1 . ขG้ันaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2. ขP้ันrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้
A3. ขั้นปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ขั้นสื่อสารและน�ำเสนอ 5. ขS้ันeปlรf-ะRเมeินgเพu่ือlaเพtiิ่มnคgุณค่า
pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill
บูรณาการทักษะศตวรรษท่ี 21 ทักษะชีวิต ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก
asean
หนว่ ยการเรียนรูท้ ี่ 1
ความรเู้ บื้องตน้ เก่ยี วกับ
การซอื้ ขายสินค้า
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด
1หน่วยการเรยี นรู้ที่ ความรูเ้ บอ้ื งต้นเกยี่ วกบั สาระการเรียนรู้
การซ้อื ขายสนิ คา้ 1. ความหมายของสนิ คา้ (หนงั สือเรียน หนา้ 3)
2. เ อ ก ส า ร เ กี่ ย ว กั บ ก า ร ซ้ื อ ข า ย สิ น ค ้ า
สาระสำาคญั (หนงั สือเรียน หนา้ 4-7)
สินค้าเป็นสิ่งที่กิจการมีไว้จำาหน่าย เพ่ือแสวงหากำาไร ในการซื้อขายสินค้าจะต้องมีเอกสาร 3. เ งื่ อ น ไ ข เ ก่ี ย ว กั บ ก า ร ซ้ื อ ข า ย สิ น ค ้ า
ทีใ่ ชใ้ นการดำาเนนิ กจิ การ เชน่ ใบสงั่ ซือ้ ใบกาำ กบั ภาษี ใบเสรจ็ รบั เงิน ใบหกั หนี ้ ใบลดหน ้ี เปน็ ต้น (หนงั สอื เรียน หนา้ 8-9)
สว่ นลดแบง่ ออกเปน็ 2 ชนดิ คอื สว่ นลดการคา้ โดยลดใหท้ นั ทที ซ่ี อ้ื สนิ คา้ ไมน่ าำ มาบนั ทกึ บญั ช ี 4. ลกั ษณะของกจิ การซอ้ื ขายสนิ คา้ (หนงั สอื เรยี น
จะบันทึกซื้อขายด้วยยอดสุทธิและส่วนลดเงินสดที่เกิดจากการรับชำาระหนี้และจ่ายชำาระหน้ี หน้า 9-10)
โดยนาำ มาบันทกึ ไวใ้ นบญั ชีสว่ นลดรับและส่วนลดจา่ ย สมรรถนะประจ�ำหนว่ ย
กิจการซื้อขายสินค้ามี 2 ประเภท คือกิจการที่ไม่ได้จดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่ม และกิจการ แสดงความรู้เก่ียวกับลักษณะของสินค้าและ
ทีจ่ ดทะเบยี นภาษมี ูลคา่ เพ่ิม การซ้ือขายสินคา้
จดุ ประสงคก์ ารเรียนรู้
1. บอกความหมายของสนิ คา้ ได้
2. บอกเอกสารที่ใชใ้ นการซ้อื ขายสนิ คา้ ได้
3. อธบิ ายเงอ่ื นไขในการชําระเงนิ ได้
4. อธบิ ายเงือ่ นไขในการสง่ มอบสินค้าได้
5. อธบิ ายส่วนลดการค้าและส่วนลดเงนิ สดได้
6. อธบิ ายลกั ษณะของกจิ การซ้ือขายสนิ ค้าได้
การประเมินผล ภาระงาน/ชน้ิ งานรวบยอดในหนว่ ยการเรียนรู้
1. ผลการปฏิบตั กิ ิจกรรมตรวจสอบความเขา้ ใจ
ภาระงาน/ชน้ิ งาน/การแสดงออกของผูเ้ รยี น 2. ผลการปฏบิ ตั ใิ บมอบหมายงาน
ภาระงาน/ชน้ิ งานระหวา่ งเรียน 3. ผลการประเมินตนเอง
1. ผังกราฟิกแสดงการเก็บรวบรวมข้อมูลเก่ียวกับความรู้เบ้ืองต้นเกี่ยวกับ 4. คะแนนผลการทดสอบ
การซื้อขายสนิ คา้
2. ผังกราฟิกสรุปความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับความรู้เบ้ืองต้นเกี่ยวกับ สดุ ยอดคู่มอื ครู 27
การซ้ือขายสนิ ค้า
3. การน�ำเสนผลการสรุปอผลการสรุปความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับความรู้
เบ้ืองต้นเกย่ี วกับการซื้อขายสนิ ค้า
1. ขGั้นaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2 . ขPั้นrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้
บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 ทักษะชีวิต
ep 1 ขั้นรวบรวมข้อมลู 2 การบัญชธี รุ กิจซือ้ ขายสนิ ค้า
สงวน ิลข ิสทธิ์ ํสานักพิมพ์ บ ิรษัท ัพฒนา ุคณภาพวิชาการ (พว.) จํากัด St
Gathering สาระการเรียนรู้
1. ความหมายของสนิ คา้
1. แบ่งกลุ่มผู้เรียนร่วมกันศึกษาเอกสาร 2. เอกสารเกยี่ วกับการซือ้ ขายสินคา้
หนังสือเรียนวิชาการบัญชีธุรกิจซ้ือขาย 3. เงอ่ื นไขเกี่ยวกบั การซ้อื ขายสนิ ค้า
สนิ คา้ เรอ่ื งความรเู้ บอ้ื งตน้ เกี่ยวกบั การ 4. ลักษณะของกิจการซือ้ ขายสินค้า
ซอ้ื ขายสนิ คา้
2. ต้ังคําถามให้ผู้เรียนเสนอข้อมูลจาก สมรรถนะประจำาหน่วย
ประสบการณ์เดิมท่ีรับรู้ในเร่ืองความรู้ แสดงความร้เู กยี่ วกบั ลกั ษณะของสินค้าและการซ้อื ขายสินคา้
เบื้องต้นเก่ียวกับการซื้อขายสินค้าตาม
หัวขอ้ ที่กาํ หนด (ศึกษารายละเอียดจาก จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้
แผนการจดั การเรียนรู้) 1. บอกความหมายของสินค้าได้
3. แต่ละกลุ่มบันทึกผลจากการศึกษาตาม 2. บอกเอกสารท่ใี ช้ในการซือ้ ขายสนิ คา้ ได้
หัวข้อที่กําหนดลงผังกราฟิก (เลือก 3. อธิบายเง่อื นไขในการชาำ ระเงินได้
ออกแบบและใช้ผังกราฟิกให้เหมาะสม 4. อธบิ ายเง่อื นไขในการสง่ มอบสนิ ค้าได้
กบั ลกั ษณะของขอ้ มูล) ดังตวั อย่าง 5. อธบิ ายส่วนลดการคา้ และสว่ นลดเงินสดได้
6. อธบิ ายลักษณะของกิจการซือ้ ขายสนิ ค้าได้
ผงั สาระการเรยี นรู้
ความรู้เบอ้ื งตน้ ความหมายของสนิ คา้
เก่ียวกบั การซื้อขาย เอกสารเกีย่ วกับการซื้อขายสินคา้
เง่ือนไขเก่ียวกบั การซ้อื ขายสินค้า
สนิ ค้า
ลักษณะของกิจการซื้อขายสนิ ค้า
28 สดุ ยอดค่มู อื ครู
A3. ขั้นปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ข้ันส่ือสารและน�ำเสนอ 5 . ขSั้นeปlรf-ะRเมeินgเพu่ือlaเพtiิ่มnคgุณค่า
pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill
ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก
asean
ความรเู้ บ้ืองต้นเกย่ี วกับการซอื้ ขายสินค้า 3 ep 2 ขน้ั คดิ วิเคราะห์และสรปุ ความรู้
1. ความหมายของสินคา้ Processing
สนิ คา้ (Goods or Merchandise ) หมายถงึ สง่ิ ทก่ี จิ การมไี วข้ ายเพอื่ แสวงหากาำ ไรจากการดาำ เนนิ งาน 1. ผเู้ รยี นรว่ มกนั อภปิ รายเกย่ี วกบั ความหมายของสนิ คา้ เอกสาร
ตามปกติ เช่น โทรศัพทม์ ือถอื เคร่ืองปรบั อากาศ หนงั สอื เคร่อื งเขยี น เสอ้ื ผ้าสำาเรจ็ รูป ท่ีใช้เกี่ยวกับการซื้อขายสินค้า เงื่อนไขเก่ียวกับการซ้ือขาย
สนิ คา้ ลกั ษณะของกจิ การซอ้ื ขายสินค้า ตามท่รี วบรวมไดจ้ าก
สมาคมนักบัญชีและผู้สอบบัญชีรับอนุญาตแห่งประเทศไทย ได้ให้ความหมายของสินค้า เอกสารทศี่ กึ ษาคน้ ควา้ และจากความคดิ เหน็ ของสมาชกิ ในกลมุ่
ตามมาตรฐานการบัญชฉี บับที่ 2 เร่ืองสนิ คา้ คงเหลอื ดังนี้ หรอื จากประสบการณข์ องตน
2. เชอ่ื มโยงความสอดคลอ้ งของขอ้ มลู โดยนาํ มาเขยี นสรปุ ความรู้
1. มไี วเ้ พือ่ ขายตามลกั ษณะการประกอบธุรกิจตามปกติ ตามโครงสร้างเนื้อหาท่ีเชื่อมโยงได้เป็นผังความคิดรวบยอด
2. อยู่ในระหวา่ งกระบวนการผลิตเพอ่ื ให้เปน็ สินคา้ สำาเรจ็ รปู เพอื่ ขาย ของเร่อื งที่ศึกษา
3. มไี ว้เพ่ือใช้ในการผลติ สินค้าหรอื ให้บรกิ าร 3. ผู้เรียนร่วมกันอธิบายบันทึกผลข้อสรุปความคิดรวบยอด
จากความหมายของสินค้าคงเหลือ เราสามารถจาำ แนกลกั ษณะการดำาเนินธรุ กิจเกยี่ วกบั การซอื้ ขาย ให้เข้าใจตรงกนั ท้ังกลมุ่ และรายบคุ คล
สนิ ค้าได้ 2 รูปแบบ คือ
1) ธุรกิจพาณิชยกรรมหรือกิจการซ้ือมาขายไป (Merchandising Businesses) หมายถึง
กจิ การทซี่ ื้อสนิ ค้าสาำ เรจ็ รปู มาจาำ หน่าย ซงึ่ จะขายปลกี หรอื ขายสง่ ก็ได้ เช่น บกิ๊ ซี แมค็ โคร เทสโก้ โลตสั
รา้ นสหกรณว์ ิทยาลยั
2) ธุรกิจอุตสาหกรรม (Manufacturing Businesses) หมายถึงกิจการท่ีทำาการผลิตสินค้า
มาจำาหน่ายเอง เช่น บริษัท ไทยน้ำาทิพย์ จำากัด บริษัท เพรซิเดนท์ เบเกอรี่ จำากัด (มหาชน) บริษัท
สหพัฒนพิบลู จำากัด (มหาชน)
สงวน ิลข ิสทธิ์ ํสานักพิมพ์ บ ิรษัท ัพฒนา ุคณภาพวิชาการ (พว.) จํากัด St
ธรุ กิจพาณชิ ยกรรม
ธรุ กิจอตุ สาหกรรม
4 การบัญชีธุรกจิ ซ้ือขายสนิ ค้า
2. เอกสารเกย่ี วกบั การซอื้ ขายสินค้า
เอกสารเกยี่ วกับการซ้ือขายสินค้ามดี ังน้ี
ใบส่ังซ้อื สนิ ค้า (Purchase Order)
ใบสั่งซื้อเป็นเอกสารท่ีผู้จัดซื้อจัดทำาข้ึนเพื่อแจ้งให้ผู้ขาย
ทราบว่าต้องการสินค้าประเภทใด ชนิดใด ปริมาณเท่าไร และคุณภาพ
เป็นอย่างไร โดยทำาข้ึนอย่างน้อย 2 ฉบับ ต้นฉบับส่งให้ผู้ขายเพ่ือเป็น
หลกั ฐานในการสั่งซ้ือ สำาเนาเก็บไวเ้ พื่อเป็นหลักฐานของผ้ซู ้ือ
ใบสั่งซ้อื สนิ คา้ มรี ายการดังตอ่ ไปนี้
ชื่อ ท่ีอยขู่ องกิจการ วนั เดือน ปีที่ออกใบสั่งซ้ือ
และเลขประจาำ ตัวผเู้ สียภาษี ชอ่ื ชนิด ปรมิ าณ และมลู คา่ ของสินคา้
คำาวา่ “ใบสงั่ ซอ้ื ” กำาหนดวนั และเวลาส่งสินค้า
หมายเลขลาำ ดับของใบสั่งซอื้
และลาำ ดับเลขของเลม่ (ถ้าม)ี สุดยอดคมู่ อื ครู 29
1. ขG้ันaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2 . ขP้ันrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้
บูรณาการทักษะศตวรรษท่ี 21 ทักษะชีวิต
ความรเู้ บ้ืองต้นเก่ียวกับการซือ้ ขายสินค้า 5 ep 3 ข้นั ปฏบิ ัตแิ ละสรุปความรู้
หลังการปฏบิ ัติ
สงวน ิลข ิสทธิ์ ํสานักพิมพ์ บ ิรษัท ัพฒนา ุคณภาพวิชาการ (พว.) จํากัด St AthpeplKyninogwlaenddgeConstructing
ใ(Tบaกxาำ กIบัnภviาoษcี/eใ/บDสe่งlขivอeงr/yใบ Iเnสvรoจ็ iรcบั eเ/งCนิ a s(hก รRณeเีcอeกipสtาsร)ออกเปน็ ชุด)
เอกสารน้ีผู้ขายจัดทำาข้ึนเพื่อส่งให้ผู้ซื้อ โดยส่งมาพร้อมกับสินค้า ในเอกสารจะแสดงชนิด ผู้เรียนนําข้อสรุปความรู้ความเข้าใจท่ีได้แลกเปล่ียน
จาำ นวนราคาสินค้าท่ีสง่ั ซือ้ เพื่อให้ผูซ้ อ้ื ตรวจสอบความถูกต้องของสนิ คา้ โดยปกตจิ ะทาำ อย่างนอ้ ย 2 ฉบบั เรยี นรรู้ ว่ มกนั ในชน้ั เรยี นมากาํ หนดแนวปฏบิ ตั ทิ เี่ หมาะสม
หรืออาจมากกว่า ข้ึนอยู่กับความจำาเป็นของแต่ละกิจการ ต้นฉบับส่งให้ผู้ซื้อ และสำาเนาผู้ขายเก็บไว้เป็น กับตนเองหรือสมาชิกในกลุ่ม โดยการทํากิจกรรมตามใบ
หลักฐาน ประกอบการลงบญั ชี มอบหมายงาน (หนังสอื เรยี น หนา้ 12)
ใบกำากบั ภาษีมรี ายการดังตอ่ ไปน้ี
หมายเลขลาำ ดบั คาำ ว่า “ใบกาำ กบั ภาษ”ี ในทีท่ ่ีเห็นได้ชดั เจน
ของใบกำากับภาษี
และหมายเลขลำาดบั ชือ่ ที่อยขู่ อง
ของเลม่ (ถา้ ม)ี ผู้ประกอบการ
ชื่อ ทีอ่ ยขู่ อง จดทะเบยี น
ผ้ซู อ้ื สนิ ค้าหรือ ทอี่ อกใบกาำ กบั ภาษี
บรกิ าร หรือชอื่ เลขประจาำ ตวั
สถานประกอบการ ผูเ้ สียภาษอี ากร
ตามท่ีไดจ้ ดทะเบยี น ของผปู้ ระกอบการ
ภาษมี ลู ค่าเพิ่ม จดทะเบียนที่
ออกใบกำากบั ภาษี
ชือ่ ชนดิ ประเภท วัน เดอื น
และมลู ค่าของสนิ ค้า ปีท่อี อกใบกาำ กับภาษี
หรือบริการ
(หา้ มแสดงเป็นรหสั )
ใบเสร็จรบั เงิน (Cash Receipts) จาำ นวนภาษมี ลู ค่าเพม่ิ ขอ้ ความอืน่ ที่
เป็นเอกสารทีผ่ ขู้ ายจดั ทาำ ข้ึน เม่อื มี ท่คี ำานวณจากมูลค่า อธบิ ดีกาำ หนด เชน่
การขายสินค้าเป็นเงินสด หรือรับชำาระ ของสินค้าหรอื บรกิ าร เอกสารออกเป็นชดุ
หนีจ้ ากลกู หนท้ี มี่ กี ารขายสนิ คา้ เปน็ โดยให้แยกออกจาก สาขาทีอ่ อก
เงินเชอื่ โดยจัดทาำ อย่างนอ้ ย 2 ฉบบั มูลค่าของสินค้าและ/ ใบกาำ กบั ภาษี
หรือบรกิ ารใหช้ ัดเจน เลขทะเบยี นรถยนต์
อัตราแลกเปลย่ี น
6 การบัญชธี ุรกิจซ้ือขายสนิ ค้า
บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 ใบส่งคืนหรือใบขอลดหนี ้ (Debit Note or Debit Memorandum)
• การทํางานเป็นทมี ทีมละ 5-6 คน ฝกึ การคิดวิเคราะห์ ใบส่งคืนหรือใบขอลดหน้ีเป็นเอกสารที่ผู้ซ้ือ
การแก้ปญั หา จัดทำาข้ึนเพ่ือส่งให้ผู้ขายเพ่ือขอลดหน้ีค่าสินค้าและภาษี
• การใชส้ อ่ื /เทคโนโลย/ี สิ่งที่นา่ สนใจอ่ืนๆ มูลค่าเพ่ิม เน่ืองจากสินค้าเสื่อมคุณภาพหรือชำารุด คุณภาพ
ไม่ตรงตามที่ส่ังซ้ือ ต้นฉบับส่งให้ผู้ขาย สำาเนาเก็บไว้เป็น
หลักฐานในการบนั ทกึ บัญชเี กี่ยวกบั สนิ คา้ สง่ คนื
30 สุดยอดคู่มอื ครู
A3. ข้ันปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ข้ันสื่อสารและน�ำเสนอ 5. ขS้ันeปlรf-ะRเมeินgเพu่ือlaเพti่ิมnคgุณค่า
pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill
ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก
asean
ความร้เู บอ้ื งต้นเกยี่ วกับการซื้อขายสนิ คา้ 7 ep 4 ขัน้ ส่อื สารและนำ� เสนอ
ใบรับคืนหรือใบหักหน ี้ (Credit Note or Credit Memorandum) CApopmlyminugnitchaetion Skill
เมื่อผู้ขายได้รับสินค้าคืนจากผู้ซื้อเน่ืองจากสินค้า 1. ผู้เรียนแต่ละกลุ่มออกแบบหรือหาวิธีนําเสนอให้ผู้อื่น
ชำารุดหรือเสื่อมคุณภาพ ผู้ขายจะออกใบรับคืนหรือใบหักหน้ี รบั รแู้ ละสอ่ื สารไดอ้ ยา่ งมปี ระสทิ ธภิ าพดว้ ยเทคนคิ วธิ ี
แล้วสง่ ใหผ้ ู้ซอื้ เพื่อแจง้ ให้ทราบว่าผู้ขายได้บนั ทึกการลดหนี้สินคา้ ที่เหมาะสม บูรณาการการใช้สื่อ/เทคโนโลยี/คําศัพท์
และภาษีมลู ค่าเพม่ิ ต้นฉบับส่งให้ผู้ซ้ือ สำาเนาเกบ็ ไวเ้ ป็นหลักฐาน เพมิ่ เติม/สงิ่ ทน่ี ่าสนใจแทรกในการรายงาน
ในการบันทกึ บัญชีเกีย่ วกบั การรับคนื สนิ คา้ 2. สุ่มกลุ่มผู้เรียนนําเสนอผลการสรุปความรู้ความเข้าใจ
โดยผู้สอนและผู้เรียนร่วมกันประเมินผลการนําเสนอ
ตามเกณฑท์ ่ีกําหนด
สงวน ิลข ิสทธิ์ ํสานักพิมพ์ บ ิรษัท ัพฒนา ุคณภาพวิชาการ (พว.) จํากัด St
คา่ ใชจ้ า่ ยในการขาย คอื คา่ ใชจ้ า่ ยทเี่ กดิ ขน้ึ อนั เนอ่ื งมาจาก
การขาย เช่น คา่ นายหน้า ค่าโฆษณา คา่ สง่ เสริมการขาย
ค่ารับรอง คา่ พาหนะ เดนิ ทาง คา่ นํา้ มนั รถ ฯลฯ
รอบรู้อาเซียนและโลก 8 การบญั ชีธุรกิจซอื้ ขายสนิ ค้า
asean 3. เงอื่ นไขเกี่ยวกบั การซือ้ ขายสินคา้
ศึกษาเกี่ยวกับความรู้เบ้ืองต้นเกี่ยวกับการซ้ือขาย เงื่อนไขเกี่ยวกับการซื้อขายสินค้า คือข้อตกลงระหว่างผู้ซื้อกับผู้ขายเพ่ือให้การซื้อขายดำาเนินไปได้
สนิ ค้าของประเทศในกลุ่มสมาชิกประชาคมอาเซยี น ดว้ ยดี เพอ่ื ใหผ้ ซู้ อื้ และผขู้ ายเกดิ ความพงึ พอใจดว้ ยกนั ทง้ั 2 ฝา่ ย เงอื่ นไขการซอ้ื ขายสนิ คา้ มหี ลายเงอื่ นไข
เชน่
ตน้ ทนุ ทใี่ ชจ้ า่ ยเพอื่ ใหไ้ ดม้ าซงึ่ สนิ คา้ นนั้ หากวา่ บรษิ ทั หรอื
ผู้ขายเป็นผู้ผลิตสินค้าน้ันเอง ต้นทุนขายจะเป็นการรวม 3.1 เง่ือนไขเก่ียวกับค่าขนส่งสนิ ค้า (Terms of Transportation)
ไปถึงค่าใช้จ่ายท่ีใช้ในการผลิตสินค้านั้นด้วย ไม่ว่าจะเป็น
ค่าแรง คา่ ต้นทนุ วตั ถดุ ิบ และคา่ ใช้จ่ายอ่นื ๆ ท่ตี ้องใชใ้ น ค่าใช้จ่ายในการขนส่งสินค้าเป็นค่าใช้จ่ายท่ีสำาคัญรายการหนึ่ง เพราะเป็นส่วนหน่ึงของ
การผลิตสนิ ค้าโดยตรง แต่หากเป็นกรณที ไ่ี ม่ไดเ้ ป็นผู้ผลติ ต้นทุนขายหรือค่าใช้จ่ายในการขาย ดังน้ันผู้ซื้อและผู้ขายต้องตกลงกันให้ชัดเจนในวันท่ีซื้อขายสินค้า
เอง ตน้ ทนุ ขายมักจะเป็นราคาตน้ ทุนที่มาจากการจ่ายไป วา่ ใครจะเปน็ ผจู้ ่ายคา่ ขนส่ง ซ่ึงจะบนั ทกึ บัญชไี ด้ 2 บัญชี คอื คา่ ขนสง่ เขา้ และคา่ ขนส่งออก
เพ่ือให้ได้สินคา้ น้นั มาขาย โดยตวั ตน้ ทนุ ขายจะปรากฏอยู่
ในงบก�ำไรขาดทนุ ของบรษิ ทั บญั ชคี า่ ขนสง่ เขา้ ใชบ้ นั ทกึ คา่ ขนสง่ สนิ คา้ ทผ่ี ซู้ อื้ เปน็ ผรู้ บั ภาระออกคา่ ขนสง่ เพราะผซู้ อ้ื จะตอ้ ง
ขนสินค้าจากสถานท่ีผู้ขายเข้ามายังร้านของตนเอง ซ่ึงถือเป็นต้นทุนของสินค้า จึงเป็นค่าใช้จ่ายเกี่ยวกับ
ตน้ ทนุ ของสินค้าทข่ี าย
บัญชคี ่าขนสง่ ออก ใช้บนั ทกึ ค่าขนส่งสินค้าที่ผู้ขายเป็นผูร้ บั ภาระจ่ายคา่ ขนสง่ เพราะผูข้ ายจะ
ขนสินคา้ ออกจากรา้ นของตนไปยังรา้ นคา้ ของผซู้ อื้ คา่ ขนสง่ ออกถอื เปน็ ค่าใช้จ่ายในการขาย
3.1.1 F.O.B. Shipping Point หมายถึงราคาสินค้าส่งมอบต้นทาง ผู้ซ้ือต้องเป็นผู้จ่าย
คา่ ขนสง่ เอง ผซู้ อ้ื จะบนั ทกึ เปน็ คา่ ใชจ้ า่ ยของตนเอง โดยบนั ทกึ ไวใ้ นบญั ชคี า่ ขนสง่ เขา้ ถอื เปน็ ตน้ ทนุ ของสนิ คา้
3.1.2 F.O.B. Destination หมายถงึ ราคาสินคา้ สง่ มอบปลายทาง ผขู้ ายเปน็ ผอู้ อกคา่ ขนสง่
ค่าขนสง่ นี้จะบนั ทกึ ในสมุดบัญชขี องผู้ขาย โดยบันทกึ ไว้ในบญั ชคี ่าขนสง่ ออก ถือเป็นคา่ ใช้จา่ ยในการขาย
3.1.3 F.O.B. (Free on Board) ราคาสินค้ารวมคา่ ขนสง่ ถงึ ท่าเรือผขู้ าย ค่าระวาง ค่าขนส่ง
จากทา่ เรือผู้ขายถงึ ทา่ เรอื ผซู้ อ้ื ผู้ซ้อื เป็นผจู้ า่ ย ใหบ้ นั ทกึ เปน็ ค่าขนสง่ ของผูซ้ ้อื ซ่งึ ผซู้ ื้อจะบนั ทึกไว้ในบญั ชี
คา่ ขนส่งเขา้
3.1.4 C & F (Cost & Freight) ผขู้ ายเป็นผูจ้ ่ายคา่ ระวางจากสถานทผี่ ู้ขายถงึ สถานท่ผี ซู้ อื้
ถอื เปน็ ค่าใชจ้ า่ ยของผู้ขาย ผู้ขายจะบันทึกเปน็ คา่ ใชจ้ ่ายของตนเองไว้ในบัญชีค่าขนสง่ ออก
ในบางคร้ังผูม้ ีหน้าทร่ี ับผิดชอบจา่ ยค่าขนส่งไม่ไดจ้ ่ายค่าขนสง่ เอง แตใ่ ห้อีกฝา่ ยหน่งึ จ่ายแทน
ไปกอ่ น ซ่งึ เรยี กวา่ การจา่ ยคา่ ขนส่งแทนกนั เมอ่ื มีการจา่ ยค่าขนสง่ แทนกันเกิดขน้ึ ผทู้ ีจ่ ่ายแทนสามารถ
เรียกร้องค่าขนส่งคืนได้ และในกรณีซ้ือขายสินค้าเป็นเงินเช่ือก็สามารถหักหนี้/ เพ่ิมหนี้ได้ แล้วแต่กรณี
เชน่ นาย ก ซอ้ื สินค้าเป็นเงนิ เชื่อจากรา้ นกรองแกว้ จาำ นวน 10,000 บาท เงือ่ นไข F.O.B. Shipping Point
แต่ร้านกรองแก้วจ่ายคา่ ขนสง่ แทนจำานวน 500 บาท ดงั นั้นนาย ก จะต้องจา่ ยชาำ ระหนใี้ หร้ ้านกรองแก้ว
จำานวน 10,500 บาท คือยอดซอื้ สินค้า 10,000 บาท และค่าขนส่งอกี 500 บาท
3.2 เงือ่ นไขเก่ียวกับสว่ นลด (Discount)
เงอื่ นไขเกยี่ วกบั สว่ นลดเปน็ เงอื่ นไขทจี่ งู ใจใหผ้ ซู้ อ้ื ไดซ้ อ้ื สนิ คา้ จาำ นวนมาก หรอื ชาำ ระหนเี้ รว็ ขนึ้
เงอื่ นไขเกย่ี วกับส่วนลดประกอบด้วย
สดุ ยอดคมู่ อื ครู 31
1. ขG้ันaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2. ขPั้นrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้
บูรณาการทักษะศตวรรษท่ี 21 ทักษะชีวิต
ความรเู้ บื้องตน้ เกย่ี วกบั การซ้อื ขายสินคา้ 9 ep 5 บข้นัรปิกราระเสมังนิ คเพมแอื่ ลเพะจิม่ ิตคสุณาคธา่ารณะ
สงวน ิลข ิสทธิ์ ํสานักพิมพ์ บ ิรษัท ัพฒนา ุคณภาพวิชาการ (พว.) จํากัด St
3.2.1 สว่ นลดการค้า (Trade Discount) เปน็ สว่ นลดท่ีจงู ใจให้ผซู้ ้ือซ้อื สนิ คา้ ครง้ั ละมากๆ Self-Regulating
ซ่ึงส่วนลดการค้าจะลดทันทีท่ีซ้ือขายสินค้า ดังน้ันส่วนลดนี้จะไม่มีการบันทึกบัญชี แต่จะบันทึก
รายการซ้ือขายด้วยยอดสุทธิ เช่น ซ้ือสินค้าจำานวน 10,000 บาท ให้ส่วนลดการค้า 10% จะบันทึก 1. ผู้เรียนแต่ละกลุ่มและรายบุคคลตรวจสอบความรู้
รายการซอ้ื จาำ นวน 9,000 บาท (ราคาซื้อ 10,000 หักสว่ นลดการค้า 1,000) ความเขา้ ใจของตนเองหลงั จากรบั ฟงั การนาํ เสนอของ
สมาชกิ กลมุ่ อน่ื ปรบั ปรงุ ชนิ้ งานของกลมุ่ ตนใหส้ มบรู ณ์
3.2.2 ส่วนลดเงินสด (Cash Discount) เป็นส่วนลดที่เกิดข้ึนเพื่อจูงใจให้ผู้ซ้ือชำาระหนี้ และบันทึกเพม่ิ เติม
เร็วข้ึน ซ่ึงเกิดขึ้นหลังจากที่มีการซื้อขายสินค้าเป็นเงินเช่ือ ส่วนลดดังกล่าวอาจกำาหนดในเง่ือนไข 2. นําผลงานแสดงในป้ายนิเทศหรือเผยแพร่สู่ห้องเรียน
การชำาระเงิน ส่วนลดเงินสดน้ีจะนำามาบันทึกบัญชีโดยทางด้านผู้ท่ีได้รับส่วนลดหรือผู้ซ้ือจะบันทึกไว้ อ่นื หรอื สาธารณะ
ในบัญชีส่วนลดรับ (Purchase Discounts) ส่วนลดเงินสดทางด้านผู้ให้หรือผู้ขายจะนำามาบันทึกไว้ 3. ผู้เรียนแต่ละคนทํากิจกรรมตรวจสอบความเข้าใจ
ในบัญชสี ว่ นลดจ่าย (Sales Discounts) (หนังสือเรียน หน้า 12) จากน้ันทําแบบทดสอบ
(หนังสือเรียน หน้า 14-15) แลกเปล่ียนกันตรวจ
3.3 เง่ือนไขเกี่ยวกบั การชำาระเงิน (Credit Terms or Terms of Payment ) ใหค้ ะแนน พรอ้ มทง้ั แบบประเมนิ ตนเอง (หนงั สอื เรยี น
หน้า 16) และกาํ หนดแนวทางการพัฒนาตนเอง
เงือ่ นไขเกี่ยวกบั การชาำ ระเงินเป็นเงื่อนไขทีก่ าำ หนดระยะเวลาในการชำาระเงิน พร้อมทั้งสว่ นลด
(ถ้าม)ี ดงั ตัวอย่างในตาราง
ตารางที่ 1.1 ตัวอยา่ งเง่ือนไขเกี่ยวกบั การชำาระเงนิ
เงอื่ นไข ความหมาย
n/30 ให้ชาำ ระหน้ภี ายใน 30 วนั นับจากวันท่ีปรากฏในใบกำากบั สนิ ค้า
2/10, n/30
ใหช้ ำาระภายใน 30 วัน นบั จากวันทปี่ รากฏในใบกาำ กบั สนิ คา้ แต่ถา้ ชำาระ
n/eom ภายใน 10 วนั จะลดให้ 2%
n/10 eom
2/10 eom ให้ชาำ ระหนีภ้ ายในวันส้นิ เดือนของเดอื นท่ซี ือ้ สนิ คา้
(eom : end of month)
ใหช้ ำาระหนี้ภายในวนั ท่ี 10 ของเดอื นถัดจากเดอื นที่ซ้ือสินค้า
ให้ชำาระหนีภ้ ายในวนั สน้ิ เดือนของเดือนถัดไป แต่ถ้าชาำ ระภายในวันที่ 10
ของเดอื นถัดไปจะลดให้ 2%
4. ลักษณะของกจิ การซ้อื ขายสนิ ค้า
ปจั จุบนั กิจการท่ซี อื้ สินคา้ มาเพ่ือขายจะมีการดาำ เนินธุรกจิ เปน็ 2 รูปแบบ คือ
4.1 กจิ การที่ไม่ไดจ้ ดทะเบียนภาษีมูลคา่ เพม่ิ
กจิ การที่ไม่ไดจ้ ดทะเบยี นภาษมี ลู ค่าเพ่มิ เป็นกิจการที่ได้รบั ยกเว้น ไมต่ อ้ งเขา้ ระบบมลู ค่าเพ่มิ
หรืออาจมีรายได้ไม่ถึงเกณฑ์ท่ีต้องจดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่ม เมื่อมีการขายสินค้าจะคิดภาษีมูลค่าเพิ่ม
จากผูซ้ อ้ื ไม่ได้
10 การบญั ชีธุรกิจซ้อื ขายสนิ ค้า
ทักษะชีวิต 4.2 กจิ การทจ่ี ดทะเบียนภาษมี ลู คา่ เพ่ิม
การศึกษาข้อมูลเพิ่มเติมจากแหล่งเรียนรู้ต่างๆ เช่น กิจการท่ีจดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่มเป็นกิจการท่ีกฎหมายบังคับให้ต้องจดทะเบียนภาษี
อินเทอรเ์ น็ต หนงั สือ วารสาร มูลค่าเพ่ิม ซึ่งเป็นผู้ประกอบการท่ีขายสินค้าหรือให้บริการทางธุรกิจท่ีมีรายรับจากการขายสินค้าหรือ
ใหบ้ รกิ ารเกินกวา่ 1.8 ลา้ นบาทต่อปี มีหน้าทยี่ ื่นคำาขอจดทะเบียนภาษมี ูลคา่ เพิ่ม และมีหนา้ ท่เี รยี กเกบ็
ภาษมี ลู คา่ เพม่ิ (Value Added Tax) หรอื VAT เปน็ การเกบ็ ภาษี ภาษีจากการขายสินค้าหรือบรกิ ารแทนรัฐ
จากการขายสนิ คา้ หรอื การใหบ้ รกิ ารในแตล่ ะขน้ั ตอนการผลติ
และจ�ำหน่ายสินค้าหรือบริการ ท้ังท่ีผลิตภายในประเทศและ 4.2.1 ภาษีมูลค่าเพิ่ม (Value Added Tax) คือภาษีที่เรียกเก็บจากมูลค่าของสินค้าหรือ
น�ำเข้าจากต่างประเทศ บริการในส่วนท่ีเพิ่มข้ึนในแต่ละข้ันตอนของการผลิต และจำาหน่ายสินค้าหรือบริการ ปัจจุบันคิดภาษี
เอกสารสรุปภาษีซ้ือ-ภาษีขายท่ีเจ้าของธุรกิจต้องย่ืนแสดง มูลคา่ เพ่ิมในอัตราร้อยละ 7 ภาษีมูลค่าเพิ่มประกอบด้วย
ภาษีมลู คา่ เพ่ิมแกก่ รมสรรพากรทกุ เดือน ภายในวนั ที่ 15 ของ
เดือนถดั ไป 1) ภาษซี อื้ (Input Tax) คอื ภาษที ผี่ ปู้ ระกอบการจา่ ยใหก้ บั ผขู้ ายสนิ คา้ หรอื ผใู้ หบ้ รกิ าร
ทจี่ ดทะเบยี นภาษีมูลคา่ เพม่ิ เมอื่ ซ้ือสินคา้ หรอื จ่ายค่าบริการในการประกอบกิจการของตน ภาษซี ื้อเกดิ ขึน้
