (i) (ii) (iii) 14.2 Hierarki Petempatan 2 Berdasarkan rajah berikut, senaraikan komponen hierarki petempatan mengikut susunan yang betul. BT ms.187 Kampung (a) (c) (b) (d) (e) Praktis Pengukuhan PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

86 87 14.3 Pola Petempatan 3 Jelaskan ciri pola petempatan di sesuatu tempat. BT ms.188 (a) Pola petempatan berpusat (b) Pola petempatan berjajar (c) Pola petempatan berkelompok (d) Pola petempatan berselerak 14.4 Faktor-faktor yang Mempengaruhi Pola Petempatan 4 Huraikan faktor yang mempengaruhi jenis pola petempatan di sesebuah kawasan. BT ms.189 (a) Fizikal (b) Ekonomi (c) Governan (d) Sosial PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

86 87 14.5 Fungsi Petempatan Bandar dan Petempatan Luar Bandar 5 Kenal pasti fungsi petempatan luar bandar berdasarkan aspek berikut. BT ms.190-193 Fungsi Huraian (a) Ekonomi (i) (ii) (b) Sosial (i) (ii) (c) Governan (i) (ii) 6 Namakan lokasi mengikut fungsi bandar berikut. BT ms.191-192 i-THINK Peta Pokok Fungsi Bandar Bandar Diraja Bandar Pertahanan (a) (b) (c) (d) (e) (a) (b) PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

88 89 14.6 Saling Bergantung Antara Petempatan Bandar dan Petempatan Luar Bandar 7 Foto menunjukkan dua petempatan yang saling bergantung. Nyatakan jenis petempatan dan sumbangan antara petempatan tersebut. BT ms.194-195 Saling Bergantung antara Petempatan Bandar dan Petempatan Luar Bandar Petempatan Luar Bandar Petempatan Bandar (a) (a) (c) (c) (b) (b) (d) (d) PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

88 89 Kertas 1 Jawab semua soalan. 1 Proses urbanisasi dikaitkan dengan peningkatan A kadar jenayah. B jumlah penduduk. C emigrasi penduduk. D jangka hayat penduduk. BT ms.200 2 Kawasan yang manakah mengalami proses urbanisasi yang pesat? A Pusat pendidikan B Kawasan pertanian C Pelabuhan perikanan D Kawasan perindustrian BT ms.201 3 Apakah faktor ekonomi yang mempengaruhi proses urbanisasi? A Kadar upah yang tinggi B Kemudahan pendidikan C Pemodenan sektor pertanian D Perkembangan sektor pembuatan BT ms.201 4 Bagaimanakah faktor sosial mempengaruhi proses urbanisasi? I Kedudukan yang strategik II Kemajuan ekopelancongan III Kemajuan sistem pengangkutan IV Kemudahan institusi pengajian tinggi A I dan II B I dan IV C II dan III D III dan IV BT ms.202 5 Apakah faktor utama yang mempengaruhi perkembangan urbanisasi di kawasan berikut? • Cyberjaya di Selangor • Silicon Valley di San Francisco A Sosial B Fizikal C Ekonomi D Governan BT ms.203 6 Mengapakah kebanyakan bandar mempunyai ciri dalam maklumat berikut? • Jalan raya dibina bertingkat-tingkat • Banyak bangunan pencakar langit A Peningkatan taraf hidup B Kemudahan infrastruktur C Kekerapan berlaku banjir D Kepadatan penduduk meningkat BT ms.202 7 Antara berikut manakah kesan positif urbanisasi terhadap sesebuah negara? I Nilai hartanah tinggi II Taraf hidup