การวางแผน ควบคุมคุณภาพ และความปลอดภัย ในงานก่อสร้าง

การวางแผน
ควบคมุ คุณภาพ
และความปลอดภยั
ในงานกอ สรา ง 

[รวบรวมหลกั การวางแผนและ
แนะนําขั้นตอนในการกอ สราง
แบงตามประเภทของงาน ท้ังงาน
โครงสรา งและงานตกแตงภายใน 
รวมท้ังการจัดการดานความ
ปลอดภยั ในงานกอ สรา ง] 

สมนึก สวา งแสนสุข  

ห้องสมุด : ใกล้รงุ่ มศี ีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคุมคุณภาพ และความปลอดภัยในงานกอ สรา ง

สารบัญ 4~5
6 ~ 11
รายละเอยี ดโครงการ 12 ~ 13
การวางแผนโครงการ 14 ~ 18
การสํารวจและเตรยี มพน้ื ท่ีกอ สราง 19 ~ 27
การปรับสภาพดนิ
การเตรียมงานชวั่ คราว 28 ~ 36
งานเสาเขม็ 37 ~ 49
งานฐานรากและงานบอน้าํ ใตดนิ 50 ~ 55
งานโครงสรา งเสาคอนกรตี เสรมิ เหล็ก 56 ~ 66
งานโครงสรา งเหล็กชั้น 2 67 ~ 69
งานแผนพื้นสําเร็จอดั แรง (PC Hollow Core) 70 ~ 72
งานพนื้ Steel Deck 73 ~ 76
งานระบบกนั ซึมชน้ั หลงั คา 77 ~ 78
งานคานคอนกรีตหลอ สําเร็จ (Precast Beam) 79 ~ 80
งานพน้ื คอนกรีตเสริมเหลก็ 81 ~ 84
งานตกแตง ผนงั ภายนอกอาคาร 85 ~ 96
งานตกแตง ผนังภายในอาคาร 97 ~ 101
งานตกแตง พ้นื และผนงั หองนาํ้ 102 ~ 107
งานบันไดเหลก็

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 2

หอ้ งสมดุ : ใกล้รงุ่ มีศีลธรรม(52) พ.ศ.2551

งานภายนอก การวางแผนควบคมุ คุณภาพ และความปลอดภยั ในงานกอสราง
งานปรับปรุงคณุ ภาพดนิ
งานควบคุมความปลอดภยั 108 ~ 111
112 ~ 115
116 ~ 118

 

 
 

 
 

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 3

ห้องสมดุ : ใกลร้ งุ่ มีศีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคุมคณุ ภาพ และความปลอดภยั ในงานกอสราง

  

คํานาํ

หนังสือเลมน้ีตั้งใจจัดทําข้ึน โดยใหชื่อวา “การวางแผนควบคุมคุณภาพ และความปลอดภัยในงาน
กอสราง” ฟงดูเหมือนจะเปนหนังสือทางวิชาการ แตเน้ือหาภายในผูเขียนจะใชวิธีการเลารเรื่องจาก
ประสบการณการกอ สรา ง การใหแงค ดิ เพอื่ นําไปตอยอดมากกวา ซึ่งก็เปนเลมท่ี 2 ตอจากหนังสือเร่ือง “กวาจะ
มาเปน Tsusho” ทั้งนี้เพื่อเปนการบันทึกการทํางานของโครงการกอสรางท่ีผานมา ซ่ึงพยายามที่จะอธิบายถึง
หลักการวางแผน การควบคุม และตรวจสอบ โดยไดหยิบยกงานในแตละประเภทท่ีคิดวาสําคัญมาทําการ
อธิบายข้ันตอนการทํางาน พรอ มรปู ภาพประกอบเพอื่ ใหเ ปนหนังสือท่อี านและทาํ ความเขา ใจไดงาย

สาเหตุหลักในการจัดทําขึ้น เพราะตองการจดบันทึกและแบงปนประสบการณจากการทํางาน ใหกับผู
รวมอาชีพทุกทาน เนื่องจากในอดีตท่ีผานมา โดยสวนใหญเราจะทําการบันทึกภาพการทํางานเก็บไวอางอิง
และมุงเนนเร่ืองการสงมอบงานและแบบกอสรางใหกับเจาของงานเปนหลัก แตมิไดทําการรวบรวมวิธีการและ
ขน้ั ตอนในการกอ สรา งเก็บไวในลกั ษณะของหนังสืออา งอิงเลยซักโครงการ

ประโยชนที่คาดวาจะไดจากหนังสือเลมนี้ ผูเขียนหวังวาในภายหนาอาจจะมีการทํางานโครงการใน
ลักษณะที่ใกลเคียงกัน ท้ังในดานของแบบกอสราง และวัสดุในโครงการ ซ่ึงเราสามารถท่ีจะหยิบมาทําการ
อางอิง หรือเพ่ือใหพนักงานใหม ที่ยังไมมีประสบการณในการกอสรางมากนักไดศึกษาและเรียนรู เพ่ือใหเห็น
แนวทางในการปฏิบัติ สิ่งใดท่ีดีจะไดนําไปปรับปรุงใหดียิ่งข้ึน สิ่งใดที่ผิดพลาดจะไดมีการปองกันและแกไข
เพื่อใหงานมคี ุณภาพมากยิง่ ข้ึน

สุดทายน้ีผูเขียนขอขอบคุณ คุณสุรัตน ทับทิมนลิน ผูเปนหัวหนางาน ซึ่งไดใหความรูและแนะนํา
แนวทางในการวางแผน และเทคนิคตางๆในการกอสราง ตลอดจนทีมผูรวมงานทุกฝายท่ีเกี่ยวของ ท่ีใหการ
สนับสนุนการทํางานดวยดียิ่ง สําหรับเน้ือหาภายใน ถาพบการพิมพผิด ตกหลนประการใด โปรดแจงกลับเพื่อ
ทําการแกไข และขออถัยมาณ.ทีน่ ้ดี ว ย

  สมนึก สวา งแสนสุข

 
 

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 4

หอ้ งสมดุ : ใกล้รงุ่ มีศีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคมุ คุณภาพ และความปลอดภยั ในงานกอสรา ง

ผเู ขยี น

คํานยิ ม

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 5

หอ้ งสมดุ : ใกล้รงุ่ มศี ีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคุมคณุ ภาพ และความปลอดภยั ในงานกอ สรา ง

รายละเอยี ดโครงการ

เปน อาคารสาํ นกั งาน 2 ชนั้ ดาดฟา เปน พน้ื คอนกรีตเสริมเหล็ก อาคารกวาง 70 เมตร ยาว 70.50 เมตร
และสูง 15 เมตร พื้นท่ีการกอสรางอาคาร 11,309 ม2 และงานอาคาร โรงอาหาร, งานภายนอกอ่ืนๆ เชน ปอม

ยาม งานถนน งานร้ัว

ระยะเวลาที่ใชในการกอสรางท้ังโครงการเริ่มตั้งแตวันที่ 22
ธันวาคม พ.ศ.2551 จนถึง วันที่ 30 ตุลาคม พ.ศ.2552 รวมเปน
ระยะเวลากอสรางท้ังส้ิน 11 เดือน รวมมูลคาการกอสราง จํานวน
541,750,000 บาท.

งานโครงสรางมีรายละเอียดดังนี้ งานฐานรากใชเสาเข็มกลม 6
| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD.

ห้องสมดุ : ใกลร้ งุ่ มีศีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคมุ คุณภาพ และความปลอดภัยในงานกอสราง

แรงเหว่ียง Spun pile ขนาดหนาตัด Ø0.35 เมตรความยาว 30
เมตร กําลังตานทานเสาเข็มปลอดภัย Ra> 40 ตัน จํานวน 278
ตนและขนาดหนาตัด Ø 0.50 เมตร ความยาว 30 เมตร กําลัง
ตานทานเสาเข็มปลอดภยั Ra> 70 ตัน จาํ นวน 259 ตน

งานพ้ืนช้ันท่ี 1. เปนพ้ืน Flat Slab คอนกรีตเสริม
เหล็กหนา 20 ซม.และคานคอดินคอนกรีตเสริมเหล็กรอบนอก
อาคาร ระบบเสาจากตอมอช้ันท่ี1 ถึงใตคานชั้นท่ี 2 เปน
คอนกรีตเสริมเหล็กขนาด 80x80 ซม. ระยะหางระหวาง Span
เสามีระยะเทากับ 10 เมตร

งานพื้นชั้นที่ 2. เปนพ้ืนคอนกรีตเสริมเหล็กหนา10
ซม.บนแผนพ้ืนสําเร็จ Pc-Hollow Core ระบบคานโครงสราง

รองรบั ดว ยโครงเหล็กรปู พรรณ Steel Truss

งานพื้นชั้นหลังคา เปนพื้นคอนกรีตเสริมเหล็กหนา20
ซม.บนแผนพ้ืน Steel Deck ระบบคานโครงสรางรองรับดวย
โครงเหล็กรูปพรรณ Steel Truss ปดทับผิวบนดวยระบบกันซึม
ชนิด Membrane และทําการเทคอนกรีตทบั หนา

ผนังภายนอก เปนผนังกออิฐฉาบปูน บางสวนปดทับ
ดวยผนัง Cladding (Composite panel) ระบบ Stick wall ผนัง
ตกแตงดวยแผน aluminum spandrel และระบบผนังกระจก
Curtain wall

ภายในตัวอาคารมีถังเก็บน้ําใตดินขนาด 8.6 x 20.8
เมตร ความลึก 4 เมตร พื้นและผนัง เปนคอนกรีตเสริมเหล็ก
ความหนา 25 ซม พรอมทําระบบกันซึมท้ังภายในและภายนอก
บอ ใชว ธิ กี ารทํางานดว ยระบบกาํ แพงกนั ดนิ (Sheet Pile)

สรปุ ใชปริมาณคอนกรตี 6,400 M3

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 7

หอ้ งสมดุ : ใกลร้ งุ่ มีศีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคมุ คณุ ภาพ และความปลอดภยั ในงานกอสรา ง

ปรมิ าณเหล็กเสน 760 Ton

ปริมาณเหลก็ รปู พรรณ 735 Ton

ปริมาณพ้นื สําเร็จ Pc-Hollow Core 4,450 M2

ปรมิ าณพ้ืน Steel Deck 4,700 M2

การวางแผนโครงการ

สําหรับการวางแผนโครงการน้ัน มีหลากหลายองคประกอบท่ีตองใชรวมในการพิจารณา เชนการวาง
แผนการกอสราง (Scheduling) การวางแผนข้ันตอนการกอสราง (Method statement of work) การจัดผัง
องคก ร (Organizing) การคดั เลอื กผูรับเหมา (Sub-contractor list) การวางแผนจดั ซือ้ (Purchasing)

รวมถึงการทดสอบวัสดุและแหลงผลิต (Testing & Inspection schedule) การวางแผนในเรื่องของ
ความปลอดภัยในการทํางาน (Safety Planning) การวางแผนในเรอ่ื งส่ิงแวดลอมท่ีเก่ียวของ (Environmental
Monitoring) ตลอดจนสถิตขิ อมลู การทาํ งานในแตล ะประเภท เปน ตน

ดงั นั้นการวางแผนโครงการสามารถแบงออกเปนหวั ขอไดด ังตอ ไปนี้

1. การวางแผนงานการกอ สรา ง (Construction Schedule)

ตองทําการจัดทาํ อยา งนอย 3 รูปแบบคอื

1.1 แผนงานกอ สรางรวม ( Master Schedule )

ตองแสดงขอมูลของระยะเวลาในการจัดและแจกจายแบบกอสราง (Construction Drawing)
ระยะเวลาในการย่ืนขออนุญาตปลูกสรางและตรวจรับอาคาร ตลอดจนการแบงหัวของาน เชน งานตัวอาคาร
งานภายนอก และงานอาคารอ่ืนๆ

เนื้อหาภายในตองบรรจุขอมูลของระยะเวลาในการทํางานท้ังหมด ต้ังแตเริ่มงานจนสงมอบงาน ตองมี
รายละเอียดขน้ั ตอนการทาํ งานในแตละงาน ตองมีการระบุจุดมุงหมายของแตละกิจกรรม (Mile stone) เชนวัน
นําของเขา (Material Incoming) วันตรวจสอบงาน(Inspection)ทั้งจากฝายผูตรวจสอบและฝายเจาของงาน
รวมถึงระบุเร่ืองแผนการตรวจงานดานความปลอดภัย (Safety facility Plan) เชน การใชเคร่ืองจักรหนัก การ

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 8

ห้องสมุด : ใกลร้ งุ่ มีศีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคุมคุณภาพ และความปลอดภยั ในงานกอ สรา ง

ตรวจสอบความปลอดภัยในการทํางาน (Safety Inspection Schedule) และตองระบุการตรวจสอบในเร่ือง
ของสงิ่ แวดลอม (Environmental monitoring plan) ในการทาํ งานเปนตน .

