The words you are searching are inside this book. To get more targeted content, please make full-text search by clicking here.
Discover the best professional documents and content resources in AnyFlip Document Base.
Search
Published by tipajournal, 2021-12-23 11:19:57

10th TIPA

10th TIPA

หนงั สือท่รี ะลึกครบรอบ 10 ปี สมาคมเภสชั กรอตุ สาหการ (ประเทศไทย) 1

We are Leader of Design, Manufacture and
Installation of Insulated Sandwich Panles

2 กันยายน พ.ศ.2564

SQUARE PANEL SYSTEM Co.,Ltd.

64 Soi Bangna-Trad 12, Bangna-Tai Bangna, Bangkok 10260 Thailand
Tel: (662) 744-6300 Fax: (662) 744-6303 , (662) 744-6070
Email: [email protected]

หนงั สือท่รี ะลึกครบรอบ 10 ปี สมาคมเภสชั กรอตุ สาหการ (ประเทศไทย) 3

4 กันยายน พ.ศ.2564

สมาคมเภสัชกรอุตสาหการ (ประเทศไทย)
Thai Industrial Pharmacist Association

หนังสอื ทร่ี ะลึกครบรอบ 10 ปี สมาคมเภสชั กรอุตสาหการ (ประเทศไทย) 5

หนังสอื ท่รี ะลึกครบรอบ 10 ปี สมาคมเภสัชกรอุตสาหการ (ประเทศไทย)

พิมพ์ครัง้ แรก พ.ศ. 2564
จัดทำ� โดย

สมาคมเภสัชกรอตุ สาหการ (ประเทศไทย)
เลขท่ี 40 ซอยสขุ มุ วทิ 38 ถนนสุขุมวิท
แขวงพระโขนง เขตคลองเตย กรุงเทพมหานคร 10110
โทรศัพท์: 085-191-0011
อีเมล: [email protected]
เวบ็ ไซต:์ www.tipa.or.th

บรรณาธิการ: ศ. ดร. ภก. พรศักดิ์ ศรีอมรศักดิ์
ผ้ชู ่วยบรรณาธกิ าร: ผศ. ดร. ภญ. สุนทรา เอกอนนั ต์กุล, รศ. ดร. ภก. ศรสี กลุ สังข์ทองจนี
กองบรรณาธกิ าร: ภญ. โศรดา หวังเมธีกุล, ผศ. ดร. ภก. สถาพร นม่ิ กลุ รตั น์, ภก. อนวัช
มติ รประทาน, ภก. ชัยสณั ฑ์ ศรีวิชชพุ งษ์, ภญ. พัฒนา มังจกั ร, ภญ. ปทมุ พร ชนวฒั นะกุล,
ภก. วิทยา นาคาชน, ภญ. สริ ิลักษณ์ บัวเจรญิ , ภญ. ทัศนา ประวิเศษ, ภก. ศรุต พ่ึงพระ

พิมพ์ท่:ี บรษิ ัท แรบบทิ 4พริน้ ต์ จำ� กดั
40/44 ซอยวิภาวดรี ังสติ 66 แขวงตลาดบางเขน
เขตหลกั ส่ี กรุงเทพมหานคร 10210
E-mail: [email protected]
โทรศัพท:์ 0-2552-2222
โทรสาร: 0-2552-2220

6 กนั ยายน พ.ศ.2564

สารบัญ

ขอ้ มลู วารสาร กองบรรณาธกิ าร...............................................................................................................................................6
สารบญั ....................................................................................................................................................................................................7
สารแสดงความยนิ ด.ี ........................................................................................................................................................................8
แผนยทุ ธศาสตร์สมาคมเภสัชกรอตุ สาหการ (ประเทศไทย)......................................................................................16
ใบส�ำคัญแสดงการจดทะเบียนสมาคมเภสัชอุตสาหการ (ประเทศไทย)..............................................................18
รายชอ่ื คณะกรรมการบริหารสมาคมเภสัชกรอตุ สาหการ (ประเทศไทย)
วาระที่ 1-ปัจจบุ ัน...............................................................................................................................................................................19
จากใจนายกสมาคมเภสัชกรอตุ สาหการ (ประเทศไทย)
วาระที่ 1-ปจั จบุ ัน..............................................................................................................................................................................25
ประวัตกิ ารก่อตั้งสมาคมเภสัชกรอุตสาหการ (ประเทศไทย)....................................................................................29
สถิติสมาชิกสมาคมเภสัชกรอุตสาหการ (ประเทศไทย)..............................................................................................35
TIPA Milestone.............................................................................................................................................................................36
ทศวรรษ เภสัชกร อุตสาหการ................................................................................................................................................39
วศิ ิษฏ์ ประวณี วงศ์วฒุ ิ
มองผา่ นอดตี เตรียมพรอ้ มอนาคตเภสัชกรอตุ สาหการ...........................................................................................40
ประเสริฐ เลิศเลอพันธ์
ยาดีมคี ุณภาพ..................................................................................................................................................................................47
ฉนั ทนา อารมยด์ ี
บริบทประวัติศาสตรก์ ารข้ึนทะเบยี นตำ� รบั ยาในประเทศไทย......................................................................................57
ปรุฬห์ รุจนธ�ำรงค์
ววิ ฒั นาการการผลติ ยาชวี วัตถุในประเทศไทย.................................................................................................................64
สมุ นา ขมวลิ ยั
กระบวนการผลติ ยาแบบตอ่ เนือ่ ง:
อนาคตของอตุ สาหกรรมยาหรอื เทคโนโลยที ย่ี ังไม่จ�ำเป็น..........................................................................................75
กมั ปนาท หวลบุตตา และพรศักดิ์ ศรีอมรศักดิ์
ประมวลภาพกิจกรรมสมาคมเภสัชกรอุตสาหการ (ประเทศไทย)..........................................................................83

หนงั สือทีร่ ะลึกครบรอบ 10 ปี สมาคมเภสชั กรอตุ สาหการ (ประเทศไทย) 7

10 ปี สมาคมเภสัชกรอุตสาหการ (ประเทศไทย)

10th Anniversary of Thai Industrial Pharmacist Association

สารแสดงความยินดจี าก
นายกสภาเภสัชกรรม

เน่ืองในโอกาสท่ีสมาคมเภสัชกรอุตสาหการ (ประเทศไทย)
ครบรอบ 10 ปี ของการก่อตง้ั สมาคมฯ เม่ือ 20 กันยายน 2564 และ
สามารถพัฒนาจนมีช่อื เสยี งเปน็ ท่ปี ระจักษ์แกส่ ังคม เปน็ การรวมกลุ่ม
ของเภสชั กรในการประกอบวชิ าชพี เภสชั กรรมอตุ สาหการ เพ่ือแลกเปลย่ี น
ความคิดเห็น ความรู้ วิชาการ ส่งเสริมการประกอบวิชาชีพ ด้วย
จรรยาบรรณแหง่ วชิ าชพี เปน็ หนง่ึ ในหนว่ ยงานทเ่ี ขม้ แขง็ ทท่ี ำ� งานรว่ มกบั
สภาเภสชั กรรม โดยเฉพาะในการกอ่ ต้งั วทิ ยาลยั เภสชั กรรมอตุ สาหการ
แหง่ ประเทศไทย จนสภาเภสชั กรรมสามารถออกขอ้ บงั คบั วา่ ดว้ ยวทิ ยาลัย
เภสชั กรรมอตุ สาหการแหง่ ประเทศไทย ประกาศในราชกจิ จานเุ บกษาเมอ่ื
6 มกราคม 2564 น้ี
สภาเภสัชกรรม ขอแสดงความยินดีกับการพัฒนาอย่าง
รวดเรว็ ของสมาคมเภสัชกรอุตสาหการ (ประเทศไทย) และความสําเร็จตา่ ง ๆ ท่ผี า่ นมา ทง้ั ดา้ นการ
ฝกึ อบรม การแลกเปล่ียนเรียนรู้ระหว่างสมาชิก การเผยแพร่ความรู้ และการพัฒนาวิชาชีพเภสัชกรรม
อตุ สาหการ
สภาเภสชั กรรม ขอแสดงความปรารถนาดี และขออาราธนาคุณพระไภษัชยครุ พุ ุทธเจา้ โปรด
ดลบันดาลให้สมาคมเภสัชกรอุตสาหการ (ประเทศไทย) ประสบความส�ำเร็จ และเป็นหน่วยงานท่ีเข้มแข็ง
ในการพัฒนาวิชาชีพเภสัชกรรมด้านเภสัชกรรมอุตสาหการ โดยการร่วมมือกับวิทยาลัยเภสัชกรรม
อตุ สาหการแห่งประเทศไทย สภาเภสัชกรรม ในการผลติ เภสชั กรชำ� นาญการดา้ นเภสชั กรรมอุตสาหการ
เพ่ือเปน็ ท่ีพ่ึงของสังคมทางดา้ นเภสัชกรรมอุตสาหการตลอดไป

ด้วยความปรารถนาดี

รองศาสตราจารย์ ดร. เภสัชกรหญงิ จริ าพร ลิ้มปานานนท์
นายกสภาเภสัชกรรม

8 กันยายน พ.ศ.2564

10 ปี สมาคมเภสชั กรอุตสาหการ (ประเทศไทย)

10th Anniversary of Thai Industrial Pharmacist Association

สารแสดงความยินดจี าก
นายกเภสัชกรรมสมาคมแห่งประเทศไทย ในพระบรมราชปู ถมั ภ์

นบั ต้งั แตว่ นั ท่ี 20 กันยายน 2564 ซ่ึงเป็นวันก่อตง้ั สมาคม
เภสชั กรอตุ สาหการ (ประเทศไทย) กระผมในฐานะนายกเภสัชกรรม
สมาคมแหง่ ประเทศไทย ในพระบรมราชปู ถมั ภ์ คณะกรรมการอำ� นวย
การและกรรมการท่ปี รึกษาทุกทา่ น มีความยนิ ดีอย่างยิง่ ท่ไี ดม้ ีโอกาส
เห็นความก้าวหน้าของสมาคมในการร่วมพัฒนาวิชาชีพเภสัชกรรม
ตลอด 10 ปีทผ่ี า่ นมา โดยสมาคมเภสชั กรอตุ สาหการ (ประเทศไทย)
มคี ณะกรรมการและทมี งานสมาคมทเ่ี ขม้ แขง็ มงุ่ มนั่ ทำ� งานเพ่ือวชิ าชพี
มีการจัดกิจกรรมวิชาการให้กับทั้งเภสัชกรและสมาชิกอย่างต่อเน่ือง
นอกจากน้ียังได้ก่อต้ังวิทยาลัยเภสัชกรรมอุตสาหการแห่งประเทศไทย
ซึ่งจะสร้างความเข้มแข็งให้กับวิชาชีพ ทางด้านอุตสาหกรรมยาใน
ระยะยาว เภสัชกรรมสมาคมแหง่ ประเทศไทย ในพระบรมราชูปถมั ภ์
มีความยินดีท่ีจะร่วมท�ำงานและประสานงานเพ่ือวิชาชีพเภสัชกรรม
เพ่ือสุขภาพและคุณภาพชีวิตของประชาชนต่อไป

เภสัชกรธรี ะ ฉกาจนโรดม
นายกเภสัชกรรมสมาคมแหง่ ประเทศไทย ในพระบรมราชปู ถมั ภ์

หนงั สือทร่ี ะลกึ ครบรอบ 10 ปี สมาคมเภสชั กรอุตสาหการ (ประเทศไทย) 9

10 ปี สมาคมเภสชั กรอตุ สาหการ (ประเทศไทย)

10th Anniversary of Thai Industrial Pharmacist Association

สารแสดงความยนิ ดจี าก
นายกสมาคมเภสัชกรรมโรงพยาบาล (ประเทศไทย)

ขอแสดงความยนิ ดกี บั “สมาคมเภสชั กรอตุ สาหการ (ประเทศไทย)
หรอื Thai Industrial Pharmacist Association; TIPA” ทค่ี รบรอบ 10 ปี
การกอ่ ตงั้ ในปี 2564 น้ี โดยไดด้ ำ� เนนิ กจิ กรรมสง่ เสรมิ การพัฒนามาตรฐาน
อตุ สาหกรรมการผลติ ยาภายในประเทศมาอยา่ งตอ่ เนอ่ื ง เพ่ือใหผ้ ลติ ภณั ฑย์ า
ประเทศไทยมีคุณภาพ ซึ่งมีความส�ำคัญอย่างย่ิงต่อการรักษาผู้ป่วย ท้ัง
ประสทิ ธภิ าพทด่ี ใี นการรกั ษาและความปลอดภยั จากการใชย้ า
ในโอกาสน้ี ผมขออาราธนาคุณพระรัตนตรัยและสิ่งศักด์ิสิทธ์ิ
ทงั้ หลาย คมุ้ ครองให้ “สมาคมเภสชั กรอตุ สาหการ (ประเทศไทย)” เปน็ องคก์ ร
วชิ าชพี เภสชั กรรมทม่ี ศี ักยภาพ สรา้ งคณุ ประโยชนต์ อ่ วชิ าชพี และสงั คมได้
ตามความมงุ่ หวงั อยา่ งยง่ั ยนื และประสบความเจรญิ กา้ วหนา้ ยงิ่ ๆ ขนึ้ ไป

เภสัชกรอ�ำนวย พฤกษ์ภาคภมู ิ
นายกสมาคมเภสัชกรรมโรงพยาบาล (ประเทศไทย)

10 กนั ยายน พ.ศ.2564

10 ปี สมาคมเภสชั กรอตุ สาหการ (ประเทศไทย)

10th Anniversary of Thai Industrial Pharmacist Association

สารแสดงความยนิ ดจี าก
นายกสมาคมเภสัชกรรมชมุ ชน (ประเทศไทย)

ข อ แ ส ด ง ค ว า ม ยิ น ดี กั บ ส ม า ค ม เ ภ สั ช ก ร อุ ต ส า ห ก า ร
(ประเทศไทย) ท่ีก้าวมาถึงปีท่ี 10 นับเป็นช่วงเวลาท่ีบ่งบอกถึงความ
แขง็ แกรง่ ของสาขาอตุ สาหกรรมการผลติ ยาในประเทศไทย มผี เู้ ชย่ี วชาญ
และสมาชิกท่ีมีความรู้และความสามารถในการพัฒนาอุตสาหกรรมด้าน
การผลิตยาสู่สากล สร้างความเช่ือม่ันและการยอมรับคุณภาพของยา
ไดอ้ อกสู่ตลาดท้ังในประเทศและต่างประเทศ ท้ังน้ีความก้าวหน้าของ
อุตสาหกรรมยาต้องการการสนับสนุนของสมาคมเภสัชกรอุตสาหการ
(ประเทศไทย) เพ่ือสร้างความมั่นคงด้านยาของประเทศไทย มุ่งให้
ประชาชนไดร้ บั ความปลอดภยั ดา้ นยาและเพิ่มคณุ ภาพชวี ติ ของสงั คมไทย
ในนามของสมาคมเภสัชกรรมชุมชน (ประเทศไทย) ขอ
อาราธนาคุณพระศรีรัตนตรัยและอ�ำนาจสิ่งศักดิ์สิทธิ์ท้ังหลายทั้งปวง
โปรดดลบันดาลให้สมาคมเภสัชกรอุตสาหการ (ประเทศไทย) และสมาชิกมีความสุข ความเจริญ
ประสบความส�ำเร็จต่อหน้าท่ีการท�ำงานตามเป้าหมายท่ีตั้งใจทุกประการ มีความพร้อมด้วยสติปัญญา
พลัง สรา้ งช่อื เสยี งใหก้ บั เภสัชกรไทยตลอดไป

ดร. เภสัชกรหญงิ ศิริรตั น์ ตันปิชาติ
นายกสมาคมเภสัชกรรมชุมชน (ประเทศไทย)

หนังสอื ทรี่ ะลึกครบรอบ 10 ปี สมาคมเภสัชกรอุตสาหการ (ประเทศไทย) 11

10 ปี สมาคมเภสชั กรอุตสาหการ (ประเทศไทย)

10th Anniversary of Thai Industrial Pharmacist Association

สารแสดงความยนิ ดีจาก
นายกสมาคมเภสัชกรรมทะเบยี นและกฎหมายผลิตภัณฑ์ (ประเทศไทย)

ในโอกาสครบรอบ 10 ปีของการก่อตั้งสมาคมเภสัชกร
อตุ สาหการ (ประเทศไทย) หรอื ท่เี รยี กย่อว่า TIPA และจัดทำ� หนงั สือท่ี
ระลึกครบรอบ 10 ปี ของสมาคมฯ ดิฉันขอส่งสารอวยพรมาด้วย
ความยินดีอย่างยิ่งและมีความภาคภูมิใจในผลงานของคณะกรรมการ
สมาคม TIPA ท่ีเป็นตัวแทนของวิชาชีพเภสัชกรอุตสาหการ ส่งเสริม
ความรู้ความสามารถของสมาชิกในองค์กร สร้างความเข้มแข็งให้กับ
อุตสาหกรรมด้านยาและผลิตภัณฑ์สุขภาพในประเทศให้ทัดเทียมกา้ วหน้า
มีการสร้างมาตรฐานวิชาชีพให้เป็นท่ียอมรับในภาคีเครือข่ายเภสัชกรรม
อีกทั้งยึดมั่นในคุณธรรมจรรยาบรรณของวิชาชีพเภสัชกรอุตสาหการ
ได้ดีเสมอมา เป็นท่ีไวว้ างใจและสร้างความร่วมมือการทำ� งานประสานกบั
ภาครัฐและภาคเอกชน เกิดความมั่นใจในคุณภาพและผลงานของภาค
อตุ สาหกรรม
ดิฉันในนามของสมาคมเภสัชกรรมทะเบยี นและกฎหมายผลติ ภัณฑ์ (ประเทศไทย) หรือเรยี กย่อ
ว่า RAPAT ขอใหค้ ณะกรรมการสมาคม TIPA และสมาชกิ ของสมาคม TIPA ทกุ ทา่ นประสบแตค่ วามสุข
ความเจริญ ความก้าวหน้า และความส�ำเร็จทัง้ ในหนา้ ท่กี ารงานและชวี ติ ครอบครวั และหวังเป็นอยา่ งยิ่งว่า
สมาคม TIPA จะท�ำหน้าท่ีส่งเสริมความรู้วิชาการภาคอุตสาหกรรมและเทคโนโลยีด้านยาและผลิตภัณฑ์
สุขภาพให้กับสมาชิกและเครือข่ายเภสัชกรรม อีกท้ังเช่ือม่ันว่าท้ังสองสมาคมจะท�ำงานร่วมกัน เป็น
พันธมิตรท่ใี กล้ชดิ ดว้ ยดี ส่งเสริมวิชาชพี เภสชั กรรมอย่างยัง่ ยนื ตลอดไป

เภสัชกรหญงิ ภัทรี สินอนันตพ์ ัฒน์
นายกสมาคมเภสัชกรรมทะเบียนและกฎหมายผลิตภัณฑ์ (ประเทศไทย)