meningkat III Perubahan suhu setempat IV Peningkatan kemasukan imigran A I dan II B I dan IV C II dan III D III dan IV BT ms.204-205 8 Foto 1 menunjukkan suasana di bandar? Foto 1 Apakah kesan pembangunan di kawasan berikut? BAB 15 Geografi Manusia: Penduduk dan Petempatan Urbanisasi A Hujan asid B Pulau haba C Kesan rumah hijau D Penipisan lapisan ozon BT ms.205 9 Mengapakah kawasan hijau diwujudkan di kawasan yang mengalami proses urbanisasi? I Menyerap karbon dioksida II Mengekalkan kesuburan tanah III Meningkatkan jumlah hujan tahunan IV Mewujudkan suasana nyaman di bandar A I dan II B I dan IV C II dan III D III dan IV BT ms.207 10 Apakah langkah untuk mengurangkan masalah berikut? • Peningkatan suhu • Pencemaran udara I Membuka bandar satelit II Mewujudkan kawasan hijau III Menggunakan transit aliran ringan IV Meningkatkan zon penampan A I dan II B I dan IV C II dan III D III dan IV BT ms.207 11 Mengapakah jalan raya di kawasan bandar dibina secara bertingkat? A Memendekkan jarak B Menjimatkan ruang tanah C Meningkatkan taraf bandar D Mengurangkan pencemaran udara BT ms.207 PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

90 91 Bahagian B Jawab semua soalan. Soalan 1 berdasarkan foto berikut. BT ms.200-203 Kuala lumpur tahun 1960an Kuala Lumpur sekarang Foto 1 1 (a) Jelaskan proses perubahan Kuala Lumpur yang ditunjukkan dari Foto 1 ke Foto 2. TP [4 markah] (b) Senaraikan tiga faktor sosial yang menyebabkan berlakunya proses urbanisasi dalam Foto 1. TP (i) (ii) (iii) [3 markah] (c) Terangkan peranan governan yang mempengaruhi proses urbanisasi. TP KBAT Menganalisis [3 markah] Kertas 2 PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

90 91 Soalan 2 menunjukkan rajah kesan urbanisasi. BT ms.204-207 Kesan Urbanisasi Landskap Sosioekonomi Rajah 1 2 (a) Apakah kesan urbanisasi terhadap landskap semula jadi di sesebuah negara? TP [3 markah] (b) Jelaskan keadaan sosioekonomi penduduk di kawasan yang menerima kesan urbanisasi. TP [3 markah] (c) Berdasarkan Soalan 2(b), terangkan dua langkah-langkah mengurangkan masalah urbanisasi di bandarbandar besar di dunia. TP KBAT Menganalisis (i) Membina jalan raya bertingkat (ii) Membina lebih banyak rumah pangsa [4 markah] PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

92 93 Bahagian C Jawab semua soalan. Soalan 1 berdasarkan pernyataan berikut. • Urbanisasi merupakan proses perubahan sesuatu kawasan daripada luar bandar kepada bandar. • Urbanisasi berlaku apabila petempatan bandar berkembang menjadi bandar yang lebih besar dan kompleks. 