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 9

ห้องสมดุ : ใกล้รงุ่ มีศีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคุมคุณภาพ และความปลอดภยั ในงานกอสราง

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 10

ห้องสมดุ : ใกลร้ งุ่ มีศีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคมุ คณุ ภาพ และความปลอดภัยในงานกอสราง

1.2 แผนงานกอสรา งประจําเดอื น (Monthly Schedule )

มักจัดทําในลักษณะของ 3 Months Schedule ซ่ึงจะแสดงการทํางานของเดือนที่แลว เดือนปจจุบัน
และเดือนหนา เพ่อื ใหเหน็ ภาพความตอ เนื่องของกจิ กรรม

จากนั้นจึงจัดทําแผนงานประจําเดือน (Monthly Schedule) โดยเน้ือหาภายใน ตองมีรายละเอียดการ
ทํางานภายในเดือนนั้นๆ ขยายในสวนของขั้นตอนการทํางานที่ซับซอน แจกแจงข้ันตอนการทํางานเพื่อใหการ
ทํางานและระยะเวลาสอดคลองกัน และมีความเปนจริง ท้ังยังใชในการติดตามความลาชาหรือความคืบหนา
ของแผนงานไดเปน อยา งดี

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 11

ห้องสมุด : ใกลร้ งุ่ มีศีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคุมคุณภาพ และความปลอดภยั ในงานกอสรา ง

1.3 แผนงานกอ สรางประจาํ สัปดาห (Weekly Schedule)

เปนแผนงานที่จัดทําขึ้นจากการนําเอาขั้นตอนการทํางานของแผนงานประจําเดือนมาทําการขยาย
รายละเอยี ดใหม ากขึ้น เพื่อใชในการควบคมุ ระยะเวลาการทํางานอยา งใกลชิด ท้ังน้ีแผนงานกอสรางอาจจัดทํา
ในรูปของระบบ Critical part method (CPM.) กราฟแทง (Bar chart) หรือรูปภาพแผนผัง Graphic ทั้งน้ี
สามารถเลือกรูปแบบการนําเสนอได เพ่ือใหสื่อความหมายและเพื่อใหทราบความตองการของงานไดสมบูรณ
แบบ ในแตล ะสถานการณ

การจัดทําแผนงานการกอสรางใหสามารถใชประโยชนไดจริงน้ัน ผูเขียนแผนงาน ตองมีความรู ความ
เขาใจ ในเร่ืองของ รายละเอียดแบบกอสรางเปนอยางดี เพ่ือนําขอมูลดังกลาวมาใชพิจารณาประกอบในการ
วางแผนขั้นตอนการกอสราง ระยะเวลาในการทํางานในแตละชวงงานนั้น ท่ีมีความเท่ียงตรง ตองไดมาจาก
สถิตกิ ารทาํ งานตอคนตอวันและจํานวนผรู ับเหมาทเี่ ขาทํางานเปนตน .

แผนงานกอสรางที่ไดวางไวตองคอยหมั่นติดตามความคืบหนา( Progress of work) วาการกอสราง
สามารถปฏิบัติไดต ามแผนหรือไม งานที่ไดคืบหนากวาแผน (Ahead) เปนไปตามแผน (On schedule) หรือ
ลาชากวาแผน (Delay) ปญหาและอุปสรรคที่กอใหเกิดขึ้นจนสงผลใหแผนงานลาชา ตองไดรับการแกไขโดย
ทันที อาจจะทําการปรับวิธีการทํางาน เพ่ิมกําลังคนเพื่อใหสอดคลองกับการทํางานจริง หรือจัดทําแผนยอย
เพ่อื ใหต รวจสอบไดก ระชับข้นึ ทั้งน้ีผวู างแผนงานโครงการตองหม่นั ตรวจสอบความคืบหนาอยเู สมอ

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 12

ห้องสมดุ : ใกลร้ งุ่ มีศีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคุมคุณภาพ และความปลอดภยั ในงานกอสรา ง

2. การวางแผนขัน้ ตอนในการกอ สรา ง (Construction Method Statement)

เปนส่ิงสําคัญในโครงการกอสราง ที่จะแสดงถึงทิศทางและขั้นตอนในการทํางานของแตละสวน การ
วางแผนข้ันตอนการทํางานที่ดี ตองสามารถทําใหงานนั้นๆดําเนินไปไดอยางตอเนื่อง โดยไมติดขัดและไมกีด
ขวางการทาํ งานในสว นอืน่ ๆทเี่ กี่ยวขอ ง และถกู ตองตามหลกั ปฏิบัตแิ ละวิชาการ อีกทงั้ ยังสามารถจดั เตรียมงาน
ตางๆไดลวงหนาตามข้ันตอนที่ไดวางแผนไว แผนข้ันตอนในการทํางานน้ันสามารถแบงออกเปนสวนใหญๆท่ี
ตองจัดทาํ ดงั นคี้ ือ

2.1 แผนข้นั ตอน งานแผนผังอาคารและงานชว่ั คราว ( Temporary layout & Facility Plan )

เชน แผนผังรวมอาคาร แสดงขอบเขตพ้ืนที่การกอสราง ทางเขาและออก ตําแหนงท่ีต้ังสํานักงาน
สนาม บานพักคนงาน จุดติดตั้งเคร่ืองจักร ที่กองเก็บและจัดเตรียมวัสดุ แสดงตําแหนงงานระบบ
สาธารณูปโภค ไฟฟา,สุขาภิบาล แผนผังการจราจรในพ้ืนที่การทํางาน เปนตน ท้ังน้ีรวมถึงแผนผังการติดต้ัง
นัง่ รานในการทาํ งานรอบๆอาคารและการทํางานในท่ีสูงดว ย

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 13

หอ้ งสมดุ : ใกล้รงุ่ มีศีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคุมคุณภาพ และความปลอดภยั ในงานกอสรา ง

2.2 แผนขนั้ ตอน การตดิ ต้งั และรอื้ ถอนเครอื่ งจักรหนกั ( Machine Installation&dismental)

เชน แผนแสดงขั้นตอนการตดิ ตั้งหอสูง (Tower Crane) และปน จน่ั (Rig Machine) เปนตน

2.3 แผนขน้ั ตอน การกอสรา งงานวิศวกรรมโครงสราง ( Structural Method statement )

เชน ข้ันตอนการตอกเสาเข็ม การขุดเปดหนาดิน การเทคอนกรีตเสริมเหล็กงานโครงสรางหลัก เชน
ฐานราก เสา คาน และพื้น การตดิ ต้ังโครงถักเหล็กรปู พรรณ Pc hollow core, Deck Slab เปนตน .

2.4 แผนขนั้ ตอน การกอสรางงานสถาปต ยกรรม ( Architectural Method statement )

เชน ข้ันตอนการติดต้ังแผนผนังสําเร็จรูป (Precast Panel) ผนังกระจกมาน (Curtain wall) และผนัง
ตกแตง ประเภท Composite panel เปน ตน .

2.5 แผนขนั้ ตอน การกอสราง งานระบบ ( M/E Method statement )

เชน ข้ันตอนการติดตั้งถังบําบัดน้ําเสีย (Waste water treatment tank) หมอแปลงไฟฟา
(Transformer) เปนตน.

อน่ึง ข้ันตอนการทํางานตางๆน้ัน ตองไดรับการวางแผนและตรวจสอบการทํางานกอนเริ่มงานทุกคร้ัง
จ า ก ทุ ก ฝ า ย ท่ี มี ส ว น
เกี่ยวขอ ง

โ ด ย อ า จ ทํ า ก า ร
เ รี ย ก ป ร ะ ชุ ม พ ร อ ม จั ด ทํ า
แบบ แสดงขั้นตอนการ
ทํางานดังกลาว ปรึกษาถึง
วิธีการ และแนวทาง ท้ังจาก
ฝายผูผลิตวัสดุ หรือฝาย
ผูรับเหมา เพื่อยืนยันวา
สามารถทําไดจริง และเพ่ือ
ความเขา ใจของทกุ ฝายทีต่ รงกนั

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 14

ห้องสมดุ : ใกลร้ งุ่ มีศีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคุมคุณภาพ และความปลอดภยั ในงานกอสรา ง

3.การวางผงั องคกร (Organization Chart)

การจัดผังองคกร มีความสําคัญอยางย่ิงตอคุณภาพของงาน เพราะบุคคากรเหลาน้ันจะตองทําหนาที่
แนะนํา ควบคุม ตรวจสอบ การทํางาน ใหไดคุณภาพที่ดี ดังน้ันการคัดสรรบุคลากรท่ีมีประสบการณในการ
ทาํ งาน ที่มีความรู ความเช่ยี วชาญ ในโครงการทีไ่ ดรับ จะทาํ ใหสามารถปองกันขอผิดพลาดท่อี าจจะเกดิ ขึ้นได

ตลอดจนการจัดสายงานและหนาท่ีความรับผิดชอบที่ชัดเจน ทําใหการควบคุมงานไมสับสน และ
สามารถทีจ่ ะควบคุมงานไดอ ยา งทว่ั ถงึ ทั้งนจี้ าํ นวนของบุคลากรทใ่ี ช ตอ งมีเพยี งพอในทกุ ๆ สาขาที่เก่ียวของ จึง
จะทําใหควบคมุ งานนน้ั เปน ไปไดอยา งมีประสทิ ธิถาพ

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 15

ห้องสมดุ : ใกลร้ งุ่ มีศีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคมุ คุณภาพ และความปลอดภยั ในงานกอ สราง

4.การคดั เลอื กผรู บั เหมา (Sub-Contractor)

ในธุรกิจกอสรางแรงงานนับเปนสิ่งสําคัญอยางหน่ึง ซ่ึงบริษัทผูรับเหมาท่ีมีมาตรฐานการทํางานที่สูง มี
กระบวนการควบคุมและจัดทําระบบการทํางานที่ดี ตลอดจนหัวหนาชางและแรงงานที่มีฝมือ เปนปจจัยขั้นตน
ทท่ี าํ ใหง านมีคุณภาพทีด่ ี และลดการสูญเสยี ของวสั ดุและระยะเวลาจากการกอ สรางได จาํ นวนบริษทั ผูร ับเหมา
ในโครงการตอ งมเี พยี งพอตอพื้นท่ีการทาํ งาน

การเลือกใชผูรับเหมาเพียงเจาเดียวในโครงการใหญๆมักไมนิยมกระทํา เพราะหากเกิดปญหาภายใน
ของบริษัทผูรับเหมาเอง เชน แรงงานขาดแคลน หรือการจายงวดเงินลาชา จะทําใหแผนงานลาชาและเสียหาย
ได ดังนั้นควรเลือกใชหลากหลายบริษัท แตท้ังนี้ควรพิจารณาการใหงานแกผูรับเหมาท่ีมีความเชี่ยวชาญและ
ความพรอ มกวา ในสวนงานทต่ี องเนนเปน พเิ ศษ

การเลือกใชผูรับเหมาหลายเจาในพน้ื ท่ีการทํางานเดียวกัน ตองดูแลเรื่องขอบเขตและการเช่ือมตองาน
ใหดี เพราะอาจกอใหเกิดปญหาได ผูรับเหมาทุกเจา ตองสงใบเสนอราคา(Quotation) ใหกับผูควบคุมงานเพ่ือ
ประกอบในการตดั สนิ ใจ และวางแผนงบประมาณโครงการ (Site Budget)

5.การวางแผนจัดซ้อื (Purchasing)

วัสดุอุปกรณตางๆท่ีใชในโครงการตองไดรับการยืนยันที่แนชัดจากแบบกอสรางกอนทุกครั้ง เพื่อให
ทราบถึง ชนิด ขนาดและคุณสมบัติของวัสดุ (Specifications) ที่ผูออกแบบหรือเจาของกําหนด จึงจะทําการ
ส่งั ซอ้ื จรงิ เพ่อื ปอ งกันความผดิ พลาดทอ่ี าจจะเกิดขนึ้

การจัดซื้อวัสดุนั้นตองตรวจสอบกับแผนงานการกอสรางดวย เพราะวัสดุบางชนิดอาจตองใชเวลาใน
การผลิต และจัดทําลวงหนา กอนนํามาตอดตั้ง เชน งานเสาเข็ม งานโครงถักเหล็กรูปพรรณ เปนตน วัสดุบาง
ชนิดอาจจะตองใชเวลาในการสั่ง ผลิต และจัดสง เชน วัสดุท่ีนําเขาจากตางประเทศ วัสดุบางชนิดท่ีมีแผนการ
ใชงานในสว นทายๆโครงการ ตอ งทาํ การแจง ลว งหนาเพือ่ ยืนยันจํานวนการใชงานและราคา

ตองจัดทําแผนผังแสดงระบบรอบบัญชีของโครงการ (Payment Condition) แสดงข้ันตอนและ
ระยะเวลาท่ีใชในการวางบิล (Invoice) เบิกจายท้ังในเร่ืองคาวัสดุกอสราง (Material fee) และคาแรงงาน
(Labor Fee) ใหชัดเจน เพราะการวางบิลที่ลาชาอาจสงผลกระทบกับระบบเงินหมุนเวียน (Cash Flow) ใน
โครงการได