ในเดอื นใดกถ็ ือเปน็ ภาษซี ื้อของเดอื นนน้ั โดยไม่คาำ นงึ วา่ สนิ ค้านน้ั จะขายได้หรือไม่
2) ภาษีขาย (Output Tax) คือภาษีที่ผู้ประกอบการซึ่งจดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่ม
เรียกเก็บจากผู้ซื้อสินค้าหรือผู้รับบริการ เม่ือมีการขายสินค้าหรือชำาระค่าบริการ ภาษีขายเกิดข้ึน
ในเดือนใดถือเปน็ ภาษีขายของเดอื นนน้ั โดยไมค่ าำ นงึ ว่าสนิ คา้ ทข่ี ายหรอื บรกิ ารท่ใี ห้น้นั จะซ้อื เม่ือใด
4.2.2 หนา้ ท่ีของผปู้ ระกอบการจดทะเบียนภาษมี ลู ค่าเพม่ิ มดี งั นี้
1) เรียกเก็บภาษีมูลค่าเพิ่มจากผู้ซ้ือสินค้าหรือผู้รับบริการ และออกใบกำากับภาษี
เพ่ือเป็นหลกั ฐานในการเรยี กเก็บภาษมี ูลค่าเพ่มิ
2) จดั ทำารายงานตามท่กี ฎหมายกำาหนด ไดแ้ ก่
• รายงานภาษซี ือ้
• รายงานภาษขี าย
• รายงานสินคา้ และวัตถุดบิ
3) ยืน่ แบบแสดงรายการเพ่ือเสยี ภาษีตามแบบ ภ.พ. 30
4.2.3 การคำานวณภาษีมูลค่าเพิ่ม ทุกวันสิ้นเดือนผู้ประกอบการจะต้องทำาการคำานวณ
ภาษีมูลค่าเพิ่ม เพื่อประเมินว่าจะต้องนำาภาษีส่งกรมสรรพากร หรือจะได้รับภาษีคืนจากกรมสรรพากร
โดยทาำ การปิดบัญชภี าษซี ้อื และภาษีขายเพ่อื หายอดผลตา่ งท่ีเกดิ ข้นึ กลา่ วคือ
ถ้า ภาษซี ้อื > ภาษีขาย จะต้องขอคืนภาษจี ากกรมสรรพากร
ถ้า ภาษขี าย > ภาษีซ้อื จะต้องนาำ สง่ ภาษีให้กรมสรรพากร
ผู้ประกอบการจะต้องยน่ื แบบ ภ.พ. 30 เพือ่ นาำ สง่ กรมสรรพากรภายในวนั ที่ 15 ของเดือนถดั ไป
โดยยน่ื แบบทกุ เดอื นทีส่ รรพากรพ้ืนทส่ี าขา (อาำ เภอ) ในท้องท่ีท่ีสถานประกอบการต้งั อยู่ ซึ่งสามารถชาำ ระ
เปน็ เงนิ สด หรอื ชาำ ระด้วยเช็คขีดครอ่ ม สั่งจา่ ยแก่กรมสรรพากร โดยขดี คำาว่า “ผถู้ อื / หรือตามคาำ สั่ง” ออก
32 สุดยอดคูม่ ือครู
A3. ขั้นปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ข้ันสื่อสารและน�ำเสนอ 5 . ขS้ันeปlรf-ะRเมeินgเพu่ือlaเพtiิ่มnคgุณค่า
pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill
ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก
asean
ความร้เู บ้อื งตน้ เกีย่ วกบั การซ้ือขายสินค้า 11 ค่านิยมหลัก 12 ประการ
สรุป • ใฝ่หาความรู้ หม่ันศึกษาเล่าเรียนท้ังทางตรงและ
ทางอ้อม
การดำาเนินธุรกิจเก่ียวกับการซ้ือขายสินค้าสามารถจำาแนกลักษณะได้ 2 รูปแบบ คือธุรกิจ • มีศีลธรรม รักษาความสัตย์ หวังดีต่อผอู้ ืน่ เผอ่ื แผ่และ
พาณิชยกรรมหรือกิจการซ้ือมาขายไป หมายถึงกิจการท่ีซ้ือสินค้าสำาเร็จรูปมาจำาหน่าย ซ่ึงจะขายปลีก แบ่งปัน
หรอื ขายส่งกไ็ ด้ และธรุ กจิ อุตสาหกรรม หมายถงึ กจิ การท่ที ำาการผลติ สินคา้ มาจำาหน่ายเอง • รู้จักดํารงตนอยู่โดยใช้หลักปรัชญาของเศรษฐกิจ
พอเพียงตามพระราชดํารัสของพระบาทสมเด็จ-
เอกสารทเี่ กย่ี วขอ้ งกบั การซอื้ ขายสนิ คา้ ไดแ้ ก่ ใบสง่ั ซอื้ สนิ คา้ ใบกาำ กบั ภาษ/ี ใบสง่ ของ /ใบกาำ กบั สนิ คา้ พระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช
ใบสง่ คืนหรือใบขอลดหน้ี และใบรับคืนหรอื ใบหักหนี้ บรมนาถบพติ ร (รัชกาลท่ี 9) ภายใต้ 3 ห่วง 2 เงื่อนไข
4 มิติ คือมีเหตุผล พอประมาณ และมีภูมิคุ้มกันท่ีดี
เงื่อนไขเก่ียวกับการซื้อขายสินค้า คือข้อตกลงระหว่างผู้ซื้อกับผู้ขายเพ่ือให้การซ้ือขายดำาเนินไปได้ ภายใต้ความรู้ (รอบรู้ รอบคอบ ระมัดระวัง) และ
ด้วยดี เพอ่ื ให้ผซู้ อื้ และผูข้ ายเกดิ ความพึงพอใจด้วยกันทง้ั 2 ฝ่าย เงื่อนไขการซือ้ ขายสินคา้ มีหลายเงือ่ นไข คุณธรรม (ซ่ือสัตย์ สุจริต ขยัน อดทน สติปัญญา
ไดแ้ ก่ เงอ่ื นไขเกยี่ วกบั คา่ ขนสง่ สนิ คา้ เปน็ สว่ นหนง่ึ ของตน้ ทนุ ขายหรอื คา่ ใชจ้ า่ ยในการขาย เงอื่ นไขเกย่ี วกบั แบ่งปัน) ซ่ึงจะนําไปสู่เศรษฐกิจ สังคม สิ่งแวดล้อม
ส่วนลดเป็นเง่ือนไขท่ีจูงใจให้ผู้ซ้ือได้ซ้ือสินค้าจำานวนมากหรือชำาระหน้ีเร็วข้ึน และเงื่อนไขเก่ียวกับ วฒั นธรรม สมดุล พรอ้ มรบั ต่อการเปลย่ี นแปลง
การชาำ ระเงนิ เป็นเงือ่ นไขทีก่ ำาหนดระยะเวลาในการชำาระเงิน พร้อมทง้ั สว่ นลด (ถา้ มี)
12 การบัญชธี ุรกิจซอื้ ขายสินค้า
ลักษณะของกิจการซื้อขายสินค้าในปัจจุบันมีการดำาเนินธุรกิจเป็น 2 รูปแบบ คือกิจการที่
ไม่ได้จดทะเบียนภาษีมูลค่าเพ่ิม เป็นกิจการที่ได้รับยกเว้นไม่ต้องเข้าระบบมูลค่าเพิ่ม หรืออาจมีรายได้
ไมถ่ งึ เกณฑท์ ตี่ อ้ งจดทะเบยี นภาษมี ลู คา่ เพมิ่ และกจิ การทจ่ี ดทะเบยี นภาษมี ลู คา่ เพมิ่ เปน็ กจิ การทก่ี ฎหมาย
บงั คบั ใหต้ อ้ งจดทะเบยี นภาษมี ลู คา่ เพม่ิ ซง่ึ เปน็ ผปู้ ระกอบการทข่ี ายสนิ คา้ หรอื ใหบ้ รกิ ารทางธรุ กจิ ทมี่ รี ายรบั
จากการขายสินค้าหรือให้บริการเกินกว่า 1.8 ล้านบาทต่อปี มีหน้าที่ยื่นคำาขอจดทะเบียน ดังนั้น
ภาษีมูลค่าเพิ่ม คือภาษีท่ีเรียกเก็บจากมูลค่าของสินค้าหรือบริการในส่วนท่ีเพิ่มขึ้นในแต่ละข้ันตอน
ของการผลิต และจำาหน่ายสินค้าหรือบริการ ปัจจุบันคิดภาษีมูลค่าเพิ่มในอัตราร้อยละ 7 ภาษีมูลค่าเพ่ิม
ประกอบด้วยภาษซี ื้อ และภาษขี าย
ก-A คำาศพั ทป์ ระจาำ หน่วย
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด
เงอื่ นไขเก่ียวกับการชำาระเงิน Credit Terms /Terms of Payment
เงอื่ นไขเกี่ยวกับคา่ ขนส่งสนิ ค้า Terms of Transportation
ใบเสรจ็ รับเงิน Cash Receipts
ใบกาำ กับภาษี Tax Invoice
ใบกาำ กบั สนิ ค้า Invoice
ใบรับคืนหรือใบหักหน้ี Credit Note or Credit Memorandum
ใบสง่ ของ Delivery Invoice
ใบสง่ คนื หรือใบขอลดหนี้ Debit Note or Debit Memorandum
กิจกรรมท้าทาย ใบสง่ั ซือ้ สินค้า Purchase Order
ธรุ กิจพาณิชยกรรมหรือกจิ การซอื้ มาขายไป Merchandising Businesses
กิจกรรมส่งเสริมการเรียนรู้เก่ียวกับความรู้เบื้องต้น ธรุ กิจอตุ สาหกรรม Manufacturing Businesses
เกี่ยวกับการซ้ือขายสินค้า และการประยุกต์ใช้ความรู้ใน ภาษขี าย Output Tax
ชวี ิตประจําวันและการประกอบอาชพี ภาษซี ือ้ Input Tax
ภาษมี ูลคา่ เพิ่ม Value Added Tax
เฉลยอยู่ใน CD ส่ือส่งเสริมการเรียนรู้ ภาคผนวกหน่วย ราคาสนิ ค้าสง่ มอบต้นทาง ผซู้ ื้อจา่ ยค่าขนส่ง F.O.B. Shipping Point
การเรยี นรทู้ ี่ 1 ราคาสินค้าส่งมอบปลายทาง ผขู้ ายจา่ ยค่าขนส่ง F.O.B. Destination
ส่วนลด Discount
สว่ นลดเงินสด Cash Discount
สว่ นลดการคา้ Trade Discount
ส่วนลดจ่าย Sales Discount
ส่วนลดรับ Purchase Discount
สินคา้ Goods or Merchandise
กจิ กรรมตรวจสอบความเข้าใจ
คาำ ชแี้ จง กิจกรรมตรวจสอบความเข้าใจเป็นกิจกรรมฝึกทักษะเฉพาะด้านความรู้-ความจำา เพ่ือใช้ใน
การตรวจสอบความเขา้ ใจตามจดุ ประสงค์การเรยี นรู้
คำาสั่ง จงตอบคาำ ถามตอ่ ไปนี้
1. จงอธบิ ายความหมายของสินค้า
2. การดาำ เนินธรุ กจิ เกย่ี วกับการซอ้ื ขายสนิ คา้ จาำ แนกไดก้ ีล่ กั ษณะ อะไรบ้าง
3. จงยกตวั อยา่ งเอกสารทเี่ ก่ียวข้องกบั การซอ้ื ขายสินคา้ มา 5 อย่าง
4. จงอธบิ ายความหมายของ F.O.B. Shipping Point
5. จงอธิบายความหมายของ F.O.B. Destination
6. สว่ นลดแบ่งออกเปน็ ก่ชี นิด อะไรบา้ ง จงอธิบาย
7. 5/10, n/60 หมายถงึ อะไร จงอธิบาย
8. การดาำ เนินธุรกจิ ในปัจจุบนั แบ่งออกไดเ้ ปน็ กีร่ ปู แบบ อะไรบ้าง
9. จงอธบิ ายความหมายของภาษมี ูลคา่ เพ่มิ (Value Added Tax)
10. กิจการที่จดทะเบยี นภาษีมลู คา่ เพ่ิมต้องจดั ทำารายงานอะไรบา้ ง
สดุ ยอดคมู่ อื ครู 33
1. ขG้ันaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2. ขPั้นrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้
บูรณาการทักษะศตวรรษท่ี 21 ทักษะชีวิต
ใบมอบหมายงานเปน็ กจิ กรรมทผ่ี สู้ อนใหผ้ เู้ รยี น ความรเู้ บื้องตน้ เก่ยี วกับการซ้อื ขายสนิ ค้า 13
ปฏบิ ตั ทิ ุกขนั้ ตอน โดยผสู้ อนสามารถสืบค้น
ข้อมูลจากแหล่งค้นคว้าเพิ่มเติมอ่ืนๆ ได้ ใบมอบหมายงาน
ขั้นตอนการปฏิบัติงานเกิดเป็นผลงานที่
สามารถน�ำไปเทียบกับการให้คะแนนกับ รหัสวชิ า 20201-2001 ช่ือวิชา การบญั ชีธุรกิจซ้อื ขายสินค้า
ตารางวิเคราะห์ความสอดคล้องของเนื้อหา
กับจุดประสงค์รายวิชา สมรรถนะรายวิชา
และจุดประสงค์เชิงพฤตกิ รรมได้
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัดหนว่ ยการเรยี นรูท้ ี่ 1 ช่อื หนว่ ย ความรู้เบอ้ื งตน้ เกี่ยวกบั การซอ้ื ขายสนิ ค้า
เร่อื ง ความรู้เบ้ืองต้นเกี่ยวกับการซ้อื ขายสนิ คา้ เวลา 2 ชวั่ โมง
จดุ ประสงค์
บอกลักษณะการดำาเนนิ งานของกิจการซ้ือขายสินค้าได้
ขน้ั ตอนการปฏิบตั ิงาน
1. แบ่งกลุม่ ผเู้ รยี น กลมุ่ ละ 4-5 คน ในแต่ละกลมุ่ จะต้องมีผเู้ รยี นทมี่ ผี ลการเรียนดีอย่างน้อย 1 คน
2. ใหผ้ ้เู รยี นแต่ละกลุ่มศึกษาข้อมลู ดังนี้
- ความรู้เกีย่ วกับปรชั ญาของเศรษฐกิจพอเพยี ง
- การนาำ หลักปรชั ญาของเศรษฐกิจพอเพยี งไปประยกุ ตใ์ ช้
- สำารวจกิจการซ้ือขายสินค้ามา 1 กิจการ โดยระบุเก่ียวกับช่ือกิจการ สถานท่ีตั้ง และธุรกิจที่
ดำาเนนิ กจิ การ
- เจ้าของกิจการมคี วามร้เู กี่ยวกับปรัชญาของเศรษฐกจิ พอเพยี งหรอื ไม่
- เจา้ ของกจิ การไดน้ าำ หลกั ปรชั ญาของเศรษฐกจิ พอเพยี งมาใชใ้ นการดาำ เนนิ ธรุ กจิ หรอื ไม่ อยา่ งไร
3. นำาผลงานทไ่ี ดศ้ กึ ษาค้นคว้ามาจดั ทำารายงานและสง่ ตวั แทนนาำ เสนอผลงานหน้าชน้ั เรียน
4. เปดิ โอกาสใหท้ ุกคนมสี ว่ นรว่ มแสดงความคดิ เหน็
5. นำาผลงานสง่ ผสู้ อนเพือ่ ประเมนิ ผล
แหล่งคน้ ควา้ เพิม่ เตมิ
1. การสมั ภาษณ์เจ้าของกิจการ
2. อนิ เทอร์เนต็
3. หนังสอื พมิ พแ์ ละนติ ยสารธรุ กจิ
34 สุดยอดคู่มอื ครู
A3. ขั้นปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ข้ันส่ือสารและน�ำเสนอ 5. ขSั้นeปlรf-ะRเมeินgเพuื่อlaเพtiิ่มnคgุณค่า
pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill
ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก
asean
14 การบญั ชธี รุ กจิ ซอ้ื ขายสินค้า ผู้สอนให้ผู้เรียนท�ำแบบทดสอบ จากนั้น
ให้ผู้เรียนแลกกันตรวจค�ำตอบ โดยผู้สอน
แบบทดสอบ เปน็ ผู้เฉลย
คาำ สัง่ จงเลอื กคาำ ตอบทีถ่ กู ตอ้ งทสี่ ดุ เพยี งคำาตอบเดยี ว
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด เฉลยแบบทดสอบ
1. กจิ การใดเป็นกจิ การทผ่ี ลิตสนิ คา้ เพ่ือขาย 2. ห้างบ๊กิ ซี 1. ตอบ 3. นอกน้นั เป็นการให้บรกิ าร
1. CJ เอ็กเพรส 4. หา้ งเทสโกโ้ ลตัส 2. ตอบ 1. กจิ การมไี วข้ ายเพอื่ แสวงหาก�ำไร
3. บริษัท สหพฒั นพบิ ูล จำากดั (มหาชน) จากการด�ำเนินงานตามปกติ
5. ถูกทุกข้อ 3. ตอบ 2. ผู้ขายจัดท�ำขึ้นเพื่อส่งให้ผู้ซ้ือ
โดยสง่ มาพรอ้ มกบั สนิ ค้า
2. ข้อใดหมายถึงสินค้า 4. ตอบ 4. ผู้ซื้อตอ้ งเปน็ ผู้จ่ายคา่ ขนสง่ เอง
ผู้ซ้ือจะบันทึกเป็นค่าใช้จ่ายของตนเอง
1. เครอื่ งปรบั อากาศ 2. ร้านตดั ผม โดยบนั ทกึ ไวใ้ นบญั ชคี า่ ขนสง่ เขา้ ถอื เปน็
ตน้ ทุนของสนิ ค้า
3. การเล่นอินเทอร์เน็ต 4. ชมภาพยนต์ 5. ตอบ 2. ถกู ต้องตามหลักการบัญชี
5. การถา่ ยเอกสาร
3. เอกสารทไ่ี ด้รับจากผู้ขายโดยส่งมาพร้อมกบั สนิ คา้ คือขอ้ ใด
1. ใบสั่งซือ้ สินคา้
2. ใบสง่ ของ/ ใบกาำ กบั ภาษี
3. ใบเสร็จรบั เงนิ
4. ใบขอซื้อสินคา้
5. ใบสง่ คนื สนิ คา้
4. เง่อื นไข F.O.B. Shipping Point กำาหนดใหใ้ ครเปน็ คนจ่ายคา่ ขนส่ง และบนั ทกึ ไวใ้ นบญั ชใี ด
1. ผขู้ าย บนั ทกึ ในบัญชีค่าขนส่งออก
2. ผ้ขู าย บนั ทึกในบัญชีคา่ ขนสง่ เขา้
3. ผ้ซู ้ือ บันทกึ ในบัญชคี ่าขนส่งออก
4. ผซู้ ื้อ บันทึกในบัญชคี ่าขนสง่ เข้า
5. ผขู้ าย บนั ทึกในบัญชคี ่าขนส่งสนิ คา้
5. ค่าขนสง่ สนิ คา้ ทผ่ี ู้ขายเปน็ ผู้จา่ ยจะบนั ทึกไว้ในบัญชอี ะไร
1. ค่าขนส่งเข้า
2. คา่ ขนส่งออก
3. คา่ พาหนะ
4. คา่ ใชจ้ า่ ยในการขาย
5. ค่าใชจ้ ่ายในการบริการ
สุดยอดคมู่ ือครู 35
1 . ขGั้นaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2 . ขP้ันrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้
บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 ทักษะชีวิต
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัดเฉลยแบบทดสอบ ความรูเ้ บ้ืองตน้ เก่ียวกับการซอื้ ขายสินค้า 15
6. ตอบ 1. ส่วนลดการค้าจะลดทันทีที่
ซื้อขายสนิ ค้า 6. ส่วนลดทจ่ี ูงใจให้ผู้ซอ้ื ได้ซื้อสนิ ค้าคร้ังละมากๆ คือข้อใด
7. ตอบ 3. ถูกต้องตามหลักการบันทึก 1. สว่ นลดการคา้
บัญช ี 2. สว่ นลดเงนิ สด
8. ตอบ 3. ภาษีที่ผู้ประกอบการซึ่งจด 3. ส่วนลดรับ
ทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่มเรียกเก็บจาก 4. สว่ นลดจ่าย
ผซู้ อ้ื สนิ คา้ หรอื ผรู้ บั บรกิ าร เมอื่ มกี ารขาย 5. ส่วนลดจากการขาย
สินคา้ หรือช�ำาระค่าบรกิ าร
9. ตอบ 5. ผู้ประกอบการจะต้องยื่นแบบ 7. ส่วนลดท่ีเกิดจากการจ่ายชำาระหนี้ให้เจ้าหนี้ภายในระยะเวลาท่ีได้รับส่วนลด จะนำามาบันทึกไว้ใน
ภ.พ.30 เพื่อน�ำส่งกรมสรรพากรภายใน บญั ชีใด
วนั ท่ี 15 ของเดือนถัดไป 1. สว่ นลดการคา้
10. ตอบ 1. เอกสารสรปุ ภาษีซอื้ -ภาษีขาย 2. สว่ นลดเงินสด
ที่เจ้าของธุรกิจต้องย่ืนแสดงภาษีมูลค่า 3. ส่วนลดรบั
เพ่ิมแก่กรมสรรพากรทุกเดือน ภายใน 4. สว่ นลดจา่ ย
วนั ที่ 15 ของเดอื นถัดไป 5. สว่ นลดจากการขาย
8. ภาษที ีเ่ รยี กเก็บจากการขายสินคา้ หรือให้บรกิ าร คอื ภาษีในขอ้ ใด
1. ภาษีมูลค่าเพิม่
2. ภาษซี ือ้
3. ภาษขี าย
4. ภาษกี ารคา้
5. ภาษีเงินได้
9. กรณีภาษซี ื้อมากกวา่ ภาษีขาย กจิ การจะต้องปฏิบัตติ ามขอ้ ใด
1. นาำ ส่งภาษใี ห้กรมสรรพากร
2. ขอคนื ภาษีจากกรมสรรพากร
3. ขอเครดติ ภาษีในเดอื นถัดไป
4. ถูกทกุ ขอ้
5. ถกู ทัง้ ข้อ 2. และขอ้ 3.
10. กจิ การต้องนาำ ภาษีซ้อื และภาษขี ายไปกรอกลงในแบบฟอร์มตามขอ้ ใด
1. ภ.พ. 30
2. ภ.พ. 36
3. ภ.พ. 90
4. ภ.พ. 91
5. ภ.พ. 94
36 สุดยอดค่มู อื ครู
A3. ขั้นปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ขั้นสื่อสารและน�ำเสนอ 5 . ขS้ันeปlรf-ะRเมeินgเพu่ือlaเพti่ิมnคgุณค่า
pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill
ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก
asean
16 การบญั ชีธรุ กจิ ซ้อื ขายสนิ ค้า
แบบประเมนิ ตนเอง
คำาชแ้ี จง ตอนท ่ี 1 ให้ผูเ้ รียนประเมินผลการเรียนร ู้ โดยเขียนเครื่องหมาย ✓ ลงในช่องระดบั คะแนน
และเตมิ ข้อมลู ตามความเปน็ จรงิ
ระดับคะแนนตอนท่ี 1 5 : มากที่สดุ 4 : มาก 3 : ปานกลาง 2 : นอ้ ย 1 : ควรปรบั ปรงุ
ตอนที ่ 2 ให้ผูเ้ รยี นนาำ คะแนนจากแบบทดสอบมาเตมิ ลงในช่องว่าง และเขียนเครอ่ื งหมาย ✓
ลงในช่องสรุปผล
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด
ตอนท่ี 1 (ผลการเรียนร้)ู ตอนท ี่ 2 (แบบทดสอบ)
รายการ 5 4 3 2 1 แบบทดสอบ
1. ผเู้ รยี นมีความรู้ ความเขา้ ใจในเนอื้ หา คะแนน
2. ผเู้ รียนได้ทำากิจกรรมส่งเสริมการเรยี นรู้ทสี่ อดคล้องกับเนอ้ื หา สรปุ ผล
และจดุ ประสงค์การเรียนรู้ 9-10 (ดมี าก)
3. ผเู้ รียนไดเ้ รียนและทาำ กิจกรรมส่งเสริมการเรยี นร้ทู ี่สง่ เสริม 7-8 (ด)ี
5-6 (พอใช)้
กระบวนการคดิ เกิดการค้นพบความรู้ ตา่ำ กวา่ 5
4. ผู้เรยี นสามารถประยุกต์ความรู้เพื่ีอใช้ประโยชนใ์ นชีวิตประจำาวนั ได้ (ควรปรบั ปรุง)
5. ผู้เรยี นได้เรียนรอู้ ะไรจากการเรียน
6. ผเู้ รียนตอ้ งการทาำ ส่งิ ใดเพื่อพฒั นาตนเอง
7. ความสามารถที่ถอื วา่ ผา่ นเกณฑป์ ระเมินของผู้เรยี น คือ
สุดยอดคู่มือครู 37
ตารางสรปุ คะแนนการประเมนิ จุดประสงค์การเรียนรู้
และสมรรถนะประจำ� หน่วย
หน่วยการเรยี นรู้ท่ี 1 ความร้เู บ้อื งต้นเกย่ี วกับการซอื้ ขายสินคา้
คะแนนตาม จปส. รายหนว่ ยการเรียนรู้
11.. สงวนลิข ิสท ิ์ธ ํสา ันกพิมพ์ บ ิรษัท ัพฒบบออกก ุคควณาลัมกหษมาณยะขขอองง ิสตนนเค้อางไไ้ด ้ดนา ุคณภาพวิชาการ (พว.) ํจากัดช้ินงาน/การแสดงออกรวม
2. บอกเอกสาร ี่ทใ ้ชในการ ื้ซอขาย ิสน ้คาไ ้ดที่ก�ำหนดในหนว่ ยการเรียนรหู้ รือหน่วยย่อย
32.. ออ ิิธธบบาายยเธง่ืรอรนมไชขาใตินขกอางรมช�ำนุรษะย์เไิง ้ดนไ ้ด
43.. รอะธิ ุบบาคยวเา ืง่มอแนไตงกใตน่ากงารร ่สะงหมว่อาบง ิส ุบนค ้คคาลไแ้ดละปัจ ัจย ่ทีท�ำให้ ุบคคล
5. อมีธิลักบาษยณ ่สะวแนตลกด ่ตกาางรกั ้คนาไแด้ละ ่สวนลดเ ิงนสดไ ้ด
64.. ออ ิธธิบบาายยลัุบกคษิลกณภะาขพอไงด้กิจการซ้ือขาย ิสน ้คาไ ้ด
ภาระงาน/ชน้ิ งานระหว่างเรียน
1. ผงั กราฟกิ แสดงการเกบ็ รวบรวมขอ้ มูลเกีย่ วกบั ความรเู้ บ้ืองต้นเก่ยี วกบั
การซ้อื ขายสินคา้
2. ผังกราฟิกสรุปความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับความรู้เบื้องต้นเก่ียวกับ
การซอื้ ขายสินค้า
3. การนําเสนอผลการสรุปความรู้ความเข้าใจเก่ียวกับความรู้เบื้องต้น
เก่ยี วกับการซ้ือขายสนิ คา้
การประเมนิ รวบยอด
1. ผลการปฏบิ ัติกจิ กรรมตรวจสอบความเขา้ ใจ
2. ผลการปฏิบตั ิใบมอบหมายงาน
3. ผลการประเมินตนเอง
4. คะแนนผลการทดสอบ
รวม
หมายเหต:ุ คะแนนการประเมนิ จุดประสงคก์ ารเรียนรขู้ ้ึนอยกู่ ับการออกแบบแผนการจัดการเรียนร้ขู องผู้สอน
38 สดุ ยอดค่มู อื ครู
1. ขGั้นaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2 . ขP้ันrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้
A3. ข้ันปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ขั้นส่ือสารและน�ำเสนอ 5. ขSั้นeปlรf-ะRเมeินgเพuื่อlaเพti่ิมnคgุณค่า
pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill
บูรณาการทักษะศตวรรษท่ี 21 ทักษะชีวิต ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก
asean
หนว่ ยการเรียนรูท้ ี่ 2
การบันทึกรายการซ้ือขายสินคา้ ใน
สมุดรายวนั ทัว่ ไป
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด
2หน่วยการเรยี นรู้ท่ี การบันทึกรายการซือ้ ขายสนิ คา้ สาระการเรยี นรู้
ในสมดุ รายวนั ทัว่ ไป 1. การบนั ทกึ รายการเกยี่ วกบั สนิ คา้ กรณไี มม่ ภี าษี
มูลคา่ เพม่ิ (หนังสือเรยี น หน้า 19-26)
สาระสำาคัญ 2. การบันทึกรายการเกี่ยวกับสินค้ากรณีมีภาษี
มลู ค่าเพม่ิ (หนงั สอื เรียน หนา้ 27-40)
กิจการซื้อขายสินค้าท่ีเป็นกิจการขนาดเล็ก รายการค้ามีไม่มาก อาจใช้สมุดบันทึกรายการขั้นต้น 3. การผ่านรายการไปบัญชีแยกประเภท
เพียงเล่มเดียว คือสมุดรายวันทั่วไป บันทึกรายการท่ีเกิดขึ้นทุกรายการ แล้วผ่านรายการไปยังบัญชี (หนังสอื เรยี น หนา้ 41-50)
แยกประเภทท่ีเกี่ยวข้อง การบันทึกรายการแยกเป็นกิจการที่ไม่จดทะเบียนภาษีมูลค่าเพ่ิม และกิจการ สมรรถนะประจำ� หน่วย
ท่ีจดทะเบียนภาษีมูลค่าเพ่ิม ซึ่งการบันทึกรายการเกี่ยวกับสินค้ามี 2 วิธี คือการบันทึกบัญชีสินค้า 1. แสดงความรเู้ กย่ี วกบั การบนั ทกึ รายการซอ้ื ขาย
แบบตรวจนบั ส้นิ ปี (Periodic Inventory System) และการบันทกึ บัญชสี ินคา้ แบบตอ่ เนื่อง (Perpetual สนิ คา้ ในสมุดรายวนั ทว่ั ไป
Inventory System) 2. บันทึกรายการเก่ียวกับการซ้ือขายสินค้ากรณี
ไม่มีภาษีมูลค่าเพิ่มและมีภาษีมูลค่าเพิ่มตาม
สาระการเรยี นรู้ ข้ันตอนการจดั ท�ำบญั ชี
จุดประสงค์การเรยี นรู้
1. การบนั ทึกรายการเก่ยี วกบั สนิ ค้ากรณีไมม่ ภี าษีมลู ค่าเพม่ิ 1. บันทึกรายการเกี่ยวกับสินค้ากรณีไม่มีภาษี
2. การบนั ทกึ รายการเก่ียวกบั สนิ ค้ากรณีมีภาษมี ูลคา่ เพ่ิม มูลคา่ เพ่มิ ในสมุดรายวนั ท่ัวไปไดถ้ กู ต้อง
3. การผ่านรายการไปบญั ชีแยกประเภท 2. บนั ทกึ รายการเกย่ี วกบั สนิ คา้ กรณมี ภี าษมี ลู คา่
เพ่ิมในสมดุ รายวันทั่วไปไดถ้ กู ต้อง
3. ผา่ นรายการไปยงั บญั ชแี ยกประเภทไดถ้ กู ตอ้ ง
การประเมนิ ผล ภาระงาน/ช้นิ งานรวบยอดในหน่วยการเรียนรู้
1. ผลการปฏิบตั กิ ิจกรรมตรวจสอบความเขา้ ใจ
ภาระงาน/ชน้ิ งาน/การแสดงออกของผเู้ รียน 2. ผลการปฏบิ ตั ิกิจกรรมเสรมิ ทกั ษะ
ภาระงาน/ช้นิ งานระหว่างเรียน 3. ผลการปฏบิ ตั ิใบมอบหมายงาน
1. ผังกราฟิกแสดงการเก็บรวบรวมข้อมูลเก่ียวกับการบันทึกรายการซ้ือขาย 4. ผลการประเมินตนเอง
สินคา้ ในสมดุ รายวนั ท่ัวไป 5. คะแนนผลการทดสอบ
2. ผงั กราฟกิ สรปุ ความรคู้ วามเขา้ ใจเกย่ี วกบั การบนั ทกึ รายการซอื้ ขายสนิ คา้ ใน
สมุดรายวนั ท่วั ไป สุดยอดค่มู อื ครู 39
3. การน�ำเสนอผลการสรปุ ความรคู้ วามเขา้ ใจเกยี่ วกบั การบนั ทกึ รายการซอ้ื ขาย
สินคา้ ในสมดุ รายวันทั่วไป
1. ขG้ันaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2 . ขP้ันrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้
บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 ทักษะชีวิต
ep 1 ขน้ั รวบรวมข้อมลู 18 การบัญชีธรุ กิจซื้อขายสินคา้
สงวน ิลข ิสทธิ์ ํสานักพิมพ์ บ ิรษัท ัพฒนา ุคณภาพวิชาการ (พว.) จํากัด St
Gathering สมรรถนะประจำาหนว่ ย
1. แสดงความรูเ้ ก่ียวกบั การบนั ทึกรายการซื้อขายสนิ คา้ ในสมดุ รายวันทัว่ ไป
1. แบ่งกลุ่มผู้เรียนร่วมกันศึกษาเอกสาร 2. บันทึกรายการเกี่ยวกับการซื้อขายสินค้ากรณีไม่มีภาษีมูลค่าเพิ่มและมีภาษีมูลค่าเพ่ิมตาม
หนังสือเรียนวิชาการบัญชีธุรกิจซ้ือขาย
สินค้า เร่ืองการบันทึกรายการซ้ือขาย ขั้นตอนการจัดทำาบัญชี
สนิ คา้ ในสมุดรายวนั ท่ัวไป
2. ต้ังค�ำถามให้ผู้เรียนเสนอข้อมูลจาก จดุ ประสงค์การเรยี นรู้
ประสบการณเ์ ดมิ ทรี่ บั รใู้ นเรอื่ งการบนั ทกึ 1. บันทกึ รายการเกี่ยวกบั สินค้ากรณไี ม่มภี าษีมูลค่าเพม่ิ ในสมุดรายวันท่ัวไปได้
รายการซื้อขายสินค้าในสมุดรายวัน 2. บนั ทกึ รายการเกยี่ วกบั สินคา้ กรณีมภี าษมี ูลคา่ เพ่ิมในสมุดรายวันทวั่ ไปได้
ทั่วไปตามหัวข้อที่ก�ำหนด (ศกึ ษาราย 3. ผา่ นรายการไปยังบัญชแี ยกประเภทได้
ละเอียดจากแผนการจัดการเรียนรู)้
3. แต่ละกลุ่มบันทึกผลจากการศึกษาตาม ผังสาระการเรยี นรู้
หัวข้อที่ก�ำหนดลงผังกราฟิก (เลือก
ออกแบบและใช้ผังกราฟิกให้เหมาะสม การบันทกึ การบนั ทกึ รายการเก่ียวกับสินคา้ กรณไี ม่มีภาษมี ลู คา่ เพิ่ม
กบั ลักษณะของขอ้ มลู ) ดังตวั อยา่ ง รายการซอ้ื ขายสนิ ค้า การบนั ทึกรายการเกี่ยวกับสินค้ากรณีมภี าษีมลู ค่าเพม่ิ
