The words you are searching are inside this book. To get more targeted content, please make full-text search by clicking here.

E-book การบัญชีกิจการซื้อขายสินค้า

Discover the best professional documents and content resources in AnyFlip Document Base.
Search
Published by นิตยา ร่วมชาติ, 2022-09-19 22:23:49

E-book การบัญชีกิจการซื้อขายสินค้า

E-book การบัญชีกิจการซื้อขายสินค้า

A3. ข้ันปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ข้ันสื่อสารและน�ำเสนอ 5. ขS้ันeปlรf-ะRเมeินgเพu่ือlaเพti่ิมnคgุณค่า

pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill

ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก

asean

82 การบัญชธี รุ กจิ ซ้อื ขายสินค้า Special Journal
Purchases Journal
สมดุ รายวันเฉพาะ Sales Returns & Allowances Journal
สมุดรายวนั ซ้ือสินค้า Cash Receipts Journal
สมดุ รายวันรับคนื สินค้าและจำานวนท่ลี ดให้ Purchase Returns & Allowances Journal
สมุดรายวันรบั เงนิ
สมดุ รายวนั สง่ คืนสินคา้ และจาำ นวนท่ไี ดล้ ด
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด
กจิ กรรมตรวจสอบความเข้าใจ เฉลยอยู่ใน CD ส่ือส่งเสริมการเรียนรู้ ภาคผนวกหน่วย
การเรยี นรทู้ ่ี 3
คาำ ชี้แจง กิจกรรมตรวจสอบความเข้าใจเป็นกิจกรรมฝึกทักษะเฉพาะด้านความรู้-ความจำา เพื่อใช้ใน
การตรวจสอบความเขา้ ใจตามจุดประสงคก์ ารเรียนรู้

คำาสัง่ จงตอบคาำ ถามตอ่ ไปนี้
1. สมดุ รายวันเฉพาะประกอบด้วยอะไรบ้าง
2. สมดุ รายวันเฉพาะมปี ระโยชนอ์ ยา่ งไรต่อกจิ การ
3. สมุดรายวันซอื้ สินค้าใช้บันทกึ รายการใดของกิจการ
4. สมุดรายวันขายสนิ ค้าใชบ้ ันทึกรายการใดของกิจการ
5. รายละเอยี ดเจา้ หนีป้ ระกอบดว้ ยอะไรบา้ ง

กจิ กรรมเสริมทกั ษะ

1. ตอ่ ไปนเ้ี ป็นรายการคา้ ของร้านชวนชมระหวา่ งเดอื นตุลาคม 25x2
25x2
ต.ค. 1 ซื้อสินค้าจากร้านใบตอง 10,000 บาท ภาษีมูลค่าเพิ่ม 7% ใบกำากับภาษีเลขท่ี 111

เงอื่ นไข 2/10, n/30
5 ซื้อสินค้าจากร้านใบเตย 15,000 บาท ภาษีมูลค่าเพ่ิม 7% ใบกำากับภาษีเลขที่ 222

เงอื่ นไข 2/10, n/45
10 ซ้ือสินค้าจากร้านใบไม้ 9,000 บาท ภาษีมูลค่าเพ่ิม 7% ใบกำากับภาษีเลขที่ 313

เงอ่ื นไข 5/10, n/30

การบันทึกรายการซ้อื ขายสินคา้ ในสมุดรายวนั เฉพาะ 83

25x2
ต.ค. 15 ซ้อื สนิ คา้ จากร้านใบเตย 20,000 บาท ส่วนลดการคา้ 5% ภาษีมูลคา่ เพิ่ม 7% ใบกำากบั ภาษี

เลขท่ี 232 เงือ่ นไข 5/10, n/30
20 ซ้ือสินค้าจากร้านใบตอง 9,000 บาท ส่วนลดการค้า 1,000 บาท ภาษีมูลค่าเพ่ิม 7%

ใบกาำ กบั ภาษีเลขที่ 121 เงอื่ นไข 2/10, n/60
25 ซ้ือสินค้าจากร้านใบเตย 8,000 บาท ภาษีมูลค่าเพิ่ม 7% ใบกำากับภาษีเลขที่ 242

เงอื่ นไข 2/10, n/60
28 ซื้อสินค้าจากร้านใบตอง 6,000 บาท ภาษีมูลค่าเพ่ิม 7% ใบกำากับภาษีเลขท่ี 13

เงอ่ื นไข 2/10, n/60
31 ซอื้ สินคา้ จากร้านใบไม้ 18,000 บาท ภาษมี ลู ค่าเพมิ่ 7% ส่วนลดการคา้ 5% ใบกำากบั ภาษี

เลขท่ี 331 เงื่อนไข 2/10, n/60
ให้ทำา 1. บนั ทึกรายการในสมุดรายวันซ้อื สินคา้

2. ผ่านรายการไปยังบญั ชีแยกประเภทเจา้ หนร้ี ายตัว
3. ผ่านรายการไปยงั บัญชีแยกประเภทท่ัวไป
4. รายละเอียดเจ้าหน้รี ายตัว วันที่ 31 ตุลาคม 25x2

2. ร้านแก้วตามีรายการค้าบางสว่ นเก่ยี วกับการซื้อสินคา้ และส่งคืนสินคา้ ดังนี้
25x2
มี.ค. 1 ซอื้ สินคา้ เชือ่ จากร้านกล้วยไม้ 13,000 บาท ตามใบกาำ กับภาษีเลขท่ี 301 ภาษีมลู ค่าเพมิ่ 7%

เงอื่ นไข 2/10, n/45
3 ซือ้ สินค้าเชอ่ื จากร้านกุหลาบ 10,000 บาท ตามใบกำากับภาษเี ลขที่ 501 ภาษมี ูลค่าเพ่ิม 7%

เงื่อนไข 2/10, n/60
5 สง่ คืนสินคา้ ให้ร้านกหุ ลาบ 1,200 บาท ภาษีมลู คา่ เพม่ิ 7% ตาม Debit Note เลขท่ี 41
8 ซ้ือสินค้าเป็นเงินเชื่อจากร้านเฟื่องฟ้า 9,000 บาท ตามใบกำากับภาษีเลขท่ี 201

ภาษมี ูลค่าเพ่มิ 7% เง่อื นไข 2/10, n/30
10 ส่งคนื สินคา้ ให้ร้านกลว้ ยไม้ 1,000 บาท ภาษีมลู คา่ เพิม่ 7% ตาม Debit Note เลขที่ 42
13 ซ้ือสินค้าเป็นเงินเช่ือจากร้านเฟื่องฟ้า 5,000 บาท ตามใบกำากับภาษีเลขที่ 206

ภาษีมูลคา่ เพมิ่ 7% เงือ่ นไข 2/10, n/60
15 ซื้อสินค้าเป็นเงินเชื่อจากร้านกล้วยไม้ 15,000 บาท ตามใบกำากับภาษีเลขที่ 310

ภาษมี ูลคา่ เพิม่ 7% เงอ่ื นไข 2/10, n/60

สุดยอดคู่มอื ครู 77

1. ขGั้นaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2 . ขPั้นrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้

บูรณาการทักษะศตวรรษท่ี 21 ทักษะชีวิต

สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด84 การบัญชธี ุรกิจซอ้ื ขายสินคา้

25x2
ม.ี ค. 20 สง่ คนื สนิ ค้าให้รา้ นเฟื่องฟา้ 800 บาท ภาษมี ูลคา่ เพมิ่ 7% ตาม Debit Note เลขท่ี 43

25 ซ้ือสินค้าเป็นเงินเช่ือจากร้านกุหลาบ 11,000 บาท ตามใบกำากับภาษีเลขที่ 515
ภาษมี ูลค่าเพิม่ 7% เงือ่ นไข 2/10, n/45

28 ส่งคืนสินค้าเปน็ เงินเชอื่ ให้ร้านกุหลาบ 2,000 บาท ภาษมี ูลคา่ เพมิ่ 7% ตาม Debit Note
เลขที่ 44

30 ซ้ือสินค้าเป็นเงินเช่ือจากร้านเฟ่ืองฟ้า 8,000 บาท ตามใบกำากับภาษีเลขท่ี 212
ภาษีมูลคา่ เพ่ิม 7% เงอื่ นไข 2/10, n/40

ใหท้ าำ 1. บันทกึ รายการในสมุดรายวนั ซอ้ื สนิ คา้
2. บนั ทกึ รายการในสมุดรายวันส่งคนื และจำานวนทีไ่ ด้ลด
3. ผา่ นรายการไปยังบญั ชแี ยกประเภทเจา้ หนีร้ ายตวั
4. ผ่านรายการไปยงั บัญชแี ยกประเภททวั่ ไป
5. รายละเอยี ดเจา้ หนีค้ งเหลอื วันท่ี 31 มนี าคม 25x2

3. รา้ นตน้ สนมีรายการเก่ียวกับการซอื้ สินค้าและสง่ คืนสินค้าเปน็ เงินเชอ่ื บางสว่ นดังนี้
25x2
ก.ย. 1 ซื้อสินค้าเป็นเงินเชื่อจากร้านมะม่วง 9,000 บาท ภาษีมูลค่าเพิ่ม 7% ตามใบกำากับภาษี

เลขท่ี 301 เงื่อนไข 2/10, n/45
5 ซื้อสินค้าเชื่อจากร้านมะพร้าว 13,000 บาท ส่วนลดการค้า 10% ภาษีมูลค่าเพ่ิม 7%

ตามใบกาำ กับภาษีเลขที่ 402 เงื่อนไข 2/10, n/60
13 ซื้อสินคา้ เช่ือจากรา้ นมะนาว 14,000 บาท ภาษีมูลคา่ เพ่ิม 7% ตามใบกาำ กบั ภาษเี ลขท่ี 503

เงอ่ื นไข 2/10, n/60
15 ส่งคืนสินค้าเป็นเงินเชื่อให้ร้านมะพร้าว 1,000 บาท เป็นราคาก่อนหักส่วนลดตาม

Debit Note เลขท่ี 61 ภาษมี ลู คา่ เพ่ิม 7%
18 ส่งคนื สินค้าเป็นเงนิ เชอ่ื ให้รา้ นมะนาว 1,500 บาท ภาษมี ูลค่าเพ่ิม 7% ตาม Debit Note

เลขที่ 62
21 ซอื้ สินคา้ เป็นเงนิ เชื่อจากรา้ นมะพรา้ ว 18,000 บาท สว่ นลดการคา้ 5% ภาษมี ูลคา่ เพ่ิม 7%

ตามใบกาำ กบั ภาษเี ลขท่ี 406 เงือ่ นไข 2/10, n/30
23 ซื้อสินค้าเป็นเงินเชื่อจากร้านมะนาว 6,000 บาท ภาษีมูลค่าเพิ่ม 7% ตามใบกำากับภาษี

เลขท่ี 514 เงอื่ นไข 2/10, n/30

การบนั ทกึ รายการซือ้ ขายสินค้าในสมุดรายวนั เฉพาะ 85

25x2
ก.ย. 25 ส่งคืนสินค้าเป็นเงินเช่ือให้ร้านมะพร้าว 2,000 บาท ซ่ึงเป็นสินค้าที่ซื้อเมื่อวันที่ 21 ก.ย.

เปน็ ราคาก่อนหักส่วนลด ภาษมี ูลค่าเพิม่ 7% ตาม Debit Note เลขท่ี 63
30 ส่งคืนสินค้าเป็นเงินเชื่อให้ร้านมะนาว 900 บาท ภาษีมูลค่าเพิ่ม 7% ตาม Debit Note

เลขที่ 64
ใหท้ าำ 1. บนั ทึกรายการในสมุดรายวนั ซ้ือสินคา้

2. บนั ทึกรายการในสมุดรายวนั ส่งคนื และจาำ นวนทีไ่ ด้ลด
3. ผา่ นรายการไปยงั บัญชีแยกประเภทเจ้าหนีร้ ายตวั
4. ผา่ นรายการไปยงั บัญชแี ยกประเภทท่ัวไป
5. รายละเอียดเจ้าหนีค้ งเหลือ วันท่ี 30 กนั ยายน 25x2

4. รา้ นรกั ไทยมีรายการซื้อสนิ ค้าและส่งคืนสนิ ค้าเปน็ เงนิ เช่อื ระหวา่ งเดอื นธนั วาคม 25x2 ดงั นี้
25x2
ธ.ค. 1 ซอื้ สินค้าเปน็ เงนิ เช่อื จากรา้ นตน้ กลา้ 18,000 บาท ภาษมี ลู ค่าเพมิ่ 7% ตามใบกำากบั ภาษี

เลขที่ 202 เงอื่ นไข 2/10, n/30
5 ซือ้ สนิ คา้ เปน็ เงินเช่ือจากรา้ นต้นกล้วย 20,000 บาท ส่วนลดการค้า 10% ภาษีมลู ค่าเพิม่ 7%

ตามใบกำากับภาษีเลขที่ 303 เง่อื นไข 2/10, n/45
8 ส่งคืนสินค้าเป็นเงินเชื่อให้ร้านต้นกล้วย 3,000 บาท เป็นราคาก่อนหักส่วนลด

ภาษมี ลู ค่าเพิม่ 7% ตาม Debit Note เลขท่ี 91
10 ซ้ือสนิ คา้ เป็นเงินเชอ่ื จากร้านต้นรกั 10,000 บาท สว่ นลดการคา้ 2,000 บาท ภาษมี ูลค่าเพม่ิ 7%

ตามใบกาำ กบั ภาษเี ลขท่ี 405 เงอ่ื นไข 2/10, n/60
13 ซ้อื สินคา้ เปน็ เงินเชือ่ จากรา้ นต้นกล้วย 15,000 บาท ภาษีมลู คา่ เพมิ่ 7% ตามใบกำากับภาษี

เลขท่ี 310 เง่ือนไข 2/10, n/45
15 ส่งคนื สนิ คา้ ทีซ่ อ้ื เม่ือวันท่ี 10 ธ.ค. ให้ร้านต้นรัก 2,000 บาท เปน็ ราคาสุทธิ ภาษมี ูลค่าเพ่มิ 7%

ตาม Debit Note เลขที่ 92
20 สง่ คนื สินคา้ เป็นเงนิ เช่ือให้รา้ นตน้ กลา้ 1,000 บาท ภาษีมูลคา่ เพม่ิ 7% ตาม Debit Note

เลขที่ 93
23 ซื้อสินค้าเป็นเงินเช่ือจากร้านต้นรัก 9,000 บาท ภาษีมูลค่าเพิ่ม 7% ตามใบกำากับภาษี

เลขที่ 418 เงอื่ นไข 2/10, n/30
25 ซื้อสินค้าเป็นเงินเชื่อจากร้านต้นกล้า 8,000 บาท ภาษีมูลค่าเพิ่ม 7% ตามใบกำากับภาษี

เลขท่ี 222 เงอ่ื นไข 2/10, n/60

78 สุดยอดคู่มอื ครู

A3. ข้ันปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ขั้นส่ือสารและน�ำเสนอ 5. ขSั้นeปlรf-ะRเมeินgเพuื่อlaเพti่ิมnคgุณค่า

pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill

ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก

asean

สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด86 การบญั ชีธรุ กิจซือ้ ขายสินคา้

25x2
ธ.ค. 28 สง่ คืนสินคา้ เป็นเงนิ เชอื่ ใหร้ า้ นตน้ กลว้ ย 1,200 บาท ภาษีมลู ค่าเพมิ่ 7% ตาม Debit Note

เลขท่ี 94
30 ซ้ือสินค้าเป็นเงินเช่ือจากร้านต้นรัก 6,500 บาท ภาษีมูลค่าเพ่ิม 7% ตามใบกำากับภาษี

เลขที่ 421 เงื่อนไข 2/10, n/45
ให้ทำา 1. บันทึกรายการในสมุดรายวนั ซ้ือสนิ คา้

2. บันทึกรายการในสมดุ รายวนั สง่ คืนและจาำ นวนที่ไดล้ ด
3. ผา่ นรายการไปยังบัญชแี ยกประเภทเจ้าหน้ีรายตัว
4. ผา่ นรายการไปยงั บญั ชีแยกประเภททัว่ ไป
5. รายละเอียดเจ้าหนคี้ งเหลือ วันที่ 31 ธนั วาคม 25x2

5. รา้ นลูกจนั ทร์จดทะเบยี นภาษีมลู คา่ เพมิ่ 7% มีรายการเกย่ี วกบั การขายสินค้าเป็นเงินเช่ือระหวา่ งเดอื น
กมุ ภาพนั ธ์ 25x2 ดังน้ี

25x2
ก.พ. 1 ขายสินค้าเป็นเงินเชื่อให้ร้านดอกแก้ว 5,000 บาท ใบกำากับภาษีเลขท่ี 201 เง่ือนไข

5/10, n/45
5 ขายสนิ คา้ เปน็ เงนิ เชอื่ ใหร้ า้ นดอกรกั 8,000 บาท ใบกาำ กบั ภาษเี ลขท่ี 202 เงอ่ื นไข 2/10, n/60
8 ขายสินค้าเป็นเงินเชื่อให้ร้านดอกโศก 10,000 บาท ใบกำากับภาษีเลขท่ี 203 เงื่อนไข

2/10, n/45
10 ขายสินค้าเป็นเงินเชื่อให้ร้านดอกรัก 20,000 บาท ส่วนลดการค้า 5% ใบกำากับภาษี

เลขท่ี 204 เงื่อนไข 2/10, n/60
15 ขายสินค้าเป็นเงินเชื่อให้ร้านดอกแก้ว 18,000 บาท ส่วนลดการค้า 10% ใบกำากับภาษี

เลขท่ี 205 เง่ือนไข 5/10, n/30
20 ขายสนิ คา้ เปน็ เงนิ เชอ่ื ใหร้ า้ นดอกรกั 9,000 บาท ใบกาำ กบั ภาษเี ลขที่ 206 เงอ่ื นไข 2/10, n/30
25 ขายสนิ คา้ เปน็ เงนิ เชอ่ื ใหร้ า้ นดอกแกว้ 13,000 บาท สว่ นลดการคา้ 1,000 บาท ใบกาำ กบั ภาษี

เลขที่ 207 เงอ่ื นไข 5/10, n/20
28 ขายสินค้าเป็นเงินเชื่อให้ร้านดอกโศก 7,000 บาท ใบกำากับภาษีเลขท่ี 208 เงื่อนไข

2/10, n/30
ใหท้ าำ 1. บนั ทึกรายการในสมุดรายวันขายสินคา้

2. ผ่านรายการไปยังบัญชีแยกประเภทลกู หนีร้ ายตัว
3. ผ่านรายการไปยงั บญั ชีแยกประเภททัว่ ไป
4. รายละเอียดลูกหน้ี วันท่ี 28 กุมภาพนั ธ์ 25x2

การบนั ทกึ รายการซ้ือขายสนิ ค้าในสมุดรายวันเฉพาะ 87

6. รา้ นพวงชมพูจดทะเบยี นภาษมี ูลคา่ เพ่ิม 7% มรี ายการเกีย่ วกับการขายสนิ ค้าและรับคนื สนิ ค้าดังน้ี
25x2
ก.ค. 1 ขายสนิ ค้าเช่อื ใหร้ า้ นแอปเปิล 18,000 บาท ใบกำากับภาษีเลขที่ 701

5 ขายสินค้าเชอื่ ให้ร้านสม้ โอ 10,000 บาท ใบกำากบั ภาษเี ลขท่ี 702
8 รบั คนื สนิ ค้าจากรา้ นสม้ โอ 500 บาท ตาม Credit Note เลขท่ี 26
10 ขายสนิ ค้าเชื่อให้ร้านแตงโม 20,000 บาท ส่วนลดการคา้ 10% ใบกำากบั ภาษีเลขท่ี 703
13 รับคืนสินค้าจากรา้ นแตงโม 1,000 บาท เป็นราคาก่อนหักสว่ นลด ตาม Credit Note เลขที่ 27
15 ขายสนิ คา้ เชอื่ ใหร้ า้ นแอปเปลิ 10,165 บาท (รวมภาษมี ลู คา่ เพมิ่ แลว้ ) ใบกาำ กบั ภาษเี ลขท่ี 704
17 รับคืนสินค้าจากร้านแอปเปิล 1,284 บาท (รวมภาษีมูลค่าเพิ่มแล้ว) ตาม Credit Note

เลขท่ี 28
20 ขายสนิ คา้ เชื่อใหร้ ้านสม้ โอ 15,000 บาท ส่วนลดการคา้ 5% ใบกาำ กบั ภาษเี ลขท่ี 705
25 ขายสินค้าเชือ่ ให้รา้ นแตงโม 11,000 บาท ใบกำากบั ภาษีเลขท่ี 706
28 รบั คนื สนิ คา้ จากรา้ นสม้ โอ ซง่ึ เปน็ สนิ คา้ ทซ่ี อ้ื เมอื่ 20 ก.ค. จาำ นวน 1,600 บาท เปน็ ราคาสทุ ธิ

ตาม Credit Note เลขท่ี 29
30 ขายสนิ ค้าเป็นเงนิ เชือ่ ใหร้ ้านแอปเปิล 17,000 บาท ใบกำากบั ภาษเี ลขท่ี 707
ให้ทาำ 1. บนั ทึกรายการในสมดุ รายวันขายสนิ คา้
2. บนั ทกึ รายการในสมุดรายรับคืนและจำานวนทีล่ ดให้
3. ผ่านรายการไปยงั บญั ชีแยกประเภทลกู หน้รี ายตัว
4. ผ่านรายการไปยังบญั ชีแยกประเภททัว่ ไป
5. รายละเอียดลกู หนี้ วันที่ 31 กรกฎาคม 25x2
7. ตอ่ ไปนเี้ ปน็ รายการขายสนิ คา้ และรบั คนื สนิ คา้ เปน็ เงนิ เชอ่ื ของรา้ นแสงจนั ทร์ ซง่ึ เปน็ กจิ การทจ่ี ดทะเบยี น
ภาษมี ลู ค่าเพม่ิ 7% ในเดอื นสิงหาคม 25x2 ดังน้ี
25x2
ส.ค. 1 ขายสนิ ค้าเช่อื ให้ร้านตน้ สน 9,000 บาท ใบกาำ กับภาษเี ลขที่ 801
3 รบั คืนสนิ คา้ จากร้านตน้ สน 535 บาท รวมภาษมี ูลค่าเพิ่มแล้ว ตาม Credit Note เลขที่ 51
5 ขายสนิ คา้ เชื่อให้รา้ นตน้ ไม้ 20,000 บาท ส่วนลดการคา้ 10% ใบกาำ กบั ภาษีเลขท่ี 802
8 รับคืนสินค้าที่ขายไปเม่ือวันที่ 5 ส.ค. จำานวน 2,000 บาท เป็นราคาก่อนหักส่วนลด

ตาม Credit Note เลขท่ี 52
10 ขายสนิ ค้าเชื่อใหร้ า้ นตน้ รกั 14,000 บาท สว่ นลดการคา้ 5% ตามใบกำากบั ภาษีเลขท่ี 803
15 รบั คนื สนิ ค้าจากร้านต้นรัก 800 บาท เป็นราคาสุทธิ ตาม Credit Note เลขท่ี 53
20 ขายสินคา้ เชื่อใหร้ ้านต้นไม้ 13,000 บาท ใบกำากับภาษีเลขท่ี 804
23 ขายสินค้าเช่ือให้ร้านต้นสน 19,260 บาท (รวมภาษีมูลค่าเพิ่มแล้ว) ตามใบกำากับภาษี

เลขที่ 805
25 ขายสินคา้ เชือ่ ใหร้ ้านต้นรัก 14,000 บาท ใบกำากบั ภาษีเลขท่ี 806

สุดยอดค่มู ือครู 79

1 . ขGั้นaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2 . ขP้ันrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้

บูรณาการทักษะศตวรรษท่ี 21 ทักษะชีวิต

สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด88 การบัญชีธรุ กิจซื้อขายสินคา้

25x2
ส.ค. 28 รบั คืนสนิ ค้าจากร้านตน้ สน 1,000 บาท ตาม Credit Note เลขที่ 54

30 ขายสินคา้ เป็นเงนิ เชอื่ ใหร้ ้านตน้ ไม้ 9,000 บาท ใบกำากับภาษเี ลขที่ 807
ให้ทาำ 1. บนั ทกึ รายการในสมดุ รายวนั ขายสินคา้

2. บันทึกรายการในสมุดรายรบั คนื และจาำ นวนท่ีลดให้
3. ผ่านรายการไปยังบัญชีแยกประเภทลูกหนร้ี ายตวั
4. ผา่ นรายการไปยงั บญั ชแี ยกประเภททัว่ ไป
5. รายละเอียดลูกหนี้ วันท่ี 31 สงิ หาคม 25x2