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 16

ห้องสมดุ : ใกล้รงุ่ มีศีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคมุ คุณภาพ และความปลอดภยั ในงานกอสราง

6.การวางแผนการตรวจสอบวสั ดุ (Material Testing & Inspection)

วัสดุตางๆที่จะนํามาใชในโครงการ ตองไดรับการตรวจสอบคุณภาพ ทั้งคุณสมบัติของวัสดุและแหลง
ผลติ ทั้งนีเ้ พ่อื ใหมัน่ ใจไดวา วสั ดทุ ่ีนาํ มาใชใ นโครงการนัน้ ถกู ตอ งตามมาตรฐานตางๆท่ีกําหนด เชนการทดสอบ
กําลังรับแรงดึงของเหล็กเสริม การทดสอบกําลังอัดประลัยของคอนกรีต ซ่ึงการทดสอบวัสดุตางๆน้ัน ทําการ
ทดสอบโดยสถาบนั ท่ไี ดก ารรบั รอง และตอ งนาํ ผลทดสอบของวสั ดใุ นแตละชนดิ จดั เก็บเพอื่ ใชใ นการตรวจสอบ

นอกเหนือจากการทดสอบวัสดุแลว จําเปนอยางยิ่งที่จะตองเขาทําการตรวจสอบสภาพของโรงงานท่ี
ใชในการผลิต ประกอบช้ินสวนที่จะนํามาใชในโครงการ เพ่ือใหม่ันใจวาการประกอบช้ินสวนดังกลาวเปนไป
ตามแบบท่ีตองการ และวิธีการผลิต ประกอบ ถูกตองตามมาตรฐานการทํางานท่ีกฎหมายกําหนด เชน
ตรวจสอบโรงงานผลิตเสาเข็ม หนวยผสมคอนกรตี สาํ เรจ็ โรงงานผลิตและประกอบโครงเหลก็ เปน ตน .

7.สถติ ิการทาํ งาน (Working static)

เปนขอมูลแสดงปริมาณงานที่ไดจากการทํางานประเภทตางๆ เทียบกับระยะเวลาในการทํางาน ทั้ง
จากแรงงานคนและเคร่ืองจักร ซึ่งจะจัดทําเปนสถิติการทํางานมาตรฐาน เพ่ือใชประกอบในการวางแผนงาน
กอสราง ซึ่งจะเปนผลขอมูลกลางในการอางอิง ท้ังน้ีความแมนยําของปริมาณงานและเวลาที่ใช อาจมีปจจัยท่ี
ทาํ ใหเปลยี่ นแปลงไปในทศิ ทางบวกหรอื ลบได เชน เกิดจากบรษิ ทั ผรู ับเหมาท่ีมีแรงงานที่มีคุณภาพหรือแรงงาน
ดอ ยฝม ือ ตลอดจนการนําเครอื่ งจักรทที่ นั สมยั กวา มาใช เปน ตน.

8.ขอมลู แสดงบญั ชคี า แรงและคา วสั ดกุ อ สรา ง (Unit Price Report)

เปนขอมูลแสดงคาแรงและคาวัสดุตลอดจนเครื่องจักร ตอปริมาณงานประเภทตางๆ ซึ่งจะจัดทําเปน
สถิติคา แรงงานและคาวสั ดมุ าตรฐาน เพ่ือใชประกอบในการคิดมูลคางานกอสราง ซ่ึงจะเปนขอมูลกลางในการ
อางอิง เพื่อใชประกอบในการประมาณราคา ประมาณรายจายในแตละเดือน และใชคํานวณผลประกอบการ
ของโครงการได

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 17

ห้องสมุด : ใกล้รงุ่ มศี ีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคมุ คุณภาพ และความปลอดภยั ในงานกอ สราง

9.แผนความปลอดภัย (Safety Planning)

แผนการตรวจสอบความปลอดภยั ในการทาํ งาน ตองจัดทําแผนการตรวจสอบหลัก แผนการตรวจสอบ
ประจําเดือน เชน การต้ังเปาหมายการตรวจสอบการทํางานในแตละเดือน แผนการตรวจสอบยอย เชนการ
ตรวจสอบประจําสัปดาหและประจําวัน เชน การตรวจสอบเคร่ืองมือ หรือเร่ืองอุกรณ และแผนการตรวจสอบ
ตามสภาพการทาํ งานที่แตกตางกนั เชน งานเสาเขม็ งานทีส่ งู เปนตน

แผนการตรวจสอบดังกลาวจะตองทําควบคูระหวางการกอสราง โดยเจาหนาท่ีความปลอดภัยวิชาชีพ
และการแตง ต้ังตัวแทนจากบริษัทผูรับเหมา ทําการตรวจรวมกัน เพื่อใหทราบถึงวิธีการและข้ันตอน และเน้ือหา
ในการตรวจสอบ พรอมท้ังจัดทําแผนฝกอบรมเชนการฝกอบรมดานการปองกันและควบคุมเพลิงไหม รวมท้ัง
ทําแผนการมอบรางวัลการทํางานท่ีมีความปลอดภัย เพื่อเปนการกระตุนและสรางจิตสํานึกใหแกคนงานใน
เร่อื งของการใหค วามรว มมือทจ่ี ะปฏิบตั ติ ามกฎทก่ี ําหนด

10.แผนส่ิงแวดลอ ม (Environmental Assessment)

ตองจัดทําแผนการตรวจสอบส่ิงแวดลอม ท่ีเกิดจากการทํางานกอสราง เชน มลภาวะทาง อากาศ เชน
กลน่ิ เสียง และฝุน มลภาวะทางนํ้า เชน นาํ้ เสยี และมลภาวะทางชวี ภาพ เชน สารพิษจากขยะกอสราง เปน ตน.

ตองจัดใหมีการตรวจสอบคุณภาพของมลภาวะ จากองคกรท่ีไดรับอนุญาติตามกฏหมายส่ิงแวดลอม
ทั้งในระยะกอน ระหวางและหลังการกอสราง เพ่ือติดตามผลกระทบดานสิ่งแวดลอมที่จะเกิดข้ึน คาผลทดสอบ
ตองเก็บไวสําหรับอางอิงและตองทําจดหมายแจง กับผูอยูอาศัยในบริเวณขางเคียง เพ่ือใหเซ็นตรับทราบ ถึง
ผลกระทบและแนวทางปองกนั เพื่อปองกันปญหาความขัดแยงตอ ชมุ ชน.

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 18

หอ้ งสมุด : ใกลร้ งุ่ มศี ีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคุมคณุ ภาพ และความปลอดภัยในงานกอ สราง

การสาํ รวจและเตรยี มพน้ื ท่ีกอสราง

กอ นการเร่ิมงานกอสรางเราตอ งทาํ การเขา ไปสํารวจสถานที่กอสรางจริง โดยตองทําการรวบรวมขอมูล
ตางๆที่พบทําเปนบันทึกและภาพถายเก็บไว โดยตองทําการตรวจสอบภายในพ้ืนที่กอสรางและพ้ืนท่ีขางเคียง
เพื่อใชประโยชนในการวางแผนผัง สําหรับการทํางาน
ช่ัวคราว (Temporary Plan)ในสวนของพ้ืนท่ีการกอสราง
ภายใน สงิ่ แรกท่ีตอ งทาํ การตรวจสอบคือ หมุดหลักเขตท่ีดิน
และขนาดของพ้ืนที่ วาตรงกับโฉนดท่ีดินหรือไมคาระดับท่ี
จะตองใชในการอางอิง (Bench mark (BM.)) คาระดับดิน
ภายในพื้นที และสภาพพ้ืนท่ี เปนตน.

สํ า ห รั บ พื้ น ท่ี ข า ง เ คี ย ง แ ล ะ ร อ บ น อ ก พื้ น ท่ี ก า ร รูป แสดงพืน้ ท่ีกอสรา งและบรเิ วณโดยรอบ
กอสราง ตองทําการตรวจสอบแนวเขตรั้วรอบดานท่ีติดกับ
อาคารขางเคียง และเรื่องของสาธารณูปโภค เชน ตําแหนง
ของประตนู ้ํา,บอพักนํ้า,เสาไฟฟา ทิศทางการระบายน้ําออก
สูบอพักดานนอก คาระดับถนนภายนอกพ้ืนท่ี รวมถึง
ตําแหนงทอตางๆ ที่อยูใตดิน และท่ีสําคัญคือ ระยะถอยรน

ของอาคารและระยะอา งอิงของทางเขาออก

รูป แสดง ถนนและประตทู างเขาดา นหนา รปู แสดง ถนนและประตูทางเขา ดา นหลัง

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 19

ห้องสมดุ : ใกล้รงุ่ มศี ีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคมุ คุณภาพ และความปลอดภัยในงานกอสราง

สําหรับการปฏบิ ตั ิงานหลังจากไดข อ มูลจากการตรวจสอบพน้ื ที่จรงิ เราตองทําการแยกประเภทของ
งานออกเปน สว นๆ ดังน้ี

1.จดั ทีมทําการสาํ รวจ หมุดหลักเขตและพนื้ ทกี่ ารกอสราง โดยเชิญฝายสาํ นกั งานทดี่ ินในทอ งทม่ี าทาํ
การตรวจสอบ ตลอดจนนัดหมายเจาของท่ดี นิ พื้นทข่ี างเคยี งมารว มรบั ทราบขอมลู และยนื ยนั หมุดหลกั เขต

2.ตรวจสอบระยะรนของอาคาร กับทางทีมงานฝายออกแบบและฝายกฎหมาย รวมถึงตําแหนงของ
ทางเขาออก และตาํ แหนงของการระบายนา้ํ จากตวั อาคารสบู อพักสาธารณะ

3. จัดทีมงานทําการ ปกผังอาคาร และสํารวจคาระดับที่ใชสําหรับอางอิง พรอมจัดเก็บคาระดับดิน
ภายใน, ถนนภายนอก ระดับนํ้าในบอพักภายนอก เพื่อใชเปนขอมูลในการออกแบบการระบายน้ําจากตัว
อาคารสูภ ายนอก และใชในการคิดงานดนิ ตัดดนิ ถม

4. จัดทีมติดตอเจาของงานเพื่อขอเอกสารที่จําเปนในการขออนุญาตตางๆ เชน บานเลขที่ หรือสําหรับ
ตดิ ต้งั ประตนู าํ้ หมอแปลงไฟฟา ชั่วคราว ตลอดจน โทรศัพท และ ระบบอินเตอรเ น็ต สาํ หรบั สาํ นักงานสนาม

5. จัดเตรียมผูรับเหมา และวัสดุอุปกรณ สําหรับการทํางานช่ัวคราว อาทิเชน ประตูทางเขา~ออก ร้ัว
ช่ัวคราว, งานเดินทอน้ําใช, ไฟฟา งานสรางสํานักงานสนาม, บานพักคนงาน, โรงอาหาร หองนํ้า และพ้ืนที่จัด
กองเกบ็ วัสดุ และประกอบแบบ

6. จดั ทาํ แบบแผนผังสําหรับงานชั่วคราว โดยตองทําการระบุ เน้ือหาของแบบใหครอบคลุมและชัดเจน
อาทิเชน เสนทางเขา ออก ถนนชั่วคราวภายใน เสนทางการระบายนํ้า เสนทางการติดต้ังเสาไฟและตูไฟ พ้ืนท่ี
สาํ นกั งาน พนื้ ท่กี องเกบ็ วสั ดุ พนื้ ทีจ่ อดรถ พื้นท่ีรวมพล รวมถงึ บรเิ วณลางลอ บอลา งอปุ กรณ ถงั บาํ บดั น้ําเสีย

7. จัดทําแผนภูมิองคกร แผนงานหลัก และแผนงานประจําเดือน แผนงานการสั่งของ แผนงานการ
ติดต้ัง ตลอดจนงบประมาณในการกอสราง โดยตองกําหนดระยะเวลาในการเร่ิมและเสร็จของงานในแตละ
ประเภทใหชัดเจน รวมถงึ กาํ หนดการในการ ตรวจรับรองอาคารดวย

8. จัดทําการเจาะสํารวจชั้นดิน เพ่ือใหทราบถึงคุณสมบัติของชั้นดินในบริเวณตางๆ เพ่ือการออกแบบ
งานฐานรากและเสาเขม็

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 20

ห้องสมดุ : ใกล้รงุ่ มีศีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคมุ คณุ ภาพ และความปลอดภัยในงานกอ สรา ง

การสํารวจสภาพช้ันดิน (Soil Investigation)

ทางหนวยงานไดทําการเจาะสํารวจดิน บริเวณพ้ืนท่ีกอสรางตัวอาคารท้ังหมด 12 จุด และเจาะสํารวจ
ดินบริเวณพื้นท่ีกอสรางโรงอาหาร 6จุด เพื่อนําดินท่ีไดไปทําการทดสอบคุณสมบัติดิน เพ่ือที่จะทราบถึง
ลักษณะและการเปล่ียนแปลงของชั้นดินตลอดจนคาระดับใตดิน โดยวาจางบริษัทผูรับเหมา K.Engineering
Consultants Co.,Ltd มาทําการสํารวจ

สําหรับจํานวนของจุดทดสอบและตําแหนงของการสํารวจ วิศวกรผูออกแบบจะทําการกําหนดลงใน
แบบ ซ่ึงจะอยูในตําแหนงของบริเวณถังนํ้าใตดิน ตําแหนงฐานรากอาคารและบริเวณพื้นที่เดิมที่เปนคู คลอง
ตวั อยางดินทีเ่ ก็บไปทดสอบยงั หองทดลองและสงรายงานการเจาะสํารวจดินมาใหจ าํ นวน 3 ชดุ

วิศวกรผอู อกแบบกําหนดใหใชวธิ ี Standard penetration test (ASTM D1586)

ซง่ึ ตอ งทาํ การตรวจสอบสภาพความพรอ มของเคร่ืองมือและอุปกรณใหไดตามมาตรฐาน เชนน้ําหนักท่ี
ใชตอก (140ปอนด) ระยะการยก (30น้ิว) ขนาดของกระบอกและควบคุมการแบงระยะความยาวบนกระบอก
มาตรฐาน ชวงละ 6น้ิว การนับจํานวนครั้งที่ตอก
(Standard Penetration resistance N) การเก็บ
จํานวนและบันทึกตัวอยางดนิ เปน ตน.