ในสมุดรายวนั ทั่วไป การผ่านรายการไปบัญชีแยกประเภท
40 สดุ ยอดคูม่ ือครู
A3. ขั้นปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ข้ันสื่อสารและน�ำเสนอ 5 . ขSั้นeปlรf-ะRเมeินgเพu่ือlaเพtiิ่มnคgุณค่า
pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill
ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก
asean
การบันทึกรายการซ้ือขายสนิ ค้าในสมุดรายวนั ทัว่ ไป 19 ep 2 ขัน้ คดิ วิเคราะหแ์ ละสรปุ ความรู้
1. การบันทึกรายการเกี่ยวกับสินค้ากรณีไมม่ ภี าษมี ลู ค่าเพ่มิ Processing
วธิ ีการบญั ชเี กยี่ วกับการซ้ือขายสินค้า การบันทึกรายการเกย่ี วกบั สินค้าจะมี 2 วิธี คอื 1. ผู้เรียนร่วมกันอภิปรายเกี่ยวกับการบันทึกรายการเก่ียวกับ
สินค้ากรณีไม่มีภาษีมูลค่าเพ่ิม การบันทึกรายการเกี่ยวกับ
1.1 วธิ กี ารบนั ทกึ บญั ชสี นิ คา้ แบบสน้ิ งวดหรอื แบบตรวจนบั สนิ้ ปี (Periodic Inventory สินค้ากรณีมีภาษีมูลค่าเพิ่ม การผ่านรายการไปยังบัญชีแยก
System) ประเภท ตามที่รวบรวมได้จากเอกสารที่ศึกษาค้นคว้า และ
จากความคิดเห็นของสมาชิกในกลุ่ม หรือจากประสบการณ์
วิธีน้ีจะบันทึกสินค้า (คงเหลือ) เม่ือสิ้นงวดบัญชี โดยการตรวจนับและตีราคาสินค้าคงเหลือ ของตน
ซึ่งมาตรฐานการบัญชี ฉบับท่ี 2 เร่ืองสินค้าคงเหลือ (เริ่มใช้ 1 มกราคม 2554) กำาหนดให้วัดมูลค่า 2. เชื่อมโยงความสอดคล้องของข้อมูล โดยน�ำมาเขียนสรุป
สินคา้ คงเหลอื ดว้ ยราคาทุนหรอื มลู คา่ สุทธิท่ีจะไดร้ ับ แลว้ แต่มลู คา่ ใดจะต่ำากวา่ ในระหวา่ งงวดจะไมท่ ราบ ความรู้ตามโครงสร้างเน้ือหาที่เช่ือมโยงได้เป็นผังความคิด
ต้นทุนขาย เพราะในวันท่ีซ้ือสินค้าจะบันทึกไว้ในบัญชีซ้ือสินค้า และเมื่อมีค่าใช้จ่ายท่ีเกี่ยวกับต้นทุน รวบยอดของเร่ืองทีศ่ ึกษา
ในการซื้อสินค้า เช่น ค่าขนส่งเข้า ส่วนลดรับ ส่งคืนสินค้า จะบันทึกแยกบัญชี เมื่อมีการขายสินค้าออกไป 3. ผู้เรียนร่วมกันอธิบายบันทึกผลข้อสรุปความคิดรวบยอด
ก็จะบันทึกเฉพาะรายการขายสินค้า ไม่มีการบันทึกต้นทุนสินค้าท่ีขาย ดังน้ันจะเห็นว่ากิจการจะมี ใหเ้ ขา้ ใจตรงกันท้งั กลุ่มและรายบคุ คล
เฉพาะบัญชีซื้อสินค้า กิจการจะไม่ทราบยอดสินค้าคงเหลือและต้นทุนขายจนกว่าจะถึงวันสิ้นงวดบัญชีสงวน ิลข ิสทธิ์ ํสานักพิมพ์ บ ิรษัท ัพฒนา ุคณภาพวิชาการ (พว.) จํากัด St
จึงทำาการตรวจนับและตีราคาสินค้าคงเหลือ จากน้ันก็จะทำาการคำานวณหาต้นทุนขาย ซ่ึงต้นทุนขาย
คำานวณได้จากสินคา้ คงเหลอื ตน้ ปี บวกซอ้ื สทุ ธิ หกั สนิ คา้ คงเหลอื ปลายปี
1.2 วธิ กี ารบนั ทึกบญั ชีสนิ ค้าแบบตอ่ เนอื่ ง (Perpetual Inventory System)
การบนั ทกึ บญั ชวี ธิ นี จ้ี ะทราบยอดสนิ คา้ คงเหลอื ตลอดเวลา ซง่ึ วธิ นี จี้ ะเปดิ บญั ชสี นิ คา้ และบญั ชี
ต้นทุนขาย รายการท่ีเก่ียวข้องกับต้นทุนขาย คือบัญชีซ้ือสินค้า ค่าขนส่งเข้า ส่งคืนสินค้า ส่วนลดรับ
จะบนั ทกึ ไวใ้ นบญั ชสี นิ คา้ บญั ชเี ดยี ว และเมอื่ มกี ารขายสนิ คา้ กจ็ ะมกี ารบนั ทกึ ตน้ ทนุ ขายและลดยอดสนิ คา้
คงเหลือ ทำาให้กิจการทราบยอดสินคา้ คงเหลอื และตน้ ทนุ ขายตลอดเวลา
1.2.1 การบันทึกรายการซ้ือขายสินค้าในสมุดรายวันทั่วไป มีรายการค้าท่ีเก่ียวข้องกับ
การซื้อขาย ได้แก่ ซ้ือสินค้าเป็นเงินสดและเงินเชื่อ ส่งคืนสินค้าเป็นเงินสดและเงินเช่ือ จ่ายชำาระหนี้
ให้เจ้าหนี้ ขายสินค้าเป็นเงินสดและเงินเชื่อ รับคืนสินค้าเป็นเงินสดและเงินเชื่อ รับชาำ ระหน้ีจากลูกหน้ี
ซ้ือสนิ ทรัพยเ์ ป็นเงินสดและเงนิ เช่ือ และจา่ ยคา่ ใช้จ่าย โดยมีรายละเอยี ดดงั นี้
1) ซื้อสินค้าเป็นเงินสดและเงินเชื่อ การซ้ือสินค้า (Purchases) ในวันท่ีซ้ือสินค้า
จะบันทึกไว้ในบัญชีซ้ือสินค้าทางด้านเดบิต ซ่ึงถือเป็นค่าใช้จ่ายของกิจการ และเครดิตบัญชีเจ้าหนี้
ในกรณซี ้อื เป็นเงินเชือ่ หรอื เครดิตบญั ชีเงนิ สดกรณซี ้อื สินค้าเป็นเงนิ สด
2) ส่งคืนสินค้าเป็นเงินสดและเงินเช่ือ การส่งคืนสินค้า (Purchases Returns)
จะทำาให้ยอดซ้ือสินค้าลดลง จึงบันทึกบัญชีส่งคืนสินค้าทางด้านที่ตรงกันข้ามกับบัญชีซ้ือสินค้า คือ
ทางด้านเครดิต และเดบติ บัญชเี งินสด หรือเจ้าหนี้ แล้วแต่ว่าส่งคืนเป็นเงินสดหรอื เงินเชือ่
20 การบัญชธี รุ กิจซอ้ื ขายสินค้า
3) จ่ายชำาระหน้ีให้เจ้าหนี้ การจ่ายชำาระหนี้จะทำาให้เจ้าหน้ีลดลง ดังน้ันในวันท่ี
จ่ายชำาระหนี้ จะบันทึกบัญชีเจ้าหนี้ทางด้านเดบิต และเครดิตบัญชีเงินสด แต่ถ้ามีเงื่อนไขในการชำาระเงิน
เช่น 2/10, n/60 และจ่ายชำาระหนี้ภายในเง่ือนไขท่ีได้ส่วนลด กิจการจะจ่ายเงินสดชำาระหนี้น้อยกว่า
ยอดที่เป็นหนี้ ซ่ึงยอดที่ไม่ได้จ่ายคือส่วนลดท่ีได้รับจากการชำาระหนี้ กิจการจะนำามาบันทึกในบัญชี
ส่วนลดรบั ทางดา้ นเครดิต
4) ขายสนิ ค้าเป็นเงินสดและเงนิ เชื่อ การขายสินค้า (Sales) ในวันท่ีกิจการขายสนิ คา้
จะบันทึกไว้ในบัญชี ขายสินค้าทางด้านเครดิต ซ่ึงถือเป็นรายได้ของกิจการ และเดบิตบัญชีเงินสดกรณี
ขายเป็นเงนิ สด หรือเดบติ ลกู หนก้ี รณขี ายสินค้าเป็นเงนิ เช่ือ
5) รับคืนสินค้าเป็นเงินสดและเงินเชื่อ การรบั คืนสนิ คา้ (Sales Returns) จะทำาให้
ยอดขายสนิ คา้ ลดลงจงึ นาำ มา บนั ทกึ บญั ชรี บั คนื สนิ คา้ ทางดา้ นทต่ี รงกนั ขา้ มกบั ยอดขาย คอื ทางดา้ นเดบติ
และเครดติ บัญชีเงนิ สด กรณีขายสินคา้ เป็นเงินสด หรือเครดิตลูกหนี้ กรณขี ายสนิ คา้ เปน็ เงินเชื่อ
6) รบั ชาำ ระหนจี้ ากลกู หน้ี การรบั ชำาระหนี้จะทำาให้ยอดลูกหนี้ลดลง ดังน้นั ในวันที่รบั
ชำาระหนี้จะบันทึกบัญชีลูกหนี้ทางด้านเครดิต และเดบิตบัญชีเงินสด แต่ถ้ามีเง่ือนไขในการชำาระหนี้และ
ชาำ ระหนภี้ ายในระยะเวลาทไ่ี ดส้ ว่ นลด กจิ การกจ็ ะไดร้ บั เงนิ สดชาำ ระหนไี้ มเ่ ตม็ จาำ นวน ซง่ึ จาำ นวนเงนิ ทไี่ มไ่ ด้
รบั ชำาระ คือสว่ นลดท่กี จิ การให้กับลกู หน้ี จะนำามาบันทึกไวใ้ นบัญชีสว่ นลดจา่ ยทางดา้ นเดบติ
7) ซือ้ สนิ ทรัพยเ์ ป็นเงินสดและเงนิ เชือ่ การซอื้ สินทรพั ย์ กจิ การจะไดส้ ินทรัพย์ทีซ่ ้อื
มาใช้ในกจิ การ จะบันทึกสนิ ทรพั ยท์ ่ไี ด้มาไวท้ างดา้ นเดบติ และเครดติ บญั ชีเงินสด หรอื บัญชเี จ้าหนี้
8) จ่ายค่าใช้จา่ ย การจ่ายค่าใชจ้ า่ ย กิจการจะมีค่าใชจ้ ่ายน้นั ๆ เกดิ ขน้ึ กจิ การจะบันทกึ
บญั ชคี ่าใชจ้ า่ ยน้ันๆ ทางดา้ นเดบิต และเครดิตบัญชเี งนิ สด
การบนั ทกึ รายการซือ้ ขายสนิ คา้ ในสมุดรายวันทัว่ ไป สามารถสรุปได้ดงั นี้
รายการคา้ การบนั ทกึ บญั ชี
1. ซื้อสนิ ค้าเปน็ เงินสด ซ้อื สินคา้ xx
เงนิ สด xx
2. ซือ้ สนิ ค้าเป็นเงนิ เช่ือ ซอ้ื สนิ ค้า xx
เจา้ หน้ี xx
3. ส่งคนื สินคา้ เป็นเงนิ สด เงนิ สด xx
สง่ คืนสนิ คา้ xx
4. สง่ คนื สนิ คา้ เป็นเงนิ เชื่อ เจ้าหน้ี xx
ส่งคนื สนิ ค้า xx
5. จา่ ยชาำ ระหนีไ้ ม่มีส่วนลด เจา้ หนี้ xx
เงนิ สด xx
สดุ ยอดค่มู ือครู 41
1. ขG้ันaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2 . ขPั้นrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้
บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 ทักษะชีวิต
การบนั ทึกรายการซือ้ ขายสนิ ค้าในสมดุ รายวนั ทว่ั ไป 21 ep 3 ข้นั ปฏบิ ัติและสรปุ ความรู้
หลังการปฏบิ ัติ
รายการค้าสงวน ิลข ิสทธิ์ ํสานักพิมพ์ บ ิรษัท ัพฒนา ุคณภาพวิชาการ (พว.) จํากัด Stการบันทึกบัญชี tAhpeplKyninogwlaenddgeConstructing
6. จา่ ยชำาระหน้ี ไดส้ ่วนลดในการชำาระหนี้ xx
เจา้ หน้ี xx ผู้เรียนน�ำข้อสรุปความรู้ความเข้าใจที่ได้แลกเปลี่ยน
7. ขายสนิ คา้ เป็นเงนิ สด เงนิ สด xx เ รี ย น รู ้ ร ่ ว ม กั น ใ น ช้ั น เ รี ย น ม า ก�ำ ห น ด แ น ว ป ฏิ บั ติ ท่ี
8. ขายสนิ ค้าเป็นเงนิ เช่ือ สว่ นลดรบั เหมาะสมกบั ตนเองหรอื สมาชกิ ในกลมุ่ โดยการท�ำกจิ กรรม
9. รับคืนสนิ ค้าเปน็ เงนิ สด xx เสริมทักษะ (หนงั สือเรยี น หนา้ 52-57) และใบมอบหมาย
10. รบั คืนสนิ ค้าเปน็ เงนิ เชอื่ เงินสด xx งาน (หนงั สอื เรียน หนา้ 58-59)
11. รบั ชำาระหนไ้ี มม่ ีส่วนลด ขายสนิ คา้
12. รับชาำ ระหน้ี ใหส้ ว่ นลดในการชำาระหน้ี xx
ลูกหนี้ xx
13. ซือ้ เคร่ืองใชส้ ำานักงานเป็นเงนิ สด ขายสนิ คา้
14. ซ้ือเครือ่ งใช้สำานกั งานเปน็ เงินเช่ือ xx
15. จา่ ยค่าโฆษณา รับคืนสินคา้ xx
เงนิ สด
xx
รบั คืนสินคา้ xx
ลูกหนี้
xx
เงนิ สด xx
ลูกหนี้
xx
เงนิ สด xx
ส่วนลดจ่าย
xx
ลกู หนี้
xx
เครือ่ งใช้สำานกั งาน xx
เงินสด
xx
เครอ่ื งใชส้ ำานักงาน xx
เจา้ หนี้
xx
คา่ โฆษณา xx
เงินสด
หมายเหตุ กรณีซื้อสินทรัพย์ ต้องบันทึกบัญชีโดยเดบิตสินทรัพย์ที่ซ้ือ ไม่ใช่เดบิตซื้อสินค้า เพราะ
บัญชซี ื้อสินคา้ ใชเ้ ฉพาะการซอ้ื สนิ คา้ มาไวเ้ พ่ือขายเทา่ นน้ั
22 การบัญชธี รุ กิจซอื้ ขายสินคา้
บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 ตวั อย่างท่ี 1 ต่อไปนเ้ี ป็นรายการค้าของรา้ นกรองแก้วระหว่างเดอื นมิถนุ ายน 25x2
25x2
• การทาํ งานเปน็ ทีม ทมี ละ 5-6 คน ฝึกการคดิ วเิ คราะห์ มิ.ย. 1 ซอ้ื สินคา้ เปน็ เงนิ สด 10,000 บาท
การแกป้ ัญหา
• การใชส้ ือ่ /เทคโนโลย/ี ส่ิงทน่ี ่าสนใจอนื่ ๆ 5 ขายสนิ คา้ เปน็ เงินสด 5,000 บาท
8 ขายสนิ คา้ ใหร้ า้ นเปรย้ี วปากเปน็ เงนิ เชอ่ื 8,000 บาท เงอ่ื นไข 2/10, n/30 F.O.B. Destination
10 รับคืนสินค้าจากรา้ นเปรย้ี วปาก 1,000 บาท เน่อื งจากชาำ รดุ
12 จา่ ยค่าขนสนิ คา้ ทขี่ ายเมือ่ วนั ที่ 8 มิ.ย. จาำ นวน 500 บาท
15 ซื้อสินค้าเป็นเงินเช่ือจากร้านพริกแสด 15,000 บาท เง่ือนไข 5/10, n/30 F.O.B.
Shipping Point
17 จา่ ยคา่ ขนสนิ ค้าที่ซ้อื เมอื่ วนั ท่ี 15 มิ.ย. จำานวน 1,200 บาท
18 รับชำาระหนจี้ ากรา้ นเปรีย้ วปากทัง้ หมด
25 จ่ายชำาระหนี้ใหร้ า้ นพรกิ แสดท้ังหมด
30 จ่ายเงินเดอื น 3,000 บาท
ให้ทำา บนั ทึกรายการในสมดุ รายวันท่วั ไป
สมดุ รายวนั ทว่ั ไป หนา้ 1
เครดิต
พ.ศ. 25x2 รายการ เลขที่ เดบิต บาท สต.
เดอื น วนั ที่ บญั ชี บาท สต. 10,000 -
10,000 -
มิ.ย. 1 ซ้อื สินค้า 501 5,000 -
เงนิ สด 101 5,000 -
8,000 -
ซ้ือสินคา้ เป็นเงินสด 8,000 -
1,000 -
5 เงินสด 101 1,000 -
ขายสนิ คา้ 401
ขายสนิ ค้าเปน็ เงินสด
8 ลกู หนี-้ ร้านเปรีย้ วปาก 102
ขายสนิ คา้ 401
ขายสนิ คา้ เปน็ เงนิ เชอื่ เงอื่ นไข 2/10, n/30
10 รบั คนื สินคา้ 402
ลูกหน-ี้ รา้ นเปร้ียวปาก 102
รบั คนื สนิ คา้ เปน็ เงนิ เชือ่
42 สุดยอดคู่มอื ครู
A3. ขั้นปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ขั้นส่ือสารและน�ำเสนอ 5. ขSั้นeปlรf-ะRเมeินgเพuื่อlaเพtiิ่มnคgุณค่า
pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill
ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก
asean
การบันทกึ รายการซ้อื ขายสินคา้ ในสมุดรายวันทัว่ ไป 23 ep 4 ข้ันสอ่ื สารและน�ำเสนอ
สงวน ิลข ิสทธิ์ ํสานักพิมพ์ บ ิรษัท ัพฒนา ุคณภาพวิชาการ (พว.) จํากัด St
สมดุ รายวนั ทวั่ ไป หน้า 2 CApopmlyminugnitchaetion Skill
พ.ศ. 25x2 รายการ เลขที่ เดบิต เครดิต 1. ผู้เรียนแต่ละกลุ่มออกแบบหรือหาวิธีนําเสนอให้ผู้อื่น
เดอื น วันท่ี บัญชี บาท สต. บาท สต. รบั รแู้ ละสอื่ สารไดอ้ ยา่ งมปี ระสทิ ธภิ าพ ดว้ ยเทคนคิ วธิ ี
ท่ีเหมาะสม บูรณาการการใช้สื่อ/เทคโนโลยี/คําศัพท์
ม.ิ ย. 12 ค่าขนส่งออก 504 500 - 500 - เพม่ิ เตมิ /สิง่ ท่นี ่าสนใจแทรกในการนําเสนอผลงาน
2. สมาชกิ กลมุ่ อน่ื รว่ มกนั อภปิ รายและแสดงความคดิ เหน็
เงนิ สด 101 15,000 - 15,000 - จากการนาํ เสนอผลงานของแตล่ ะกลมุ่ และสรปุ ความรู้
ความเข้าใจโดยผู้สอนและผู้เรียนร่วมกันประเมินผล
จ่ายคา่ ขนสนิ ค้าที่ขาย 1,200 - 1,200 - การนาํ เสนอตามเกณฑ์ทก่ี ําหนด
ค่าขนส่งที่ให้ผู้ขายเป็นผู้รับภาระการจ่ายเพ่ือส่งสินค้า
15 ซอื้ สินคา้ 501 6,860 - 7,000 - ไปให้ลูกค้าที่ขาย ค่าขนส่งออกนี้ไม่ถือเป็นต้นทุนขาย
140 - แต่ใหถ้ ือเป็นคา่ ใช้จ่ายในการขายของกจิ การ
เจา้ หนี-้ รา้ นพริกแสด 201 14,250 -
15,000 - 750 - 24 การบัญชีธุรกจิ ซือ้ ขายสนิ คา้
ซอื้ สนิ คา้ เป็นเงนิ เช่อื เงื่อนไข 5/10, n/30
3,000 - 3,000 -
17 คา่ ขนสง่ เขา้ 502
เงนิ สด 101
จา่ ยค่าขนสินคา้ ทซ่ี ้ือ
18 เงนิ สด 101
สว่ นลดจ่าย 403
ลูกหน-้ี รา้ นเปร้ยี วปาก 102
รบั ชำาระหน้ี ให้ส่วนลด 2%
25 เจ้าหน้-ี ร้านพรกิ แสด 201
เงินสด 101
ส่วนลดรับ 503
จา่ ยชำาระหนี้ ได้รบั ส่วนลด 5%
30 เงนิ เดือน 505
เงินสด 101
จา่ ยเงนิ เดือน
ตัวอย่างที่ 2 ต่อไปนเ้ี ป็นรายการค้าของร้านใบตองระหว่างเดอื นกนั ยายน 25x2
25x2
ก.ย. 1 ซอ้ื สินค้าเปน็ เงนิ สด 30,000 บาท สว่ นลดการคา้ 10%
สง่ คนื สนิ ค้าที่ซ้อื เม่ือวันท่ี 1 ก.ย. จำานวน 1,000 บาท เป็นราคากอ่ นหกั สว่ นลด
3 ขายสินค้าเป็นเงนิ สด 8,000 บาท
5 รับคนื สินค้าทข่ี ายเมอ่ื วันที่ 5 ก.ย. จาำ นวน 500 บาท
8 ขายสนิ คา้ เปน็ เงนิ เชอ่ื ใหร้ า้ นลาำ ไย 20,000 บาท เงอ่ื นไข 3/10, n/60 F.O.B. Shipping Point
10 ซื้อสนิ ค้าเปน็ เงนิ เชื่อจากร้านต้นกล้า 15,000 บาท เง่ือนไข 5/10, eom F.O.B. Destination
13
รอบรู้อาเซียนและโลก 25x2
ก.ย. 15 จ่ายค่าขนสนิ คา้ ทีข่ ายเมอื่ วนั ท่ี 10 ก.ย. จำานวน 1,000 บาท
asean
17 รับคนื สนิ คา้ จากรา้ นลำาไย 1,500 บาท เน่อื งจากชาำ รุด และรบั ชาำ ระหน้ีท่เี หลอื ทง้ั หมด
ศึกษาเก่ียวกับการบันทึกรายการซื้อขายสินค้าใน 19 จา่ ยคา่ ขนสินค้าทซี่ ้ือเมอื่ วนั ท่ี 13 ก.ย. จำานวน 900 บาท
สมุดรายวันท่ัวไปของประเทศในกลุ่มสมาชิกประชาคม 21 สง่ คนื สนิ คา้ ชำารดุ ให้ร้านตน้ กลา้ 2,000 บาท
อาเซียน 23 จา่ ยชาำ ระค่าสินค้าให้รา้ นตน้ กล้าครึ่งหนึ่ง
25 ซอ้ื เคร่อื งคอมพิวเตอร์ 30,000 บาท เป็นเงนิ สด
ค่าใช้จ่ายที่เก่ียวกับต้นทุนสินค้าที่ขาย ซ่ึงผู้ซ้ือเป็นผู้จ่าย 30 จ่ายเงนิ เดือน 5,000 บาท
จะบนั ทึกในบญั ชคี า่ ขนสง่ เขา้ ใหท้ าำ บนั ทกึ รายการในสมดุ รายวนั ท่ัวไป
ส่วนลดท่ีเกิดจากการจ่ายช�ำระหน้ีให้เจ้าหน้ีภายในระยะ
เวลาท่ีได้รับส่วนลด ซ่ึงส่วนลดรับจะบันทึกในสมุดบัญชี สมุดรายวันท่วั ไป หน้า 1
ของผซู้ อ้ื สนิ คา้
พ.ศ. 25x2 รายการ เลขท่ี เดบิต เครดิต
เดอื น วันที่ บญั ชี บาท สต. บาท สต.
27,000 - 27,000 -
ก.ย. 1 ซอ้ื สินคา้ 501
900 - 900 -
เงนิ สด 101
8,000 - 8,000 -
ซื้อสนิ ค้าเป็นเงินสด
500 - 500 -
3 เงินสด 101
20,000 - 20,000 -
ส่งคนื สนิ คา้ 502
15,000 - 15,000 -
สง่ คืนสินคา้ เป็นเงนิ สด
5 เงนิ สด 101
ขายสนิ คา้ 401
ขายสินค้าเป็นเงินสด
8 รบั คนื สินค้า 402
เงนิ สด 101
รับคนื สินคา้ เปน็ เงินสด
10 ลูกหนี้-ร้านลาำ ไย 102
ขายสินคา้ 401
ขายสินคา้ เป็นเงินเชอ่ื เงือ่ นไข 3/10,n/60
13 ซื้อสินค้า 501
เจ้าหน้ี-ร้านตน้ กลา้ 201
ซอื้ สนิ คา้ เป็นเงินเชอื่ เงื่อนไข 5/10, eom
สดุ ยอดคมู่ ือครู 43
1 . ขG้ันaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2. ขP้ันrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้
บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 ทักษะชีวิต
การบันทึกรายการซ้อื ขายสนิ ค้าในสมุดรายวันท่วั ไป 25 ep 5 ขบ้ันรปิกราระเสมงั นิ คเพมแ่อื ลเพะจิม่ ติคสณุ าคธ่าารณะ
สงวน ิลข ิสทธิ์ ํสานักพิมพ์ บ ิรษัท ัพฒนา ุคณภาพวิชาการ (พว.) จํากัด St
สมดุ รายวนั ท่ัวไป หนา้ 2 Self-Regulating
เครดิต
พ.ศ. 25x2 รายการ เลขท่ี เดบติ บาท สต. 1. ผู้เรียนแต่ละกลุ่มและรายบุคคลตรวจสอบความรู้
เดอื น วนั ที่ บญั ชี บาท สต. 1,000 - ความเขา้ ใจของตนเองหลงั จากรบั ฟงั การน�ำเสนอของ
102 1,000 - สมาชกิ กลมุ่ อน่ื ปรบั ปรงุ ชนิ้ งานของกลมุ่ ตนใหส้ มบรู ณ์
ก.ย. 15 ลกู หนี-้ ร้านลาำ ไย 101 1,500 - และบนั ทึกเพ่มิ เตมิ
1,500 - 2. น�ำผลงานแสดงในป้ายนิเทศหรือเผยแพร่สู่ห้องเรียน
เงนิ สด 402 19,500 - อ่ืนหรอื สาธารณะ
102 18,945 - 3. ผู้เรียนแต่ละคนท�ำกิจกรรมตรวจสอบความเข้าใจ
จ่ายค่าขนสง่ สนิ ค้าแทนรา้ นลาำ ไย 555 900 - (หนังสือเรียน หน้า 52) จากน้ันท�ำแบบทดสอบ
101 (หนังสือเรียน หน้า 60-62) แลกเปล่ียนกันตรวจ
17 รับคืนสินค้า 403 900 - 2,000 - ให้คะแนน พร้อมท้ังท�ำแบบประเมินตนเอง
102 (หนงั สอื เรยี น หนา้ 63) และก�ำหนดแนวทางการพฒั นา
ลกู หน-ี้ ร้านลาำ ไย 2,000 - 6,175 - ตนเอง
201 325 -
รับคืนสนิ คา้ เปน็ เงินเชอ่ื 101 6,500 - 26 การบัญชธี รุ กิจซื้อขายสินคา้
30,000 -
เงินสด 201 30,000 -
502 5,000 -
สว่ นลดจา่ ย (18,500 × 3%) 5,000 -
201
ลูกหน้ี-ร้านลาำ ไย 101
503
รับชำาระหน้จี ากรา้ นลาำ ไย ลดให้ 3%
103
19 เจ้าหน้ี-รา้ นตน้ กล้า 101
เงินสด 504
101
จา่ ยคา่ ขนสินคา้ แทนผขู้ าย
21 เจ้าหน้ี-รา้ นตน้ กล้า
ส่งคืนสนิ คา้
ส่งคืนสินคา้ ให้ร้านตน้ กล้า
23 เจา้ หน-้ี ร้านต้นกล้า
เงนิ สด
สว่ นลดรับ
จา่ ยชาำ ระหนี้คา่ สนิ ค้าครงึ่ หน่งึ
ได้ส่วนลด 5%
25 เครื่องใช้สำานกั งาน
เงนิ สด
ซอ้ื เครื่องคอมพิวเตอร์
30 เงินเดอื น
เงินสด
จา่ ยเงินเดอื น
การคาำ นวณ
1. รายการวันที่ 1 กันยายน 25x2 ต้องบันทึกซื้อสินค้าด้วยยอดท่ีหักส่วนลดแล้ว (ยอดสุทธิ)
ทักษะชีวิต คำานวณได้ดังน้ี
ซ้อื สนิ ค้า 30,000
การศึกษาข้อมูลเพ่ิมเติมจากแหล่งเรียนรู้ต่างๆ เช่น หัก สว่ นลดการค้า (30,000 × 10%)
อนิ เทอรเ์ นต็ หนังสือ วารสาร ซื้อสินค้าสทุ ธิ 3,000
27,000
ส่วนลดที่เกิดจากการรับช�ำระหน้ีจากลูกหน้ีภายใน 2. รายการวันที่ 3 กันยายน 25x2 ตอ้ งบันทกึ ส่งคนื ด้วยยอดทห่ี กั สว่ นลดแลว้ (ยอดสทุ ธิ) เพราะ
ระยะเวลาที่ได้รับส่วนลด ซึ่งผู้ขายจะบันทึกไว้ในบัญชี ตอนซ้ือสินค้าบันทึกด้วยยอดที่หักส่วนลด ตอนส่งคืนก็ต้องบันทึกด้วยยอดท่ีหักส่วนลดแล้วเหมือนกัน
ส่วนลดจ่ายในวนั ทีร่ บั ช�ำระหนี้ คำานวณได้ดังน้ี
สง่ คืนสนิ ค้า 1,000
หัก ส่วนลดการคา้ (1,000 × 10%)
100
สง่ คืนสินค้าสทุ ธิ 900
3. รายการวันที่ 17 กันยายน 25x2 ชำาระหน้ีภายในเง่ือนไข คือ 10 วัน ต้องให้ส่วนลด 3%
จากยอดขายสินค้าสทุ ธิ คาำ นวณไดด้ ังน้ี
ขายสนิ คา้ 20,000
หกั รบั คืนสินค้า 1,500
ขายสนิ คา้ สทุ ธิ 18,500
บวก ค่าขนสง่ ที่จา่ ยแทน 1,000
จาำ นวนเงนิ ทเี่ ป็นหนท้ี ั้งหมด 19,500
หัก ส่วนลด (18,500 x 3%) 555
จำานวนเงินท่ีไดร้ บั ชาำ ระหนจี้ ากลูกหน้ี 18,945
4. รายการวันที่ 23 กันยายน 25x2 ชำาระหนี้ค่าสินค้าครึ่งหนึ่งภายในเงื่อนไข คือภายในวันท่ี 10
ของเดอื นถัดไป ตอ้ งไดร้ บั ส่วนลด 5% จากมูลค่าสนิ ค้าที่ซือ้ คร่งึ หนึ่ง คาำ นวณไดด้ ังน้ี
ซ้ือสินค้า 15,000
หัก ส่งคืนสินค้า 2,000
ยอดซือ้ สนิ คา้ สทุ ธิ 13,000
จา่ ยชำาระหน้ีครึ่งหนง่ึ (13,000 / 2) 6,500
หกั สว่ นลด (6,500 × 5%)
จาำ นวนเงินท่ีตอ้ งจา่ ยชาำ ระหนี้ 325
6,175
44 สุดยอดคู่มอื ครู
A3. ขั้นปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ข้ันส่ือสารและน�ำเสนอ 5 . ขSั้นeปlรf-ะRเมeินgเพuื่อlaเพtiิ่มnคgุณค่า
pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill
ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก
asean
การบนั ทกึ รายการซื้อขายสนิ คา้ ในสมุดรายวนั ท่วั ไป 27 ค่านิยมหลัก 12 ประการ
2. การบนั ทึกรายการเกี่ยวกับสนิ คา้ กรณีมภี าษีมลู คา่ เพ่ิม • ใฝ่หาความรู้ หม่ันศึกษาเล่าเรียนทั้งทางตรงและ
ทางออ้ ม
การบันทึกรายการเก่ียวกับสินค้ากรณีมีภาษีมูลค่าเพิ่มโดยบันทึกบัญชีสินค้าแบบตรวจนับสิ้นปี • มีศลี ธรรม รกั ษาความสตั ย์ หวงั ดตี อ่ ผอู้ ่ืน เผอ่ื แผ่และ
จะบันทึกเหมือนกับกรณีไม่มีภาษีมูลค่าเพิ่มทุกประการ แต่จะมีภาษีมูลค่าเพิ่มเข้ามาเก่ียวข้อง คือบัญชี แบง่ ปนั
ภาษซี อ้ื และภาษขี าย • รู้จักดํารงตนอยู่โดยใช้หลักปรัชญาของเศรษฐกิจ
พอเพียงตามพระราชดํารัสของพระบาทสมเด็จ-
ภาษีซื้อ คือภาษีที่เกิดจากการซื้อสินค้าหรือจ่ายค่าใช้จ่าย คิดจากยอดซื้อสินค้าหรือยอดค่าใช้จ่าย พระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช
ในอัตราร้อยละ 7 ซ่ึงเป็นเงินท่ีกิจการต้องจ่ายเพิ่มข้ึนจากยอดซ้ือสินค้าและค่าใช้จ่าย โดยบันทึกไว้ใน บรมนาถบพิตร (รชั กาลท่ี 9) ภายใต้ 3 หว่ ง 2 เงือ่ นไข
บัญชีภาษีซ้ือทางด้านเดบิต บัญชีภาษีซ้ือถือเป็นสินทรัพย์ของกิจการ ซึ่งภาษีซ้ือเป็นเงินที่กิจการ 4 มิติ คือมีเหตุผล พอประมาณ และมีภูมิคุ้มกันที่ดี
สามารถขอคืนจากกรมสรรพากรได้ เช่น กิจการซื้อสินค้า 10,000 บาท ภาษีมูลค่าเพิ่ม 7% ดังน้ัน ภายใต้ความรู้ (รอบรู้ รอบคอบ ระมัดระวัง) และ
ภาษีซ้ือจะเท่ากับ 10,000 × 7% = 700 บาท กิจการต้องจ่ายเงินเพ่ือซื้อสินค้าจำานวน 10,700 บาท คุณธรรม (ซ่ือสัตย์ สุจริต ขยัน อดทน สติปัญญา
เปน็ ยอดซ้อื สินค้า 10,000 บาท ภาษซี อ้ื 700 บาท แบ่งปัน) ซึ่งจะนําไปสู่เศรษฐกิจ สังคม สิ่งแวดล้อม
วฒั นธรรม สมดุล พรอ้ มรับตอ่ การเปล่ยี นแปลง
ภาษีขาย คือภาษที ี่เกิดจากการขายสินคา้ หรอื การใหบ้ ริการ ปัจจุบันคดิ ในอตั รารอ้ ยละ 7 จากมลู คา่
ของสินค้าและบริการ กิจการจะได้รับเงินจากการขายด้วยยอดขายและภาษี ภาษีท่ีคิดจากยอดขาย
จะบันทึกไว้ในบัญชีภาษีขายทางด้านเครดิต ภาษีขายถือเป็นหน้ีสินของกิจการเพราะเป็นเงินที่กิจการ
เรียกเก็บแทนกรมสรรพากร และจะต้องนำาเงินที่เรียกเก็บได้คืนให้กรมสรรพากรภายในวันที่ 15
ของเดือนถัดไป เช่น กิจการขายสินค้า 15,000 บาท ภาษีมูลค่าเพ่ิม 7% ดังนั้นภาษีขายจะเท่ากับ
15,000 × 7% = 1,050 บาท กิจการจะได้รับเงินจากยอดขายเท่ากับ 16,050 บาท เป็นยอดขายสินค้า
15,000 บาท ภาษีขาย 1,050 บาท
การบันทึกรายการเกยี่ วกบั สินค้ากรณีมีภาษมี ลู คา่ เพิ่ม จะมีรายการที่เกดิ ขนึ้ ดังนี้
1. การซ้ือสินค้าเป็นเงินสดและเงินเชื่อ จะต้องคิดภาษีมูลค่าเพิ่มจากยอดซ้ือสินค้า บันทึกบัญชี