8. ร้านดาวเรืองเป็นกิจการที่จดทะเบียนภาษีมูลค่าเพ่ิม มีรายการค้าบางส่วนเกี่ยวกับการขายสินค้า
และรบั คนื สนิ คา้ ดงั น้ี

25x2
มี.ค. 1 ขายสินค้าเช่อื ใหร้ ้านกหุ ลาบ 16,000 บาท ใบกำากับภาษเี ลขที่ 303

4 ขายสินค้าเชอ่ื ให้รา้ นมะลวิ รรณ 12,000 บาท ส่วนลดการค้า 10% ใบกำากบั ภาษีเลขที่ 304
8 ขายสินค้าเชือ่ ให้ร้านพวงคราม 10,000 บาท สว่ นลดการคา้ 5% ใบกาำ กับภาษีเลขท่ี 305
10 รับคืนสนิ ค้าจากรา้ นมะลิวรรณ 2,000 บาท เป็นราคากอ่ นหักสว่ นลด ตาม Credit Note

เลขที่ 51
12 รบั คนื สินคา้ จากร้านพวงคราม 500 บาท เปน็ ราคาสุทธิ ตาม Credit Note เลขที่ 52
15 ขายสนิ คา้ เช่อื ให้ร้านกุหลาบ 9,095 บาท รวมภาษมี ลู ค่าเพิม่ แลว้ ใบกำากับภาษีเลขที่ 306
18 ขายสินคา้ เชอ่ื ใหร้ า้ นพวงคราม 15,000 บาท ตามใบกำากบั ภาษีเลขที่ 307
20 รบั คืนสนิ ค้าจากรา้ นกุหลาบ 1,498 บาท รวมภาษมี ูลคา่ เพ่ิมแล้ว ตาม Credit Note เลขที่ 53
22 ขายสินค้าเชอื่ ให้รา้ นมะลิวรรณ 7,000 บาท ใบกาำ กบั ภาษเี ลขที่ 308
25 ขายสนิ ค้าเชือ่ ให้รา้ นกุหลาบ 20,000 บาท สว่ นลดการค้า 10% ตามใบกำากบั ภาษเี ลขท่ี 309
28 รับคืนสินค้าที่ขายไปเมื่อ 25 มี.ค. จำานวน 2,000 บาท เป็นราคาก่อนหักส่วนลด

ตาม Credit Note เลขที่ 54
31 ขายสนิ คา้ เปน็ เงนิ เชอ่ื ใหร้ า้ นพวงคราม 19,000 บาท สว่ นลดการคา้ 3,000 บาท ใบกาำ กบั ภาษี

เลขท่ี 310
ให้ทำา 1. บันทึกรายการในสมุดรายวันขายสนิ คา้

2. บนั ทึกรายการในสมุดรายวันรบั คืนและจำานวนท่ีลดให้
3. ผา่ นรายการไปยงั บญั ชแี ยกประเภทลูกหนี้รายตัว
4. ผา่ นรายการไปยงั บญั ชแี ยกประเภททวั่ ไป
5. รายละเอียดลูกหนี้ วันท่ี 31 มนี าคม 25x2

การบันทกึ รายการซอื้ ขายสินคา้ ในสมดุ รายวันเฉพาะ 89
9. รา้ นลลี าวดมี ีรายการค้าระหวา่ งเดือนมิถนุ ายน 25x2 ดงั นี้
25x2
ม.ิ ย. 1 ซ้อื สินค้าเปน็ เงนิ เชื่อจากรา้ นมะยม 9,000 บาท ภาษมี ลู ค่าเพม่ิ 7% ใบกำากบั ภาษีเลขที่ 115

เงอ่ื นไข 2/10, n/60
3 ซอ้ื สนิ คา้ เปน็ เงนิ เชอ่ื จากรา้ นมะนาว 15,000 บาท สว่ นลดการคา้ 10% ภาษมี ลู คา่ เพมิ่ 7%

ใบกำากับภาษเี ลขท่ี 303 เงื่อนไข 2/10, n/45
5 ขายสินค้าเช่ือให้ร้านดาวเรือง 13,000 บาท ภาษีมูลค่าเพ่ิม 7% ใบกำากับภาษีเลขที่ 601

เงอ่ื นไข 2/10, n/40
8 สง่ คนื สนิ คา้ ให้ร้านมะนาว 2,000 บาท เปน็ ราคาก่อนหักส่วนลด ภาษมี ูลค่าเพ่มิ 7% ตาม

Debit Note เลขท่ี 44
10 ขายสินค้าเชอื่ ให้รา้ นกล้วยไม้ 12,000 บาทส่วนลดการคา้ 2,000 บาท ภาษมี ลู คา่ เพมิ่ 7%

ใบกำากบั ภาษเี ลขที่ 602 เงอื่ นไข 2/10, n/60
12 รบั คืนสินค้าจากร้านกลว้ ยไม้ 1,000 บาท เปน็ ราคาสทุ ธิ ภาษีมลู คา่ เพิ่ม 7% ตาม Credit

Note เลขที่ 55
15 ซอื้ สนิ คา้ เชอื่ จากรา้ นมะมว่ ง 9,000 บาท ภาษมี ลู คา่ เพมิ่ 7% ใบกาำ กบั ภาษเี ลขที่ 201 เงอื่ นไข

2/10, n/60
18 ขายสินค้าเชื่อให้ร้านเฟ่ืองฟ้า 21,000 บาท ภาษีมูลค่าเพ่ิม 7% ใบกำากับภาษีเลขท่ี 603

เงื่อนไข 2/10, n/45
20 รับคนื สินคา้ จากรา้ นเฟ่ืองฟา้ 1,100 บาท ภาษมี ูลค่าเพิ่ม 7% ตาม Credit Note เลขที่ 56
22 ซอ้ื สินคา้ เชอ่ื จากรา้ นมะนาว 17,000 บาท สว่ นลดการค้า 1,000 บาท ภาษมี ูลคา่ เพมิ่ 7%

ตามใบกาำ กบั ภาษเี ลขท่ี 308 เงอื่ นไข 2/10, n/90
24 ขายสินค้าเชื่อให้ร้านดาวเรือง 10,000 บาท ภาษีมูลค่าเพิ่ม 7% ใบกำากับภาษีเลขท่ี 604

เง่ือนไข 5/10, n/30
26 ขายสินค้าเช่ือให้ร้านกล้วยไม้ 14,000 บาท ภาษีมูลค่าเพิ่ม 7% ใบกำากับภาษีเลขที่ 605

เงอื่ นไข 2/10, n/30
28 รบั คืนสนิ คา้ จากรา้ นดาวเรอื ง 1,800 บาท ภาษีมลู ค่าเพ่มิ 7% ตาม Credit Note เลขที่ 57
30 สง่ คืนสนิ คา้ ใหร้ ้านมะม่วง 500 บาท ภาษมี ูลค่าเพิ่ม 7% ตาม Debit Note เลขท่ี 19
ใหท้ าำ 1. บนั ทึกรายการในสมุดรายวนั ซือ้ สนิ ค้าและขายสนิ คา้
2. บันทกึ รายการในสมดุ รายวันส่งคนื สินคา้ และจาำ นวนทีไ่ ดล้ ด
3. บนั ทึกรายการในสมดุ รายวันรบั คนื สินคา้ และจาำ นวนทล่ี ดให้
4. ผา่ นรายการไปยงั บัญชแี ยกประเภทเจา้ หนีร้ ายตวั และลกู หนี้รายตวั
5. ผา่ นรายการไปยงั บญั ชแี ยกประเภททว่ั ไป
6. จดั ทำารายละเอียดเจ้าหน้แี ละลูกหน้ี ณ วนั ที่ 30 มิถุนายน 25x2

80 สดุ ยอดคู่มอื ครู

A3. ข้ันปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ขั้นส่ือสารและน�ำเสนอ 5 . ขSั้นeปlรf-ะRเมeินgเพu่ือlaเพtiิ่มnคgุณค่า

pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill

ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก

asean

สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด90 การบญั ชีธุรกจิ ซื้อขายสินคา้

10. ต่อไปน้ีเป็นรายการเกี่ยวกับการซื้อ-ขายสินค้าของร้านจันทร์ผา ซึ่งเป็นกิจการท่ีจดทะเบียน
ภาษีมูลคา่ เพิม่ 7% ในระหว่างเดอื นพฤษภาคม 25x2

25x2
พ.ค. 1 ซื้อสินค้าเช่ือจากรา้ นต้นหอม 20,000 บาท สว่ นลดการคา้ 5% ตามใบกาำ กบั ภาษีเลขที่ 105

ภาษีมลู ค่าเพิม่ 7%
3 ซ้ือสินค้าเชื่อจากร้านต้นตาล 16,000 บาท ส่วนลดการค้า 1,000 บาท ตามใบกำากับภาษี

เลขท่ี 201 ภาษมี ลู ค่าเพิม่ 7%
5 ขายสนิ คา้ เช่ือใหร้ า้ นกลว้ ยหอม 22,000 บาท ตามใบกำากับภาษเี ลขท่ี 500
8 สง่ คืนสนิ คา้ ใหร้ ้านตน้ หอม 1,800 บาท เป็นราคากอ่ นหกั สว่ นลด ตาม Debit Note เลขที่ 11
10 ขายสินค้าเช่อื ให้ร้านอง่นุ 19,000 บาท ตามใบกาำ กับภาษเี ลขท่ี 501
12 รับคนื สินค้าจากร้านกล้วยหอม 1,400 บาท ตาม Credit Note เลขท่ี 31
15 ซื้อสินค้าเช่ือจากร้านต้นกล้วย 18,000 บาท ส่วนลดการค้า 3,000 บาท ภาษี 7%

ตามใบกาำ กบั ภาษเี ลขที่ 301
17 ส่งคืนสินค้าให้รา้ นต้นกลว้ ย 1,500 บาท เป็นราคาสุทธิ ตาม Debit Note เลขท่ี 41
20 ขายสินค้าเชอ่ื ใหร้ า้ นลำาไย 25,000 บาท ตามใบกาำ กับภาษเี ลขที่ 502
23 ซือ้ สนิ ค้าเช่ือจากร้านต้นตาล 13,000 บาท ภาษี 7% ตามใบกาำ กับภาษเี ลขที่ 208
25 สง่ คืนสินคา้ ให้รา้ นตน้ ตาล 1,000 บาท ตาม Debit Note เลขท่ี 26
28 รบั คนื สินค้าจากร้านลาำ ไย 1,605 บาท รวมภาษีมูลคา่ เพิม่ แล้ว ตาม Credit Note เลขที่ 32
30 ขายสินค้าเช่อื ใหร้ า้ นอง่นุ 14,500 บาท ตามใบกาำ กบั ภาษเี ลขท่ี 503
31 ซ้ือสินค้าเช่ือจากร้านต้นหอม 16,585 บาท รวมภาษีมูลค่าเพ่ิมแล้ว ตามใบกำากับภาษี

เลขที่ 131
ใหท้ ำา 1. บนั ทกึ รายการในสมุดรายวนั ซอื้ สนิ ค้าและสมุดรายวันขายสนิ คา้

2. บันทึกรายการในสมดุ รายวนั สง่ คืนสนิ ค้าและสมดุ รายวันรับคนื สนิ ค้า
3. ผ่านรายการไปยังบญั ชแี ยกประเภทเจา้ หนี้รายตัวและลูกหนี้รายตัว
4. ผ่านรายการไปยังบญั ชแี ยกประเภททว่ั ไป
5. จดั ทำารายละเอยี ดเจ้าหนี้และรายละเอยี ดลูกหน้ี ณ วันที่ 31 พฤษภาคม 25x2

สดุ ยอดคู่มอื ครู 81

1. ขGั้นaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2 . ขP้ันrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้

บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 ทักษะชีวิต

ผู้สอนให้ผู้เรียนท�ำแบบทดสอบ จากนั้น การบนั ทกึ รายการซ้ือขายสินคา้ ในสมดุ รายวันเฉพาะ 91
ให้ผู้เรียนแลกกันตรวจค�ำตอบ โดยผู้สอน
เป็นผู้เฉลย แบบทดสอบ

คาำ สง่ั จงเลือกคาำ ตอบทถ่ี กู ตอ้ งทส่ี ดุ เพียงคำาตอบเดยี ว
เฉลยแบบทดสอบสงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด
1. ตอบ 1. สมุดบันทึกรายการขั้นต้น 1. ขอ้ ใดเป็นสมดุ ทใี่ ชบ้ นั ทกึ เกยี่ วกบั การซอื้ สนิ คา้ เป็นเงินเชือ่
ใช้บันทึกเฉพาะรายการซ้ือสินค้าเป็น
เงินเชอื่ เทา่ น้นั หากกจิ การซือ้ สินคา้ เปน็ 1. สมุดรายวนั ซอ้ื สินค้า 2. สมดุ รายวนั ขายสินค้า
เงินสด ให้น�ำไปบันทึกในสมุดรายวัน
ท่ัวไป ไม่สามารถน�ำมาบันทึกในสมุด 3. สมดุ รายวันส่งคนื สินคา้ 4. สมดุ รายวนั รบั คนื สินคา้
รายวันซ้อื สินคา้ ได้
2. ตอบ 2. สมดุ แยกประเภทยอ่ ยของบญั ชี 5. สมดุ รายวนั ทัว่ ไป
คุมยอด ในสมุดแยกประเภททั่วไปใช้
บันทึกรายการของเจ้าหนี้แต่ละรายที่มี 2. เมื่อบนั ทกึ รายการในสมดุ รายวันซอ้ื สินค้าแลว้ ตอ้ งผา่ นรายการไปยงั บญั ชอี ะไรในวันที่เกิดรายการ
รายการเกี่ยวข้องกับการซื้อสินค้าเป็น
เงินเชื่อ การส่งคืนสินค้าเป็นเงินเช่ือ 1. สมดุ แยกประเภทลกู หน้ี 2. สมดุ แยกประเภทเจ้าหน้ี
การจา่ ยค่าขนสง่ แทนกนั และการจ่าย
ช�ำระหนี้ให้เจ้าหน้ี ซึ่งจะบันทึกบัญชีใน 3. สมุดแยกประเภทท่วั ไป 4. รายละเอยี ดเจ้าหน้ี
วันที่เกิดรายการ
3. ตอบ 5. ทุกข้อเป็นสมุดบันทึกรายการ 5. รายละเอยี ดลูกหน้ี
ข้ันต้น
4. ตอบ 3. สมุดบัญชีข้ันต้นที่ใช้บันทึก 3. ขอ้ ใดไม่ใช่สมุดบนั ทกึ รายการขน้ั ต้น
รายการค้าท่ีเกิดข้ึนทันที โดยบันทึก
เรยี งตามล�ำดับวนั ทท่ี เี่ กดิ รายการคา้ ขน้ึ 1. สมุดรายวันซื้อสินค้า 2. สมุดรายวนั ขายสนิ คา้
5. ตอบ 1. สมุดรายวันเฉพาะที่ใช้ส�ำหรับ
บันทึกรายการขายสินค้าเป็นเงินเช่ือ 3. สมุดรายวันรับเงิน 4. สมดุ รายวนั จา่ ยเงิน
เท่าน้ัน
6. ตอบ 3. สมุดรายวันเฉพาะท่ีใช้ส�ำหรับ 5. สมดุ แยกประเภททวั่ ไป
การบนั ทกึ รายการรบั คนื สนิ คา้ จากลกู หนี้
7. ตอบ 4. สมุดรายวันรับคืนสินค้าและ 4. กิจการซอ้ื เครื่องใช้สาำ นักงานเปน็ เงินเชอ่ื จะบันทกึ รายการในสมุดเลม่ ใด
จ�ำนวนทลี่ ดให้
1. สมุดรายวันซือ้ สินค้า 2. สมุดรายวนั จา่ ยเงนิ

3. สมดุ รายวนั ท่ัวไป 4. สมดุ รายวันรับเงิน

5. สมุดรายวันขายสินค้า

5. สมุดรายวนั ขายสนิ คา้ ใช้บนั ทกึ รายการตามขอ้ ใด

1. ขายสินค้าเปน็ เงนิ เชือ่ 2. ขายสนิ คา้ เป็นเงินสด

3. ขายสินทรพั ยเ์ ป็นเงนิ เชอื่ 4. ขายสนิ ทรัพย์เปน็ เงนิ สด

5. รับดอกเบีย้ เงินฝากธนาคาร

6. สมุดรายวันรบั คืนสินค้า ใช้บนั ทึกรายการตามขอ้ ใด

1. รบั คืนสนิ ทรัพยท์ ่ีขายเป็นเงนิ เชื่อ 2. รับคืนสินทรพั ย์ทีข่ ายเป็นเงนิ สด

3. รบั คืนสินค้าที่ขายเปน็ เงนิ เชือ่ 4. รบั คืนสนิ ค้าทข่ี ายเป็นเงินสด

5. ส่งคืนสินคา้ เปน็ เงนิ เชือ่

7. Sales Return & Allowances Journal หมายถึงขอ้ ใด

1. สมุดรายวันซอ้ื สินค้า 2. สมุดรายวนั ส่งคนื สินค้า

3. สมดุ รายวันขายสนิ คา้ 4. สมุดรายวนั รบั คนื สนิ ค้า

5. สมดุ รายวนั รบั เงิน

82 สุดยอดคูม่ ือครู

A3. ขั้นปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ขั้นส่ือสารและน�ำเสนอ 5. ขSั้นeปlรf-ะRเมeินgเพuื่อlaเพti่ิมnคgุณค่า

pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill

ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก

asean

92 การบญั ชีธรุ กิจซื้อขายสินค้า เฉลยแบบทดสอบ
8. ตอบ 5. เอกสารหลักฐานส�ำคัญซ่ึง
8. เอกสารที่ใช้บนั ทกึ รายการในสมดุ รายวันขายสนิ คา้ กรณีกจิ การจดทะเบียนภาษีมูลคา่ เพิม่ คอื ข้อใด ผู้ประกอบการจดทะเบียนภาษีมูลค่า
เพ่ิมจะต้องจัดท�ำและออกให้กับผู้ซ้ือ
1. ใบกาำ กบั สินค้า 2. ใบขายสินคา้ สินค้าหรือบริการทุกครั้งท่ีมีการขาย
สินค้าหรือบริการ เพื่อแสดงมูลค่าของ
3. ใบเสรจ็ รบั เงนิ 4. ใบส่งของ สินค้าหรือบริการและจ�ำนวนภาษีมูลค่า
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด เพมิ่ ทผี่ ปู้ ระกอบการจดทะเบยี นเรยี กเกบ็
5. ใบกำากับภาษี หรือพึงเรียกเก็บจากผู้ซ้ือสินค้าหรือ
บริการในแต่ละคร้ัง
9. ยอดรวมในรายละเอยี ดเจ้าหนี้ ต้องเท่ากบั ข้อใด 9. ตอบ 3. รายละเอียดเจ้าหน้ีจะจัดท�ำ
ทุกวนั สิน้ เดือน โดยน�ำยอดคงเหลือจาก
1. ยอดคงเหลอื ในบัญชซี ือ้ สนิ ค้า 2. ยอดคงเหลือในบญั ชสี ่งคืนสินคา้ บญั ชแี ยกประเภทเจา้ หนรี้ ายตวั มาจดั ท�ำ
รายละเอียดเจ้าหนี้ ซึ่งยอดรวมท่ีได้
3. ยอดคงเหลอื ในบญั ชเี จา้ หนี้ 4. ยอดคงเหลอื ในบญั ชลี ูกหนี้ ท้ังหมดของเจ้าหน้ีจะต้องเท่ากับยอด
คงเหลือในบัญชีคุมยอดเจ้าหน้ีในสมุด
5. ยอดคงเหลอื ในบญั ชีขายสนิ ค้า แยกประเภทท่วั ไป
10. ตอบ 4. สมุดรายวันเฉพาะท่ีใช้
10. เอกสารท่ีใช้บนั ทกึ รายการในสมุดรายวันสง่ คนื สินค้า คอื เอกสารตามข้อใด ส�ำหรับการบันทึกรายการส่งคืนสินค้า
เปน็ เงนิ เชอื่ ใหก้ บั เจา้ หน้ี โดยใชห้ ลกั ฐาน
1. Invoice 2. Tax Invoice ในการบันทึกบัญชี คือใบขอลดหน้ีหรือ
ใบส่งคืน (Debit Memorandum or
3. Credit Note 4. Debit Note Debit Note) ซ่งึ กิจการเป็นผู้จดั ท�ำขึน้

5. Invoice Tax

แบบประเมินตนเอง

คาำ ช้ีแจง ตอนที่ 1 ใหผ้ ้เู รยี นประเมนิ ผลการเรยี นรู้ โดยเขียนเครอื่ งหมาย ✓ ลงในช่องระดับคะแนน
และเติมข้อมลู ตามความเปน็ จริง

ระดบั คะแนนตอนท่ี 1 5 : มากท่สี ุด 4 : มาก 3 : ปานกลาง 2 : น้อย 1 : ควรปรบั ปรุง
ตอนที่ 2 ใหผ้ ูเ้ รยี นนาำ คะแนนจากแบบทดสอบมาเตมิ ลงในช่องวา่ ง และเขียนเคร่ืองหมาย ✓

ลงในช่องสรุปผล

ตอนที่ 1 (ผลการเรียนรู้) ตอนท่ี 2 (แบบทดสอบ)

รายการ 5 4 3 2 1 แบบทดสอบ

1. ผู้เรยี นมคี วามรู้ ความเข้าใจในเนือ้ หา คะแนน

2. ผูเ้ รยี นได้ทำากจิ กรรมส่งเสรมิ การเรียนรทู้ ่ีสอดคลอ้ งกับเนื้อหา สรุปผล
และจดุ ประสงค์การเรยี นรู้ 9-10 (ดมี าก)

3. ผเู้ รยี นไดเ้ รยี นและทำากจิ กรรมสง่ เสรมิ การเรียนรู้ท่ีสง่ เสริม 7-8 (ด)ี
กระบวนการคดิ เกิดการค้นพบความรู้ 5-6 (พอใช)้
ตาำ่ กวา่ 5
4. ผเู้ รียนสามารถประยกุ ตค์ วามรเู้ พ่อืี ใชป้ ระโยชนใ์ นชวี ติ ประจำาวันได้ (ควรปรับปรงุ )
5. ผูเ้ รียนได้เรยี นรู้อะไรจากการเรียน

6. ผู้เรยี นตอ้ งการทำาสงิ่ ใดเพอ่ื พัฒนาตนเอง

7. ความสามารถที่ถือวา่ ผา่ นเกณฑป์ ระเมนิ ของผู้เรียน คอื

สุดยอดคู่มอื ครู 83

ตารางสรุปคะแนนการประเมนิ จดุ ประสงคก์ ารเรียนรู้
และสมรรถนะประจำ� หนว่ ย

หน่วยการเรียนร้ทู ่ี 3 การบนั ทกึ รายการซ้อื ขายสินคา้ ในสมดุ รายวนั เฉพาะ

คะแนนตาม จปส. รายหน่วยการเรียนรู้

1. สงวน ิลข ิสท ิธ์ ํสานักพิมพ์ บ ิรษัทพัฒบอกความหมายและประเภทของส ุมดราย ัวนเฉพาะไ ้ดถูกต้องนา ุคณภาพวิชาการ (พว.) ํจากัดช้ินงาน/การแสดงออกรวม
2. บันทึกรายการในสมุดราย ัวน ้ืซอ ิสนค้าและส ุมดราย ัวนส่ง ืคนที่ก�ำหนดในหนว่ ยการเรยี นรู้หรือหนว่ ยยอ่ ย
สิน ้คาได้ ูถกต้อง
3. ับนทึกรายการในส ุมดรายวันขายสินค้าและสมุดรายวันรับคืน
ิสน ้คาไ ้ด ูถกต้อง
ภาระงาน/ช้ินงานระหวา่ งเรียน
1. ผงั กราฟกิ แสดงการเกบ็ รวบรวมขอ้ มลู เกยี่ วกบั การบนั ทกึ รายการซอื้ ขาย
สินค้าในสมุดรายวันเฉพาะ
2. ผังกราฟิกสรุปความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับการบันทึกรายการซื้อขาย
สินค้าในสมดุ รายวันเฉพาะ
3. การนำ�เสนอผลการสรุปความรู้ความเข้าใจ การบันทึกรายการซ้ือขาย
สนิ ค้าในสมดุ รายวันเฉพาะ
การประเมนิ รวบยอด
1. ผลการปฏิบัตกิ จิ กรรมตรวจสอบความเขา้ ใจ
2. ผลการปฏิบตั ิกจิ กรรมเสรมิ ทกั ษะ
3. ผลการประเมินตนเอง
4. คะแนนผลการทดสอบ