จากรายงานผลการสาํ รวจ Boring Log

ทร่ี ะดับความลึก 50 เมตร

สภาพชัน้ ดินเปน ดนิ CH

(High Compressibility Clay)

คา N ในการตอกจํานวน 50 ครง้ั

ระยะจม 25 เซ็นติเมตร

(ทต่ี ัง้ โครงการ ถนน สุขาภบิ าล 2 เขต ประเวศ) 21
| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD.

หอ้ งสมุด : ใกล้รงุ่ มศี ีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคมุ คุณภาพ และความปลอดภัยในงานกอ สรา ง

การปรับสภาพดิน

ในการเริ่มตนทํางาน เราตองทําการปรับสภาพและ

ระดับของดินใหไดตามท่ีแบบกําหนด โดยตองทําการเรียก

ผูรับเหมา และผูเก่ียวของมารวมประชุม เพ่ืออธิบายในเรื่อง

ของคา ระดับทต่ี อ งการ ขอ กาํ หนดของวัสดุ (ดิน) ท่ีใชในการถม

กลับสําหรับพ้ืนที่ปลูกสรางอาคาร วัสดุ (ดินลูกรังและหินคลุก)

สําหรับพื้นที่ถนน และขั้นตอนในการบดอัดในแตละช้ันของ

ความหนา คาความสามารถในการแบกรับนํ้าหนัก ท่ีตองการ

ตลอดจนวิธีการขุดลอกและถมกลับในบริเวณพื้นที่ที่เปนบอนํ้า ควรทาํ คา ระดับไวที่ผนังเพอื่ ใชในการอา งองิ

เดมิ ขั้นตอนการทํางาน และระยะเวลาในการทาํ งาน เพื่อความเขา ใจที่ตรงกัน

ภาพแสดงรูปตดั ของการถมและบดอัด 22

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD.

ห้องสมุด : ใกลร้ งุ่ มศี ีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคุมคุณภาพ และความปลอดภยั ในงานกอสราง

สําหรบั โครงการน้ี ลกั ษณะพน้ื ทีเ่ ดมิ เปนหมูบาน
จัดสรร ท่ีมีการปลูกสรางบานตัวอยาง ถนนและบอพัก
รอบโครงการ รวมถึงแนวของรองนํ้าตามแปลงตางๆไว
จนแลวเสร็จ ในข้ันตนเราตองนําเคร่ืองสูบนํ้ามาทําการ
สูบนํ้าออกจากพื้นท่ีโดยตองทําการวางแผนการระบาย
น้ําสูภายนอกไวดวย (อาจจะตองติดต้ังเคร่ืองสูบน้ําที่
ปลายทางออกไวด วยเพ่อื ชวยใหร ะบายนํ้าไดเรว็ ขึ้น

การใชเ ครอ่ื งสบู น้าํ สูบน้าํ ออกจากพนื้ ที่

พรอมทําการขุดลอกเลนและโคลนออกจาก
รองน้ําจนถึงชั้นดินเดิม สําหรับรองนํ้าตองไดรับการ
ตกแตงคาระดับกนบอและ คาความลาดชันท้ังสอง
ดานที่บริเวณปากบอใหดี เพ่ือท่ีจะนําดินแหงมาทํา
การถมคืนกลับในรองนํ้าพรอมทําการบดอัด และปรับ
ระดบั ใหไดต ามทต่ี อ งการ

การใชร ถขุด(Excavator) ตักเลนออกจากรอ งนาํ้

การขดุ รอ งนํา้ จนถงึ ชั้นดนิ แข็งและตกแตง การใชรถขุด(Excavator) ตกั ดนิ เปยกออกจากรองน้าํ

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 23

หอ้ งสมุด : ใกลร้ งุ่ มศี ีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคมุ คณุ ภาพ และความปลอดภัยในงานกอสรา ง

สําหรับบริเวณพ้ืนท่ีเดิมท่ีเปนบอพักและทอ
ระบายน้ําคอนกรีต จะตองทําการขุดยายทอระบาย
น้ําดังกลาวออกจากพ้ืนที่ ท่ีจะทําการกอสรางซ่ึงเรา
สามารถนําเอาทอระบายน้ําคอนกรีตเดิมดังกลาว
กลับมาใชใหมไดในโครงการ โดยนํามาใชกับงาน
ระบายนํ้าชั่วคราวเพ่ือเปนการประหยัดงบประมาณ
ไปดวย

การจดั เกบ็ ทอ คอนกรีตทีข่ ุดขึน้ มาเพื่อนํากลบั มาใชใหม

ในสว นพืน้ ท่ีบรเิ วณที่เปนถนนคอนกรตี เดมิ นน้ั ถนนบางสว นทไี่ มก ีดขวางการทาํ งาน เราคงไวใชสําหรับ
เปนถนนช่ัวคราวภายในพ้ืนที่การกอสราง และคอยทําการทุบออกภายหลังจากใชงานแลวเสร็จ และเพื่อการ

ปรบั พื้นทค่ี ืนในระยะสดุ ทา ยของโครงการ

สวนถนนที่อยูในบริเวณสวนกอสรางอาคาร
เราตองทําการเจาะสกัดเอาถนนคอนกรีตออกโดยใช
เคร่ืองจักรเจาะพ้ืนถนนแลวลอกถนนคอนกรีตออก
โดยใชเคร่ืองจักร และนําไปทิ้งนอกพื้นท่ี เพื่อที่จะทํา
การถมและบดอดั ดนิ ในบรเิ วณดงั กลา ว

ใชรถขุดเปล่ียนเปนหัวเจาะ เพอื่ เจาะพ้นื ถนนคอนกรีต สําหรับสถานท่ี ที่จะนําเศษถนนคอนกรีตไป
ทิ้งน้ันเราตองทําการตรวจสอบกับผูรับเหมาถมดิน
ดวยวาไดนําไปทิ้งในบริเวณท่ีไมมีผลกระทบกับ
สภาพแวดลอม เพราะถูกควบคุมในเร่ืองของ
กฎหมายส่งิ แวดลอมและ ISO 14001

สําหรับระดับดินเดิมบางสวนท่ีสูงกวาคา
ระดับที่ตองการ ตองทําการขุดลอกออก และนําไป
กองเก็บยังพื้นที่วาง ยังมิตองขนยายออกนอกพ้ืนท่ี
เพื่อท่ีจะไดนําไปถมในบริเวณพื้นที่อ่ืนที่อยูต่ํากวาคาระดับท่ีกําหนดพ้ืนที่บางสวนที่ขุดดินขึ้นมาอาจเปนดิน
เปย ก กอ นการถมกลับเราตอ งทาํ การพลิกดินข้นึ มาตากใหแหงกอ นการถมกลบั พรอมบดอดั ในช้นั ตอไป

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 24

หอ้ งสมุด : ใกล้รงุ่ มศี ีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคมุ คุณภาพ และความปลอดภัยในงานกอ สรา ง

cavator) การพลกิ ดินขน้ึ มาตากแดด

สําหรับสวนท่ีเปนบริเวณพ้ืนท่ีปลูกหญาและจัดสวน จะถูกถมกลับและบดอัดดวยดินถม สวนท่ีเปน
อาคารและถนน จะทําการถมกลับดวยดินลูกรังพรอมทําการบดอัดในแตละชั้นดินใหแนนตามคา %CBR ที่
กําหนด ทางผอู อกแบบกาํ หนดใหก ําลังรบั น้ําหนักดวยดนิ บดอดั แนน ดวยคา CBR 95% โดยถา % C.B.R. ทถี่ ูก
กาํ หนดมคี า มากเทาใดก็แสดงวาชั้นดินนน้ั ตองบดอดั ใหแนน มากข้นึ ตามไปดว ย

รถบดชนดิ ตนี แกะชวยยํ่าและคลุกดินใหแ นน

รถ Grader เพ่อื ปรบั ระดับดนิ มาตรฐานท่ใี ชในการทดสอบคือ ASTM D 1883-

99 Test Method for C.B.R. (California Bearing Ratio) of Laboratory Compacted Soils การเลือกใชชนิด

ของดินเพ่ือใชในบดอัด ชนิดของเครื่องจักร จํานวนเท่ียวในการบดอัด และปริมาณน้ําที่ใชลวนมีผลตอคาการ

รั บ น้ํ า ห นั ก ข อ ง ดิ น ทั้ ง ส้ิ น

ดังนั้น ตองทําการตรวจสอบ

วัสดุท่ีนํามาใชและควบคุม

เคร่อื งจกั รใหดี

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 25

หอ้ งสมดุ : ใกลร้ งุ่ มศี ีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคุมคณุ ภาพ และความปลอดภัยในงานกอสราง

การปรับสภาพดินในโครงการ ยังตองรวมถึงการปรับทําถนนชั่วคราว (Temporary Road) รอบๆพื้นท่ี
กอสราง เพื่อใชในการสัญจรภายในโครงการ ซึ่งตองทําการปรับคาระดับใหมีความลาดเอียง เพ่ือใชระบาย
นา้ํ ฝน และตอ งทาํ รางนํ้าเปดไวรองรับและระบายนาํ้ ดว ย เพ่อื ปอ งกันน้ําขังในโครงการ

ทางหนวยงานใชหินคลุกในการบดอัดเพื่อทําถนนช่ัคราว โดยใหมีคาระดับของถนนช่ัวคราวสูงกวาคา
ระดับทองถนนประมาณ 5 ซม.เพราะในระหวางใชเปนเสนทางสัญจรน้ัน ถนนจะถูกบดอัดแนนจนไดคาระดับ
หรือสูงกวานิดหนอย ใหใชเคร่ืองจักรทําการปรับระดับออกจะดีกวา ที่ไมไดเตรียมคาระดับไวแ ลวมาทําการถม
บดอดั อีกคร้งั ในภายหลัง ซึ่งจะทาํ ใหเสยี ทง้ั คาเครอ่ื งจักร เวลา และงบประมาณอกี ครงั้ หนึง่

และตองทําถนนชั่วคราวผานเขาไปในตัวอาคาร (Temporary Access way) เพื่อเปนเสนทางการ
ขนสง วสั ดุ และเสนทางเดนิ เคร่ืองจกั รเพ่อื ทําการติดตั้ง เชน งานโครงเหลก็ เปน ตน

***** การทํางานในชวงฤดูฝน
ตองทําคาระดับถนนช่ัวคราว
ใหส งู และตอ งมีความลาดเอียง
สูรางระบายนํ้าดานขางถนนที่
มากเพียงพอ เพื่อปองกันนํ้า
ทวมขังจนขนสงวัสดไุ มไ ด

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 26

หอ้ งสมดุ : ใกลร้ งุ่ มีศีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคุมคณุ ภาพ และความปลอดภัยในงานกอสรา ง

การเตรียมงานช่ัวคราว (Temporary work)

สําหรับงานช่ัวคราว (Temporary) นั้นถือวาเปนส่ิง
สําคัญงานหน่ึง ท่ีจะตองมีการวางแผนและการจัดการที่ดี
เพราะจะเปนการจัดการบริหารพื้นท่ีใชสอยในโครงการ ให
เกิดประโยชนส ูงสุด ซึ่ง ผูจัดการหนวยงาน มีหนาท่ีท่ีจะตอง
ทํ า ก า ร จั ด ว า ง ตํ า แ ห น ง ต า ง ๆ ล ง ใ น แ บ บ แ ผ น ผั ง ร ว ม
(Temporary layout plan) เพ่ือใหทุกฝายไดรับทราบและ
ปฏบิ ัติ