12 กันยายน พ.ศ.2564

10 ปี สมาคมเภสัชกรอุตสาหการ (ประเทศไทย)

10th Anniversary of Thai Industrial Pharmacist Association

สารแสดงความยินดจี าก
นายกสมาคมเภสัชกรรมการตลาด (ประเทศไทย)

วิ ช า ชี พ เ ภ สั ช ก ร ร ม อุ ต ส า ห ก า ร มี ค ว า ม ส� ำ คั ญ อ ย่ า ง ยิ่ ง
ต่อการวิจัยและพัฒนายาและเวชภัณฑ์ เพ่ือให้ได้สิ่งท่ีมีประสิทธิภาพ
และปลอดภัยมาช่วยให้ประชาชนและครอบครัวให้มีคุณภาพชีวิตท่ีดีข้ึน
นบั เปน็ วชิ าชีพท่บี �ำเพ็ญประโยชนใ์ หเ้ กดิ แกส่ ว่ นรวมไดอ้ ย่างกวา้ งขวาง
ในนามของนายกสมาคมเภสชั กรรมการตลาด (ประเทศไทย)
ขอร่วมแสดงความยินดีแด่สมาคมเภสัชกรอุตสาหการ (ประเทศไทย)
เน่ืองในโอกาสครบรอบ 10 ปี นบั เปน็ ความยนิ ดีท่ามกลางยคุ โควดิ -19
ซ่ึงเป็นเวลาแห่งการเปล่ียนแปลง การปรับตัวอย่างรวดเร็ว เวลาท่ี
ประวัติศาสตร์สามารถจารึกเหตุการณ์ท่ีเหล่าเภสัชกรท�ำงานอย่าง
ขยันขนั แขง็ เพ่ือวิชาชพี เภสัชกรรมและเพ่ือประชาชน
ใ น โ อ ก า ส พิ เ ศ ษ น้ี ผ ม ข อ อ า ร า ธ น า คุ ณ พ ร ะ ศ รี รั ต น ต รั ย แ ล ะ
ส่ิงศักดส์ิ ทิ ธ์ทิ ั้งหลาย จงดลบนั ดาลใหส้ มาชิกเภสชั กรอตุ สาหการทุกทา่ นและครอบครัว ตลอดจนสมาคม
เภสัชกรอตุ สาหการ (ประเทศไทย) ประสบแต่ความสุข ความเจรญิ ปราศจากโรคภัยไข้เจบ็ มคี วามส�ำเรจ็
ในส่งิ ท่มี งุ่ หวงั ไวท้ กุ ประการครับ

เภสัชกรผดุงยศ พิสุทธาดามงคล
นายกสมาคมเภสัชกรรมการตลาด (ประเทศไทย)

หนังสือท่ีระลึกครบรอบ 10 ปี สมาคมเภสัชกรอตุ สาหการ (ประเทศไทย) 13

10 ปี สมาคมเภสชั กรอตุ สาหการ (ประเทศไทย)

10th Anniversary of Thai Industrial Pharmacist Association

สารแสดงความยนิ ดีจาก
นายกสมาคมไทยอุตสาหกรรมผลิตยาแผนปัจจุบัน

สมาคมไทยอุตสาหกรรมผลิตยาแผนปจั จบุ นั หรือ TPMA
ขอแสดงความยินดีท่ีสมาคมเภสัชกรอุตสาหการ (ประเทศไทย) หรือ
TIPA ท่ีมีการจัดตั้งครบรอบ 10 ปีในปีน้ี ด้วยพันธกิจท่ีต่างมีร่วมกัน
ในการท่ีจะยกระดับพัฒนาอุตสาหกรรมยาของไทยให้มีความเจริญ
รุดหน้าเทียบเท่าอุตสาหกรรมยาของต่างประเทศ โดยท่ีนับตั้งแต่ปี
พ.ศ. 2478 ฯพณฯ ดร. ต้ัว ลพานุกรม ซ่ึงด�ำรงต�ำแหน่งอธิบดี
กรมวิทยาศาสตร์ กระทรวงเศรษฐการ ไดพ้ ิจารณาเห็นว่าประเทศไทย
ควรมีโรงงานผลิตยาเองเน่ืองจากสมุนไพรและวัตถุดิบในประเทศก็มี
และเปน็ การปอ้ งกนั ไม่ใหเ้ งินตรารัว่ ไหลออกนอกประเทศ จงึ ได้จดั การ
สรา้ งโรงงานเภสชั กรรมขนึ้ ซง่ึ กค็ อื องคก์ ารเภสชั กรรม ในเวลาตอ่ มา
ในขณะเดียวกัน ภาคเอกชนก็ได้มีการลงทุนสร้างและพัฒนาอุตสาหกรรมยาเคียงคู่กันไปกับภาครัฐ
จึงเป็นการช่วยทำ� ใหร้ ะบบสาธารณสขุ ของประเทศมั่งคงอยจู่ นตราบเท่าทุกวนั น้ี TPMA ในฐานะตวั แทน
ภาคเอกชน ตระหนกั ดวี า่ การมอี ตุ สาหกรรมผลติ ยาในประเทศมคี วามสำ� คญั ตอ่ การเขา้ ถงึ ยาของประชาชน
คนไทยเป็นอย่างมาก โดยเฉพาะอย่างย่ิงในช่วงการระบาดของโรคติดเช้ือโควิด-19 การท่ีจะต้องพัฒนา
คดิ ค้น ต�ำรับยาใหม่ ๆ ตอ้ งอาศัยฝา่ ยวิชาการท่เี ข้มแขง็ การท่ี TIPA มเี จตนารมย์ในการสร้างและพัฒนา
องคค์ วามรใู้ นด้านวชิ าการของสายอตุ สาหกรรมผลติ ยา กจ็ ะยิง่ เปน็ การสนบั สนุนให้อตุ สาหกรรมยาของ
ไทยมีความแขง็ แรงมากขึ้นในอนาคต TPMA หวังวา่ ในอนาคตอนั ใกล้ การสร้างความร่วมมอื ระหวา่ งกัน
ของสองสมาคมก็จะย่ิงสนับสนุนให้ประเทศสามารถยืนบนขาตนเองในการวิจัยและพัฒนายาข้ึนใช้เองได้
ในประเทศตอ่ ไปได้

เภสัชกรหญงิ ลลนา เสตสุบรรณ
นายกสมาคมไทยอตุ สาหกรรมผลติ ยาแผนปัจจบุ นั

14 กันยายน พ.ศ.2564

10 ปี สมาคมเภสชั กรอุตสาหการ (ประเทศไทย)

10th Anniversary of Thai Industrial Pharmacist Association

สารแสดงความยินดีจาก
ประธาน ISPE Thailand Affiliate

ISPE หรอื The International Society for Pharmaceutical
Engineering เป็นสมาคมท่ีไม่แสวงหาผลก�ำไรท่ีใหญ่ท่ีสุดในโลก ท่ีมี
วัตถุประสงค์บริการในเร่ืองความก้าวหน้าด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
รวมถึงข้อก�ำหนดต่าง ๆ ในอตุ สาหกรรมการผลิตยาและชวี วตั ถุ มีสมาชิก
เป็นเภสัชกร วิศวกร นักวิทยาศาสตร์ ตลอดจนสาขาวิชาชีพอ่ืน ๆ ได้
ดำ� เนนิ กจิ กรรมท่เี ป็นประโยชน์ตอ่ สังคมและวิชาชีพเภสชั กรรม วิศวกรรม
มาอยา่ งยาวนาน โดยเฉพาะการเปน็ พันธมติ รกบั สมาคมเภสชั กรอตุ สาหการ
(ประเทศไทย) ในการเผยแพร่ความรู้ และวทิ ยาการไปในอุตสาหกรรมการ
ผลติ ยาและชวี วัตถุ นับเปน็ คุณูปการตอ่ สังคมและประเทศชาตอิ ย่างยง่ิ
เน่ืองในวาระครบรอบ 10 ปีของการก่อตั้งสมาคมเภสัชกร
อุตสาหการ (ประเทศไทย) ผมขออ�ำนวยพรให้การด�ำเนนิ งานของสมาคม
จงประสบแต่ความรุ่งเรืองตลอดไป รวมท้ังผู้บริหารและเจ้าหน้าท่ีของสมาคมทุกท่านก็ขอให้ประสบแต่
ความสขุ ความเจรญิ มสี ขุ ภาพแขง็ แรง รว่ มกนั เปน็ กำ� ลงั สำ� คญั ในการเผยแพรว่ ทิ ยาการและองคค์ วามรใู้ ห้
บุคลากรในอุตสาหกรรมยาและชีววัตถุ ท�ำให้เกิดการขับเคล่ือนความม่ันคงทางสุขภาพ สังคม และ
เศรษฐกจิ ไทย น�ำไปสกู่ ารพัฒนาประเทศให้เจรญิ ก้าวหนา้ อยา่ งยัง่ ยนื

นายทศพล สันติเทวกุล
ประธาน ISPE Thailand Affiliate

หนังสอื ที่ระลกึ ครบรอบ 10 ปี สมาคมเภสัชกรอุตสาหการ (ประเทศไทย) 15

16 กนั ยายน พ.ศ.2564

หนงั สือท่รี ะลึกครบรอบ 10 ปี สมาคมเภสชั กรอตุ สาหการ (ประเทศไทย) 17

10 ปี สมาคมเภสัชกรอตุ สาหการ (ประเทศไทย)

10th Anniversary of Thai Industrial Pharmacist Association

18 กนั ยายน พ.ศ.2564

10 ปี สมาคมเภสชั กรอุตสาหการ (ประเทศไทย)

10th Anniversary of Thai Industrial Pharmacist Association

คณะกรรมการบริหารสมาคมเภสัชกรอุตสาหการ (ประเทศไทย)
วาระที่ 1 (พ.ศ.2554-2555)

ภก. อรรถพล อุดมวนิช นายกสมาคม

ภก. ปริญญา เปาทอง อุปนายก

ภญ. พิณทิรา ตันเถียร กรรมการ

ภก. สันชัย เปล่ียนแก้ว กรรมการ

ศ.(พิเศษ) ดร. ภก. จอมจิน จันทรสกุล กรรมการ

ศ.(เกียรติคุณ) ดร. ภก. สมพล ประคองพันธ์ กรรมการ

ศ.(พิเศษ) ดร. ภญ. สุมนา ขมวิลัย กรรมการ

ภก. เกษม กาญจนวงศ์ กรรมการ

ผศ. ดร. ภก. สถาพร นิ่มกุลรัตน์ กรรมการ

ภก. ชัญชาต กุลานุวัฒน์ กรรมการและปฏิคม

ภญ. ปทุมพร ชนวัฒนะกุล กรรมการและนายทะเบียน

ภญ. ดวงรัตน์ ชูวิสิฐกุล กรรมการและประชาสัมพันธ์

ภก. วีรยุทธ จิรรัศม์ิ กรรมการและฝ่ายวิชาการ

ภก. ทัฬห ปึงเจริญกุล กรรมการและเหรัญญิก

ภญ. โศรดา หวังเมธีกุล กรรมการและเลขาธิการ

หนังสอื ท่รี ะลึกครบรอบ 10 ปี สมาคมเภสัชกรอุตสาหการ (ประเทศไทย) 19

10 ปี สมาคมเภสชั กรอุตสาหการ (ประเทศไทย)

10th Anniversary of Thai Industrial Pharmacist Association

คณะกรรมการบริหารสมาคมเภสัชกรอุตสาหการ (ประเทศไทย)
วาระที่ 2 (พ.ศ.2555-2557)

ภญ. โศรดา หวังเมธีกุล นายกสมาคม

ผศ. ดร. ภก. สถาพร นิ่มสกุลรัตน์ อุปนายก

ภก. ปริญญา เปาทอง อุปนายก

ภก. จิรวิร์ ปวิตรปก กรรมการ

ภญ. พัชรา คูถิรตระการ กรรมการ

ศ.ดร. ภก.พรศักด์ิ ศรีอมรศักด์ิ กรรมการ

ภก. ทรงเกียรติ เกียรติพรศิริ กรรมการ

ภก. รัฐไกร เหลืองสุรีย์ กรรมการ

ภก. พลเลิศ เจียมจรรยา กรรมการ

ภญ. พ.อ.หญิง อิษฎา ศิ ริ ม น ต รี กรรมการและปฏิคม

ภญ. พัฒนา มังจักร กรรมการและนายทะเบียน

ภก. วีรยุทธ จิรรัศม์ิ กรรมการและฝ่ายวิชาการ

ภญ. กนกวรรณ ประสิทธ์ิพร กรรมการและประชาสัมพันธ์

ภก. ทัฬห ปึงเจริญกุล กรรมการและเหรัญญิก

ศ. ดร. ภญ. กาญจน์พิมล ฤทธิเดช กรรมการและเลขาธิการ

20 กนั ยายน พ.ศ.2564

10 ปี สมาคมเภสชั กรอตุ สาหการ (ประเทศไทย)

10th Anniversary of Thai Industrial Pharmacist Association

คณะกรรมการบรหิ ารสมาคมเภสัชกรอุตสาหการ (ประเทศไทย)
วาระที่ 3 (พ.ศ.2557-2559)

ภญ. โศรดา หวังเมธีกุล นายกสมาคม

ผศ. ดร. ภก. สถาพร น่ิมสกุลรัตน์ อุปนายก

ภก. วีรยุทธ จิรรัศมิ์ อุปนายก

ภก. จิรวิร์ ปวิตรปก กรรมการ

ภก. ทรงเกียรติ เกียรติพรศิริ กรรมการ

ภก. รัฐไกร เหลืองสุรีย์ กรรมการ

ภก. ประเสริฐ เลิศเลอพันธ์ กรรมการ

ภก. พลเลิศ เจียมจรรยา กรรมการ

ภญ. จันทร์ทิมา เจียรนัยธนะกิจ กรรมการ

ภญ. พ.อ.หญิง อิษฎา ศิ ริ ม น ต รี กรรมการและปฏิคม

ภญ. พัฒนา มังจักร กรรมการและนายทะเบียน

ศ. ดร. ภก. พรศักดิ์ ศ รี อ ม ร ศั ก ดิ์ กรรมการและฝ่ายวิชาการ

ภญ. กนกวรรณ ประสิทธ์ิพร กรรมการและประชาสัมพันธ์

ภก. ทัฬห ปึงเจริญกุล กรรมการและเหรัญญิก

ศ. ดร. ภญ. กาญจน์พิมล ฤทธิเดช กรรมการและเลขาธิการ

หนงั สือที่ระลึกครบรอบ 10 ปี สมาคมเภสัชกรอุตสาหการ (ประเทศไทย) 21

10 ปี สมาคมเภสัชกรอุตสาหการ (ประเทศไทย)

10th Anniversary of Thai Industrial Pharmacist Association

คณะกรรมการบริหารสมาคมเภสัชกรอตุ สาหการ (ประเทศไทย)
วาระที่ 4 (พ.ศ.2559-2561)

ภญ. พ.อ.หญิง อิษฎา ศิริมนตรี นายกสมาคม

ดร. ภญ. มุกดาวรรณ ประกอบไวทยกิจ อุปนายก

ภญ. กนกวรรณ ประสิทธ์ิพร อุปนายก

ภก. ประเสริฐ เลิศเลอพันธ์ กรรมการ

ภญ. สิริวรรณ ทิวทอง กรรมการ

ภก. กฤตกร ภูมิวงศ์พิทักษ์ กรรมการ

ภญ. ฉวีวรรณ ต้ังธรรมนิยม กรรมการ

ภญ. วรรณี ผาณิตพงศ์ กรรมการ

ภญ. สมจรรย์ ศิลาพร กรรมการ

ภก. รัฐไกร เหลืองสุรีย์ กรรมการและปฏิคม

ภญ. ปิยาพร พิชัยค�ำ กรรมการและนายทะเบียน

ภก. ทรงเกียรติ เกียรติพรศิริ กรรมการและประชาสัมพันธ์

ภญ. ปิยบุตร ทรัพย์สุขสมุทร กรรมการและฝ่ายวิชาการ

ภญ. พัฒนา มังจักร กรรมการและเหรัญญิก

ศ. ดร. ภก. พรศักดิ์ ศรีอมรศักดิ์ กรรมการและเลขาธิการ

22 กันยายน พ.ศ.2564

10 ปี สมาคมเภสัชกรอุตสาหการ (ประเทศไทย)

10th Anniversary of Thai Industrial Pharmacist Association

คณะกรรมการบรหิ ารสมาคมเภสัชกรอตุ สาหการ (ประเทศไทย)
วาระท่ี 5 (พ.ศ.2561-2563)

ภญ. พ.อ.หญิง อิษฎา ศิริมนตรี นายกสมาคม

ภญ. รุ่งนภา อัมรินทร์นุเคราะห์ อุปนายก

ภญ. กนกวรรณ ประสิทธ์ิพร อุปนายก

ภก. ประเสริฐ เลิศเลอพันธ์ กรรมการ

ภญ. สิริวรรณ ทิวทอง กรรมการ

ผศ. ดร​ภก. กัมปนาท หวลบุตตา กรรมการ

ภญ. นพวรรณ อังกูรศันสนีย กรรมการ

ภญ. พร้อมพร จ�ำนงธนาโชติ กรรมการ

ภก. รัฐไกร เหลืองสุรีย์ กรรมการและฝ่ายวิชาชีพ

ภญ. ปิยาพร พิชัยค�ำ กรรมการและนายทะเบียน

ภก. ทรงเกียรติ เกียรติพรศิริ กรรมการและประชาสัมพันธ์

ภก. ปิยบุตร ทรัพย์สุขสมุทร กรรมการและฝ่ายวิชาการ

ภญ. วรรณี ผาณิตพงศ์ กรรมการและปฏิคม

ภญ. พัฒนา มังจักร กรรมการและเหรัญญิก

ศ. ดร. ภก. พรศักดิ์ ศรีอมรศักดิ์ กรรมการและเลขาธิการ

หนงั สอื ท่ีระลกึ ครบรอบ 10 ปี สมาคมเภสัชกรอุตสาหการ (ประเทศไทย) 23

10 ปี สมาคมเภสัชกรอตุ สาหการ (ประเทศไทย)

10th Anniversary of Thai Industrial Pharmacist Association

คณะกรรมการบรหิ ารสมาคมเภสัชกรอตุ สาหการ (ประเทศไทย)
วาระที่ 6 (พ.ศ.2563-2566)