1 (a) Senaraikan empat petempatan yang dapat dikaitkan dengan proses dalam pernyataan di atas. TP [4 markah] (b) Berdasarkan Soalan 1(a), mengapakah petempatan tersebut mengalami proses urbanisasi? TP KBAT Menganalisis [6 markah] (c) Terangkan kesan proses urbanisasi dalam pernyataan di atas terhadap alam sekitar. TP [6 markah] (d) Cadangkan langkah-langkah untuk mengurangkan kesan urbanisasi terhadap alam sekitar. TP [4 markah] 2 (a) Malaysia mengalami proses urbanisasi yang pesat semenjak tahun 1970. Huraikan faktor yang mempengaruhinya. TP [7 markah] (b) Maklumat berikut ialah fenomena yang berlaku dikebanyakan bandar besar. • Pulau Haba • Hujan asid • Pencemaran Mengapakah fenomena tersebut berlaku? TP [7 markah] (c) Andaikan anda seorang perancang bandar, apakah langkah yang boleh diambil untuk mengurangkan kesan fenomena tersebut? TP [6 markah] PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

92 93 15.1 Konsep dan Proses Urbanisasi 1 Lengkapkan peta bulatan berikut dengan maklumat berkaitan proses urbanisasi. BT ms.200 Buku teks Guru Majalah Ibu bapa Konsep Urbanisasi (e) (b) (a) (d) (c) 15.2 Faktor-faktor yang Mempengaruhi Proses Urbanisasi 2 Senaraikan faktor yang mempengaruhi proses urbanisasi. BT ms.201-203 (i) (ii) (iii) (iv) (v) (a) Ekonomi (i) (ii) (iii) (b) Sosial (i) (ii) (iii) (c) Governan i-THINK Peta Bulatan Praktis Pengukuhan PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

94 PB 15.3 Kesan Urbanisasi 3 Jelaskan kesan positif urbanisasi berdasarkan maklumat di bawah. BT ms.204-205 (a) Perubahan landskap (b) Peluang pekerjaan (c) Perkembangan infrastruktur (d) Taraf hidup meningkat 15.4 Langkah-langkah Mengurangkan Masalah Urbanisasi 4 Terangkan langkah-langkah mengurangkan masalah urbanisasi berdasarkan maklumat yang diberi. BT ms.207-208 (a) Membina lebih banyak rumah kos rendah dan rumah pangsa (b) Mewujudkan bandar satelit (c) Mewujudkan kawasan hijau (d) Amalan pengangkutan lestari PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

JPB J1 Praktis Topikal SPM: Geografi Tingkatan 4 - Jawapan BAB 1 Arah dan Kedudukan dalam Peta Topografi KERTAS 2 BAHAGIAN A 1 Timur laut [1 m] 2 Barat daya [1 m] 3 RG 6099 [2 m] 4 RG 5897 [2 m] 5 (a) Bukit Jong [1 m] (b) RG 596926 [2 m] 6 RG 585996 [2 m] 7 208°/209°/210° [2 m] 8 139°/140°/141° [2 m] 9 52°/53°/54° [2 m] 10 224°/225°/226° [2 m] PRAKTIS PENGUKUHAN 1 (a) Utara (b) Timur laut (c) Timur (d) Tenggara (e) Selatan (f) Barat daya (g) Barat (h) Barat laut 2 (a) Barat (b) Tenggara (c) Utara (d) Barat daya (e) Timur (f) Tenggara 3 (a) Rujukan grid 4 angka digunakan untuk menentukan kedudukan kawasan seperti kawasan pertanian dan hutan (b) (i) segi empat grid (ii) 59; 81 (iii) garisan Timuran; garisan Utaraan (iv) RG 5981 (c) Rujukan grid 6 angka digunakan untuk menentukan kedudukan sesuatu objek yang lebih spesifik seperti sekolah, masjid dan stesen trigonometri (d) (i) RG 5685 (ii) 56; 57 (iii) 85; 86 (iv) 566, 855 (v) RG 566855 4 (a) (i) Timur laut (ii) Barat laut (b) (i) RG 3849 (ii) RG 3546 (iii) RG 3846 (c) (i) RG 367463 (ii) RG 359459 (iii) RG 339483 5 (a) 93° (b) 53° (c) 122° (d) 227° (e) 290° (f ) 247° BAB 2 Skala, Jarak dan Luas dalam Peta Topografi KERTAS 2 BAHAGIAN A 1 0.5 [1 m] 2 4.45 km [2 