ภาพมมุ สูงแสดงพื้นทีก่ ารใชส อย ตา งๆ

สําหรบั แบบ ในสวนงาน Temporary layout plan น้นั ซง่ึ จะเปนแบบท่แี สดงถงึ การจดั วางสงิ่ ปลกู สราง
และแสดงขอบเขตของพ้ืนที่ใชสอย ตลอดจนแสดงรายละเอียดของสาธารณูปโภค ตางๆ ลงในแบบท่ีมีแปลน
ตัวอาคารที่จะกอสราง เพื่อกําหนดขอบเขตการใชพ้ืนที่ตางๆ ใหเปนสัดสวน และมิใหเกิดการกีดขวางของสิ่ง
ปลูกสรา งท้ังหลายในระหวางการทํางาน และเพ่อื ใหเกิดความเขา ใจกนั ในทกุ ฝายทเี่ กย่ี วของ

สาํ หรบั ขอมูลตางๆท่ตี อ งแสดงในแบบมีรายการดังตอ ไปน้ี

1.ตาํ แหนงหมดุ หลกั เขตของทด่ี นิ พรอ มกํากับคา Coordinates (N, E), ทศิ ที่ต้งั

2.แสดงระยะรน ตา งๆตลอดจนพ้ืนทส่ี เี ขียว (กรณีท่ีทํางานในเขตกรุงเทพมหานคร)

3.แสดงตาํ แหนงอาคารขา งเคยี ง สาธารณูปโภค ตางๆ อาทิเชน เสาไฟฟา ทตี่ ิดกับแนวเขตที่ดนิ

4.แสดงแนวถนนสายหลัก และสายรอง (ถา ม)ี พรอมระบุความกวางและประเภทของถนน

5.แสดงแนวทอ หรอื รางระบายนาํ้ , บอ พกั พรอ มคาระดบั น้าํ

6.แสดงตําแหนง และประเภทของรัว้ ชวั่ คราว และทางเขาหลัก ทางเขารอง (ถาม)ี

7.แสดงแนวถนนชว่ั คราวภายในพรอมระบุประเภทและความกวา งของถนน

8.แสดงตาํ แหนง ของปอมยาม, จดุ ทงิ้ ขยะท่ีพกั สบู บหุ ร,ี่ และจดุ ถา ยภาพ

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 27

หอ้ งสมดุ : ใกลร้ งุ่ มศี ีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคมุ คณุ ภาพ และความปลอดภยั ในงานกอสราง

9.แสดงขนาดและตําแหนง ของสาํ นักงานสนาม, จดุ รวมพล, พน้ื ที่เกบ็ ของ, พื้นทจ่ี อดรถ
10.แสดงขนาดและตาํ แหนง ทกี่ องเก็บและประกอบหรอื ติดต้ังวสั ดุ
11.แสดงขนาดและตาํ แหนง ของบานพักคนงาน, โรงอาหาร, หอ งนํา้ ~สว มและลานซกั ลา ง
12.แสดงท่ีต้ังTransformer, เสาไฟฟา , ตูไ ฟฟา, ดวงโคมและแนวสายไฟ
13.แสดงท่ีตงั้ มิเตอรป ระปา ปมนา้ํ , ถังนํ้า, กอกน้าํ , แนวทอนา้ํ และรางระบายนาํ้ เสีย
ท้ังนี้การวางแผนผัง ตองคํานึงถึงความสอดคลองและอํานวยความสะดวกตอการทํางานเชน การจัด
วางตาํ แหนงของตูสาํ นกั งานช่ัวคราว ไวในตําแหนง ทเี่ ขา ถึงงาย เพื่อการติดตอประสานงานจากฝายตางๆ การ
จัดตําแหนงและพื้นท่ีการกองเก็บวัสดุ การประกอบวัสดุ ตองสะดวกในการนําเขา และขนยายวัสดุเพ่ือ
นาํ ไปใชงาน สว นพนื้ ท่กี ารใชงานใหพิจารณาตามขนาดของโครงการและปรมิ าณงานท่ใี ชเปนหลกั .

ภาพแสดงพ้ืนทกี่ ารกองเก็บและโรงดัดเหล็กเสน

ในสวนงานชั่วคราวนั้น สวนแรกท่ีจะตองดําเนินการคือ การทํารั้วเพื่อก้ันขอบเขตการกอสราง และ
ควบคุมพ้ืนท่ี การติดตั้งประตูทางเขาหลัก เพื่อใชในการควบคุมการนําวัสดุเขาและออก การจัดต้ังปอมยาม
เพื่อใชในการควบคุมวัสดุและปองกันการสูญหายของทรัพยสิน จัดทํางานทางเช่ือมตอทางเขาจากถนน
ภายนอกสภู ายในโครงการ การคมนาคมที่สะดวก

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 28

หอ้ งสมดุ : ใกล้รงุ่ มศี ีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคมุ คุณภาพ และความปลอดภัยในงานกอ สราง

ตอจากนั้นคืองาน ระบบสาธารณูปโภคทั้ง
ไฟฟา และสุขาภิบาล เชน การติดตั้งมิเตอร นํ้า, ไฟฟา
หมอแปลงไฟฟา การเดินทอนํ้าและสายไฟ พรอมทํา
การติดตั้งปมปน้ําและกอกสนาม, การติดต้ังเสาไฟฟา
เดินสายไฟและตคู วบคมุ เพ่ือเช่ือมตอไปยงั พ้นื ทีต่ างๆ

สํ า ห รั บ ก า ร เ ดิ น ไ ฟ ฟ า เ พ่ื อ ใ ช ใ น โ ค ร ง ก า ร

ภาพแสดงเครือ่ งปนไฟสํารอง แนะนําใหจัดทําการแยกตูไฟและเบรกเกอรออกเปน

สวนๆของพ้ืนท่ีการทํางาน เชน สวนสํานักงาน, สวนประกอบวัสดุ,สวนใชในตัวอาคาร,และสวนบานพัก

คนงาน ทงั้ น้ีเพ่อื ความสะดวกในการใชแ ละตรวจสอบ

สาํ หรับการเขา ทํางานในชว งแรก ถา ยังไมม ไี ฟฟา และน้ําประปาจรงิ ใหทําการจดั เตรียมเชาเครื่องให
กําเนดิ ไฟฟา และถงั เกบ็ นํา้ ไวใ ชงานกอ นในเบ้ืองตน

ภาพแสดงการตดิ ตง้ั ระบบ ความปลอดภยั และสาธารณปู โภค 29

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD.

ห้องสมุด : ใกลร้ งุ่ มศี ีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคมุ คุณภาพ และความปลอดภัยในงานกอสราง

สวนการปลกู สรา งบานพักคนงาน โรงอาหาร หองนํา้ และพื้นท่ีซักลาง ตองทราบจํานวนคนงานท่ีจะ
ใชใ นโครงการเสยี กอน เพื่อเตรยี มจํานวนหอ งใหเพยี งพอ หรืออาจจะเตรียมพ้ืนท่ีสาํ หรบั สวนตอเติมที หลังไว
ลว งหนาในบริเวณกอสรางกท็ าํ ไดเชน กนั

สวนพ้ืนท่ีหองนํ้าและลานซักลางตองทําระบบบอเกรอะ บอซึม และติดตั้งถังบําบัดน้ําเสีย เพ่ือชวย
บําบัดคุณภาพของน้ําน้ันๆ สงตอสูระบบบําบัดนํ้าเสียที่จะตองสรางขึ้นเพื่อทําการบําบัดและตรวจสอบ
คุณภาพของน้าํ เสียน้ัน กอ นสง ออกภายนอกโครงการ รวมถงึ ตดิ ตั้งบอ กรองไขมันบริเวณพื้นที่โรงอาหาร เพ่ือ
ทาํ การบาํ บัดกากไขมนั กอ นถา ยเทสูภายนอก

ภาพแสดงสว นหอ งนํา้ และลานซักลา ง

ภาพแสดงบรเิ วณจัดทาํ บานพักคนงาน ภาพแสดงหองนาํ้ และบรเิ วณซกั ลาง

ภาพแสดงระบบ บอเกรอะ บอ ซึม 30

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD.

ห้องสมดุ : ใกลร้ งุ่ มีศีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคมุ คณุ ภาพ และความปลอดภยั ในงานกอสรา ง

สํานักงานสนามอาจจะปลูกสรางข้ึนใหมหรือจะใชการเชาตูคอมเทนเนอรมาประกอบกันเปน
สํานักงานกไ็ ด ข้นึ อยูกับสภาพความพรอมของโครงการ อาจจะตองมีการเทพื้นคอนกรีตโดยรอบสําหรับเปน
ทางเดิน และเพ่ิมเติมในสวนของโครงหลังคาคลุมตูคอนเทนเนอรไวอีกครั้งหนึ่ง เพ่ือชวยปองกันความรอน
และนํ้าฝน สาํ หรบั สวนของหอ งนาํ้ อาจจะเชา เปนตูส าํ เร็จหรือปลกู สรางขึน้ ใหมก ไ็ ด

ภาพแสดงแผนผงั และมมุ มองภายนอกสาํ นกั งานสนาม

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 31

ห้องสมดุ : ใกล้รงุ่ มีศีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคมุ คณุ ภาพ และความปลอดภัยในงานกอสราง

ในการจัดผังของสํานักงานสนาม ตองทราบจํานวนของพนักงานทั้งหมดจึงจะสามารถกําหนดจํานวน
ของตู Container ทจ่ี ะตองใชไ ด ตอ จากนัน้ ใหทําการกาํ หนดพ้ืนท่ใี ชสอย โดยจดั เฟอรน ิเจอรตา งๆ อาทิเชน โตะ
ทํางาน ตเู อกสาร เครอ่ื งถา ยเอกสาร และพรนิ เตอร ตา งๆ ลงในแปลนตู Container

ซง่ึ ตาํ แหนง ทนี่ งั่ สาํ หรับพนักงานใหเราจัดลําดบั ตามแผนผงั องคกร โดยใหสวนของผูบ รหิ ารอยูดานหลัง
ตามดว ยสวนของหัวหนางาน และพนกั งานสวนปฏิบตั กิ าร ซึง่ อาจจะแบง ออกเปน ฝา ยๆ ตามลักษณะของงาน

เชน ฝายงานกอสราง ฝายงานระบบ ฝายงานแบบ ฝายงานบัญชี และ สวนของฝายงานบริการและ
ธุรการ (แมบาน) และอาจจะทําการสํารองที่ไวในกรณีใชรับรองแขก หรือผูตรวจการท่ีจะมาเย่ียมเยือน
หนว ยงานไวด ว ย ท้ังนี้เพือ่ ใหตําแหนงตา งๆน้นั สอดคลองกับการติดตอ ประสานงานดวย

ควรจัดทําแบบแปลนแผนผัง (Master Plan) การวางตําแหนง เฟอรนิเจอรตางๆ เชน ตําแหนงโตะ
เครอ่ื งถายเอกสาร (Master Plan) เพ่ือใชประกอบการเดินสายไฟ สายโทรศพั ท และระบบ LAN นอกจากน้ันให
จัดพืน้ ทข่ี องสว นรับรองแขก ควรจะมีแปลนของโซฟาหรือโตะ พรอมเกาอี้ เพื่อใชใ นการรบั รองแขกตลอดจนไวใช
ในกรณปี รึกษาเรือ่ งแบบกอ สรา งหรือวางบลิ สงของตางๆ

ในสวนของหองเตรียมอาหารและเคร่ืองด่ืมก็เปนสวนสําคัญที่ตองระบุ ตําแหนงของ ตูเย็น ช้ันวางของ
อาทเิ ชน ชุดกาแฟ อางลา งจาน และบริเวณวางตูย าสามัญประจาํ บานหรือเคร่อื งมอื ปฐมพยาบาลเบ้ืองตน บาง
โครงการอาจจัดทาํ ตู Container เพ่ือใชทาํ เปน หอ งอาหารตา งหาก แลว แตก รณี

อีกหองหน่ึงซ่ึงมักตองจัดทําคือสวนของหองประชุม ใหระบุแปลนของโตะพรอมเกาอ้ี พ้ืนที่สําหรับติด
แผนผังองคกร,แผนงาน รูปถายความคืบหนาของงาน และอาจจะมีตูใสเอกสารสวนกลาง เชนแฟม ISO .และ
แฟมเร่อื งความปลอดภัย และ Electronic Board สําหรบั ใชในการประชมุ ดวย