ภญ. รุ่งนภา อัมรินทร์นุเคราะห์ นายกสมาคม

ศ. ดร. ภก. พรศักดิ์ ศรีอมรศักดิ์ อุปนายก

ภญ. กนกวรรณ ประสิทธ์ิพร อุปนายก

ดร. ภญ. สุภาณี ดวงธีรปรีชา กรรมการ

ภญ. สุดา ไพศาลชัชวาล กรรมการ

ภญ. สุพรรณิการ์ จันทรมานิตย์ กรรมการ

ภญ. ปทุมพร ชนวัฒนะกุล กรรมการ

ภก. ทรงเกียรติ เกียรติพรศิริ กรรมการและประชาสัมพันธ์

ภญ. พร้อมพร จ�ำนงธนาโชติ กรรมการและฝ่ายวิชาการ

ภก. กฤตกร ภูมิวงศ์พิทักษ์ กรรมการและฝ่ายวิชาชีพ

ภก. ประเสริฐ เลิศเลอพันธ์ กรรมการและฝ่ายเทคโนโลยีสารสนเทศ

ภญ. วรรณี ผาณิตพงศ์ กรรมการและปฏิคม

ภก. อาทิตย์ สอดแสงอรุณงาม กรรมการและนายทะเบียน

ภญ. พัฒนา มังจักร กรรมการและเหรัญญิก

ภญ. นพวรรณ อังกูรศันสนีย กรรมการและเลขาธิการ

24 กันยายน พ.ศ.2564

10 ปี สมาคมเภสัชกรอตุ สาหการ (ประเทศไทย)

10th Anniversary of Thai Industrial Pharmacist Association

จากใจนายกสมาคมเภสัชกรอตุ สาหการ (ประเทศไทย)
วาระท่ี 1 (พ.ศ.2554-2555)

เม่ือหวนกลับไปมองเหตุการณ์ท่ีเกิดข้ึนเม่ือประมาณ 40 กว่า
ปีท่ีแล้ว ยังจ�ำได้ว่าการรวมตัวของพวกเราเภสัชกรท่ีประกอบวิชาชีพด้าน
อุตสาหกรรม แม้จะไม่จ�ำกัดว่าสมาชิกต้องท�ำงานอยู่เฉพาะในด้านการผลิต
ยากต็ าม ส่วนใหญก่ ว่ารอ้ ยละ 80-90 ท�ำงานอยใู่ นอตุ สาหกรรมการผลิตยา
ทงั้ ในฝา่ ยเอกชนและหนว่ ยงานของรฐั พวกเราเภสชั กรรวมตวั กนั เปน็ กลมุ่ เปน็
ชมรมคล้ายคลึงกับการเป็นสมาคมเหมือนทุกวันน้ี แม้ว่าบรรยากาศ ภาวะ
แวดลอ้ ม วทิ ยาการ ความรแู้ ละเทคโนโลยใี นยคุ ปจั จบุ นั ไดม้ คี วามเจรญิ กา้ วหนา้
และเปล่ียนแปลงไปมากแล้วก็ตาม แต่ก็สังเกตเห็นได้ว่ามีสองลักษณะท่ีมี
ความเหมอื นและแตกต่างกนั ไม่มากในหมขู่ องพวกเรา อยา่ งแรกคอื ความใฝร่ ู้
พยายามขวนขวายหาความรแู้ ละเรยี นรู้วิทยาการใหม่ ๆ ท่ีเปน็ ประโยชน์ และ
น�ำมาแลกเปล่ียน แบ่งปันแก่กันและกัน เป็นการเพ่ิมพู นทักษะและความ
สามารถทั้งในด้านส่วนบุคคลตลอดจนสังคมโดยรวม อย่างถัดมาเป็นเหมือนภาพสะท้อนท่ีปรากฏให้เห็น
ได้จากอย่างแรกคือภาพของการรู้จักรักใคร่ เอ้ือเฟ้ อื เผ่ือแผ่และสามัคคีกลมเกลียวในหมู่เรา ท�ำให้กลุ่ม
ของเรามคี วามอบอนุ่ มีความเป็นปกึ แผน่ เขม้ แขง็ และก้าวเดินรุดหนา้ ไปได้อยา่ งพรอ้ มเพรียงกัน

หวังเป็นอย่างมากท่ีพวกเราจะได้รักษาคุณสมบัติท่ีดีเหล่าน้ีไว้อยู่คู่สมาคมฯ สืบต่อกันไปจะได้
ประสบความเจรญิ กา้ วหนา้ อยา่ งยงั่ ยนื และทา้ ยนข้ี อฝากขอ้ คดิ ในการประกอบวชิ าชพี ของการเปน็ เภสชั กรไว้
เพ่ือให้ลองน�ำมาทบทวนบทบาทของเรา และข้อความน้ที ำ� ใหต้ นเองได้รักการเปน็ เภสัชกรไดจ้ นถงึ ทกุ วนั น้ี
“เภสัชกรท่ปี ฏบิ ตั ิหน้าท่ดี ว้ ยความรู้ ความสามารถ ความรับผดิ ชอบและจรรยาบรรณเทา่ นั้นจึง
เขา้ ใจและเกดิ ความภาคภูมใิ จในวชิ าชีพและศักดิ์ศรขี องตน”

เภสัชกรอรรถพล อดุ มวนิช

หนังสอื ทร่ี ะลึกครบรอบ 10 ปี สมาคมเภสัชกรอตุ สาหการ (ประเทศไทย) 25

10 ปี สมาคมเภสชั กรอุตสาหการ (ประเทศไทย)

10th Anniversary of Thai Industrial Pharmacist Association

จากใจนายกสมาคมเภสัชกรอตุ สาหการ (ประเทศไทย)
วาระที่ 2-3 (พ.ศ.2555-2559)

การก่อตั้งสมาคมฯ ในปี 2554 เป็นช่วงเวลาท่ีส�ำนักงานคณะ
กรรมการอาหารและยา สมัครสมาชิก PIC/S เป็นจังหวะและโอกาสท่ีดีท่ี
ส ม า ค ม ไ ด้ มี ส่ ว น ร่ ว ม ใ น ก า ร ป ร ะ ส า น ง า น แ ล ะ เ ป็ น แ ห ล่ ง พั ฒ น า เ รี ย น รู้ แ ล ก
เปล่ียนประสบการณ์ระหวา่ งสมาชกิ หนว่ ยงานภาครฐั และเอกชนในระบบ
คุณภาพ และ GMP ด้วยการจัดอบรม และพาสมาชิกเย่ยี มชมโรงงานท่ไี ด้
ปรับปรุงระบบ หรอื สร้างโรงงานใหม่เพ่ือให้สอดคล้องตามขอ้ กำ� หนด PIC/S
GMP ระยะเวลาท่ดี �ำรงต�ำแหน่งนายกสมาคมฯ มีกฎระเบียบ ข้อบงั คับ
ประกาศออกมาหลายฉบบั ท่มี ีผลต่อวชิ าชีพเภสัชกรรม เช่น รา่ ง พ.ร.บ.ยา
ฉบับ พ.ศ....เน่อื งจาก พ.ร.บ.ยา 2510 ไดป้ ระกาศใช้มานานและมีการแก้ไข
หลายครงั้ สมาคมฯ ไดม้ สี ่วนรว่ มในการวิพากษ์และเสนอความเห็นโดยยึด
มั่นในสวัสดิภาพ ความปลอดภัยของผู้ใช้ยา และความมั่นคงในวิขาชีพ
เภสัชกรรม กอปรกับข้อบังคับสภาเภสัชกรรมว่าด้วยการจัดการศึกษาต่อเน่ืองแก่ผู้ประกอบวิชาชีพ
เภสัชกรรม พ.ศ. ๒๕๕๘ ท�ำให้สมาคมได้เป็นแหล่งพัฒนาความรู้ให้กับเภสัชกรพร้อมท้ังการเสริม
สร้างวิทยากรใหม่
ความเจรญิ กา้ วหนา้ ของสมาคมและเปน็ องคก์ รทย่ี อมรบั ของหนว่ ยงานภาครฐั สถาบนั การศึกษา
และเอกชน กจ็ ากความร่วมมอื รว่ มใจ เสียสละเวลาของคณะกรรมการบริหาร คณะทำ� งานและท่ปี รกึ ษา
สมาคมฯ ทุกวาระ อกี ท้งั สมาชกิ ท่ใี หค้ วามร่วมมือ ในการให้ข้อคิดเห็น เสนอแนะ และร่วมในกจิ กรรมของ
สมาคมฯ ดว้ ยดีเสมอมา ขอขอบคุณในนำ�้ ใจไมตรขี องบริษัท หา้ งรา้ นท่ใี ห้การสนับสนุนสมาคมฯ อยา่ งดี
ตอ่ เน่อื งมาตลอด ขอแสดงความช่ืนชม ยนิ ดี ท่สี มาคมฯไดเ้ ปน็ ส่วนหนง่ึ ในการพัฒนาวชิ าชีพเภสัชกรรม
และพัฒนาอุตสาหกรรมยาในประเทศสร้างความเช่ือมั่นในมาตรฐานและคุณภาพของยาหรือผลิตภัณฑ์
สขุ ภาพของไทย
การด�ำเนินการของสมาคมเป็นงานท่ีท้าทาย และต้องด�ำเนินการไปอย่างต่อเน่ือง ขอเป็น
ก�ำลังใจให้กับคณะกรรมการบริหาร คณะท�ำงานท่ีมีความมุ่งม่ันในการท�ำงานเพ่ือความปลอดภัยของ
ผู้ใช้ยา สรา้ งความมนั่ คงของระบบยาในประเทศ และความยง่ั ยนื มนั่ คงของวชิ าชพี เภสชั กรรมอตุ สาหการตอ่ ไป

เภสัชกรหญิงโศรดา หวงั เมธกี ุล

26 กนั ยายน พ.ศ.2564

10 ปี สมาคมเภสัชกรอตุ สาหการ (ประเทศไทย)

10th Anniversary of Thai Industrial Pharmacist Association

จากใจนายกสมาคมเภสัชกรอตุ สาหการ (ประเทศไทย)
วาระที่ 4-5 (พ.ศ.2559-2563)

วันท่ี 20 กนั ยายน 2564 น้ี เปน็ วันท่สี มาคมเภสัชกรอตุ สาหการ
(ประเทศไทย) ครบรอบ 10 ปี ของการก่อต้ัง การรวมตวั กันเป็นสมาคมของ
กลุ่มเภสชั กรท่ที �ำงานในแวดวงอุตสาหกรรมยามานาน 10 ปี นับวา่ ยาวนาน
ประมาณหนึ่ง แต่ในความเป็นจริงการรวมกลุ่มของเภสชั กรอุตสาหการมมี า
ก่อนหนา้ น้นี านแล้ว ไม่ต�ำ่ กว่า 40 ปีเลยทีเดียว
จากจุดเริม่ ต้นท่ไี ดม้ ีโอกาสเขา้ ร่วมโครงการ Train the trainers
ซ่ึงเป็นหน่ึงในโครงการท่ีสมาคมไทยอุตสาหกรรมผลิตยาแผนปัจจุบัน
(TPMA) ได้รับงบประมาณจากกระทรวงพาณิชย์ และมคี ณะเภสัชศาสตร์
มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒเป็นท่ีปรึกษา เพ่ือฝึกอบรมเหล่าเภสัชกร
อุตสาหการใหม้ คี วามร้คู วามเข้าใจคอนเซปตข์ องมาตรฐาน PIC/S GMP น้นั
ท�ำให้ได้รู้จักกลุ่มคนท่ีหวังจะสร้างความเข้มแข็งอย่างมีคุณภาพให้กับ
อุตสาหกรรมยาในประเทศ ในนามของสมาคมเภสัชกรการอุตสาหกรรม
(ประเทศไทย) ซงึ่ ต่อมาได้เปล่ยี นช่ือเป็น สมาคมเภสชั กรอุตสาหการ (ประเทศไทย) มาจนถงึ ทุกวนั น้ี
การไดร้ จู้ กั กบั กลมุ่ คนทท่ี ำ� งานใหส้ มาคม แลว้ ผนั ตวั เองมาเปน็ สว่ นหนง่ึ ของกรรมการบรหิ าร จนถงึ
ช่วงระยะเวลาหนึ่งในฐานะนายกสมาคม ได้สัมผัสกับความเป็นกันเอง อาจมีการถกเถียงกันบ้างแต่ก็
เต็มไปด้วยความถ้อยทีถ้อยอาศัย เพราะทุกคนมีจุดมุ่งหมายเหมือน ๆ กัน คือความมุ่งหวังท่ีจะพัฒนา
วชิ าชีพ และหาสิง่ ท่เี หมาะสมและเปน็ ประโยชน์ตอ่ สมาชิกตลอดระยะเวลาท่ไี ด้มสี ่วนรว่ มในงานด้านวชิ าชีพ
ผา่ นกลไกของสมาคม ไดพ้ บ ได้รจู้ ักผคู้ นมากมายภายใต้ห่วงโซ่อุปทานของอุตสาหกรรมยา รูส้ ึกดใี จท่ีได้
เป็นสว่ นหนง่ึ ขององคก์ รแหง่ น้ี หวงั เปน็ อย่างยิ่งวา่ สมาคมจะเติบโต แข็งแกร่ง และเปน็ ท่พี ่ึงด้านวิชาการ
แก่สมาชิก ตลอดจนจรรโลงให้อุตสาหกรรมยาในประเทศมีคุณภาพมาตรฐานท่ีดี เพ่ือประโยชน์ของ
คนไทยและประเทศอย่างย่งั ยนื ต่อไป

เภสัชกรหญงิ อิษฎา ศิรมิ นตรี

หนงั สือทีร่ ะลึกครบรอบ 10 ปี สมาคมเภสัชกรอตุ สาหการ (ประเทศไทย) 27

10 ปี สมาคมเภสัชกรอตุ สาหการ (ประเทศไทย)

10th Anniversary of Thai Industrial Pharmacist Association

จากใจนายกสมาคมเภสัชกรอุตสาหการ (ประเทศไทย)
วาระที่ 6 (พ.ศ.2563-2566)

ในนามนายกสมาคม ขอขอบคุณคณะกรรมการทุกชุดท่ี
ผ่านมาตง้ั แตเ่ ริม่ ก่อตง้ั สมาคมเม่อื วนั ท่ี 20 กนั ยายน 2554 ท่ีทกุ ท่าน
มุ่งมั่นร่วมมือ ร่วมใจสร้างรากฐานท่ีมั่นคงในการด�ำเนินงานให้กับ
คณะกรรมการชุดปัจจุบัน ท�ำให้สามารถปรับตัวและเผชิญกับการ
เปล่ียนแปลงในการด�ำเนินงานอันเน่ืองมาจากสถานการณ์การระบาด
ของโรคไวรสั โควดิ -19 ในประเทศไทยชว่ งตน้ ปี 2563 ได้เปน็ อยา่ งดี
ด้วยรากฐานท่ีมั่นคงของสมาคมท่ีถูกสร้างไว้เดิมและค�ำ
แนะนำ� ทด่ี จี ากทป่ี รกึ ษาคณะกรรมการสมาคมทกุ ทา่ น รวมถงึ ผจู้ ดั การ
สมาคมท่ีมีความมุ่งม่ันในการพัฒนาวิชาชีพด้านเภสัชอุตสาหกรรมให้
กับเภสัชกรท่ีปฏิบัติงานในภาอุตสาหกรรมยารวมไปจนถึงสายงาน
วิชาชีพอ่ืน ๆ ท่ีเก่ียวข้อง อีกท้ังบริษัทต่าง ๆ ท่ีให้การสนับสนุน
ทำ� ใหส้ มาคมสามารถปรบั ตวั เปลย่ี นลกั ษณะการดำ� เนนิ งาน และพัฒนา
กระบวนการทำ� งานไปในทศิ ทางทเ่ี ปน็ รปู แบบอตุ สาหกรรมยคุ 4.0 มาก
ยงิ่ ขน้ึ
สมาคมได้เรียนรู้และพัฒนาช่องทางในการประชาสัมพันธ์ข่าวสาร และการน�ำเสนอกิจกรรม
ของสมาคมผ่าน Platform ท่ีพัฒนาขึ้นในช่วงสถานการณ์การระบาดของโรคไวรัสโควิด-19 ท�ำให้การ
ด�ำเนินงานของสมาคมมกี ารพัฒนาอย่างกา้ วกระโดด สามารถสรา้ งวิถีการด�ำเนินงานแบบใหม่ การจดั ทำ�
วารสารวิชาการของสมาคมในรูปแบบ e-Journal และสัมนาวิชาการรูปแบบออนไลน์ท่ีสร้างสรรค์ให้
สมาชิกได้เข้ามามีส่วนร่วมในกิจกรรมของสมาคมมากย่ิงข้ึน ท้ังยังมีอัตราการเติบโตของจำ� นวนสมาชกิ
ของสมาคมท่เี พิ่มขึ้นอย่างรวดเรว็ ในช่วงปีท่ีผา่ นมา
ในโอกาสน้ีจึงขอขอบคุณทุกท่านจากใจจริงท่ีให้การสนับสนุนกิจกรรมของสมาคมให้พั ฒ น า
ก้าวหน้ายิ่งขึ้น หวังว่าทุกท่านจะให้การสนับสนุนสมาคมต่อไปเพ่ือน�ำไปสู่การพัฒนาอุตสาหกรรมยาของ
ประเทศไทยใหม้ ีความมน่ั คง และความเจรญิ ก้าวหน้าอย่างย่ังยืน

เภสัชกรหญงิ รุง่ นภา อมั รินทร์นุเคราะห์

28 กันยายน พ.ศ.2564

10 ปี สมาคมเภสชั กรอุตสาหการ (ประเทศไทย)

10th Anniversary of Thai Industrial Pharmacist Association

ประวัติการก่อตั้งสมาคม
เภสัชกรอุตสาหการ (ประเทศไทย)

ศ.(พิเศษ) ดร. ภก. จอมจนิ จนั ทรสกลุ

สมาคมเภสัชกรอตุ สาหการ (ประเทศไทย)
E-mail: [email protected]

ด้ ว ย ค ว า ม ริ เ ร่ิ ม ข อ ง ท่ า น น า ย ก เ ภ สั ช ก ร ร ม ส ม า ค ม แ ห่ ง ป ร ะ เ ท ศ ไ ท ย ใ น
พระบรมราชูปถมั ภ์ คือ ภก. พ.ท. สามารถ อังศุสงิ ห์ ท่จี ะใหเ้ ภสัชกรท่ที �ำงานอยูท่ างดา้ น
อตุ สาหกรรมไดม้ ารวมกลุ่มกัน เพ่ือวัตถปุ ระสงค์ท่จี ะแลกเปล่ยี นความคิดเหน็ ซงึ่ กนั และ
กนั ในการประกอบอาชีพทางอตุ สาหกรรม และเพ่ือส่งเสรมิ ความรู้ ประสบการณ์ และ
วิชาการในด้านอตุ สาหกรรมให้ดียิ่ง ๆ ข้ึน รวมท้ังเพ่ือใหส้ อดคลอ้ งกับนโยบายของทาง
FAPA (Federation of Asian Pharmaceutical Associations) ซ่ึงประเทศไทยเป็น
สมาชกิ จงึ ไดท้ ำ� หนังสือเชิญเภสชั กร 25 ทา่ นมาหารือกัน และในวนั ท่ี 26 ตุลาคม 2516
เ ภ สั ช ก ร ท่ี ท� ำ ง า น อ ยู่ ท า ง ด้ า น อุ ต ส า ห ก ร ร ม ไ ด้ ม า ป ร ะ ชุ ม เ พ่ื อ จั ด ตั้ ง ก ลุ่ ม เ ภ สั ช ก ร ก า ร
อตุ สาหกรรม