โดยเดบติ ซื้อสนิ ค้า และภาษซี ้อื เครดิตเงนิ สดหรอื เจา้ หน้ี
2. การส่งคืนสินค้าเป็นเงินสดและเงินเช่ือ เม่ือมีการส่งคืนสินค้าต้องมีการลดยอดภาษีซ้ือด้วย
โดยคดิ จากยอดสง่ คนื สนิ คา้ คณู ดว้ ยอตั ราภาษมี ลู คา่ เพมิ่ โดยเดบติ เงนิ สดหรอื เจา้ หน้ี เครดติ สง่ คนื สนิ คา้
และภาษซี อื้
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด
กิจกรรมท้าทาย 28 การบญั ชีธุรกจิ ซ้ือขายสินคา้
กจิ กรรมสง่ เสรมิ การเรยี นรเู้ กย่ี วกบั การบนั ทกึ รายการซอ้ื 3. การจา่ ยชาำ ระหน้ใี หเ้ จ้าหนี้กรณีทมี่ สี ่วนลด การคดิ ส่วนลดต้องคดิ จากยอดซื้อสินคา้ หกั ส่งคนื
ขายสนิ คา้ ในสมดุ รายวนั ทวั่ ไป และการประยกุ ตใ์ ชค้ วามรใู้ น สนิ คา้ ทไี่ มร่ วมภาษมี ลู คา่ เพมิ่ เพราะภาษมี ลู คา่ เพมิ่ เปน็ สว่ นของกรมสรรพากร ไมส่ ามารถนาำ มาคดิ สว่ นลดได้
ชวี ติ ประจ�ำวนั และการประกอบอาชพี และบนั ทกึ บัญชโี ดยเดบติ เจา้ หน้ี เครดิตเงนิ สดและสว่ นลดรับ
4. การขายสินค้าเป็นเงินสดและเงินเชื่อ จะต้องคิดภาษีมูลค่าเพิ่มจากยอดขายสินค้า และนำามา
บนั ทกึ บัญชี โดยเดบติ เงินสดหรือลกู หนี้ เครดติ ขายสินคา้ และภาษขี าย
5. การรบั คนื สนิ คา้ เปน็ เงนิ สดและเงนิ เชอ่ื เมอ่ื มกี ารรบั คนื สนิ คา้ จะตอ้ งมกี ารลดยอดภาษขี ายดว้ ย
โดยคดิ จากยอดรบั คนื สนิ คา้ คณู ดว้ ยอตั ราภาษมี ลู คา่ เพม่ิ และเดบติ รบั คนื สนิ คา้ และภาษขี าย เครดติ เงนิ สด
หรอื ลกู หน้ี
6. การรับชำาระหน้ีจากลูกหน้ีกรณีมีส่วนลด การคิดส่วนลดต้องคิดจากยอดขายสินค้าหักรับคืน
สินค้าท่ีไม่รวมภาษีมูลค่าเพิ่ม คือคิดจากยอดลูกหนี้ที่ไม่รวมภาษีมูลค่าเพ่ิม โดยเดบิตเงินสดและส่วนลดจ่าย
เครดิตลกู หน้ี
7. การซื้อสินทรัพย์ ต้องมีการคิดภาษีมูลค่าเพิ่มจากยอดสินทรัพย์ท่ีซื้อ โดยเดบิตสินทรัพย์ที่ซื้อ
และภาษีซ้ือ เครดิตเงินสดหรือเจา้ หนี้
8. การจ่ายค่าใช้จ่าย กรณีมีภาษีมูลค่าเพ่ิมต้องคิดภาษีจากยอดค่าใช้จ่าย และบันทึกบัญชี
โดยเดบิตค่าใช้จา่ ยนนั้ ๆ และภาษีซือ้ เครดิตเงนิ สด
ในกรณีท่ีกิจการจ่ายค่าใช้จ่ายหรือจ่ายซ้ือสินค้า แล้วจำานวนเงินท่ีจ่ายรวมภาษีมูลค่าเพิ่มแล้ว
ต้องคำานวณหาภาษีมูลค่าเพิ่ม โดยนำาจำานวนเงินที่จ่ายคูณ 7 หาร 107 เช่น ซื้อสินค้า 13,910 บาท
รวมภาษมี ูลคา่ เพิ่มแล้ว
ภาษีมลู ค่าเพิ่ม = 13,910 × 7/107 = 910 บาท
ซ้ือสินคา้ = 13,910 – 910 = 13,000 บาท
สดุ ยอดคมู่ อื ครู 45
1. ขG้ันaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2. ขP้ันrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้
บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 ทักษะชีวิต
การบนั ทกึ รายการซ้อื ขายสินคา้ ในสมดุ รายวันทั่วไป 29
การบนั ทึกรายการซื้อขายสินคา้ กรณีมีภาษีมูลค่าเพิ่มในสมุดรายวนั ท่วั ไป สามารถสรปุ ไดด้ งั น้ี
รายการค้าสงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัดการบันทกึ บญั ชีxx
1. ซือ้ สินค้าเป็นเงนิ สด xx
2. ซอื้ สนิ ค้าเป็นเงินเชื่อ ซอื้ สินค้า
3. สง่ คืนสินค้าเป็นเงนิ สด ภาษซี ือ้ xx
4. สง่ คืนสนิ ค้าเป็นเงนิ เชือ่
5. จ่ายชาำ ระหนี้ เงินสด xx
6. จ่ายชำาระหนไ้ี ด้สว่ นลดในการชำาระหนี้ xx
7. ขายสินค้าเป็นเงินสด ซ้อื สนิ ค้า
8. ขายสนิ ค้าเปน็ เงนิ เชอ่ื ภาษซี อ้ื xx
9. รับคืนสนิ ค้าเป็นเงนิ สด
เจ้าหนี้ xx
xx
เงินสด xx
สง่ คืนสนิ ค้า
ภาษีซ้ือ xx
xx
เจ้าหนี้ xx
สง่ คืนสินคา้
ภาษซี ื้อ xx
xx
เจา้ หนี้
เงนิ สด xx
xx
เจา้ หน้ี xx
เงนิ สด
สว่ นลดรบั xx
xx
เงินสด xx
ขายสินคา้
ภาษขี าย xx
xx
ลกู หน้ี xx
ขายสนิ ค้า
ภาษีขาย xx
xx
รับคืนสินคา้
ภาษีขาย xx
เงินสด
30 การบัญชธี รุ กิจซือ้ ขายสนิ คา้
รายการค้า การบันทึกบญั ชี
10. รบั คนื สนิ คา้ เป็นเงนิ เชอ่ื รับคนื สนิ คา้ xx
ภาษขี าย xx
ลกู หนี้ xx
11. รับชาำ ระหนี้จากลูกหน้ี เงินสด xx
ลกู หนี้ xx
12. รบั ชำาระหนจ้ี ากลกู หน้ี ให้สว่ นลด เงนิ สด xx
ในการชาำ ระหนี้ สว่ นลดจา่ ย xx
ลกู หน้ี xx
13. ซือ้ สนิ ทรัพย์เป็นเงนิ เช่ือ สินทรัพย์ xx
ภาษีซือ้ xx
เจ้าหน้ี xx
14. จ่ายคา่ ใช้จา่ ย มภี าษีมลู ค่าเพ่ิม ค่าใช้จา่ ย xx
ภาษซี ือ้ xx
เงินสด xx
15. เมือ่ ปดิ บัญชีภาษีซ้ือ ภาษมี ูลค่าเพม่ิ xx
ภาษีซอ้ื xx
16. เมอื่ ปิดบัญชภี าษขี าย ภาษีขาย xx
ภาษมี ลู ค่าเพมิ่ xx
17. เม่ือปิดบัญชีภาษีมูลค่าเพิ่มเข้าบัญชีเจ้าหน้ี ภาษีมูลคา่ เพม่ิ xx
กรมสรรพากร-กรณีภาษีขาย > ภาษีซื้อ เจ้าหน-้ี กรมสรรพากร xx
(ชำาระเพม่ิ เติม)
xx
18. เม่ือปิดบัญชีภาษีมูลค่าเพ่ิมเข้าบัญชีลูกหน้ี ลูกหน้ี-กรมสรรพากร xx
กรมสรรพากร-กรณีภาษีซื้อ > ภาษีขาย ภาษีมลู คา่ เพิม่
(กรณขี อคนื ภาษ)ี xx
xx
19. เม่ือชำาระภาษมี ูลคา่ เพม่ิ เจา้ หน้-ี กรมสรรพากร
เงินสด xx
xx
20. เมื่อได้รับคนื ภาษีมูลค่าเพ่ิม เงินสด
ลูกหนี้-กรมสรรพากร
46 สดุ ยอดคมู่ อื ครู
A3. ขั้นปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ข้ันส่ือสารและน�ำเสนอ 5 . ขS้ันeปlรf-ะRเมeินgเพuื่อlaเพtiิ่มnคgุณค่า
pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill
ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก
asean
การบันทกึ รายการซอ้ื ขายสนิ คา้ ในสมุดรายวันท่วั ไป 31
หมายเหตุ การปดิ บญั ชภี าษีซื้อและภาษีขายมหี ลายวิธี แลว้ แตก่ จิ การจะเลือกใช้ เช่น
1. กรณภี าษีขาย > ภาษซี ้ือ
เดบติ ภาษขี าย xx
เครดิต ภาษซี ื้อ xx
ภาษีมูลคา่ เพิม่ xx
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด
2. กรณีภาษซี อ้ื > ภาษีขาย
เดบิต ภาษขี าย xx
ภาษีมูลคา่ เพิม่ xx
เครดิต ภาษซี ้อื xx
กจิ การจะปดิ บญั ชภี าษมี ลู คา่ เพมิ่ หรอื ไมป่ ดิ กไ็ ด้ ถา้ ไมป่ ดิ ภาษมี ลู คา่ เพมิ่ ทมี่ ยี อดอยทู่ างดา้ นเครดติ
แสดงว่ากิจการต้องชำาระเพ่ิม ดังนั้นจะถือเสมือนบัญชีเจ้าหนี้–กรมสรรพากร ในทางตรงกันข้าม
บัญชีภาษีมูลค่าเพิ่มที่มียอดอยู่ทางด้านเดบิต แสดงว่ากิจการจะได้คืนภาษี ดังนั้นจะถือเสมือน
บญั ชลี ูกหน้-ี กรมสรรพากร
ตัวอยา่ งที่ 3 รา้ นชวนชมมรี ายการคา้ ในเดอื นมีนาคม 25x2 ดงั น้ี
25x2
ม.ี ค. 1 ซอ้ื สินคา้ เปน็ เงนิ สด 18,000 บาท สว่ นลดการค้า 2,000 บาท ภาษีมลู คา่ เพมิ่ 7%
5 สง่ คนื สินคา้ ที่ซอ้ื เม่ือวันที่ 1 มี.ค. จำานวน 1,500 บาท เปน็ ราคาหลงั หกั สว่ นลด
10 ขายสนิ ค้าเป็นเงนิ สด 12,000 บาท ภาษมี ลู ค่าเพิม่ 7%
12 ขายสนิ คา้ เป็นเงนิ เชื่อให้รา้ นแตงกวา 25,000 บาท สว่ นลดการค้า 10% ภาษีมูลค่าเพม่ิ 7%
เงอื่ นไข 5/10, n/60 F.O.B. Shipping Point
15 รบั คนื สินคา้ จากร้านแตงกวา 2,000 บาท เปน็ ราคากอ่ นหกั สว่ นลด เนื่องจากสินคา้ ชาำ รดุ
17 จ่ายค่าขนสนิ ค้าทข่ี ายเมือ่ วันท่ี 12 ม.ี ค. จำานวน 1,000 บาท
20 ซอ้ื สินคา้ จากร้านมะยมเปน็ เงินเชือ่ 18,000 บาท ภาษีมูลค่าเพ่มิ 7% เงื่อนไข 2/10, n/30
F.O.B. Shipping Point
22 รบั ชำาระหน้ีจากร้านแตงกวาทั้งหมด
25 จา่ ยคา่ ขนสนิ คา้ ท่ซี ื้อเมื่อวนั ท่ี 20 มี.ค. จาำ นวน 1,500 บาท
27 สง่ คนื สินคา้ ใหร้ ้านมะยมเน่ืองจากชำารดุ 3,000 บาท
30 จ่ายชำาระหนใ้ี ห้ร้านมะยมครึ่งหน่งึ
ใหท้ ำา บันทึกรายการในสมดุ รายวนั ท่ัวไป
32 การบัญชีธรุ กิจซ้ือขายสนิ ค้า
สมุดรายวันทว่ั ไป หน้า 1
เครดิต
พ.ศ. 25x2 รายการ เลขท่ี เดบิต บาท สต.
เดอื น วันที่ บญั ชี บาท สต. 17,120 -
16,000 - 1,500 -
ม.ี ค. 1 ซ้อื สนิ ค้า 501 1,120 -
ภาษีซือ้ 103 1,605 - 105 -
เงินสด 101 12,000 -
ซื้อสินคา้ เปน็ เงนิ สด ภาษี 7% 12,840 -
840 -
5 เงนิ สด 101 24,075 - 22,500 -
ส่งคนื สินคา้ 502 1,575 -
ภาษซี ื้อ 103 1,800 -
126 - 1,926 -
ส่งคืนสนิ ค้าเป็นเงินสด 1,000 -
1,000 -
10 เงนิ สด 101 18,000 - 19,260 -
ขายสินคา้ 401 1,260 -
ภาษีขาย 203
ขายสนิ คา้ เปน็ เงินสด
12 ลูกหน้ี-รา้ นแตงกวา 102
ขายสินค้า
ภาษขี าย 401
ขายสนิ คา้ เปน็ เงนิ เชอ่ื สว่ นลดการคา้ 10% 203
เงือ่ นไข 5/10, n/60
15 รบั คนื สินคา้ 402
ภาษขี าย 203
ลูกหน้-ี ร้านแตงกวา 102
รบั คนื สินคา้ เปน็ เงินเชอ่ื
17 ลกู หนี้-รา้ นแตงกวา 102
เงินสด 101
จ่ายคา่ ขนสนิ คา้ แทนร้านแตงกวา
20 ซ้อื สนิ ค้า 501
ภาษีซอื้ 103
เจา้ หน้ี-รา้ นมะยม
ซอื้ สินค้าเป็นเงนิ เช่อื เงอ่ื นไข 2/10, n/30 201
สุดยอดค่มู ือครู 47
1. ขG้ันaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2. ขP้ันrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้
บูรณาการทักษะศตวรรษท่ี 21 ทักษะชีวิต
การบนั ทึกรายการซ้อื ขายสนิ คา้ ในสมุดรายวนั ทั่วไป 33
สมดุ รายวันทว่ั ไป หนา้ 2
พ.ศ. 25x2 รายการ เลขที่ เดบติ เครดติ
เดอื น วันที่ บัญชี บาท สต. บาท สต.
มี.ค. 22 เงนิ สด 101 22,114 -
ส่วนลดจา่ ย 403 1,035 -
ลกู หน้ี-ร้านแตงกวา 102
รับชำาระหนจี้ ากรา้ นแตงกวา ลดให้ 5%
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด 23,149 -
25 คา่ ขนส่งเขา้ 504 1,500 - 1,500 -
เงนิ สด 101
จ่ายค่าขนสินคา้ ที่ซื้อ
27 เจา้ หน-้ี ร้านมะยม 201 3,210 - 3,000 -
ส่งคนื สนิ ค้า 502 210 -
ภาษีซือ้ 103
ส่งคืนสินค้าเปน็ เงนิ เชอ่ื
30 เจา้ หนี้-ร้านมะยม 201 8,025 - 7,875 -
เงินสด 101 150 -
สว่ นลดรบั 503
จ่ายชาำ ระหนีไ้ ด้รบั สว่ นลด 2%
การคาำ นวณ
1. รายการวันที่ 1 ม.ี ค. 25x2
ซอื้ สนิ คา้ 18,000
หกั สว่ นลดการคา้ 2,000
ซื้อสทุ ธิ 16,000
ภาษีซื้อ (16,000 × 7%) 1,120
จา่ ยเงินซอ้ื สินค้า 17,120
2. รายการวันที่ 5 ม.ี ค. ส่งคนื สินคา้ 1,500 บาท ภาษซี ้ือ 1,500 × 7% = 105 บาท
3. รายการวันที่ 10 ม.ี ค. ขายสินคา้ 12,000 บาท ภาษีขาย 12,000 × 7% = 840 บาท
4. รายการวันท่ี 12 ม.ี ค. 25x2
ขายสินค้า 25,000
หัก สว่ นลดการค้า 2,500
ขายสนิ คา้ สุทธิ 22,500
ภาษีขาย (22,500 × 7%) 1,575
ลูกหนี้ค่าขายสนิ คา้ 24,075 34 การบญั ชีธรุ กิจซอื้ ขายสินค้า
5. รายการวันที่ 22 รบั ชำาระหนจี้ ากร้านแตงกวา ลดให้ 5%
ลูกหน้ีคา่ ขายสินคา้ 24,075
หัก ลกู หนี้จากการรบั คนื สนิ ค้า 1,926
ลกู หนคี้ า้ งจ่าย 22,149
บวก คา่ ขนส่งทจี่ า่ ยแทน 1,000
จำานวนเงนิ ทเ่ี ป็นหนี้ 23,149
หกั สว่ นลด (20,700 × 5%) 1,035
จาำ นวนเงินทไี่ ดร้ บั ชำาระจากลกู หนี้ 22,114
สว่ นลดคิดจากยอดลูกหนท้ี ไี่ มร่ วมภาษมี ูลค่าเพ่ิม ซ่งึ คำานวณไดด้ ังน้ี
ยอดขายสทุ ธิท่รี วมภาษีมูลคา่ เพ่ิม 22,149
หัก ภาษีมลู ค่าเพ่มิ (22,149 × 7/107) 1,449
ยอดขายสุทธิทไ่ี ม่รวมภาษมี ลู คา่ เพม่ิ ทีน่ าำ มาคิดสว่ นลด 20,700
ยอดขายท่ีนำามาคิดส่วนลดอาจคิดได้อีกวิธีหน่ึง คือเอาขายสินค้าหักรับคืนสินค้า
(22,500 – 1,800 = 20,700 บาท)
6. รายการวนั ที่ 30 มี.ค. จ่ายชาำ ระหนรี้ า้ นมะยมครึ่งหนึง่
เจา้ หนีค้ า่ ซื้อสินคา้ 19,260
หกั เจา้ หน้ีท่ีสง่ คนื สนิ ค้า 3,210
เจ้าหนีค้ ้างชาำ ระ 16,050
จา่ ยชาำ ระหนี้ครึ่งหนง่ึ 8,025
หกั สว่ นลด (7,500 × 2%) 150
จ่ายชำาระหนี้ดว้ ยเงินสด 7,875
ยอดเจ้าหน้ที ี่นาำ มาคดิ สว่ นลด คาำ นวณไดด้ งั นี้
ยอดเจา้ หนที้ ีต่ ้องชำาระรวมภาษี 8,025
หัก ภาษมี ูลค่าเพิ่ม (8,025 × 7/107) 525
ยอดเจ้าหนีท้ ่นี าำ มาคิดสว่ นลด 7,500
48 สดุ ยอดคมู่ อื ครู
A3. ข้ันปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ขั้นส่ือสารและน�ำเสนอ 5 . ขSั้นeปlรf-ะRเมeินgเพu่ือlaเพtiิ่มnคgุณค่า
pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill
ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก
asean
การบนั ทึกรายการซ้อื ขายสนิ คา้ ในสมดุ รายวนั ทวั่ ไป 35
ตวั อย่างท่ี 4สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัดร้านมะปรางมีรายการคา้ ในเดือนพฤษภาคม 25x2 ดงั นี้
25x2
พ.ค. 1 ซื้อสินค้าเปน็ เงินสด 20,000 บาท สว่ นลดการคา้ 2,000 บาท ภาษมี ลู คา่ เพิม่ 7%
ขายสนิ ค้าเปน็ เงนิ สด 25,000 บาท ส่วนลดการค้า 10% ภาษีมลู ค่าเพ่มิ 7%
5 ซื้อเครื่องถา่ ยเอกสารเป็นเงนิ สด 28,500 บาท ภาษมี ลู ค่าเพ่ิม 7%
10 จา่ ยคา่ โทรศัพท์ 1,605 บาท รวมภาษมี ลู ค่าเพมิ่ 7% แลว้
15 ซ้อื สินค้าเป็นเงนิ เชอื่ จากร้านใบตอง 15,000 บาท ลดให้ 2,000 บาท ภาษมี ลู คา่ เพิม่ 7%
20 เงอื่ นไข 2/10, n/60 F.O.B. Shipping Point
จา่ ยเงนิ ซอื้ วัสดุสำานักงาน 856 บาท รวมภาษมี ลู ค่าเพม่ิ แลว้ 7%
23 รา้ นใบตองจ่ายคา่ ขนสนิ ค้าแทน 1,000 บาท
25 ส่งคืนสินค้าให้ร้านใบตอง 2,000 บาท เป็นราคาหลังหักส่วนลด ภาษีมูลค่าเพิ่ม 7%
28 เนอื่ งจากชำารุด
จา่ ยชำาระหน้ใี ห้ร้านใบตองทัง้ หมด
30 ปดิ บัญชีภาษซี อื้ และภาษขี าย
31 ขายสินค้าเช่ือให้ร้านมะดัน 26,000 บาท ส่วนลดการค้า 5% ภาษีมูลค่าเพ่ิม 7%
มิ.ย. 5 เง่อื นไข 5/10, n/60 F.O.B. Shipping Point
จา่ ยคา่ ขนสนิ คา้ ทข่ี ายเมื่อวันที่ 5 มิ.ย. จำานวน 1,500 บาท
7 รบั คืนสนิ ค้าท่ีขายเมือ่ วันที่ 5 ม.ิ ย. ใหร้ ้านมะดนั 2,000 บาท เป็นราคากอ่ นหกั สว่ นลด
10 รับชำาระหนีค้ ่าสินค้าจากร้านมะดนั 13,910 บาท
14 รับภาษมี ูลค่าเพิม่ คนื จากกรมสรรพากร
15 ขายสินค้าเปน็ เงินสด 16,000 บาท ภาษมี ูลคา่ เพมิ่ 7%
20 จ่ายค่าโฆษณา 4,815 บาท รวมภาษีมลู ค่าเพ่ิมแล้ว
25 รบั ชำาระหน้ีจากรา้ นมะดนั ที่เหลอื ทั้งหมด และปดิ บัญชภี าษซี ือ้ และภาษีขาย
30 ซอื้ สนิ คา้ เป็นเงินเช่ือจากรา้ นดอกรกั 16,000 บาท ภาษมี ลู ค่าเพมิ่ 7% เงื่อนไข 3/10, n/60
ก.ค. 1 F.O.B. Destination
รับคนื สินคา้ ที่ขายเม่ือวันท่ี 5 มิ.ย. จาำ นวน 1,284 บาท รวมภาษมี ูลคา่ เพม่ิ แลว้
4 จา่ ยคา่ ขนสินค้าที่ซือ้ เม่ือวันท่ี 1 ก.ค. จาำ นวน 500 บาท
5 จ่ายชาำ ระหนีใ้ ห้ร้านดอกรกั ทัง้ หมด
10 นำาส่งภาษมี ลู ค่าเพ่ิม
15
36 การบัญชธี รุ กจิ ซอ้ื ขายสนิ คา้
25x2
ก.ค. 20 ขายสนิ คา้ เปน็ เงนิ สด 28,000 บาท ภาษมี ูลคา่ เพิม่ 7% เงื่อนไข F.O.B. Destination
22 จ่ายค่าขนสินค้าที่ขายเมอ่ื วันที่ 20 ก.ค. จำานวน 1,100 บาท
26 รบั คนื สนิ ค้าทขี่ ายเม่อื วันที่ 20 ก.ค. เน่ืองจากชำารุด 3,000 บาท
28 จ่ายคา่ ไฟฟา้ จำานวน 5,800 บาท ภาษีมลู ค่าเพิ่ม 7%
31 จ่ายเงินเดอื น 6,000 บาท และปิดบญั ชีภาษีซ้ือและภาษีขาย
ให้ทาำ บันทึกรายการในสมุดรายวนั ทั่วไป
สมดุ รายวนั ท่วั ไป หนา้ 1
เครดติ
พ.ศ. 25x2 รายการ เลขท่ี เดบติ บาท สต.
เดอื น วันที่ บัญชี บาท สต. 19,260 -
18,000 -
พ.ค. 1 ซอ้ื สนิ คา้ 501 1,260 - 22,500 -
ภาษีซือ้ 104 1,575 -
เงนิ สด 101 24,075 -
ซอ้ื สนิ คา้ เป็นเงนิ สด 30,495 -
28,500 -
5 เงินสด 101 1,995 - 1,605 -
ขายสินคา้ 401 1,500 - 13,910 -
105 -
ภาษีขาย 202
13,000 -
ขายสนิ คา้ เปน็ เงนิ สด สว่ นลดการคา้ 10% 910 -
10 เครื่องใช้สาำ นกั งาน 106
ภาษีซ้ือ 104
เงนิ สด 101
ซื้อเครอื่ งถา่ ยเอกสารเป็นเงินสด
15 คา่ สาธารณปู โภค 505
ภาษีซอ้ื 104
เงินสด 101
จา่ ยคา่ โทรศพั ท์
20 ซือ้ สนิ ค้า 501
ภาษซี ้ือ 104
เจ้าหน-้ี รา้ นใบตอง 201
ซ้อื สินคา้ เป็นเงนิ เชือ่ เงอ่ื นไข 2/10, n/60
สุดยอดคู่มอื ครู 49
1. ขG้ันaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2 . ขPั้นrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้
บูรณาการทักษะศตวรรษท่ี 21 ทักษะชีวิต
การบนั ทึกรายการซอื้ ขายสนิ คา้ ในสมดุ รายวนั ท่ัวไป 37
สมุดรายวนั ท่ัวไป หน้า 1
เครดิต
พ.ศ. 25x2 รายการ เลขที่ เดบติ บาท สต.
เดอื น วันที่ บัญชี บาท สต.
856 -
พ.ค. 23 วสั ดสุ าำ นักงาน 103 800 -
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด 56 - 1,000 -
ภาษซี ือ้ 104
1,000 - 2,000 -
เงินสด 101 140 -
2,140 -
ซ้อื วสั ดสุ ำานักงาน 12,550 -
12,770 - 220 -
25 คา่ ขนส่งเขา้ 502
1,575 - 4,186 -
เจ้าหนี-้ รา้ นใบตอง 201 2,611 -
2,611 -
ร้านใบตองจ่ายค่าขนส่งสินคา้ แทน 2,611 -
24,700 -
28 เจ้าหน้ี-รา้ นใบตอง 201 26,429 - 1,729 -
สง่ คืนสนิ คา้ 503
ภาษซี อื้ 104
ส่งคืนสนิ ค้าใหร้ า้ นใบตอง
30 เจา้ หนี-้ รา้ นใบตอง 201
เงินสด 101
สว่ นลดรับ 504
จ่ายชาำ ระหน้ีได้รับส่วนลด
31 ภาษขี าย 202
ภาษมี ลู คา่ เพ่ิม 203
ภาษซี ือ้ 104
ปิดบัญชภี าษซี อื้ และภาษีขาย
ลกู หน้-ี กรมสรรพากร 105
ภาษีมลู คา่ เพิ่ม 203
ปิดบัญชภี าษีมลู ค่าเพมิ่
มิ.ย. 5 ลูกหน้ี-ร้านมะดัน 101
ขายสินคา้ 401
ภาษขี าย 202
ขายสนิ คา้ เปน็ เงนิ เชอ่ื เงอ่ื นไข 5/10, n/30
38 การบญั ชธี ุรกจิ ซือ้ ขายสนิ คา้
สมุดรายวันทว่ั ไป หนา้ 2
เครดติ
พ.ศ. 25x2 รายการ เลขท่ี เดบิต บาท สต.
เดอื น วนั ท่ี บญั ชี บาท สต. 1,500 -
1,500 -
มิ.ย. 7 ลูกหน้-ี ร้านมะดัน 102 2,033 -
1,900 -
เงนิ สด 101 133 - 13,910 -
จ่ายค่าขนสินคา้ แทนรา้ นมะดัน 13,260 - 2,611 -
650 -
10 รับคนื สนิ คา้ (2,000 - 100) 402 16,000 -
2,611 - 1,120 -
ภาษีขาย 202
17,120 - 4,815 -
ลกู หน-้ี รา้ นมะดนั 102
4,500 -
รับคนื สินคา้ จากรา้ นมะดัน 315 -
14 เงนิ สด 101
สว่ นลดจา่ ย (13,000 × 5%) 403
ลกู หนี-้ ร้านมะดนั 102
รับชำาระหนรี้ า้ นมะดัน ลดให้ 5%
15 เงนิ สด 101
ลกู หนี-้ กรมสรรพากร 105
ไดร้ บั ภาษมี ลู คา่ เพม่ิ คนื จากกรมสรรพากร
20 เงนิ สด 101
ขายสินค้า 401
ภาษขี าย 202
ขายสนิ คา้ เปน็ เงินสด
25 คา่ โฆษณา 506
ภาษีซื้อ 104
เงนิ สด 101
จ่ายค่าโฆษณา
50 สุดยอดคู่มอื ครู
A3. ขั้นปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ขั้นส่ือสารและน�ำเสนอ 5 . ขS้ันeปlรf-ะRเมeินgเพuื่อlaเพti่ิมnคgุณค่า
pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill
ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก
asean
การบันทกึ รายการซ้อื ขายสนิ คา้ ในสมดุ รายวันท่ัวไป 39
สมุดรายวันทว่ั ไป หนา้ 3
เครดิต
พ.ศ. 25x2 รายการ เลขที่ เดบิต บาท สต.
เดอื น วันที่ บญั ชี บาท สต. 11,986 -
11,986 -
ม.ิ ย. 30 เงินสด 101 2,401 -
ลกู หน้ี-รา้ นมะดนั 102 2,716 - 315 -
รับชำาระหนจี้ ากร้านมะดันท้ังหมด 2,401 - 2,401 -
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด
. ภาษีขาย 202 16,000 - 17,120 -
1,120 -
ภาษมี ูลค่าเพิม่ 203 1,284 -
1,200 -
ภาษซี ื้อ 104 84 - 500 -
ปิดบัญชีภาษีซื้อและภาษขี าย 500 - 16,140 -
480 -
ภาษีมูลค่าเพมิ่ 203 16,620 -
เจา้ หน-ี้ กรมสรรพากร 204
ปิดบัญชีภาษีมลู คา่ เพม่ิ
ก.ค. 1 ซ้อื สนิ ค้า 501
ภาษีซ้อื 104
เจ้าหน-ี้ ร้านดอกรัก 205
ซอ้ื สินค้าเป็นเงินเช่ือ เงือ่ นไข 3/10, n/60
4 รบั คนื สนิ ค้า 402
ภาษขี าย 202
เงนิ สด 101
รบั คืนสนิ ค้าเป็นเงนิ สด
5 เจ้าหน-้ี รา้ นดอกรกั 205
เงนิ สด 101
จา่ ยค่าขนสง่ แทนร้านดอกรัก
10 เจา้ หน้-ี ร้านดอกรกั 205
เงินสด 101
ส่วนลดรบั (16,000 × 3%) 504
จ่ายชาำ ระหนีไ้ ดร้ ับสว่ นลด 3%
40 การบัญชธี ุรกิจซือ้ ขายสนิ คา้
สมุดรายวันทั่วไป หน้า 4
เครดิต
พ.ศ. 25x2 รายการ เลขท่ี เดบติ บาท สต.
เดอื น วนั ท่ี บัญชี บาท สต. 2,401 -
204 2,401 -
ก.ค. 15 เจา้ หน้-ี กรมสรรพากร 101 28,000 -
29,960 - 1,960 -
เงนิ สด 101
401 1,100 - 1,100 -
นำาส่งภาษมี ูลคา่ เพ่มิ 202
3,000 - 3,210 -
20 เงินสด 507 210 -
101 6,206 -
ขายสินคา้ 5,800 -
402 406 - 6,000 -
ภาษขี าย 202
101 6,000 - 140 -
ขายสนิ ค้าเป็นเงินสด 1,526 -
505 1,666 -
22 ค่าขนส่งออก 104 140
101 140 - -
เงนิ สด
508
จ่ายค่าขนสินค้าที่ขาย 101
26 รับคนื สินค้า 202
203
ภาษีขาย 104
เงนิ สด 203
204
รบั คนื สินค้าเป็นเงนิ สด
28 คา่ สาธารณปู โภค
ภาษีซ้อื
เงนิ สด
จา่ ยคา่ ไฟฟา้
31 เงินเดือน
เงนิ สด
จา่ ยเงินเดือน
ภาษขี าย
ภาษีมูลคา่ เพิ่ม
ภาษซี ือ้
ปดิ บญั ชภี าษีซอ้ื และภาษขี าย
ภาษมี ลู คา่ เพ่ิม
เจ้าหน้ี-กรมสรรพากร
ปดิ บญั ชภี าษีมลู ค่าเพ่ิม
สดุ ยอดคูม่ อื ครู 51
1. ขGั้นaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2. ขP้ันrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้
บูรณาการทักษะศตวรรษท่ี 21 ทักษะชีวิต
การบันทึกรายการซื้อขายสินคา้ ในสมดุ รายวนั ทั่วไป 41 การแสดงจ�ำแนกของบญั ชใี นแตล่ ะบญั ชอี อกเปน็ หมวดหมู่
โดยนิยมใช้ตัวเลขเป็นตัวก�ำกับของบัญชี การก�ำหนด
3. การผ่านรายการไปยังบญั ชีแยกประเภท เลขทบ่ี ญั ชนี ยิ มใชต้ วั เลข 2-3 หลกั แลว้ แตข่ นาดของกจิ การ
แบบฟอร์มหรือรูปแบบที่รวบรวมการบันทึกรายการค้า
หลังจากบันทึกรายการในสมุดบันทึกรายการขั้นต้น คือสมุดรายวันทั่วไปเรียบร้อยแล้ว จะต้อง ที่เกิดข้ึนไว้เป็นหมวดหมู่ต่อจากที่ได้บันทึกไว้ในสมุด
ผ่านรายการไปยังสมุดบันทึกรายการขั้นปลาย (Posting) คือสมุดบัญชีแยกประเภทท่ัวไป ซึ่งบัญชี รายวนั ทว่ั ไป
แยกประเภทท่ีนำามาใช้ คือบัญชีแยกประเภทแบบตัวที (T Account Form) ซ่ึงถือเป็นแบบมาตรฐาน
(Standard Form ) โดยมขี ้นั ตอนการผ่านรายการดังนี้
3.1 เปดิ บญั ชแี ยกประเภททว่ั ไปเรยี งลาำ ดบั ตามผงั บญั ชี(ChartofAccounts)ของกจิ การ
เพื่อง่ายในการจัดทำางบทดลองในขั้นถัดไป โดยเปิดเฉพาะบัญชีท่ีกิจการบันทึกไว้ใน
สมุดรายวนั ทั่วไป
3.2 ผา่ นรายการจากสมุดรายวนั ทั่วไปไปยงั บัญชแี ยกประเภทท่วั ไป
โดยการเรยี งลำาดบั วันที่ มหี ลกั เกณทด์ ังน้ี
1) เขียนวันท่ลี งในช่องวันเดือนปขี องบัญชที ี่ต้องการเดบติ
2) เขียนช่ือบัญชีที่บันทึกด้านเครดิตลงในช่องรายการทางด้านเดบิต เพ่ือเป็นการอ้างอิง
ชื่อบญั ชีท่ีตรงกนั ข้าม จะได้ทราบว่าบัญชนี นั้ เพ่ิมข้นึ หรือลดลงเนอ่ื งจากบญั ชอี ะไร
3) เขยี นจำานวนเงนิ ลงในชอ่ งเดบิต
4) อา้ งองิ เลขหน้าของสมุดรายวนั ทวั่ ไปในชอ่ งหน้าบัญชที างด้านเดบติ โดยใชต้ ัวยอ่ ร.ว.