ทั้งนี้ใหเรากําหนดสวนของ ปายคําขวัญ หรือนโยบายของบริษัท เบอรติดตอพนักงานและหนวยงาน
ตางๆในกรณฉี ุกเฉิน (Emergency Contact) ตลอดจนกระดานประชาสัมพันธ (Information board) ขา วสาร
ขอมูลตางๆใหพนักงานไดทราบโดยท่ัวกัน กําหนดตําแหนงของท่ีแขวนหมวก, เข็มขัดนิรภัย, ที่เก็บรม สําหรับ
สวนที่วางตรู องเทาอาจไวข างใน หรอื นอกตู Container กไ็ ดแลว แตพื้นท่.ี

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 32

ห้องสมดุ : ใกลร้ งุ่ มีศีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคุมคุณภาพ และความปลอดภัยในงานกอ สรา ง

ในสวนของหองนํ้า มีท้ังชนิดรวมอยูในตัวตูและแยกเฉพาะตู ใหคํานึงถึงปริมาณของหองน้ําตอ
พนกั งาน อาจจะเตรียมในสวนของหอ งอาบนํ้าและจัดเตรียมหองสําหรบั สุภาพสตรี ไวด ว ย

ซึ่งแลวแตขนาดและประเภทของโครงการ ไมตายตัว สวนสําคัญอีกอยางหน่ึงคือเร่ืองของการเดินทอ
น้ําดี น้ําเสียและตําแหนงติดตั้งบอเกรอ~บอซึม ควรกําหนดตําแหนงที่รถสามารถเขามาบริการไดถึง และ
คํานึงถงึ เร่อื งของทิศทางลมท่จี ะนาํ เอากลน่ิ ทไี่ มพงึ ประสงคม าดวย

บางหนวยงานอาจมีในสวนของหองนอนสําหรับพนักงาน ใหเราเขียนแบบแปลนของเตียงนอน
ตลอดจนตูใสเส้ือผาหรือตูเก็บของ (Locker) อาจจะมี ในสวนของโทรทัศน เพื่อสวัสดิการของพนักงานที่พักท่ี
หนว ยงาน ท้งั นี้ใหเ ราตรวจสอบกบั ผูจดั การหนว ยงานกอ นจะเปน การดี

อยาลืมในสวนของหองเก็บของ (Storage Room) ตองมีสําหรับเก็บเคร่ืองมือจําพวก กลองระดับ
สวาน, เทปเหล็ก, อุปกรณเร่ืองความปลอดภัย เชน ตาขายกันตก, ผาใบ, ถังดับเพลิง และอุปกรณไฟฟา
ประปา จําพวก ตูไฟ, สายไฟ. หลอดไฟ, สปอรตไลท ตลอดจนวัสดุบางชนิดท่ีตองทําการเตรียมไวใชงานเปน
ตน .

สวนสุดทายคือ Landscape การจัดสวนหยอม และจุดนั่งพักผอน หรอื อาจจะใชเปนพื้นท่ีสูบบุหรี่ ก็
เปน ส่งิ สาํ คัญทไี่ วใชในเวลาพกั ทานกาแฟ หรอื ไวคลายเครียดจากการทาํ งาน สําหรับรอบๆสํานกั งานสนามควร
เตรียมอปุ กรณดบั เพลิงไวดวยเพ่ือใชใ นกรณีฉกุ เฉนิ

สรุปวาในการจัดแผนผังของสํานักงานสนามนั้น ไมวาจะเปนในสวนที่ปลูกสรางใหมหรือใชตู
Container ประเภทส่ังประกอบ ใหเราคํานึงถึงเรื่องตางๆดังท่ีกลาวมาแลวเบื้องตน สวนทิศในการวาง
สํ า นั ก ง า น ส น า ม น้ั น ก็ เ ป น เ ร่ื อ ง สํ า คั ญ เ พ่ื อ ใ ช
ประกอบการตัดสินใจในการ กําหนดชองเปดตางๆ
เชน ประตูทางเขาออก หรือ หนาตาง และชองแสงเพ่ือ
ชวยในเร่อื งของพลังงานและสงิ่ แวดลอ มดวย

ภาพแสดงอปุ กรณด บั เพลงิ บรเิ วณสาํ นักงานสนาม

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 33

ห้องสมุด : ใกลร้ งุ่ มศี ีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคุมคณุ ภาพ และความปลอดภยั ในงานกอ สรา ง

พ้ืนที่อีกสวนหน่ึงท่ีตองเตรียมการคือ พ้ืนท่ีสําหรับทํากิจกรรมประชุม(Morning Meeting Area) ใน
ตอนเชา และภาคบาย ซ่ึงเปนกิจกรรมในดานความปลอดภัยจากประเทศญี่ปุน ท่ีจะปฏิบัติกอนเริ่มการ
ทาํ งานมชี ่อื เรียกเปนภาษาญป่ี ุนวา การทํา KYT.

ซึ่งจะมีความหมายในแตละตัวอักษรดังนี้ (KIKEN = อันตราย), (YOSHI = คาดการณ)
(TRAINING = อบรม) สรุปคือการอบรมและอธิบายถึงแผนการทํางานในแตล ะวัน รวมทั้งพ้ืนท่ีการทํางานที่
ไมป ลอดภยั ท้ังจากลักษณะการทํางานหรือจากการใชเครื่องจักร ใหกับผูรวมงานทุกคนไดร ับทราบ เพื่อเปน
การปอ งกันการเกิดอุบตั ิเหตุจากการกอสรา ง เปน ตน

ภาพแสดงลานประชุมพืน้ ท่โี ลง ภาพแสดงลานประชุมในตัวอาคาร

ขนาดของพ้ืนที่ประชุม ข้ึนอยูกับจํานวนของ
คนงาน สวนตําแหนงน้ันข้ึนอยูกับพ้ืนที่การใชสอยและ
สภาพการทํางาน ซ่ึงอาจจะยายลานประชุมเขาไปในตัว
อาคารก็ได ทั้งยังชวยในเร่ืองของการปองกันแดดและฝน
ไดเปน อยา งดี

ภาพแสดงกจิ กรรมดา นความปลอดภยั

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 34

หอ้ งสมดุ : ใกลร้ งุ่ มศี ีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคมุ คณุ ภาพ และความปลอดภัยในงานกอสราง

พื้นที่สําหรับการควบคุมดูแลเร่ืองสภาพแวดลอมในการทํางาน ท้ังในเร่ืองของการปองกัน
และบําบัดในเรื่องของฝุนละออง, เสียง ขยะกอสราง ตลอดจนสารเคมี และวัสดุปนเปอนท่ีอาจสงผลตอ
คณุ ภาพของอากาศ,ดิน,และนํ้าเปนตน

การวางแผนควบคุมคุณภาพดานส่ิงแวดลอม ตองเร่ิมจาก ทําการประเมินความเสี่ยงท่ีจะ
เกิดมลภาวะกับส่ิงแวดลอมจากการทํางานในขั้นตอนตางๆ จากนั้นนําจํานวนของผลกระทบที่ไดจากการ
ประเมินมาทําการกําหนดนโยบายในการติดตาม ควบคมุ ดูแล และวัดผล โดยผลจากการตรวจสอบท่ีไดต อ ง
ควบคุมใหอ ยูในเกณฑท ี่กฏหมายส่ิงแวดลอ มกาํ หนด

ภาพแสดงบอลางเครอ่ื งมือปนู ภาพแสดงการตกตะกอนของบอ ลา งเคร่ืองมอื ปนู

การกําหนดจุดและจํานวนคร้ังในการตรวจสอบ ตองเลือกจุดที่มีผลกระทบตออาคาร
ขางเคียงพ้ืนท่ีกอสรางใหมากท่ีสุด เพ่ือปองกันขอรองเรียนจากอาคารขางเคียง การจัดทําเคร่ืองมือที่ใชใน
การบาํ บัดหรอื ในการจดั เก็บ ตอ งหมัน่ ทําการตรวจสอบอยูเสมอ เพ่ือใหผลทไ่ี ดเ ปนไปตามขอ กาํ หนด

ขยะกอสรางที่ตองนําออกไปจํากัดน้ัน ตองวาจางบริษัทที่มีใบประกอบกิจการกําจัดขยะ
อยางถูกตองมาดําเนิการ ตองทราบถึงแหลงท่ีจะทําการท้ิงขยะที่ไดรับอนุญาต หามมิใหนําวัสดุกอสราง
ออกไปทง้ิ ตามไหลทางหรอื ท่รี กรา งโดยเดด็ ขาด

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 35

หอ้ งสมุด : ใกล้รงุ่ มศี ีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคมุ คณุ ภาพ และความปลอดภัยในงานกอ สรา ง

****** ขอสรุปและขอเสนอแนะสําหรับการวางแผนงานชั่วคราว ตองทราบจํานวนของทีมงาน
ผรู บั เหมาและคนงาน เพ่อื กาํ หนดขนาดสํานกั งาน บานพักคนงาน และจํานวนหองน้ํา ตองทราบจํานวนของ
วัสดุท่ีจะนาํ เขามากองเก็บและประกอบ เพอ่ื กาํ หนดพืน้ ท่แี ละสโตร ตอ งแยกเมน น้ําประปาและสายไฟในแต
ละจดุ เพ่อื ปอ งกนั เวลาเกดิ ทอ แตกหรือไฟดับทง้ั โครงการ ถนนช่วั คราวตองสามารถสญั จรไดอ ยา งท่วั ถงึ

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 36

หอ้ งสมดุ : ใกลร้ งุ่ มศี ีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคมุ คุณภาพ และความปลอดภัยในงานกอสรา ง

งานเสาเขม็

หลังจากการวางแนวอาคารและตรวจสอบระยะ
ของอาคาร รวมถึงระยะหางระหวางแนวเขตท่ีดินแลวเสร็จ
ใหเริ่มทําการวางหมุดสําหรับงานเสาเข็ม โดยตอง
สอดคลองกบั แผนในการตอกเข็มดว ย

ในครัง้ แรกของการวางแนวเสาเข็มดวยกลองวัด
มุม ตองทําการตรวจสอบคาระยะของหมุดกอนการตอกทุกคร้ัง ท้ังน้ีเพื่อปองกันความผิดพลาดท่ีอาจจะ
เกิดขึ้นได หมุดที่ใชแสดงตําแหนง ตองม่ันคงแข็งแรง และสามารถบงบอกถึงขนาดของเสาเข็มท่ีแตกตางกัน
ได เพือ่ ปอ งการการตอกเสาเข็มผดิ ขนาด

เนอ่ื งจากโครงการน้มี กี ารใชเสาเข็มขนาดตางกัน หนวยงานจึงจัดทําเชือกผูกหมุดตางสีกัน เพื่อชวย
ในการแยกขนาดของเสาเข็มและปองกันการตอกผิดขนาด ทั้งน้ีตองทําการประชุมช้ีแจง กับบริษัทและ
หัวหนางานที่รับตอกเสาเข็มไดรับทราบสัญลักษณที่ใชในการแยกขนาดของเสาเข็ม เพ่ือความเขาใจที่
ตรงกนั

ภาพแสดงการตรวจสอบแนวฉากและระยะหมดุ ภาพแสดงการใชเ ชือกสีชวยในการแยกขนาดเสาเขม็

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 37

หอ้ งสมดุ : ใกลร้ งุ่ มศี ีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคุมคณุ ภาพ และความปลอดภยั ในงานกอ สรา ง

ในสวนของเครื่องจักรที่นําเขามาใชในหนวยงาน
ตองไดรับการตรวจสอบสภาพของเคร่ืองจักรและอุปกรณ
จากเจาหนาท่ีความปลอดภัยเสียกอนท้ังในระหวางการ
ติดต้ังและกอนเริ่มใชงาน โดยใชแบบฟอรมการตรวจสอบ
เครื่องจกั รในการตรวจสอบของบริษัท

จากนั้นทําการตรวจสอบสภาพความสมบูรณของเสาเข็มท่ี
นําเขามาในหนวยงาน โดยทําการตรวจขนาด ความยาว วันท่ีผลิตและอายุเข็ม สภาพเสาเข็มวามีรอยราว
หรือไม คาความโกง ตวั ของเสาเข็มตอความยาวตอ งไมมากกวา 1/100

ตองควบคุมระยะการวางหมอนรองเสาเข็ม ใหอยูในตําแหนงท่ีมีคาโมเมนตดัดนอยท่ีสุด ซ่ึงจะมีคา
อยูระหวา ง 0.207 L ตอ ความยาวเขม็ ในกรณีจดุ รองรบั เดยี ว

ทั้งนี้ตองทําการตรวจสอบคุณภาพการผลิตเสาเข็ม จากโรงงานผลิตดวย เพ่ือใหทราบถึงสภาพ
ความพรอมของเครื่องจักรที่ใชในการผลิต ขีดความสามารถและกําลังในการผลิต เทคนิคและฝมือในการ
ผลิต ตรวจสอบและควบคุม คุณภาพของวัสดุ และตรวจสอบถึงขั้นตอน วิธีการผลิต รายละเอียดการเสริม
เหลก็ การจดั เก็บกอง และการบม ไดมาตรฐานหรอื ไมอ ยางไร