ท่ีประชุมคราวน้ันมีความเห็นเป็นเอกฉันท์ท่ีจะให้จัดต้ังกลุ่มน้ีข้ึนจึงได้จัดต้ัง
คณะกรรมการชัว่ คราวของกล่มุ ข้ึนเพ่ือด�ำเนินการ โดยมี ภก. พ.ท. สามารถ องั ศุสิงห์
เป็นประธานของกลุม่ ภก. ประศาสน์ เจรญิ พานิช เป็นประธานฝา่ ยร่างระเบียบขอ้ บังคบั
ของกลุ่ม และ ภญ. นวลจันทร์ บนุ นาค เปน็ ประธานฝา่ ยจดั หารายช่อื เภสัชกรท่ที ำ� งาน
อยู่ทางดา้ นอตุ สาหกรรม

ฝ่ายพิจารณาช่ือของกลุ่มและร่างระเบียบข้อบังคับฯ ได้ประชุมเม่ือวันท่ี
13 พฤศจิกายน 2516 ณ ภัตตาคารจติ รโภชนา สุขมุ วทิ 20 ซงึ่ ได้นำ� เสนอกรรมการ
ของกล่มุ พิจารณาเม่ือวนั ท่ี 16 พฤศจกิ ายน 2516

หนังสอื ท่รี ะลกึ ครบรอบ 10 ปี สมาคมเภสชั กรอุตสาหการ (ประเทศไทย) 29

การประชุมเพ่ือจัดต้ังกลุ่มเภสัชกรการอุตสาหกรรมครั้งท่ีสองได้มีขึ้นในวันท่ี
16 พฤศจกิ ายน 2516 ซึ่งการประชมุ ในคร้งั น้สี ว่ นใหญเ่ ปน็ การพิจารณาถึงระเบียบ
ข้อบังคับของกลุ่มฯ ซ่ึงร่างข้ึนโดยคณะกรรมการร่างระเบียบข้อบังคับของกลุ่มอันมี
ภก. ประศาสน์ เจริญพานิช ภก. ร.ต. สะอาด รกั ตะวตั ภก. พิชยั ตจู้ ินดา ภก. ผดุงศักดิ์
งามสรรพ์ ภก. จอมจนิ จันทรสกลุ และ ภก. เช่ียวชาญ รัตนามหัทธนะ เปน็ กรรมการ
เม่ือคณะกรรมการของกลุ่มได้พิจารณาและแก้ไขบางประการเพ่ือให้เหมาะสมแล้วจึงได้
รับรองเพ่ือท่จี ะไดเ้ สนอท่ปี ระชมุ ตอ่ ไป

วนั ท่ี 20 มกราคม 2517 ไดอ้ อกหนังสอื เรียนเชญิ เภสัชกรท่ที �ำงานอย่ทู าง
ด้านอุตสาหกรรมไปประชมุ ณ หอ้ งประชุมของคณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลยั มหิดล
มีผู้เข้าร่วมประชุมในคราวน้ีประมาณ 130 คน ท่ีประชุมมีความเห็นเป็นเอกฉันท์
เช่นเดียวกันท่ีจะให้มีกลุ่มน้ีขึ้นจึงได้มีการพิจารณาถึงระเบียบข้อบังคับของกลุ่มท่ีร่าง
ข้นึ และแก้ไขโดยกรรมการชดุ ริเริ่มในการประชมุ วนั นั้น ท่ปี ระชุมได้ลงความเหน็ ให้เลอื ก
ตัง้ คณะกรรมการอ�ำนวยการชัว่ คราวของกลุ่มขึ้นจำ� นวน 15 คน เพ่ือบริหารจนกวา่ จะมี
การเลอื กตัง้ คณะกรรมการอ�ำนวยการถาวรของกลุม่ ต่อไป

คณะกรรมการอ�ำนวยการชั่วคราวของกลุ่มน้ี ได้จัดให้มีการประชุมคณะ
กรรมการครงั้ แรกเม่ือวันท่ี 15 กุมภาพันธ์ 2517 และไดจ้ ดั ใหม้ กี ารประชมุ เพ่ือบรรยาย
ทางวิชาการข้ึนสองครัง้ คือ ในวันท่ี 2 มีนาคม 2517 และวนั ท่ี 21 เมษายน 2517 ส�ำหรับ
การบรรยายในครง้ั ทส่ี อง หลงั จากการบรรยายแลว้ ไดจ้ ดั ใหม้ กี ารเลอื กตงั้ คณะกรรมการ
อ�ำนวยการถาวรของกลุ่มด้วย มีผู้ถูกเสนอช่ือเพ่ือรับเลือกต้ังเป็นกรรมการท้ังหมด
25 คนด้วยกนั ผ้ทู ่ไี ด้รบั เลอื กเป็นกรรมการมี 15 คน โดย ภก. พ.ท. สามารถ อังศุสิงห์
ได้รบั เลือกให้เปน็ ประธานกลุ่ม และ ภก. ร.ต. สะอาด รักตะวัต เปน็ รองประธาน ซง่ึ ตาม
พฤตนิ ยั ถอื วา่ กลุ่มได้ถกู กอ่ ต้งั ขึ้นอยา่ งเป็นทางการในวันน้ี

กลมุ่ เภสชั กรการอตุ สาหกรรมนบั เปน็ กลมุ่ ท่ี 2 ทถ่ี กู จดั ตงั้ ขน้ึ ภายใตเ้ ภสชั กรรม
สมาคมแหง่ ประเทศไทยฯ โดยไดจ้ ดั ใหม้ กี ารประชมุ คณะกรรมการอำ� นวยการเพ่ือพิจารณา
การด�ำเนินการของกลุ่มอย่างเป็นประจ�ำ และได้จัดให้มีการประชุมใหญ่สามัญประจ�ำปี
ของกลุ่มพร้อมด้วยการประชุมวชิ าการไปดว้ ยทกุ ๆ ปี กรรมการอำ� นวยการได้จดั ให้มี
กิจกรรมในแต่ละปีอย่างสม�่ำเสมอ เช่น การประชุมทางวิชาการ การเย่ียมชมโรงงาน
การทัศนศึกษา และพักผ่อนต่างจังหวัด ทั้งน้ีเพ่ือให้สมาชิกของกลุ่มได้รับท้ังความรู้
พบปะสังสรรค์ และมีความรักสามัคคีกันมากยิ่งขึ้น คณะกรรมการอ�ำนวยการมีวาระ
การบรหิ ารคราวละ 2 ปี และจะต้องจดั ให้มกี ารเลอื กต้งั กรรมการอำ� นวยการใหม่ ตง้ั แต่
ก่อตง้ั กลุ่มฯ จนถึงปัจจุบันมผี ทู้ ่ไี ด้รบั เลอื กตง้ั ใหเ้ ปน็ ประธานกลุ่ม 4 ท่าน คอื ภก. พ.ท.
สามารถ อังศุสงิ ห์ ภก. ศ.(พิเศษ) จอมจิน จันทรสกลุ ภก. ศ. ดร. สมพล ประคองพันธ์
และ ภก. ศ. ดร. อ�ำพล ไมตรีเวช

ในช่วงแรก ๆ กลุ่มเภสัชกรการอตุ สาหกรรมมคี วามแข็งแกรง่ มาก ดงั ท่ีท่าน
อาจารย์ สามารถ อังศุสิงห์ ได้เขยี นไวใ้ นวารสารของกลมุ่ ฯ ตอนหนึ่งว่า “เภสัชกรการ
อุตสาหกรรมเป็นกลุ่มท่ี 2 ท่ีได้มีการก่อต้ังขึ้นด้วยการมีสมาชิกไม่ถึง 100 คน และ
ค่อย ๆ เพิ่มข้ึนทีละน้อยจนปัจจุบันน้ีมีมากกว่า 500 คน สถานะยังเป็นกลุ่มท่ีมีความ
มนั่ คงและก้าวหนา้ แมจ้ ะก้าวชา้ ลง กลมุ่ ท่ี 3 กค็ อื กลมุ่ เภสัชกรชุมชน และกลุม่ ท่ี 4 คือ
กลมุ่ เภสัชกรโรงพยาบาล

ในช่วงประมาณ 10 ปีท่ีผ่านมา เภสัชกรการอุตสาหกรรมหลาย ๆ ท่านได้
ปรารภว่ากิจกรรมต่าง ๆ ของกลุ่มท่ีเคยจัดให้มีขึ้นอย่างเป็นประจ�ำได้หายไป รวมท้ัง

30 กนั ยายน พ.ศ.2564

การประชมุ สามญั ประจำ� ปเี พ่ือเลอื กตัง้ กรรมการอำ� นวยการก็หายไปด้วย กอปรกบั การ
ท่ีทางกลุ่มควรจะต้องมีตัวแทนของสมาชิกเพ่ือเข้าไปเป็นผู้แทนเสนอความคิดเห็นกับท่ี
ประชุมหรอื องค์กรต่าง ๆ กห็ ายไปด้วย ดังนน้ั เภสชั กรการอุตสาหกรรมกลมุ่ หนึ่งซ่ึงน�ำ
โดย ภก. อรรถพล อดุ มวนชิ ไดป้ รกึ ษาหารือกนั เพ่ือร้ือฟ้ นื กิจกรรมของกลุ่มขึน้ มาใหม่
และได้นดั ประชมุ กนั ครงั้ แรกเม่อื วันท่ี 27 พฤษภาคม 2554 ณ โรงแรมสยามซติ ้ี ในการ
ประชุมครั้งน้ีท่ีประชุมมีความเห็นพ้องกันว่าควรจะจัดตั้งเป็นสมาคมขึ้นโดยใช้ช่ือว่า
“สมาคมเภสัชกรการอุตสาหกรรม (ประเทศไทย)” และได้ประชุมกันอีกหลายครั้งเพ่ือ
ร่างระเบยี บขอ้ บงั คบั ของสมาคมฯ เม่อื ไดข้ ้อบงั คบั เรียบรอ้ ยแลว้ จงึ ดำ� เนินการย่นื เร่ือง
เพ่ือขอจดทะเบียนสมาคมเภสัชกรการอุตสาหการ (ประเทศไทย) (Thai Industrial
Pharmacist Association; TIPA) และไดร้ บั อนมุ ตั เิ ปน็ สมาคมเมอ่ื วนั ท่ี 20 กนั ยายน 2554
โดยมี ภก. อรรถพล อุดมวนิช เปน็ นายกสมาคมเภสัชกรการอตุ สาหกรรม (ประเทศไทย)
คนแรก

ก ร ร ม ก า ร บ ริ ห า ร ชุ ด แ ร ก ไ ด้ จั ด ป ร ะ ชุ ม กั น ห ล า ย ค รั้ ง เ พ่ื อ พิ จ า ร ณ า ถึ ง ก า ร
ด�ำเนนิ งานของสมาคมฯ รวมทัง้ การจดั รับสมาชกิ ซงึ่ ณ วันท่ี 7 กมุ ภาพันธ์ 2555
สมาคมฯ มีสมาชกิ อยปู่ ระมาณ 320 คน คณะกรรมการบรหิ ารไดต้ กลงท่จี ะจัดใหม้ ี
การประชมุ ทางวชิ าการ และการประชมุ ใหญเ่ พ่ือเลอื กนายกและกรรมการบรหิ ารสมาคมฯ
ชุดถาวรข้ึนในวันท่ี 17 กุมภาพันธ์ 2555 ณ โรงแรมแอมบาสซาเดอร์ สุขุมวิท
กรุงเทพมหานคร ในการประชุมคร้ังน้ีมีสมาชิกร่วมประชุมกันมากพอสมควร และใน
การเลือกตั้งคณะกรรมการบริหารสมาคม (วาระปี พ.ศ. 2555-2557) ปรากฏว่า
ภญ. โศรดา หวังเมธีกลุ ไดร้ บั การเลือกตั้งให้เปน็ นายกสมาคม นบั เป็นนายกสมาคม
คนท่สี องต่อจาก ภก. อรรถพล อุดมวนชิ

ตามขอ้ บังคับของสมาคม (ขอ้ บงั คับปี พ.ศ. 2554) กำ� หนดใหส้ มาชิกเลอื ก
กรรมการได้ 10 คนและใหก้ รรมการท่ไี ด้รับการเลอื กตัง้ สรรหากรรมการเพิ่มอีก 5 คน
รวมเป็นกรรมการบรหิ ารสมาคมทัง้ หมด 15 คน ในการบริหารจัดการสมาคมนอกจาก
จะมีคณะกรรมการบริหาร 15 คนแล้ว กรรมการยังได้แต่งต้ังคณะท่ีปรึกษาซึ่งคัดสรร
จากเภสชั กรอาวุโสมาช่วยให้ค�ำปรึกษาแนะน�ำในการดำ� เนินงานด้วย ในวาระน้มี กี รรมการ
ท่ปี รกึ ษาทั้งหมด 12 คน โดยมี ศ. (พิเศษ) ภก. จอมจนิ จนั ทรสกุล เปน็ ประธานของ
คณะกรรมการท่ปี รึกษา

ภาระงานสำ� คญั ของคณะกรรมการบรหิ ารชดุ นค้ี อื การสรา้ งความเจรญิ มนั่ คง
ให้กับสมาคมโดยการรณรงค์ชักชวนให้เภสัชกรท่ีท�ำงานทางด้านอุตสาหกรรมมาเป็น
สมาชิกของสมาคมเพิ่มขึน้ สมาคมไดจ้ ัดใหม้ ีกจิ กรรมหลายอยา่ งตามวัตถปุ ระสงค์ของ
สมาคมท่กี ำ� หนดไว้ เชน่ การจดั ประชมุ วิชาการ การนำ� สมาชิกไปเย่ียมชมโรงงาน การ
ออกวารสารเภสชั กรการอุตสาหกรรม (Thai Industrial Pharmacist Association
Journal) หรือ TIPA Journal การร่วมมือกับสถาบันการศึกษาด้านเภสัชกรรม
สาขาเภสัชอุตสาหกรรม การแลกเปล่ียนความคิดเห็นซึ่งกันและกันในระหว่างสมาชิก
ในวาระการบรหิ ารงานของกรรมการชดุ น้ี ปรากฏวา่ สมาคมมสี มาชกิ เพ่ิมขน้ึ เปน็ 756 คน
เม่ือจะครบวาระการบริหารงานของกรรมการสมัยแรก สมาคมได้จัดให้มีการเลือกตั้ง
กรรมการบรหิ ารชดุ ใหม่ (วาระปี พ.ศ. 2557-2559) ซง่ึ ปรากฏวา่ ภญ. โศรดา หวงั เมธกี ลุ
ได้รบั เลือกและได้เปน็ นายกสมาคมสบื ต่อมาอกี วาระหนึง่ การด�ำเนินงานของสมาคมจงึ
มคี วามตอ่ เนอ่ื งจากวาระแรก และไดร้ บั การสนบั สนนุ จากหนว่ ยงานทเ่ี กย่ี วขอ้ งและสมาชกิ
เปน็ อยา่ งดี มีการจดั อบรมวชิ าการ ออกวารสาร เย่ียมชมโรงงาน จดั ท�ำ website และ
Facebook สมาคมฯ เพ่ือใชใ้ นการส่อื สารระหวา่ งสมาชกิ และการประชาสมั พันธ์ตา่ ง ๆ

หนังสอื ที่ระลกึ ครบรอบ 10 ปี สมาคมเภสชั กรอุตสาหการ (ประเทศไทย) 31

จัดตัง้ community of practice (CoP) 4 ด้าน เพ่ือให้สมาชิกได้แลกเปล่ียนความรู้และ
ประสบการณ์ จัดหาและมอบรางวัลเภสัชกรอุตสาหการดีเด่นเพ่ือเป็นการเชิดชูเกียรติ
เภสชั กรท่ีมีผลงานดีเด่นและทุ่มเทการท�ำงานให้กับวิชาชีพ นอกจากน้ีสมาคมได้ร่วมมอื
กับองค์กรวิชาชีพต่าง ๆ ท้ังในและต่างประเทศในการจัดกิจกรรมหรือให้การสนับสนุน
กจิ กรรมขององค์กรวชิ าชพี สาขาอ่นื ท่ีเป็นประโยชนต์ ่อประชาชนและสมาชิก

ปี 2556 สมาคมฯ ได้ไปรับเปน็ เจา้ ภาพการจัดงาน 4th AFPS 2015 (Asian
Federation for Pharmaceutical Sciences Conference) ท่ีสาธารณรัฐเกาหลี ซ่ึง
เปน็ เจา้ ภาพจดั งาน 3th AFPS 2013 งาน AFPS เปน็ งานประชมุ วิชาการนานาชาติด้าน
Pharmaceutical Science ระหว่างประเทศในทวีปเอเชยี ทุก 2 ปี โดยหมนุ เวยี นกนั
เปน็ เจา้ ภาพ สมาคมฯ ได้พาสมาชิกไปร่วมงาน AFPS 2013 ท่ปี ระเทศเกาหลี และชม
โรงงานผลิตยา Handok และโรงงาน Yohan Corporation (รายละเอยี ดดูไดจ้ าก
TIPA Journal Volume 2 Issue 1 March 2014 เร่อื ง เล่าเร่อื ง AFPS 2013)

ในปี 2558 สมาคมฯ ได้เป็นเจ้าภาพหลักจัดการประชุมวิชาการนานาชาติ
AFPS 2015 ซึ่งการจัดงานประสบความส�ำเร็จได้เป็นอย่างดี มีผู้เข้าร่วมประชุมจาก
ประเทศตา่ ง ๆ ถงึ 15 ประเทศ นบั เปน็ การประชาสมั พันธส์ มาคมฯ ใหเ้ ปน็ ทร่ี จู้ กั กวา้ งขวาง
มากยิ่งข้ึน และในปีน้ีสมาคมฯ ได้รับการรับรองให้เป็นสถาบันหลักเพ่ือผลิต ก�ำหนด
แ ล ะ รั บ ร อ ง ห น่ ว ย กิ ต ก า ร ศึ ก ษ า ต่ อ เ น่ื อ ง แ ก่ ผู้ ป ร ะ ก อ บ วิ ช า ชี พ เ ภ สั ช ก ร ร ม จ า ก ส ภ า
เภสัชกรรม จากกิจกรรมต่าง ๆ ท่ีเกิดข้ึนจะเห็นได้ว่ากรรมการชุดน้ีได้เสียสละท�ำงาน
ร่วมกันเพ่ือความเจริญก้าวหน้าของสมาคมอันยังประโยชน์ให้กับสมาชิกของสมาคม
เปน็ อยา่ งย่งิ และมีเภสัชกรสมัครเป็นสมาชกิ ของสมาคมเพิ่มขึน้ เปน็ พันกว่าคน ผมขอ
ชมเชยและขอบพระคณุ กรรมการทุก ๆ ทา่ น