5) เขียนวนั ที่ลงในช่องวันเดอื นปีของบัญชที ่ตี ้องการเครดติ
6) เขียนชอ่ื บญั ชีทีบ่ นั ทึกทางด้านเดบิตลงในชอ่ งรายการทางดา้ นเครดติ เพอ่ื เปน็ การอ้างองิ
ชือ่ บัญชที ี่ตรงกันขา้ ม จะได้ทราบว่าบัญชนี ั้นเพมิ่ ข้ึนหรอื ลดลงเน่อื งจากบัญชีอะไร
7) เขียนจำานวนเงินลงในช่องเครดิต
8) อา้ งองิ เลขหน้าของสมดุ รายวนั ทัว่ ไปในช่องหนา้ บญั ชีทางดา้ นเครดติ โดยใชต้ วั ยอ่ ร.ว.
9) อ้างอิงเลขที่ของบัญชีแยกประเภท โดยเขียนเลขท่ีบัญชีลงในช่องเลขท่ีบัญชีใน
สมดุ รายวนั ท่วั ไป เพื่อให้ทราบว่าบัญชนี น้ั ผ่านไปบญั ชแี ยกประเภทเรียบร้อยแลว้
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด
ตวั อยา่ งที่ 5 ตอ่ ไปน้เี ปน็ รายการค้าในสมดุ รายวันทัว่ ไปของกิจการแหง่ หน่งึ
สมุดรายวนั ท่ัวไป หน้า 1
เครดิต
พ.ศ. 25x2 รายการ เลขที่ เดบิต บาท สต.
เดอื น วนั ที่ บัญชี บาท สต.
10,000 -
ก.พ. 5 ซอื้ สนิ คา้ 501 10,000 -
เงนิ สด 101
ซอื้ สนิ ค้าเปน็ เงนิ สด
10 เงนิ สด 101 12,000 - 12,000 -
ขายสนิ ค้า 401
ขายสนิ คา้ เปน็ เงนิ สด
ใหท้ ำา ผ่านรายการไปยังบัญชีแยกประเภทท่ัวไป 42 การบัญชีธุรกิจซ้ือขายสินคา้
ขั้นตอนในการทำา มดี งั นี้
1. เปดิ บญั ชีแยกประเภท 3 บญั ชี คือบญั ชีเงนิ สด บัญชขี ายสินค้า และบญั ชีซอื้ สินค้า
2. ผา่ นรายการจากสมุดรายวนั ทว่ั ไปไปยังบัญชีแยกประเภทบญั ชเี งินสด ดังน้ี
1) เขยี นวันทล่ี งในช่องวนั เดอื นปที างด้านเครดติ คอื ก.พ. 5
2) เขียนช่อื บญั ชีที่บันทกึ ทางด้านเดบิต คือบัญชีซ้อื สินค้าลงในช่องรายการทางดา้ นเครดติ
3) เขียนจาำ นวนเงนิ ลงในช่องจาำ นวนเงินทางดา้ นเครดติ จาำ นวน 10,000 บาท
4) ตรงช่องหน้าบัญชีทางดา้ นเครดติ เขยี นคำาว่า ร.ว.1
5) ในสมดุ รายวันทวั่ ไป วนั ที่ 5 ก.พ. ทางดา้ นเครดติ ช่องเลขท่ีบัญชี ใส่เลขทบี่ ญั ชขี องเงนิ สด
คือ 101
6) เขียนวันทล่ี งในชอ่ งวนั เดอื นปีทางด้านเดบติ คือ ก.พ. 10
7) เขยี นช่ือบัญชีทางดา้ นเครดิต คือบญั ชขี ายสินค้า ลงในชอ่ งรายการทางด้านเดบิต
8) เขียนจาำ นวนเงินลงในชอ่ งจาำ นวนเงินทางดา้ นเดบิตจาำ นวน 12,000 บาท
9) ตรงช่องหน้าบัญชที างดา้ นเดบิต เขยี นคาำ วา่ ร.ว.1
10) ในสมุดรายวนั ทั่วไป วนั ที่ 10 ก.พ. ทางดา้ นเดบติ ชอ่ งเลขท่ีบัญชี ใสเ่ ลขทีบ่ ัญชีของเงนิ สด
คือ 101
บัญชีเงินสด เลขที่ 101
พ.ศ. 25x2 รายการ หนา้ เดบติ พ.ศ. 25x2 รายการ เลขท่ี เครดิต
เดือน วนั ท่ี บญั ชี บาท สต. เดอื น วนั ท่ี บัญชี บาท สต.
ร.ว.1 10,000 -
ก.พ. 10 ขายสนิ คา้ ร.ว.1 12,000 - ก.พ. 5 ซอ้ื สนิ ค้า
สมุดรายวนั ท่วั ไป หน้า 1
เครดติ
พ.ศ. 25x2 รายการ เลขท่ี เดบิต บาท สต.
เดอื น วนั ที่ บญั ชี บาท สต.
501 10,000 - 10,000 -
ก.พ. 5 ซื้อสินคา้ 101
12,000 - 12,000 -
เงนิ สด 101
401
ซอ้ื สนิ คา้ เปน็ เงินสด
10 เงนิ สด
ขายสินค้า
ขายสินคา้ เปน็ เงินสด
52 สุดยอดคูม่ อื ครู
A3. ขั้นปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ข้ันสื่อสารและน�ำเสนอ 5. ขS้ันeปlรf-ะRเมeินgเพuื่อlaเพtiิ่มnคgุณค่า
pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill
ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก
asean
การบันทกึ รายการซ้อื ขายสนิ ค้าในสมดุ รายวนั ทัว่ ไป 43
3. ผา่ นรายการจากสมดุ รายวันทั่วไปไปยงั บัญชแี ยกประเภทบญั ชีซอ้ื สนิ ค้า ดังนี้
1) เขียนวันทล่ี งในช่องวันเดือนปที างด้านเดบิต คือ ก.พ. 5
2) เขยี นชือ่ บัญชที ีบ่ นั ทึกทางดา้ นเครดติ คือบัญชีเงนิ สด ลงในชอ่ งรายการทางด้านเดบติ
3) เขียนจาำ นวนเงนิ ลงในช่องจาำ นวนเงินทางด้านเดบิตจาำ นวน 10,000 บาท
4) ตรงชอ่ งหน้าบญั ชีทางด้านเดบติ เขียนคาำ ว่า ร.ว.1
5) ในสมุดรายวันทั่วไป วันที่ 5 ก.พ. ทางด้านเดบิต ช่องเลขที่บัญชี ใส่เลขท่ีบัญชีของ
บญั ชซี ้อื สนิ ค้า คอื 501
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด
พ.ศ. 25x2 รายการ บญั ชซี อื้ สินคา้ รายการ เลขท่ี 501
เดอื น วันท่ี
หนา้ เดบิต พ.ศ. 25x2 เลขท่ี เครดิต
ก.พ. 5 เงินสด บัญชี บาท สต. เดือน วนั ที่ บญั ชี บาท สต.
ร.ว.1 10,000 -
-
สมุดรายวันท่ัวไป หน้า 1
เครดติ
พ.ศ. 25x2 รายการ เลขท่ี เดบติ บาท สต.
เดอื น วันที่ บัญชี บาท สต.
10,000 - 10,000 -
ก.พ. 5 ซ้อื สนิ ค้า 501
101
เงินสด
ซอื้ สินค้าเปน็ เงินสด
4. ผ่านรายการจากสมดุ รายวนั ท่ัวไปไปยงั บัญชแี ยกประเภทบัญชีขายสินค้า ดงั น้ี
1) เขยี นวนั ท่ลี งในชอ่ งวันเดอื นปที างดา้ นเครดิต คอื ก.พ. 10
2) เขยี นชอ่ื บัญชีทบ่ี นั ทึกทางดา้ นเดบติ คอื บัญชีเงนิ สด ลงในช่องรายการทางดา้ นเครดิต
3) เขียนจำานวนเงินลงในช่องจาำ นวนเงนิ ทางด้านเครดิตจำานวน 12,000 บาท
4) ตรงช่องหนา้ บัญชที างดา้ นเครดติ เขยี นคำาวา่ ร.ว. 1
5) ในสมุดรายวันท่ัวไปวันที่ 10 ก.พ. ทางด้านเครดิต ช่องเลขท่ีบัญชีใส่เลขท่ีบัญชีของ
บัญชขี ายสินคา้ คือ 401
44 การบัญชีธรุ กิจซ้อื ขายสนิ คา้
บัญชีขายสนิ คา้ เลขท่ี 401
พ.ศ. 25x2 รายการ หน้า เดบิต พ.ศ. 25x2 รายการ เลขที่ เครดติ
เดอื น วนั ท่ี บัญชี บาท สต. เดอื น วันท่ี บญั ชี บาท สต.
ร.ว.1 12,000 -
ก.พ. 10 เงนิ สด
สมดุ รายวันทั่วไป หนา้ 1
เครดิต
พ.ศ. 25x2 รายการ เลขที่ เดบิต บาท สต.
เดอื น วนั ที่ บญั ชี บาท สต.
12,000 - 12,000 -
ก.พ. 10 เงนิ สด 101
401
ขายสนิ ค้า
ขายสนิ ค้าเปน็ เงินสด
ตวั อย่างที่ 6 เม่ือวันท่ี 1 ตุลาคม 25x2 นาย ก ดำาเนินกิจการซ้ือขายสินค้า โดยนำาเงินสดมาลงทุน
180,000 บาท ใชช้ ่ือร้านว่า รา้ น ก.กังวาล และไดจ้ ดทะเบยี นภาษีมูลค่าเพมิ่ ในอัตราร้อยละ 7 รายการคา้
ระหว่างเดอื นตุลาคม 25x2 มดี งั น้ี
25x2
ต.ค. 5 ซื้อสินค้าเปน็ เงินสด 15,000 บาท ส่วนลดการค้า 10% ภาษมี ูลคา่ เพม่ิ 7%
8 จ่ายคา่ ขนสินค้าท่ซี อื้ เมอ่ื วนั ท่ี 5 ต.ค. จำานวน 1,500 บาท
10 จา่ ยค่าเช่าร้าน 5,000 บาท
15 ขายสนิ คา้ เป็นเงินสด 20,000 บาท ภาษีมูลคา่ เพมิ่ 7%
18 ซอื้ สนิ คา้ เปน็ เงนิ เชอ่ื จากรา้ นกลว้ ยไม้ 26,800 บาท ภาษมี ลู คา่ เพม่ิ 7% เงอ่ื นไข 5/10, n/60
F.O.B. Destination
20 สง่ คนื สินคา้ ที่ซือ้ เมื่อวันท่ี 18 ต.ค. จำานวน 1,800 บาท เนอื่ งจากสินคา้ ชำารดุ
22 ซ้อื เครือ่ งคอมพิวเตอร์เป็นเงินสด 28,000 บาท ภาษีมูลค่าเพ่มิ 7%
25 ขายสนิ ค้าเปน็ เงินเช่ือให้รา้ นตน้ ออ้ 38,000 บาท สว่ นลดการคา้ 10% ภาษีมูลคา่ เพ่มิ 7%
เง่อื นไข 2/10, n/30 F.O.B. Shipping Point
26 จา่ ยคา่ ขนสนิ คา้ ทขี่ ายเมือ่ วนั ที่ 25 ต.ค. แทนผ้ซู ้ือ 2,000 บาท
28 จา่ ยชาำ ระหนี้ให้รา้ นกลว้ ยไมท้ ้ังหมด
สดุ ยอดคมู่ ือครู 53
1. ขGั้นaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2. ขPั้นrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้
บูรณาการทักษะศตวรรษท่ี 21 ทักษะชีวิต
การบันทึกรายการซื้อขายสนิ คา้ ในสมุดรายวนั ท่ัวไป 45
25x2
ต.ค. 30 เจ้าของกจิ การถอนเงนิ สดไปใช้สว่ นตัว 10,000 บาท
31 จา่ ยเงนิ เดอื น 5,000 บาท
ใหท้ ำา 1. บนั ทึกรายการในสมุดรายวันทวั่ ไป
2. ผ่านรายการไปยังบญั ชแี ยกประเภททวั่ ไป
สมดุ รายวันทัว่ ไป
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด หนา้ 1
พ.ศ. 25x2 รายการ เลขท่ี เดบติ เครดติ
เดอื น วนั ท่ี บญั ชี บาท สต. บาท สต.
180,000 - 180,000 -
ต.ค. 1 เงนิ สด 101
ทุน 301 13,500 - 14,445 -
945 -
นาำ เงินสดมาลงทุน 1,500 -
1,500 -
5 ซอื้ สนิ คา้ 501 5,000 -
5,000 -
ภาษีซือ้ 104 20,000 -
21,400 - 1,400 -
เงนิ สด 101
26,800 - 28,676 -
ซ้อื สินค้าเปน็ เงินสด ส่วนลดการค้า 10% 1,876 -
8 คา่ ขนส่งเข้า 503
เงนิ สด 101
จ่ายคา่ ขนสนิ คา้ เขา้ รา้ น
10 คา่ เช่ารา้ น 504
เงนิ สด 101
จา่ ยค่าเช่าร้าน
15 เงนิ สด 101
ขายสินค้า 401
ภาษีขาย 202
ขายสนิ คา้ เป็นเงนิ สด
18 ซ้อื สนิ คา้ 501
ภาษซี ื้อ 104
เจา้ หน้-ี รา้ นกล้วยไม้ 201
ซอ้ื สนิ คา้ เป็นเงนิ เชื่อ เงือ่ นไข 5/10, n/60
46 การบญั ชีธรุ กจิ ซอ้ื ขายสนิ คา้
สมุดรายวันทว่ั ไป หน้า 2
เครดติ
พ.ศ. 25x2 รายการ เลขท่ี เดบิต บาท สต.
เดอื น วนั ท่ี บัญชี บาท สต. 1,800 -
ต.ค. 20 เจา้ หนี้-รา้ นกลว้ ยไม้ 201 1,926 - 126 -
สง่ คืนสนิ ค้า 502
ภาษซี ้ือ 104 28,000 - 29,960 -
1,960 - 34,200 -
ส่งคนื สนิ ค้าให้รา้ นกลว้ ยไม้ 36,594 - 2,394 -
2,000 -
22 เคร่ืองใช้สำานักงาน 105 2,000 - 25,500 -
ภาษีซ้อื 104 26,750 - 1,250 -
เงนิ สด 101 10,000 -
ซอื้ เครอื่ งคอมพิวเตอร์เป็นเงนิ สด 10,000 - 5,000 -
5,000 -
25 ลกู หน้-ี รา้ นตน้ อ้อ 102 3,794 - 4,655 -
ขายสินคา้ 401
ภาษีขาย 202 861 -
ขายสนิ คา้ เปน็ เงนิ เชอ่ื เงอ่ื นไข 2/10, n/30
26 ลูกหน-้ี ร้านตน้ อ้อ 102
เงนิ สด 101
จ่ายคา่ ขนสง่ แทนร้านตน้ อ้อ
28 เจา้ หนี้-รา้ นกลว้ ยไม้ 201
เงนิ สด 101
สว่ นลดรบั (25,000 × 5%) 506
จา่ ยชาำ ระหนี้ ไดส้ ่วนลด 5%
30 ถอนใช้สว่ นตัว 302
เงินสด 101
ถอนเงินสดไปใช้สว่ นตวั
31 เงินเดือน 505
เงนิ สด 101
จ่ายเงนิ เดอื น
ภาษขี าย 202
ภาษีมูลค่าเพ่มิ 203
104
ภาษซี ือ้
ปิดบญั ชภี าษีซื้อและภาษีขาย
54 สดุ ยอดคู่มือครู
A3. ข้ันปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ข้ันส่ือสารและน�ำเสนอ 5. ขS้ันeปlรf-ะRเมeินgเพu่ือlaเพti่ิมnคgุณค่า
pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill
ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก
asean
การบนั ทกึ รายการซอ้ื ขายสนิ คา้ ในสมุดรายวันทั่วไป 47
สมดุ รายวันทัว่ ไป หน้า 3
พ.ศ. 25x2 รายการ เลขท่ี เดบิต เครดิต
เดอื น วนั ที่ บญั ชี บาท สต. บาท สต.
ต.ค. 31 ลูกหน-้ี กรมสรรพากร 103 861 -
ภาษมี ูลค่าเพม่ิ 203
ปิดบญั ชีภาษมี ลู ค่าเพิ่ม
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด 861 -
บัญชีเงนิ สด เลขที่ 101
พ.ศ. 25x2 รายการ หนา้ เดบติ พ.ศ. รายการ เลขท่ี เครดิต
เดือน วนั ที่ บญั ชี บาท สต. เดือน วนั ที่ บญั ชี บาท สต.
ต.ค. 1 ทนุ ร.ว.1 180,000 - ต.ค. 5 ซ้อื สนิ คา้ ร.ว.1 13,500 -
15 ขายสนิ ค้า
ภาษีขาย ร.ว.1 20,000 - ภาษซี ้ือ ร.ว.1 945 -
ร.ว.1 1,400 - 8 คา่ ขนสง่ เข้า ร.ว.1 1,500 -
10 คา่ เชา่ ร้าน ร.ว.1 5,000 -
22 เครื่องใช้ ร.ว.2 28,000 -
สำานักงาน
ภาษีซ้อื ร.ว.2 1,960 -
26 ลูกหนี้- ร.ว.2 2,000 -
รา้ นต้นอ้อ
28 เจ้าหนี-้ ร.ว.2 25,500 -
รา้ นกล้วยไม้
30 ถอนใช้ ร.ว.2 10,000 -
ส่วนตวั
31 เงินเดือน ร.ว.2 5,000 -
บญั ชลี กู หนี-้ ร้านต้นออ้ เลขที่ 102
เลขที่ เครดติ
พ.ศ. 25x2 รายการ หน้า เดบติ พ.ศ. รายการ บญั ชี บาท สต.
เดือน วันที่ บัญชี บาท สต. เดอื น วนั ที่
ต.ค. 25 ขายสินค้า ร.ว.2 34,200 -
ภาษีขาย ร.ว.2 2,394 -
ร.ว.2 2,000 -
26 เงินสด
48 การบญั ชธี รุ กจิ ซ้ือขายสนิ คา้
บญั ชลี กู หนี-้ กรมสรรพากร เลขที่ 103
เลขท่ี เครดิต
พ.ศ. 25x2 รายการ หนา้ เดบิต พ.ศ. รายการ บัญชี บาท สต.
เดือน วนั ที่ บญั ชี บาท สต. เดอื น วนั ท่ี
ต.ค. 31 ภาษมี ลู คา่ เพม่ิ ร.ว.3 861 -
บัญชภี าษซี อื้ เลขที่ 104
พ.ศ. 25x2 รายการ หนา้ เดบติ พ.ศ. รายการ เลขที่ เครดติ
เดือน วันท่ี บัญชี บาท สต. เดอื น วนั ที่ บญั ชี บาท สต.
ต.ค. 5 เงินสด ร.ว.1 945 - ต.ค. 20 เจ้าหน้-ี ร.ว.1 126 -
18 เจ้าหนี้- ร.ว.1 1,876 - รา้ นกล้วยไม้
ร้านกลว้ ยไม้ 31 ภาษีขาย ร.ว.2 3,794 -
22 เงนิ สด ร.ว.2 1,960 - ภาษีมูลค่าเพ่ิม ร.ว.2 861 -
บญั ชีเครอ่ื งใชส้ าำ นักงาน เลขท่ี 105
เลขที่ เครดิต
พ.ศ. 25x2 รายการ หน้า เดบติ พ.ศ. รายการ บัญชี บาท สต.
เดอื น วันท่ี บัญชี บาท สต. เดือน วันที่
ต.ค. 22 เงนิ สด ร.ว.2 28,000 -
บญั ชีเจ้าหนี้-ร้านกลว้ ยไม้ เลขที่ 201
เลขท่ี เครดิต
พ.ศ. 25x2 รายการ หน้า เดบติ พ.ศ. รายการ บัญชี บาท สต.
เดือน วนั ที่ บัญชี บาท สต. เดือน วันที่ ร.ว.1 26,800 -
ร.ว.1 1,876 -
ต.ค. 20 ส่งคืนสินคา้ ร.ว.2 1,800 - ต.ค. 18 ซอื้ สินค้า
เลขท่ี 202
ภาษีซื้อ ร.ว.2 126 - ภาษีซือ้ เลขที่ เครดติ
บัญชี บาท สต.
28 เงินสด ร.ว.2 25,500 - ร.ว.1 1,400 -
ร.ว.2 2,394 -
สว่ นลดรบั ร.ว.2 1,250 -
บญั ชภี าษขี าย
พ.ศ. 25x2 รายการ หนา้ เดบิต พ.ศ. รายการ
เดือน วนั ที่ บญั ชี บาท สต. เดอื น วันท่ี
ต.ค. 31 ภาษซี ื้อ ร.ว.2 3,794 - ต.ค. 15 เงนิ สด
25 ลกู หนี-้
รา้ นต้นออ้
สดุ ยอดคู่มือครู 55
1. ขG้ันaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2. ขPั้นrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้
บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 ทักษะชีวิต
การบันทกึ รายการซอ้ื ขายสนิ คา้ ในสมดุ รายวันท่ัวไป 49
บญั ชภี าษมี ลู คา่ เพ่ิม เลขที่ 203
พ.ศ. 25x2 รายการ หนา้ เดบิต พ.ศ. รายการ เลขท่ี เครดติ
เดอื น วันที่ บญั ชี บาท สต. เดือน วันที่ บญั ชี บาท สต.
ต.ค. 31 ภาษซี ้ือ ร.ว.2 861 - ต.ค. 31 ลูกหนี้- ร.ว.3 861 -
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด
กรมสรรพากร
บญั ชที ุน เลขที่ 301
พ.ศ. 25x2 รายการ หนา้ เดบติ พ.ศ. รายการ เลขที่ เครดติ
เดือน วนั ท่ี บัญชี บาท สต. เดอื น วันที่ บญั ชี บาท สต.
ร.ว.1 180,000 -
ต.ค. 1 เงนิ สด
บัญชีถอนใช้สว่ นตัว เลขท่ี 302
เลขที่ เครดิต
พ.ศ. 25x2 รายการ หนา้ เดบติ พ.ศ. รายการ บญั ชี บาท สต.
เดอื น วันที่ บัญชี บาท สต. เดอื น วันท่ี
ต.ค. 30 เงนิ สด ร.ว.2 10,000 -
บญั ชีขายสินค้า เลขท่ี 401
พ.ศ. 25x2 รายการ หนา้ เดบติ พ.ศ. รายการ เลขท่ี เครดติ
เดอื น วันที่ บญั ชี บาท สต. เดือน วนั ที่ บัญชี บาท สต.
ร.ว.1 20,000 -
ต.ค. 15 เงนิ สด ร.ว.2 34,200 -
25 ลูกหนี-้
รา้ นต้นออ้
บัญชซี ื้อสินคา้ เลขที่ 501
เลขที่ เครดิต
พ.ศ. 25x2 รายการ หน้า เดบติ พ.ศ. รายการ บญั ชี บาท สต.
เดอื น วันที่ บญั ชี บาท สต. เดือน วนั ที่
ต.ค. 5 เงินสด ร.ว.1 13,500 -
18 เจ้าหน-้ี ร.ว.1 26,800 -
รา้ นกลว้ ยไม้
50 การบญั ชธี ุรกจิ ซือ้ ขายสนิ คา้
บญั ชสี ่งคนื สินค้า เลขที่ 502
พ.ศ. 25x2 รายการ หนา้ เดบติ พ.ศ. รายการ เลขที่ เครดติ
เดอื น วันท่ี บญั ชี บาท สต. เดือน วนั ที่ บญั ชี บาท สต.
ต.ค. 20 เจ้าหนี้- ร.ว.2 1,800 -
รา้ นกล้วยไม้
บัญชีค่าขนสง่ เข้า เลขที่ 503
เลขท่ี เครดิต
พ.ศ. 25x2 รายการ หนา้ เดบติ พ.ศ. รายการ บญั ชี บาท สต.
เดอื น วันที่ บัญชี บาท สต. เดอื น วันท่ี
ต.ค. 8 เงนิ สด ร.ว.1 1,500 -
บญั ชีค่าเช่ารา้ น เลขที่ 504
เลขที่ เครดิต
พ.ศ. 25x2 รายการ หน้า เดบติ พ.ศ. รายการ บญั ชี บาท สต.
เดือน วนั ที่ บญั ชี บาท สต. เดือน วนั ที่
ต.ค. 10 เงินสด ร.ว.1 5,000 -
บัญชีเงนิ เดือน เลขท่ี 505
เลขที่ เครดิต
พ.ศ. 25x2 รายการ หน้า เดบติ พ.ศ. รายการ บญั ชี บาท สต.
เดอื น วนั ที่ บญั ชี บาท สต. เดือน วนั ที่
ต.ค. 31 เงนิ สด ร.ว.2 5,000 -
บญั ชสี ว่ นลดรับ เลขที่ 505
พ.ศ. 25x2 รายการ หนา้ เดบิต พ.ศ. รายการ เลขท่ี เครดิต
เดอื น วนั ท่ี บัญชี บาท สต. เดือน วนั ท่ี บัญชี บาท สต.
ต.ค. 28 เจ้าหน้-ี ร.ว.2 1,250 -
ร้านกล้วยไม้
56 สดุ ยอดคมู่ อื ครู
A3. ข้ันปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ขั้นสื่อสารและน�ำเสนอ 5. ขS้ันeปlรf-ะRเมeินgเพu่ือlaเพtiิ่มnคgุณค่า
pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill
ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก
asean
การบันทึกรายการซอื้ ขายสินค้าในสมดุ รายวันท่ัวไป 51
สรุป
กิจการซื้อขายสินค้าที่เป็นกิจการขนาดเล็ก อาจใช้สมุดบันทึกรายการขั้นต้นเพียงเล่มเดียว
คอื สมดุ รายวนั ทวั่ ไป บนั ทกึ รายการทเ่ี กดิ ขน้ึ ทกุ รายการ แลว้ ผา่ นรายการไปยงั บญั ชแี ยกประเภททเี่ กยี่ วขอ้ ง
การบันทึกรายการเกี่ยวกับสินค้ากรณีไม่มีภาษีมูลค่าเพ่ิมจะมี 2 วิธี คือการบันทึกบัญชีสินค้า
แบบส้ินงวดหรือแบบตรวจนับส้ินปี (Periodic Inventory System) วิธีน้ีจะบันทึกสินค้า (คงเหลือ)
เมื่อส้ินงวดบัญชี โดยการตรวจนับและตีราคาสินค้าคงเหลือ และวิธีการบันทึกบัญชีสินค้าแบบต่อเน่ือง
(Perpetual Inventory System) วิธีน้ีจะทราบยอดสินค้าคงเหลือตลอดเวลา โดยจะเปิดบัญชีสินค้า
และบญั ชตี น้ ทนุ ขาย
การบันทึกรายการเกี่ยวกับสินค้ากรณีมีภาษีมูลค่าเพิ่ม โดยบันทึกบัญชีสินค้าแบบตรวจนับส้ินปี
จะบันทึกเหมือนกับกรณีไม่มีภาษีมูลค่าเพ่ิมทุกประการ แต่จะมีภาษีมูลค่าเพิ่มเข้ามาเก่ียวข้อง คือ
บญั ชีภาษซี ือ้ และภาษขี าย
หลังจากบันทึกรายการในสมุดบันทึกรายการข้ันต้น คือสมุดรายวันทั่วไปเรียบร้อยแล้ว จะต้อง
ผ่านรายการไปยังสมุดบันทึกรายการข้ันปลาย (Posting) คือสมุดบัญชีแยกประเภททั่วไป ซึ่ง
บญั ชแี ยกประเภทท่นี าำ มาใช้ คือบัญชีแยกประเภทแบบตัวที (T Account Form) ซ่ึงถอื เป็นแบบมาตรฐาน
โดยมีขั้นตอนการผ่านรายการ คือการเปิดบัญชีแยกประเภททั่วไปเรียงลำาดับตามผังบัญชีของกิจการ
และการผ่านรายการจากสมุดรายวนั ทัว่ ไปไปยังบญั ชีแยกประเภททว่ั ไป
ก-A คำาศัพท์ประจำาหน่วย
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด
การซ้ือสนิ ค้า Purchases
การบนั ทึกบญั ชีสินคา้ แบบตรวจนับสิ้นปี Periodic Inventory System
การบันทึกบัญชีสินค้าแบบตอ่ เนื่อง Perpetual Inventory System
การผา่ นรายการจากสมุดบนั ทกึ รายการข้ันตน้ ไปบญั ชแี ยกประเภท Posting
การรบั คืนสนิ คา้ Sales Returns
การสง่ คืนสินคา้ Purchases Returns
บญั ชีแยกประเภทแบบตวั ที T Account Form
แบบฟอร์มมาตรฐาน Standard Form
ผังบัญชี Chart of Account
เฉลยอยู่ใน CD ส่ือส่งเสริมการเรียนรู้ ภาคผนวกหน่วย 52 การบญั ชีธุรกจิ ซอื้ ขายสนิ คา้
การเรียนรทู้ ่ี 2
กจิ กรรมตรวจสอบความเข้าใจ
คาำ ช้ีแจง กิจกรรมตรวจสอบความเข้าใจเป็นกิจกรรมฝึกทักษะเฉพาะด้านความรู้-ความจำา เพ่ือใช้ใน
การตรวจสอบความเขา้ ใจตามจดุ ประสงค์การเรยี นรู้
คำาสั่ง จงตอบคาำ ถามต่อไปน้ี
1. การบนั ทึกบญั ชเี กย่ี วกบั สินค้าแบง่ ออกเปน็ กวี่ ิธี อะไรบ้าง
2. การบันทกึ รายการซ้ือขายสินคา้ แบ่งออกเปน็ กก่ี รณี อะไรบ้าง
3. กิจการท่ีจดทะเบยี นภาษีมูลคา่ เพ่ิม เม่อื มีการขายสนิ ค้าจะบันทึกบัญชีในวันทขี่ ายสินค้าอย่างไร
4. กิจการที่จดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่มและจ่ายชำาระหนี้ภายในระยะเวลาที่ได้รับส่วนลด ส่วนลดที่ได้รับ
จะบนั ทึกไว้ในบญั ชีอะไร และมีวิธีการคดิ อย่างไร
5. ทกุ วันส้ินเดือน กจิ การทีจ่ ดทะเบียนภาษีมลู คา่ เพ่ิมจะตอ้ งปิดบัญชีอะไร และปดิ เขา้ บัญชีอะไร
กจิ กรรมเสรมิ ทกั ษะ
1. ต่อไปนเี้ ป็นรายการคา้ ของรา้ นชวนชม ระหวา่ งเดือนมกราคม 25x2
25x2
ม.ค. 1 ซื้อสินค้าเป็นเงินสด 12,000 บาท สว่ นลดการค้า 1,000 บาท
5 ขายสนิ คา้ เปน็ เงินสด 8,000 บาท
10 ซอ้ื สินค้าเช่ือจากร้านดอกหญ้า 25,000 บาท
15 ขายสนิ คา้ เปน็ เงินเชอ่ื ใหร้ า้ นสายหยดุ 26,800 บาท
18 จ่ายชาำ ระหนใ้ี หร้ ้านดอกหญา้ 3 ใน 4 ของหนีท้ งั้ ส้ิน
20 ซอื้ เครื่องถ่ายเอกสารเป็นเงนิ เช่ือ 30,000 บาท
25 รบั ชาำ ระหนจ้ี ากรา้ นสายหยดุ คร่งึ หน่ึง
28 จ่ายคา่ โฆษณา 2,300 บาท
29 จ่ายชาำ ระหนใี้ ห้รา้ นดอกหญ้าท่ีเหลอื ท้ังหมด
30 รบั ชาำ ระหน้จี ากร้านสายหยดุ ท่เี หลอื ทง้ั หมด
31 จา่ ยเงินเดอื น 5,000 บาท
ให้ทำา บนั ทกึ รายการค้าในสมดุ รายวนั ท่ัวไป
สุดยอดค่มู ือครู 57
1. ขGั้นaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2. ขP้ันrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้
บูรณาการทักษะศตวรรษท่ี 21 ทักษะชีวิต
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัดการบนั ทกึ รายการซอ้ื ขายสนิ คา้ ในสมุดรายวนั ท่วั ไป 53
2. ตอ่ ไปน้เี ปน็ รายการของรา้ นต้นโมกระหว่างเดอื นมนี าคม 25x2
25x2
มี.ค. 1 ขายสนิ ค้าเปน็ เงินสด 8,000 บาท
5 ซอ้ื สนิ คา้ เปน็ เงนิ เชอื่ จากรา้ นมะยม 15,000 บาท เงอื่ นไข 2/10, n/30 F.O.B. Shipping Point
7 จา่ ยคา่ ขนสนิ ค้าทซ่ี ้อื เมอ่ื วนั ท่ี 5 มี.ค. จาำ นวน 1,000 บาท
10 ขายสินค้าเชอ่ื ให้รา้ นต้นกล้วย 28,000 บาท เง่อื นไข 5/10, n/30 F.O.B. Destination
12 รับคนื สินค้าที่ขายเม่ือวันที่ 10 มี.ค. จำานวน 1,000 บาท เน่อื งจากชำารดุ
13 ส่งคนื สนิ ค้าทซ่ี ้อื เม่ือวนั ที่ 5 มี.ค. จาำ นวน 2,000 บาท เนื่องจากชาำ รดุ
15 จา่ ยชาำ ระหนใี้ ห้ร้านมะยมทงั้ หมด
16 จ่ายค่าขนสนิ คา้ ท่ีขาย เมอื่ วันที่ 10 มี.ค. จำานวน 1,500 บาท
20 รบั ชาำ ระหนีจ้ ากร้านต้นกล้วยทัง้ หมด
30 จา่ ยเงนิ เดอื น 10,000 บาท
ใหท้ ำา บนั ทึกรายการคา้ ในสมุดรายวันทว่ั ไป
3. ตอ่ ไปนเ้ี ป็นรายการค้าของร้านลูกจนั ทร์ระหว่างเดือนเมษายน 25x2
25x2
เม.ย. 1 ซ้อื สนิ ค้าเปน็ เงนิ สด 32,000 บาท ส่วนลดการคา้ 2,000 บาท
5 ขายสินคา้ เปน็ เงินสด 27,000 บาท
10 ขายสนิ คา้ เปน็ เงนิ เชอ่ื ใหร้ า้ นลลี าวดี 19,000 บาท เงอ่ื นไข 3/10, n/60 F.O.B. Shipping Point
12 จ่ายค่าขนสนิ คา้ ทขี่ ายเมอื่ วันที่ 10 เม.ย. จาำ นวน 1,800 บาท
15 รบั คืนสินค้าท่ีขายเม่ือวนั ท่ี 10 เม.ย. จำานวน 2,000 บาท เนอ่ื งจากชาำ รดุ
18 ซอื้ สนิ คา้ เปน็ เงนิ เชอ่ื จากรา้ นมะปราง 20,000 บาท เงอ่ื นไข 4/10, n/45 F.O.B. Destination
20 รับชำาระหนจ้ี ากรา้ นลีลาวดที ั้งหมด
22 จ่ายค่าขนสนิ คา้ ท่ีซอื้ เม่ือวันที่ 18 เม.ย. จำานวน 2,200 บาท
25 ส่งคนื สินคา้ ทซ่ี ้อื เมอ่ื วนั ที่ 18 เม.ย. จาำ นวน 1,000 บาท เน่อื งจากชำารดุ
28 จา่ ยชำาระหน้ใี หร้ ้านมะปรางท้งั หมด
30 ซ้ือเคร่อื งปรับอากาศเปน็ เงินสด 17,800 บาท
ใหท้ าำ บันทึกรายการในสมุดรายวนั ทว่ั ไป
54 การบญั ชธี ุรกิจซอื้ ขายสนิ ค้า
4. ตอ่ ไปน้ีเป็นรายการค้าของร้านพวงครามในเดือนพฤษภาคม 25x2
25x2
พ.ค. 1 ขายสินคา้ เป็นเงินสด 29,800 บาท สว่ นลดการค้า 10%
5 ซอ้ื สินคา้ เป็นเงินสด 30,800 บาท และจ่ายค่าขนสินค้าท่ีซอื้ 200 บาท
10 ซื้อสินค้าเป็นเงินเชื่อจากร้านกล้วยไม้ 15,800 บาท เงื่อนไข 2/10, n/45 F.O.B.