ภาพแสดงการกองเก็บเขม็ ทหี่ นางาน ภาพแสดงการตรวจสอบการผลติ

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 38

หอ้ งสมุด : ใกล้รงุ่ มศี ีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคุมคุณภาพ และความปลอดภยั ในงานกอ สรา ง

นอกเหนือจากการควบคุมคุณภาพของวัสดุแลว ยังตองทําการควบคุมขั้นตอน และวิธีการฏิบัติในการ
ตอกเสาเข็ม ใหเปนไปตามข้ันตอนและแผนงานที่วางไวแตเบ้ืองตน ทั้งนี้ในระหวางการปฏิบัติงานหากเกิด
ปญหาขึน้ ตอ งแจง ตอผูควบคมุ งานใหท ราบโดยทันที

การควบคุมงานเสาเข็ม เร่ิมจากข้ันตอนของการเคลื่อนปนจ่ันเขาประจําตําแหนงหมุดเสาเข็ม ถาพบ
สภาพของชั้นดินไมสารมารถรองรับนํ้าหนักของเครื่องจักรได ตองนําแผนเหล็กมารองรับเพื่อชวยในการ
กระจายนาํ้ หนักของเครอื่ งจักรและปอ งกนั ปนจน่ั ลม จากนน้ั ทาํ การตรวจสอบระยะอางองิ ของหมดุ

ภาพแสดงการตรวจสอบระยะหมุดเสาเข็ม ภาพแสดงการใชแผนเหล็กรองรับปนจนั่

ทําการชักลากเสาเข็มเขาประจําจุด โดยตองควบคุมระยะในการยึดเสาเข็มเพื่อการชักลากเขาจุด
ตรวจสอบขนาดและสภาพความสมบูรณของสลิงท่ีใชใน
การชักลากและยกขึ้นตดิ ตัง้

ภาพแสดงการชักรอกเสาเข็มเขาประจาํ จุดตอก ในระหวางการชักลากตองมีพนักงานใหคอยให
สญั ญานในการปฏบิ ตั งิ านทกุ ครั้ง โดยใชอปุ กรณเปนธงสี
เขียวและธงสีแดงในการระบุการเคล่ือนยาย และให
สัญญานในระหวางการชักลากดวยนกหวีด เพ่ือให
คนงานบริเวณใกลเคียงไดทราบถึงขอบเขตท่ีอาจเกิด
อันตรายจากเสาเข็มลมทบั ได

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 39

ห้องสมดุ : ใกลร้ งุ่ มศี ีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคุมคณุ ภาพ และความปลอดภัยในงานกอสราง

กอนการตอกเสาเข็มตองทําการทวนสอบระยะอีกครั้งหนึ่ง พรอมกับควบคุมแนวแกนในท้ังสองแนว
โดยอาศัยสามขายึดเอ็นเขากับลูกดิ่ง แลวใชสายตาเล็งแนวเสนเอ็นใหอ ยูก่ึงกลางตลอดความยาวเสาเข็ม ตอง
ควบคุมใหปนจั้นเคล่ือนจัดแนวเข็มและเครื่องจักรใหไดดิ่งท้ังสองแนวแกนเสียกอน จึงจะสามารถเร่ิมการตอก
เสาเขม็ ได คาความคลาดเคลอื่ นในแนวดง่ิ ท่ียอมให ตองไมเ กนิ 1/100 หรอื 7.5ซม.

ในระหวางการตอกตองควบคุมระยะในการยก
ตุมและความเร็วในการตอกใหไดตามระยะที่แสดงใน
รายการคาํ นวณ

และตองทําการใสวัสุดุปองกันการกระแทกของ
ลูกตุมตอหัวเสาเข็ม เพื่อปองกันความเสียหายตอเสาเข็ม
ในระหวางการตอก

สตู รในการตอกใชส ตู ร Danish’s

สําหรับน้ําหนักของลูกตุมสามารถหาคาน้ําหนัก ภาพแสดงการสามขาพรอ มดิ่ง
ไดจากคามาตรฐานท่ัวไปอยูระหวาง0.7 ถึง 2.5 เทาของ
นํา้ หนกั เสาเข็ม

เสาเขม็ ขนาด 0.30x0.30x15x (2400/1000) = 3.24 ตนั

นํา้ หนกั ลูกตมุ ที่ 0.7 x 3.24 = 2.27 ตนั ,

ภาพแสดงการตรวจทานตาํ แหนงกอ นตอก

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 40

ห้องสมุด : ใกล้รงุ่ มศี ีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคมุ คณุ ภาพ และความปลอดภัยในงานกอ สราง

เน่อื งจากความยาวรวมของเสาเข็มที่ใชในโครงการเทากับ 30.00 เมตร ดังนั้นจึงทําการสั่งผลิตเสาเข็ม
ทอนแรกทค่ี วามยาว16.00 และทอนตอทค่ี วามยาว 14.00 เมตรตามลาํ ดับ

หลังจากเสาเข็มทอนแรกตอกแลวเสร็จ กอนนํา
เสาเขม็ ทอนบนมาตอกตอ จะตองทําการขีดเสนท่ีเสาเข็ม
เพ่ือใชในการนับจํานวนครังในการตอก (Blow count)
โดยทําการขดี เสนท่หี วั เสาวดั ความยาวเทากบั 3.00 เมตร
โดยจะแบงออกเปน10 ชอง ชวงความยาวละ 30
เซ็นตเิ มตร เพื่อความสะดวกในการตรวจสอบการตอกสิบ
ครงั้ สดุ ทา ย (Last Ten Blow)

ภาพแสดงการขีดเสนแบงระยะเสาเข็ม

ในการนําเสาเข็มทอนบนมาตอเพ่ือเพ่ิมความ
ยาวนน้ั จะตอโดยใชว ิธีการเชือ่ ม ซง่ึ จะอาศัยเพลทเหล็ก
ที่หัวเสาทอนลางกับเพลทเหล็กที่ทายทอนบน มาทํา
การตอเช่ือมกัน ซ่ึงกอนการเช่ือมตองทําความสะอาด
เพลทท้ังสองใหสะอาด และปรับแนวเข็มใหไดแนวด่ิง
เสียกอ น

ภาพแสดงการทาํ ความสะอาดเพลทหวั เสาเข็ม

ใ น ร ะ ห ว า ง ก า ร เ ช่ื อ ม เ พ่ื อ เ ป น ก า ร ค ว บ คุ ม
คณุ ภาพรอยเชื่อม หนวยงานไดขึงฉนังผาใบกั้นเพื่อชวย
บังลมในระหวางการเชื่อม ชนิดของลวดเช่ือม,และ
ขนาดของรอยเชื่อม ตองเปนไปตามรายการออกแบบ
และจะตองทําการบันทึกผลของรอยเช่ือมทุกๆตน เพื่อ
ใชป ระกอบการตรวจสอบในภายหลงั

ภาพแสดงการยดึ หัวเสาเข็มดวยเครอื่ งมอื

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 41

หอ้ งสมดุ : ใกล้รงุ่ มศี ีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคุมคุณภาพ และความปลอดภัยในงานกอ สราง

หลังจากเช่ือมแนนแลวใหทําการตอกเสาเข็มในทอนบนตอเน่ืองจนเสาเข็มไดคาการระยะการจมของ
เสาเข็มในข้ันดินตอจํานวนครั้งในการตอกครั้งสุดทาย
คาที่ไดตองเปน ไปตามรายการคาํ นวณทีก่ ําหนด

เสาเข็มท่ีไดคาการตอกครั้งสุดทายแลว ถาหาก
วาเหลือคาระดับหัวเสาเข็มสูงจากพื้นมากเกินกวา1.00
เมตรใหทําการตัดความสูงออกกอนเพื่อปองกันเข็ม
เสียหายและกดี ขวางทางเดินของปน จน่ั

และเพ่ือลดทอนความสูงลงกอนระดับหนึ่ง ภาพแสดงการตดั ทอนความสูงเข็ม
กอนที่จะทําการเปดหนาดินเพ่ือทําการตัดระดับหัว
เสาเข็มตอไป ทั้งน้ีในระหวางการตัดทอนความสูงเสา
ตองใชเคร่ืองจักรทําการพยุงเสาเข็มไวดวย เพ่ือปองกัน
การโคน ลมทําใหเ สาเข็มเสยี หาย และลมทบั คนงานได

แตในกรณีที่เหลือคาระดับสูงจากพ้ืนไมมาก ภาพแสดงการยดึ หัวเสาดว ยสลงิ ปองกนั
ตองทําการปดรูเสาเข็มดวยแผนคอนกรีต เพื่อปองกัน
อันตรายจากการผลัดตกลงในรองเสาเข็มของคนงานท่ี
อาจจะเกดิ ขึน้ ได

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 42

หอ้ งสมดุ : ใกล้รงุ่ มศี ีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคมุ คณุ ภาพ และความปลอดภยั ในงานกอ สรา ง

การขุดเปดหนาดินเพื่อทําการตัดหัวเสาเข็ม คาระดับในการตัดหัวเสาเข็มใหทําการตรวจสอบที่ความ
ลกึ ของฐานรากแตล ะเบอรเปนหลัก ซึง่ ฐานรากอาจจะมีคาระดบั ตดั หวั เสาเข็มทแ่ี ตกตางกัน อันเน่ืองมาจากชน
อดของฐานรากตางกัน หรือมีการกดคาระดับความลึกของฐานรากเพ่ือรองรับงานสวนอ่ืนๆเชน งานทอระบาย

นํ้า หรือบอเครร่อื งจกั รเปนตน .

ในการเปดหนาดินตองระวังมิใหเครื่องจักรทํา
ใหเ สาเข็มเกิดการแตกหักเสียหาย โดยเฉพาะฐานรากท่ี
มจี าํ นวนเข็มมากและเสาเข็มอยูชิดกัน ซ่ึงอาจจะตองใช
แรงงานคนชว ยขุดดินท่ีอยูในระหวางเสาเข็มแทนการใช
เครื่องจกั ร

ภาพแสดงการปดทบั รูเสาเขม็ หลังจากขุดดินถึงคาระดับทองฐานรากใหทํา
การปรับระดับดินใหเรียบ พรอมทําการเทรีนคอนกรีต

เพ่ือเปนการปองกันเหล็กเสริมฐานรากสกปรก จากน้ันทําการตีเสนลงบน Lean Concrete เพื่อกําหนดแนว

ศูนยกลางเสาตอมอหรือฐานราก และเพ่ือใชในการ

ตรวจสอบคาความคลาดเคล่ือนของหัวเสาเข็มในแตละ

ตนดว ย.

อน่ึงในระหวางการดําเนินการตอกเสาเข็มตอง
ทําแบบแปลนบันทึกความคืบหนาควบคูกันไปดวย เพื่อ
ใชป ระกอบในการจดั ทาํ รายงานประจําเดือน

ภาพแสดงการตดั หัวเสาเข็มแลว เสร็จ 43

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD.

ห้องสมดุ : ใกลร้ งุ่ มีศีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคุมคณุ ภาพ และความปลอดภัยในงานกอ สราง

ระดบั ของการตัดหวั เสาเขม็ นัน้ ตามมาตรฐานกาํ หนดใหสงู กวา ทองฐานราก 7ซม.โดยถือเปน ระยะของ
คอนกรีตหุมเหล็ก (Covering) ในสวนท่ีติดดินและคาใน
แนวแกน ตองมีคาความคลาดเคล่ือนของเสาเข็ม (Pile
Diviate)ไมเ กิน ± 7.5 ซม.