m] 3 2.85 km [2 m] 4 2.65 km [2 m] 5 RM2.25 [2 m] 6 3.4 km [2 m] 7 0.30 km2 [2 m] 8 2.25 km2 [2 m] 9 8.25 km2 [2 m] PRAKTIS PENGUKUHAN 1 Skala ialah nisbah jarak dalam peta dengan jarak sebenar di permukaan bumi di mana kita boleh membuat perbandingan jarak dalam peta dengan jarak di permukaan bumi. 2 (a) Skala lurus (b) Skala penyata (c) Pecahan wakilan 3 (a) 0 50 100 150 m (b) 1 cm mewakili 100 m (c) 1 : 50 000 (d) 1 : 200 00 (e) 0 4 8 12 km 4 (a) Jarak merupakan ukuran jauh di antara satu lokasi ke lokasi yang lain. (b) (i) Jarak yang dinyatakan dalam unit meter atau kilometer/ tetap dan tidak berubah/ contohnya jarak dari Padang Besar ke Ipoh ialah 308 km (ii) Jarak dinyatakan dalam kos dan masa/ tidak tetap dan boleh berubah-ubah kerana pelbagai faktor/ contohnya, masa perjalanan menaiki bas dari Ipoh ke Kuala Lumpur ialah 3 jam dan kos tambang RM25.00 5 (a) RM5.04 atau RM5.00 (b) 14 minit × 2 = 28 minit 6 Jarak pada peta (cm) Jarak sebenar (km) (a) 8 cm 4 km (b) 7.6 cm 3.8 km (c) 12.5 cm 6.25 km atau 6.3 km (d) 6.3 cm 3.15 km atau 3.2 km (e) 4.5 cm 2.25 km atau 2.3 km 7 (a) Luas segi empat grid Keluasan setiap 1 peta grid (km2 ) Bilangan Jumlah keluasan (km2 ) Penuh 1.00 1 1 × 1.00 = 1.00 Tiga perempat penuh (¾) 0.75 1 1 × 0.75 = 0.75 Separuh penuh (½) 0.50 1 1 × 0.50 = 0.5 Satu perempat penuh (¼) 0.25 1 1 × 0.25 = 0.25 Jumlah 2.5 km2 (b) Luas segi empat grid Keluasan setiap 1 peta grid (km2 ) Bilangan Jumlah keluasan (km2 ) Penuh 1.00 – – Tiga perempat penuh (¾) 0.75 1 1 × 0.75 = 0.75 JAWAPAN PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

 Penerbit Ilmu Bakti Sdn. Bhd. (732516-M) 2023 J2 J3 Separuh penuh (½) 0.50 1 2 × 0.50 = 1.0 Satu perempat penuh (¼) 0.25 1 1 × 0.25 = 0.25 Jumlah 2.0 km2 BAB 3 Ketinggian dan Keratan Rentas dalam Peta Topografi KERTAS 2 BAHAGIAN A 1 Stesen trigonometri [2 m] 2 Titik ketinggian [2 m] 3 Tanda aras/batu aras [2 m] 4 180 meter [2 m] 5 11.40 meter [2 m] 6 (i) Bkt. Sg. Seluang [2 m] (ii) 180 meter [2 m] 7 Bukit Bayas; 59 meter [2 m] 8 Bkt. Tok Salai [2 m] 9 Garisan kontur [2 m] 10 20 meter; 100 meter [2 m] PRAKTIS PENGUKUHAN 1 (a) Kontur (b) Tanda aras/ batu aras (c) Titik ketinggian (d) Stesen trigonometri (e) Warna 2 (a) (i) Simbol: Stesen trigonometri (ii) Ketinggian: 173 meter (b) (i) Simbol: Tanda aras/ batu aras (ii) Ketinggian: 12.29 meter (c) (i) Simbol: Warna (ii) Kawasan: Tanah pamah (d) (i) Simbol: Kontur (ii) Selang kontur: 20 meter 3 (a) (b) (c) (d) 4 (a) (i) Lurah A B 0 40 80 120 160 200 Meter Jalan raya C D 0 40 80 120 160 200 Meter 240 G H 0 40 80 120 160 200 Meter G H 0 40 80 120 160 200 Meter (ii) Rabung (iii) Tebing tinggi (iv) Dataran tinggi (v) Genting (vi) Bukit (b) (i) Cerun cembung (ii) Cerun cekung (iii) Cerun landai (iv) Cerun curam (v) Cerun bertangga (vi) Cerun seragam BAB 4 Pandang Darat Fizikal dan Pandang Darat Budaya dalam Peta Topografi KERTAS 2 BAHAGIAN A 1 (a) Kontur [1 m] (b) Hutan [1 m] (c) Sungai [1 m] [Maksimum: 3 markah] 2 (a) Jalan raya [1 m] (b) Benteng [1 m] (c) Petempatan/ getah/ padi/ perkuburan/ runut kenderaan bermotor [1 m] [Maksimum: 3 markah] 3 F1 Membekalkan oksigen [1 m] F2 Menyerap gas karbon dioksida/ menyederhanakan suhu [1 m] F3 Habitat flora/ fauna [1 m] F4 Kawasan tadahan air [1 m] F5 Mengawal hakisan/ mengawal tanah runtuh [1 m] F6 Keseimbangan ekosistem [1 m] [Maksimum: 3 markah] 4 F1 Ekopelancongan mengekalkan persekitaran yang asal [1 m] F2 Penggondolan kawasan tidak berlaku [1 m] F3 Tumbuhan semula jadi terpelihara [1 m] F4 Pokok-pokok asal tidak ditebang [1 m] [Maksimum: 3 markah] 5 F1 Tanah pamah yang rata/ luas [1 m] F2 Kawasan tumpuan penduduk/ penduduk padat/ramai [1 m] F3 Banyak kawasan kampung [1 m] F4 Banyak pusat perkhidmatan/ contoh Balai Polis, Klinik, Wakil Pos F5 Terdapat kawasan pertanian/ penanaman padi dan getah F6 Pusat pengumpulan hasil pertanian [1 m] [Maksimum: 3 markah] 6 F1 Tanah beralun-alun/ kaki bukit [1 m] F2 Kawasan bersaliran baik [1 m] F3 Tenaga kerja yang ramai [1 m] F4 Kemudahan pengangkutan yang baik [1 m] F5 Pasaran yang luas [1 m] [Maksimum: 3 markah] 7 F1 Wakil Pos [1 m] F2 Klinik [1 m] F3 Sekolah [1 m] [Maksimum: 2 markah] 8 (a) Peringkat hilir [1 m] [Maksimum: 1 markah] (b) (i) Mengalir di kawasan tanah pamah [1 m] (ii) Terdapat tasik ladam [1 m] (iii) Terdapat likuan terpenggal/ hutan di tebing sungai/ sungai semakin lebar/ sungai mula berliku-liku [1 m] [Maksimum: 3 markah] 9 (a) Padi sawah [1 m] (b) F1 Tanah pamah yang rata/ rendah/ mampu menakung air [1 m] F2 Sistem pengairan yang baik/ parit/ sungai [1 m] F3 Tenaga pekerja yang ramai [1 m] F4 Kemudahan pengangkutan yang baik [1 m] F5 Pasaran yang luas [1 m] F6 Terdapat syarikat pengurusan ladang [1 m] [Maksimum: 3 markah] 10 Berjajar [1 m] [Maksimum: 1 markah] 11 Wujud pusat ibadat, iaitu kuil [1 m] [Maksimum: 1 markah] 12 F1 Tanah pamah rata/luas [1 m] PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

J2 J3 Praktis Topikal SPM: Geografi Tingkatan 4 - Jawapan F2 Jaringan pengangkutan yang baik [1 m] F3 Kawasan bersaliran baik [1 m] F4 Tenaga pekerja yang ramai [1 m] F5 Terdapat syarikat pengurusan ladang [1 m] [Maksimum: 3 markah] PRAKTIS PENGUKUHAN 1 (a) Memberikan maklumat pelbagai ciri semula jadi seperti bentuk muka bumi, saliran, laut dan tumbuh-tumbuhan semula jadi (b) Memberikan maklumat pelbagai ciri buatan manusia seperti guna tanah, kegiatan ekonomi penduduk, petempatan, kemudahan sosial serta pengangkutan dan perhubungan 2 (a) (i) Empangan (ii) Budaya (b) (i) Tiang wayarles (ii) Budaya (c) (i) Garisan pesisir (tidak tentu) (ii) Fizikal (d) (i) Hutan primer (ii) Fizikal (e) (i) Jeti/dermaga/tembok gelombang (ii) Budaya (f) (i) Kontur (ii) Fizikal (g) (i) Hospital (ii) Budaya (h) (i) Lintasan rata (ii) Budaya (i) (i) Hutan sekunder/ belukar/ riung/ Jerami (ii) Fizikal (j) (i) Batuan (ii) Fizikal 3 (a) F1 Kawasan tanah pamah yang rata dan sedikit beralunalun F2 Ketinggian kurang daripada 180 m dari aras laut F3 Kawasan lembangan sungai (b) Peringkat hilir F1 Alur sungai semakin lebar F2 Mengalir di kawasan tanah pamah F3 Sungai mula berliku-liku kerana terdapat beting pasir/ pulau kecil F4 Kawasan petempatan (pola berjajar) sepanjang sungai (c) F1 Hutan primer F2 Hutan sekunder/ belukar/ riung/ jerami (d) (i) Berjajar (ii) Berselerak (iii) Berpusat (iv) Berkelompok 4 (a) (i) Getah (ii) F1 Tanah pamah yang beralun-alun kerana terletak di kawasan kaki bukit F2 Jaringan pengangkutan yang baik F3 Sistem saliran yang baik F4 Tenaga buruh yang ramai/ banyak kawasan petempatan berdekatan F5 Pasaran yang luas (b) F1 Tanah pamah/ beralun-alun F2 Darjah ketersampaian yang tinggi F3 Berhampiran jalan raya kembar F4 Mengurangkan kesesakan lalu lintas di pusat bandar berhampiran F5 Kawasan pertanian/ wujud banyak peluang pekerjaan (c) (i) F1 Keselamatan - wujud balai polis F2 Kesihatan - wujud Hospital F3 Pendidikan - wujud sekolah F4 Khidmat sosial setempat - wujud balai raya F5 Surat menyurat - wujud pejabat pos telegraf (ii) F1 Kawasan berbukit-bukau/ beralun-alun F2 Jaringan jalan raya sukar dibina/ kos tinggi F3 Kawasan ladang getah komersial F4 Penduduk kurang bertumpu di kawasan ini (d) Bangunan Teritlak, iaitu bangunan-bangunan di pinggir bandar yang tidak dapat ditunjukkan dengan bentuk dan ukuran yang sebenar (e) Di kawasan tanah rendah yang mungkin mengalami banjir pada musim hujan, landasan kereta api dibina di atas benteng untuk menambahkan ketinggian BAB 5 Pergerakan Plat Tektonik KERTAS 1 1 C 2 A 3 D 4 A 5 C 6 A 7 A 8 B 9 C 10 D 11 C KERTAS 2 BAHAGIAN B 1 (a) P Kerak bumi [1 m] Q Mantel [1 m] R Teras luar [1 m] S Teras dalam [1 m] [Maksimum: 4 markah] (b) (i) SIAL [1 m] (ii) SIMA [1 m] [Maksimum: 2 markah] (c) (i) Mengalami arus perolakan [1 m] (ii) Ketebalan lapisan mantel 2 900 km [1 m] (iii) Suhu di lapisan ini mencecah 800°C hingga 1 600°C [1 m] (iv) Dipisahkan dari kerak bumi oleh lapisan Ketakselanjaran Mohorovicic [1 m] [Maksimum: 2 markah] (d) F1 Gempa bumi [1 m] F2 Letusan gunung berapi [1 m] F3 Tsunami [1 m] [Maksimum: 2 markah] 2 (a) K Plat Pasifik [1 m] L Plat Antartika [1 m] S Plat Amerika Utara [1 m] N Plat Eurasia [1 m] [Maksimum: 4 markah] (b) Lapisan mantel [1 m] [Maksimum: 1 markah] (c) (i) Pertembungan [1 m] (ii) Pencapahan [1 m] [Maksimum: 2 markah] (d) F1 Memasang Deep-ocean Assessment and Reporting of Tsunamis (DART) [1 m] F2 Mewujudkan zon penampan dengan menanam pokok bakau [1 m] F3 Latihan menghadapi bencana seperti mengosongkan bangunan jika ada amaran tsunami [1 m] F4 Kempen kesedaran alam sekitar [1 m] [Maksimum: 3 markah] BAHAGIAN C 1 (a) F1 Plat tektonik ialah kepingan kerak bumi yang bergerak antara satu sama lain [1 m] F2 Sempadan plat merujuk lokasi dua plat tektonik