ในตน้ ปี 2559 สมาคมจดั ให้มกี ารประชุมใหญ่สามญั ประจ�ำปี ซ่งึ ในปนี ้ตี ้องมี
การเลอื กตั้งกรรมการบรหิ ารสมาคมชุดตอ่ ไปดว้ ย ซ่งึ ปรากฏวา่ ภญ. พ.อ.หญิง อิษฎา
ศิรมิ นตรี ซง่ึ เคยเป็นกรรมการ บริหารสมาคมในชุดของ ภญ. โศรดา หวงั เมธีกุล ไดร้ ับ
การเลือกตั้งเป็นกรรมการและนายกสมาคมคนต่อมา กรรมการชุดน้ีส่วนใหญ่ก็เป็น
กรรมการบรหิ ารสมาคมในชดุ ก่อนหนา้ น้ี จงึ ท�ำใหก้ ารบริหารและด�ำเนินงานกจิ การของ
สมาคมมีความต่อเน่ืองและเป็นไปอย่างราบร่ืน ท่านนายกสมาคมและกรรมการมีความ
มงุ่ มน่ั อยา่ งเตม็ ทท่ี จ่ี ะดำ� เนนิ กจิ กรรมตา่ ง ๆ อนั เปน็ ประโยชนต์ อ่ สมาชกิ ในรปู แบบตา่ ง ๆ
เพ่ือเพ่ิมศักยภาพ ตลอดจนเตรยี มความพร้อมให้แก่สมาชกิ โดยเฉพาะจากท่สี �ำนกั งาน
คณะกรรมการอาหารและยาไดร้ ับการรับรองใหเ้ ป็นสมาชิก PIC/S (Pharmaceutical
Inspection Cooperation Scheme) ต้ังแต่วนั ท่ี 1 สิงหาคม 2559 สง่ ผลใหม้ ีขอ้
ก�ำหนดต่าง ๆ ท่ีสมาชิกต้องศึกษาเรียนรู้เพิ่มเติมอีกมาก กรรมการอ�ำนวยการจึงเน้น
ในการจดั อบรมวิชาการให้แกส่ มาชกิ มากยิง่ ขึน้

การเปล่ียนแปลงท่ีส�ำคัญในวาระน้ีก็คือการเปล่ียนช่ือสมาคมจากสมาคม
เภสชั กรการอตุ สาหกรรม (ประเทศไทย) เป็น “สมาคมเภสัชกรอุตสาหการ (ประเทศไทย)”
ในปี 2559 ทัง้ น้ีเพ่ือใหต้ รงกบั ท่รี าชบณั ฑติ ได้บญั ญตั ิไว้ กรรมการสมาคมไดจ้ ัดอบรม
ท า ง วิ ช า ก า ร แ ก่ ส ม า ชิ ก ห ล า ย ค ร้ั ง เ พ่ื อ ใ ห้ ส ม า ชิ ก ไ ด้ มี โ อ ก า ส เ ก็ บ ห น่ ว ย กิ ต ก า ร ศึ ก ษ า
ตอ่ เน่ืองมากข้ึน รวมทง้ั การอบรมเชิงปฏบิ ตั ิการ การเย่ียมชมโรงงาน การจัดประชุม
วชิ าการร่วมกบั International Society for Pharmaceutical Engineering (ISPE)
Thailand Affiliate และการจัดประชมุ ร่วมกบั องคก์ รอ่นื ๆ เป็นต้น ท่ีนบั วา่ แตกต่างไป
บา้ งกค็ อื ในปี 2559 สมาคมไดม้ ีโอกาสร่วมกับ ISPE Thailand Affiliate พาสมาชกิ ไป

32 กันยายน พ.ศ.2564

เยย่ี มชมโรงงานผลติ ยาและชวี วตั ถทุ ป่ี ระเทศอนิ โดนเี ซยี ระหวา่ งวนั ท่ี 3-8 กนั ยายน 2559
สมาชิกท่านใดต้องการทราบรายละเอียดเก่ียวกับการเย่ียมชมโรงงานในต่างประเทศ
ครัง้ น้หี าอา่ นดไู ด้จาก TIPA Journal Volume 5 Issue 1 March 2017

ในปี 2560 มกี จิ กรรมความรว่ มมอื ท่เี ปน็ ทางการก็คือการลงนามความรว่ ม
มอื ทางวิชาการ (MOU) ระหว่าง ISPE Thailand และ TIPA เม่ือวันท่ี 22 เมษายน 2560
และในปนี ้สี มาคมได้จัดใหส้ มาชกิ ไปเย่ยี มชมโรงงาน ประชุมวชิ าการ การจัดสัมมนารวม
หลายครัง้ ด้วยกนั

ปี 2561 เม่อื กรรมการอำ� นวยการจะครบวาระสมาคมไดจ้ ัดใหม้ กี ารเลือกต้งั
ขึ้น โดยการเลือกตง้ั กรรมการบรหิ ารสมาคมในครัง้ น้ีเป็นไปตามข้อบงั คับใหม่ คอื ขอ้
บงั คบั ปี 2559 โดยสมาชิกเลือกกรรมการจากผู้ลงสมัครจ�ำนวน 10 คน แล้วให้ผทู้ ่ไี ดร้ ับ
เลือกทั้ง 10 คน ไปเลือกนายกสมาคม และเลอื กกรรมการโดยการแตง่ ต้งั อีก 5 คน
ปรากฏว่า ภญ. พ.อ.หญงิ อิษฎา ศิริมนตรี ไดร้ บั การเลอื กตง้ั ให้เป็นนายกสมาคมต่อไป
อีกวาระหนงึ่

วาระน้ไี ด้จัดประชุมวิชาการนานาชาติ International Conference and
Exhibition on Pharmaceutical Sciences and Technology (PST) 2018 โดย
สมาคมฯ ร่วมกับ Society of Pharmaceutical Education and Research (SPER)
ประเทศอินเดยี และมหาวิทยาลัยศิลปากรร่วมเป็นเจา้ ภาพ จัดงาน 24-25 มกราคม
2561 และงาน PST ก็ไดจ้ ดั ต่อเน่อื งทกุ ปี รว่ มกับคณะเภสัชศาสตร์ 7 มหาวิทยาลยั และ
ISPE Thailand Affiliate

ในปี 2561 สมาคมไดพ้ ยายามแก้ปญั หาเร่อื งการส่ือสารกบั สมาชิกโดยการ
ติดต่อแบบออนไลน์และทางอีเมล ในการร่วมประชุมวิชาการต่าง ๆ สมาคมได้เริ่มปรับ
เปลย่ี นรปู แบบประเมนิ การประชมุ เปน็ การสแกนควิ อารโ์ คด้ และเชน่ เดยี วกนั ในปนี ส้ี มาคม
ไดจ้ ัดให้สมาชิกมีโอกาสได้เข้ารับการอบรมวิชาการเป็นจ�ำนวนหลายคร้ัง มีสมาชิกเพิ่ม
จำ� นวนมากข้นึ สรา้ งความยอมรบั และความเป็นปกึ แผ่นของสมาคมมากยง่ิ ขน้ึ

การประชุมทางวิชาการและการออกวารสารสมาคมเพ่ือให้ความรู้แก่สมาชิกได้
ดำ� เนินการมาอยา่ งตอ่ เน่อื ง นอกจากน้สี มาคมยังไดจ้ ดั การประชมุ นอกสถานท่เี พ่ือ
ทบทวนยุทธศาสตร์ในการดำ� เนินงานของสมาคมเม่อื วนั ท่ี 10 พฤศจิกายน 2561 และใน
ตน้ ปี 2562 นอกจากมกี ารประชมุ ทางวชิ าการแลว้ สมาคมยงั ได้ร่วมมือกับสำ� นักงาน
คณะกรรมการอาหารและยา จัดประชมุ ในเร่อื งท่เี ก่ยี วข้องกบั งานค้มุ ครองผู้บรโิ ภคดา้ น
ผลติ ภณั ฑ์สุขภาพแห่งชาตใิ นระหวา่ งวันท่ี 25-27 กมุ ภาพันธ์ 2562 และอกี โครงการ
หน่ึงท่ีทางสมาคมได้จัดให้มีข้ึนในวาระน้ีก็คือ โครงการ IPIC 2019 (Industrial
Pharmacy Internship Challenge 2019) ซง่ึ เปน็ การสง่ เสริมและสนบั สนนุ ให้นิสิต
นักศึกษาได้แสดงศักยภาพในการประยุกต์ใช้องค์ความรู้ด้านเภสัชกรรมอุตสาหการและ
เกิดการเรยี นรรู้ ว่ มกัน

เดอื นมีนาคม 2563 สมาคมต้องจดั การเลอื กต้งั กรรมการบริหารสมาคมชดุ
ใหมเ่ น่ืองจากชุดของ ภญ. พ.อ.หญิง อิษฎา ศิริมนตรี ครบวาระการเป็นกรรมการ
บริหารสมาคม กรรมการจ�ำนวน 10 คนท่ีได้รับเลือกตั้งในคร้ังน้ีได้ประชุมกันและเลอื ก
ภญ. รงุ่ นภา อัมรนิ ทรน์ ุเคราะห์ เป็นนายกสมาคมต่อไป

ในปี 2563 น้อี ยูใ่ นชว่ งท่ี COVID-19 กำ� ลังระบาด การจัดการประชุมวิชาการ
และการจดั ทำ� กิจกรรมอ่นื ๆ ต้องอาศัยการจดั แบบออนไลน์หรือผา่ นระบบอเิ ลก็ ทรอนิกส์
เปน็ ส่วนใหญ่ ในวนั ท่ี 19-20 พฤษภาคม 2563 สมาคมร่วมกับภาคีเครือข่ายไดจ้ ัด

หนังสอื ที่ระลึกครบรอบ 10 ปี สมาคมเภสัชกรอุตสาหการ (ประเทศไทย) 33

International Conference and Exhibition on Pharmaceutical Science and
Technology 2020 (PST2020) ในรปู แบบ online web conference และสมาคมยงั ได้
จดั กจิ กรรมอยา่ งอน่ื ๆ อกี มาก เชน่ การรว่ มกบั บรษิ ัทตา่ ง ๆ จดั ประชมุ วชิ าการ webinar
หลายครงั้ มกี ารลงนามความรว่ มมอื ทางวชิ าการ (MOU) ระหวา่ ง TIPA และ ISPE
Thailand Affiliate มีการคดั เลือกและมอบรางวลั แกเ่ ภสัชกรอตุ สาหการดีเดน่ ท้งั รุน่
อาวโุ สและรนุ่ ใหมด่ เี ดน่ รวมทงั้ การรว่ มแสดงความยนิ ดกี บั สมาชกิ ของสมาคมหลายทา่ น
ท่ีไดร้ บั เกียรตแิ ละรางวลั ในโอกาสต่าง ๆ และการจดั ท�ำแผนยทุ ธศาสตร์ของสมาคม
การระบาดของ COVID-19 ยังคงมตี ่อเน่อื งมาจนถงึ ปี 2564 และถอื เป็นการ
ระบาดระลอกท่ี 2 ในประเทศไทย การประชุมต่าง ๆ จึงต้องจัดแบบออนไลน์ สมาคมมี
เว็บไซตใ์ หส้ มาชิกสามารถตดิ ตอ่ ไดค้ ือ www.tipa.or.th ในปี 2564 น้ีแม้ COVID-19 จะ
มีการระบาดรุนแรงและเปน็ วงกวา้ งขึ้น แตท่ างสมาคมก็มีการจัด webinar เพ่ือใหค้ วาม
รแู้ กส่ มาชกิ ไดห้ ลายครงั้ มจี ำ� นวนสมาชกิ ของสมาคมมากขนึ้ กวา่ สองพันคน และมสี ถานะ
ทางการเงินของสมาคมท่แี ข็งแกร่งมาก
วันท่ี 22 พฤษภาคม 2564 สมาคมได้จัดให้มีการประชุมใหญ่สามญั ประจ�ำปี
2564 ขน้ึ และไดแ้ จ้งให้ท่ปี ระชมุ ทราบว่า ณ วนั ท่ี 17 พฤษภาคม 2564 สมาคมมสี มาชิก
สามัญถึง 2,104 คน มสี มาชกิ กิตตมิ ศักดิ์ 13 คน สมาชิกสมทบ 49 คน และสมาชกิ ท่ี
เปน็ นสิ ิตนักศึกษาอีก 61 คน รวมเปน็ จ�ำนวน 2,227 คน ซง่ึ สมาชกิ ประเภทสามญั เพิ่ม
จากปี 2554 ท่ีมเี พียง 130 คน เปน็ 2,104 คน ในปี 2564 สมาคมมีการจัดทำ� กจิ กรรม
ต่าง ๆ อยา่ งตอ่ เน่อื ง และ ณ วันท่ี 31 ธนั วาคม 2563 สมาคมมรี ายได้สะสมสงู ถึง
6,973,060.52 บาท ต้องขอขอบคุณและยกย่องในความพยายามของกรรมการและ
ท่ีปรึกษาของสมาคมในทุกยุคทุกสมัย รวมท้ังผู้ท่ีมีส่วนร่วมให้การสนับสนุนจนท�ำให้
สถานภาพของสมาคมมคี วามแขง็ แกรง่ เจริญก้าวหนา้ ขนึ้ มาตามลำ� ดบั
เนอ่ื งจากปนี เ้ี ปน็ ปที ค่ี รบรอบ 10 ปขี องการกอ่ ตง้ั สมาคม (20 กนั ยายน 2564)
กรรมการบรหิ ารสมาคมจึงมีด�ำริท่จี ะจดั งานฉลองเน่อื งในโอกาสครบ 10 ปขี องสมาคม
ซ่ึงจะมีกิจกรรมหลาย ๆ อย่าง รวมท้ังการจัดพิมพ์หนังสือท่ีระลึกเน่ืองในโอกาสน้ีด้วย
ในฐานะท่ีเป็นท่ีปรึกษาของสมาคมคนหน่ึง ผมรู้สึกยินดีมากท่ีได้เห็นสมาคมของเรามี
ความเจรญิ กา้ วหนา้ ข้ึนมาเปน็ ล�ำดับ ทัง้ น้ีก็ด้วยความร่วมมืออย่างแข็งขันในการบริหาร
งานของกรรมการสมาคมทุกยคุ สมัย รวมทัง้ การไดร้ ับการสนับสนุนจากสมาชกิ และผู้ท่ี
มีส่วนเก่ียวข้องทุก ๆ ท่าน ผมหวังเป็นอย่างยิ่งว่าสมาคมของเราจะมีความเจริญ
ก้าวหน้าสบื ไป ขออวยพรให้กรรมการบริหารและสมาชิกสมาคมทุกทา่ นประสบแตค่ วาม
สุข มคี วามเจรญิ ก้าวหนา้ ในการประกอบอาชพี ตลอดไป

34 กนั ยายน พ.ศ.2564

จํานวนสมาชกิ
สมาคมเภสัชกรอุตสาหการ (ประเทศไทย)

สมาชิกประเภทนิสิต-นักศึกษา รวมทั้งสิ้น 2,364 คน
112 คน

สมาชกิ สมทบ สมาชกิ สามญั
45 คน 2,194 คน
สมาชกิ กิตตมิ ศักดิ์
13 คน ขอ้ มลู ณ วันท่ี 31 สิงหาคม 2564

จาํ นวนสมาชกิ สามัญสมาคมเภสัชอุตสาหการ (ประเทศไทย) 2,040 2,194
1,776
1,644
1,486
1,334
1,000
736 840
534

130

2554 2555 2556 2557 2558 2559 2560 2561 2562 2563 2564

ข้อมลู ณ วันท่ี 31 สิงหาคม 2564

จาํ นวนสมาชิกสมทบ และสมาชิกประเภทนสิ ิต-นกั ศึกษา

120 112

20 28 49 46 78 51 45 สมาชิกสมทบ
6 02 11 33 (สมทบรายป)ี
สมาชิกประเภท2211005550000
14 14 14 14 นสิ ิต-นกั ศึกษา
0 0 0 0

2554 2555 2556 2557 2558 2559 2560 2561 2562 2563 2564 35

หนังสือท่รี ะลกึ ครบรอบ 10 ปี สมาคมเภสัชกรอตุ สาหการ (ประเทศไทย)
ขอ้ มลู ณ วนั ท่ี 31 สิงหาคม 2564

17 พ.ย. 58 ไดร้ บั การรบั รอง
จากสภาเภสชั กรรมเปน็
สถาบนั หลกั เพ่ือผลติ กาํ หนด
และรบั รองหนว่ ยกติ การศึกษา
แกผ่ ปู้ ระกอบวชิ าชพี เภสชั กรรม
รหสั สถาบนั 2004
มอบรางวลั เภสชั กรอตุ สาหการ
ดเี ดน่ และเภสชั กรอตุ สาหการ
รนุ่ ใหมด่ เี ดน่ ประจาํ ปี
จดั ประชมุ วชิ าการ
นานาชาติ
AFPS 2015

36 กนั ยายน พ.ศ.2564

หนงั สือท่รี ะลึกครบรอบ 10 ปี สมาคมเภสชั กรอตุ สาหการ (ประเทศไทย) 37

Piston


OIL-INOJIELC-ITNEJDECCTOEMDPCROEMSPSROERSSSORS OILO-FIRL-EFERECEOCMOPMRPERSESOSSROSRS WWAATTEERR--IINNJJEECCTTEEDD CCOOMMPPRREESSSSOORRSS

MembraTonoetThoodthryersScrSoclrlollDesiccant
ment Filter dryers
ScrewScrew SSccrreeww

OIL-INJECTED COMPRESSORPSistoPniston OIL-FREE COMPRESSORPSisPtiosnton WATER-INJECTED COMPRESSORS

OAIGR TERANEIRATGTMREEEANNTTMEERNTATORS OXYGEN GENERATORS
Screw Tooth Scroll Screw

RefrAigIReRrTaefnRrtiEgdAerrTyaeMnrtsEdNryTers AncillAanriceilslarPieissCtoonndCeonnsdaetnestarteeattrmeaetnmtent FiltFeirlter PistoMnMemembrbarnaeneddryryeerrss DDeessiiccccaannttddrryyeerrss

CONTRCOOLNTARNODLMAONDNIMTOONRIITNOGRSINOGLUSOTILOUNTSIONS NITNRIOTGROEGNEGNEGNEENREARTAOTROSRS OOXXYYGGEENNGGEENNEERRAATTOORRSS
Membrane PSA PSARefrigerant dryers Ancillaries Condensate treatment Filter Membrane dryers
Desiccant dryers

CONTROL AND MONITORING SOLUTIONS NITMROemGMEbemNrabGnreEanNeERPASPATSOARS OXYGEN GEPPNSSEAARATORS

Membrane PSA PSA

Line Fackbook Web

  Line Fackbook Web

LineFackbook Web
 

38กนั ยายนพ.ศ.2564 
Line Fackbook Web





 

 10 ปี สมาคมเภสัชกรอุตสาหการ (ประเทศไทย)