รวม
หมายเหต:ุ คะแนนการประเมินจุดประสงค์การเรยี นรู้ข้ึนอย่กู ับการออกแบบแผนการจดั การเรยี นรขู้ องผูส้ อน

84 สุดยอดค่มู อื ครู

1. ขG้ันaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2 . ขP้ันrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้

A3. ข้ันปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ขั้นส่ือสารและน�ำเสนอ 5 . ขS้ันeปlรf-ะRเมeินgเพu่ือlaเพtiิ่มnคgุณค่า

pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill

บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 ทักษะชีวิต ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก
asean

หน่วยการเรียนรทู้ ี่ 4

การบันทึกรายการรับจา่ ยเงิน
ในสมดุ รายวนั เฉพาะ
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด
4หนว่ ยการเรยี นรทู้ ่ี การบันทกึ รายการรับจ่ายเงนิ สาระการเรยี นรู้
ในสมุดรายวนั เฉพาะ 1. สมดุ รายวนั รบั เงนิ (หนงั สอื เรยี น หนา้ 95-102)
2. สมุดรายวันจ่ายเงนิ (หนังสอื เรยี น หน้า 102-
สาระสาำ คัญ 119)
สมรรถนะประจำ� หน่วย
​กิจการมีการรับจ่ายเงินในแต่ละวันเป็นจำานวนมากและเป็นรายการท่ีซ้ำาๆ​ กัน​ ควรใช้สมุดบันทึก 1. แสดงความรเู้ กย่ี วกบั การบนั ทกึ รายการรบั จา่ ย
รายการข้ันต้นท่ีเกี่ยวข้องกับการรับจ่ายเงินโดยเฉพาะ​ สมุดรายวันเฉพาะที่เกี่ยวข้องกับการรับจ่ายเงิน เงนิ ในสมดุ รายวนั เฉพาะ
มหี ลายชนิด​เชน่ ​สมุดรายวนั รับเงนิ ​สมุดรายวันจา่ ยเงนิ ​สมุดเงนิ สด​2​ชอ่ ง​สมดุ เงินสด​3​ช่อง 2. บันทึกรายการเกี่ยวกับการรับจ่ายเงินในสมุด
​ สำาหรับกิจการขนาดใหญ่นิยมบันทึกรายการท่ีเก่ียวข้องกับเงินสดและเงินฝากธนาคารใน รายวันเฉพาะตามขน้ั ตอนการจัดท�ำบัญชี
สมุดรายวันรับเงินและสมุดรายวันจ่ายเงิน​ แยกคนละเล่มเพื่อสะดวกในการบันทึกบัญชีและ จุดประสงคก์ ารเรียนรู้
แบง่ งานกนั ทำาได้ 1. บอกรายการค้าที่ใช้บันทึกในสมุดรายวัน
รับเงินได้
สาระการเรยี นรู้ 2. บอกรายการท่ีใช้บันทึกในสมุดรายวันจ่าย
1. สมุดรายวนั รับเงิน เงนิ ได้
2. สมดุ รายวนั จ่ายเงิน 3. บันทกึ รายการในสมุดรายวันรบั เงินได้
4. บนั ทึกรายการในสมดุ รายวันจ่ายเงินได้
5. ผ่านรายการไปยังบัญชีแยกประเภทเจ้าหน้ี
รายตวั และลูกหนรี้ ายตวั ได้
6. ผ่านรายการไปยังบัญชแี ยกประเภทท่ัวไปได้

การประเมนิ ผล ภาระงาน/ชน้ิ งานรวบยอดในหน่วยการเรยี นรู้
1. ผลการปฏิบตั กิ จิ กรรมตรวจสอบความเขา้ ใจ
ภาระงาน/ชิน้ งาน/การแสดงออกของผู้เรียน 2. ผลการปฏิบตั กิ จิ กรรมเสรมิ ทักษะ
ภาระงาน/ช้ินงานระหวา่ งเรยี น 3. ผลการประเมินตนเอง
1. ผงั กราฟกิ แสดงการเกบ็ รวบรวมขอ้ มลู เกย่ี วกบั การบนั ทกึ รายการรบั จา่ ยเงนิ 4. คะแนนผลการทดสอบ
ในสมุดรายวนั เฉพาะ
2. ผังกราฟิกสรุปความรู้ความเข้าใจเก่ียวกับการบันทึกรายการรับจ่ายเงินใน สุดยอดค่มู ือครู 85
สมดุ รายวันเฉพาะ
3. การน�ำเสนอผลการสรปุ ความรคู้ วามเขา้ ใจเกย่ี วกบั การบนั ทกึ รายการรบั จา่ ย
เงนิ ในสมดุ รายวนั

1. ขG้ันaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2 . ขP้ันrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้

บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 ทักษะชีวิต

ep 1 ขนั้ รวบรวมข้อมลู 94 การบญั ชธี ุรกิจซอื้ ขายสนิ คา้

Gathering สมรรถนะประจำาหนว่ ย
1. แสดงความรเู้ กย่ี วกบั การบนั ทกึ รายการรับจ่ายเงินในสมุดรายวันเฉพาะ
1. แบ่งกลุ่มผู้เรียนร่วมกันศึกษาเอกสาร 2. บนั ทึกบัญชีเกีย่ วกบั การรบั จา่ ยเงินในสมดุ รายวันเฉพาะตามข้นั ตอนการจดั ทาำ บญั ชี
หนังสือเรียนวิชาการบัญชีส�ำหรับธุรกิจ
ซอื้ ขายสนิ คา้ เรอื่ งการบนั ทกึ รายการรบั จดุ ประสงค์การเรยี นรู้
จา่ ยเงนิ ในสมดุ รายวันเฉพาะ 1. บอกรายการคา้ ทใ่ี ชบ้ นั ทกึ ในสมดุ รายวันรับเงินได้
2. ต้ังค�ำถามให้ผู้เรียนเสนอข้อมูลจาก 2 . บอกรายการคา้ ท่ใี ชบ้ นั ทกึ ในสมดุ รายวันจา่ ยเงนิ ได้
ประสบการณเ์ ดมิ ทรี่ บั รใู้ นเรอื่ งการบนั ทกึ 3. บนั ทกึ รายการในสมดุ รายวนั รบั เงินได้
รายการรบั จ่ายเงินในสมุดรายวนั เฉพาะ 4. บนั ทึกรายการในสมุดรายวันจ่ายเงินได้
ตามหวั ขอ้ ทก่ี �ำหนด (ศกึ ษารายละเอยี ด 5. ผา่ นรายการไปยงั บัญชแี ยกประเภทเจ้าหน้รี ายตัวและลกู หนรี้ ายตวั ได้
จากแผนการจัดการเรียนร้)ู 6. ผ่านรายการไปยงั บัญชีแยกประเภททั่วไปได้
3. แต่ละกลุ่มบันทึกผลจากการศึกษาตาม
หัวข้อท่ีก�ำหนดลงผังกราฟิก (เลือก ผังสาระการเรียนรู้
สงวน ิลข ิสทธิ์ ํสานักพิมพ์ บ ิรษัท ัพฒนา ุคณภาพวิชาการ (พว.) จํากัด St ออกแบบและใช้ผังกราฟิกให้เหมาะสม
กบั ลกั ษณะของขอ้ มลู ) ดงั ตัวอย่าง การบันทึก สมดุ รายวนั รบั เงิน
รายการรบั จา่ ยเงนิ สมดุ รายวนั จา่ ยเงนิ
ในสมดุ รายวันเฉพาะ

86 สุดยอดคมู่ ือครู

A3. ขั้นปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ขั้นสื่อสารและน�ำเสนอ 5. ขSั้นeปlรf-ะRเมeินgเพu่ือlaเพtiิ่มnคgุณค่า

pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill

ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก

asean

การบนั ทกึ รายการรบั จา่ ยเงนิ ในสมดุ รายวันเฉพาะ 95 ep 2 ข้นั คิดวเิ คราะหแ์ ละสรุปความรู้

Processing

1. ผู้เรียนร่วมกันอภิปรายเก่ียวกับการบันทึกรายการในสมุด
รายวนั รบั เงนิ และสมดุ รายวนั จา่ ยเงนิ การผา่ นรายการจากสมดุ
รายวนั รบั เงนิ และจา่ ยเงนิ ไปยงั สมดุ แยกประเภทรายตวั เจา้ หน้ี
และลูกหนี้ และการผ่านรายการจากสมุดรายวันรับเงินและ
จ่ายเงินไปยังบัญชีแยกประเภทท่ัวไป ตามที่รวบรวมได้จาก
เอกสารที่ศึกษาค้นคว้า และจากความคิดเห็นของสมาชิก
ในกลมุ่ หรอื จากประสบการณ์ของตน
2. เชื่อมโยงความสอดคล้องของข้อมูล โดยน�ำมาเขียนสรุป
ความรู้ตามโครงสร้างเน้ือหาท่ีเชื่อมโยงได้เป็นผังความคิด
รวบยอดของเร่อื งท่ีศึกษา
3. ผเู้ รยี นรว่ มกนั อธบิ ายบนั ทกึ ผลผงั ขอ้ สรปุ ความคดิ รวบยอดให้
เข้าใจตรงกนั ทั้งกล่มุ และรายบคุ คล
สงวน ิลข ิสทธิ์ ํสานักพิมพ์ บ ิรษัท ัพฒนา ุคณภาพวิชาการ (พว.) จํากัด St1. สมดุ รายวนั รับเงนิ

​ สมุดรายวันรับเงิน​ (Cash​ Receipts​ Journal)​ หมายถึงสมุดบันทึกรายการขั้นต้นเกี่ยวกับ
การรับเงินสดและเงินฝากธนาคารทุกรายการ​ ไม่ว่าจะเป็นการรับเงินจากการขายสินค้าเป็นเงินสด​
การรับชำาระหนี้จากลูกหน้ี​ การรับเงินจากการกู้ยืม​ การถอนเงินจากธนาคารมาใช้ในกิจการ​ สรุปคือ
ทุกรายการที่เก่ียวข้องกับการรับเงิน​ จะต้องนำามาบันทึกในสมุดรายวันรับเงิน​ เอกสารท่ีใช้บันทึกรายการ
ในสมุดรายวนั รับเงิน​คือสำาเนาหรอื ต้นขั้วใบเสร็จรับเงนิ ​ใบกำากบั ภาษี​ใบนำาฝากธนาคาร​

1.1 รายการรับเงนิ ทก่ี ิจการนำามาบันทึกในสมุดรายวันรับเงิน

​​​ ​ 1.1.1​ รบั เงินสดหรือรับเชค็ จากการขายสินค้า
​​​ ​ 1.1.2​ การรบั ชาำ ระหน้ีจากลูกหน้ี
​​​ ​ 1.1.3​ การรบั เงนิ จากการสง่ คืนสินค้า​กรณซี ือ้ สนิ คา้ เป็นเงนิ สด
​​​ ​ 1.1.4​ การรับเงนิ สดหรือเช็คจากรายได้อื่นๆ
​​​ ​ 1.1.5​ การนาำ เงนิ สดฝากธนาคาร
​​​ ​ 1.1.6​ การถอนเงินจากธนาคารมาใชใ้ นกิจการ
​​​ ​ 1.1.7​ การรบั เงนิ สดหรือเชค็ จากการขายสินทรพั ย์
​​​ ​ 1.1.8​ การรบั เงนิ สดจากการกยู้ มื เงิน

1.2 รูปแบบของสมดุ รายวนั รับเงิน

สมุดรายวันรับเงนิ ​(1) หน้า​...​(2)

พ.ศ. ..... เดบิต (7) เครดิต (8)
เลขท่ี
ชื่อบัญชี รายการ ลกู หน้ี บญั ชอี ืน่ ๆ
เดือน วนั ที่ ใบสาำ คัญ
เงินสด ธนาคาร สว่ นลดจา่ ย ขายสนิ ค้า ภาษีขาย เลขท่ี จำานวนเงิน
√ จำานวนเงิน บัญชี

(3) (4) (5) (6)

รวม​(9) (103) (401) (204)
(101) (102) (403)

​​ ​ ประกอบด้วยรายการและช่องต่างๆ​ดังน้​ี 96 การบัญชธี ุรกจิ ซือ้ ขายสินค้า
​​ ​ 1.2.1​ คำาวา่ ​“สมดุ รายวันรับเงนิ ”
​ ​ 1.2.2​ หนา้ ของสมุดรายวนั รบั เงิน​ใหเ้ รียงตามลำาดบั
​ ​ 1.2.3​ ช่องวนั ​เดอื น​ป​ี ใช้เขียนวันที่เกิดรายการ​โดยเรียงตามลำาดับวนั ท่ีเกดิ รายการ

รายการน้ีมีผลท�ำให้เงินฝากธนาคารของกิจการเพิ่มขึ้น ​ ​ 1.2.4​ ช่องเลขท่ใี บสำาคัญ
และเงินสดในมือของกจิ การลดลง ​ ​ 1.2.5​ ช่องชอื่ บัญช​ี ใชเ้ ขียนชอ่ื บัญชีทางดา้ นเครดิต​เชน่ ​ลกู หนี้​ขายสินคา้ ​ภาษีขาย​รายได​้
รายการน้ีมีผลท�ำให้เงินสดในมือของกิจการเพิ่มขึ้น และ ส่งคืนสินคา้ ​ภาษซี ือ้ ​เงนิ กู้​เป็นต้น
เงินฝากธนาคารของกิจการลดลง ​ ​ 1.2.6​ ช่องรายการ​เขียนคำาอธบิ ายรายการค้าทีเ่ กิดขน้ึ
​ ​ 1.2.7​ ช่องจาำ นวนเงินเดบติ ​แบ่งเปน็ ​3​ชอ่ งคอื
​ ​ ​ 1)​ เงินสด​ใชส้ ำาหรับใส่จาำ นวนเงินสดท่เี พ่มิ ข้นึ
​ ​ ​ 2)​ ธนาคาร​ใช้สาำ หรับใสจ่ ำานวนเงนิ ฝากธนาคารท่เี พ่มิ ข้นึ
​ ​ ​ 3)​ ส่วนลดจ่าย​ ใช้สำาหรับใส่จำานวนเงินท่ีกิจการให้ส่วนลดกับลูกหนี้​ เมื่อลูกหน้ี
ชำาระหน้ีภายในระยะเวลาทไี่ ด้ส่วนลด​ตามเงอื่ นไขการชำาระเงิน
​ ​ 1.2.8​ ช่องจำานวนเงนิ ดา้ นเครดติ ​แบ่งออกเป็น​4​ช่องคือ
​ ​ ​ 1)​ ลกู หนี้​ใชส้ าำ หรับใส่จาำ นวนเงินท่ีลูกหน้ีนำามาชำาระ​เป็นการลดยอดลูกหน้ี
​ ​ ​ 2)​ ขายสนิ ค้า​ใช้สำาหรับใส่จาำ นวนเงนิ ท่ีกิจการขายสินค้าเปน็ เงนิ สด
​ ​ ​ 3)​ ภาษขี าย​ใชส้ าำ หรบั ใสจ่ าำ นวนเงนิ ของภาษขี ายทกี่ จิ การเรยี กเกบ็ จากยอดขายจาำ นวน​7%
​ ​ ​ 4)​ ช่องบัญชีอ่ืนๆ​ ใช้สำาหรับใส่จำานวนเงินท่ีมิได้แยกช่องพิเศษไว้​ แบ่งเป็นช่อง
เลขทบ่ี ัญชแี ละช่องจำานวนเงนิ
​ ​ 1.2.9​ ชอ่ งรวมเดบติ ​คือเงินสด​ธนาคาร​สว่ นลดจา่ ย​ชอ่ งเครดติ ​ลกู หน​ี้ ขายสนิ ค้า​ภาษีขาย​
และบัญชีอ่ืนๆ​ แล้วผ่านรายการไปยังบัญชีแยกประเภทท่ัวไปทุกวันสิ้นเดือน​ แล้วใส่เลขที่บัญชีต่อจาก
ยอดรวม​ยกเว้นชอ่ งบญั ชอี ืน่ ๆ​

1.3 หลักการบนั ทกึ บัญชีในสมุดรายวนั รบั เงิน

​ ​ 1.3.1​ เมื่อกิจการได้รับเงินสดหรือรับเช็ค​ แต่ยังไม่นำาฝากธนาคาร​ ให้บันทึกจำานวนเงิน
ในช่องเดบิตเงินสด​ แต่ถ้านำาฝากธนาคารทันทีให้บันทึกจำานวนเงินในช่องเดบิตธนาคาร​ ถ้ากิจการ
รบั ชาำ ระหนภ้ี ายในเงอ่ื นไขทไ่ี ดส้ ว่ นลด​กจิ การจะบนั ทกึ ยอดสว่ นลดในชอ่ งเดบติ สว่ นลดจา่ ย​สว่ นการบนั ทกึ
จำานวนเงินทางดา้ นเครดิตจะขึน้ อยูก่ บั รายการคา้ ทเ่ี กดิ ขึน้ ​เชน่
​ ​ ​ 1)​ รบั เงนิ สดหรอื เชค็ จากการขายสนิ ค้า​ให้ใสจ่ าำ นวนเงินชอ่ งขายสินคา้
​ ​ ​ 2)​ รับชำาระหนี้จากลกู หน​้ี ใส่จำานวนเงนิ ช่องลกู หน้ี
​ ​ ​ 3)​ รบั เงนิ รายได้อนื่ ๆ​การก้ยู มื ​การสง่ คนื เปน็ เงนิ สด​ฯลฯ​ใหใ้ ส่จาำ นวนเงนิ ชอ่ งอนื่ ๆ
​ ​ 1.3.2​ ​ รายการนำาเงินสดหรือเช็คฝากธนาคาร​ เงินฝากธนาคารเพิ่ม​ เงินสดลด​ เขียนช่อง
ชื่อบัญชีว่า​ “เงินสด”​ และใส่จำานวนเงินช่องเดบิตธนาคาร​ (เพราะเงินฝากธนาคารเพิ่ม)​ และช่องเครดิต
บัญชีอื่นๆ​ (หมายถึงเงินสดลด)​ ช่องเลขที่บัญชีใส่ตัว​ C​ และต้องนำารายการนี้ไปบันทึกในสมุด
รายวันจ่ายเงนิ ดว้ ยเพราะเงินสดลด

สุดยอดคมู่ ือครู 87

1. ขGั้นaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2 . ขPั้นrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้

บูรณาการทักษะศตวรรษท่ี 21 ทักษะชีวิต

สงวน ิลข ิสทธิ์ ํสานักพิมพ์ บ ิรษัท ัพฒนา ุคณภาพวิชาการ (พว.) จํากัด Stการบันทกึ รายการรับจ่ายเงนิ ในสมุดรายวนั เฉพาะ 97 ep 3 ขห้นัลปงั ฏกิบารตั ปแิ ฏลบิะสตั ริ ุปความรู้

​ ​ 1.3.3​ รายการถอนเงนิ จากธนาคารมาใชใ้ นกจิ การ​เงนิ สดเพมิ่ ​เงนิ ฝากธนาคารลด​ใหเ้ ขยี นชอ่ ง AthpeplKyninogwlaenddgeConstructing
ชอื่ บญั ชวี า่ ​“ธนาคาร”​ใหใ้ สช่ อ่ งเดบติ เงนิ สด​(เพราะเงนิ สดเพม่ิ )​และชอ่ งเครดติ บญั ชอี น่ื ๆ​(หมายถงึ ธนาคาร
ลด)​ช่องเลขท่บี ญั ชีใส่ตัว​C​และต้องนาำ รายการน้ไี ปบนั ทกึ ในสมดุ รายวันจา่ ยเงินดว้ ย​เพราะธนาคารลด ผเู้ รยี นน�ำขอ้ สรปุ ความรคู้ วามเขา้ ใจทไ่ี ดแ้ ลกเปลยี่ นเรยี นรู้
​ ​ 1.3.4​ ตัวอักษร​ “​ C​ ”​ ย่อมาจากคำาว่า​ Contra​ หมายถึงการบันทึกรายการที่ตรงกันข้าม​ รว่ มกนั ในชนั้ เรยี นมาก�ำหนดแนวปฏบิ ตั ทิ เ่ี หมาะสมกบั ตนเอง
คอื บนั ทึกทงั้ สมดุ รายวนั รบั เงิน​และสมุดรายวนั จ่ายเงนิ หรอื สมาชกิ ในกลมุ่ โดยการท�ำกจิ กรรมตรวจสอบความเขา้ ใจ
​​ ​ ​1.3.5​ ช่อง​ “√”​ ในช่องลูกหนี้​ มีไว้เพ่ือเขียนเคร่ืองหมาย​ √​ ​เมื่อนำาจำานวนเงิน (หนงั สอื เรยี น หนา้ 120)
ในชอ่ งลูกหนี้ผา่ นไปยงั บัญชีแยกประเภทลกู หนีร้ ายตัวในวันทเี่ กิดรายการทนั ทีทางด้านเครดิต
​ ​ 1.3.6​ ชอ่ งเลขทบ่ี ญั ชใี นชอ่ งบญั ชอี นื่ ๆ​ใหใ้ สเ่ ลขทบ่ี ญั ชเี มอื่ ผา่ นรายการไปยงั บญั ชแี ยกประเภท 98 การบญั ชีธรุ กจิ ซือ้ ขายสินค้า
ทเ่ี กี่ยวขอ้ งทางด้านเครดิต​ซงึ่ จะผา่ นไปยงั บญั ชีแยกประเภทในวันที่เกดิ รายการ
​ ​ 1.3.7​ ทุกวันส้ินเดือน​ให้รวมยอดจำานวนเงินทุกช่องในสมุดรายวันรับเงิน​แล้วผ่านไปบัญชี​
ที่เกิดขึ้นในสมุดแยกประเภทท่ัวไป​ ยกเว้นช่องอ่ืนๆ​ เน่ืองจากผ่านรายการไปยังบัญชีแยกประเภทท่ัวไป​
ในวันท่เี กิดรายการแลว้ ​

1.4 หลักการผ่านรายการจากสมุดรายวันรบั เงินไปยังบญั ชแี ยกประเภทลูกหนรี้ ายตวั

​​​ ​ ​เมื่อมีการรับชำาระหนี้จากลูกหน้ีจะบันทึกบัญชีในสมุดรายวันรับเงินช่องเดบิตเงินสด​ หรือ​
ชอ่ งธนาคาร​และชอ่ งสว่ นลดจา่ ย​(กรณชี าำ ระหนภ้ี ายในเงอ่ื นไขทไี่ ดส้ ว่ นลด)​ชอ่ งเครดติ ลกู หน้ี​นาำ จาำ นวนเงนิ
ช่องลูกหน้ีผ่านไปยังบัญชีแยกประเภทลูกหน้ีรายตัวทางด้านเครดิต​ ทำาเคร่ืองหมาย​ “√”​ ไว้ในช่อง​√​
หนา้ จำานวนเงนิ แต่ละรายการ​เพือ่ แสดงวา่ ไดผ้ ่านรายการไปยังบัญชีแยกประเภทลูกหนีร้ ายตัวแลว้

1.5 หลักการผ่านรายการจากสมดุ รายวันรับเงนิ ไปยังบญั ชแี ยกประเภทท่วั ไป
​ ​ ทกุ สน้ิ เดอื นจะทาำ การรวมยอดในสมดุ รายวนั รบั เงนิ แตล่ ะชอ่ ง​แลว้ นาำ ยอดรวมทร่ี วมไดแ้ ตล่ ะชอ่ ง

ผ่านรายการไปยังบัญชีแยกประเภทท่ัวไปแต่ละบัญชี​ โดยเดบิตบัญชีเงินสด​ ธนาคาร​ ส่วนลดจ่าย​ และ
เครดิตบัญชีขายสินค้า​ ลูกหน้ี​ ภาษีขาย​ และเม่ือผ่านไปบัญชีแยกประเภทแล้วให้เขียนเลขที่บัญชี​
ใต้ยอดรวมเพื่อให้รู้ว่ารายการนั้นๆ​ ได้ผ่านรายการไปยังบัญชีแยกประเภททั่วไปแล้ว​ ยกเว้นช่องอื่นๆ​
เพราะได้ผา่ นไปยงั บญั ชี​แยกประเภทแล้วในวนั ทีเ่ กดิ รายการ

1.6 วธิ ปี ฏิบตั ใิ นการผ่านรายการจากสมดุ รายวนั รับเงินไปยังสมุดแยกประเภททัว่ ไป