bertemu [1 m] F3 Pergerakan plat berlaku akibat arus perolakan magma di dalam lapisan mantel [1 m] F4 Arus perolakan menghasilkan proses pertembungan dan pencapahan plat [1 m] F5 Sempadan plat tektonik boleh dikesan di kawasan yang mengalami gempa bumi/aktiviti gunung berapi [1 m] [Maksimum: 4 markah] (b) F1 Dua plat bertembung antara satu sama lain disebabkan daya mampatan [1 m] H1 Terdiri daripada plat lautan dengan plat lautan, plat lautan dengan plat benua, plat benua dengan plat benua [1 m] F2 Pertembungan plat lautan dengan plat lautan membentuk jurang lautan dan arka [1 m] C2 Contoh Jurang Peru-Chile dan Kepulauan Hawaii [1 m] F3 Pertembungan plat lautan dengan plat benua membentuk jurang lautan dan banjaran gunung lipat [1 m] C3 Contoh Jurang Mariana (Filipina) dan Banjaran Andes (Amerika Selatan) [1 m] F4 Pertembungan plat benua dengan plat benua menghasilkan banjaran gunung lipat [1 m] C4 Contoh Banjaran Himalaya [1 m] [Maksimum: 6 markah] (c) F1 Kejadian gempa bumi yang berlaku di daratan dan juga dasar lautan [1 m] PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.

 Penerbit Ilmu Bakti Sdn. Bhd. (732516-M) 2023 J4 J5 F2 Gempa bumi di dasar lautan berisiko tinggi menghasilkan gegaran dan ombak besar (tsunami) [1 m] F3 Letusan gunung berapi berlaku akibat arus perolakan dalam mantel [1 m] F4 Memaksa magma keluar ke permukaan bumi/ melalui rekahan kerak bumi [1 m] [Maksimum: 4 markah] (d) F1 Amaran awal oleh Jabatan Meteorologi Malaysia [1 m] F2 Menjauhi kawasan perairan yang berpotensi dilanda tsunami [1 m] F3 Memasang Deep-ocean Assessment and Reporting of Tsunamis (DART) [1 m] F4 Mewujudkan zon penampan untuk mengelakkan hakisan pantai [1 m] F5 Latihan menghadapi bencana tsunami [1 m] F6 Menyampaikan pengetahuan tentang tsunami kepada orang awam [1 m] F7 Membina tembok konkrit di pinggir laut [1 m] [Maksimum: 6 markah] 2 (a) F1 Kejadian ini disebabkan gempa bumi di dasar laut [1 m] H1 Wujud daya tekanan akibat pertembungan dan himpitan antara plat [1 m] F2 Proses ini akan menghasilkan gegaran di kawasan sempadan plat [1 m] H2 Menghasilkan gelombang yang boleh mencapai kelajuan 180 km/j di dasar laut [1 m] F3 Gelombang ini menyebabkan kemusnahan harta benda [1 m] H3 Mengorbankan nyawa manusia di kawasan yang terjejas [1 m] [Maksimum: 6 markah] (b) F1 Alat pengesan tsunami dikenali sebagai Deep-ocean Assessment and Reporting of Tsunamis (DART) [1 m] H1 DART dipasang di kawasan perairan yang berisiko berlaku tsunami [1 m] F2 Jabatan Meteorologi Malaysia (MET) berperanan memantau DART [1 m] H2 Langkah awal dapat diambil jika berlaku tsunami [1 m] [Maksimum: 4 markah] (c) Kesan negatif kepada manusia F1 Mengorbankan nyawa ramai penduduk [1 m] F2 Kemusnahan harta benda/penduduk menanggung kerugian [1 m] F3 Kemusnahan kemudahan infrastruktur yang ditenggelami air [1 m] Kesan negatif kepada alam sekitar F4 Kepupusan flora dan