Shipping Point
12 ไดร้ ับแจ้งจากรา้ นกล้วยไมว้ ่าจ่ายคา่ ขนสนิ คา้ แทน 1,200 บาท
15 ขายสนิ ค้าเชอื่ ใหร้ า้ นพวงแสด 23,500 บาท เงอ่ื นไข 4/10, n/30 F.O.B. Destination
20 จ่ายชาำ ระหน้ีใหร้ ้านกลว้ ยไม้ท้งั หมด
22 ไดร้ ับแจง้ จากรา้ นพวงแสดวา่ จ่ายค่าขนสนิ ค้าแทนกจิ การ 1,500 บาท
25 รับคืนสนิ ค้าจากร้านพวงแสด 1,000 บาท เน่อื งจากชำารุด
28 รบั ชาำ ระหนจี้ ากรา้ นพวงแสดท้ังหมด
31 ซอื้ วสั ดุสำานกั งานเปน็ เงนิ สด 2,500 บาท
ใหท้ าำ บนั ทึกรายการในสมดุ รายวนั ทวั่ ไป
5. ต่อไปน้ีเป็นรายการคา้ ของรา้ นมหานทรี ะหวา่ งเดือนมิถุนายน 25x2
25x2
มิ.ย. 1 ขายสินคา้ เปน็ เงนิ สด 29,900 บาท ส่วนลดการค้า 15%
3 รับคนื สินค้าทีข่ ายเม่อื วนั ที่ 1 มิ.ย. จำานวน 1,035 บาท เปน็ ราคากอ่ นหักสว่ นลด
5 ซื้อสินคา้ เชือ่ จากรา้ นร่มโพธ์ิ 25,500 บาท เง่ือนไข 3/10, n/60 F.O.B. Destination
8 ส่งคนื สนิ ค้าให้รา้ นร่มโพธ์ิ 1,500 บาท เนื่องจากชาำ รดุ
10 จ่ายคา่ ขนสนิ ค้าทซี่ ้อื เมื่อวันท่ี 5 ม.ิ ย. จาำ นวน 2,000 บาท
15 จา่ ยชำาระหน้ีใหร้ ้านร่มโพธทิ์ งั้ หมด
20 ขายสนิ คา้ เปน็ เงนิ เชอ่ื ใหร้ า้ นกระเชา้ สดี า 35,200 บาท สว่ นลดการคา้ 10% เงอื่ นไข 2/10, n/45
F.O.B. Destination
23 รบั คนื สินค้าทีข่ ายเมือ่ วนั ที่ 20 มิ.ย. จำานวน 1,430 บาท เป็นราคากอ่ นหักสว่ นลด
25 ไดร้ บั แจง้ จากรา้ นกระเชา้ สดี าวา่ จา่ ยคา่ ขนสง่ สนิ คา้ เมอื่ วนั ที่ 20 ม.ิ ย. แทนกจิ การ 2,500 บาท
30 รับชำาระหนีจ้ ากร้านกระเชา้ สดี าทงั้ หมด
ให้ทาำ บนั ทึกรายการในสมุดรายวันท่ัวไป
58 สดุ ยอดค่มู ือครู
A3. ข้ันปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ข้ันสื่อสารและน�ำเสนอ 5. ขSั้นeปlรf-ะRเมeินgเพu่ือlaเพti่ิมnคgุณค่า
pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill
ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก
asean
การบนั ทกึ รายการซ้อื ขายสินค้าในสมดุ รายวนั ทวั่ ไป 55
6. ต่อไปนเี้ ป็นรายการคา้ ของกจิ การแหง่ หนง่ึ ระหว่างเดอื นกรกฎาคม 25x2
ลาำ ดับ รายการคา้ ราคาสินคา้ ภาษีซอ้ื ราคาสนิ ค้า
รวมภาษมี ูลคา่ เพิม่
1 ซือ้ สินคา้ ราคา 18,000 บาท ภาษีมูลค่าเพ่มิ 7%
2 ซอื้ สินค้าราคา 31,000 บาท ส่วนลดการคา้ 10%
ภาษีมูลคา่ เพม่ิ 7%
3 ส่งคนื สนิ คา้ ราคา 1,320 บาท เป็นราคา
กอ่ นหกั ส่วนลด ภาษีมูลค่าเพิ่ม 7%
4 ซื้อสินค้าราคา 26,400 บาท ส่วนลดการคา้ 10%
ภาษมี ลู คา่ เพม่ิ 7%
5 สง่ คนื สินคา้ ทซี่ อื้ ของรายการลำาดบั ที่ 4 ราคา 1,600 บาท
เปน็ ราคาหลังหักส่วนลด
6 ซอ้ื สนิ ค้าราคา 8,500 บาท ภาษมี ูลคา่ เพมิ่ 7%
รวม
ให้ทาำ คาำ นวณราคาสนิ คา้ ภาษีซือ้ และราคาสินค้ารวมภาษีมลู ค่าเพม่ิ
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด
7. ต่อไปนเี้ ป็นรายการเกย่ี วกับการซื้อขายสนิ ค้าของรา้ นค้าแห่งหน่งึ ระหวา่ งเดอื นสงิ หาคม 25x2
ลำาดบั รายการค้า ราคาสินค้า ภาษมี ูลคา่ เพิ่ม
ซอื้ ขาย ภาษซี ้อื ภาษขี าย
1 ซอ้ื สินค้า 15,000 บาท ภาษมี ลู คา่ เพ่มิ 7%
2 ขายสนิ คา้ 10,000 บาท ภาษีมลู ค่าเพมิ่ 7%
3 สง่ คืนสินค้า 2,000 บาท ภาษีมูลค่าเพ่ิม 7%
4 ขายสนิ คา้ ราคา 22,000 บาท ส่วนลดการคา้ 10%
ภาษมี ลู คา่ เพิม่ 7%
5 รบั คนื สินค้าทขี่ ายของรายการลาำ ดบั ท่ี 4 ราคา 1,100 บาท
เป็นราคาก่อนหกั สว่ นลดภาษมี ูลค่าเพ่มิ 7%
6 ซอื้ สินคา้ 24,000 บาท ภาษมี ลู ค่าเพมิ่ 7%
7 สง่ คนื สินค้า 1,500 บาท ภาษมี ูลค่าเพ่ิม 7%
รวม
ร้านต้อง จ่ายเพิม่ ไดค้ ืน
ใหท้ ำา 1. คาำ นวณภาษซี ือ้ และภาษีขาย รวม
2. คำานวณหายอดรวม
3. คาำ นวณภาษมี ูลคา่ เพม่ิ ที่ทางร้านตอ้ งจา่ ยเพิ่ม/ ได้คนื 56 การบัญชีธุรกจิ ซ้ือขายสนิ ค้า
8. ต่อไปนี้เป็นรายการค้าของร้านป่ินรักระหว่างเดือนกันยายน 25x2 ซึ่งเป็นกิจการท่ีจำาหน่ายสินค้า
และจดทะเบียนภาษีมลู ค่าเพ่มิ 7%
25x2
ก.ย. 1 ซื้อสนิ คา้ เป็นเงินสด 15,000 บาท ภาษีมูลค่าเพ่ิม 7%
5 ขายสนิ คา้ เปน็ เงนิ เชอื่ ใหร้ า้ นแกว้ ตา 26,000 บาท เงอ่ื นไข 3/10, n/60 F.O.B. Destination
ภาษีมูลค่าเพ่ิม 7%
7 จา่ ยค่าขนสินคา้ ทขี่ ายเม่อื วนั ที่ 5 ก.ย. จำานวน 1,800 บาท
10 ซื้อสนิ ค้าเปน็ เงินเชอ่ื จากรา้ นโชคดี 19,500 บาท เง่ือนไข 2/10, n/30 F.O.B. Destination
ภาษมี ลู ค่าเพ่ิม 7%
12 รับคืนสนิ ค้าทีข่ ายไปเม่อื วันที่ 5 ก.ย. จำานวน 2,200 บาท เน่ืองจากชาำ รดุ
15 รับชาำ ระหน้จี ากร้านแกว้ ตาคร่งึ หนงึ่
17 จา่ ยค่าขนสินค้าทซี่ อื้ เมือ่ วันที่ 10 ก.ย. จำานวน 1,500 บาท
18 ส่งคืนสนิ คา้ ให้ร้านโชคดี 500 บาท เน่อื งจากชำารุด
20 จ่ายชาำ ระหนใ้ี ห้ร้านโชคดีท้ังหมด
25 รบั ชำาระหนจี้ ากร้านแกว้ ตาที่เหลือทงั้ หมด
30 ขายสินค้าเป็นเงินสด 28,000 บาท ส่วนลดการค้า 5% ภาษีมูลค่าเพ่ิม 7% และ
ปดิ บญั ชีภาษีซอื้ ภาษขี าย
ใหท้ ำา บันทึกรายการในสมุดรายวันท่ัวไป
9. ต่อไปนี้เป็นรายการค้าของร้านมะลิลาในระหว่างเดือนพฤศจิกายน 25x2 ซ่ึงเป็นกิจการซ้ือขายสินค้า
และจดทะเบยี นภาษมี ลู ค่าเพมิ่ 7%
25x2
พ.ย. 1 ขายสินค้าเป็นเงนิ สด 32,500 บาท ภาษีมลู คา่ เพมิ่ 7%
5 รับคนื สินค้าทข่ี ายเม่ือวันท่ี 1 พ.ย. จาำ นวน 1,500 บาท
10 ซ้อื สนิ ค้าเชือ่ จากรา้ นใบตอง 21,800 บาท ภาษมี ูลค่าเพิ่ม 7% เงือ่ นไข 5/10, n/45 F.O.B.
Shipping Point
12 จา่ ยค่าขนสินคา้ ท่ซี ้อื เม่อื วันที่ 10 พ.ย. จาำ นวน 1,200 บาท
15 ส่งคนื สินคา้ ที่ซ้อื เมอ่ื วนั ท่ี 10 พ.ย. 2,000 บาท เน่ืองจากชำารุด
20 จา่ ยชำาระหนใี้ หร้ า้ นใบตองจาำ นวน 2 ใน 3
สดุ ยอดคมู่ อื ครู 59
1. ขG้ันaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2 . ขP้ันrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้
บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 ทักษะชีวิต
การบันทกึ รายการซอื้ ขายสนิ ค้าในสมดุ รายวนั ท่ัวไป 57สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด
25x2
พ.ย. 25 ขายสนิ คา้ เปน็ เงินเชอ่ื ให้รา้ นเสาวรส 25,000 บาท สว่ นลดการคา้ 10% ภาษมี ลู ค่าเพม่ิ 7%
เง่อื นไข 3/10, n/30 F.O.B. Shipping Point
27 จา่ ยค่าขนสินคา้ ท่ีขายเม่อื วันที่ 25 พ.ย. จำานวน 1,600 บาท
28 รับคืนสนิ คา้ ท่ีขายเมื่อวนั ท่ี 25 พ.ย. จำานวน 2,000 บาท เป็นราคากอ่ นหักส่วนลด
30 รบั ชำาระหน้ีจากรา้ นเสาวรสทั้งหมด
31 จา่ ยชาำ ระหนีใ้ หร้ ้านใบตองทเ่ี หลอื ทัง้ หมด และปิดบญั ชีภาษซี อ้ื ภาษีขาย
ใหท้ าำ บันทกึ รายการในสมุดรายวันทั่วไป
10. ต่อไปน้ีเป็นรายการค้าของร้านปะการังซ่ึงเป็นกิจการซื้อขายสินค้าท่ีจดทะเบียนภาษีมูลค่าเพ่ิม
ในอัตรารอ้ ยละ 7 ในระหว่างเดอื นสิงหาคม 25x2
25x2
ส.ค. 1 ซ้ือสนิ คา้ เปน็ เงินสด 12,000 บาท สว่ นลดการคา้ 2,000 บาท ภาษีมลู คา่ เพมิ่ 7%
3 สง่ คืนสนิ คา้ ท่ีซอื้ เมื่อวนั ท่ี 1 ส.ค. จาำ นวน 1,800 บาท เป็นราคาหลงั หักส่วนลด
5 ขายสินค้าเปน็ เงนิ เชื่อใหร้ ้านปลกู รัก 27,000 บาท ภาษมี ลู คา่ เพิ่ม 7% เงอื่ นไข 3/10, n/30
F.O.B. Shipping Point
7 รบั คืนสนิ คา้ ที่ขายเมอื่ วันที่ 5 ส.ค. จำานวน 3,000 บาท เนื่องจากชาำ รุด
10 ซอ้ื สนิ คา้ เชอ่ื จากรา้ นสวนสน 19,500 บาท ภาษมี ลู คา่ เพม่ิ 7 % เงอื่ นไข 2/10, n/30 F.O.B.
Shipping Point
12 จา่ ยคา่ ขนสินค้าทีซ่ ้อื เม่ือวนั ท่ี 10 ส.ค. จาำ นวน 700 บาท
15 รบั ชาำ ระหนี้จากรา้ นปลกู รกั ครง่ึ หนึ่ง
17 สง่ คืนสนิ คา้ ให้ร้านสวนสน 1,500 บาท
20 จา่ ยชาำ ระหน้ีให้รา้ นสวนสน 80%
25 รบั ชำาระหนจ้ี ากร้านปลกู รักที่เหลือท้ังหมด
30 ขายสินค้าเปน็ เงนิ สด 22,000 บาท ภาษมี ูลค่าเพิ่ม 7%
31 ปดิ บัญชีภาษีซ้อื และภาษขี าย
ให้ทำา 1. บันทกึ รายการในสมุดรายวนั ทว่ั ไป
2. ผา่ นรายการไปยงั บัญชแี ยกประเภทท่ัวไป
58 การบัญชีธุรกจิ ซอ้ื ขายสนิ ค้า
ใบมอบหมายงาน
เฉลยอยู่ใน CD ส่ือส่งเสริมการเรียนรู้ ภาคผนวกหน่วย รหสั วชิ า 20201-2001 ช่อื วชิ า การบัญชธี รุ กิจซือ้ ขายสนิ คา้
การเรยี นรูท้ ่ี 2
หน่วยการเรยี นรทู้ ่ี 2 ชอ่ื หน่วย การบันทึกรายการซือ้ ขายสนิ ค้าในสมดุ รายวนั ทวั่ ไป
เรอ่ื ง การบันทึกรายการซอ้ื ขายสนิ คา้ กรณีมภี าษีมลู คา่ เพิ่ม เวลา 2 ช่วั โมง
จุดประสงค์
1. บันทกึ การซื้อ ขาย รับคนื และสง่ คืนสินคา้ ในสมุดรายวันท่วั ไปได้
2. ผา่ นรายการจากสมุดรายวนั ท่วั ไปไปสมดุ บญั ชแี ยกประเภทได้
ขั้นตอนการปฏบิ ัตงิ าน
1. ให้ผเู้ รียนแบง่ กลุ่ม กลุ่มละ 5 คน
2. ใหผ้ เู้ รยี นทาำ รายการคา้ ทผ่ี สู้ อนกาำ หนดใหต้ ามโจทยไ์ ปบนั ทกึ ในสมดุ รายวนั ทวั่ ไป และผา่ นรายการ
ไปยังบัญชีแยกประเภททัว่ ไป
3. รวบรวมใบงานส่งผู้สอนภายในเวลาท่กี ำาหนด
4. ใหผ้ เู้ รยี นแตล่ ะกลมุ่ แลกกนั ตรวจผลงานของตนเอง โดยใหต้ วั แทนกลมุ่ ออกมาเฉลยหนา้ ชนั้ เรยี น
5. ผสู้ อนพจิ ารณาการเฉลยใบงานหนา้ ชนั้ เรยี น ใหค้ าำ แนะนาำ และอธบิ ายเพม่ิ เตมิ ในสง่ิ ทต่ี อ้ งปรบั ปรงุ
แกไ้ ข
60 สุดยอดคูม่ ือครู
A3. ขั้นปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ข้ันสื่อสารและน�ำเสนอ 5 . ขS้ันeปlรf-ะRเมeินgเพu่ือlaเพti่ิมnคgุณค่า
pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill
ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก
asean
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัดการบนั ทึกรายการซ้ือขายสินคา้ ในสมดุ รายวันทว่ั ไป 59
โจทย์
ตอ่ ไปนเ้ี ปน็ รายการคา้ ของรา้ นมะยมชดิ ซง่ึ เปน็ กจิ การซอ้ื ขายสนิ คา้ และจดทะเบยี นภาษามลู คา่ เพม่ิ 7%
ในระหว่างเดอื นมถิ ุนายน - กรกฎาคม 25x2
25x2
ม.ิ ย. 1 นายมะยมนาำ เงนิ สดมาลงทนุ 100,000 บาท
5 ซอ้ื สินค้าเปน็ เงินสด 47,500 บาท ภาษีมูลคา่ เพิม่ 7%
7 จา่ ยคา่ เชา่ รา้ น 5000 บาท
10 จ่ายค่าไฟฟา้ 4,494 บาท รวมภาษีมูลค่าเพ่มิ 7% แล้ว
12 ซอ้ื วัสดุสำานักงาน 2,900 บาท ภาษีมลู ค่าเพิ่ม 7%
15 ขายสินคา้ เป็นเงินเช่อื ให้ร้านใบพลู 29,000 บาท ภาษีมูลคา่ เพม่ิ 7% เงือ่ นไข 4/10, n/60
F.O.B. Shipping Point
17 จา่ ยค่าขนสง่ สนิ คา้ ทข่ี ายเมอ่ื วนั ท่ี 15 มิ.ย. 1,000 บาท
20 รบั คืนสินค้าทีข่ ายเมื่อวนั ท่ี 15 ม.ิ ย. 2,500 บาท
25 รบั ชาำ ระหนีค้ ่าสนิ ค้าจากรา้ นใบพลคู ร่ึงหนง่ึ และรบั คนื คา่ ขนสนิ คา้ ที่จ่ายแทนไป
30 จ่ายเงนิ เดือนพนกั งาน 2 คน คนละ 4,500 บาท และปิดบญั ชีภาษีซ้อื -ภาษีขาย
ก.ค. 1 ซอื้ สนิ คา้ เป็นเงนิ เชื่อจากร้านชมขวญั 16,500 บาท ภาษีมลู ค่าเพม่ิ 7% เงอื่ นไข 5/10, n/60
F.O.B. Shipping Point
3 จา่ ยคา่ ขนสง่ สนิ คา้ ที่ซือ้ เมอ่ื วนั ที่ 1 ก.ค. 1,600 บาท
8 ส่งคืนสนิ ค้าทซี่ ื้อเม่ือวันที่ 1 ก.ค. 2,500 บาท เนอ่ื งจากชำารดุ
10 จ่ายชำาระหน้ใี หร้ ้านชมขวญั 75%
15 ขายสนิ คา้ เป็นเงินสด 28,000 บาท ส่วนลดการคา้ 10% ภาษีมลู ค่าเพิ่ม 7% และรบั ชาำ ระหนี้
จากกรมสรรพากร
18 รับคืนสนิ ค้าที่ขายเมือ่ วันที่ 15 ก.ค. 2,000 บาท เปน็ ราคากอ่ นหักส่วนลด
20 จา่ ยชำาระหนใ้ี ห้รา้ นชมขวัญทเี่ หลอื ทัง้ หมด
25 จา่ ยค่าโทรศัพท์ 1,926 บาท รวมภาษีมลู ค่าเพมิ่ 7% แล้ว
28 รบั ชำาระหนจี้ ากร้านใบพลูท่เี หลือทงั้ หมด
31 จา่ ยเงนิ เดือนพนักงาน 2 คน คนละ 4,500 บาท และปิดบัญชีภาษีซ้อื -ภาษขี าย
ให้ทาำ 1. บนั ทกึ รายการในสมุดรายวันทั่วไป
2. ผา่ นรายการไปยงั บญั ชีประเภทท่ีเก่ียวขอ้ ง
สุดยอดคูม่ ือครู 61
1. ขGั้นaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2 . ขPั้นrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้
บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 ทักษะชีวิต
ผู้สอนให้ผู้เรียนท�ำแบบทดสอบ จากนั้น 60 การบญั ชธี ุรกิจซื้อขายสนิ ค้า
ให้ผู้เรียนแลกกันตรวจค�ำตอบ โดยผู้สอน
เปน็ ผู้เฉลย แบบทดสอบ
คำาส่งั จงเลอื กคำาตอบท่ีถูกตอ้ งท่ีสดุ เพียงคาำ ตอบเดยี ว
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัดเฉลยแบบทดสอบ
1. ตอบ 2. มี 2 วิธี คือแบบต่อเน่ือง 1. การบันทกึ บญั ชีเกี่ยวกบั สนิ คา้ มีกี่วธิ ี 2. 2 วธิ ี
(Perpetual Inventory) และแบบตรวจนบั 1. วธิ ีเดียว 4. 4 วธิ ี
ส้นิ ปี (Periodic Inventory) 3. 3 วธิ ี
2. ตอบ 2. เรื่องสินค้าคงเหลือ (เร่ิม 5. 5 วิธี
ใช้ 1 มกราคม 2554) ก�ำหนดให้วัด
มูลค่าสินค้าคงเหลือด้วยราคาทุน 2. มาตรฐานการบญั ชเี ก่ยี วกบั สนิ ค้าคงเหลอื คอื มาตรฐานฉบบั ท่ีเท่าไร
หรอื มลู คา่ สทุ ธทิ จ่ี ะไดร้ บั แลว้ แตม่ ลู คา่ ใด
จะต่�ำกว่า 1. ฉบบั ที่ 1 2. ฉบับท่ี 2
3. ตอบ 1. ถกู ต้องตามผงั บัญชี
4. ตอบ 2. ถูกตอ้ งตามผังบญั ชี 3. ฉบับท่ี 31 4. ฉบบั ที่ 32
5. ตอบ 5. ถกู ตอ้ งตามหลกั การบนั ทกึ บญั ชี
5. ฉบับท่ี 13
3. บญั ชภี าษีซอื้ จัดอยู่ในหมวดใด 2. หนี้สนิ
1. สินทรพั ย์ 4. ค่าใชจ้ ่าย
3. รายได้
5. ทุน
4. บญั ชีภาษขี าย จัดอยู่ในหมวดใด
1. สินทรัพย์
2. หน้ีสิน
3. รายได้
4. คา่ ใช้จา่ ย
5. ทนุ
5. รา้ นเฟือ่ งฟ้าซ้ือสินคา้ เป็นเงนิ เชอื่ จากร้านบานบุรี เงอื่ นไขในการสง่ มอบสินคา้ F.O.B. Destination
ร้านเฟื่องฟ้าจ่ายค่าขนส่งสินค้าเข้าร้าน ในวันที่ร้านเฟ่ืองฟ้าจ่ายค่าขนส่งสินค้าเข้าร้านเฟื่องฟ้า
จะบันทกึ บัญชีตามข้อใด
1. เดบติ คา่ ขนสง่ ออก เครดติ เงินสด
2. เดบิต ค่าขนสง่ เข้า เครดิต เงินสด
3. เดบิต ลูกหนี-้ ร้านบานบรุ ี เครดติ เงนิ สด
4. เดบิต คา่ ขนส่งเข้า เครดิต เจา้ หนี้-รา้ นบานบุรี
5. เดบิต เจา้ หน้ี-ร้านบานบุรี เครดติ เงนิ สด
62 สุดยอดคมู่ อื ครู
A3. ขั้นปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ขั้นสื่อสารและน�ำเสนอ 5 . ขS้ันeปlรf-ะRเมeินgเพuื่อlaเพtiิ่มnคgุณค่า
pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill
ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก
asean
การบันทกึ รายการซ้ือขายสินค้าในสมดุ รายวันท่ัวไป 61 เฉลยแบบทดสอบ
6. ตอบ 3. ถกู ตอ้ งตามหลกั การบนั ทกึ บญั ชี
6. จากขอ้ 5. ร้านบานบุรจี ะบันทกึ บัญชอี ยา่ งไร 7. ตอบ 3. ถกู ตอ้ งตามหลกั การบนั ทกึ บญั ชี
8. ตอบ 1. ถกู ตอ้ งตามหลกั การบนั ทกึ บญั ชี
1. เดบติ คา่ ขนสง่ เขา้ เครดิต เจา้ หนี้-รา้ นเฟอื่ งฟา้ 9. ตอบ 2. ถกู ตอ้ งตามหลกั การบนั ทกึ บญั ชี
(35,000 × 10/100)
2. เดบิต ค่าขนสง่ เขา้ เครดติ ลกู หน-้ี รา้ นเฟื่องฟา้ 10. ตอบ 5. ได้รับส่วนลดเพิ่มอีก 2% คือ
18,000 – 2,000 = 16,000 × 2/100)
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด3. เดบิต คา่ ขนส่งออกเครดติ ลกู หน-้ี ร้านเฟื่องฟา้
4. เดบติ ค่าขนสง่ ออก เครดติ เจา้ หนี-้ ร้านเฟ่อื งฟ้า
5. เดบิต ค่าขนสง่ ออก เครดิต เงินสด
7. ร้านรวงข้าวขายสินค้าเงินเชื่อให้ร้านต้นกล้า เงื่อนไขการส่งมอบสินค้า F.O.B. Shipping Point
ร้านรวงข้าวจ่ายค่าขนสินค้าที่ขาย 2,000 บาท ในวันที่จ่ายค่าขนส่ง ร้านรวงข้าวจะบันทึกบัญชี
ตามขอ้ ใด
1. เดบิต คา่ ขนส่งเขา้ เครดติ เงนิ สด
2. เดบิต คา่ ขนส่งออก เครดิต เงินสด
3. เดบิต ลูกหน-้ี รา้ นต้นกลา้ เครดติ เงินสด
4. เดบติ เจา้ หน้ี-ร้านต้นกล้า เครดติ เงนิ สด
5. เดบิต คา่ ขนสง่ ออก เครดิต ลูกหน้-ี ร้านต้นกล้า
8. จากข้อ 7. ร้านตน้ กลา้ จะบันทกึ รายการเก่ียวกบั ค่าขนสินคา้ อย่างไร
1. เดบติ คา่ ขนส่งเขา้ เครดติ เจา้ หนี-้ ร้านรวงขา้ ว
2. เดบติ ค่าขนส่งเข้า เครดิต ลูกหน้-ี ร้านรวงขา้ ว
3. เดบติ ค่าขนสง่ ออก เครดิต เจ้าหน-้ี รา้ นรวงข้าว
4. เดบิต ค่าขนสง่ ออก เครดิต ลกู หนี้-รา้ นรวงขา้ ว
5. เดบติ คา่ ขนสง่ เขา้ เครดิต เงินสด
9. กจิ การขายสนิ คา้ เป็นเงินสด 35,000 บาท ลดให้ 10% กจิ การจะบนั ทกึ บัญชอี ย่างไร
1. เดบติ เงนิ สด 35,000.- เครดิต ขายสนิ คา้ 35,000.-
2. เดบิต เงนิ สด 31,500.- เครดิต ขายสินค้า 31,500.-
3. เดบติ เงนิ สด 31,500.- ส่วนลดจา่ ย 3,500 เครดิต ขายสนิ คา้ 35,000.-
4. เดบิต เงินสด 31,500.- สว่ นลดรบั 3,500 เครดิต ขายสินคา้ 35,000.-
5. เดบิต เงินสด 31,500.- สว่ นลดเงนิ สด 3,500 เครดิต ขายสินคา้ 35,000.-
10. รา้ นกุหลาบจดทะเบยี นภาษีมลู ค่าเพิม่ 7% ขายสินคา้ เปน็ เงินเชื่อ 18,000 บาท เง่อื นไข 2/10, n/30
ต่อมารับคืนสินค้า 2,000 บาท ถ้ากิจการชำาระหนี้ภายในระยะเวลาท่ีได้ส่วนลด กิจการจะได้รับ
สว่ นลดกบี่ าท
1. 360 บาท 2. 342.40 บาท
3. 330 บาท 4. 325 บาท
5. 320 บาท
สดุ ยอดคมู่ อื ครู 63
1 . ขGั้นaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2. ขP้ันrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้
บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 ทักษะชีวิต
เฉลยแบบทดสอบ 62 การบัญชธี รุ กิจซอ้ื ขายสนิ ค้า
11. ตอบ 1. ถกู ตอ้ งตามหลกั การบนั ทกึ บญั ชี
12. ตอบ 5. ขายสินค้า หักส่วนลด 10% 11. ภาษีซื้อและภาษขี าย จะปิดเขา้ บัญชอี ะไร 2. เจ้าหน้-ี กรมสรรพากร
เท่ากับยอดขายสุทธิ บวกภาษีมูลค่า 1. ภาษีมูลค่าเพม่ิ 4. กาำ ไรขาดทนุ
เพมิ่ 7% เทา่ กบั ยอดขายรวมภาษี หกั คา่ 3. ลกู หน้-ี กรมสรรพากร
ขนสง่ ทจี่ า่ ยแทน คงเหลอื เปน็ ยอดลกู หนี้ 5. ตน้ ทุนขาย
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด (40,000 – 4,000 = 36,000 + 2,520 =
38,520 – 2,000 = 36,520) จากโจทยต์ ่อไปน้ี จงใชต้ อบคาำ ถาม ขอ้ 12-15
13. ตอบ 3. ยอดขายสินค้า (ยังไม่รวม
ภาษี) หักยอดรับคืน (ยังไม่รวมภาษี เม่อื วันที่ 1 กันยายน 25x2 กจิ การขายสนิ คา้ ให้ร้านดอกเข็ม 40,000 บาท ให้ส่วนลด 10% เง่อื นไข
โดยคิดจากยอดรับคืนเป็นราคาก่อน 5/10, n/30 F.O.B. Destination ภาษีมูลคา่ เพ่ิม 7% ร้านดอกเข็มจา่ ยคา่ ขนสินค้า 2,000 บาท ตอ่ มา
หักส่วนลด* หักส่วนลด 10% คงเหลือ เมอ่ื วนั ท่ี 3 กันยายน กจิ การรับคนื สินคา้ 1,100 บาท เปน็ ราคากอ่ นหกั ส่วนลด และในวันท่ี 10 กนั ยายน
เ ป ็ น ย อ ด รั บ คื น ก ่ อ น หั ก ส ่ ว น ล ด ) กจิ การรบั ชำาระหนจี้ ากร้านดอกเข็มทัง้ หมด
เทา่ กบั ยอดลกู หนที้ นี่ �ำมาคดิ สว่ นลดเปน็
สว่ นลดเงนิ สด 5% (36,000 – 990* = 12. ก่อนการรบั คืนสินคา้ กจิ การมีลกู หนีจ้ าำ นวนเท่าใด
35,010 × 5% = 1,750)
*1,100 – 110 = 990 (คิดจาก 1,100 × 1. 44,800 บาท 2. 40,800 บาท
10% = 110)
14. ตอบ 3. ยอดลูกหนี้ก่อนหักรับคืน 3. 40,520 บาท 4. 39,520 บาท
(ค�ำตอบจากข้อ 12.) หักยอดลูกหน้ีท่ี
รับคืนสินค้า (คิดจากยอดรับคืนสินค้า* 5. 36,520 บาท
บวกภาษีมลู คา่ เพ่ิม 7%) เท่ากบั ยอดลูก
หน้ีคงเหลือก่อนหักส่วนลด หักส่วนลด 13. กิจการให้ส่วนลดเงนิ สดจำานวนเทา่ ใด 2. 1,945 บาท
(ค�ำตอบจากข้อ 13.) คงเหลือเป็นยอด 1. 1,950 บาท 4. 1,772.50 บาท
เงินทไ่ี ดร้ บั ช�ำระ (36,520 – 1,059.30* 3. 1,750 บาท
= 35,460.70 – 1,750.50 = 33,710.20 5. 1,800 บาท
ยอดเต็มจ�ำนวน คอื 33,700)
*990 + 69.30 = 1,059.30 (คดิ จาก 990 14. จำานวนเงนิ ทก่ี จิ การได้รับเม่อื วันท่ี 10 กนั ยายน 25x2
× 7% = 69.30)
15. ตอบ 2. ภาษซี อื้ หกั ภาษขี าย เทา่ กบั ภาษี 1. 37,700 บาท 2. 35,400 บาท
ซ้ือมากกว่าภาษีขาย ดังนั้นจึงได้รับคืน
(3,820 – 3,500 = 320) 3. 33,700 บาท 4. 33,570 บาท
5. 33,250 บาท
15. ในวันที่ 31 ธนั วาคม 25x1 กิจการมยี อดคงเหลอื ในปิดบัญชีภาษีซอ้ื จำานวน 3,820 บาท บญั ชภี าษขี าย
จำานวน 3,500 บาท อยากทราบวา่ กจิ การจะต้องเสยี ภาษีเพ่ิมหรอื ได้รับคนื ภาษี เปน็ จำานวนเท่าใด
1. เสียเพม่ิ 320 บาท 2. ได้รับคืน 320 บาท
3. เสยี เพิม่ 7,320 บาท 4. ได้รบั คืน 7,320 บาท
5. เสยี เพิ่ม 3,200 บาท
64 สดุ ยอดคูม่ ือครู
A3. ข้ันปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ขั้นสื่อสารและน�ำเสนอ 5. ขS้ันeปlรf-ะRเมeินgเพuื่อlaเพti่ิมnคgุณค่า
pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill
ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก
asean
การบนั ทกึ รายการซ้อื ขายสินค้าในสมดุ รายวันท่วั ไป 63
แบบประเมินตนเอง
คำาชีแ้ จง ตอนท่ี 1 ใหผ้ ูเ้ รียนประเมนิ ผลการเรยี นรู้ โดยเขียนเครื่องหมาย ✓ ลงในช่องระดับคะแนน
และเตมิ ข้อมลู ตามความเป็นจริง
ระดบั คะแนนตอนท่ี 1 5 : มากทส่ี ุด 4 : มาก 3 : ปานกลาง 2 : น้อย 1 : ควรปรับปรุง
ตอนที่ 2 ให้ผู้เรียนนำาคะแนนจากแบบทดสอบมาเตมิ ลงในช่องวา่ ง และเขยี นเคร่อื งหมาย ✓
ลงในช่องสรุปผล
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด
ตอนท่ี 1 (ผลการเรียนรู้) ตอนที่ 2 (แบบทดสอบ)
รายการ 5 4 3 2 1 แบบทดสอบ
1. ผู้เรยี นมคี วามรู้ ความเขา้ ใจในเน้ือหา คะแนน
2. ผเู้ รียนไดท้ าำ กจิ กรรมสง่ เสริมการเรียนรู้ท่สี อดคล้องกบั เน้อื หา สรปุ ผล
และจุดประสงคก์ ารเรยี นรู้ 14-15 (ดีมาก)
3. ผู้เรียนไดเ้ รยี นและทำากิจกรรมสง่ เสรมิ การเรียนรทู้ สี่ ่งเสรมิ 11-13 (ด)ี
กระบวนการคดิ เกิดการคน้ พบความรู้ 8-10 (พอใช้)
ตำ่ากว่า 8
4. ผูเ้ รยี นสามารถประยกุ ตค์ วามรู้เพอืี่ ใชป้ ระโยชน์ในชีวติ ประจาำ วันได้ (ควรปรบั ปรงุ )
5. ผู้เรยี นได้เรยี นรู้อะไรจากการเรยี น