​​​ ​ 1.6.1​ สมุดแยกประเภทท่ัวไปทางด้านเดบิตบัญชีเงินสด​ธนาคาร​ส่วนลดจ่าย​โดยบันทึก​
วันท่ีผ่านรายการเป็นวันส้ินเดือน​ เขียนช่องรายการว่า​ “สมุดรายวันรับเงิน”​ ช่องหน้าบัญชีเขียนอักษรย่อ​
“ร.ง.1”​ชอ่ งจาำ นวนเงนิ ตามยอดรวมจากสมดุ รายวนั รบั เงนิ
​​ ​ 1.6.2​ สมุดแยกประเภทท่ัวไปทางด้านเครดิตบัญชีขายสินค้า​ ลูกหนี้​ ภาษีขาย​ จะบันทึก​
ช่องวนั ท่ี​เป็นวันสิ้นเดอื น​ช่องรายการเขยี นวา่ ​“สมุดรายวันรบั เงนิ ”​ช่องหน้าบัญชีเขยี นอักษรย่อ​“ร.ง.1”​
ช่องจำานวนเงินตามยอดรวมจากสมุดรายวันรับเงิน​ ช่องอื่นๆ​ จะผ่านรายการตามวันที่เกิดรายการ​
โดยบันทึกช่องวันที่เป็นวันท่ีเกิดรายการ​ ช่องรายการเขียนว่า​ “สมุดรายวันรับเงิน”​ ช่องหน้าบัญชี​
เขียนอักษรย่อ​“ร.ง.1”​ช่องจาำ นวนเงินตามจาำ นวนเงินในสมุดรายวันรบั เงิน

บูรณาการทักษะศตวรรษท่ี 21 ตัวอยา่ งที่ 1​​ ​ ต่อไปนี้เป็นรายการเกี่ยวกับการรับเงินของร้านผักบุ้งเม่ือวันที่​ 1​ มกราคม​ 25x2​
รา้ นผักบุ้งมยี อดคงเหลือดงั นี้
• การทาํ งานเปน็ ทมี ทีมละ 5-6 คน ฝกึ การคดิ วิเคราะห์
การแก้ปัญหา ​ ​เงินสด​​​​​ ​ 20,000
• การใช้ส่อื /เทคโนโลยี/ส่งิ ที่น่าสนใจอนื่ ๆ ​ ธ​ นาคาร​​​ ​ 50,000
​ ​ลูกหนก้ี ารคา้ ​​​
​ ​ ร้านขา้ วกล้อง​ 19,260
​ ​ ร้านข้าวหอม​ 9,630
​ ท​ ุน-ผักบ้งุ ​ ​ ​ 98,890

​ รายการระหวา่ งเดือนมกราคม​25x2​มีดงั นี้
25x2
ม.ค.​ 1​​​ ขายสินคา้ เปน็ เงนิ สด​15,000​บาท​ภาษมี ลู ค่าเพ่มิ ​7%
​ 3​​​ สง่ คนื สินค้าใหผ้ ู้ขาย​โดยรบั คนื เงินสด​963​บาท​(รวมภาษีมลู ค่าเพิ่มแล้ว)
​ 5​​​ นาำ เงินสดฝากธนาคาร​22,000​บาท

8 รบั ชาำ ระหนจ้ี ากรา้ นขา้ วกลอ้ ง​10,700​บาท​(ราคาสนิ คา้ ​10,000​ภาษมี ลู คา่ เพมิ่ ​700)​ลดให​้ 5%
​ 10​ รบั เงนิ จากการขายเศษกระดาษ​500​บาท
​ ​13​ กเู้ งินจากธนาคาร​30,000​บาท​นำาเงนิ ฝากธนาคารทนั ที
​ 15​ ขายสนิ คา้ เป็นเงินสด​9,000​บาท​ภาษมี ูลคา่ เพิ่ม​7%​นาำ ฝากธนาคารทันที
​ 20​ รับชำาระหนีจ้ ากร้านขา้ วหอม​5,350​บาท​(ราคาสนิ ค้า​5,000​ภาษีมลู คา่ เพ่มิ ​350)​​ลดให้​2%
​ 22​ ขายสินค้าได้รบั เชค็ ​38,000​บาท​ภาษีมูลคา่ เพ่มิ ​7%​ส่วนลดการค้า​5%
​ 2​ 5​ ถอนเงนิ จากธนาคารมาใชใ้ นกิจการ​14,000​บาท
​ ​30​ รับชำาระหนที้ ี่เหลอื จากรา้ นข้าวหอมท้ังหมด
ใหท้ ำา​​ ​1.​​บนั ทกึ รายการในสมดุ รายวนั รับเงิน
​ ​2.​​ผ่านรายการไปยงั สมดุ แยกประเภทลูกหนี้รายตวั
​ 3.​​ผา่ นรายการไปยังสมุดแยกประเภททัว่ ไป

88 สดุ ยอดคู่มอื ครู

A3. ข้ันปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ข้ันส่ือสารและน�ำเสนอ 5 . ขS้ันeปlรf-ะRเมeินgเพu่ือlaเพtiิ่มnคgุณค่า

pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill

ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก

asean

การบันทึกรายการรบั จา่ ยเงินในสมุดรายวันเฉพาะ 99 ep 4 ข้นั สอื่ สารและนำ� เสนอ
หน้า​1 St
ับญชี ื่อนๆ จำานวนเงิน 900 - 403 500 - C 14,000 - 67,463 - CApopmlyminugnitchaetion Skill
63 - 202 30,000 -
22,000 -

เลข ี่ท 503 1. ผู้เรียนแต่ละกลุ่มออกแบบหรือหาวิธีน�ำเสนอให้ผู้อ่ืน
ับญชี 104 รับรู้และสื่อสารได้อย่างมีประสิทธิภาพด้วยเทคนิควิธี
C ท่ีเหมาะสม บูรณาการการใช้สื่อ/เทคโนโลยี/ค�ำศัพท์
เพม่ิ เตมิ /สิง่ ทน่ี า่ สนใจแทรกในการรายงาน
9,000 - 630 - 36,100 - 2,527 - 20,330 - 60,100 - 4,207 - 2. สุ่มกลุ่มผู้เรียนน�ำเสนอผลการสรุปความรู้ความเข้าใจ
โดยผู้สอนและผู้เรียนร่วมกันประเมินผลการน�ำเสนอ
ตามเกณฑท์ ก่ี �ำหนด
เคร ิดตํากัด (103) (401) (203)

ขายสิน ้คา ภา ีษขาย
15,000 1,050
ลูกหนี้.) จ
√ 5,350 - √ 4,280 -
√ จำานวนเงิน
√ 10,700 -
ส ุมดรายวัน ัรบเงินาการ (พว
เด ิบต 22,000 - 100 -
เ ิงนสด ธนาคาร ่สวนลดจ่าย 10,200 - 500 - 600 -
16,050 - (402)
500 -
963 - 30,000 -
9,630 -
5,250 -
38,627 -
14,000 -
4,280 -
89,870 -​ 61,630 -
(101) (102)

รายการพวิช ขาย ิสน ้คา,ภา ีษขาย ขายสินค้าเป็นเงินสด ส่งคืนสิน ้คา ส่งคืนสินค้าให้ ้ผูขาย ลูกห ้ีน-ข้าวก ้ลอง รับชำาระห ้นีลดให้​5% รายได้เบ็ดเตล็ด รับเงินค่าขายเศษกระดาษ ้กูเ ิงนจากธนาคารฝากธนาคาร ัทน ีท ขายสิน ้คา,ภา ีษขาย ขายสินค้าเป็นเ ิงนสด ลูกหน้ี- ้ขาวหอม ัรบชำาระหน้ีลดให้​2% ขาย ิสน ้คา,ภาษีขาย ขายสินค้าเป็นเงินสด ถอนเ ิงนจากธนาคารมาใ ้ชในกิจการ รวม
ื่ชอบัญ ีชุคณภา นำาเ ิงนฝากธนาคาร ฝากธนาคาร ัทนที
ูลกห ้ีน-ข้าวหอม ัรบชำาระห ีน้ื
พ.ศ.สงวนลิข ิสท ิธ์ ํสานักพิม ์พ บ ิร ัษทพั25x2ฒนา ภา ีษ ้ซือ เงินสด เงินกู้ ธนาคาร
เลข ่ีท
เดือน วัน ่ที ใบ ำสาคัญ1
2
-
3
4
5
6
7
8
-
9

ม.ค. 1
3
5
8
10
13
15
20
22
25
30

100 การบัญชีธุรกิจซ้อื ขายสนิ ค้า

รอบรู้อาเซียนและโลก พ.ศ. 25x2 รายการ ลกู หนี้-รา้ นขา้ วกล้อง เครดติ คงเหลือ
เดือน วันท่ี หนา้ เดบิต บาท สต. บาท สต.
asean บัญชี บาท สต.
ม.ค. 1 ยอดยกมา √ 10,700 - 19,260 -
ศึกษาเก่ียวกับการบันทึกรายการรับจ่ายเงินในสมุด
รายวันเฉพาะของประเทศในกลุ่มสมาชิกประชาคม 8 รบั ชำาระหนีล้ ดให้​5% ร.ง.1 8,560 -
อาเซียน
พ.ศ. 25x2 รายการ ลกู หน-้ี ร้านขา้ วหอม เครดติ คงเหลอื
เดอื น วนั ท่ี หนา้ เดบิต บาท สต. บาท สต.
บญั ชี บาท สต.
ม.ค. 1 ยอดยกมา √ 5,350 - 9,630 -
4,280 -
20 รับชำาระหนล้ี ดให้​2% ร.ง.1 4,280 -

30 รบั ชำาระหนี้ ร.ง.1

เงินสด เลขที​่ 101

ว.ด.ป. รายการ หน้า จาำ นวนเงนิ ว.ด.ป. รายการ หน้า จาำ นวนเงนิ
25x2 บัญชี 25x2 บญั ชี

ม.ค. 1 ยอดยกมา √ 20,000 -

31 สมุดรายวันรบั เงนิ ร.ง.1 89,870 -

ธนาคาร เลขท​ี่ 102

ว.ด.ป. รายการ หนา้ จาำ นวนเงนิ ว.ด.ป. รายการ หน้า จำานวนเงิน
25x2 บญั ชี 25x2 บญั ชี

ม.ค. 1 ยอดยกมา √ 50,000 -

31 สมุดรายวันรบั เงิน ร.ง.1 61,630 -

สุดยอดคมู่ อื ครู 89

1. ขG้ันaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2 . ขPั้นrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้

บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 ทักษะชีวิต

100 การบัญชีธรุ กิจซื้อขายสนิ ค้า ep 5 ขบั้นรปิกราระเสมงั ินคเพมแอื่ ลเพะจ่มิ ิตคสณุ าคธา่ารณะ
สงวน ิลข ิสทธิ์ ํสานักพิมพ์ บ ิรษัท ัพฒนา ุคณภาพวิชาการ (พว.) จํากัด St
พ.ศ. 25x2 รายการ ลูกหน้ี-รา้ นขา้ วกล้อง เครดติ คงเหลอื Self-Regulating
เดือน วันที่ หน้า เดบติ บาท สต. บาท สต.
บญั ชี บาท สต. 1. ผู้เรียนแต่ละกลุ่มและรายบุคคลตรวจสอบความรู้
ม.ค. 1 ยอดยกมา √ 10,700 - 19,260 - ความเขา้ ใจของตนเองหลงั จากรบั ฟงั การน�ำเสนอของ
สมาชกิ กลมุ่ อน่ื ปรบั ปรงุ ชนิ้ งานของกลมุ่ ตนใหส้ มบรู ณ์
8 รับชาำ ระหนลี้ ดให​้ 5% ร.ง.1 8,560 - และบันทกึ เพ่มิ เตมิ
2. น�ำผลงานแสดงในป้ายนิเทศหรือเผยแพร่สู่ห้องเรียน
พ.ศ. 25x2 รายการ ลกู หน-้ี ร้านขา้ วหอม เครดติ คงเหลอื อื่นหรือสาธารณะ
เดือน วันที่ หน้า เดบิต บาท สต. บาท สต. 3. ผู้เรียนแต่ละคนท�ำกิจกรรมเสริมทักษะ (หนังสือเรียน
บัญชี บาท สต. หนา้ 121-130) จากนน้ั ท�ำแบบทดสอบ (หนงั สือเรยี น
ม.ค. 1 ยอดยกมา √ 5,350 - 9,630 - หน้า 131-132) แลกเปลี่ยนกันตรวจให้คะแนน พรอ้ ม
4,280 - ทัง้ แบบประเมินตนเอง (หนงั สือเรียน หน้า 133) และ
20 รบั ชำาระหนีล้ ดให​้ 2% ร.ง.1 4,280 - ก�ำหนดแนวทางการพัฒนาตนเอง

30 รบั ชาำ ระหน้ี ร.ง.1

เงินสด เลขท่ี​101

ว.ด.ป. รายการ หนา้ จาำ นวนเงิน ว.ด.ป. รายการ หน้า จาำ นวนเงิน
25x2 บญั ชี 25x2 บญั ชี

ม.ค. 1 ยอดยกมา √ 20,000 -

31 สมุดรายวนั รบั เงนิ ร.ง.1 89,870 -

ธนาคาร เลขท​่ี 102

ว.ด.ป. รายการ หน้า จาำ นวนเงนิ ว.ด.ป. รายการ หนา้ จำานวนเงิน
25x2 บญั ชี 25x2 บัญชี

ม.ค. 1 ยอดยกมา √ 50,000 -

31 สมุดรายวันรับเงนิ ร.ง.1 61,630 -

102 การบญั ชธี รุ กิจซอ้ื ขายสินค้า

รายได้เบ็ดเตลด็ เลขท่ี​403

ทักษะชีวิต ว.ด.ป. รายการ หน้า จาำ นวนเงนิ ว.ด.ป. รายการ หน้า จำานวนเงนิ
25x2 บัญชี 25x2 บัญชี
การศึกษาข้อมูลเพิ่มเติมจากแหล่งเรียนรู้ต่างๆ เช่น
อนิ เทอรเ์ น็ต หนงั สือ วารสาร ม.ค. 10 สมุดรายวนั รับเงนิ ร.ง.1 500 -

ส่งคืนสินคา้ เลขที​่ 503

ว.ด.ป. รายการ หนา้ จาำ นวนเงนิ ว.ด.ป. รายการ หนา้ จาำ นวนเงิน
25x2 บัญชี 25x2 บัญชี

ม.ค. 3 สมดุ รายวันรับเงิน ร.ง.1 900 -

2. สมุดรายวนั จ่ายเงิน

​ สมุดรายวันจ่ายเงิน​ (Cash​ Payment​ Journal)​ หมายถึงสมุดบันทึกรายการขั้นต้นเก่ียวกับ
การจ่ายเงินหรือจ่ายเช็ค​ รวมถึงการนำาเงินฝากธนาคาร​ และการถอนเงินจากธนาคารมาใช้ในกิจการ​
สรุปรายการจ่ายเงินทุกรายการต้องนำามาบันทึกในสมุดรายวันจ่ายเงิน​ เอกสารที่ใช้บันทึกรายการ
ในสมดุ รายวนั จ่ายเงิน​คอื ใบเสร็จรับเงิน​ใบกาำ กับภาษี​ต้นข้ัวเช็ค

2.1 รายการจ่ายเงินที่กิจการนำามาบันทึกในสมดุ รายวันจ่ายเงิน

​ ​ ​2.1.1​ ซื้อสนิ ค้าเป็นเงนิ สดหรอื เช็ค
​ ​ 2.1.2​ การจ่ายชาำ ระหนี้
​ ​ ​2.1.3​ จ่ายเงินจากการรบั คนื สินคา้
​ ​ ​2.1.4​ จ่ายเงนิ สดหรือเช็คเปน็ ค่าใช้จา่ ยต่างๆ
​ ​ ​2.1.5​ การนำาเงนิ ฝากธนาคาร
​ ​ 2.1.6​ การถอนเงนิ จากธนาคารมาใช้ในกิจการ
​ ​ 2.1.7​ การถอนเงินสดหรอื เงนิ ฝากธนาคารใชส้ ่วนตัว
​ ​ 2.1.8​ การจา่ ยชาำ ระหนี้เงนิ กู้เป็นเงนิ สดหรือเช็ค
​ ​ 2.1.9​ การซอื้ สินทรพั ย์เป็นเงินสดหรอื เช็ค

90 สดุ ยอดคมู่ ือครู

A3. ขั้นปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ข้ันส่ือสารและน�ำเสนอ 5. ขS้ันeปlรf-ะRเมeินgเพuื่อlaเพtiิ่มnคgุณค่า

pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill

ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก

asean

การบนั ทึกรายการรับจา่ ยเงนิ ในสมดุ รายวนั เฉพาะ 103 ค่านิยมหลัก 12 ประการ

2.2 รปู แบบของสมุดรายวนั จ่ายเงิน • ใฝ่หาความรู้ หมั่นศึกษาเล่าเรียนท้ังทางตรงและ
ทางออ้ ม
สมดุ รายวันจา่ ยเงนิ ​(1) หนา้ ​...​(2) • มีศีลธรรม รักษาความสัตย์ หวังดีต่อผู้อ่ืน เผื่อแผ่และ
แบง่ ปัน
พ.ศ. ..... เครดิต (7) เดบติ (8) • รู้จักดํารงตนอยู่โดยใช้หลักปรัชญาของเศรษฐกิจ
เลขที่ พอเพียงตามพระราชดํารัสของพระบาทสมเด็จ-
ช่ือบญั ชี รายการ เจา้ หน้ี บญั ชอี ื่นๆ พระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช
เดือน วันที่ ใบสาำ คญั บรมนาถบพิตร (รัชกาลที่ 9) ภายใต้ 3 หว่ ง 2 เง่อื นไข
4 มิติ คือมีเหตุผล พอประมาณ และมีภูมิคุ้มกันท่ีดี
ภายใต้ความรู้ (รอบรู้ รอบคอบ ระมัดระวัง) และ
คุณธรรม (ซื่อสัตย์ สุจริต ขยัน อดทน สติปัญญา
แบ่งปัน) ซึ่งจะนําไปสู่เศรษฐกิจ สังคม ส่ิงแวดล้อม
วัฒนธรรม สมดุล พร้อมรับต่อ การเปลี่ยนแปลง
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัดเงินสดธนาคาร ส่วนลดรบั√ จำานวนเงินซ้อื สนิ คา้ภาษีซ้อืเลขท่ีจาำ นวนเงิน
บัญชี

(3) (4) (5) (6)

รวม​(9) (201) (501) (104)
(101) (102) (504)

​ ​ ประกอบด้วยรายการและชอ่ งต่างๆ​ดังนี้
​​ ​ 2.2.1​ คำาวา่ ​“สมุดรายวันจ่ายเงนิ ”
​​ ​ 2.2.2​ หน้าของสมดุ รายวนั จา่ ยเงิน​ให้เรยี งตามลาำ ดบั เลขท่ี
​​ ​ 2.2.3​ ช่องวัน​เดือน​ปี​ใหบ้ นั ทกึ ​พ.ศ.​เดอื น​วันท่ี​ตามลำาดบั วนั ทีเ่ กดิ รายการ
​​ ​ 2.2.4​ ชอ่ งเลขท่ใี บสาำ คญั
​​ ​ 2.2.5​ ชอ่ งชอื่ บญั ช​ี ใชเ้ ขยี นชอื่ บญั ชที างดา้ นเดบติ ​เชน่ ​ซอื้ สนิ คา้ ​ภาษซี อ้ื ​เจา้ หน​้ี คา่ ใชจ้ า่ ยตา่ งๆ
เงินก​ู้ รับคนื สินคา้ ​เป็นต้น
​​ ​ 2.2.6​ ชอ่ งรายการ​ให้เขยี นคำาอธิบายรายการท่ีเกิดขน้ึ
​​ ​ 2.2.7​ ช่องจาำ นวนเงินเครดิต​แบง่ เปน็ ​3​ชอ่ งคือ
​ ​ ​ 1)​ ชอ่ งเงินสด​ใช้สำาหรับใส่จาำ นวนเงนิ สดทีล่ ดลง
​ ​ ​ 2)​ ชอ่ งธนาคาร​ใช้สำาหรบั ใสจ่ ำานวนเงนิ ฝากธนาคารท่ีลดลง
​ ​ ​ 3)​ ชอ่ งส่วนลดรับ​ใช้สาำ หรบั ใส่จำานวนเงนิ ทก่ี จิ การได้ส่วนลดจากการจา่ ยชาำ ระหน้ี
​​ ​ 2.2.8​ ช่องจำานวนเงินดา้ นเดบติ ​แบง่ ออกเป็น​4​ชอ่ งคือ
​ ​ ​ 1)​​ ช่องเจ้าหน้ี​ใช้สำาหรับใส่จำานวนเงินท่ีกิจการจ่ายชำาระหนี้ให้เจ้าหน้ีเป็นการลดยอด
เจ้าหน้ี
​ ​ ​ 2)​ ชอ่ งซื้อสนิ ค้า​ใช้สาำ หรับใสจ่ าำ นวนเงินท่ีกิจการซ้อื สนิ คา้ เป็นเงนิ สดหรือเช็ค

กิจกรรมท้าทาย 104 การบญั ชีธรุ กิจซื้อขายสินค้า

กจิ กรรมสง่ เสรมิ การเรยี นรเู้ กย่ี วกบั การบนั ทกึ รายการ ​ ​ ​ 3)​ ชอ่ งภาษีซอ้ื ​ใชส้ าำ หรบั ใส่จาำ นวนเงนิ ของภาษีซ้ือท่กี ิจการไดจ้ า่ ยใหก้ ับผขู้ าย
รบั จา่ ยเงนิ ในสมดุ รายวนั เฉพาะ และการประยกุ ต์ใชค้ วามรู้ ​ ​ ​ 4)​ ช่องบัญชีอ่ืนๆ​ ใช้สำาหรับใส่จำานวนเงินที่มิได้แยกช่องพิเศษไว้​ แบ่งเป็นช่อง​
ในชวี ติ ประจ�ำวนั และการประกอบอาชพี เลขที่บญั ช​ี และชอ่ งจาำ นวนเงนิ ​
​ ​ 2.2.9​ ช่องรวมเครดิตเงินสด​ ธนาคาร​ ส่วนลดรับ​ ช่องเดบิตเจ้าหน้ี​ ซื้อสินค้า​ ภาษีซ้ือ​
และบัญชีอื่นๆ​ แล้วผ่านรายการไปยังบัญชีแยกประเภทท่ัวไปตอนส้ินเดือน​ โดยให้ใส่เลขท่ีบัญชีต่อจาก
ยอดรวม​ยกเวน้ ชอ่ งบญั ชีอืน่ ๆ

2.3 หลกั การบันทึกบัญชีในสมดุ รายวนั จา่ ยเงนิ

​ ​ ​2.3.1​ เมื่อกิจการได้จ่ายเงินสด​ ให้บันทึกจำานวนเงินในช่องเครดิตเงินสด​ ถ้าจ่ายด้วยเช็ค​
ให้บันทึกจำานวนเงินในช่องเครดิตธนาคาร​ และถ้ากิจการได้ส่วนลดจากการจ่ายชำาระหนี้ตามเงื่อนไข​
การชำาระเงินให้บันทึกจำานวนเงินในช่องเครดิตส่วนลดรับ​ ส่วนการบันทึกจำานวนเงินในช่องเดบิต​
จะขึน้ อยกู่ บั รายการคา้ ท่เี กดิ ขน้ึ ​เช่น
​ ​ ​ 1)​ ซ้ือสนิ คา้ เปน็ เงินสดหรอื เช็ค​ให้ใสจ่ าำ นวนเงินทช่ี อ่ งซื้อสนิ คา้
​ ​ ​ 2)​ จา่ ยชาำ ระหนี้ใหเ้ จ้าหน​้ี ใหใ้ สจ่ าำ นวนเงนิ ท่ีช่องเจ้าหน้ี
​ ​ ​ 3)​ จ่ายค่าใชจ้ ่ายตา่ งๆ​ซื้อสินทรพั ย์​ให้ใสจ่ าำ นวนเงนิ ทีช่ อ่ งบัญชอี นื่ ๆ
​ ​ 2​ .3.2​ รายการนำาเงินสดหรือเช็คฝากธนาคาร​ ให้เขียนช่องช่ือบัญชีว่า​ “ธนาคาร”​ แล้วใส่​
จำานวนเงินช่องเครดิตเงินสด​ (เงินธนาคารเพิ่ม​ เงินสดลด​ บันทึกโดย​ สมุดรายวันจ่ายเงินต้องบันทึก​
ช่องเงินท่ีลด​ คือเงินสด)​ และช่องเดบิตบัญชีอื่นๆ​ คือธนาคาร​ แล้วเขียนอักษรย่อว่า​ “​ C​ ”​ ลงในช่อง​
เลขทบี่ ญั ชี
​ ​ 2.3.3​ รายการถอนเงินฝากธนาคารมาใช้ในกิจการ​ให้เขียนช่องช่ือบัญชีว่า​“เงินสด”​แล้วใส่
จำานวนเงินช่องเครดิตธนาคาร​ (เงินสดเพิ่ม​ เงินธนาคารลด​ บันทึกโดย​ สมุดรายวันจ่ายเงินต้องบันทึก​
เงนิ ที่ลด​คอื ธนาคาร)​และช่องเดบิตบัญชอี นื่ ๆ​คือเงนิ สด​แล้วเขยี นอักษรยอ่ วา่ ​“​C​”​ลงในช่องเลขทบี่ ญั ชี
​ ​ 2.3.4​ ตัวอักษรย่อ​ “C”​ ย่อมาจากคำาว่า​ Contra​ หมายถึงการบันทึกรายการที่ตรงกันข้าม
ระหวา่ งเงนิ สดกับธนาคาร​รายการน้จี ะบนั ทกึ ทั้งสมุดรายวันรับเงนิ ​และสมุดรายวันจ่ายเงิน
​​ ​ ​2.3.5​​ช่อง​“√”​ในช่องเจ้าหน​ี้ มไี วเ้ พอื่ เขียนเคร่ืองหมาย​√ เมื่อนำาจาำ นวนเงินในชอ่ งเจ้าหน้ี
ผ่านไปยังบัญชีแยกประเภทเจา้ หน้ีรายตัว
​ ​ 2.3.6​ ช่องเลขที่บัญชีในช่องบัญชีอื่นๆ​ให้ใส่เลขท่ีบัญชีเม่ือนำาจำานวนเงินในช่องนี้ผ่านไปยัง
บัญชแี ยกประเภททเ่ี ก่ยี วขอ้ งทางดา้ นเดบิต
​ ​ 2.3.7​ ทกุ วันส้ินเดอื น​ใหร้ วมยอดจำานวนเงนิ ทกุ ช่องในสมดุ รายวนั จ่ายเงนิ ​เพ่ือผา่ นรายการ
ไปยงั บัญชแี ยกประเภททั่วไป​ยกเวน้ ชอ่ งอ่นื ๆ​เนอ่ื งจากไดผ้ ่านรายการไปยังบญั ชีแยกประเภทท่ัวไปแล้ว
ตามวนั ทีเ่ กดิ รายการนน้ั ๆ