fauna/ lava panas menyebabkan kebakaran hutan [1 m] F5 Kemusnahan habitat flora dan fauna [1 m] F6 Pencemaran udara akibat debu, menyebabkan air dan tanih tercemar [1 m] [Maksimum: 6 markah] (d) F1 Memasang alat pengesan tsunami Deep-ocean Assessment and Reporting of Tsunamis (DART) [1 m] F2 Mewujudkan zon penampan dengan menanam pokok bakau [1 m] F3 Latihan menghadapi bencana dengan berlindung di tempat tinggi [1 m] F4 Kempen kesedaran alam sekitar dengan melakukan penanaman pokok bakau [1 m] [Maksimum: 4 markah] PRAKTIS PENGUKUHAN 1 (a) (i) pejal (ii) SIAL, SIMA (iii) 5 km hingga 65 km (b) (i) kerak bumi (ii) astenosfera (iii) ketumpatan (iv) Ketakselanjaran Mohorovicic (c) (i) barisfera (ii) 3 480 km (iii) nikel, besi (iv) teras luar (v) Ketakselanjaran Gutenberg 2 Plat benua (a) Plat Amerika Utara (b) Plat Amerika Selatan (c) Plat Eurasia (d) Plat Afrika (e) Plat Indo-Australia Plat lautan (a) Plat Pasifik (b) Plat Antartika 3 P Plat Pasifik Q Plat Amerika Utara R Plat Amerika Selatan S Plat Afrika T Plat Eurasia U Plat Indo-Australia V Plat Antartika 4 Pertembungan plat (a) (i) Jurang lautan (ii) Arka pulau (b) (i) Jurang lautan (ii) Banjaran gunung lipat (c) Banjaran gunung lipat Pencapahan plat (a) Permatang tengah laut (b) Lurah gelinciran s 5 Kesan kepada manusia (a) (i) Mengorbankan nyawa (ii) Kemusnahan harta benda (iii) Kemusnahan kemudahan infrastruktur (b) (i) Menggalakkan aktiviti pelancongan (ii) Menggalakkan aktiviti pertanian (iii) Sumber tenaga alternatif (iv) Perlombongan sulfur Kesan kepada alam sekitar (a) Kepupusan flora dan fauna (b) Kemusnahan habitat flora dan fauna (c) Pencemaran alam sekitar (udara, air, tanih) 6 (a) Memasang alat pengesan tsunami (b) Mewujudkan zon penampan (c) Latihan menghadapi bencana alam (d) Kempen kesedaran alam sekitar (e) Teknologi kalis gempa BAB 6 Pembentukan dan Kepentingan Batuan KERTAS 1 1 D 2 B 3 A 4 A 5 D 6 A 7 D 8 C 9 B 10 A 11 A KERTAS 2 BAHAGIAN B 1 (a) X F1 Igneus [1 m] F2 Terbahagi kepada dua jenis batuan, iaitu batuan igneus rejahan yang terdiri daripada batuan gabro, granit dan diorite. Manakala batuan igneus terobosan terdiri daripada obsidian, pumis dan basalt [1 m] Y F1 Enapan [1 m] H1 Terbahagi kepada tiga jenis, iaitu jenis klastik (gipsum, konglomerat dan syal), jenis kimia (batu pasir, batu garam) dan jenis organik (batu kapur, batu arang) [1 m] Z F1 Metamorfosis [1 m] H1 Terdiri daripada syis, gneis, batu marmar dan kuartzit [1 m] [Maksimum: 6 markah] (b) (i) Batuan igneus terbentuk melalui proses penyejukan dan pemejalan magma atau lava [1 m] (ii) Batuan enapan terbentuk hasil proses pemendapan, mampatan dan penyimenan serpihan batuan [1 m] (iii) Batuan metamorfosis terbentuk apabila batuan asal mengalami suhu dan tekanan tinggi [1 m] [Maksimum: 4 markah] BAHAGIAN C 1 (a) Gabro F1 Berwarna gelap [1 m] F2 Terdiri daripada lava bes [1 m] PENERBIT ILMU BAKTI SDN. BHD.