ถาพบคาความคลาดเคลื่อนเกินกวาท่ีกําหนด
ใหทําการปรึกษาวิศวกรผูออกแบบ เพื่อหาแนวทางใน
การแกไข อาจจะใชวิธีการขยายฐานราก หรือทําคาน
ถายนาํ้ หนกั (Transfer beam) เขามาชวยแลวแตการรับ
กาํ ลงั ของโครงสรา ง

ในกรณีท่ีเปนเสาเข็มกลมแรงเหว่ียง กอนการเทคอนกรีตฐานรากใหทําการเพิ่มเหล็กเสริมพิเศษพรอม
ไมแบบลงในรูของเสาเข็ม ท้ังนี้เพ่ือปองกันมิใหคอนกรีตฐานรากไหลลงรูเสาเข็ม และในบางจุดของเสาเข็มท่ี
ตองรองรับแรงฉุด (Up lift) ตองทําการเสริมเหล็กเดือย (Dowel shear Bar) เพื่อชวยในการรับกําลังของ
โครงสรางดวยเชน กัน

สําหรับบริเวณพ้ืนรับแรงเฉือน(Drop Panel) บริเวณหัวเสาเข็มหลังจากเท Lean Concrete แลวใหทํา
การปูทับดวยแผนพลาสติกชนิด (HPDE) High density Polyethylene sheet หนา 0.25 มม.เพ่ือปองกัน
ความชืน้ และกันดนิ เลอะเหล็กเสริมคอนกรตี กอนทาํ การเทพ้ืนคอนกรตี เสริมเหล็กทบั อกี คร้งั หนึง่

ภาพแสดงการตรวจสอบระยะเย้ืองศูนย ภาพแสดงการปพู ลาสตดิ บริเวณ(Drop Panel)

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 44

หอ้ งสมุด : ใกล้รงุ่ มีศีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคุมคุณภาพ และความปลอดภัยในงานกอสราง

สรุปในสวนของงานเสาเข็ม เริ่มแรกตองจัดทําแผนแสดงวิธีและขั้นตอนในการทํางาน (Method
statement of pile driving work) เพ่ือประโยชน ในการวางแผนการผลิต การนําสงวัสดุ การตรวจสอบสภาพ
ความพรอมของเคร่ืองจักร การตรวจสอบคุณภาพของวัสดุ ตลอดจนการวางแผนกําหนดทิศทางในการตอก
เสาเข็ม การกําหนดจาํ นวนเครือ่ งจักรท่ีจะนาํ มาใชง านใหส อดคลอ งกบั ระยะเวลาท่ีกาํ หนด

ภาพแสดงการวางแผนการตอกเขม็

ในระหวางการดําเนนิ การ ตองมีการตรวจสอบพรอ มทําการบนั ทึกผล เพื่อใชอ างอิงดงั ตอไปน้ี

1. ตรวจสอบเคร่ืองจักรและวัสดทุ ่นี าํ เขามาในหนวยงาน (Material incoming)
2. ตรวจสอบคา จาํ นวนครั้งในการตอกตอระยะจมของเสาเข็ม (Blow count)
3. ตรวจสอบรอยเชื่อม (Welding Inspection)
4. ตรวจสอบคาความคลาดเคลอ่ื น (Pile deviation)

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 45

ห้องสมดุ : ใกลร้ งุ่ มศี ีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคมุ คุณภาพ และความปลอดภัยในงานกอสราง

งานฐานรากและงานบอนา้ํ ใตดิน

ในการทํางานงานในสวนตอเน่ืองกับงานเสาเข็มคือฐานราก ในโครงการน้ีจะเปนฐานรากชนิดวางอยู
บนเสาเข็ม เพราะสภาพดินในพ้ืนท่ีเปนดินออน งานฐานรากจะเร่ิมทําหลังจากงานตอกและตัดหัวเสาเข็ม
คืบหนาไปประมาณหน่ึง โดยจะทําการเปดงานในสวนพื้นที่ของอาคารสํานักงานดานหนาโครงการ เพราะเปน
สํานักงาน 2 ช้ัน ซง่ึ มีรายละเอียดงานสถาปตยกรรมเยอะจึงตองเรงงานบริเวณน้ีกอน เพ่ือจะไดเปดงานชั้นบน
ได และงานบอ น้ําใตดินเพอ่ื ปอ งกันการเคลอ่ื นตัวของดนิ ทีจ่ ะสงผลตอโครงสรา งอาคารได

การควบคุมคุณภาพของงานฐานราก ตองตรวจสอบเบอรของฐานราก ขนาดและคาระดับจากแบบ
กอสราง(Shop Drawing) จากนั้นทําการคิดปริมาณคอนกรีตที่ตองใช เพื่อทําการแจงยอดการใชกับตัวแทน
จําหนายคอนกรีต สําหรับคาความแข็งแรงในการรับกําลังของคอนกรีต (Concrete strength) ที่ใชสําหรับงาน
เทฐานรากคอื 210 Ksc (Cylinder) Slump 7.5 ±2.5 เซ็นตเิ มตร

ซึ่งหลังจากตรวจสอบคาความคลาดเคล่ือนของเสาเข็ม(Pile deviate) แลวในกรณีท่ีไมเกินคาท่ี
กําหนดให ±7.5 เซนติเมตรท้ังสองแนวแกน ใหทาํ การติดตั้งไมแบบและค้ํายันใหม่ันคง แข็งแรง จากนั้นวาง
เหล็กเสริมฐานรากลงในแบบ โดยตองทําการควบคุมคาระยะคอนกรีตหุมเหล็ก (Concrete Covering) ซ่ึง
มาตรฐานบรษิ ทั กาํ หนดใหใ ช ≤7 เซนตเิ มตรในสวนท่อี ยูใ ตดิน

ภาพแสดงการตดิ ตั้งไมแบบ ภาพแสดงการตดิ ตั้งเหลก็ เสรมิ

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 46

ห้องสมดุ : ใกลร้ งุ่ มศี ีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคมุ คุณภาพ และความปลอดภัยในงานกอสราง

ตําแหนงและระยะของลูกปูนที่พื้นฐานรากและ

ขางแบบ ตองไดรับการตรวจสอบ ขนาดของแบบและ

จํานวน ขนาดของเหล็กเสริมฐานราก ตองผานการ

ตรวจสอบและบันทึกผลกอนจึงจะสามารถเทคอนกรีตได

โดยเฉพาะความยาวของระยะการดัดเหล็กฐานรากชั้นลาง

ท่ีดัดข้ึน ตองไมนอยกวา 20 เทาของขนาด

เสน ผา ศนู ยก ลางเหล็กฐานราก

ภาพแสดงการเขา แบบตอมอ

ในการติดต้ังเหล็กเสริมฐานรากสวนมาก จะทํา
การเสริมเหล็กเสารวมดวยดังน้ันตองทําการตรวจสอบ
ศูนยกลางของเหล็กแกนเสาใหไดตามตําแหนงและทํา
การยึดโยงใหแข็งแรง ใหระวังเร่ืองของตําแหนงเหล็ก
ปลอกเสาปลอกลางสดุ ทรี่ ะดบั หลงั ฐานราก ตองจัดใหมี
คาระดับสูงกวาหลังฐานรากไมนอยกวา 5 เซนติเมตร
ท้ังนเ้ี พ่ือใหมชี อ งวางสําหรับมวลรวมคอนกรตี ในการเทเสา และปอ งกันการเกิดโพรงบรเิ วณคอเสาดวย

หลังจากเทคอนกรีตฐานรากแลวเสร็จใหทําการบมดวยนํ้า หลังจากถอดแบบขางออก สํารวจสภาพผิว
คอนกรตี ถาพบ รพู รนุ ท่ีไมมากและไมล กึ ถงึ เน้อื เหล็ก ใหปูนซีเมนตอุด ตกแตงผิว จากน้ันจึงทําการถมดินพรอม
ทาํ การบดอดั ควบคูก นั ไป จากนัน้ ทําการเขาแบบและทําการเทคอนกรีตเสาตอมอ เพอ่ื เตรยี มตั้งแบบเสาตอ ไป

ภาพแสดงการตรวจสอบจํานวนเหลก็ เสรมิ ภาพแสดงการฐานรากท่ีเทแลว เสรจ็

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 47

หอ้ งสมุด : ใกลร้ งุ่ มีศีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคุมคุณภาพ และความปลอดภยั ในงานกอสรา ง
สาํ หรับงานบอ นาํ้ ใตดนิ (Water Tank) ที่โครงการนม้ี ขี นาดขนาด 8.6x20.8 เมตร ความลึก 4 เมตร พืน้
และผนังเปน คอนกรีตเสรมิ เหล็กความหนา 25 ซม. พรอ มทาํ ระบบกนั ซึมทั้งภายในและภายนอกบอ เนอ่ื งจาก
อยูในสว นของตวั อาคารจึงเลอื ก ใชวธิ ีการทาํ งานดวยระบบเหลก็ เข็มพืด (Sheet Pile) ในการขดุ เปด ดิน
องคป ระกอบของระบบกําแพงกนั ดินนน้ั ทง้ั ขนาดและความยาวของ (Sheet Pile) ชนั้ ของคานถา ยแรง
และค้าํ ยนั นน้ั ไดรบั การคํานวณและออกแบบจากบรษิ ทั Hirose ผูรับเหมางานกาํ แพงกันดนิ
ในสวนหนา งานตองทาํ การตรวจสอบสภาพของเคร่ืองจักร และวัสดทุ นี่ าํ เขา เชน ขนาดและความยาว
ของเหล็กเข็มพดื (Sheet Pile) วา เปนไปตามรายการ
คาํ นวณทไ่ี ดออกแบบไวห รือไม

ภาพแสดงการกดแผน กําแพงกันดินดว ย Silent Piler

ภาพแสดงแบบขนั้ ตอนการทาํ ระบบกาํ แพงกันดนิ 48

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD.

หอ้ งสมดุ : ใกล้รงุ่ มศี ีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคุมคณุ ภาพ และความปลอดภัยในงานกอ สรา ง

ในการวางแนวเข็มพืด จะตองตรวจสอบกับแบบเข็มและแบบฐานราก เพ่ือกําหนดขนาดของบอ มิให
กระทบกบั งานขางเคียงและมีพ้ืนที่มากพอในการทํางาน
แบบผนงั และระบบกันซมึ ผนังภายนอก

ในการเริ่มงาน จะใช Mobile Crane ในการยก
Sheet Pile และใช Vibro Hammer ในการกดลงในดิน
ในระหวางการกดตองควบคุมแนวดิ่งและรอยตอของ
แผน ใหสนทิ ทาํ การกดแผนจนครบวงรอบบอ จากนั้นทํา
การขุดเปดหนาดินในช้ันแรก ความลึกในการขุดขึ้นอยู
กับรายการคํานวณที่ออกแบบไว ดินที่ไดจากการขุด
หามกองเก็บไวบริเวณใกลปากบอมากเกินไป เพราะ
นํา้ หนักของกองดนิ อาจสง ผลกระทบกับ Sheet Pile ได

จากนั้นทําการติดต้ังเหล็กรองรับ (Bracket) ที่
แผน เพื่อรองรับเหล็กค้ํายันรอบเพื่อถายแรง (Wale)
และเหล็กคา้ํ ยัน (Strut) เม่ือตดิ ตัง้ เรยี บรอยแลวกอนการ
ถายแรงดันเขาสูกําแพง ตองทําการเทคอนกรีตลงใน

ชองของคานถายแรง ใหจัดหาแผนพลาสติค คลุมผิวของ
เหล็กเสียกอน ภเพาื่อพชแสวดยงใกหาสรตะรดววจกสใอนบกเคารรือ่ รง้ือจอักรอกภายหลัง ในตําแหนงภบาพริเแวสณดงทก่ีตาริดปตรั้งับแรนะดวบัคดํ้านิ ยชัน้ันลแาลงะเทคอนกรีต
โดยรอบระหวางเหล็กคํา้ ยันกบั กําแพงกันดนิ ทงั้ นีเ้ พื่อชว ยเฉล่ยี แรงดนั จากแมแ รงถายสูก ําแพงกนั ดนิ ไดด ีข้ึน

หลังจากถายแรงเสร็จใหทําการขุดเปดหนาดินในช้ันสุดทาย ทําการปรับดิน เพื่อเทคอนกรีตหยาบ
จากน้นั ทําการตัดหวั เสาเข็ม เพื่อรองรับงานวางเหล็กเสริมพืน้ และผนงั บอ

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 49

หอ้ งสมุด : ใกล้รงุ่ มีศีลธรรม(52) พ.ศ.2551

การวางแผนควบคุมคณุ ภาพ และความปลอดภัยในงานกอสราง

การเทพื้นบอนํ้าใตดินตองทําการปรับคาระดับใหมีความลาดเอียงลงสูตําแหนงของบอพัก เพ่ือใช
ประโยชนในการสูบนํ้าออกสําหรับทําความสะอาดบอ การเทพ้ืนบอนํ้าใตดิน ตองทําการเทพื้นรวมขอบผนัง
(Kicker) เพอ่ื การหยุดเทคอนกรีต และเพอ่ื ใชใ นการเชือ่ มตอแบบผนังบอ อีกครง้ั หนึ่ง

ขอบผนัง(Kicker) จะตองทําการติดตั้งแผนกันน้ํา (Water Stop) โดยรอบความยาวของบอ เพื่อใชใน
การปอ งกันการร่ัวซมึ ของนํ้าทรี่ อยตอคอนกรีต

เหลก็ เสริมผนงั ท่ีถูกกดี ขวางดว ย เหลก็ ค้าํ ยนั (Strut) จะใชก ารตอทาบดวย Coupler steel เขามาชวย

ภาพแสดงการเทคอนกรตี ชว ยถา ยแรง

การเลือกใชรุนและขนาดของแผนกันน้ําที่
ถูกตองกับลกั ษณะของโครงสราง ตลอดจนตําแหนงและ
วิธีการติดตัง้ ถอื เปน สว นสาํ คญั อยางมากสําหรับงานบอ
นํ้าใตดิน เพราะจะชวยปองกันปญหาที่เกิดจากการ
รั่วซึมของน้ําบริเวณรอยตอคอนกรีต ดังน้ันจึงตอง
ควบคุมอยา งใกล ชิด

| THAI TAKENAKA INTERNATIONAL LTD. 50

ห้องสมุด : ใกล้รงุ่ มศี ีลธรรม(52) พ.ศ.2551