สดุ ยอดคมู่ อื ครู 91

1 . ขGั้นaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2 . ขP้ันrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้

บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 ทักษะชีวิต

การบันทกึ รายการรับจ่ายเงนิ ในสมุดรายวันเฉพาะ 105

2.4 หลกั การผา่ นรายการจากสมุดรายวันจ่ายเงนิ ไปยงั บัญชแี ยกประเภทเจา้ หน้ี

​ ​ ​เมื่อมีการจ่ายชำาระหน้ีให้เจ้าหน้ี​ จะบันทึกรายการในสมุดรายวันจ่ายเงินช่องเจ้าหนี้​
ทางด้านเดบิต​ และให้นำาจำานวนเงินที่อยู่ในช่องเจ้าหน้ีผ่านไปยังบัญชีแยกประเภทเจ้าหน้ีรายตัว​
ทางด้านเดบิตด้วย​ ทำาเคร่ืองหมาย​ “√”​ ไว้ในช่อง​ √​ ​ หน้าจำานวนเงินแต่ละรายการ​ เพ่ือแสดงว่า
จำานวนเงนิ ดงั กล่าวไดผ้ า่ นไปยังบัญชแี ยกประเภทเจา้ หนร้ี ายตัวแล้ว

2.5 หลักการผ่านรายการจากสมุดรายวนั จา่ ยเงนิ ไปยงั บัญชแี ยกประเภททัว่ ไป

​​ ​ ทุกสิ้นเดือนจะทำาการรวมยอดในสมุดรายวันจ่ายเงินแต่ละช่อง​ แล้วนำายอดรวมที่รวมได้​
ผ่านรายการไปยังบัญชีแยกประเภททั่วไป​ โดยเครดิตบัญชีเงินสด​ เงินฝากธนาคาร​ ส่วนลดรับ​
และเดบิตบัญชี​เจา้ หนี​้ ซอื้ สนิ คา้ ​ภาษซี ื้อ​เม่อื ผา่ นไปแยกประเภทแล้ว​ให้นำาเลขทบ่ี ัญชมี าใส่ใตย้ อดรวม
เพ่ือให้รู้ว่าได้ผ่านรายการไปยังบัญชีแยกประเภททั่วไปแล้ว​ ส่วนช่องบัญชีอื่นๆ​ ไม่ต้องผ่านรายการ​
เพราะผ่านไปยงั บัญชีแยกประเภททว่ั ไปแล้วในวันที่เกดิ รายการนนั้ ๆ

2.6 วธิ ปี ฏิบัตใิ นการผ่านรายการจากสมุดรายวันจา่ ยเงินไปยงั สมุดแยกประเภทท่วั ไป

​​ ​ ​2.6.1​สมุดแยกประเภทท่ัวไปทางด้านเดบิต​ ประกอบด้วยบัญชีเจ้าหนี้​ ซื้อสินค้า​ ภาษีซื้อ​
จะบันทึกช่องวัน​ เดือน​ ปี​ เป็นวันสิ้นเดือน​ ช่องรายการเขียนว่า​ “สมุดรายวันจ่ายเงิน”​ ช่องหน้าบัญชี​
เขยี นวา่ ​“จ.ง.1”​ช่องจำานวนเงนิ ใส่ยอดรวมจำานวนเงนิ ในสมดุ รายวันจา่ ยเงิน​สว่ นบัญชีอนื่ ๆ​จะบนั ทึกชอ่ ง
วนั ​เดือน​ป​ี เปน็ วนั ทเี่ กิดรายการ​ช่องรายการเขยี นวา่ ​“สมุดรายวนั จ่ายเงิน”​ชอ่ งหนา้ บัญชีเขียนว่า​“จ.ง.1”​
ชอ่ งจำานวนเงินเขยี นจำานวนเงนิ จากสมดุ รายวันจา่ ยเงิน
​​​ ​ 2.6.2​ สมุดแยกประเภทท่ัวไปทางด้านเครดิต​ประกอบด้วยบัญชีเงินสด​ธนาคาร​สว่ นลดรบั ​
จะบันทึกช่องวัน​ เดือน​ ปี​ เป็นวันส้ินเดือน​ ช่องรายการเขียนว่า​ “สมุดรายวันจ่ายเงิน”​ ช่องหน้าบัญชี​
เขยี นวา่ ​“จ.ง.1”​ชอ่ งจาำ นวนเงินใส่ยอดรวมจาำ นวนเงินในสมดุ รายวนั จา่ ยเงิน

ตัวอยา่ งที่ 2​​ ​ ต่อไปน้ีเป็นรายการค้าของร้านสวนสนที่เก่ียวข้องกับการจ่ายเงิน​ โดยมียอดคงเหลือ​
(บางส่วน)​เมอื่ ​1​ตลุ าคม​25x2​ดังนี้
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด
​ เ​งนิ สด​​​​​ ​ 35,000
​ ธ​ นาคาร​​​ ​ 40,000
​ ​เจา้ หนี้การค้า​​​
​ ​ ร้านบานบรุ ี​ 12,840
​ ​ รา้ นชวนชม​ 23,540

106 การบัญชีธุรกิจซอ้ื ขายสินคา้

25x2
ต.ค.​ 1​​​​ ซอ้ื สนิ ค้าเป็นเงินสด​10,000​บาท​ส่วนลดการคา้ ​10%​ภาษมี ูลคา่ เพมิ่ ​7%
​ ​5​ รับคืนสินค้าทีข่ ายไปเป็นเงนิ สด​856​บาท​รวมภาษีมลู คา่ เพมิ่ แล้ว
​ 8​ นำาเงินสดฝากธนาคาร​8,000​บาท
​ 10​ จ่ายเช็คชำาระหนี้ให้ร้านบานบุรี​10,700​บาท​(ราคาสินค้า​10,000​ภาษีมูลค่าเพ่ิม​700)​
​ ​ ได้รับสว่ นลด​5%
​ 13​ จา่ ยเชค็ ซ้ือสินคา้ ​5,000​บาท​ภาษมี ลู คา่ เพิ่ม​7%
​ 15​ จ่ายค่าเช่าสำานักงานเป็นเงนิ สด​6,000​บาท
​ 20​ ซอ้ื เครอื่ งใช้สำานกั งานด้วยเช็ค​13,000​บาท​ภาษีมูลคา่ เพิม่ ​7%
​ 22​ จ่ายชำาระหนี้ให้ร้านชวนชม​18,190​​บาท​(ราคาสินค้า​17,000​​ภาษีมูลค่าเพ่ิม​1,190)​
​ ​ ได้รับสว่ นลด​5%
​ 25​ ถอนเงินจากธนาคารมาใชส้ ่วนตัว​5,000​บาท
​ 28​ ซื้อสินค้าโดยจ่ายเป็นเช็คจาำ นวน​11,770​บาท​(รวมภาษมี ลู ค่าเพม่ิ แลว้ )
​ 29​ ถอนเงินจากธนาคารมาใช้ในกจิ การ​15,000​บาท
​ 31​ จา่ ยเงินเดอื นเป็นเงนิ สด​8,000​บาท
ให้ทำา​ ​1.​​บันทึกรายการในสมดุ รายวันจา่ ยเงิน
​ 2.​​ผา่ นรายการไปยังบัญชีแยกประเภทเจ้าหนีร้ ายตัว
​ 3.​​ผา่ นรายการไปยังบัญชีแยกประเภททว่ั ไป

92 สดุ ยอดค่มู อื ครู

A3. ข้ันปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ข้ันส่ือสารและน�ำเสนอ 5. ขS้ันeปlรf-ะRเมeินgเพuื่อlaเพti่ิมnคgุณค่า

pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill

ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก

asean

การบันทกึ รายการรบั จ่ายเงนิ ในสมดุ รายวันเฉพาะ 107

ับญชี ื่อนๆ จำานวนเงิน 402 800 - 203 56 - C 8,000 - 350 - 302 5,000 - C 15,000 - 505 8,000 - 55,856 -
หน้า​1ํากัด 504 6,000 -
เลข ี่ท
ับญชี 910 - 105 13,000 -

ภา ีษ ้ืซอ 9,000 - 630 - 11,000 - 770 - 25,000 - 2,660 - (501) (104)

เด ิบต ื้ซอสิน ้คา 5,000 -

เจ้าห ีน้.) จ

√ จำานวนเ ิงน
√ 10,700 -
√ 18,190 -

28,890 -
(201)
ส ุมดรายวันจ่ายเงินาการ (พว
เคร ิดต
เ ิงนสด ธนาคาร ่สวนลดรับ
9,630 -
856 -
500 -
850 -
1,350 -
(503)

8,000 -
10,200 -
5,350 -

6,000 -
13,910 -

17,340 -
5,000 -
11,770 -
15,000 -

8,000 -
49,826 -​ 61,230 -
(101) (102)

รายการพวิช ้ืซอ ิสนค้า,ภา ีษ ้ืซอ ซื้อ ิสน ้คาเ ็ปนเ ิงนสด ัรบ ืคน ิสน ้คา ัรบคืนสิน ้คาเ ็ปนเงินสด ค่าเ ่ชา ำสา ันกงาน จ่าย ่คาเ ่ชา ำสานักงาน เค ืร่องใ ้ชสนง.,ภาษี ้ืซอ ืซ้อเค ืร่องใ ้ช ำสานักงานเป็นเช็ค เจ้าห ้ีน-ร้านชวนชม จ่าย ำชาระหน้ี​ไ ้ดส่วนลด​5% ถอนใ ้ชส่วน ัตว ถอนเ ิงนจากธนาคารมาใ ้ชส่วน ัตว ซ้ือสิน ้คา,ภาษี ้ซือ ืซ้อ ิสน ้คาจ่ายเ ็ปนเช็ค ถอนเงินจากธนาคารมาใช้ใน ิกจการ รวม
่ชือบัญชีุคณภา นำาเงินฝากธนาคาร ซื้อ ิสนค้า,ภาษีซ้ือ ่จายเช็ค ้ซือ ิสนค้า
เจ้าห ้ีน-บานบุ ีร จ่ายชำาระห ี้น ่จายเงินเดือน

พ.ศ.สงวน ิลข ิสทธ์ิ ํสา ันกพิมพ์ บ ิร ัษท ัพ25x2ฒนา ภา ีษขาย ธนาคาร เ ิงนสด เ ิงนเดือน
เลขที่
เดือน วัน ีท่ ใบสำา ัคญต.ค. 1
5
8
10
13
15
20
22
25
28
29
31

108 การบัญชธี ุรกิจซื้อขายสนิ คา้

พ.ศ. 25x2 รายการ เจา้ หนี้-รา้ นบานบรุ ี เครดิต คงเหลือ
เดอื น วันท่ี หนา้ เดบติ บาท สต. บาท สต.
บญั ชี บาท สต.
ต.ค. 1 ยอดยกมา √ 12,840 -

10 จา่ ยชาำ ระหน้ี​ไดส้ ว่ นลด​5% ร.ง.1 10,700 - 2,140 -

พ.ศ. 25x2 รายการ เจ้าหนี-้ รา้ นชวนชม เครดิต คงเหลอื
เดือน วนั ที่ หนา้ เดบิต บาท สต. บาท สต.
บัญชี บาท สต.
ต.ค. 1 ยอดยกมา √ 23,540 -

22 จา่ ยชำาระหน​้ี ไดส้ ว่ นลด​5% ร.ง.1 18,190 - 5,350 -

เงินสด เลขที​่ 101

ว.ด.ป. รายการ หน้า จาำ นวนเงิน ว.ด.ป. รายการ หน้า จาำ นวนเงิน
25x2 บัญชี 25x2 บัญชี

ต.ค. 1 ยอดยกมา √ 35,000 - ต.ค. 31 สมุดรายวนั จา่ ยเงนิ จ.ง.1 49,826 -

ธนาคาร เลขที​่ 102

ว.ด.ป. รายการ หน้า จาำ นวนเงนิ ว.ด.ป. รายการ หน้า จาำ นวนเงิน
25x2 บัญชี 25x2 บัญชี

ต.ค. 1 ยอดยกมา √ 40,000 - ต.ค. 31 สมดุ รายวนั จา่ ยเงนิ จ.ง.1 61,230 -

ภาษีซ้ือ เลขที่​104

ว.ด.ป. รายการ หนา้ จำานวนเงนิ ว.ด.ป. รายการ หนา้ จำานวนเงิน
25x2 บญั ชี 25x2 บัญชี

ต.ค. 31 สมดุ รายวันจา่ ยเงนิ จ.ง.1 2,660 -

สุดยอดคู่มอื ครู 93

1. ขG้ันaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2 . ขPั้นrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้

บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 ทักษะชีวิต

การบันทึกรายการรับจ่ายเงินในสมดุ รายวันเฉพาะ 109

เครอ่ื งใชส้ ำานักงาน เลขท่ี​105

ว.ด.ป. รายการ หนา้ จาำ นวนเงนิ ว.ด.ป. รายการ หนา้ จาำ นวนเงนิ
25x2 บญั ชี 25x2 บญั ชี

ต.ค. 20 สมดุ รายวนั จา่ ยเงนิ จ.ง.1 13,000 -
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด
เจา้ หน้ี เลขที​่ 201

ว.ด.ป. รายการ หน้า จำานวนเงิน ว.ด.ป. รายการ หนา้ จาำ นวนเงนิ
25x2 บัญชี 25x2 บัญชี

ต.ค. 31 สมุดรายวันจา่ ยเงิน จ.ง.1 28,890 - ต.ค. 1 ยอดยกมา √ 36,380 -

ภาษขี าย เลขท​่ี 203

ว.ด.ป. รายการ หนา้ จำานวนเงิน ว.ด.ป. รายการ หน้า จำานวนเงนิ
25x2 บญั ชี 25x2 บัญชี

ต.ค. 5 สมุดรายวันจ่ายเงนิ จ.ง.1 56 -

ถอนใช้สว่ นตัว เลขท​ี่ 302

ว.ด.ป. รายการ หน้า จำานวนเงิน ว.ด.ป. รายการ หน้า จำานวนเงนิ
25x2 บญั ชี 25x2 บัญชี

ต.ค. 25 สมุดรายวนั จา่ ยเงิน จ.ง.1 5,000 -

รบั คืนสนิ ค้า เลขที่​402

ว.ด.ป. รายการ หนา้ จำานวนเงนิ ว.ด.ป. รายการ หนา้ จาำ นวนเงิน
25x2 บัญชี 25x2 บญั ชี

ต.ค. 5 สมุดรายวันจา่ ยเงนิ จ.ง.1 800 -

ซอื้ สนิ คา้ เลขท่​ี 501

ว.ด.ป. รายการ หนา้ จาำ นวนเงนิ ว.ด.ป. รายการ หนา้ จาำ นวนเงิน
25x2 บัญชี 25x2 บัญชี

ต.ค. 31 สมุดรายวันจา่ ยเงิน จ.ง.1 25,000 -

110 การบญั ชธี ุรกจิ ซอื้ ขายสินคา้

ส่วนลดรับ เลขท​ี่ 503

ว.ด.ป. รายการ หนา้ จำานวนเงนิ ว.ด.ป. รายการ หนา้ จำานวนเงนิ
25x2 บัญชี 25x2 บัญชี

ต.ค. 31 สมดุ รายวนั จ่ายเงนิ จ.ง.1 1,350 -

ค่าเชา่ สำานกั งาน เลขท่​ี 504

ว.ด.ป. รายการ หน้า จำานวนเงนิ ว.ด.ป. รายการ หน้า จำานวนเงนิ
25x2 บญั ชี 25x2 บัญชี

ต.ค. 15 สมุดรายวันจ่ายเงนิ จ.ง.1 6,000 -

เงนิ เดอื น เลขท​่ี 505

ว.ด.ป. รายการ หน้า จาำ นวนเงิน ว.ด.ป. รายการ หน้า จาำ นวนเงิน
25x2 บญั ชี 25x2 บัญชี

ต.ค. 31 สมุดรายวนั จ่ายเงิน จ.ง.1 8,000 -

ตัวอย่างที่ 3​​ ​ต่อไปนเ้ี ป็นรายการรบั –จ่ายเงนิ ของร้านดอกรกั ในเดอื นสงิ หาคม​25x2​ซึ่งมยี อดคงเหลอื
ดงั น้ี
​ เ​งินสด​​​​​ ​ 38,000
​ เ​งินฝากธนาคาร​​​ 50,000
​ ​ลกู หน้ีการคา้ ​​​
​ ​ รา้ นผกั กาด​ 13,910
​ ​ รา้ นต้นหอม​ 25,680
​ เจ้าหน้หี นีก้ ารคา้ ​​​
​ ​ ร้านสม้ โอ​ 14,980
​ ​ รา้ นองุ่น​ 24,610
25x2

ส.ค.​ 1​​​​ ซื้อสินคา้ เป็นเงนิ สด​​26,000​บาท​ส่วนลดการค้า​1,000​บาท​ภาษมี ูลคา่ เพมิ่ ​7%

​ 2​ ​​​​ ขายสนิ คา้ ได้รบั เชค็ ​18,000​บาท​ภาษีมลู ค่าเพ่ิม​7%

​ 3​​​​ นำาเงินฝากธนาคาร​20,000​บาท

​ ​5​​​​ รับชาำ ระหนีจ้ ากร้านผักกาดทงั้ หมด​ลดให้​2%​นาำ ฝากธนาคารทันที

​ 6​ จ่ายเช็คชำาระหน้ีให้ร้านองุ่น​ 16,050​ บาท​ (ราคาสินค้า​ 15,000​ บาท​ ภาษีมูลค่าเพิ่ม​

​ ​ 1,050​บาท)​ไดร้ บั ส่วนลด​5%

94 สุดยอดคมู่ ือครู

A3. ข้ันปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ข้ันสื่อสารและน�ำเสนอ 5. ขSั้นeปlรf-ะRเมeินgเพu่ือlaเพti่ิมnคgุณค่า

pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill

ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก

asean

การบันทกึ รายการรบั จ่ายเงนิ ในสมดุ รายวันเฉพาะ 111 หน้า​1พิม ์พ บ ิรษัทพัฒนา ุคณภาพวิชาการ (พว.) ํจากัดรายการนี้มีผลท�ำให้เงินฝากธนาคารของกิจการลดลง
เน่ืองจากการถอนใช้ส่วนตัวจะบันทึกบัญชีโดยเดบิต
25x2 ถอนใช้ส่วนตวั เครดิตธนาคาร
ส.ค.​ 8​ ซื้อสินค้าเช่ือจากร้านส้มโอ​ 16,000​ บาท​ ภาษีมูลค่าเพ่ิม​ 7%​ ใบกำากับสินค้าเลขที่​ 78​
​ ​ เงื่อนไข​2/10,​n/30​และจา่ ยค่าขนสนิ คา้ ​1,200​บาท 112 การบญั ชีธุรกจิ ซอื้ ขายสินคา้
​ 10​ ขายสินคา้ เป็นเงนิ เช่อื ใหร้ า้ นผักกาด​20,000​บาท​ส่วนลดการคา้ ​10%​ภาษีมลู ค่าเพิม่ ​7%​
​ ​ ตามใบกาำ กับภาษเี ลขท่​ี 88​​เงอื่ นไข​2/10,n/60​และจา่ ยค่าขนส่งออก​800​บาท
​ 12​ ส่งคืนสินค้าที่ซื้อเม่ือวันที่​ 8​ ส.ค.​ ให้ร้านส้มโอ​ 1,498​ บาท​ รวมภาษีมูลค่าเพ่ิมแล้ว​
​ ​ ตาม​Debit​Note​เลขที​่ 56
​ ​15​ รับคนื สนิ ค้าทข่ี ายไปเป็นเงนิ สด​1,500​บาท​ภาษีมลู ค่าเพมิ่ ​7%
​ 1​ 7​ จา่ ยชำาระหนใ้ี ห้ร้านส้มโอ​สำาหรบั สินคา้ ทซี่ ้ือเม่ือ​8​ส.ค.​ทั้งหมดเปน็ เชค็
​ 18​ ถอนเงนิ จากธนาคารมาใชใ้ นกจิ การ​5,000​บาท
​ 20​ ซอ้ื เครอื่ งใช้สำานักงานเปน็ เชค็ ​11,000​บาท​ภาษีมูลค่าเพม่ิ ​7%
​ 21​ รบั รายไดเ้ บด็ เตล็ด​1,800​บาท
​ 22​ รับคนื สนิ คา้ จากรา้ นผกั กาด​2,000​บาท​เป็นราคาสทุ ธิ​ตาม​Credit​Note​เลขท​ี่ 48
​ ​23​ ซอ้ื สนิ ค้าจา่ ยเปน็ เช็ค​12,000​บาท​ภาษมี ูลค่าเพ่ิม​7%
​ 24​ ขายสนิ ค้าได้รับเชค็ ​26,000​บาท​ภาษมี ูลค่าเพ่มิ ​7%
​ ​25​ ถอนเงนิ จากธนาคารมาใช้ส่วนตัว​3,000​บาท
​ 2​ 6​ จ่ายค่าไฟฟา้ ​7,000​บาท​ภาษมี ูลค่าเพ่มิ ​7%
​ 27​ จ่ายชำาระหน้ีให้รา้ นองนุ่ ครง่ึ หนง่ึ
​ 28​ ขายสินค้าเป็นเงินเช่ือให้ร้านต้นหอม​14,000​บาท​ภาษีมูลค่าเพิ่ม​7%​ตามใบกำากับภาษี
​ ​ เลขท่ี​89​เงือ่ นไข​2/10,​n/45
​ 29​ รบั คนื สินคา้ จากรา้ นตน้ หอม​1,500​บาท​ภาษีมูลคา่ เพม่ิ ​7%​ตาม​Credit​Note​เลขท​่ี 49
​ 30​ ซื้อสินค้าเป็นเงินเช่ือจากร้านองุ่น​ 22,000​ บาท​ ภาษีมูลค่าเพิ่ม​ 7%​ ตามใบกำากับภาษี
​ ​ เลขที​่ 68​เงอ่ื นไข​2/10,​n/30
​ ​31​ จา่ ยเงนิ เดือน​16,000​บาท
ให้ทาำ ​ 1.​​บันทกึ รายการในสมุดรายวนั รบั เงนิ
​ 2​ .​​บันทกึ รายการในสมดุ รายวันจ่ายเงิน
​ 3.​​บันทึกรายการในสมุดรายวนั ซ้ือสนิ ค้า
​ 4.​​บันทกึ รายการในสมดุ รายวนั ขายสินคา้
​ ​5.​​บนั ทกึ รายการในสมดุ รายวันสง่ คืน
​ ​6.​​บนั ทึกรายการในสมดุ รายวนั รบั คืน
​ 7.​​ผา่ นรายการไปยังบัญชแี ยกประเภทลูกหน้รี ายตัวและเจา้ หนี้รายตวั
​ 8.​​ผา่ นรายการไปยังบญั ชีแยกประเภททวั่ ไป
​ 9.​​จดั ทำารายละเอยี ดลกู หนแ้ี ละเจ้าหน้ี