10th Anniversary of Thai Industrial Pharmacist Association

ทศวรรษ เภสัชกร อุตสาหการ

ดร. ภก. วิศิษฏ์ ประวีณวงศ์วุฒิ
โครงการพัฒนาร้านยา

เภสัชกรรม ส�ำคญั อีกสาขา คอื ผลติ ยา ในโรงงาน ขนาดใหญ่

เป็นอีกกลมุ่ วชิ า หมอยาไทย พัฒนา มาไกล หลายทศวรรษ

เริ่มจากเหลา่ คณาจารย์ แตก่ าลก่อน ทอ่ี าทร เรื่องนี้ มีด�ำรสั

อนาคต อตุ สาหกรรมยา จะเดน่ ชัด ต้องเรง่ รัด ร่วมกลุ่ม ประชมุ ชกุ

ท่านอาจารย์ สามารถ อังศุสิงห ์ ไม่ประวงิ รีบจ้ำ� นำ� เบิกบุก

อกี อาจารย์ จอมจิน (จันทรสกลุ ) รว่ มทมี รุก เพ่ือปล้ำ� ปลุก เภสัชกร อุตสาหการ

(26 ตลุ าคม 2516)

จดุ ประกาย สาขาใหม่ ใหป้ รากฏ ไม่ละลด สานก่อ ต่อเติมฐาน

จากต�่ำสิบ เป็นรอ้ ย ค่อยเบ่งบาน นบั ได้กวา่ สองพัน แลว้ วนั นี้

สมาคม เภสัชกร อตุ สาหการ เร่มิ เปดิ งาน กนั ยา สองห้าห้าสี่

ทศวรรษ ทีผ่ ่าน แมน้ านป ี แต่มากมี นวัตกรรม ตามจำ� เปน็

(20 กนั ยายน 2554)

อดีตกาล โรงงาน สถานท่ ี เปน็ “เลา่ เต้ง ฟารม์ าซ”ี มีใหเ้ หน็

ผลติ ช้นั บน ขนลงล่าง วางขายเย็น ไมแ่ ยกเปน็ ส่วนสัด พิกัดแดน

จี เอ็ม พี (GMP) จึงเร่มิ ประเดิมกฎ มกี �ำหนด แยกชดั จดั ตามแผน

อกี เคร่ืองมือ ตอ้ งครบ ไม่ขาดแคลน เภสัชกร ตอ้ งแมน่ ก�ำกบั งาน

พี ไอ ซี เอส (PICS) โลกเนน้ เปน็ อีกขน้ั ใหเ้ ชือ่ ม่ัน คณุ ภาพ มาตรฐาน

ปฏญิ ญา ลน้ เป่ ยี ม ไร้เทยี มทาน ต้องบรรสาน ฮาร์โมไนซ์ ให้สากล

เทคโนโลยี กา้ วไกล ในโลกกวา้ ง ตอ้ งเปดิ ทาง เบกิ บกุ ทกุ แห่งหน

ใหย้ าไทย ขยายตัว ทว่ั สกล เป็นผลิตผล พัฒนา อุตสาหกรรม

งานวิจยั คน้ คว้า ตวั ยาใหม ่ แมย้ ังไกล เกินศักดิ์ มากขวากหนาม

หากสกัด-สมุนไพร วจิ ัยตาม ทกุ เขตคาม ธรรมชาติ อำ� นาจเรา

อีกหนึ่งด้าน เภสัชภณั ฑ์ ชีวภาพ ตอ้ งรู้ลึก ซมึ ทราบ ใหท้ าบเขา

เอ ที เอ็ม พี (ATMP*) แอดว้านซ์ งานไม่เบา สเตมเซล รุมเรา้ เข้าโรงงาน

สรปุ รวม ไบโอ อินดสั ทรี (Bio-industry) นับแตน่ ้ี เรือ่ งใหญ่ ใชพ่ ้ืนฐาน

เร่อื งวัคซีน พัฒนา มาเนน่ิ นาน ควรถึงกาล ต้านโควิด ใหช้ ดิ ซา้ ย

เภสัชกร ทกุ สาขา วิชาชีพ ตอ้ งเรง่ รีบ ประสาน งานเครอื ข่าย

ส่งมอบยา จากโรงงาน พร้อมน�้ำใจ เพ่ือคนไข้ โรง’บาล และรา้ นยา

ยึดปรัชญา ฟาร์มา ซตู คิ อลแคร์ (Pharm Care) คือดูแล บำ� บดั และรกั ษา

เป็นคติ ปณิธาน ของหมอยา สรา้ งศรทั ธา ความเชือ่ มน่ั ทุกชัน้ ชน

ขออำ� นวย อวยชัย ในวนั เกิด (20 กันยา) อนาคต จะบรรเจดิ ทกุ แหง่ หน

หากประชา เข้าถงึ ยา ทกุ ผู้คน เกดิ กุศล แม่นมั่น นิรันดร

*ATMP = Advanced Therapy Medicinal Product

หนังสอื ท่รี ะลึกครบรอบ 10 ปี สมาคมเภสชั กรอตุ สาหการ (ประเทศไทย) 39

10 ปี สมาคมเภสัชกรอุตสาหการ (ประเทศไทย)

10th Anniversary of Thai Industrial Pharmacist Association

มองผ่านอดีต เตรียมพร้อมอนาคต
เภสัชกรอุตสาหการ

ภก. ประเสรฐิ เลศิ เลอพันธ์

Reckitt Benckiser Healthcare Manufacturing (Thailand)
E-mail: [email protected]

ในฐานะเภสัชกรอุตสาหการท่ีผ่านการท�ำงานในอุตสาหกรรมต้ังแต่เรียนจบ
ผา่ นมา 32 ปแี ลว้ ผเู้ ขยี นนา่ จะถา่ ยทอดมมุ มองการเตรยี มความพรอ้ มเพ่ืออนาคตสำ� หรบั
เภสชั กรทท่ี ำ� งานในอตุ สาหกรรมได้ เพราะหลงั จากผเู้ ขยี นทำ� งานในโรงพยาบาลชมุ ชนตาม
สญั ญาของเภสชั กรคสู่ ญั ญาหรอื ทร่ี จู้ กั กนั วา่ เภสชั กรใชท้ นุ นาน 1 ปี กเ็ ขา้ มาทำ� งานใน
วงการอตุ สาหกรรมโดยตลอด ผา่ นทง้ั โรงงานผลติ ยา อาหาร เครอ่ื งมอื แพทย์ และเครอ่ื ง
สำ� อาง อดทนกบั เงนิ เดอื นทไ่ี ดไ้ มม่ ากนกั ถา้ เทยี บกบั เพ่ือน ๆ ทท่ี ำ� งานในวงการตลาด ผา่ น
ความรสู้ กึ ทว่ี า่ ขาดความมนั่ คงในการทำ� งาน สวสั ดกิ ารนอ้ ย เพราะเกอื บทง้ั หมดของงานใน
วงการอตุ สาหกรรมเปน็ งานในบรษิ ทั เอกชน ซงึ่ แนน่ อนวา่ ไมม่ นั่ คง และสวสั ดกิ ารเทยี บไม่
ไดก้ บั งานราชการ แตก่ ต็ ดั สนิ ใจทำ� งานในวงการอตุ สาหกรรมไมเ่ คยคดิ เปลย่ี น เหตผุ ลหลกั
ก็คือความรักในวิชาชีพน้ี เพราะตั้งใจไว้ตั้งแตต่ อนเรียนแลว้ ว่าถ้าจบจะทำ� งานในวงการ
อตุ สาหกรรม รวมถงึ เมอ่ื ทำ� งานในวงการนม้ี าสกั พักกพ็ บวา่ ความกา้ วหนา้ ในหนา้ ทก่ี ารงาน
ดา้ นอุตสาหกรรมน้กี ็ไมไ่ ดย้ ากลำ� บากจนเอ้อื มไม่ถึง ในปนี ้ี (พ.ศ.2564) เป็นปีท่สี มาคม
เภสชั กรอตุ สาหการ (Thai Industrial Pharmacist Association หรอื TIPA) ครบรอบ
10 ปี จงึ อยากมองยอ้ นอดตี ของวชิ าชพี น้ี แลว้ นำ� เอาสง่ิ ทผ่ี า่ นมาคดิ วเิ คราะหเ์ พ่ือใหเ้ ราได้
เตรยี มพรอ้ มรบั มอื และปรบั ตวั กบั ความเปลย่ี นแปลงทจ่ี ะเกดิ ขนึ้ ในวงการอตุ สาหกรรมยา

40 กันยายน พ.ศ.2564

ก่อนอ่ืนขอพาพวกเราย้อนกลับไปท�ำความเข้าใจกับบทบาทของเภสัชกร
อุตสาหการในช่วงท่ีผู้เขียนเรียนจบใหม่ ซ่ึงแน่นอนว่ามีบทบาทท่ีแตกต่างกับท่ีเป็น
อยู่ในปัจจุบัน โดยปัจจัยส�ำคัญมาจากบริบทท่ีแตกต่างกัน พอจะสรุปได้คือในตอนนั้น
GMP ส�ำหรับอุตสาหกรรมยาในเมืองไทยยังไม่ใช่กฎหมายบังคับ อุตสาหกรรมยายัง
เป็นอุตสาหกรรมขนาดไม่ใหญ่มาก เทคโนโลยีท่ีใช้ยังไม่ทันสมัย ส่วนมากเป็นการใช้
แรงงานคน เคร่ืองมือท่ีใช้ส่วนมากก็เป็นเคร่ืองท่ีเลียนแบบจากต้นแบบของประเทศ
ตะวันตก รวมถงึ ความต่ืนตัวในเร่อื งคุณภาพของผู้บรโิ ภค ภาครัฐ หนว่ ยงานสาธารณะ
ต่าง ๆ ยงั ไมม่ ากนัก งานของเภสชั กรฝา่ ยผลิตตอนนน้ั ก็ประมาณวา่ เปิด batch กอ่ น
การผลิต ท�ำ line clearance ตรวจสอบการช่ังยาโดยเข้าไปชั่งละเอียดเพ่ือให้มั่นใจว่า
น�้ำหนักยาถูกตอ้ ง เดนิ ไลนท์ ำ� in process control ทงั้ การผลติ และการบรรจุ ลงบันทึก
ในบันทึกการผลิต พอผลิตเสร็จก็มาตรวจ batch ทบทวนเอกสารบันทึกการผลิต
ค�ำนวณ yield reconciliation แลว้ กเ็ ซน็ ชอ่ื ในบนั ทกึ สง่ ตวั อยา่ งให้ QC จากนั้นก็รอลุ้น
ผลว่ายาจะผ่าน QC หรือเปล่า ถ้าผ่านก็ปล่อยยาเพ่ือจ�ำหน่าย แต่ถ้ายาไมผ่ า่ นกย็ งั ไม่
จบยงั มงี านสำ� คญั รออยคู่ อื “งานแกย้ า” ซง่ึ กค็ อื การเอายาทผ่ี ลติ แลว้ ตก specification
จาก QC test มาดวู า่ จะทำ� อะไรไดบ้ า้ ง ถา้ ยาไดป้ รมิ าณตวั ยาสำ� คญั ตำ�่ กวา่ ขอ้ กำ� หนดก็
เตมิ ตวั ยาสำ� คญั ลงไปผสมใหม่ หรอื แบง่ ยามาผสมกบั ยาลอ็ ตใหม่ จนเรยี กกนั เล่น ๆ ว่าท�ำ
ยาล็อตใหม่ให้ขมข้ึน (เติมตัวยาส�ำคัญให้มากขึ้นกว่าปกติ) แล้วเอาไปผสมกับยาล็อตท่ี
จดื (ตวั ยาสำ� คญั ต�ำ่ กวา่ ขอ้ กำ� หนด) ยาท่ไี มผ่ า่ นการทดสอบการละลาย (dissolution) ก็
เอามาบดใหม่ เตมิ สารชว่ ยเขา้ ไป แลว้ ไปตอกใหม่ ถ้ายังไม่ผ่านก็บดแล้วก็แบ่งไปเติมใน
ล็อตต่อไป เคยได้ยินว่าบางคนเอายาท่ีไม่ผ่านข้อก�ำหนดเร่อื งจลุ นิ ทรียไ์ ปอบเพ่ือแก้ยา
ก็มี ในช่วงน้นั เวลาไปเจอกนั กับเภสชั กรท่ที �ำงานในฝา่ ยผลติ ดว้ ยกนั กจ็ ะมีการคุยกันว่า
เภสชั กรคนน้แี กย้ าเก่งนะ เลยเปน็ เหมือน profile ไปว่าการแกย้ าเก่ง กจ็ ะเป็นท่ตี ้องการ
ในตลาดแรงงานเภสชั กรฝา่ ยผลติ ตอนนนั้ พอมเี วลากจ็ ะมานง่ั ทบทวนสตู รการผลติ โดย
นำ� ผลการทดสอบแตล่ ะล็อต ผลการแกย้ ามาปรับสูตรการผลิตแกบ้ ันทึกการผลิต จะได้
ไม่ตอ้ งแก้ยาในลอ็ ตถดั ไป ในความรูส้ กึ สว่ นตัว ถา้ ทำ� ยาแลว้ ไม่ผา่ นตอ้ งมาแกถ้ ือเป็นการ
เสยี ฟอรม์ อย่างหนึง่ มารู้ทีหลังว่าสิง่ ท่ที �ำการทบทวนในตอนน้นั กถ็ อื ว่า เปน็ การทบทวน
คณุ ภาพ (product quality review) อยา่ งหนึง่ เหมอื นกัน

เม่ือ GMP ถูกปรับให้เป็นกฎหมาย สิ่งแรกท่ีเข้ามาและจ�ำได้ก็คือ เร่ือง
มาตรฐานวิธกี ารปฏิบัติ (standard operating procedure, SOP) การฝกึ อบรมเร่อื ง
การเขยี น SOP ในตอนนนั้ ถอื เปน็ ครง้ั แรกทไ่ี ดเ้ ขา้ รว่ มการอบรมกบั กลมุ่ เภสชั กรอตุ สาหการ
ไดม้ โี อกาสพบเพ่ือนรว่ มวชิ าชพี ทส่ี ำ� คญั ไดค้ ยุ แลกเปลย่ี นความรกู้ บั รนุ่ พ่ี เปน็ บรรยากาศ
ท่อี บอุ่น ไม่รู้สกึ โดดเด่ยี ว แล้วกไ็ ดก้ ลับมาเขียน SOP ในท่ที ำ� งานของเราเอง ต้องบอก
วา่ เรายังเปน็ วิชาชีพท่โี ชคดที ่มี ีรนุ่ พ่ีรนุ่ บกุ เบกิ มาประคบั ประคองเราผา่ นการสัมมนา รวม
ถึงพ่ีบางคนก็ใจดีขนาดให้เบอร์โทรไว้ให้ถามเวลามีข้อสงสัย แอบบอกว่าผู้เขียนโทรไป
ใช้บริการถามรุ่นพ่ีท่ีใจดีเหล่านั้นเหมือนกัน อีกบทบาทหน่ึงท่ีเราท�ำได้ดีในช่วงน้ัน คือ
บทบาทของงานสายวิศวกรรมท่ีอยู่ในอุตสาหกรรมยา คงเป็นเพราะว่าวิศวกรในเวลา
น้ันยังมีไม่มากนัก อีกทั้งเป็นการยากท่ีจะอธิบายความต้องการใช้งานของเคร่อื งจกั ร
ในอุตสหกรรมยาให้กับวิศวกรเข้าใจจึงลงเอยว่าพวกเราส่วนหนึ่งได้เข้าไปท�ำงาน
วศิ วกรรมทอ่ี ยใู่ นอตุ สาหกรรมยา ทงั้ ในดา้ นการออกแบบโรงงาน การจดั หาเครอ่ื งจกั ร
ท้ังการคัดเลือกหรือการออกแบบกรณีท่ีเคร่ืองจักรน้ันเป็นเคร่ืองจักรท่ีผลิตโดย
ผู้ออกแบบในเมืองไทย หรอื เรยี กง่าย ๆ ว่าเคร่อื งจกั รท่เี ลยี นแบบจากตน้ แบบในประเทศ
ตะวนั ตกนนั่ เอง ซง่ึ ณ เวลานนั้ ตอ้ งบอกวา่ บทบาทของเรากท็ ำ� ไดไ้ มแ่ พ้วศิ วกรเลยทเี ดยี ว

หนังสอื ที่ระลกึ ครบรอบ 10 ปี สมาคมเภสัชกรอุตสาหการ (ประเทศไทย) 41

อีกทั้งงานในส่วนน้ีมีส่วนช่วยขับเคล่ือนอุตสาหกรรมยาในประเทศให้สามารถแข่งขัน
ทางธรุ กจิ ได้ในช่วงนน้ั และสุดท้ายไดผ้ ลกั ดันใหอ้ ตุ สาหกรรมการผลิตเคร่อื งจักรส�ำหรบั
อตุ สาหกรรมยาไดเ้ ตบิ โต และแขง็ แรงกา้ วขา้ มการเลยี นแบบมาเปน็ การออกแบบเครอ่ื งจกั ร
เองในท่สี ดุ