6. ผูเ้ รียนตอ้ งการทำาสง่ิ ใดเพื่อพัฒนาตนเอง
7. ความสามารถท่ีถือวา่ ผ่านเกณฑป์ ระเมินของผ้เู รียน คือ
สุดยอดคู่มอื ครู 65
ตารางสรปุ คะแนนการประเมนิ จดุ ประสงค์การเรยี นรู้
และสมรรถนะประจำ� หน่วย
หนว่ ยการเรยี นร้ทู ี่ 2 การบนั ทกึ รายการซ้อื ขายสนิ ค้าในสมดุ รายวนั ทั่วไป
คะแนนตาม จปส. รายหน่วยการเรียนรู้
1. สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิรษัท ัพฒ ับน ึทกรายการเกี่ยวกับ ิสนค้ากรณีไม่ ีมภา ีษ ูมลค่าเ ่ิพมในส ุมดนา ุคณภาพวิชาการ (พว.) ํจากัดชิน้ งาน/การแสดงออกรวม
รายวัน ่ทัวไปได้ ูถกต้องได้ทก่ี �ำหนดในหนว่ ยการเรยี นรู้หรอื หนว่ ยย่อย
2. บัน ึทกรายการเ ่กียวกับ ิสนค้ากรณีมีภาษี ูมลค่าเ ิ่พมในส ุมด
รายวัน ัท่วไปได้ถูก ้ตอง
3. ่ผานรายการไปยังบัญ ีชแยกประเภทไ ้ดถูกต้อง
ภาระงาน/ชนิ้ งานระหวา่ งเรยี น
1. ผังกราฟิกแสดงการเก็บรวบรวมข้อมูลเกี่ยวกับการบันทึกรายการ
ซ้ือขายสินค้าในสมดุ รายวันท่วั ไป
2. ผังกราฟิกสรุปความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับการบันทึกรายการซ้ือขาย
สินคา้ ในสมุดรายวันทวั่ ไป
3. การนำ�เสนอผลการสรุปความรู้ความเข้าใจการบันทึกรายการซ้ือขาย
สนิ ค้าในสมุดรายวันท่ัวไป
การประเมินรวบยอด
1. ผลการปฏบิ ัตกิ จิ กรรมตรวจสอบความเข้าใจ
2. ผลการปฏิบัตกิ จิ กรรมเสรมิ ทกั ษะ
3. ผลการปฏบิ ตั ใิ บมอบหมายงาน
4. ผลการประเมนิ ตนเอง
5. คะแนนผลการทดสอบ
รวม
หมายเหตุ: คะแนนการประเมินจดุ ประสงค์การเรยี นรู้ขนึ้ อยู่กบั การออกแบบแผนการจดั การเรียนร้ขู องผู้สอน
66 สดุ ยอดคมู่ ือครู
1 . ขG้ันaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2. ขP้ันrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้
A3. ขั้นปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ข้ันสื่อสารและน�ำเสนอ 5. ขSั้นeปlรf-ะRเมeินgเพu่ือlaเพti่ิมnคgุณค่า
pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill
บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 ทักษะชีวิต ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก
asean
หน่วยการเรยี นรู้ท่ี 3
การบนั ทึกรายการซอ้ื ขายสนิ ค้า
ในสมุดรายวันเฉพาะ
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด
3หน่วยการเรยี นรทู้ ี่ การบนั ทกึ รายการซือ้ ขายสินคา้ สาระการเรยี นรู้
ในสมดุ รายวันเฉพาะ 1. ความหมายและประเภทของสมดุ รายวนั เฉพาะ
(หนังสือเรยี น หน้า 66)
สาระสำาคัญ 2. สมุดรายวันซ้ือสินค้า และสมุดรายวันส่งคืน
สินค้าและจ�ำนวนที่ได้ลด (หนังสือเรียน หน้า
กจิ การซอื้ ขายสนิ คา้ ทม่ี รี ายการเปน็ จาำ นวนมาก ควรบนั ทกึ รายการลงในสมดุ รายวนั เฉพาะแตล่ ะเลม่ 66-68)
ซง่ึ ประกอบดว้ ยสมดุ รายวนั ซอื้ สนิ คา้ สมดุ รายวนั ขายสนิ คา้ สมดุ รายวนั สง่ คนื สนิ คา้ สมดุ รายวนั รบั คนื สนิ คา้ 3. สมุดแยกประเภทเจา้ หนี้รายตัว (หนังสือเรยี น
สมุดรายวนั รบั เงนิ สมดุ รายวนั จา่ ยเงิน เพ่ือสะดวกในการบันทึกบญั ชี และสามารถแบง่ งานกนั ทำาได้ หนา้ 68-69)
4. สมดุ แยกประเภททวั่ ไป (หนงั สอื เรยี น หนา้ 70)
สาระการเรียนรู้ 5. รายละเอยี ดเจา้ หน ี้ (หนงั สอื เรยี น หนา้ 70-73)
1. ความหมายและประเภทของสมุดรายวันเฉพาะ 6. สมุดรายวันขายสินค้า และสมุดรายวันรับคืน
2. สมดุ รายวันซือ้ สนิ ค้า และสมดุ รายวนั สง่ คนื สินค้าและจำานวนท่ไี ดล้ ด สินค้าและจ�ำนวนท่ีลดให้ (หนังสือเรียน หน้า
3. สมดุ แยกประเภทเจ้าหนี้รายตวั 74-75)
4. สมดุ แยกประเภททว่ั ไป 7. สมุดแยกประเภทลกู หนรี้ ายตวั (หนังสือเรยี น
5. รายละเอียดเจา้ หนี้ หนา้ 76-77)
6. สมุดรายวนั ขายสินค้า และสมุดรายวันรับคนื สินคา้ และจำานวนท่ีลดให้ 8. รายละเอยี ดลกู หน ้ี (หนังสือเรียน หนา้ 77-81)
7. สมดุ แยกประเภทลกู หน้ีรายตวั สมรรถนะประจ�ำหนว่ ย
8. รายละเอียดลูกหนี้ 1. แสดงความรเู้ กย่ี วกบั การบนั ทกึ รายการซอื้ ขาย
สนิ คา้ ในสมดุ รายวันเฉพาะ
การประเมนิ ผล 2. บันทึกรายการเกี่ยวกับการซ้ือขายสินค้าใน
สมดุ รายวนั เฉพาะตามขนั้ ตอนการจดั ท�ำบญั ชี
ภาระงาน/ชิ้นงาน/การแสดงออกของผเู้ รยี น จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้
ภาระงาน/ช้นิ งานระหว่างเรยี น 1. บอกความหมายและประเภทของสมุดรายวัน
1. ผังกราฟิกแสดงการเก็บรวบรวมข้อมูลเก่ียวกับการบันทึกรายการซ้ือขาย เฉพาะได้ถกู ต้อง
สินคา้ ในสมดุ รายวันเฉพาะ 2. บนั ทกึ รายการในสมดุ รายวนั ซอื้ สนิ คา้ และสมดุ
2. ผงั กราฟกิ สรปุ ความรคู้ วามเขา้ ใจเกย่ี วกบั การบนั ทกึ รายการซอ้ื ขายสนิ คา้ ใน รายวันสง่ คนื สนิ ค้าไดถ้ ูกต้อง
สมดุ รายวันเฉพาะ 3. บันทึกรายการในสมุดรายวันขายสินค้าและ
3. การน�ำเสนอผลการสรุปความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับการบันทึกรายการซ้ือ สมุดรายวันรบั คนื สินคา้ ได้ถูกตอ้ ง
ขายสนิ คา้ ในสมดุ รายวันเฉพาะ
ภาระงาน/ช้นิ งานรวบยอดในหนว่ ยการเรยี นรู้
1. ผลการปฏิบัตกิ จิ กรรมตรวจสอบความเข้าใจ
2. ผลการปฏิบตั กิ จิ กรรมเสริมทกั ษะ
3. ผลการประเมนิ ตนเอง
4. คะแนนผลการทดสอบ
สุดยอดค่มู อื ครู 67
1. ขGั้นaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2 . ขPั้นrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้
บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 ทักษะชีวิต
ep 1 ขัน้ รวบรวมข้อมูล การบนั ทึกรายการซ้อื ขายสนิ คา้ ในสมดุ รายวนั เฉพาะ 65
Gathering สมรรถนะประจำาหน่วย
1. แสดงความรเู้ กยี่ วกับการบันทึกรายการซ้ือขายสนิ ค้าในสมุดรายวนั เฉพาะ
1. แบ่งกลุ่มผู้เรียนร่วมกันศึกษาเอกสาร 2. บนั ทกึ รายการเกย่ี วกับการซอื้ ขายสินคา้ ในสมุดรายวันเฉพาะตามขนั้ ตอนการจดั ทำาบญั ช ี
หนังสือเรียนวิชาการบัญชีธุรกิจซื้อขาย
สินค้า เร่ืองการบันทึกรายการซื้อขาย จุดประสงคก์ ารเรยี นรู้
สนิ ค้าในสมดุ รายวันเฉพาะ 1. บอกความหมายและประเภทของสมดุ รายวนั เฉพาะได้ถูกต้อง
2. ตั้งค�ำถามให้ผู้เรียนเสนอข้อมูลจาก 2. บันทึกรายการในสมดุ รายวันซอ้ื สนิ ค้าและสมดุ รายวันส่งคืนสินคา้ ได้ถูกตอ้ ง
ประสบการณเ์ ดมิ ทร่ี บั รใู้ นเรอ่ื งการบนั ทกึ 3. บันทึกรายการในสมุดรายวันขายสินค้าและสมุดรายวนั รบั คืนสินคา้ ไดถ้ ูกต้อง
รายการซื้อขายสินค้าในสมุดรายวัน
เฉพาะตามหัวข้อที่ก�ำหนด (ศึกษา ผงั สาระการเรยี นรู้
รายละเอียดจากแผนการจัดการเรียนรู้)
3. แต่ละกลุ่มบันทึกผลจากการศึกษาตาม ความหมายและประเภทของสมุดรายวันเฉพาะ
หัวข้อท่ีก�ำหนดลงผังกราฟิก (เลือก
ออกแบบและใช้ผังกราฟิกให้เหมาะสม สมดุ รายวนั ซือ้ สนิ ค้า และสมุดรายวนั ส่งคืนสนิ คา้
กบั ลักษณะของขอ้ มลู ) ดังตัวอย่าง และจาำ นวนทไ่ี ดล้ ด
สมุดแยกประเภทเจ้าหน้รี ายตวั
สงวน ิลข ิสทธิ์ ํสานักพิมพ์ บ ิรษัท ัพฒนา ุคณภาพวิชาการ (พว.) จํากัด St
การบนั ทกึ สมุดแยกประเภทท่วั ไป
รายการซื้อขายสินคา้ รายละเอยี ดเจ้าหนี้
ในสมุดรายวนั เฉพาะ
สมุดรายวันขายสินคา้ และสมดุ รายวันรบั คนื สนิ ค้า
และจำานวนทีล่ ดให้
สมุดแยกประเภทลกู หน้รี ายตัว
รายละเอียดลกู หนี้
68 สดุ ยอดคูม่ อื ครู
A3. ขั้นปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ขั้นสื่อสารและน�ำเสนอ 5. ขSั้นeปlรf-ะRเมeินgเพu่ือlaเพtiิ่มnคgุณค่า
pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill
ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก
asean
66 การบัญชธี ุรกิจซือ้ ขายสนิ คา้สงวน ิลข ิสทธิ์ ํสานักพิมพ์ บ ิรษัท ัพฒนา ุคณภาพวิชาการ (พว.) จํากัด Step 2 ขั้นคิดวเิ คราะหแ์ ละสรปุ ความรู้
1. ความหมายและประเภทของสมดุ รายวันเฉพาะ Processing
สมุดรายวันเฉพาะ (Special Journal) คือสมุดบันทึกรายการข้ันต้นท่ีใช้บันทึกรายการค้า 1. ผู้เรียนร่วมกันอภิปรายเก่ียวกับการบันทึกรายการในสมุด
เร่ืองใดเรื่องหนึ่งโดยเฉพาะ เหมาะสำาหรับกิจการซ้ือขายสินค้าท่ีมีขนาดใหญ่ซ่ึงมีรายการเป็นจำานวนมาก รายวันซ้ือสินค้าและสมุดรายวันส่งคืนสินค้า การบันทึก
และเป็นรายการท่ีซ้าำ กนั โดยบนั ทกึ รายการในสมดุ รายวนั เฉพาะแลว้ ผ่านรายการไปยงั บัญชแี ยกประเภท รายการในสมุดรายวันขายสินค้าและสมุดรายวันรับคืนสินค้า
เพยี งครั้งเดยี วในวนั สนิ้ เดอื น การผา่ นรายการจากสมดุ รายวนั เฉพาะไปยงั สมดุ แยกประเภท
รายตัวเจ้าหน้ีและลูกหนี้ การผ่านรายการจากสมุดรายวัน
1.1 ประเภทของสมดุ รายวนั เฉพาะ เฉพาะไปยังบัญชีแยกประเภทท่ัวไป การจัดท�ำรายละเอียด
เจา้ หนแี้ ละลกู หน้ี ตามทรี่ วบรวมไดจ้ ากเอกสารทศี่ กึ ษาคน้ ควา้
สมดุ รายวันเฉพาะประกอบด้วย และจากความคดิ เหน็ ของสมาชกิ ในกลมุ่ หรอื จากประสบการณ์
1.1.1 สมุดรายวนั ซือ้ สินค้า (Purchases Journal) ของตน
1.1.2 สมุดรายวันส่งคืนสินค้าและจำานวนท่ีได้ลด (Purchases Returns & Allowances 2. เช่ือมโยงความสอดคล้องของข้อมูล โดยน�ำมาเขียนสรุป
Journal) ความรู้ตามโครงสร้างเนื้อหาที่เช่ือมโยงได้เป็นผังความคิด
1.1.3 สมดุ รายวันขายสนิ คา้ (Sales Journal) รวบยอดของเรื่องทศ่ี กึ ษา
1.1.4 สมดุ รายวนั รบั คนื สนิ คา้ และจาำ นวนทลี่ ดให้ (Sales Returns & Allowances Journal) 3. ผเู้ รยี นรว่ มกนั อธบิ ายบนั ทกึ ผลผงั ขอ้ สรปุ ความคดิ รวบยอดให้
1.1.5 สมุดรายวนั รับเงนิ (Cash Receipts Journal) เขา้ ใจตรงกันท้งั กลุม่ และรายบคุ คล
1.1.6 สมดุ รายวันจา่ ยเงิน (Cash Payments Journal)
1.2 ประโยชนข์ องสมดุ รายวันเฉพาะ
สมุดรายวนั เฉพาะมีประโยชนส์ าำ หรับกจิ การดงั นี้
1.2.1 สะดวกและประหยดั เวลาในการบนั ทกึ รายการคา้ และผา่ นรายการไปยงั บญั ชแี ยกประเภท
1.2.2 รวมรายการท่ีเหมือนกนั ไว้ด้วยกนั ทำาให้สะดวกในการค้นหา
1.2.3 สามารถแบ่งงานกันทาำ ป้องกนั การทจุ รติ ได้
1.2.4 โอกาสทจ่ี ะเกดิ ความผิดพลาดในการบันทกึ บัญชมี ีน้อย
2. สมุดรายวนั ซอื้ สนิ คา้ และสมดุ รายวันสง่ คืนสินค้า
และจำานวนทไี่ ดล้ ด
2.1 สมุดรายวันซ้ือสนิ ค้า (Purchases Journal)
สมุดรายวันซื้อสินค้าเป็นสมุดบันทึกรายการข้ันต้น ใช้บันทึกเฉพาะรายการซื้อสินค้าเป็น
เงินเชื่อเท่านั้น หากกิจการซื้อสินค้าเป็นเงินสด ให้นำาไปบันทึกในสมุดรายวันท่ัวไป ไม่สามารถนำามา
บันทึกในสมุดรายวันซื้อสินค้าได้ เอกสารท่ีใช้ในการบันทึกบัญชี คือใบกำากับสินค้า/ ใบกำากับภาษี
(Invoice/ Tax Invoice) บนั ทึกโดยเรียงตามวันที่เกิดรายการ มีรูปแบบดังน้ี
การบนั ทกึ รายการซอื้ ขายสนิ ค้าในสมุดรายวนั เฉพาะ 67
สมุดรายวันซื้อสนิ ค้า (1) หนา้ ... (2)
พ.ศ. ..... เลขท่ใี บ ชื่อเจา้ หนี้ เง่อื นไข หน้า เดบิต เครดติ
เดือน วนั ที่ กาำ กบั สนิ คา้ บัญชี ซ้ือสินคา้ ภาษซี ้ือ เจา้ หน้ี
(3) (4)
(5) (6) (7) (8) (9) (10)
2.1.1 รูปแบบของสมดุ รายวนั ซอ้ื สนิ ค้า ประกอบด้วยรายการและชอ่ งต่างๆ ดงั น้ี
1) คาำ ว่า “สมดุ รายวันซือ้ สินคา้ ”
2) หน้าของสมุดรายวันซอ้ื สนิ ค้า ให้เรียงตามลาำ ดบั เลขที่
3) ชอ่ งวนั เดอื น ปี ใหบ้ นั ทกึ พ.ศ. เดอื น วนั ที่ ตามลาำ ดบั รายการคา้ ทเ่ี กดิ ขน้ึ กอ่ น-หลงั
4) ช่องเลขทใ่ี บกาำ กบั สินคา้ ใส่เลขที่ใบกาำ กับสนิ คา้
5) ช่องช่ือเจ้าหน้ี บนั ทกึ ช่ือเจา้ หนี้การคา้ ท่ีกจิ การไปซอื้ สนิ ค้าเป็นเงนิ เช่ือ
6) ชอ่ งเงอื่ นไข เปน็ เงอื่ นไขการชาำ ระเงนิ ตามใบกาำ กบั สินคา้
7) ช่องหนา้ บัญชี จะใช้เคร่ืองหมาย “√” เม่อื ได้ผ่านรายการไปยังสมดุ บญั ชีเจา้ หนรี้ ายตวั
ทางด้านเครดติ แล้ว จะทำาให้เจา้ หน้ีเพม่ิ ขึน้
8) ชอ่ งเดบติ ซอื้ สนิ คา้ บนั ทึกจาำ นวนเงินท่ีซือ้ สินค้าเป็นเงินเช่ือ
9) ช่องเดบิตภาษีซื้อบันทึกจำานวนภาษีมูลค่าเพิ่ม 7% โดยนำาเงินช่องท่ี 8 คูณอัตรา
ภาษีมลู ค่าเพิ่ม 7%
10) ชอ่ งเครดติ เจา้ หนี้ บันทกึ จาำ นวนเจา้ หน้ีท้งั สนิ้ เท่ากบั ชอ่ ง 8 บวกชอ่ ง 9
2.1.2 หลักการบันทึกรายการในสมุดรายวันซื้อสินค้า เม่ือกิจการซื้อสินค้าเป็นเงินเช่ือ
จะบนั ทกึ บญั ชใี นสมดุ รายวนั ซอ้ื สนิ คา้ แลว้ ผา่ นรายการไปยงั บญั ชแี ยกประเภทเจา้ หนรี้ ายตวั ทางดา้ นเครดติ
เป็นการเพิ่มยอดเจ้าหน้ี ทุกส้ินเดือนจะทำาการรวมยอดในสมุดรายวันซ้ือสินค้า แล้วผ่านรายการไปยัง
บญั ชแี ยกประเภททั่วไป โดยเดบติ บญั ชีซือ้ สนิ ค้าและภาษีซอ้ื และเครดติ บัญชีคมุ ยอดเจ้าหนี้
2.2 สมุดรายวันสง่ คืนสินคา้ และจาำ นวนท่ีไดล้ ด (Purchases Returns & Allowances
Journal)
สมดุ รายวนั สง่ คนื สนิ คา้ และจาำ นวนทไี่ ดล้ ดเปน็ สมดุ รายวนั เฉพาะทใี่ ชส้ าำ หรบั การบนั ทกึ รายการ
ส่งคืนสินค้าเป็นเงินเช่ือให้กับเจ้าหน้ี โดยใช้หลักฐานในการบันทึกบัญชี คือใบขอลดหน้ีหรือใบส่งคืน
(Debit Memorandum or Debit Note) ซงึ่ กิจการเปน็ ผ้จู ัดทาำ ข้นึ
สดุ ยอดคมู่ อื ครู 69
1. ขG้ันaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2. ขPั้นrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้
บูรณาการทักษะศตวรรษท่ี 21 ทักษะชีวิต
68 การบัญชธี รุ กจิ ซื้อขายสินค้า ep 3 ข้นั ปฏบิ ตั ิและสรุปความรู้
หลงั การปฏบิ ัติ
สงวน ิลข ิสทธิ์ ํสานักพิมพ์ บ ิรษัท ัพฒนา ุคณภาพวิชาการ (พว.) จํากัด Stสมดุ รายวันส่งคืนสนิ คา้ และจาำ นวนทไี่ ดล้ ด (1)หน้า... (2)AthpeplKyninogwlaenddgeConstructing
พ.ศ. ..... เลขทใ่ี บ ชอื่ เจ้าหนี้ หนา้ เครดิต เดบติ
เดือน วนั ที่ Debit Note บัญชี ส่งคืนสินคา้ ภาษซี อื้ เจ้าหนี้
(3) (4) (5) (6) (7) (8) (9) ผู้เรียนน�ำข้อสรุปความรู้ความเข้าใจที่ได้แลกเปลี่ยน
2.2.1 รูปแบบของสมุดรายวันส่งคืนสินค้าและจำานวนท่ีได้ลด ประกอบด้วยรายการและ เ รี ย น รู ้ ร ่ ว ม กั น ใ น ชั้ น เ รี ย น ม า ก�ำ ห น ด แ น ว ป ฏิ บั ติ ที่
ชอ่ งตา่ งๆ ดังนี้ เหมาะสมกบั ตนเองหรอื สมาชกิ ในกลมุ่ โดยการท�ำกจิ กรรม
ตรวจสอบความเขา้ ใจ (หนงั สือเรยี น หน้า 62)
1) คำาวา่ “สมดุ รายวนั สง่ คืนและจำานวนทไ่ี ด้ลด”
2) หน้าของสมุดรายวนั ส่งคนื และจำานวนทีไ่ ด้ลด ใหเ้ รียงตามลาำ ดับเลขท่ี บัญชีท่ีรวบรวมของบัญชีแยกประเภทย่อยของบัญชี
3) ช่องวนั เดอื น ปี ใชบ้ นั ทกึ พ.ศ. เดือน วันที่ ตามลำาดับรายการทีเ่ กิดขนึ้ กอ่ น-หลัง คมุ ยอด (Controlling Accounts) ในสมดุ แยกประเภททวั่ ไป
4) ช่องเลขท่ี Debit Note ให้บันทึกเลขท่ีของรายการตามใบขอลดหนี้หรือใบส่งคืน เช่น สมุดบัญชีแยกประเภทลูกหนี้รายตัว บัญชีเจ้าหนี้
สนิ ค้า รายตวั ซงึ่ ยอดรวมของบญั ชแี ยกประเภทรายตวั ทง้ั หมดจะ
5) ช่องช่อื เจ้าหนี้ ใสช่ อื่ เจ้าหน้ีการค้าทก่ี จิ การสง่ คนื สนิ คา้ เปน็ เงินเชือ่ เทา่ กับยอดรวมในสมุดบัญชีแยกประเภทท่วั ไป
6) ช่องหน้าบัญชี จะใช้เคร่ืองหมาย “√” เมื่อได้ผ่านรายการไปยังบัญชีแยกประเภท
เจา้ หนีร้ ายตวั ในช่องเดบิตแล้ว จะทาำ ใหจ้ ำานวนหนล้ี ดลง
7) ชอ่ งเครดิตสง่ คืนสนิ ค้า บันทกึ จาำ นวนเงนิ ที่ส่งคืน
8) ช่องเครดติ ภาษีซอ้ื บันทึกจาำ นวนภาษีมูลค่าเพิม่ 7% โดยนำาเงนิ ชอ่ งท่ี 7 คูณอัตรา
ภาษมี ูลค่าเพิม่
9) ช่องเดบิตเจ้าหน้ีการค้า บนั ทึกจาำ นวนเจา้ หน้ีทัง้ สิน้ เท่ากบั ชอ่ ง 7 บวกช่อง 8
2.2.2 หลักการบันทึกรายการในสมุดรายวันส่งคืนสินค้าและจำานวนเงินท่ีได้ลด เม่ือกิจการ
ส่งคืนสินค้าให้เจ้าหน้ี จะนำามาบันทึกบัญชีในสมุดรายวันส่งคืนและจำานวนเงินท่ีได้ลด แล้วผ่านรายการ
ไปยังบัญชีแยกประเภทเจ้าหนี้รายตัวทางด้านเดบิต เป็นการลดยอดเจ้าหน้ี และทุกส้ินเดือนจะทำาการ
รวมยอดในสมุดรายวันส่งคืนสินค้าและจำานวนท่ีได้ลด แล้วผ่านรายการไปยังบัญชีแยกประเภทท่ัวไป
โดยเดบติ บัญชคี ุมยอดเจ้าหน้ี เครดติ บัญชีส่งคนื สนิ ค้าและบัญชภี าษซี ือ้
3. สมดุ แยกประเภทเจ้าหน้รี ายตวั
สมุดแยกประเภทเจ้าหน้ีรายตัว (Account Payable Ledger) เป็นสมุดแยกประเภทย่อย
(Subsidiary Ledger) ของบญั ชีคุมยอด (Controlling Account) ในสมดุ แยกประเภททัว่ ไปใช้บันทกึ
รายการของเจา้ หนี้ แต่ละรายท่มี ีรายการเก่ียวข้องกบั การซ้ือสนิ ค้าเป็นเงินเชอ่ื การสง่ คนื สินคา้ เป็นเงนิ เชื่อ
การจา่ ยค่าขนสง่ แทนกัน และการจา่ ยชาำ ระหน้ใี ห้เจา้ หนี้ ซึง่ จะบนั ทกึ บญั ชใี นวันทีเ่ กิดรายการ
การบันทึกรายการซื้อขายสนิ คา้ ในสมดุ รายวันเฉพาะ 69
ร้าน......................................... (1)
บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 พ.ศ. ..... รายการ หน้า เดบติ เครดิต คงเหลือ
เดือน วนั ที่ บญั ชี บาท สต. บาท สต. บาท สต.
• การทาํ งานเปน็ ทมี ทีมละ 5-6 คน ฝกึ การคดิ วิเคราะห์
การแกป้ ญั หา (2) (3) (4) (5) (6) (7)
• การใช้ส่ือ/เทคโนโลย/ี สง่ิ ท่นี ่าสนใจอื่นๆ
3.1 รูปแบบของสมุดแยกประเภทเจ้าหนี้รายตวั
บญั ชคี มุ ยอดจะแสดงในสมดุ บญั ชแี ยกประเภททวั่ ไป รวม สมุดแยกประเภทเจา้ หน้รี ายตวั ประกอบด้วยรายการและชอ่ งต่างๆ ดงั นี้
กบั บญั ชแี ยกประเภททวั่ ไปกบั บญั ชอี น่ื ๆ และยอดคงเหลอื
ในบัญชีย่อยแต่ละรายรวมกันจะต้องเท่ากับยอดคงเหลือ 3.1.1 ชอ่ื ร้านของเจ้าหนี้
ในบัญชคี ุมยอด 3.1.2 ชอ่ งวนั เดอื น ปี ใช้บันทกึ พ.ศ. เดือน วันที่ ตามลำาดับรายการค้าท่ีเกิดขน้ึ กอ่ น-หลงั
3.1.3 ช่องรายการ ให้เขยี นคำาอธิบายท่เี กิดขึน้
3.1.4 ช่องหน้าบัญชี ให้เขียนอักษรย่อของสมุดบันทึกรายการขั้นต้นที่นำามาผ่านรายการ
เช่น สมุดรายวนั ซ้ือสินคา้ “ซ.1” สมดุ รายวนั ส่งคนื สินค้าและจำานวนท่ไี ดล้ ด “สค.1”
3.1.5 ชอ่ งเดบิต สาำ หรบั ใส่ชอ่ งจาำ นวนเงินที่ทำาให้เจ้าหน้ลี ดลง
3.1.6 ชอ่ งเครดติ สำาหรบั ใส่ช่องจาำ นวนเงนิ ท่ที ำาใหเ้ จา้ หนี้เพม่ิ ขึ้น
3.1.7 ช่องคงเหลือ สาำ หรับใสจ่ ำานวนเงินเจ้าหนค้ี งเหลอื แต่ละวัน (ยอดสทุ ธิ)
3.2 การบนั ทึกรายการในสมดุ แยกประเภทเจ้าหน้ี
3.2.2 เม่ือบันทึกรายการซื้อสินค้าเป็นเงินเชื่อในสมุดรายวันซื้อสินค้า ให้ผ่านไปยัง
สมุดแยกประเภทเจ้าหนี้รายตัวทันที แล้วใส่เคร่ืองหมาย “√” ในช่องหน้าบัญชีในสมุดรายวันซ้ือสินค้า
เพื่อแสดงให้เห็นว่าได้ผ่านรายการไปยังสมุดแยกประเภทเจ้าหนี้รายตัวแล้ว โดยบันทึกจำานวนเงิน
ทางด้านเครดิต เป็นการเพิ่มยอดเจา้ หนี้
3.2.2 เมอื่ บนั ทกึ รายการสง่ คนื สนิ คา้ ใหเ้ จา้ หนใี้ นสมดุ รายวนั สง่ คนื สนิ คา้ และจำานวนทไี่ ดล้ ดแลว้
ให้ผ่านรายการไปยังสมุดแยกประเภทเจ้าหน้ีรายตัวทันที แล้วใส่เครื่องหมาย “√” ในช่องหน้าบัญชี
ในสมุดรายวันส่งคืนและจำานวนที่ได้ลด เพ่ือแสดงให้เห็นว่าได้ผ่านรายการไปยังสมุดแยกประเภท
เจ้าหนรี้ ายตวั แลว้ โดยบนั ทกึ จำานวนเงนิ ทางดา้ นเดบติ เปน็ การลดยอดเจา้ หน้ี
3.3.3 เม่ือมีการจ่ายชำาระหนี้ให้เจ้าหน้ี ให้ผ่านรายการไปยังสมุดแยกประเภทเจ้าหนี้รายตัว
ทนั ทีในวนั ท่จี า่ ยชำาระหน้ี โดยบนั ทึกจาำ นวนเงนิ ทางด้านเดบติ เป็นการลดยอดเจ้าหน้ี
3.3.4 ในกรณีท่ีผู้ขายจ่ายค่าขนส่งแทนกิจการ กิจการบันทึกบัญชีโดยเดบิตค่าขนส่งเข้า
เครดติ เจา้ หน้ี ใหผ้ า่ นรายการไปยงั สมดุ แยกประเภทเจา้ หนร้ี ายตวั ทนั ที โดยบนั ทกึ จาำ นวนเงนิ ทางดา้ นเครดติ
เป็นการเพิม่ ยอดเจ้าหนี้
70 สดุ ยอดคู่มือครู
A3. ข้ันปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ขั้นส่ือสารและน�ำเสนอ 5. ขSั้นeปlรf-ะRเมeินgเพu่ือlaเพti่ิมnคgุณค่า
pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill
ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก
asean
70 การบญั ชีธรุ กิจซอื้ ขายสินคา้ ep 4 ขนั้ สือ่ สารและนำ� เสนอ
ACpopmlyminugnitchaetion Skill
1. ผู้เรียนแต่ละกลุ่มออกแบบหรือหาวิธีน�ำเสนอให้ผู้อ่ืน
รบั รแู้ ละสอื่ สารไดอ้ ยา่ งมปี ระสทิ ธภิ าพดว้ ยเทคนคิ วธิ ี
ที่เหมาะสม บูรณาการการใช้สื่อ/เทคโนโลยี/ค�ำศัพท์
เพมิ่ เติม/สิ่งทนี่ า่ สนใจแทรกในการรายงาน
2. สุ่มกลุ่มผู้เรียนน�ำเสนอผลการสรุปความรู้ความเข้าใจ
โดยผู้สอนและผู้เรียนร่วมกันประเมินผลการน�ำเสนอ
ตามเกณฑ์ที่ก�ำหนด
สงวน ิลข ิสทธิ์ ํสานักพิมพ์ บ ิรษัท ัพฒนา ุคณภาพวิชาการ (พว.) จํากัด St4. สมดุ แยกประเภทท่วั ไป
สมุดแยกประเภททั่วไป (General Ledger) หมายถึงสมุดท่ีใช้บันทึกบัญชีทุกวันสิ้นเดือน
ซงึ่ ผา่ นรายการมาจากสมดุ รายวนั ซอ้ื สนิ คา้ โดยจะบนั ทกึ ไวใ้ นบญั ชซี อ้ื สนิ คา้ และบญั ชภี าษซี อื้ ทางดา้ นเดบติ
บัญชีเจ้าหนี้ทางด้านเครดิตด้วยยอดรวมในสมุดรายวันซ้ือสินค้า และผ่านรายการมาจากสมุดรายวัน
ส่งคืนสินค้าและจำานวนท่ีได้ลด โดยบันทึกไว้ในบัญชีส่งคืนสินค้าและบัญชีภาษีซื้อทางด้านเครดิต
บญั ชีเจ้าหน้บี นั ทึกไวท้ างดา้ นเดบติ ดว้ ยยอดรวมในสมดุ รายวนั ส่งคืนสนิ ค้าและจำานวนทไ่ี ด้ลด
5. รายละเอียดเจ้าหนี้
การจัดทำารายละเอียดเจ้าหนี้จะจัดทำาทุกวันส้ินเดือน โดยนำายอดคงเหลือจากบัญชีแยกประเภท
เจ้าหนี้รายตัวมาจัดทำารายละเอียดเจ้าหนี้ ซึ่งยอดรวมท่ีได้ท้ังหมดของเจ้าหน้ีจะต้องเท่ากับยอดคงเหลือ
ในบญั ชคี ุมยอดเจา้ หนี้ (Controlling Payable Account) ในสมดุ แยกประเภททั่วไป
แบบฟอรม์ รายละเอียดเจ้าหนม้ี ดี ังนี้
ช่อื กจิ การ.........................
รายละเอียดเจ้าหน้ี
วันท.ี่ ...................................