บัญชี ือ่นๆ ำจานวนเ ิงน C 20,000 - C 5,000 - 404 1,800 - 26,800 -

เลข ีท่
บัญ ีช

เคร ิดต ภาษีขาย 18,000 - 1,260 - 26,000 - 1,820 - 44,000 - 3,080 - (401) (204)

ขาย ิสนค้า
ลูกหนี้ํา ันก

√ ำจานวนเงิน
√ 13,910 -

13,910 -
(103)
ส ุมดรายวัน ัรบเ ิงนิลข ิสทธ์ิ ส
เดบิต 260 -
เงินสด ธนาคาร ส่วนลด ่จาย 260 -
(403)

19,260 -
20,000 -
13,650 -

5,000 -
1,800 -
27,820 -
53,880 -​ 33,650 -
(101) (102)

รายการงวน ขาย ิสน ้คา,ภาษีขาย ขาย ิสน ้คาไ ้ด ัรบเช็ค ำนาเงินฝากธนาคาร ูลกห ้ีน​-​ร้าน ัผกกาด ัรบ ำชาระห ้นี​ลดใ ้ห​2% ถอนเงินจากธนาคารใช้ในกิจการ รายได้เ ็บดเต ็ลด ัรบรายได้เบ็ดเตล็ด ขาย ิสน ้คา,ภาษีขาย ขายสิน ้คาไ ้ด ัรบเ ็ชค รวม

่ืชอบัญชี ส เงินสด ธนาคาร

พ.ศ. 25x2 ส.ค. 2
เลข ี่ท 3
5
เดือน ัวนที่ ใบ ำสาคัญ 18
21
24

สุดยอดคูม่ ือครู 95

1. ขG้ันaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2. ขPั้นrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้

บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 ทักษะชีวิต

การบนั ทึกรายการรบั จา่ ยเงนิ ในสมดุ รายวนั เฉพาะ 113

ับญ ีชอ่ืนๆ ำจานวนเ ิงน C 20,000 - 1,200 - 5,000 - 507 16,000 - 65,605 -
800 - 11,000 -
3,000 -
1,500 - 7,000 -
105 -
หน้า​1กัด
เลข ี่ท 504 C
บัญชี 505 770 - 105
402 840 -
204
302
ภาษี ้ืซอ 25,000 - 1,750 - 140 - 506 37,000 - 3,500 - (501) (104)

เดบิต ้ืซอสินค้า 12,000 -

เ ้จาห ี้น.) ํจา

√ ำจานวนเ ิงน
√ 16,050 -
√ 15,622 -
√ 4,280 -

35,952 -
(201)
่สวนลดรับพว
750 -
292 -
1,042 -
(503)
ส ุมดราย ัวนจ่ายเ ิงนการ (
เคร ิดต 15,300 -
เ ิงนสด ธนาคาร 15,330
26,750 - 5,000 -
20,000 - 11,770 -
1,200 - 12,840 -
3,000 -
800 - 7,140 -
1,605 - 4,280 -
16,000 -
77,775 -​ 63,240 -
(101) (102)
รายการพวิชา
้ืซอสิน ้คาเ ็ปนเ ิงนสด ำนาเงินฝากธนาคาร ่จายเช็คชำาระห ้นี​ไ ้ดลด​5% จ่ายค่าขน ่สงสิน ้คา ่ที ืซ้อ ่จายค่าขน ่สงสิน ้คาให้ลูกค้า ัรบ ืคน ิสน ้คาท่ีขายไป จ่าย ำชาระห ี้น​ไ ้ด ่สวนลด​2% ถอนเงินจากธนาคารใ ้ชในกิจการ เค ่ืรองใช้สนง.,ภาษี ้ซือ ่จายเช็คซ้ือเครื่องใช้สำานักงาน ้ซือ ิสนค้า,ภา ีษ ้ืซอ ืซ้อสินค้าจ่ายเช็ค ถอนเ ิงนจากธนาคารมาใช้ ่สวนตัว รวม

ช่ือบัญ ีชุคณภา เป็นเ ิงนสด ่คาสาธาร ูณปโภค.,ภาษี ืซ้อ ่จาย ่คาไฟ ้ฟา ่จาย ำชาระห ีน้ จ่ายเงินเ ืดอน

พ.ศ.สงวนลิข ิสท ิ์ธ ํสา ันกพิมพ์ บ ิร ัษทพ25x2ัฒนา้ืซอ ิสน ้คา,ภาษี ้ซือธนาคาร เ ้จาหน้ี-อ ุง่น ่คาขน ่สงเ ้ขา ค่าขน ่สงออก รับ ืคน ิสนค้า ภาษีขาย เจ้าหน้ี-ส้มโอ เงินสด ถอนใ ้ชส่วนตัว เจ้าหน้ี-อ ุ่งน เงินเ ืดอน
เลขที่
เดือน ัวน ี่ท ใบ ำสา ัคญส.ค. 1 114 การบัญชีธุรกิจซื้อขายสินค้า
3
6
8
10
15
17
18
20
23
25
26
27
31

สมดุ รายวันซอ้ื สินค้า หนา้ ​1
เครดติ
พ.ศ. 25x2 เลขที่ใบ ชอ่ื เจา้ หน้ี เงือ่ นไข หน้า เดบติ เจ้าหนี้
เดอื น วันที่ กาำ กบั สินคา้ บัญชี ซือ้ สนิ คา้ ภาษีซื้อ 17,120 -

ส.ค. 8 78 รา้ นส้มโอ 2/10,​n/30 √ 16,000 - 1,120 - 23,540 -

30 68 ร้านองุน่ 2/10,​n/30 √ 22,000 - 1,540 - 40,660 -

38,000 - 2,660 - (201)
หน้า​1
(501) (104)
เดบติ
สมดุ รายวันขายสินค้า ลกู หนี้
19,260 -
พ.ศ. 25x2 เลขท่ีใบ ชอื่ ลกู หน้ี เง่ือนไข หนา้ เครดิต
เดอื น วันท่ี กำากับสนิ คา้ บัญชี ขายสนิ คา้ ภาษีขาย 14,980 -

ส.ค. 10 88 ร้านผกั กาด 2/10,​n/60 √ 18,000 - 1,120 - 34,240 -

28 89 ร้านต้นหอม 2/10,​n/45 √ 14,000 - 980 - (103)
หน้า​1
32,000 - 2,240 -
เดบิต
(401) (204) เจา้ หน้ี
1,498 -
สมดุ รายวนั สง่ คืนสินค้าและจาำ นวนทไ่ี ด้ลด
1,498 -
พ.ศ. 25x2 เลขท่ี ช่อื เจ้าหน้ี หนา้ เครดติ
เดือน วนั ท่ี Debit Note บัญชี สง่ คนื สนิ คา้ ภาษซี ือ้ (201)
หน้า​1
ส.ค. 12 56 รา้ นสม้ โอ √ 1,400 - 98 -
เครดิต
1,400 - 98 - ลูกหนี้
2,140 -
(502) (104)
1,605 -
สมดุ รายวันรับคนื สนิ คา้ และจาำ นวนท่ีลดให้
3,745 -
พ.ศ. 25x2 เลขที่ ชอื่ ลูกหน้ี หน้า เดบติ
เดือน วันท่ี Credit Note บญั ชี รับคืนสนิ คา้ ภาษีขาย (103)

ส.ค. 22 48 ร้านผกั กาด √ 2,000 - 140 -

29 49 รา้ นตน้ หอม √ 1,500 - 105 -

3,500 - 245 -

(402) (204)

96 สดุ ยอดคู่มอื ครู

A3. ขั้นปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ขั้นส่ือสารและน�ำเสนอ 5. ขS้ันeปlรf-ะRเมeินgเพu่ือlaเพtiิ่มnคgุณค่า

pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill

ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก

asean

การบันทึกรายการรบั จ่ายเงนิ ในสมดุ รายวนั เฉพาะ 115

พ.ศ. 25x2 รายการ ลกู หนี้-รา้ นผกั กาด เครดิต คงเหลอื
เดือน วนั ท่ี หน้า เดบิต บาท สต. บาท สต.
บัญชี บาท สต. 13,910 - 13,910 -
2,140 -
ส.ค. 1 ยอดยกมา √ เครดติ 19,260 -
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัดบาท สต.17,120 -
5 รับชาำ ระหน้ี​ลดให้​2% ร.ง.1
1,605 - คงเหลอื
10 ขายสนิ ค้าตามใบกาำ กบั ภาษ​ี 88 ข.1 19,260 - เครดิต บาท สต.
บาท สต. 25,680 -
22 รับคนื สินคา้ ​ตาม​Credit​Note​48 ร.ค.1 17,120 - 40,660 -
39,055 -
พ.ศ. 25x2 รายการ ลูกหน-้ี รา้ นตน้ หอม เครดติ
เดอื น วนั ท่ี หน้า เดบติ บาท สต. คงเหลือ
บัญชี บาท สต. บาท สต.
23,540 - 14,980 -
ส.ค. 1 ยอดยกมา √ 32,100 -
30,602 -
28 ขายสินค้าตามใบกำากบั ภาษ​ี 89 ข.1 14,980 - 14,980 -

29 รับคนื สนิ ค้า​ตาม​Credit​Note​49 ร.ค.1 คงเหลือ
บาท สต.
เจ้าหน้ี-รา้ นส้มโอ 24,610 -
8,560 -
พ.ศ. 25x2 รายการ หน้า เดบติ 4,280 -
เดือน วนั ท่ี บญั ชี บาท สต. 27,820 -

ส.ค. 1 ยอดยกมา √

8 ซือ้ สนิ คา้ ตามใบกาำ กับภาษี​78 ซ.1

12 ส่งคนื สินคา้ ​ตาม​Dedit​Note​56 ส.ค.1 1,498 -

17 จ่ายชำาระหน​้ี ไดร้ ับส่วนลด​2% จ.ง.1 15,622 -

พ.ศ. 25x2 รายการ เจ้าหน-้ี รา้ นองุ่น
เดือน วันท่ี หนา้ เดบิต
บญั ชี บาท สต.

ส.ค. 1 ยอดยกมา √

6 จา่ ยชาำ ระหน้​ี ไดร้ ับสว่ นลด​5% จ.ง.1 16,050 -

27 จา่ ยชาำ ระหนี้ จ.ง.1 4,280 -

30 ซอ้ื สินค้าตามใบกำากบั ภาษี​68 ซ.1

116 การบญั ชีธรุ กิจซ้ือขายสินค้า

เงนิ สด เลขที่​101

ว.ด.ป. รายการ หน้า จาำ นวนเงิน ว.ด.ป. รายการ หนา้ จาำ นวนเงิน
25x2 บญั ชี 25x2 บญั ชี

ส.ค. 1 ยอดยกมา √ 38,000 - ส.ค. 31 สมดุ รายวันจา่ ยเงนิ จ.ง.1 77,775 -

31 สมุดรายวนั รบั เงิน ร.ง.1 53,880 -

ธนาคาร เลขที่​102

ว.ด.ป. รายการ หน้า จำานวนเงิน ว.ด.ป. รายการ หน้า จำานวนเงนิ
25x2 บัญชี 25x2 บัญชี

ส.ค. 1 ยอดยกมา √ 50,000 - ส.ค. 31 สมดุ รายวันจ่ายเงนิ จ.ง.1 63,240 -

31 สมดุ รายวนั รับเงนิ ร.ง.1 33,650 -

ลูกหนี้ เลขที​่ 103

ว.ด.ป. รายการ หนา้ จาำ นวนเงนิ ว.ด.ป. รายการ หน้า จาำ นวนเงนิ
25x2 บัญชี 25x2 บญั ชี

ส.ค. 1 ยอดยกมา √ 39,590 - ส.ค. 31 สมดุ รายวนั รบั เงนิ ร.ง.1 13,910 -

31 สมดุ รายวันขายสนิ คา้ ข.1 34,240 - สมดุ รายวนั รบั คนื สนิ คา้ ร.ค.1 3,745 -

56,175.-

ภาษีซ้ือ เลขท่ี​104

ว.ด.ป. รายการ หนา้ จาำ นวนเงิน ว.ด.ป. รายการ หน้า จำานวนเงนิ
25x2 บัญชี 25x2 บัญชี

ส.ค. 31 สมุดรายวนั จ่ายเงนิ จ.ง.1 3,500 - ส.ค. 31 สมดุ รายวนั สง่ คนื สนิ คา้ ส.ค.1 98 -

สมดุ รายวนั ซ้ือสนิ คา้ ซ.1 2,660 -

เคร่อื งใช้สาำ นักงาน เลขท​ี่ 105

ว.ด.ป. รายการ หนา้ จาำ นวนเงิน ว.ด.ป. รายการ หนา้ จำานวนเงิน
25x2 บญั ชี 25x2 บัญชี

ส.ค. 20 สมุดรายวันจา่ ยเงนิ จ.ง.1 11,000 -

สุดยอดค่มู อื ครู 97

1. ขGั้นaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2. ขPั้นrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้

บูรณาการทักษะศตวรรษท่ี 21 ทักษะชีวิต

การบนั ทกึ รายการรับจ่ายเงินในสมุดรายวนั เฉพาะ 117

เจา้ หน้ี เลขท​่ี 201

ว.ด.ป. รายการ หน้า จาำ นวนเงิน ว.ด.ป. รายการ หน้า จำานวนเงนิ
25x2 บัญชี 25x2 บญั ชี

ส.ค. 31 สมุดรายวันจา่ ยเงนิ จ.ง.1 35,952 - ส.ค. 1 ยอดยกมา √ 39,590 -
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด
สมดุ รายวนั สง่ คนื สนิ คา้ ส.ค.1 1,498 - 31 สมุดรายวนั ซือ้ สนิ คา้ ซ.1 40,660 -

42,800.-

ภาษีขาย เลขท่ี​204

ว.ด.ป. รายการ หน้า จาำ นวนเงิน ว.ด.ป. รายการ หน้า จำานวนเงนิ
25x2 บญั ชี 25x2 บญั ชี

ส.ค. 15 สมดุ รายวนั จา่ ยเงนิ จ.ง.1 105 - ส.ค. 31 สมุดรายวันรับเงิน ร.ง.1 3,080 -

31 สมดุ รายวนั รบั คนื สนิ คา้ ร.ค.1 245 - สมดุ รายวนั ขายสินค้า ข.1 2,240 -

ถอนใชส้ ่วนตัว เลขที่​302

ว.ด.ป. รายการ หน้า จาำ นวนเงนิ ว.ด.ป. รายการ หนา้ จำานวนเงนิ
25x2 บญั ชี 25x2 บัญชี

ส.ค. 25 สมดุ รายวันจา่ ยเงิน จ.ง.1 3,000 -

ขายสนิ ค้า เลขท​่ี 401

ว.ด.ป. รายการ หนา้ จาำ นวนเงนิ ว.ด.ป. รายการ หนา้ จำานวนเงนิ
25x2 บัญชี 25x2 บัญชี

ส.ค. 31 สมดุ รายวันรบั เงิน ร.ง.1 44,000 -

สมดุ รายวนั ขายสนิ คา้ ข.1 32,000 -

รบั คนื สินค้า เลขท่​ี 402

ว.ด.ป. รายการ หน้า จาำ นวนเงนิ ว.ด.ป. รายการ หน้า จาำ นวนเงิน
25x2 บัญชี 25x2 บญั ชี

ส.ค. 15 สมุดรายวนั จา่ ยเงนิ จ.ง.1 1,500 -

31 สมดุ รายวนั รบั คนื สนิ คา้ ร.ค.1 3,500 -

118 การบญั ชธี รุ กิจซือ้ ขายสนิ คา้

สว่ นลดจ่าย เลขที่​403

ว.ด.ป. รายการ หน้า จำานวนเงิน ว.ด.ป. รายการ หนา้ จำานวนเงนิ
25x2 บญั ชี 25x2 บัญชี

ส.ค. 31 สมดุ รายวันรับเงิน ร.ง.1 260 -

รายไดเ้ บด็ เตลด็ เลขท่ี​404

ว.ด.ป. รายการ หน้า จำานวนเงนิ ว.ด.ป. รายการ หน้า จาำ นวนเงนิ
25x2 บญั ชี 25x2 บัญชี

ส.ค. 21 สมดุ รายวนั รับเงนิ ร.ง.1 1,800 -

ซื้อสินค้า เลขท่ี​501

ว.ด.ป. รายการ หน้า จาำ นวนเงนิ ว.ด.ป. รายการ หนา้ จาำ นวนเงนิ
25x2 บญั ชี 25x2 บญั ชี

ส.ค. 31 สมุดรายวันจา่ ยเงิน จ.ง.1 37,000 -

สมุดรายวันซอ้ื สินคา้ ซ.1 38,000 -

ส่งคนื สนิ ค้า เลขที่​502

ว.ด.ป. รายการ หนา้ จำานวนเงิน ว.ด.ป. รายการ หน้า จำานวนเงนิ
25x2 บัญชี 25x2 บัญชี

ส.ค. 31 สมดุ รายวนั สง่ คนื สนิ คา้ สค.1 1,400 -

สว่ นลดรับ เลขท​ี่ 503

ว.ด.ป. รายการ หนา้ จาำ นวนเงิน ว.ด.ป. รายการ หนา้ จำานวนเงิน
25x2 บัญชี 25x2 บญั ชี

ส.ค. 31 สมุดรายวนั จ่ายเงนิ จ.ง.1 1,042 -

ค่าขนสง่ เข้า เลขที่​504

ว.ด.ป. รายการ หน้า จาำ นวนเงิน ว.ด.ป. รายการ หนา้ จาำ นวนเงิน
25x2 บัญชี 25x2 บัญชี

ส.ค. 8 สมุดรายวันจา่ ยเงนิ จ.ง.1 1,200 -

98 สดุ ยอดคู่มอื ครู

A3. ขั้นปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ข้ันสื่อสารและน�ำเสนอ 5 . ขSั้นeปlรf-ะRเมeินgเพu่ือlaเพti่ิมnคgุณค่า

pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill

ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก

asean

การบนั ทกึ รายการรบั จา่ ยเงินในสมดุ รายวันเฉพาะ 119

คา่ ขนสง่ ออก เลขที่​505

ว.ด.ป. รายการ หน้า จำานวนเงิน ว.ด.ป. รายการ หนา้ จาำ นวนเงนิ
25x2 บญั ชี 25x2 บญั ชี

ส.ค. 10 สมดุ รายวนั จ่ายเงนิ จ.ง.1 800 -
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด
คา่ สาธารณปู โภค เลขที่​506

ว.ด.ป. รายการ หนา้ จำานวนเงิน ว.ด.ป. รายการ หนา้ จำานวนเงิน
25x2 บญั ชี 25x2 บญั ชี

ส.ค. 26 สมดุ รายวนั จ่ายเงนิ จ.ง.1 7,000 -

เงินเดอื น เลขท่​ี 507

ว.ด.ป. รายการ หน้า จาำ นวนเงนิ ว.ด.ป. รายการ หนา้ จาำ นวนเงิน
25x2 บญั ชี 25x2 บัญชี

ส.ค. 31 สมดุ รายวนั จ่ายเงิน จ.ง.1 16,000 -

ร้านดอกรกั
รายละเอียดลกู หน้ี
31 สงิ หาคม 25x2
​ ร้านผักกาด​​​​​ 17,120
​ ร้านตน้ หอม​​​ 39,055
​ ​ รวม​ 56,175

ร้านดอกรกั
รายละเอยี ดเจ้าหน้ี
31 สงิ หาคม 25x2
​ ร้านสม้ โอ​​​​​ 14,980
​ รา้ นองุน่ ​​​ ​ 27,820
​ ​ รวม​ 42,800

120 การบัญชธี รุ กจิ ซือ้ ขายสนิ คา้

เฉลยอยู่ใน CD ส่ือส่งเสริมการเรียนรู้ ภาคผนวกหน่วย สรุป
การเรียนรทู้ ่ี 4
​ กิจการมีการรับจ่ายเงินในแต่ละวันเป็นจำานวนมากและเป็นรายการที่ซำ้าๆ​กัน​ควรใช้สมุดบันทึก
รายการขั้นต้นที่เก่ียวข้องกับการรับจ่ายเงินโดยเฉพาะ​ สำาหรับกิจการขนาดใหญ่นิยมบันทึกรายการ
ที่เก่ียวข้องกับเงินสดและเงินฝากธนาคารในสมุดรายวันรับเงินและสมุดรายวันจ่ายเงินแยกคนละเล่ม​
เพื่อสะดวกในการบนั ทึกบญั ชี
​​ สมุดรายวันรับเงินเป็นสมุดบันทึกรายการข้ันต้นเก่ียวกับการรับเงินสดและเงินฝากธนาคาร
ทกุ รายการ​คอื ทกุ รายการท่เี กีย่ วขอ้ งกับการรับเงินจะตอ้ งนำามาบนั ทึกในสมุดรายวันรบั เงนิ
​ สมุดรายวันจ่ายเงินเป็นสมุดบันทึกรายการขั้นต้นเกี่ยวกับการจ่ายเงินหรือจ่ายเช็ค​ รวมถึง
การนำาเงินฝากธนาคาร​ และการถอนเงินจากธนาคารมาใช้ในกิจการ​ โดยรายการจ่ายเงินทุกรายการ
ตอ้ งนำามาบันทกึ ในสมดุ รายวันจา่ ยเงิน

ก-A คาำ ศพั ทป์ ระจาำ หน่วย

ตรงกันข้าม Contra
สมดุ รายวนั จ่ายเงนิ Cash​Payment​Journal
สมดุ รายวนั รบั เงนิ Cash​Receipts​Journal

กิจกรรมตรวจสอบความเข้าใจ

คาำ ชแ้ี จง กิจกรรมตรวจสอบความเข้าใจเป็นกิจกรรมฝึกทักษะเฉพาะด้านความรู้-ความจำา เพ่ือใช้ใน
การตรวจสอบความเข้าใจตามจุดประสงค์การเรียนรู้

คาำ สัง่ จงตอบคำาถามตอ่ ไปนี้
​ 1.​ สมุดรายวนั รบั เงินจะใช้บันทึกเกีย่ วกับรายการคา้ ใดบ้าง
​ 2.​ สมดุ รายวันจ่ายเงนิ จะใชบ้ นั ทึกเก่ยี วกบั รายการค้าใดบ้าง
​ 3.​ รายการใดที่ตอ้ งบันทกึ ท้งั ในสมดุ รายวนั รับเงนิ และจ่ายเงิน
​ 4.​ ยอดรวมในสมุดรายวันรับเงนิ จะผา่ นไปบญั ชแี ยกประเภททั่วไปเม่อื ไร
​ 5.​ เมอื่ บันทกึ รายการในชอ่ งลกู หนีแ้ ล้ว​ตอ้ งผ่านไปยงั บัญชใี ดและเมื่อไร

สุดยอดคมู่ อื ครู 99

1. ขG้ันaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2 . ขP้ันrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้