จดุ เปล่ียนสำ� คญั ท่มี ีผลตอ่ วชิ าชพี เภสชั กรอุตสาหการของเรา ผูเ้ ขยี นมองว่า
มีอยู่ 2 เร่อื ง เร่อื งแรกคือการท่สี �ำนักงานคณะกรรมการอาหารและยาประกาศใช้ ACTD
(ASEAN common technical dossier) ในการขน้ึ ทะเบยี นตำ� รบั ยา ซง่ึ มผี ลกบั เภสชั กร
อตุ สาหการทกุ สาขา ตง้ั แตข่ นึ้ ทะเบยี น วจิ ยั พัฒนา ประกนั คณุ ภาพ และการผลิต การทำ�
process validation และ stability เพ่ือสนับสนนุ การขึ้นทะเบียนตำ� รบั ยาถอื เปน็ องค์
ความรู้ใหม่ในตอนน้ัน ซ่ึงก็ได้จุดแข็งของเภสัชกรอุตสาหการท่ีมีรุ่นพ่ีพร้อมแบ่งปัน
ความรู้และประสบการณ์ผ่านการฝึกอบรมต่าง ๆ จนท�ำให้พวกเราสามารถน�ำไปใช้ใน
การท�ำงานได้ เร่อื งต่อมาซึ่งเป็นกา้ วส�ำคัญท่มี ีผลผลักดันให้บทบาทของพวกเราเปล่ียน
ไปก็คือเร่อื ง PIC/S GMP ซึ่งเรม่ิ ตัง้ แต่ปี พ.ศ. 2552 ท่ีตวั แทนพวกเราทง้ั ในส่วนราชการ
อาจารย์ และบริษัทเอกชน ไดร้ บั เชิญใหไ้ ปรว่ มกนั เพ่ือจัดท�ำคู่มือการตรวจประเมิน GMP
ตามมาตรฐาน GMP PIC/S จากประกาศกระทรวงสาธารณสุข เร่ืองการก�ำหนดราย
ละเอยี ดเกย่ี วกบั หลกั เกณฑแ์ ละวธิ กี ารในการผลติ ยาแผนปจั จบุ นั ตามกฎหมายวา่ ดว้ ยยา
พ.ศ. 2554 ท�ำให้ GMP PIC/S มีผลบังคับใช้ข้ึนมา ช่วงแรก ๆ ก็คิดเหมือนกันว่าพวก
เราจะปรับตัวเข้ากับการเปล่ียนแปลงครั้งน้ีได้ไหม ซ่ึงในตอนนั้นส่ิงท่ีกังวลก็คือเราจะ
ท�ำอย่างไร เราจะหาองค์ความรู้มาจากไหน ต่อให้เรามีคู่มือ แต่ GMP เป็นเร่ืองท่ี
เปลย่ี นแปลงปรับปรุงตลอดเวลา ในเวลาเดียวกันนัน้ สมาคมเภสัชกรอตุ สาหการ (Thai
Industrial Pharmacist Association, TIPA) ก็ได้ถือก�ำเนดิ ข้นึ มา พร้อมบทบาทนำ� ใน
การสนับสนุนและพัฒนาความรู้ของเภสัชกรท่ีท�ำงานในอุตสาหกรรมยาผ่านวารสาร
และการจดั ฝกึ อบรม ทำ� ใหพ้ วกเราสามารถปรบั ตวั และปรบั บทบาทเขา้ กบั การเปลย่ี นแปลงน้ี
บทบาทท่เี ปล่ียนไปจากการผลักดนั ของ ACTD และ GMP PIC/S น้กี ท็ �ำให้เร่อื งคุณภาพ
(quality) เป็นสิง่ สำ� คัญโดดเดน่ ข้นึ มา ซึ่งมิใชเ่ พียงแค่การผลกั ดันจากข้อก�ำหนดจาก
หน่วยงานภาครัฐ ยังรวมถึงความต่ืนตัวของผู้บริโภคและภาคประชาสังคม ซงึ่ ให้ความ
สนใจเร่ืองคุณภาพมากข้ึน โดยเฉพาะอย่างย่ิงยาซึ่งเป็นสินค้าท่ีมีความอ่อนไหวเร่ือง
คุณภาพจึงให้ความส�ำคัญเร่ืองของคุณภาพ บทบาทของพวกเราจงึ เร่มิ เขา้ มาในส่วน
การศึกษาและตีความมาตรฐาน GMP เพ่ือน�ำมาซ่ึงการปฏบิ ตั ไิ ดจ้ รงิ ในโรงงานยาผ่าน
ระบบคุณภาพดา้ นยา หรอื pharmaceutical quality system นัน่ เอง การเข้ามาสนบั
สนุนด้านวิชาการของกลุ่มสมาคมวิชาชีพ การรวบรวมเอาผู้รู้ ผู้มีประสบการณ์ใน
โรงงานขนาดใหญ่ เพ่ือถ่ายทอดประสบการณ์และให้ค�ำปรึกษาจึงมีส่วนส�ำคัญมากใน
การสนบั สนนุ ความรูใ้ ห้กับพวกเรา โดยมี TIPA เปน็ หวั แรงในเร่อื งน้ี ข้อก�ำหนดใหม่ ๆ
ไม่ว่าจะเป็นเร่ือง validation, product quality review, cross contamination ถูก
น�ำมาร้อยเรยี งและนำ� เสนอผ่านการจดั สัมมนา เพ่ือใหเ้ ภสชั กรอุตสาหการสามารถนำ� ไป
ประยุกต์ใช้ให้เข้ากับโรงงานท่ีท�ำงานอยู่ การท�ำงานแบบเดิมท่ีเคยท�ำน้ัน ไม่สามารถ
ท�ำได้อีกแล้ว การแก้ไขยาต้องเข้าสู่กระบวนการการจดั การความเบ่ยี งเบน (deviation
management) และ/หรอื การควบคมุ การเปล่ียนแปลง (change control) ไม่เพียง
แต่ GMP PIC/S เทา่ นนั้ ยงั มกี ระแสของ data integrity ทถ่ี กู พูดกนั ใน GMP ระดบั สากล
กถ็ กู นำ� มาปรบั ใชก้ บั อตุ สาหกรรมยาในประเทศไทย ซงึ่ แนน่ อนวา่ เภสชั กรอตุ สาหการตอ้ ง
ศึกษาและนำ� มาปรบั ใชใ้ นโรงงานทท่ี ำ� งานอยู่ ทงั้ นก้ี ารปรบั เปลย่ี นยงั รวมไปถงึ บทบาทงาน
ดา้ นวศิ วกรรมทเ่ี ราเคยทำ� กเ็ ปลย่ี นไป ทงั้ ในแงว่ า่ ประเทศไทยมวี ศิ วกรมากขนึ้ และมีวศิ วกร

42 กันยายน พ.ศ.2564

เข้ามาทำ� งานในอุตสาหกรรมยาเพิ่มข้ึน เคร่อื งจักรกเ็ ปน็ เคร่อื งจกั รท่ีผลติ ส�ำเร็จมาจาก
ผู้ผลิตโดยเฉพาะผู้ผลิตท่ีอยู่ในเอเชียด้วยกัน เช่น จีน อินเดีย และเกาหลีใต้ ท�ำให้
เภสัชกรอุตสาหการต้องปรับเปล่ียนบทบาทท่ีเคยท�ำในส่วนงานวิศวกรรมมาเป็นการ
เขียนข้อก�ำหนดความต้องการใช้งาน (user requirement specifications, URS)
แทนการตรวจรบั รอง (qualification) เคร่อื งจักร ซึ่งก็เปน็ บทบาทท่รี ะบใุ หต้ อ้ งท�ำตาม
ข้อกำ� หนด GMP นน่ั เอง นอกจากเร่อื งข้อก�ำหนดต่าง ๆ ด้านคณุ ภาพและ GMP ส่งิ ท่มี ี
ส่ ว น ส� ำ คั ญ ท่ี เ ป ล่ี ย น แ ป ล ง แ ล้ ว มี ผ ล ต่ อ บ ท บ า ท ข อ ง พ ว ก เ ร า ก็ คื อ ก า ร เ ข้ า ม า ข อ ง
เทคโนโลยีใหม่ ๆ ซึ่งเร่ิมปรับเปล่ียนจากกระบวนการผลิตท่ีเป็นแบบใช้แรงงานคนเป็น
การผลติ แบบอัตโนมตั ิ (automation) อีกทง้ั มีการใช้เคร่อื งจกั ร คอมพิวเตอร์ รวมถึง
การน�ำหุ่นยนต์เข้ามาใช้ในการผลิตยา บทบาทของพวกเราท่ีต้องเข้ามาสนับสนุนใน
เทคโนโลยกี ารผลติ เหลา่ น้ี ซ่งึ หนไี มพ่ ้นการท�ำ qualification และ การท�ำ validation
ทัง้ ในสว่ นท่เี ปน็ เคร่อื งจักรในการผลติ รวมถึงในส่วนการทำ� computerized system
validation สำ� หรบั ระบบคอมพิวเตอรท์ ่ใี ช้สำ� หรบั ควบคมุ ระบบการผลิตเพ่ือใหม้ ั่นใจว่า
ระบบเหล่าน้ีจะสามารถผลิตสินค้าท่ีมีคุณภาพและสอดคล้องตามข้อก�ำหนดของ GMP
ท้ังน้ีระบบการผลิตและควบคุมการผลิตท่ีใช้เทคโนโลยีใหม่ ๆ เหล่าน้ีไม่เพียงแต่เพ่ิม
ประสทิ ธิภาพของการผลติ เท่านัน้ ยงั มสี ่วนสำ� คญั ในการลดขอ้ ดอ้ ยของการผลติ ดว้ ย
แรงงานคนในเรอ่ื ง data integrity ดงั นน้ั บทบาทของเราในการทำ� validation ของระบบ
จงึ มใิ ชแ่ คใ่ หส้ อดคลอ้ งกบั ขอ้ กำ� หนด แตเ่ พ่ือใหม้ น่ั ใจวา่ ระบบนจ้ี ะไมท่ ำ� ใหเ้ กดิ ขอ้ ผดิ พลาด
จนเกิดปัญหาด้าน data integrity ได้ นอกจากน้ีเทคโนโลยีไม่ได้มีผลเปล่ยี นแปลง
ด้านการผลิตแตย่ ังมผี ลตอ่ ระบบการควบคมุ คุณภาพซง่ึ อยู่ในหอ้ งปฏิบตั กิ าร มกี ารนำ�
ผลมาประกอบการพิจารณาปล่อยผ่านยารุ่นน้ัน ๆ โดยเทคโนโลยีเหล่าน้ี ได้แก่ rapid
test และ non-invasive test คล้ายกับระบบการผลติ พวกเราก็ตอ้ งมบี ทบาทเขา้ ไปทำ�
validation ของวิธีการและเทคโนโลยเี หลา่ น้วี ่าใหผ้ ลการตรวจคณุ ภาพท่เี หมอื นกับวิธี
มาตรฐานตามท่ีมีก�ำหนดใน Pharmacopoeia และยังมีการน�ำระบบการตรวจสอบ
คณุ ภาพเหลา่ นไ้ี ปเชอ่ื มตอ่ กบั ระบบการผลติ เพ่ือสนบั สนนุ การทำ� process analytical
technology (PAT) หรอื การทำ� real time release พวกเราก็ต้องเขา้ ไปมบี ทบาทใน
การออกแบบระบบทดสอบ validation เพ่ือให้มั่นใจได้วา่ การปล่อยผา่ นยาเปน็ ไปอยา่ ง
ถูกต้อง ยามีคุณภาพตามมาตรฐานท่กี �ำหนด สิ่งสดุ ทา้ ยของเทคโนโลยที ่มี ผี ลต่อการ
ปรบั เปล่ียนของอตุ สาหกรรมยาคอื เร่อื งของ digital ท่เี ข้ามาท�ำใหจ้ ัดเกบ็ ขอ้ มูลได้มาก
ข้ึนและเขา้ ถึงไดอ้ ยา่ งรวดเร็ว ใกลเ้ คยี งกับเวลาจรงิ real time data ซ่ึงเราก็สามารถ
นำ� ระบบ digital น้เี ข้าไปมีส่วนในการติดตามขอ้ มลู ท้งั ในแงก่ ารควบคุมคุณภาพการ
ผลิต การวิเคราะห์ข้อมลู การจดั ทำ� product quality review เพ่ือให้เกดิ การพัฒนา
อย่างต่อเน่ือง (continuous improvement) ตลอดชว่ งอายขุ องยาน้นั ๆ (product
life cycle) ได้อย่างมีประสทิ ธิภาพมากขน้ึ

จะเห็นได้ว่าวิชาชีพเภสัชกรอุตสาหการได้ผ่านการเปล่ียนแปลงมาจนกระท่ัง
ท�ำให้บทบาทท้ังด้านการผลิต การวิเคราะห์ การค้นคว้าพัฒนาสูตรต�ำรับ และการ
ประกนั คณุ ภาพปรบั เปลย่ี นไป จนแทบจะตา่ งจากเดมิ โดยสนิ้ เชงิ แตย่ งั ยนื อยบู่ นหลกั การ
ท่ี ว่ า ต้ อ ง ผ ลิ ต ย า ท่ี มี คุ ณ ภ า พ ต า ม ม า ต ร ฐ า น เ พ่ื อ ใ ห้ ผู้ ใ ช้ ย า ไ ด้ ใ ช้ ย า ท่ี มี ค ว า ม ป ล อ ด ภั ย
มปี ระสิทธิภาพ และมีคุณภาพ ทัง้ น้เี ม่ือมองย้อนไปกบั บทบาทในอดีตและมองไปข้างหนา้
กับบทบาทในอนาคต การท่ีเภสัชกรอุตสาหการจะยังคงท�ำงานได้อย่างมีประสิทธิภาพ
และผลิตยาท่ีมีคุณภาพนั้น สิ่งท่ีส�ำคัญคือการปรับตัวเข้ากับการเปล่ียนแปลงและน�ำ
การเปล่ียนแปลงเหล่านั้นมาใช้ให้เป็นประโยชน์ในการพัฒนาศักยภาพ เรายังมีจุดแข็ง

หนังสอื ที่ระลกึ ครบรอบ 10 ปี สมาคมเภสัชกรอุตสาหการ (ประเทศไทย) 43

กวา่ วชิ าชีพอ่นื เน่อื งจากมีสมาคมวิชาชพี เขา้ มาสนับสนนุ ทางด้านวิชาการ ทัง้ ในรปู แบบ
วารสาร การจัดประชุม อบรม สัมมนา มีร่นุ พ่ีท่ีมคี วามรแู้ ละประสบการณพ์ รอ้ มท่ีจะ
แบง่ ปันความรู้และให้ค�ำปรึกษา แตต่ ้องไมล่ ืมว่าการเปล่ยี นแปลงนัน้ เกิดขึน้ รวดเร็ว ดงั
น้นั การตดิ ตามและค้นหาข้อมลู ผา่ นระบบ internet การสมคั รเปน็ สมาชิกของ ISPE
หรือ PDA เพ่ือติดตามข่าวสาร การพัฒนาความรู้ผ่านวารสารต่าง ๆ รวมท้ังการ
เข้าร่วมอบรมสัมมนาท่ีเป็นระดับสากลซ่ึงท�ำได้ง่ายผ่าน webinar การติดตามการ
เปล่ียนแปลงข้อก�ำหนดทางด้าน GMP ทั้งท่ีเป็น international GMP เช่น PIC/S, US
FDA, WHO หรือ EU GMP ก็ช่วยท�ำให้เราได้ทราบการเปล่ียนแปลงในด้านข้อก�ำหนด
ต่าง ๆ และเตรียมรับมือกับการเปล่ียนแปลงน้ัน ๆ การติดตามการเปล่ียนแปลงของ
เทคโนโลยีต่าง ๆ ท้ังในด้านการผลิตและการตรวจวิเคราะห์คุณภาพก็เป็นอีกด้านท่ีมี
ความส�ำคัญ การเข้าสัมมนา การไปร่วมงานแสดงเทคโนโลยีต่าง ๆ ท่ีมีการจัดใน
ประเทศไทยหรือในต่างประเทศก็จะเป็นสิ่งท่ีท�ำให้เราเป็นเภสัชกรอุตสาหการท่ีทันสมัย
ปรับตัวได้ทันกับการเปล่ียนแปลงและน�ำส่ิงเหล่าน้ีมาช่วยพัฒนาศักยภาพของตัวเอง
และวงการอตุ สาหกรรมยาของเรา

44 กนั ยายน พ.ศ.2564

ISO 9001:2015 THE AUTO-INFO CO., LTD.

CERTIFIED 1359 Soi Ladprao 94 (Panjamitr), Ladprao Rd, Plubpla, Wangthonglang, Bangkok 10310

Tel: 0-2934-5410-6 Fax: 0-2934-5417 E-mail : [email protected] www.auto-info.co.th

GDP Online Systems

Temp Sensor (SIEMEGNDSPCBoonxtroller) (SIEMEGNDSPCBoonxtroller) Cloud Server

GDP Transportation

TemLpifeeraStcuierencMe aEpxppienrgtiTseools Cloud Server

Temperature Sensor

Te(mFopr MSaalpepoinrgRTeonot)ls

หนงั สอื ท่รี ะลกึ ครบรอบ 10 ปี สมาคมเภสัชกรอุตสาหการ (ประเทศไทย) 45

Data Collection and Analysis

Global Tech Co., Ltd.

Keep it Simple & Back to Basic

Global Tech Co., Ltd. was found in April 1987 as a CLEANROOM Contractor for

pharmaceutical, biotech and electronic industries in Thailand and other countries such as Laos,

Myanmar and Vietnam. In addition to Designing and Installing Cleanroom System to

customers, we are specialized in certifying and validating cleanroom environment for all

customers who need to comply world class standards.

Global Tech Co., Ltd. In 2016, we were awarded
is proud to be accredited in as honorable mention
Cleanroom Discipline by National supplier by ISPE on
Environmental. Balancing Bureau Facility of the Year
(NEBB), USA with Certification Cert. Award (FOYA)
No: 3193.
Our Services
» Pharmaceutical

Facilities Design & Built
o Critical Utilities
o Cleanroom

» Critical Utility Systems
Commissioning &
Qualification
o HVAC System
o Water System
o Compressed Dry
Air System

» Maintenance
» Training on GMP

related topics

35/51 S4o6i Global Tech Co., Ltd.