ชื่อเจา้ หน.ี้ .............................. xx
ช่อื เจา้ หนี้............................... xx
ช่ือเจ้าหน.้ี .............................. xx
รวม xx
ตวั อยา่ งท่ี 1 ตอ่ ไปนเี้ ปน็ รายการซอื้ สนิ คา้ และสง่ คนื สนิ คา้ เปน็ เงนิ เชอ่ื ของรา้ นชวนชมในเดอื นมถิ นุ ายน
25x2
มิ.ย. 1 ซือ้ สินคา้ เปน็ เงินเชอื่ จากร้านราตรี 8,000 บาท ภาษมี ูลคา่ เพ่ิม 7% ใบกาำ กับภาษเี ลขที่ 12
ซื้อสินค้าเป็นเงนิ เชอ่ื จากรา้ นกุหลาบ 12,000 บาท ภาษมี ูลคา่ เพิ่ม 7% ใบกำากบั ภาษเี ลขท่ี 42
5 สง่ คืนสนิ ค้าให้ร้านราตรี 1,000 บาท ภาษมี ูลค่าเพิม่ 7% ตาม Debit Note เลขท่ี 21
8 ซอื้ สนิ ค้าเปน็ เงนิ เช่อื จากรา้ นเฟอ่ื งฟ้า 5,000 บาท ภาษมี ูลค่าเพิม่ 7% ใบกำากับภาษเี ลขท่ี 33
10 ส่งคนื สนิ คา้ ใหร้ ้านเฟอ่ื งฟ้า 1,500 บาท ภาษมี ลู ค่าเพ่มิ 7% ตาม Debit Note เลขท่ี 22
15 ซือ้ สินคา้ เป็นเงินเชือ่ จากรา้ นกุหลาบ 10,000 บาท ภาษีมูลคา่ เพ่มิ 7% ใบกาำ กับภาษเี ลขที่ 48
19 ซอ้ื สินค้าเปน็ เงนิ เชอื่ จากร้านเฟ่ืองฟา้ 9,000 บาท ภาษีมลู ค่าเพมิ่ 7% ใบกำากับภาษีเลขท่ี 37
22
การบันทกึ รายการซ้ือขายสนิ คา้ ในสมุดรายวันเฉพาะ 71
รอบรู้อาเซียนและโลก 25x2
มิ.ย. 26 สง่ คืนสินคา้ ให้ร้านกุหลาบ 2,000 บาท ภาษมี ลู ค่าเพิ่ม 7% ตาม Debit Note เลขที่ 23
asean
30 ซือ้ สินคา้ เปน็ เงินเช่ือจากรา้ นราตรี 15,000 บาท สว่ นลดการคา้ 10% ภาษีมูลค่าเพม่ิ 7%
ศึกษาเก่ียวกับการบันทึกรายการซื้อขายสินค้าใน ใบกาำ กบั ภาษเี ลขที่ 15
สมุดรายวันเฉพาะของประเทศในกลุ่มสมาชิกประชาคม
อาเซียน ใหท้ าำ 1. บันทกึ รายการในสมดุ รายวนั ซื้อสนิ ค้า
2. บันทกึ รายการในสมุดรายวันส่งคนื สนิ คา้ และจาำ นวนที่ไดล้ ด
3. ผา่ นรายการไปยงั บญั ชีแยกประเภทเจ้าหนรี้ ายตัว
4. ผ่านรายการไปยงั บญั ชีแยกประเภททัว่ ไป
5. ทำารายละเอยี ดเจ้าหนี้ ณ วนั ท่ี 30 มถิ ุนายน 25x2
สมุดรายวนั ซอ้ื สนิ ค้า หนา้ 1
พ.ศ. 25x2 เลขท่ใี บ ชื่อเจ้าหน้ี เงือ่ นไข หน้า เดบติ เครดิต
เดอื น วนั ที่ กำากับสินค้า บญั ชี ซอื้ สินคา้ ภาษซี ้อื เจา้ หนี้
ม.ิ ย. 1 12 รา้ นราตรี - √ 8,000 - 560 - 8,560 -
5 42 ร้านกุหลาบ - √ 12,000 - 840 - 12,840 -
10 33 รา้ นเฟื่องฟ้า - √ 5,000 - 350 - 5,350 -
19 48 ร้านกหุ ลาบ - √ 10,000 - 700 - 10,700 -
22 37 รา้ นเฟอื่ งฟา้ - √ 9,000 - 630 - 9,630 -
30 15 ร้านราตรี - √ 13,500 - 945 - 14,445 -
57,500 - 4,025 - 61,525 -
(501) (103) (201)
สมดุ รายวันส่งคืนสินค้าและจาำ นวนทไ่ี ดล้ ด หน้า 1
พ.ศ. 25x2 เลขท่ีใบ ชื่อเจ้าหนี้ หน้า เครดิต เดบิต
เดอื น วนั ท่ี Debit Note บัญชี ส่งคืนสินคา้ ภาษซี อื้ เจ้าหน้ี
มิ.ย. 8 21 ร้านราตรี √ 1,000 - 70 - 1,070 -
15 22 ร้านเฟือ่ งฟา้ √ 1,500 - 105 - 1,605 -
26 23 รา้ นกหุ ลาบ √ 2,000 - 140 - 2,140 -
4,500 - 315 - 4,815 -
(502) (103) (201)
สดุ ยอดค่มู ือครู 71
1 . ขG้ันaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2 . ขPั้นrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้
บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 ทักษะชีวิต
72 การบญั ชีธุรกจิ ซอื้ ขายสนิ คา้ ep 5 บขน้ัรปิกราระเสมงั ินคเพมแอื่ ลเพะจม่ิ ิตคสุณาคธ่าารณะ
สงวน ิลข ิสทธิ์ ํสานักพิมพ์ บ ิรษัท ัพฒนา ุคณภาพวิชาการ (พว.) จํากัด St
เจา้ หน้ี-ร้านราตรี Self-Regulating
พ.ศ. 25x2 รายการ หน้า เดบติ เครดิต คงเหลอื 1. ผู้เรียนแต่ละกลุ่มและรายบุคคลตรวจสอบความรู้
เดือน วนั ที่ บัญชี บาท สต. บาท สต. บาท สต. ความเขา้ ใจของตนเองหลงั จากรบั ฟงั การน�ำเสนอของ
8,560 - 8,560 - สมาชกิ กลมุ่ อนื่ ปรบั ปรงุ ชน้ิ งานของกลมุ่ ตนใหส้ มบรู ณ์
มิ.ย. 1 ซื้อสนิ ค้า ใบกาำ กบั ภาษเี ลขท่ี 12 ซ.1 7,490 - และบนั ทึกเพิม่ เติม
14,445 - 21,935 - 2. น�ำผลงานแสดงในป้ายนิเทศหรือเผยแพร่สู่ห้องเรียน
8 สง่ คืนสินค้า Debit Note เลขที่ 21 สค.1 1,070 - อื่นหรือสาธารณะ
3. ผู้เรียนแต่ละคนท�ำกิจกรรมเสริมทักษะ (หนังสือเรียน
30 ซ้ือสินค้า ใบกำากบั ภาษีเลขที่ 15 ซ.1 หน้า 82-90) จากน้ันท�ำแบบทดสอบ (หนังสือเรียน
หน้า 91-92) แลกเปลี่ยนกันตรวจให้คะแนน พร้อม
เจ้าหน-ี้ ร้านกหุ ลาบ ทงั้ ท�ำแบบประเมนิ ตนเอง (หนงั สอื เรยี น หนา้ 92) และ
ก�ำหนดแนวทางการพัฒนาตนเอง
พ.ศ. 25x2 รายการ หนา้ เดบติ เครดติ คงเหลือ
เดอื น วันท่ี บญั ชี บาท สต. บาท สต. บาท สต.
12,840 - 12,840 -
ม.ิ ย. 5 ซื้อสนิ ค้า ใบกำากับภาษีเลขที่ 42 ซ.1 23,540 -
10,700 - 21,400 -
19 ซอื้ สินค้า ใบกำากบั ภาษเี ลขท่ี 48 ซ.1
26 ส่งคนื สนิ คา้ Debit Note เลขที่ 23 สค.1 2,140 -
เจ้าหน้ี-รา้ นเฟือ่ งฟา้
พ.ศ. 25x2 รายการ หน้า เดบิต เครดิต คงเหลือ
เดอื น วันท่ี บญั ชี บาท สต. บาท สต. บาท สต.
5,350 - 5,350 -
ม.ิ ย. 10 ซ้ือสนิ ค้า ใบกำากบั ภาษีเลขที่ 33 ซ.1 3,745 -
9,630 - 13,375 -
15 สง่ คนื สินค้า Debit Note เลขที่ 22 สค.1 1,605 -
22 ซื้อสินคา้ ใบกำากับภาษีเลขที่ 37 ซ.1
การบนั ทึกรายการซ้อื ขายสินคา้ ในสมดุ รายวนั เฉพาะ 73
ซอื้ สนิ คา้ เลขท่ี 501
ทักษะชีวิต ว.ด.ป. รายการ หนา้ จำานวนเงิน ว.ด.ป. รายการ หน้า จาำ นวนเงนิ
25x2 บัญชี 25x2 บัญชี
การศึกษาข้อมูลเพ่ิมเติมจากแหล่งเรียนรู้ต่างๆ เช่น
อินเทอรเ์ นต็ หนงั สือ วารสาร มิ.ย. 30 สมุดรายวนั ซ้ือสนิ คา้ ซ.1 57,500 -
สง่ คืนสินคา้ เลขท่ี 502
ว.ด.ป. รายการ หนา้ จำานวนเงนิ ว.ด.ป. รายการ หน้า จาำ นวนเงิน
25x2 บญั ชี 25x2 บญั ชี
มิ.ย. 30 สมดุ รายวนั สง่ คนื สนิ คา้ สค.1 4,500 -
ภาษซี ้อื เลขที่ 103
ว.ด.ป. รายการ หนา้ จำานวนเงิน ว.ด.ป. รายการ หนา้ จำานวนเงิน
25x2 บัญชี 25x2 บัญชี
มิ.ย. 30 สมดุ รายวนั ซอ้ื สินคา้ ซ.1 4,025 - มิ.ย. 30 สมดุ รายวนั สง่ คนื สนิ คา้ สค.1 315 -
เจา้ หนี้ เลขท่ี 201
ว.ด.ป. รายการ หน้า จาำ นวนเงนิ ว.ด.ป. รายการ หน้า จาำ นวนเงิน
25x2 บญั ชี 25x2 บัญชี
ม.ิ ย. 30 สมดุ รายวนั สง่ คนื สนิ คา้ สค.1 4,815 - ม.ิ ย. 30 สมดุ รายวันซือ้ สินค้า ซ.1 61,525 -
56,710.-
รา้ นราตรี ร้านชวนชม 21,935
ร้านกหุ ลาบ รายละเอียดเจ้าหนี้ 21,400
รา้ นเฟอื่ งฟ้า 30 มิถุนายน 25x2 13,375
56,710
รวม
72 สุดยอดคู่มอื ครู
A3. ข้ันปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ขั้นสื่อสารและน�ำเสนอ 5. ขSั้นeปlรf-ะRเมeินgเพuื่อlaเพtiิ่มnคgุณค่า
pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill
ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก
asean
74 การบัญชีธรุ กิจซอ้ื ขายสนิ ค้า ค่านิยมหลัก 12 ประการ
6. สมุดรายวันขายสินคา้ และสมดุ รายวนั รับคืนสินค้า • ใฝ่หาความรู้ หมั่นศึกษาเล่าเรียนท้ังทางตรงและ
และจำานวนท่ลี ดให้ ทางอ้อม
6.1 สมุดรายวันขายสินคา้ (Sales Journal) • มศี ลี ธรรม รกั ษาความสัตย์ หวังดตี อ่ ผู้อน่ื เผอื่ แผ่และ
แบ่งปัน
• รู้จักดํารงตนอยู่โดยใช้หลักปรัชญาของเศรษฐกิจ
พอเพียงตามพระราชดํารัสของพระบาทสมเด็จ-
พระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช
บรมนาถบพติ ร (รัชกาลท่ี 9) ภายใต้ 3 หว่ ง 2 เงื่อนไข
4 มิติ คือมีเหตุผล พอประมาณ และมีภูมิคุ้มกันที่ดี
ภายใต้ความรู้ (รอบรู้ รอบคอบ ระมัดระวัง) และ
คุณธรรม (ซ่ือสัตย์ สุจริต ขยัน อดทน สติปัญญา
แบ่งปัน) ซึ่งจะนําไปสู่เศรษฐกิจ สังคม สิ่งแวดล้อม
วัฒนธรรม สมดุล พร้อมรบั ตอ่ การเปล่ียนแปลง
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัดสมุดรายวันขายสินค้าเป็นสมุดรายวันเฉพาะท่ีใช้สาำ หรับบันทึกรายการขายสินค้าเป็นเงินเช่ือ
เท่าน้ัน เอกสารท่ีใช้เป็นหลักฐานในการบันทึกบัญชีในสมุดรายวันขายสินค้า คือสำาเนาใบกำากับสินค้า
หรือใบกำากบั ภาษี สมดุ รายวันขายสินค้า (1) หน้า... (2)
พ.ศ. ..... เลขท่ีใบ ช่อื ลูกหนี้ เง่อื นไข หนา้ เครดิต เดบติ
เดอื น วันท่ี กำากบั สนิ คา้ บัญชี ขายสนิ คา้ ภาษขี าย ลูกหน้ี
(3) (4) (5) (6) (7) (8) (9) (10)
6.1.1 รปู แบบสมุดรายวนั ขายสินคา้ ประกอบดว้ ยรายการและช่องต่างๆ ดงั นี้
1) คำาว่า “สมุดรายวันขายสินค้า”
2) หน้าของสมุดรายวนั ขายสนิ คา้ ใหเ้ รียงตามลำาดบั เลขท่ี
3) ชอ่ งวนั เดอื น ปี ใหบ้ นั ทกึ พ.ศ. เดอื น วนั ท่ี ตามลาำ ดบั รายการคา้ ทเี่ กดิ ขนึ้ กอ่ น-หลงั
4) ช่องเลขที่ใบกาำ กับสินค้า ต้องบันทกึ ตามความจริงโดยเรียงลำาดบั กอ่ น-หลัง
5) ชอ่ งชือ่ ลูกหน้ี ใส่ช่อื ลูกหนีก้ ารคา้ ทข่ี ายสินคา้ เป็นเงินเชอ่ื
6) ชอ่ งเงื่อนไขการชาำ ระเงนิ (ถา้ มี)
7) ช่องหน้าบัญชี จะใส่เคร่ืองหมาย “√” เม่ือได้ผ่านไปยังสมุดแยกประเภทลูกหนี้
รายตวั แล้ว
8) ช่องเครดติ ขายสินค้า บันทึกจาำ นวนเงินท่ขี ายสนิ ค้าเปน็ เงินเชือ่
9) ช่องเครดิตภาษีขาย บันทึกภาษีมูลค่าเพิ่ม 7% โดยนำาเงินช่องท่ี 8 คูณอัตรา
ภาษมี ูลคา่ เพมิ่ 7%
10) ช่องเดบิตลกู หนีก้ ารค้า บันทกึ จำานวนลูกหน้กี ารค้าทั้งส้ิน เทา่ กับช่อง 8 บวกชอ่ ง 9
6.1.2 หลักการบันทึกรายการในสมุดรายวันขายสินค้า เมื่อกิจการขายสินค้าเป็นเงินเชื่อ
จะบนั ทกึ บญั ชใี นสมดุ รายวนั ขายสนิ คา้ แลว้ ผา่ นรายการไปยงั สมดุ แยกประเภทลกู หนรี้ ายตวั ทางดา้ นเดบติ
เป็นการเพิ่มยอดลูกหนี้ และทุกสิ้นเดือนจะทำาการรวมยอดในสมุดรายวันขายสินค้า แล้วผ่านรายการ
ไปยังบัญชแี ยกประเภททัว่ ไป โดยเดบิตบญั ชีคุมยอดลูกหน้ี เครดติ บญั ชีขายสินค้าและภาษขี าย
การบันทกึ รายการซ้ือขายสนิ ค้าในสมุดรายวันเฉพาะ 75
กิจกรรมท้าทาย 6.2 สมดุ รายวนั รบั คนื สินค้าและจำานวนเงินท่ลี ดให้ (Sales Returns and Allowances
Journal)
กจิ กรรมสง่ เสรมิ การเรยี นรเู้ กยี่ วกบั การบนั ทกึ รายการ
ซ้ือขายสินค้าในสมุดรายวันเฉพาะและการประยุกต์ใช้ สมุดรายวันรับคืนสินค้าและจำานวนที่ลดให้เป็นสมุดรายวันเฉพาะที่ใช้สำาหรับการบันทึก
ความรใู้ นชวี ิตประจ�ำวันและการประกอบอาชีพ รายการรบั คนื สนิ คา้ จากลกู หนแี้ ละจำานวนทลี่ ดใหเ้ ทา่ นน้ั เอกสารทใ่ี ชเ้ ปน็ หลกั ฐานประกอบการบนั ทกึ บญั ชี
คือ ใบหกั หนี้หรอื ใบรบั คืน (Credit Note) ซึ่งกิจการเป็นผอู้ อกให้ลกู หน้เี มือ่ รับคนื สนิ คา้
สมุดรายวันรับคืนสนิ คา้ และจำานวนทลี่ ดให ้ (1) หน้า... (2)
พ.ศ. ..... เลขท่ีใบ ช่อื ลกู หน้ี หนา้ เดบิต เครดติ
เดอื น วันท่ี Credit Note บัญชี รับคืนสินค้า ภาษีขาย ลูกหน้ี
(3) (4) (5) (6) (7) (8) (9)
6.2.1 รูปแบบของสมุดรายวันรับคืนสินค้าและจำานวนเงินที่ลดให้ ประกอบด้วยรายการ
และช่องต่างๆ ดังน้ี
1) คำาวา่ “สมุดรายวนั รับคนื และจาำ นวนที่ลดให้”
2) หน้าของสมดุ รายวันรบั คืนและจาำ นวนท่ลี ดให้ ให้เรยี งตามลำาดบั เลขที่
3) ช่องวนั เดือน ปี ท่ใี ชบ้ นั ทกึ พ.ศ. เดือน วันท่ี ตามลาำ ดบั รายการทเ่ี กิดข้ึนก่อน-หลัง
4) ช่องเลขท่ี Credit Note ใหบ้ นั ทกึ เลขทีข่ องรายการตามใบหักหน้ีหรอื ใบรบั คนื
5) ชอ่ งชื่อลูกหนี้ ใส่ชอ่ื ลูกหนกี้ ารคา้ ทร่ี บั คืนสินคา้ เป็นเงินเช่อื
6) ช่องหน้าบัญชี จะใส่เคร่ืองหมาย “√” เม่ือได้ผ่านรายการไปยังสมุดแยกประเภท
ลกู หนรี้ ายตวั ในช่องเครดิตแลว้ จะทำาใหจ้ ำานวนลกู หนีล้ ดลง
7) ชอ่ งเดบติ รับคืนสินคา้ บนั ทึกจาำ นวนเงนิ ทรี่ ับคนื สนิ ค้า
8) ช่องเดบิตภาษีขาย บันทึกภาษีมูลค่าเพ่ิม 7% โดยนำาเงินช่องที่ 7 คูณอัตรา
ภาษมี ูลค่าเพ่ิม 7%
9) ชอ่ งเครดิตลูกหนีก้ ารค้า บันทกึ จำานวนลูกหน้กี ารค้าทั้งสนิ้ เทา่ กับช่อง 7 บวกช่อง 8
6.2.2 หลกั การบันทกึ รายการในสมดุ รายวันรับคืนสินคา้ และจาำ นวนเงนิ ทีล่ ดให ้ เมอ่ื กิจการ
รับคืนสินค้าจากลูกหนี้จะบันทึกบัญชีในสมุดรายวันรับคืนและจำานวนเงินท่ีลดให้ แล้วผ่านรายการ
ไปยังสมุดแยกประเภทลูกหนี้รายตัวทางด้านเครดิต เป็นการลดยอดลูกหนี้ และทุกสิ้นเดือนจะทำาการ
รวมยอดในสมุดรายวันรับคืนสินค้าและจำานวนท่ีลดให้ แล้วผ่านรายการไปยังบัญชีแยกประเภทท่ัวไป
โดยเดบติ บญั ชีรับคืนสินคา้ บัญชภี าษีขาย และเครดติ บัญชีคุมยอดลกู หนี้
สดุ ยอดคมู่ ือครู 73
1 . ขGั้นaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2 . ขPั้นrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้
บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 ทักษะชีวิต
76 การบญั ชีธรุ กจิ ซอื้ ขายสนิ ค้า
7. สมดุ แยกประเภทลกู หน้รี ายตัว
สมุดแยกประเภทลูกหนี้รายตัว (Account Receivable Ledger) เป็นสมุดแยกประเภทย่อย
ใช้บันทึกรายการของลูกหน้ีแต่ละรายท่ีเก่ียวกับการขายสินค้าเป็นเงินเชื่อ รับคืนสินค้าจากลูกหนี้
คา่ ขนสง่ สินค้าทจ่ี า่ ยแทนกัน และการรบั ชาำ ระหนี้จากลกู หนี้
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด
รา้ น......................................... (1)
พ.ศ. ..... รายการ หนา้ เดบติ เครดติ คงเหลอื
เดือน วนั ที่ บญั ชี บาท สต. บาท สต. บาท สต.
(2) (3) (4) (5) (6) (7)
7.1 รูปแบบสมดุ แยกประเภทลูกหน้รี ายตวั การบันทึกรายการซอื้ ขายสินค้าในสมดุ รายวันเฉพาะ 77
ประกอบดว้ ยรายการและช่องต่างๆ ดงั นี้
7.1.1 ชอื่ ร้านของลกู หนี้
7.1.2 ชอ่ งวนั เดือน ปี ใชบ้ นั ทกึ พ.ศ. เดอื น วนั ที่ ตามลำาดบั รายการคา้ ท่ีเกิดขนึ้ กอ่ น-หลัง
7.1.3 ชอ่ งรายการ ให้เขียนคาำ อธบิ ายรายการทเ่ี กดิ ขนึ้
7.1.4 ช่องหน้าบัญชี ให้เขียนอักษรย่อของสมุดรายวันข้ันต้นที่นำามาผ่านรายการ เช่น
สมดุ รายวันขายสินค้า “ข.1” สมุดรายวันรบั คืนสินค้าและจำานวนทีล่ ดให้ “ร.ค.1”
7.1.5 ชอ่ งเดบิต สำาหรับใส่จาำ นวนเงนิ ที่ทำาให้ลูกหนี้เพมิ่ ขึน้ มาจากสมุดรายวนั ขายสนิ ค้า
7.1.6 ช่องเครดิต สำาหรับใส่จำานวนเงินท่ีทำาให้ลูกหนี้ลดลง มาจากสมุดรายวันรับคืน
และจาำ นวนเงนิ ที่ลดให้
7.1.7 ช่องคงเหลือ สาำ หรบั ใสจ่ าำ นวนเงนิ คงเหลอื แตล่ ะวัน
7.2 การบันทึกรายการในสมดุ แยกประเภทลูกหนีร้ ายตวั
7.2.1 เม่ือบันทึกรายการขายสินค้าเป็นเงินเช่ือในสมุดรายวันขายสินค้าแล้ว จะต้อง
ผ่านรายการไปยังสมุดแยกประเภทลูกหน้ีรายตัวทันที แล้วใส่เคร่ืองหมาย “√” ในช่องหน้าบัญชี
ในสมุดรายวันขายสินค้า เพ่ือแสดงให้เห็นว่าได้ผ่านรายการไปยังสมุดแยกประเภทลูกหนี้รายตัวแล้ว
โดยบนั ทกึ จาำ นวนเงินทางดา้ นเดบิต เปน็ การเพิ่มยอดลกู หน้ี
7.2.2 เมื่อบันทึกรายการรับคืนสินค้าจากลูกหน้ีในสมุดรายวันรับคืนสินค้าและจำานวน
ท่ีลดให้แล้ว ให้ผ่านรายการไปยังสมุดแยกประเภทลูกหน้ีรายตัวทันที แล้วใส่เคร่ืองหมาย “√” ในช่อง
หนา้ บญั ชใี นสมดุ รายวนั รบั คนื และจาำ นวนทลี่ ดให้ เพอื่ แสดงใหเ้ หน็ วา่ ไดผ้ า่ นรายการไปยงั สมดุ แยกประเภท
ลูกหน้ีรายตัวแล้ว โดยบนั ทึกจำานวนเงินทางดา้ นเครดิต เป็นการลดยอดลกู หน้ี
7.2.3 เมื่อมีการรับชำาระหนี้จากลูกหน้ี ให้ผ่านรายการไปยังสมุดแยกประเภทลูกหน้ีรายตัว
ทนั ที โดยบนั ทกึ จำานวนเงนิ ทางดา้ นเครดติ เป็นการลดยอดลกู หน้ี
7.2.4 ในกรณีที่ผู้ซ้ือจ่ายค่าขนส่งแทนกิจการ กิจการบันทึกบัญชีโดยเดบิตค่าขนส่งออก
เครดิตลูกหน้ี ให้ผ่านรายการไปยังสมุดแยกประเภทลูกหน้ี โดยบันทึกจำานวนเงินทางด้านเครดิต เป็น
การลดยอดลูกหนี้
8. รายละเอยี ดลูกหนี ้
การจดั ทาำ รายละเอยี ดลกู หนจี้ ะจดั ทาำ ขน้ึ ทกุ เดอื น โดยนาำ ยอดคงเหลอื จากบญั ชแี ยกประเภทลกู หน้ี
มาจัดทำารายละเอียดลูกหนี้ ซึ่งยอดรวมที่ได้ทั้งหมดของลูกหนี้จะต้องเท่ากับยอดคงเหลือในบัญชี
คมุ ยอดลกู หน้ใี นสมุดแยกประเภททว่ั ไป
แบบฟอร์มรายละเอียดลกู หน้ีมีดงั น้ี
ชื่อกจิ การ.........................
รายละเอียดลูกหนี้
วนั ท.่ี ...................................
ชอ่ื ลูกหน.้ี .............................. xx
ชือ่ ลกู หนี้............................... xx
ช่ือลกู หนี้............................... xx
รวม xx
ตัวอย่างที่ 2 ต่อไปน้ีเป็นรายการขายสินค้าและรับคืนสินค้าเป็นเงินเชื่อของร้านต้นรัก ซ่ึงเป็นกิจการ
ทจ่ี ดทะเบยี นภาษมี ลู ค่าเพิม่ 7% ในระหวา่ งเดือนพฤศจกิ ายน 25x2 ดงั นี้
25x2
พ.ย. 1 ขายสินค้าเป็นเงินเช่ือให้ร้านลำาไย 12,000 บาท ส่วนลดการค้า 10% ภาษีมูลค่าเพิ่ม 7%
ใบกาำ กับภาษีเลขท่ี 111 เงอื่ นไข 2/10, n/30
5 ขายสินค้าเป็นเงินเชื่อให้ร้านมะปราง 15,000 บาท ภาษีมูลค่าเพิ่ม 7% ใบกำากับสินค้า
เลขท่ี 112 เงื่อนไข 2/10, n/60
7 รบั คนื สนิ คา้ จากรา้ นลาำ ไย 1,000 บาท เปน็ ราคากอ่ นหกั สว่ นลด ภาษี 7% ตาม Credit Memo
เลขท่ี 32
9 ขายสินคา้ เปน็ เงินเชอื่ ให้ร้านแตงโม 20,000 บาท สว่ นลดการคา้ 10% ภาษมี ูลค่าเพม่ิ 7%
ตามใบกำากบั ภาษีเลขท่ี 113 เงอื่ นไข 2/10, n/45
12 รบั คืนสนิ คา้ จากร้านแตงโม 1,500 บาท เป็นราคาสุทธิ ภาษี 7% ตาม Credit Note เลขท่ี 33
74 สดุ ยอดคมู่ อื ครู
A3. ขั้นปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ขั้นส่ือสารและน�ำเสนอ 5. ขS้ันeปlรf-ะRเมeินgเพu่ือlaเพti่ิมnคgุณค่า
pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill
ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก
asean
78 การบญั ชธี รุ กจิ ซื้อขายสินค้า
25x2
พ.ย. 15 ขายสนิ ค้าเชอื่ ให้รา้ นลำาไย 10,000 บาท ภาษีมลู ค่าเพิ่ม 7% ตามใบกำากบั ภาษเี ลขที่ 114
เงอื่ นไข 2/10, n/30
18 รบั คืนสินคา้ จากรา้ นมะปราง 500 บาท ภาษมี ูลคา่ เพมิ่ 7% ตาม Credit Note เลขที่ 34
22 ขายสนิ ค้าเชอ่ื ใหร้ ้านแตงโม 9,000 บาท ภาษมี ลู ค่าเพิม่ 7% ตามใบกาำ กบั สินค้าเลขที่ 115
เง่อื นไข 2/10, n/60
25 ขายสินค้าเชื่อให้ร้านลำาไย 25,000 บาท ส่วนลดการค้า 10% ภาษีมูลค่าเพ่ิม 7%
ตามใบกำากบั สนิ ค้าเลขท่ี 116 เงื่อนไข 2/10, n/45
28 ขายสนิ คา้ เช่ือใหร้ ้านมะปราง 18,000 บาท สว่ นลดการคา้ 2,000 บาท ภาษีมลู ค่าเพิม่ 7%
ตามใบกำากบั สินค้าเลขที่ 117 เง่ือนไข 2/10, n/60
30 รับคืนสินค้าจากร้านลำาไยที่ขายไปเม่ือ 25 พ.ย. 25x2 จำานวน 2,000 บาท เป็นราคา
กอ่ นหกั สว่ นลด ภาษี 7% ตาม Credit Note เลขที่ 35
ให้ทำา 1. บนั ทกึ รายการในสมดุ รายวันขายสินค้า และสมุดรายวนั รับคืนสินคา้ และจาำ นวนทล่ี ดให้
2. ผ่านรายการไปยังบญั ชีแยกประเภทลูกหน้ีรายตัว
3. ผา่ นรายการไปยงั บญั ชแี ยกประเภททเี่ กย่ี วขอ้ ง
4. รายละเอยี ดลกู หนี้ ณ วนั ที่ 30 พ.ย. 25x2
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด
สมดุ รายวันขายสนิ คา้ หนา้ 1
พ.ศ. 25x2 เลขท่ใี บ ช่อื ลูกหนี้ เง่อื นไข หนา้ เครดิต เดบิต
เดอื น วันที่ กำากับสนิ คา้ บัญชี ขายสินค้า ภาษีขาย ลกู หน้ี
พ.ย. 1 111 ร้านลำาไย 2/10,n/30 √ 10,800 - 756 - 11,556 -
5 112 รา้ นมะปราง 2/10,n/60 √ 15,000 - 1,050 - 16,050 -
9 113 รา้ นแตงโม 2/10,n/45 √ 18,000 - 1,260 - 19,260 -
15 114 รา้ นลาำ ไย 2/10,n/30 √ 10,000 - 700 - 10,700 -
22 115 ร้านแตงโม 2/10,n/60 √ 9,000 - 630 - 9,630 -
25 116 ร้านลำาไย 2/10,n/45 √ 22,500 - 1,575 - 24,075 -
28 117 รา้ นมะปราง 2/10,n/60 √ 16,000 - 1,120 - 17,120 -
101,300 - 7,091 - 108,391 -
(401) (202) (103)
การบันทึกรายการซ้อื ขายสนิ คา้ ในสมดุ รายวนั เฉพาะ 79
สมดุ รายวันรบั คนื สนิ ค้าและจำานวนที่ลดให้ หน้า 1
เครดิต
พ.ศ. 25x2 เลขท่ใี บ ชอ่ื ลูกหนี้ หน้า เดบิต ลกู หนี้
เดอื น วันที่ Credit Note บัญชี รบั คืนสินคา้ ภาษขี าย 963 -
1,605 -
พ.ย. 7 32 ร้านลำาไย √ 900 - 63 - 535 -
1,926 -
12 33 รา้ นแตงโม √ 1,500 - 105 - 5,029 -
(103)
18 34 ร้านมะปราง √ 500 - 35 -
30 35 รา้ นลำาไย √ 1,800 - 126 -
4,700 - 329 -
(402) (202)
ลกู หน้-ี ร้านลำาไย
พ.ศ. 25x2 รายการ หนา้ เดบิต เครดติ คงเหลอื
เดือน วนั ที่ บัญชี บาท สต. บาท สต. บาท สต.
11,556 -
พ.ย. 1 ขายสนิ คา้ ตามใบกาำ กับภาษเี ลขท่ี 111 ข.1 11,556 - 963 - 10,593 -
21,293 -
7 รับคนื สินค้าตาม Crebit Note เลขท่ี 32 ร.ค.1 1,926 - 45,368 -
43,442 -
15 ขายสนิ คา้ ตามใบกาำ กบั ภาษีเลขท่ี 114 ข.1 10,700 -
25 ขายสินค้าตามใบกาำ กับภาษีเลขที่ 116 ข.1 24,075 -
30 รบั คนื สนิ คา้ ตาม Crebit Note เลขท่ี 35 ร.ค.1
ลกู หนี-้ รา้ นมะปราง
พ.ศ. 25x2 รายการ หน้า เดบิต เครดติ คงเหลอื
เดอื น วนั ที่ บญั ชี บาท สต. บาท สต. บาท สต.
16,050 -
พ.ย. 5 ขายสินค้าตามใบกาำ กบั ภาษเี ลขท่ี 112 ข.1 16,050 - 535 - 15,515 -
32,635 -
18 รับคนื สนิ ค้าตาม Crebit Note เลขที่ 34 ร.ค.1
28 ขายสินคา้ ตามใบกำากบั ภาษีเลขที่ 117 ข.1 17,120 -
สุดยอดค่มู ือครู 75
1. ขGั้นaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2 . ขPั้นrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้
บูรณาการทักษะศตวรรษท่ี 21 ทักษะชีวิต
80 การบญั ชธี รุ กจิ ซ้อื ขายสินคา้
ลูกหน้-ี รา้ นแตงโม
พ.ศ. 25x2 รายการ หนา้ เดบติ เครดิต คงเหลอื
เดือน วนั ท่ี บญั ชี บาท สต. บาท สต. บาท สต.
19,260 -
พ.ย. 9 ขายสนิ ค้าตามใบกำากับภาษเี ลขท่ี 113 ข.1 19,260 - 1,605 - 17,655 -
27,285 -
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด12 รบั คืนสินค้าตาม Crebit Note เลขท่ี 33 ร.ค.1
22 ขายสนิ คา้ ตามใบกำากบั ภาษีเลขท่ี 115 ข.1 9,630 -
ลูกหนี้ เลขท่ี 103
ว.ด.ป. รายการ หน้า จาำ นวนเงิน ว.ด.ป. รายการ หนา้ จำานวนเงนิ
25x2 บญั ชี 25x2 บัญชี
พ.ย. 30 สมดุ รายวนั ขายสินค้า ข.1 108,391 - พ.ย. 30 สมุดรายวนั รบั คนื สินค้า ร.ค.1 5,029 -
103,362.-
ภาษีขาย เลขที่ 202
ว.ด.ป. รายการ หน้า จาำ นวนเงนิ ว.ด.ป. รายการ หน้า จำานวนเงนิ
25x2 บัญชี 25x2 บญั ชี
พ.ย. 30 สมุดรายวนั รับคืนสนิ คา้ ร.ค.1 329 - พ.ย. 30 สมดุ รายวันขายสินคา้ ข.1 7,091 -
ขายสนิ ค้า เลขท่ี 401
ว.ด.ป. รายการ หน้า จำานวนเงิน ว.ด.ป. รายการ หนา้ จำานวนเงิน
25x2 บญั ชี 25x2 บญั ชี
พ.ย. 30 สมดุ รายวนั ขายสนิ ค้า ข.1 101,300 -
รบั คืนสินคา้ เลขที่ 402
ว.ด.ป. รายการ หน้า จำานวนเงนิ ว.ด.ป. รายการ หนา้ จำานวนเงิน
25x2 บัญชี 25x2 บัญชี
พ.ย. 30 สมุดรายวนั รบั คนื สนิ ค้า ร.ค.1 4,700 -
การบนั ทกึ รายการซอื้ ขายสนิ ค้าในสมดุ รายวนั เฉพาะ 81
ร้านตน้ รกั 43,442
รายละเอยี ดลูกหน้ีการคา้ 32,635
30 พฤศจกิ ารยน 25x2 27,285
ร้านลาำ ไย 103,362
ร้านมะปราง
รา้ นแตงโม
รวม
สรุป
กจิ การซอ้ื ขายสนิ คา้ ทมี่ รี ายการเปน็ จาำ นวนมาก ควรบนั ทกึ รายการลงในสมดุ รายวนั เฉพาะแตล่ ะเลม่
แยกตามลกั ษณะงานเพือ่ สะดวกในการบันทกึ บัญชี และสามารถแบ่งงานกันทำาได้
สมุดรายวันเฉพาะเป็นสมุดบันทึกรายการขั้นต้นท่ีใช้บันทึกรายการค้าเร่ืองใดเรื่องหน่ึงโดยเฉพาะ
เหมาะสำาหรับกิจการซ้ือขายสินค้าท่ีมีขนาดใหญ่ซ่ึงมีรายการเป็นจำานวนมากและเป็นรายการท่ีซ้ำากัน
โดยบนั ทกึ รายการในสมดุ รายวนั เฉพาะแลว้ ผา่ นรายการไปยงั บญั ชแี ยกประเภทเพยี งครงั้ เดยี วในวนั สน้ิ เดอื น
ก-A คาำ ศพั ท์ประจาำ หน่วย
บัญชคี ุมยอดเจ้าหน้ี Controlling Payable Account
ใบกำากับภาษี Tax Invoice
ใบกำากับสนิ ค้า Invoice
ใบขอลดหน้ีหรอื ใบสง่ คืนสินคา้ Debit Memorandum or Debit Note
ใบหักหนี้หรอื ใบรับคนื สนิ คา้ Credit Note
สมุดแยกประเภทเจ้าหนีร้ ายตัว Account Payable Ledger
สมดุ แยกประเภททั่วไป General Ledger
สมุดแยกประเภทลูกหนี้รายตัว Account Receivable Ledger
สมุดรายวันขายสินค้า Sales Journal
สมุดรายวนั จ่ายเงนิ Cash Payments Journal
76 สดุ ยอดคู่มือครู
The words you are searching are inside this book. To get more targeted content, please make full-text search by clicking here.
E-book การบัญชีกิจการซื้อขายสินค้า
Discover the best professional documents and content resources in AnyFlip Document Base.
Search