บูรณาการทักษะศตวรรษท่ี 21 ทักษะชีวิต

การบนั ทกึ รายการรับจา่ ยเงินในสมุดรายวันเฉพาะ 121 เฉลยอยู่ใน CD ส่ือส่งเสริมการเรียนรู้ ภาคผนวกหน่วย
การเรียนร้ทู ี่ 4
กิจกรรมเสริมทกั ษะ
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด
1.​ ตอ่ ไปน้ีเปน็ รายการค้าบางส่วนของร้านทานตะวนั ในระหวา่ งเดอื นมิถนุ ายน​25x2
25x2
มิ.ย.​​ 1​ นางสาวทานตะวนั นำาเงินสด​80,000​บาท​เงนิ ฝากธนาคาร​50,000​บาท​มาลงทนุ
​​ 5​ ขายสินคา้ เปน็ เงินสด​30,000​บาท​สว่ นลดการค้า​10%​ภาษมี ลู คา่ เพมิ่ ​7%
​​ 8​​​​ นำาเงนิ สดฝากธนาคาร​40,000​บาท
​ 10​​​ ได้รบั เงินสดจากการสง่ คืนสนิ คา้ ​1,000​บาท​ภาษมี ลู ค่าเพม่ิ ​7%
​ 1​ 3​​​ ขายสินค้าเปน็ เงินสด​15,000​บาท​ภาษมี ลู คา่ เพ่ิม​7%
​ 15​​​ รับชำาระหนจี้ ากลูกหนี้​รา้ นผักบุ้ง​25,680​บาท​​(ราคาสินคา้ ​24,000​บาท​ภาษมี ูลคา่ เพ่ิม
​​​​​​ ​ 1,680​บาท)​ให้สว่ นลด​3%​(ลูกหนร้ี า้ นผักบุ้งมยี อดคงเหลือยกมา​48,150​บาท)
​ 18​​​ รบั ดอกเบยี้ จากธนาคาร​2,000​บาท​ธนาคารเพิ่มยอดเงนิ ฝากธนาคารให้
​ 2​ 0​​​ ขายสนิ คา้ ไดร้ บั เชค็ ​21,000​บาท​​ภาษมี ูลค่าเพม่ิ ​7%​นาำ ฝากธนาคารทนั ที
​ 23​​​ รับชำาระหน้ีจากร้านตำาลึง​ 10,700​ ​ บาท​ (ราคาสินค้า​ 10,000​ บาท​ ภาษี​ 700​ บาท)​
​ ​ ใหส้ ว่ นลด​5%​ลูกหนี้ตำาลึงมียอดยกมา​23,540​บาท
​ 25​​​ รบั ชาำ ระหน้จี ากร้านตน้ หอม​12,500​บาท​ลูกหนร้ี า้ นต้นหอมมียอดยกมา​​29,600​​บาท​
​ ​ นำาฝากธนาคารทันที
​ 30​​​ ถอนเงนิ จากธนาคารมาใชใ้ นกิจการ​16,000​บาท
ใหท้ ำา​​ 1.​​บนั ทกึ รายการในสมดุ รายวันรับเงิน
​ 2.​​ผา่ นรายการไปยังสมดุ แยกประเภทลกู หนรี้ ายตวั
​ ​3.​​ผ่านรายการไปยงั บัญชแี ยกประเภทท่ัวไป​

2.​ ต่อไปนีเ้ ป็นรายการรับเงนิ ระหว่างเดือนมกราคม​25x2​ของร้านจันทน์หอม
25x2
ม.ค.​​ ​1​​​​ ขายสินค้าเปน็ เงินสด​12,000​บาท​​ภาษีมลู ค่าเพม่ิ ​7%
​ 3​​​​ รับชำาระหน้ีจากร้านชงโคเป็นเช็ค​14,980​บาท​(ราคาสินค้า​14,000​บาท​ภาษีมูลค่าเพ่ิม​
​ ​ 980​บาท)​ลดให​้ 5%​ลกู หนร้ี ้านชงโคมยี อดยกมา​27,820​บาท
​ 5​ ขายสินคา้ ​22,000​บาท​ภาษมี ูลค่าเพิม่ ​7%​ไดร้ บั เป็นเช็คนาำ ฝากธนาคารทนั ที
​ 10​ ไดร้ บั เชค็ จากการขายสินคา้ ​20,330​บาท​รวมภาษีมูลค่าเพมิ่ แลว้ ​7%​
​ 13​​​ รบั ชาำ ระหนีจ้ ากร้านกหุ ลาบ​9,630​บาท​(ราคาสนิ ค้า​9,000​บาท​ภาษมี ลู ค่าเพม่ิ ​630​บาท)
​​ ​ ลดให​้ 5%​​นาำ ฝากธนาคารทนั ที​รา้ นกหุ ลาบมียอดยกมา​20,865​บาท
​ 15​​​ นาำ เงนิ สดฝากธนาคาร​25,000​​บาท​

122 การบญั ชีธรุ กิจซอ้ื ขายสนิ ค้า

25x2
ม.ค.​ 1​ 8​ รบั เงินสดจากการส่งคืนสินคา้ ​1,605​​บาท​รวมภาษีมลู ค่าเพมิ่ แล้ว​7%
​ 20​ รบั ชำาระหนจ้ี ากรา้ นอญั ชนั ​13,800​บาท​ลกู หน้รี ้านอญั ชนั มยี อดยกมา​21,500​บาท
​ 2​ 5​ รับเชค็ เปน็ รายไดค้ ่านายหน้าจากการขายท่ีดนิ ​22,000​บาท
​ ​30​ ถอนเงนิ จากธนาคารมาใชใ้ นกจิ การ​36,000​บาท
ให้ทำา​ ​1.​​บนั ทึกรายการในสมดุ รายวนั รับเงิน
​ 2​ .​​ผา่ นรายการไปยงั สมดุ แยกประเภทลกู หนีร้ ายตวั
​ 3.​​ผา่ นรายการไปยังบญั ชแี ยกประเภททวั่ ไป

3.​ ต่อไปน้เี ป็นรายการค้าบางส่วนของร้านชมนาฏ​ซึ่งจดทะเบยี นภาษมี ลู คา่ เพิม่ ​7%​มรี ายการคา้ เกิดขึ้น
​ ในระหวา่ งเดือนมนี าคม​​25x2​ซงึ่ มยี อดคงเหลอื ​(บางส่วน)

​ เ​งินสด​​​​​ ​ 4​ 8,000
​ ​ธนาคาร​​​ ​ 52,000
​ ล​ ูกหน้​ี ​​
​ ​ ร​ า้ นดาวเรือง​ 26,750
​ ​ ​ร้านดาวกระจาย​ 20,865
​ ​ ร้านทานตะวัน​ 19,795

25x2
ม.ี ค.​​ ​1​ ขายสนิ คา้ เปน็ เงินสด​​22,000​บาท​ภาษมี ลู ค่าเพิม่ ​7%
​ 3​ ​ รับเช็คชำาระหน้ีจากร้านดาวเรือง​13,375​บาท​(ราคาสินค้า​12,500​บาท​ภาษีมูลค่าเพ่ิม​
​ ​ 875​บาท)​ใหส้ ว่ นลด​5%
​ 5​ ​ ถอนเงนิ จากธนาคารมาใช้ในรา้ น​12,000​บาท
​ 10​ ส่งคนื สินค้าทีซ่ อ้ื เปน็ เงนิ สด​ได้รับเงนิ ​1,819​บาท​รวมภาษมี ลู คา่ เพ่ิม​7%​แล้ว
​ 13​ รับชำาระหน้ีจากรา้ นดาวกระจาย​11,770​บาท​เป็นเชค็ ​นาำ ฝากธนาคารทันที
​ 15​ ขายสินคา้ เปน็ เชค็ ​35,000​บาท​ภาษีมูลค่าเพ่มิ ​7%​ไดส้ ่วนลดการคา้ ​10%
​ ​20​ รับชำาระหนี้จากร้านทานตะวัน​ 11,556​ บาท​ (ราคาสินค้า​ 10,800​ บาท​ ภาษีมูลค่าเพิ่ม​
​ ​ 756​บาท)​ให้สว่ นลด​5%​
​ 23​ นำาเงินสดฝากธนาคาร​21,000​บาท
​ 2​ 5​ ธนาคารคดิ ดอกเบีย้ เงนิ ฝากให​้ 4,500​บาท
​ 30​ ขายเศษกระดาษหนงั สือพิมพ์เป็นเงนิ สด​1,500​บาท
​ 3​ 1​ ขายสินคา้ เป็นเช็ค​18,000​บาท​ภาษมี ูลค่าเพ่มิ ​7%​​นาำ ฝากธนาคารทันที
ให้ทำา​​ 1.​​บันทกึ รายการในสมดุ รายวนั รับเงนิ
​ 2​ .​​ผา่ นรายการไปยงั สมดุ แยกประเภทลกู หนร้ี ายตวั
​ 3​ .​​ผ่านรายการไปยังบญั ชีแยกประเภททวั่ ไป

100 สุดยอดคู่มือครู

A3. ข้ันปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ข้ันส่ือสารและน�ำเสนอ 5 . ขSั้นeปlรf-ะRเมeินgเพu่ือlaเพti่ิมnคgุณค่า

pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill

ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก

asean

การบนั ทึกรายการรบั จา่ ยเงนิ ในสมดุ รายวนั เฉพาะ 123

4.​ ต่อไปน้เี ปน็ ยอดคงเหลอื ยกมาของร้านพวงชมพู

​ เงนิ สด​​​ ​ 95,000
​ ธนาคาร​​​​​​​​​​​​​ 108,000
​ เจ้าหน้กี ารค้า
​ ​ ร้านมะยม​​ 16,585
​สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด​ รา้ นมะมว่ ง​​19,795
​ ​ ร้านมะกอก​​ 13,910

​​​ ​ รายการค้าระหวา่ งเดอื นพฤษภาคม​25x2​มดี งั นี้
25x2
พ.ค.​ 1​​​​ ซื้อสินค้าเปน็ เชค็ ​24,500​บาท​ภาษมี ลู คา่ เพมิ่ ​7%
​ 3​ รับคืนสินค้าเป็นเงินสด​2,675​​บาท​รวมภาษมี ลู คา่ เพม่ิ แล้ว
​ 5​ จ่ายชำาระหน้ใี หร้ า้ นมะกอก​9,050​บาท​(ราคาสนิ ค้า​8,500​บาท​ภาษีมลู คา่ เพม่ิ ​595​บาท)​
​ ​ ไดร้ บั ส่วนลด​5%
​ ​8​ ซอ้ื วัสดุสำานักงาน​5,800​บาท​ภาษีมลู คา่ เพิม่ ​7%​เป็นเงินสด
​ 10​ นาำ เงนิ ฝากธนาคาร​33,000​บาท
​ ​13​ จ่ายเชค็ ชาำ ระหนใี้ หร้ ้านมะยมครึ่งหนงึ่ ​ไดส้ ว่ นลด​4%
​ ​15​ ซือ้ สนิ คา้ เป็นเงินสด​20,330​บาท​รวมภาษีมลู คา่ เพมิ่ ​7%​แล้ว
​ ​18​ จา่ ยค่าขนสินคา้ เขา้ ร้าน​4,300​บาท​เปน็ เงินสด
​ ​20​ จ่ายเงินสดชำาระหนใ้ี หร้ ้านมะมว่ ง​13,500​บาท
​ ​25​ ถอนเงนิ จากธนาคารมาใช้สว่ นตวั ​5,000​บาท
​ 2​ 8​ จ่ายค่าโฆษณา​6,206​​บาท​รวมภาษีมลู ค่าเพิ่มแล้ว
​ 30​ จา่ ยเงนิ เดือนดว้ ยเช็ค​15,000​บาท
ให้ทำา​ 1​ .​​บนั ทึกรายการในสมดุ รายวันจ่ายเงิน
​ 2.​​ผ่านรายการไปยังสมดุ แยกประเภทเจ้าหนร้ี ายตัว
​ 3.​​ผ่านรายการไปยังบญั ชแี ยกประเภททว่ั ไป​

5.​ ร้านกุหลาบมยี อดคงเหลอื บางสว่ นเมอื่ ​1​กรกฎาคม​25x2​และรายการค้าดังนี้

เจ้าหนี้การคา้ ​ประกอบดว้ ย 37,450​ (รวมภาษมี ลู คา่ เพ่มิ แล้ว)
​ ร้านใบเมี่ยง​ 29,960​ (รวมภาษมี ลู ค่าเพม่ิ แล้ว)
​ ร้านตน้ สน​ ​

124 การบญั ชีธุรกจิ ซ้ือขายสินคา้

25x2
ก.ค.​ 1​ ซอื้ เครือ่ งใชส้ ำานักงานจา่ ยเช็ค​13,000​บาท​ภาษมี ลู ค่าเพ่มิ ​7%
​ ​3​ จา่ ยคา่ เชา่ ร้าน​5,000​บาท
​ 5​ จา่ ยชาำ ระหนร้ี า้ นใบเมย่ี ง​24,610​บาท​(ราคาสนิ คา้ ​23,000​บาท​ภาษมี ลู คา่ เพม่ิ ​1,610​บาท)
​​ ​ ไดส้ ่วนลด​4%
​ 8​ ​ ซอ้ื สนิ คา้ เป็นเงนิ สด​18,000​บาท​ภาษีมูลค่าเพิ่ม​7%​ส่วนลดการค้า​10%
​ 10​ ถอนเงนิ จากธนาคารมาใหใ้ นกจิ การ​26,500​บาท
​ 1​ 3​ จา่ ยเชค็ ชาำ ระหน้ีร้านต้นสนครง่ึ หนงึ่ ​ได้รับส่วนลด​2%
​ 15​ จา่ ยค่าเบีย้ ประกนั ​17,800​บาท
​ ​18​ รบั คืนสนิ คา้ ท่ขี ายไปเป็นเงนิ สด​2,461​บาท​รวมภาษีมลู ค่าเพ่ิมแล้ว
​ 2​ 0​ จา่ ยเช็คซ้อื สินค้า​26,000​บาท​ภาษมี ูลคา่ เพ่มิ ​7%
​ ​25​ จ่ายค่าโทรศพั ท์​2,675​บาท​รวมภาษมี ูลค่าเพมิ่ แล้ว
​ ​28​ นำาเงินฝากธนาคาร​34,000​บาท
​ 31​ จ่ายเงนิ เดือนพนักงาน​37,000​บาท​ดว้ ยเช็ค
ให้ทาำ ​ 1​ .​​บันทึกรายการในสมดุ รายวันจ่ายเงนิ
​ 2.​​ผ่านรายการไปยังสมุดแยกประเภทเจา้ หนี้รายตัว
​ 3.​​ผา่ นรายการไปยงั บญั ชีแยกประเภททั่วไป​

6.​ ร้านประเทอื งมยี อดคงเหลือบางส่วนเม่ือ​1​มีนาคม​25x2​ดังน้​ี ​

​ เงินสด​ ​ ​88,000
​ ธนาคาร​​​​​​​​​​​​​ 115,500
​ เจา้ หนกี้ ารคา้ ​ประกอบดว้ ย
​ ​ รา้ นลีลาวด​ี 35,310​​​ (รวมภาษมี ลู คา่ เพิ่มแลว้ )
​ ​ รา้ นปรดี ​ี 36,380​​​ (รวมภาษีมลู ค่าเพิ่มแลว้ )

25x2 ซ้อื สนิ คา้ เป็นเช็ค​22,000​บาท​​ส่วนลดการคา้ ​5%​ภาษีมูลคา่ เพ่ิม​7%
ม.ี ค.​​ ​1​​​ จ่ายคา่ เบีย้ ประกัน​5,900​บาท
​ 3​ จา่ ยชำาระหนเ้ี ปน็ เช็คให้รา้ นลีลาวด​ี 28,890​บาท​(ราคาสนิ ค้า​27,000​บาท​ภาษมี ลู ค่าเพ่มิ
​ 5​ 1,890​บาท)​ไดร้ ับสว่ นลด​4%
​​ ​ นาำ เงนิ ฝากธนาคาร​55,000​บาท
​ 8​ รบั คืนสนิ ค้าทีข่ ายไปเป็นเงนิ สด​1,712​บาท​รวมภาษีมลู ค่าเพิม่ ​7%​แลว้ ​
​ ​10​ จา่ ยค่าเช่ารา้ น​4,000​บาท
​ 13​

สดุ ยอดคมู่ อื ครู 101

1 . ขG้ันaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2 . ขPั้นrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้

บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 ทักษะชีวิต

การบันทึกรายการรบั จ่ายเงนิ ในสมดุ รายวนั เฉพาะ 125

​25x2
ม.ี ค.​ 15​ ซ้อื สนิ คา้ เปน็ เงนิ สด​30,000​บาท​สว่ นลดการคา้ ​10%​ภาษีมลู คา่ เพมิ่ ​7%
​ 18​ ถอนเงนิ จากธนาคารมาใช้สว่ นตัว​7,800​บาท
​ ​20​ จา่ ยเช็คชาำ ระหนใี้ ห้ร้านปรดี ีครงึ่ หนึ่ง​ได้สว่ นลด​5%
​ 23​ ซอ้ื วสั ดสุ าำ นักงานเปน็ เงินสด​3,317​บาท​รวมภาษมี ลู ค่าเพ่ิมแล้ว
​ 25​ จ่ายเงนิ สดชาำ ระหน้ใี ห้รา้ นลีลาวดีจำานวน​4,815​บาท
​ 28​ จา่ ยเช็คค่าไฟฟา้ ​10,500​บาท​ภาษมี ลู ค่าเพม่ิ ​7%
​ ​31​ จา่ ยเงินเดือนพนักงานเป็นเช็ค​46,500​บาท
ให้ทำา​ 1​ .​​บันทึกรายการในสมดุ รายวนั จ่ายเงนิ
​ 2​ .​​ผ่านรายการไปยงั สมดุ แยกประเภทเจา้ หนีร้ ายตัว
​ ​3.​​ผ่านรายการไปยงั บัญชีแยกประเภทท่วั ไป​
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด
7.​ รา้ นกลว้ ยไม้มยี อดคงเหลอื บางสว่ นเมอื่ ​1​ตลุ าคม​25x2​ดังนี้

​ เงนิ สด​ ​ 112,000
​ เ​งินฝากธนาคาร​ ​234,000
​ ​ลกู หนกี้ ารค้ารวมภาษมี ลู คา่ เพม่ิ แลว้ ​ประกอบด้วย
​ ​ ร​ ้านมังคดุ ​​ 35,310
​ ​ ​รา้ นสบั ปะรด​​ 44,940
​ ​เจา้ หน้กี ารค้ารวมภาษีมูลคา่ เพิม่ แลว้ ​ประกอบดว้ ย
​ ​ ​ร้านชวนชม​​ 41,730
​ ​ ​รา้ นพวงคราม​​ 27,820

25x2 ซอ้ื สินค้าเปน็ เงนิ สด​13,000​บาท​สว่ นลดการคา้ ​2,000​บาท​ภาษีมูลคา่ เพมิ่ ​7%
ต.ค.​​ 1​ ​​​ รับคนื สินค้าเปน็ เงินสด​1,926​บาท​รวมภาษมี ลู ค่าเพ่มิ แล้ว
​ ​3​ นาำ เงินสดฝากธนาคาร​75,000​บาท
​ ​4​ ขายสินค้าไดร้ บั เชค็ ​24,000​บาท​​ได้รบั ส่วนลดการคา้ ​10%​ภาษีมูลคา่ เพ่มิ ​7%
​ 6​ ​ รับชำาระหนี้เป็นเช็คจากรา้ นมงั คดุ ​23,540​บาท​(ราคาสนิ คา้ ​22,000​บาท​ภาษมี ูลค่าเพ่ิม
​ 9​ 1,540​บาท)​ใหส้ ว่ นลด​4%​นำาฝากธนาคารทนั ที
​​ จ่ายค่าโฆษณา​8,200​บาท​ภาษีมลู คา่ เพ่ิม​7%
​ 1​ 0​ ซ้ือสินค้าเปน็ เช็ค​26,000​บาท​ภาษีมูลค่าเพ่ิม​7%
​ 1​ 2​ ส่งคืนสนิ ค้าได้รบั เช็ค​2,354​บาท​รวมภาษีมลู ค่าเพ่ิมแลว้
​ 15​

126 การบัญชธี ุรกจิ ซอื้ ขายสินคา้

25x2
ต.ค.​ 17​ จ่ายเช็คชำาระหน้ีร้านพวงคราม​ 20,330​ บาท​ (ราคาสินค้า​ 19,000​ บาท​ ภาษีมูลค่าเพิ่ม​
​ ​ 1,330​บาท)​ไดร้ บั สว่ นลด​4%
​ ​20​ รบั รายไดจ้ ากการขายเศษกระดาษหนงั สอื พมิ พเ์ ก่า​2,700​บาท
​ 22​ รบั ชำาระหนเ้ี ปน็ เชค็ จากร้านสับปะรด​ครึ่งหนึง่ ลดให​้ 2%
​ 24​ จ่ายชำาระหนี้ให้ร้านชวนชม​ 34,240​ บาท​ (ราคาสินค้า​ 32,000​ บาท​ ภาษีมูลค่าเพ่ิม​
​ ​ 2,240​บาท)​​ไดร้ บั สว่ นลด​5%
​ 2​ 5​ ถอนเงนิ จากธนาคารมาใช้สว่ นตัว​5,500​บาท
​ 2​ 7​ จา่ ยคา่ ไฟฟ้า​18,500​บาท​ภาษมี ูลคา่ เพม่ิ ​7%​เป็นเชค็
​ 3​ 1​ จา่ ยเงินเดอื นพนกั งาน​32,500​บาท
ให้ทาำ ​ 1.​​บนั ทึกรายการในสมุดรายวันรับเงนิ และสมุดรายวนั จ่ายเงิน
​ 2.​​ผ่านรายการไปยังสมุดบัญชีแยกประเภทลกู หนรี้ ายตวั และเจา้ หนร้ี ายตวั
​ ​3.​​ผ่านรายการไปยังสมุดบญั ชีแยกประเภททวั่ ไป

8.​ ตอ่ ไปนเ้ี ป็นยอดคงเหลือบางส่วนของรา้ นแสงจนั ทรเ์ มื่อ​1​กันยายน​25x2

​ เงนิ สด​ ​ 98,000

​ เ​งนิ ฝากธนาคาร​ 179,500

​​ ล​ กู หนี้การค้ารวมภาษีมลู ค่าเพิ่มแล้ว​ประกอบดว้ ย

​ ​ ​ร้านใบเตย​ ​22,470

​ ​ ร​ า้ นใบตอง​ 37,450

​ เ​จ้าหนีก้ ารคา้ รวมภาษมี ูลคา่ เพ่มิ แลว้ ​ประกอบดว้ ย

​ ​ ร้านบวั ลอย​ 35,310

​ ​ ร​ ้านทบั ทมิ ​ 25,680

​​​ ​ รายการคา้ ระหวา่ งเดอื นกนั ยายน​25x2​ดงั นี้
25x2
ก.ย.​ 1​ ขายสนิ ค้าเปน็ เงนิ สด​22,000​บาท​สว่ นลดการค้า​5%​ภาษีมูลค่าเพมิ่ ​7%
​ 3​ ซื้อสนิ คา้ เป็นเช็ค​18,190​บาท​รวมภาษมี ลู ค่าเพ่ิมแลว้ ​7%
​ ​5​ รบั คืนสินคา้ ทขี่ ายเม่อื วนั ที่​1​ก.ย.​25x6​​2,000​บาท​เป็นราคากอ่ นหักส่วนลด
​ 7​ ถอนเงนิ จากธนาคารมาใช้ในกิจการ​10,000​บาท​
​ 9​ ​​​​ จ่ายเช็คชำาระหน้ีให้ร้านบัวลอย​28,890​บาท​(ราคาสินค้า​27,000​บาท​ภาษีมูลค่าเพ่ิม​
​ ​ 1,120​บาท)​ลดให้​5%
​ 1​ 2​ ซือ้ สินคา้ จา่ ยเป็นเชค็ ​25,000​บาท​ภาษีมลู ค่าเพ่มิ ​7%

102 สดุ ยอดคมู่ ือครู

A3. ข้ันปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ขั้นสื่อสารและน�ำเสนอ 5 . ขSั้นeปlรf-ะRเมeินgเพuื่อlaเพtiิ่มnคgุณค่า

pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill

ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก

asean

การบันทกึ รายการรับจา่ ยเงินในสมดุ รายวันเฉพาะ 127

25x2
ก.ย.​ 13​ ธนาคารเพิม่ ยอดเงนิ ฝากธนาคารใหเ้ นื่องจากธนาคารคดิ ดอกเบี้ยเงนิ ฝาก​6,800​บาท
​ ​15​ สง่ คนื สินค้าท่ซี ือ้ มาเป็นเงินสด​2,300​บาท​ภาษีมลู คา่ เพ่ิม​7%
​ 18​ ขายสินค้าเป็นเงนิ สด​40,000​บาท​ภาษีมลู ค่าเพ่ิม​7%​ฝากธนาคารทนั ที
​ 20​ จา่ ยชาำ ระหนใ้ี หร้ า้ นทับทิมครง่ึ หนง่ึ ​ได้รับส่วนลด​2%
​ 22​ จ่ายเช็คซือ้ สนิ คา้ ​24,610​บาท​รวมภาษมี ูลคา่ เพ่มิ แลว้ ​7%
​ 24​ นำาเงนิ ฝากธนาคาร​​30,000​บาท
​ 25​ รบั ชำาระหนเี้ ปน็ เชค็ จากร้านใบเตย​12,840​บาท​(ราคาสินค้า​12,000​บาท​ภาษีมูลค่าเพ่มิ
​ ​​ 840​บาท)​ลดให​้ 5%
​ ​27​ จ่ายค่าเบยี้ ประกัน​12,500​บาท
​ ​29​ รับเงินจากการขายเศษกระดาษ​2,300​บาท
​ 3​ 0​ จ่ายเงินเดือนเป็นเงินสด​ 23,800​ บาท​ และจ่ายค่าไฟฟ้าเป็นเช็ค​ 18,000​ บาท​
​ ​ ภาษมี ูลค่าเพมิ่ ​7%
ใหท้ ำา​ 1​ .​​บันทึกรายการในสมุดรายวนั รับเงนิ และสมดุ รายวนั จ่ายเงิน
​ 2​ .​​ผ่านรายการไปยังสมดุ บัญชแี ยกประเภทลกู หนีร้ ายตวั และเจา้ หนี้รายตัว
​ 3​ .​​ผ่านรายการไปยงั สมุดบัญชีแยกประเภททั่วไป
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด
9.​ ต่อไปน้เี ปน็ ยอดคงเหลือของร้านกล้วยไมเ้ ม่ือ​1​สิงหาคม​25x2