Ladpกhนั raยoาย1น2พ4,.ศL.2a5d6p4hrao Road, [email protected]

Phlapphla Subdistrict, https://www.globaltech.co.th
Wang Thonglang District,
+(66)2-934-0433-5 / +(66)2-538-6217
Bangkok, 10310, Thailand

10 ปี สมาคมเภสัชกรอุตสาหการ (ประเทศไทย)

10th Anniversary of Thai Industrial Pharmacist Association

ยาดีมีคุณภาพ

รศ. ดร. ภญ. ฉนั ทนา อารมย์ดี

E-mail: [email protected]

บทนำ�
คณุ ภาพเปน็ สง่ิ ทส่ี ำ� คญั ยงิ่ ตอ่ ผบู้ รโิ ภค ดงั นนั้ ผผู้ ลติ จะมงุ่ มน่ั ตงั้ ใจใหผ้ ลติ ภณั ฑ์
ของตนมคี ณุ ภาพทด่ี เี ปน็ ทย่ี อมรบั ตอ่ ผบู้ รโิ ภค สำ� หรบั ผลติ ภณั ฑต์ า่ ง ๆ หากไมม่ คี ณุ ภาพ
เรากเ็ พียงเสยี เวลา เสยี เงนิ คา่ ใชจ้ า่ ย เพราะเมอ่ื ไมไ่ ดอ้ ยา่ งใจเรากจ็ ะทงิ้ ไป แตค่ งไมม่ ใี คร
อยากเสยี เงนิ ไปโดยไมไ่ ดใ้ ชป้ ระโยชนใ์ หค้ มุ้ คา่ ปจั จบุ นั ววิ ฒั นาการการควบคมุ คณุ ภาพกา้ ว
ไปอยา่ งไมห่ ยดุ ยงั้

ยาเปน็ หนึ่งในปจั จัยส่ที ่จี ำ� เป็นตอ่ ชีวติ การควบคุมคุณภาพยาท่ีผลิตได้ถือว่า
จำ� เปน็ และสำ� คญั ยง่ิ เพราะหากไมม่ คี ณุ ภาพ นอกจากจะเสยี เงนิ คอื ไมส่ ามารถรกั ษาโรคท่ี
เราต้องการได้แล้ว ยาท่ีไม่มีคุณภาพอาจสร้างปัญหาตามมาอีกหลายอย่าง ผู้ผลิตทุก
แหลง่ มีความตระหนักรู้ รัฐบาลจะมหี นว่ ยงานท่คี วมคุมเพ่ือให้การผลิตยาของแต่ละแห่ง
มีคุณภาพและประสทิ ธิผล และค้มุ ครองผูบ้ รโิ ภคใหไ้ ดย้ าท่ปี ลอดภัย

พัฒนาการการควบคมุ คณุ ภาพมมี าอยา่ งตอ่ เนอ่ื ง ในฐานะทผ่ี เู้ ขยี นอยใู่ นวงการ
น้ีในหลายบทบาท ทั้งเป็นนักวิเคราะห์ยาในหน่วยงานท่ีตรวจสอบคุณภาพของยาท่ีมีใน
ทอ้ งตลาด เปน็ ผสู้ อน ผตู้ รวจประเมนิ เหน็ วา่ มกี ารพัฒนาการอยา่ งเปน็ ระบบทง้ั เอกชนและ
หนว่ ยงานทร่ี บั ผดิ ชอบ รวมทงั้ มาตรการตา่ ง ๆ จากองคก์ รระหวา่ งประเทศ

หนังสือทร่ี ะลึกครบรอบ 10 ปี สมาคมเภสัชกรอุตสาหการ (ประเทศไทย) 47

ในอดตี เครอ่ื งมอื ในการชว้ี ดั ยงั ไมส่ ามารถลงลกึ ถงึ การตรวจหาปรมิ าณสารใน
ระดบั ตำ�่ ๆ ได้ แตป่ จั จบุ นั เรามเี ครอ่ื งมอื ทม่ี ปี ระสทิ ธภิ าพสงู ขน้ึ เชน่ High Performance
Liquid Chromatography (HPLC), Ultra-High Performance Liquid Chromatography
(UHPLC), Gas Chromatography (GC), GC-MS (Gas Chromatography-Mass
Spectrometer), GC-MS-MS (Gas Chromato-graphy-Mass Spectrometer-Mass
Spectrometer), Capillary electrophoresis (CE) เปน็ ตน้ ซงึ่ สามารถหาปรมิ าณสารและ
แยกสารทม่ี ปี รมิ าณตำ�่ ไดม้ ปี ระสทิ ธภิ าพมากขน้ึ

สง่ิ ทเ่ี กย่ี วขอ้ งและคำ� นงึ ถงึ กระบวนการควบคมุ คณุ ภาพ คอื วธิ กี ารและเทคนคิ ท่ี
ใชว้ า่ เหมาะสมกบั วตั ถปุ ระสงคห์ รอื ไม่ การควบคมุ คณุ ภาพตอ้ งคำ� นงึ ถงึ

1. ปรมิ าณสารสำ� คญั ในการออกฤทธ์ิ
2. ความถกู ตอ้ งแมน่ ยำ�
3. ความสามารถปลดปลอ่ ยตวั ยาสำ� คญั ออกจากผลติ ภณั ฑ์
4. ความปลอดภยั ของผบู้ รโิ ภค
5. การปราศจากสงิ่ ปนเป้ อื น
6. ความเปน็ พิษทเ่ี กดิ จากการผลติ และการสลายตวั ระหวา่ งการผลติ และการ
เกบ็ รกั ษากอ่ นมกี ารใช้

ปจั จบุ นั มรี ะบบการประกนั คณุ ภาพ และ GMP ซงึ่ ถกู กำ� หนดดว้ ยความรว่ มมอื
และน�ำมาใช้ท้ังในและระหว่างประเทศ เน่ืองจากมีการจ�ำหน่ายผลิตภัณฑ์ระหว่างประเทศ
สง่ ออก นำ� เขา้ ดงั นนั้ รฐั จะตอ้ งมวี ธิ กี ารควบคมุ และตรวจสอบใหท้ กุ อยา่ งดำ� เนนิ ไปอยา่ งมี
ประสทิ ธภิ าพ

ในอดตี การเรยี นเภสชั ศาสตร์วชิ าหน่ึงท่อี ยใู่ นหลักสูตร คือ Pharmaceutical
Analysis ในสมยั ทผ่ี เู้ ขยี นเรม่ิ เรยี นหลกั สตู รเภสชั ศาสตร์ (2512-1516) ปี 1 และปี 2 จะมวี ชิ า
Analytical Chemistry ซง่ึ เปน็ หลักการของการวิเคราะห์ท่วั ไป เพ่ือนำ� มาเปน็ พ้ืนฐาน
ในการเรยี นชน้ั ปที ่ี 3-5 ในชนั้ ปที ่ี 4 มวี ชิ า Quantitative Analysis and Pharmaceutical
Standardization 10 credits (ภาคบรรยาย 3 ชวั่ โมงตอ่ สปั ดาห์ และภาคปฏบิ ตั ิ 6 ชวั่ โมง
ตอ่ สปั ดาห์ ตลอดป)ี โดยจะเนน้ หนกั ในเรอ่ื งของการวเิ คราะหย์ า เทคนคิ หลกั ทไ่ี ดเ้ รยี นรจู้ ะ
เปน็ เรอ่ื ง titration การชง่ั ตวง วดั ความถกู ตอ้ งแมน่ ยำ� ซง่ึ เปน็ หวั ใจสำ� คญั ของวชิ าน้ี
อาจารยท์ กุ ทา่ นจะเขม้ งวดมากในภาคปฏบิ ตั ิ สง่ิ ทส่ี อนแลว้ และมผี ลกระทบตอ่ คณุ ภาพสาร
ทต่ี รวจ หากไมป่ ฏบิ ตั ติ าม กจ็ ะถกู ดุ ถกู ตดี ว้ ยมอื ซงึ่ จะทำ� ใหผ้ เู้ รยี นไดจ้ ำ� แมน่ ขณะนนั้ เรา
ยังไม่มีเคร่ืองมือการวิเคราะห์ชั้นสูงอย่างในปัจจุบัน ในชั้นปี 5 จะมีวิชาเลือกเป็นวิชา
วิเคราะห์ยาทเ่ี ชญิ อาจารยท์ ม่ี ปี ระสบการณใ์ นโรงงานอตุ สาหกรรมมาสอน แตด่ ้วยความท่ี
ไม่ชอบวิชาวิเคราะห์ยาเท่าใดนักจึงไม่ได้เลือก แต่ใครจะรู้ว่าจะต้องมาเป็นนักวิเคราะห์ยา
เกือบตลอดชีวิต

เทคนคิ ทใี่ ชใ้ นการวเิ คราะห์
เคร่ืองมือพ้ืนฐานในการการวิเคราะหาปริมาณยา คือ เคร่ืองชั่ง เคร่ืองชั่ง
สำ� หรบั การวเิ คราะห์ (analytical balance) เครอ่ื งชง่ั ทล่ี ะเอยี ดทส่ี ดุ ทใ่ี ชใ้ นชว่ งแรก คอื
เครอ่ื งชง่ั ทม่ี พี ิกดั 200 กรมั ทศนยิ ม 4 ตำ� แหนง่ สง่ิ ทใ่ี ชร้ องรบั ตวั อยา่ งในการชง่ั กจ็ ะ
เปน็ กระดาษชงั่ หรอื ภาชนะทไ่ี มห่ นกั เกนิ ไป ปจั จบุ นั มเี ครอ่ื งชงั่ ทม่ี คี วามละเอยี ดถงึ 5 และ 6
ตำ� แหนง่ เพราะปจั จบุ นั เรามวี ธิ วี เิ คราะหท์ ส่ี ามารถหาปรมิ าณตำ�่ มาก ๆ ได้

48 กันยายน พ.ศ.2564

เนอ่ื งจากเครอ่ื งชงั่ เปน็ จดุ เรม่ิ ตน้ ของการวเิ คราะห์ หากเรมิ่ ตน้ ไมถ่ กู ตอ้ ง การ
ทดสอบขน้ั ตอ่ ไป ไมว่ า่ จะดเี พียงใดกไ็ มส่ ามารถบอกคณุ ภาพของผลติ ภณั ฑไ์ ด้ ในหลกั การ
ของการประกนั คณุ ภาพจะตอ้ งมกี ารตรวจสอบความแมน่ ยำ� ของเครอ่ื งชง่ั ตามระยะเวลาท่ี
กำ� หนด ตามหลกั การของหอ้ งปฏบิ ตั กิ ารทด่ี ี ตลอดจนเทคนคิ อน่ื ๆ ทใ่ี ชใ้ นการวเิ คราะห์

1. Titration (Volumetric method)

การไตเตรทเปน็ วธิ พี ้ืนฐานโดยการวดั ปรมิ าตรเปน็ หลกั หลกั การทใ่ี ชค้ อื ปฏกิ ริ ยิ า
ทางเคมที ว่ี า่ ยานน้ั มคี ณุ สมบตั ทิ างเคมอี ยา่ งไร วธิ กี ารมที งั้ direct titration และ back
titration การเรียนรู้ปฎิกิริยาเหล่าน้ีบางหลักการสามารถน�ำมาประยุกต์ใช้ในวิธีการ
วิเคราะหด์ ว้ ยเทคนคิ อ่นื ได้ อุปกรณ์ท่ีต้องใช้วัดเป็นหลักในการไตเตรท คือ burette ซึ่ง
ขนาด burette ทใ่ี ชจ้ ะตอ้ งคำ� นงึ ถงึ ปรมิ าณสารละลายใน burette ทจ่ี ะใชไ้ ตเตรท นน่ั คอื
ปรมิ าตรทใ่ี ชต้ อ้ งไมต่ ำ�่ กวา่ 30% ของขนาด burette ตลอดจนเทคนคิ การไข burette และ
การแกวง่ เหวย่ี ง (swirl) flask บรรจตุ วั อยา่ งขณะไตเตรท อาจารยผ์ สู้ อนจะเขม้ งวดมาก
ตอ้ งทำ� ใหถ้ กู ตอ้ ง

2. Gravimetric method
วิธีเหล่าน้ีก็ยังมีใช้กันอยู่ เช่น ในการหาปริมาณความช้ืนของวัตถุดิบ การ
วเิ คราะหต์ อ้ งใชป้ รมิ าณมาก ซงึ่ ปจั จบุ นั มเี ครอ่ื ง Karl Fisher เขา้ มาแทนท่ี แตท่ ย่ี งั จำ� เปน็
ตอ้ งใช้ คอื sulphated ash เปน็ การตรวจคณุ ภาพวตั ถดุ บิ โดยเฉพาะยาสมนุ ไพรทอ่ี าจมี
กรวดหนิ ดนิ ทราย และสามารถน�ำเถ้าท่ไี ด้มาใชต้ อ่ ในการตรวจวดั ปริมาณโลหะหนักท่เี ม่ือ
ทำ� ปฏกิ ริ ยิ ากบั conc. sulfuric acid แลว้ ไมร่ ะเหย เชน่ ตะกวั่

3. การวเิ คราะหด์ ว้ ยเครอื่ งมอื

ปัจจุบันการวิเคราะห์ด้วยเคร่ืองมือโดยเฉพาะอย่างย่ิงตัวอย่างท่ีอยู่ในรูป
ผลติ ภณั ฑ์ เขา้ มาแทนทว่ี ธิ ดี ง้ั เดมิ (Titration, Gravimetric methods) แทบทงั้ หมด

เมอ่ื ผเู้ ขยี นเรม่ิ ทำ� งาน วธิ กี ารทใ่ี ชม้ าก คอื titration สว่ นการการวเิ คราะหด์ ว้ ย
เครอ่ื งมอื เครอ่ื งทใ่ี ชม้ ากทส่ี ดุ คอื เครอ่ื ง ultraviolet-visible spectrophotometer สว่ น
spectrofluorometer นนั้ มคี วามจำ� เพาะสงู ขน้ึ สารจะตอ้ งเรอื งแสงไดจ้ งึ จะวดั ได้ ในชว่ ง
แรกของการทำ� งาน นกั วิเคราะห์ใหมจ่ ะเตรียมตัวอย่าง สว่ นการวัดการดูดกลนื แสง
ต้องเชญิ ร่นุ พ่ีนกั วเิ คราะหม์ าอ่านให้ เม่อื ทำ� งานครบ 6 เดอื นจงึ จะสามารถท�ำเองได้ ซึ่ง
ถอื วา่ เปน็ การเรยี นรวู้ ธิ กี ารใชเ้ ครอ่ื งอยา่ งถกู ตอ้ งไปดว้ ย

หลักการของการวิเคราะห์ไม่แตกต่าง แต่การพัฒนาวิธีการเปล่ียนไปเพ่ือให้
สะดวก รวดเรว็ และแมน่ ยำ� มากขนึ้ ปจั จบุ นั การวเิ คราะหโ์ ดยเครอ่ื งมอื เขา้ มามสี ว่ นในการ
ควบคุมคุณภาพยาอย่างแพร่หลายและแทนท่ีวิธีการทดสอบแบบ classic (Titration,
Gravimetric methods)

เครอื่ งมอื ทใี่ ชใ้ นการวเิ คราะห์

Ultraviolet-visible spectrophotometers (UV-Vis Spectrophotometer)

เครอ่ื งสเปคโตรทป่ี กตเิ ราพูดถงึ มกั หมายถงึ UV-Vis spectrophotometers
ภายในมีหลอดให้แสงอุลตร้าไวโอเล็ต (ความยาวคล่ืน 220-350 nm) และแสงสีขาว
(350-750 nm)

หนังสอื ท่รี ะลกึ ครบรอบ 10 ปี สมาคมเภสชั กรอุตสาหการ (ประเทศไทย) 49

การวิเคราะห์ด้วยวิธีวัดการดูดกลืนแสงสามารถดัดแปลงการดูดกลืนแสงได้
เชน่ การเตมิ สารเคมใี หเ้ กดิ ปฏกิ ริ ยิ าจำ� เพาะกบั สารเคมที ต่ี อ้ งการวเิ คราะห์ ซงึ่ หลกั การนผ้ี ู้
เขยี นไดพ้ ัฒนาการหาปรมิ าณ cimetidine ซงึ่ ในขณะนนั้ ยานเ้ี พ่ิงออกใหมแ่ ละยงั ไมบ่ รรจุ
ใน Pharmacopoeia และผเู้ ขยี นไดต้ พี ิมพ์ในวารสาร The Analyst (1) เปน็ งานตพี ิมพ์ของ
ผเู้ ขยี นเองเปน็ เรอ่ื งแรก
การวิเคราะห์ด้วยเคร่ือง UV-Vis spectrophotometer สามารถใช้เป็นวิธี
identification ได้ด้วย เพราะโครงสรา้ งทางเคมีซ่ึงจ�ำเพาะของสารแต่ละตัวข้นึ อยูก่ บั
จ�ำนวนพันธะคู่และความต่อเน่อื งของพันธะคูแ่ ละกลุ่มอะตอมท่จี ับกัน ท่ีทำ� ให้การดดู กลนื
แสงได้ท่ีความยาวคล่ืนและความสามารถในการดูดกลืนแสงมากน้อยแตกต่างกัน
สำ� หรบั ยาทเ่ี ปน็ สตู รตำ� รบั ตอ้ งมกี ารแยกสกดั กอ่ นวดั การดดู กลนื แสง เพราะมสี ารประกอบ
อน่ื หลายชนดิ โดยเลอื กความยาวคลน่ื ในชว่ ง UV หรอื Visible ตามคณุ สมบตั ขิ องสาร

Spectrofluorometer
เคร่ืองน้ีมีความจ�ำเพาะส�ำหรับสารท่ีเรืองแสงได้เท่านั้น วิธีน้ีสามารถลดการ
รบกวนการวเิ คราะหข์ องสารทต่ี อ้ งการได้ สารบางตวั ทไ่ี มส่ ามารถเรอื งแสง (fluoresce) ก็
สามารถทำ� ใหเ้ รอื งแสงและวเิ คราะหด์ ว้ ยวธิ นี ไ้ี ด้ แตก่ ารเรอื งแสงทไ่ี ดจ้ ะไมค่ งตวั จะมกี ำ� หนด
เวลาใหต้ รวจวดั ในเวลาทก่ี ำ� หนด

Infrared Spectrometer
เปน็ การวดั การดดู กลนื แสง infrared ของสาร กลมุ่ อะตอมของสารทแ่ี ตกตา่ ง
กันสามารถดูดกลืนแสงได้แตกต่างกัน ซ่ึงปัจจุบันใช้เป็นวิธีตรวจพิสูจน์เอกลักษณ์ท่ี
official ในตำ� รายาทกุ ประเทศ และมีการประยกุ ตใ์ ชใ้ นการหาปรมิ าณแตย่ ังไม่แพรห่ ลาย
โดยใชเ้ ทคนคิ attenuated total reflection (ATR) ซงึ่ สามารถตรวจการดดู กลนื แสงของ
สารโดยตรงทงั้ ของแขง็ และของเหลว

Atomic Absorption Spectrometer (AA)
เคร่อื งมือท่ใี ช้หามวลอะตอม น�ำมาใช้หาปริมาณโลหะหนัก แตห่ ากเปน็ การหา
ปรมิ าณโลหะหนกั โดยรวมทเ่ี ปน็ สารปนเป้ อื นจะใชว้ ธิ กี ารทำ� ใหเ้ กดิ สกี บั hydrogen sulfide
(H2S) ซงึ่ โลหะจะจบั กบั H2S ไดเ้ ปน็ โลหะซลั ไฟดม์ สี นี ำ�้ ตาลออ่ น และจะเขม้ ขน้ึ หากมปี รมิ าณ
โลหะหนกั สงู วธิ นี เ้ี ปน็ วธิ ที ป่ี ระหยดั อปุ กรณท์ ใ่ี ช้ คอื Nessler Tubes ซง่ึ tube ทใ่ี ชต้ อ้ งมี
ขนาดตามขอ้ กำ� หนด ใส ไมม่ สี ี สำ� หรบั บรรจสุ ารละลายตวั อยา่ ง สารละลาย blank และ
สารละลายมาตรฐานทใ่ี ชว้ ดั
ในปจั จบุ นั ไดเ้ ปลย่ี นการตรวจโลหะหนกั เปน็ การตรวจ Elemental impurities
ซึ่งก�ำหนดใน USP 40 และ ICH Q3 โดยใช้ ICP (Inductively Couple Plasma) หรือ
alternative method ดว้ ย AA

Melting Point Apparatus
การหาจดุ หลอมเหลว เปน็ วธิ หี นงึ่ ทใ่ี ชเ้ ปน็ วธิ พี ิสจู นเ์ อกลกั ษณ์ ทดสอบโดยการ
บรรจุผงยาในหลอด capillary แลว้ หยอ่ นใสเ่ ครอ่ื งเพ่ิมอณุ หภมู ใิ หส้ งู ดว้ ยอตั ราเรว็ แต่
เมอ่ื สงู ถงึ ระดบั ทใ่ี กล้ melting point ของสาร ตอ้ งเพิ่มอณุ หภมู อิ ยา่ งชา้ ๆ ดว้ ยอตั ราเรว็
ทก่ี ำ� หนดไวใ้ นตำ� รายา ปจั จบุ นั มเี ครอ่ื ง Differential Scanning Calorimeter ทส่ี ามารถ
วดั ความรอ้ นทใ่ี ชใ้ นการเปลย่ี นสถานะของสารจากของแขง็ เปน็ ของเหลว

50 กันยายน พ.ศ.2564


Click to View FlipBook Version