​ เงนิ สด​ ​ 56,000
​ ​เงินฝากธนาคาร​ ​129,500
​ ลกู หนก้ี ารค้ารวมภาษีมูลค่าเพ่ิมแล้ว​ประกอบด้วย
​ ​ ร้านผักบงุ้ ​​ 21,400
​ ​ รา้ นผกั กาด​ 32,100
​ ​เจา้ หน้กี ารค้ารวมภาษีมลู คา่ เพมิ่ แลว้ ​ประกอบด้วย
​ ​ ร​ ้านแตงกวา​ 16,050
​ ​ ​ร้านมะละ​ 37,450
​ ​ทุน-กลว้ ยไม​้ 185,500

​​​ ​ รายการค้าระหวา่ งเดอื นสิงหาคม​25x2​ดังน้ี

25x2

ส.ค.​ 1​ ซื้อสินค้าเป็นเช่ือจากร้านมะละ​ 18,000​ บาท​ ส่วนลดการค้า​ 10%​ ภาษีมูลค่าเพ่ิม​ 7%​

​ ​ ตามใบกำากบั ภาษีเลขท่​ี 41

​ ​3​ ส่งคืนสินค้าที่ซ้ือเมื่อ​ 1​ ส.ค.​ จากร้านมะละ​ 3,000​ บาท​ เป็นราคาก่อนหักส่วนลด

​ ​ ตาม​Debit​Note​เลขที​่ 28

สดุ ยอดค่มู ือครู 103

1. ขG้ันaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2. ขP้ันrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้

บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 ทักษะชีวิต

สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด128 การบญั ชีธุรกิจซือ้ ขายสินค้า

25x2
ส.ค.​ 5​ ​ ขายสนิ ค้าเปน็ เงินสด​28,000​บาท​ภาษมี ูลคา่ เพมิ่ ​7%
​ ​6​ รับชำาระหนี้จากร้านผักกาดเป็นเช็ค​9,630​บาท​(ราคาสินค้า​9,000​บาท​ภาษีมูลค่าเพ่ิม​
​ ​ 330​บาท)​ลดให้​5%
​ 7​ รับคนื สินคา้ ที่ขายไปเป็นเงินสด​3,000​บาท​ภาษีมูลค่าเพมิ่ ​7%
​ 8​ นาำ เงนิ ฝากธนาคาร​32,000​บาท
​ 10​ จ่ายเช็คชำาระหนี้ร้านมะละ​ 25,680​ บาท​ ​ (ราคาสินค้า​ 24,000​ บาทภาษีมูลค่าเพ่ิม​
​ ​ 1,680​บาท)​​ได้รับสว่ นลด​2%
​ 13​ ถอนเงินสดจากกจิ การใช้สว่ นตัว​5,000​บาท
​ 15​ ขายสินค้าเชื่อให้ร้านผักบุ้ง​ 26,000​ บาท​ ภาษีมูลค่าเพ่ิม​ 7%​ ตามใบกำากับภาษี​ 81​
​ ​ และจ่ายค่าขนสินค้าให้ลูกค้า​2,200​บาท
​ 17​​​ รับชำาระหนี้จากร้านผักบุ้ง​ 21,400​ บาท​ (ราคาสินค้า​ 20,000​ บาท​ ภาษีมูลค่าเพิ่ม​
​ ​ 1,400​บาท)​ให้สว่ นลด​4%
​ ​19​ รบั คืนสินคา้ จากรา้ นผักบงุ้ ​1,800​บาท​ภาษมี ลู คา่ เพิ่ม​7%​ตาม​Credit​Note​48
​ 2​ 2​ จ่ายเช็คชำาระหนี้ให้ร้านแตงกวา​ 10,700​บาท​(ราคาสินค้า​ 10,000​บาท​ภาษีมูลค่าเพ่ิม​
​ ​ 700​บาท)​ไดร้ บั สว่ นลด​5%
​ 23​ ซื้อสินค้าเช่ือจากร้านแตงกวา​ 24,000​ บาท​ ภาษีมูลค่าเพ่ิม​ 7%​ ตามใบกำากับภาษี​ 33​
​ ​ และจ่ายค่าขนสง่ สินคา้ เข้าร้าน​2,800​บาท
​ 2​ 5​ ขายสนิ คา้ เชอ่ื ให้รา้ นผักกาด​29,960​บาท​รวมภาษมี ลู คา่ เพม่ิ แลว้ ​7%​ตามใบกาำ กับภาษี
​ ​ เลขท​ี่ 82
​ ​26​ จ่ายค่าเช่าสำานกั งาน​8,000​บาท
​ 28​ จ่ายเช็คซื้อคอมพิวเตอร​์ 24,000​บาท​ภาษมี ลู ค่าเพ่มิ ​7%
​ 31​ จา่ ยเงนิ เดือนพนักงานเป็นเงนิ สด​37,000​บาท
ใหท้ ำา​ 1.​​บันทกึ รายการในสมดุ รายวนั รับเงินและสมดุ รายวนั จ่ายเงิน
​ 2.​​บันทกึ รายการในสมุดรายวนั ซอ้ื สนิ ค้าและสมดุ รายวนั สง่ คืนสินค้า
​ 3.​​บันทึกรายการในสมดุ รายวนั ขายสนิ ค้าและสมดุ รายวันรับคืนสนิ คา้
​ 4.​​ผ่านรายการไปยงั สมดุ แยกประเภทลกู หนร้ี ายตัวและเจา้ หน้ีรายตัว
​ ​5.​​ผา่ นรายการไปยังสมดุ แยกประเภทท่ัวไป
​ 6.​​ทำารายละเอยี ดลูกหนี้การค้าและเจา้ หน้ีการค้า

104 สุดยอดคู่มือครู

A3. ข้ันปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ข้ันส่ือสารและน�ำเสนอ 5 . ขSั้นeปlรf-ะRเมeินgเพuื่อlaเพtiิ่มnคgุณค่า

pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill

ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก

asean

การบนั ทึกรายการรับจา่ ยเงนิ ในสมุดรายวนั เฉพาะ 129

10.​ร้านลีลาวดีมยี อดคงเหลือยกมาเม่ือ​1​กรกฎาคม​25x2​ดังน้ี

​ เงินสด​​​ ​ 82,000
​ ​เงนิ ฝากธนาคาร​ 135,000
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด​ ล​ กู หนี้การคา้ รวมภาษีมูลค่าเพม่ิ แล้ว​ประกอบดว้ ย
​ ​ ​รา้ นดอกแก้ว​​ 27,820
​ ​ ​รา้ นดอกรกั ​ 14,980
​ ​เจ้าหนี้การคา้ รวมภาษมี ลู ค่าเพม่ิ แลว้ ​ประกอบด้วย
​ ​ ร​ า้ นขา้ วหอม​ 33,170
​ ​ ​รา้ นขา้ วกล้อง​ 24,610
​ เ​งินก​ู้ ​ 15,000
​ ทนุ ​ ​ 187,020

​​​ ​ รายการค้าระหวา่ งเดือนกรกฎาคม​25x2​ดังน้ี
25x2
ก.ค.​ 1​ ​ รบั ชาำ ระหนี้จากร้านดอกรกั ทงั้ หมด​ลดให้​4%
​ 3​ ​ ขายสินค้าเป็นเงินสด​27,000​บาท​ภาษมี ลู ค่าเพม่ิ ​7%​และจ่ายคา่ ขนส่งออก​1,800​บาท
​ 5​ ​ จา่ ยเช็คชำาระหน้ใี หร้ า้ นขา้ วกลอ้ งครึ่งหน่งึ ​ไดส้ ่วนลด​2%
​ 6​ ​ ซื้อสนิ ค้าเป็นเงินสด​20,000​บาท​ส่วนลดการคา้ ​10%​ภาษีมลู ค่าเพ่ิม​7%
​ ​8​ ซ้ือสนิ คา้ เชื่อจากร้านขา้ วหอม​29,000​บาท​ภาษีมูลคา่ เพมิ่ ​7%​ตามใบกำากบั ภาษเี ลขที​่ 50
​ ​10​ รบั ชำาระหน้ีจากร้านดอกแก้วทั้งหมด​ลดให​้ 4%​นำาฝากธนาคารทนั ที
​ ​12​ สง่ คนื สนิ ค้าใหร้ า้ นข้าวหอม​1,500​บาท​ภาษีมลู ค่าเพิ่ม​7%​ตาม​Debit​Note​เลขท​่ี 22
​ 13​ ขายสินค้าเช่ือใหร้ า้ นดอกแกว้ ​23,000​บาท​สว่ นลดการคา้ ​3,000​บาท​ภาษมี ลู ค่าเพิ่ม​7%​
​ ​ ตามใบกำากับภาษเี ลขท่​ี 72
​ 15​ ซื้อเครื่องใชส้ ำานกั งานเปน็ เงนิ เชอื่ ​16,000​บาท​ภาษีมลู ค่าเพ่ิม​7%
​ 17​ นำาเงนิ ฝากธนาคาร​22,000​บาท​และซือ้ วัสดสุ ำานักงาน​4,500​บาท​ภาษมี ูลคา่ เพม่ิ ​7%
​ ​18​ รบั คนื จากรา้ นดอกแก้ว​1,800​บาท​เปน็ ราคาสุทธ​ิ ภาษมี ูลค่าเพ่ิม​7%​ตาม​Credit​Note​
​ ​ เลขท่​ี 35
​ ​20​ รบั รายได้จากการขายเศษกระดาษ​900​บาท
​ 21​ ถอนเงินจากธนาคารมาใช้ในกิจการ​30,000​บาท
​ 22​ ซือ้ สนิ ค้าจ่ายเปน็ เช็ค​15,000​บาท​ภาษีมลู ค่าเพ่ิม​7%
​​​​​​​​​​ 24​ จา่ ยเชค็ ชาำ ระหน้ใี ห้ร้านขา้ วหอม​21,400​บาท​(ราคาสินค้าคา้ ​20,000​บาท​ภาษมี ูลคา่ เพิ่ม
​​ ​ 1,400​บาท)​ลดให​้ 5%

สดุ ยอดคู่มอื ครู 105

1 . ขGั้นaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2. ขP้ันrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้

บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 ทักษะชีวิต

130 การบัญชีธุรกิจซือ้ ขายสินค้า

25x2
ก.ค.​ 2​ 5​ กู้เงินจากธนาคาร​18,000​บาท​นำาฝากธนาคารทันที
​ ​26​ จา่ ยคา่ ไฟฟ้า​11,000​บาท​ภาษมี ูลค่าเพมิ่ ​7%
​ 28​ ซอื้ สินคา้ เปน็ เงินเชื่อจากรา้ นข้าวกล้อง​24,000​บาท​ภาษมี ูลค่าเพิ่ม​7%​ตามใบกำากบั ภาษ​ี
​ ​ เลขท่ี​44
​ 29​ ขายสนิ คา้ เช่ือให้ร้านดอกรกั ​30,000​บาท​​ภาษมี ูลคา่ เพิ่ม​7%​ตามใบกำากบั ภาษเี ลขที่​73
​ 30​ จา่ ยเงนิ เดอื น​12,000​บาท​เปน็ เชค็ ธนาคาร​ธนาคารแจง้ การโอนดอกเบย้ี เงนิ ฝากธนาคารให้
​ ​ 3,800​บาท
​ 31​ ปิดบญั ชีภาษซี ื้อและภาษีขาย
ให้ทาำ ​ 1​ .​​บนั ทึกรายการในสมดุ รายวนั รบั เงินและสมุดรายวนั จ่ายเงิน
​ ​2.​​บันทึกรายการในสมดุ รายวนั ซื้อสนิ ค้าและสมุดรายวนั สง่ คนื สินค้า
​ ​3.​​บนั ทึกรายการในสมุดรายวนั ขายสนิ คา้ และสมุดรายวนั รับคืนสินค้า
​ 4.​​สมุดรายวันท่วั ไป
​ 5.​​ผ่านรายการไปยังสมุดแยกประเภทลกู หนร้ี ายตัวและเจ้าหนี้รายตวั
​ 6.​​ผา่ นรายการไปยงั สมุดแยกประเภททั่วไป
​ 7.​​จดั ทำารายละเอียดลูกหนี้การคา้ และเจ้าหน้กี ารค้า
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด

106 สดุ ยอดค่มู ือครู

A3. ขั้นปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ขั้นสื่อสารและน�ำเสนอ 5 . ขSั้นeปlรf-ะRเมeินgเพuื่อlaเพti่ิมnคgุณค่า

pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill

ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก

asean

การบนั ทกึ รายการรับจ่ายเงนิ ในสมดุ รายวันเฉพาะ 131 ผู้สอนให้ผู้เรียนท�ำแบบทดสอบ จากน้ัน
ให้ผู้เรียนแลกกันตรวจค�ำตอบ โดยผู้สอน
แบบทดสอบ เป็นผู้เฉลย

คำาสงั่ จงเลอื กคำาตอบที่ถูกต้องท่สี ดุ เพียงคาำ ตอบเดียว
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด เฉลยแบบทดสอบ
​ 1.​​​สมดุ รายวันรับเงนิ จะมีบญั ชีดา้ นเดบิตตามขอ้ ใด 1. ตอบ 3. ถกู ตอ้ งตามหลกั การบนั ทกึ บญั ชี
2. ตอบ 2. ถกู ตอ้ งตามหลกั การบนั ทกึ บญั ชี
​ ​ 1.​ ลูกหน​ี้ ​ขายสนิ คา้ ​​ภาษขี าย​ 2.​ เจา้ หนี้​​ซื้อสินค้า​​ภาษซี ื้อ 3. ตอบ 5. สมุดบันทึกรายการขั้นต้น
เก่ียวกับการรับเงินสดและเงินฝาก
​ ​ 3.​ เงนิ สด​​ธนาคาร​​สว่ นลดจา่ ย​ 4.​ เงนิ สด​​ธนาคาร​​ส่วนลดรับ ธนาคารทุกรายการ และสมุดบันทึก
รายการขั้นต้นเก่ียวกับการจ่ายเงินหรือ
​ ​ 5.​ เงนิ สด​​ธนาคาร​​สว่ นลดการค้า จ่ายเช็ค​ รวมถึงการน�ำเงินฝากธนาคาร
และการถอน เงินจากธนาคารมาใช้ใน
​ 2.​​​สมุดรายวนั รับเงินจะมบี ญั ชดี ้านเครดิตตามขอ้ ใด กจิ การ​
4. ตอบ 1. สรุปรายการจา่ ยเงินทุกรายการ
​ ​ 1.​ เงินสด​​ธนาคาร​​ส่วนลดจ่าย​ 2.​ ลูกหนี​้ ​ขายสนิ คา้ ​​ภาษขี าย ตอ้ งน�ำมาบนั ทึกในสมดุ รายวนั จา่ ยเงิน
5. ตอบ 2. ผ่านไปยังบัญชีแยกประเภท
​ ​ 3.​ เจ้าหนี้​​ซอื้ สนิ ค้า​​​ภาษีซอ้ื ​ 4.​ เงนิ สด​​ธนาคาร​​ส่วนลดรบั ลูกหนี้ร ายตัวทางด้านเครดิต โดยท�ำ
เครื่องห มาย “√” ไว้ในช่อง √ หน้า
​ ​ 5.​ เงินสด​​ธนาคาร​​ส่วนลดการคา้ จ�ำนวนเงิ นแต่ละรายการ เพื่อแสดงว่า
ได้ผ่านรายการไปยังบัญชีแยกประเภท
​ 3.​​​การนำาเงินฝากธนาคาร​ตอ้ งบันทกึ ในสมุดรายวนั เฉพาะเล่มใด ลูกหนีร้ ายตวั แล้ว

​ ​ 1.​ สมดุ รายวันรับเงิน​

​ ​ ​2.​ สมดุ รายวนั จ่ายเงนิ

​ ​ 3.​ สมุดรายวนั จา่ ยเงนิ ​และสมดุ แยกประเภททั่วไป

​ ​ 4​ .​ สมุดรายวันรับเงนิ ​และสมุดแยกประเภทท่ัวไป

​ ​ 5.​ สมดุ รายวนั รับเงนิ ​และสมดุ รายวันจา่ ยเงนิ

​ 4.​​​การถอนเงนิ จากธนาคารมาใชส้ ว่ นตวั ​ตอ้ งบันทึกในสมดุ รายวนั เฉพาะเล่มใด
​ ​ 1.​ สมดุ รายวนั จา่ ยเงิน
​ ​ 2.​ สมดุ รายวันรับเงนิ
​ ​ ​3.​ สมดุ รายวันรับเงิน​และสมุดรายวนั จา่ ยเงิน
​ ​ 4​ .​ สมดุ รายวันท่ัวไป
​ ​ 5.​ สมดุ รายวันแยกประเภททัว่ ไป

​ 5.​​​เมอื่ บันทกึ จาำ นวนเงินในชอ่ งลกู หนใี้ นสมดุ รายวันรบั เงนิ แลว้ ​ต้องปฏบิ ัติตามขอ้ ใด

​ ​ 1​ .​ ผา่ นรายการไปยงั บัญชแี ยกประเภทลกู หนีร้ ายตวั ในวันสนิ้ เดอื น

​ ​ 2.​ ผ่านรายการไปยังบัญชแี ยกประเภทลูกหนรี้ ายตวั ตามวันที่เกดิ รายการ

​ ​ 3.​ ผ่านรายการไปยังบัญชีแยกประเภทลกู หน้ี​(คมุ ยอด)​ในวนั สิ้นเดอื น

​ ​ 4​ .​ ผา่ นรายการไปยังบัญชแี ยกประเภทลกู หน​้ี (คมุ ยอด)​ในวนั ที่เกิดรายการ

​ ​ ​5.​ ผ่านรายการเมอ่ื ใดก็ไดต้ ามความสะดวก

สดุ ยอดคมู่ ือครู 107

1 . ขG้ันaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2 . ขP้ันrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้

บูรณาการทักษะศตวรรษท่ี 21 ทักษะชีวิต

สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัดเฉลยแบบทดสอบ132 การบัญชธี ุรกิจซื้อขายสินค้า
6. ตอบ 3. ถูกต้องตามรูปแบบของสมุด
รายวันจา่ ยเงนิ ​ 6.​​​สมดุ รายวนั จา่ ยเงินจะมีชอ่ งบัญชที างด้านเดบติ ​ตามข้อใด
7. ตอบ 5. ถูกต้องตามรูปแบบของสมุด ​ ​ 1.​ เงินสด​​ธนาคาร​​​ส่วนลดรบั ​
รายวนั จา่ ยเงิน ​ ​ ​2.​ เงนิ สด​​ธนาคาร​​สว่ นลดจ่าย
8. ตอบ 4. รายการรับเงินและจ่ายเงินทุก ​ ​ 3​ .​ ซือ้ สินคา้ ​​​ภาษซี ื้อ​​เจา้ หนี้​
รายการต้องน�ำมาบันทึกทั้งสมุดรายวัน ​ ​ 4.​ ขายสนิ ค้า​​​ภาษขี าย​​ลกู หนี้
รับเงนิ และจา่ ยเงิน ​ ​ 5.​ เงินสด​​ธนาคาร​​ภาษีซอื้
9. ตอบ 1. การบันทึกรายการที่ตรงกนั ขา้ ม
ระหว่างเงินสดกับธนาคาร รายการนี้ ​ 7.​ สมดุ รายวนั จา่ ยเงนิ จะมชี ่องบญั ชที างด้านเครดติ ​ตามขอ้ ใด
จะบันทึกท้ังสมุดรายวันรับเงินและสมุด ​ ​ 1.​ ซ้อื สินค้า​​​ภาษซี อื้ ​​เจ้าหนี้
รายวนั จา่ ยเงิน ​ ​ 2.​ ขายสินค้า​​​​ภาษขี าย​​ลกู หน้ี
10. ตอบ 4. รายการจา่ ยเงนิ ทกุ รายการตอ้ ง ​ ​ 3.​ เงนิ สด​​ธนาคาร​​​สว่ นลดจา่ ย
น�ำมาบันทึกในสมุดรายวันจ่ายเงิน ซึ่ง ​ ​ 4.​ เงนิ สด​​ธนาคาร​​​ส่วนลดการค้า
การรับคืนจะต้องจา่ ยเงนิ คืนลูกคา้ ดว้ ย ​ ​ ​5.​ เงนิ สด​​ธนาคาร​​ส่วนลดรบั

​ 8.​ ข้อใดกล่าวถูกต้อง
​ ​ 1.​ เมื่อบันทึกรายการในช่องเจ้าหน้ี​ ต้องผ่านรายการไปยังบัญชีแยกประเภทเจ้าหน้ีรายตัว
​ ​ ​ ในวันส้ินเดือน
​ ​ 2.​ การถอนเงนิ จากธนาคารมาใช้สว่ นตวั ​ตอ้ งบันทกึ ในสมดุ รายวันรบั เงินและจา่ ยเงนิ
​ ​ 3.​ กรณรี บั เช็คชาำ ระหนี​้ เราจะบันทกึ จาำ นวนเงินช่องธนาคารในสมุดรายวันรบั เงนิ
​ ​ 4.​ การถอนเงนิ จากธนาคารมาใชใ้ นกิจการ​ต้องบันทึกในสมดุ รายวนั รบั เงนิ และจา่ ยเงนิ
​ ​ 5.​ เม่อื มกี ารรับคนื สนิ ค้าที่ขายไปเปน็ เงินเชอื่ ​ตอ้ งบนั ทึกรายการในสมุดรายวนั ส่งคนื สนิ คา้

​ 9.​​​ข้อใดคอื รายการ​Contra
​ ​ 1.​ ถอนเงนิ จากธนาคารมาใชใ้ นกิจการ
​ ​ 2.​ ถอนเงนิ จากธนาคารมาใช้สว่ นตัว
​ ​ 3.​ จ่ายเช็คชาำ ระหน้ี
​ ​ 4.​ ขายสนิ คา้ เป็นเช็ค​นาำ ฝากธนาคารทันที
​ ​ 5.​ ซื้อสินคา้ จา่ ยเป็นเชค็

​10.​ รับคืนสินค้าเปน็ เงนิ สด​จะบันทึกรายการในสมุดรายวนั เฉพาะเล่มใด
​ ​ 1.​ สมดุ รายวันรบั คนื สินคา้
​ ​ 2.​ สมุดรายวันท่ัวไป
​ ​ 3.​ สมดุ รายวันรับเงิน
​ ​ 4.​ สมุดรายวนั จ่ายเงนิ
​ ​ 5.​ สมดุ รายวันส่งคืนสนิ คา้

108 สุดยอดคมู่ อื ครู

A3. ข้ันปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ขั้นสื่อสารและน�ำเสนอ 5. ขS้ันeปlรf-ะRเมeินgเพuื่อlaเพti่ิมnคgุณค่า

pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill

ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก

asean

การบนั ทึกรายการรับจา่ ยเงนิ ในสมุดรายวันเฉพาะ 133

แบบประเมินตนเอง

สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัดคาำ ช้ีแจง ตอนท่ี 1 ให้ผู้เรียนประเมินผลการเรยี นรู้ โดยเขียนเครือ่ งหมาย ✓ ลงในชอ่ งระดับคะแนน
และเตมิ ข้อมูลตามความเป็นจรงิ

ระดับคะแนนตอนท่ี 1 5 : มากทส่ี ุด 4 : มาก 3 : ปานกลาง 2 : นอ้ ย 1 : ควรปรับปรุง
ตอนที่ 2 ให้ผเู้ รียนนำาคะแนนจากแบบทดสอบมาเติมลงในช่องวา่ ง และเขียนเคร่ืองหมาย ✓

ลงในชอ่ งสรปุ ผล

ตอนท่ี 1 (ผลการเรยี นร)ู้ ตอนที่ 2 (แบบทดสอบ)

รายการ 5 4 3 2 1 แบบทดสอบ​

1.​ ผู้เรียนมีความร​ู้ ความเขา้ ใจในเน้อื หา ​คะแนน​

2.​ ผเู้ รียนได้ทาำ กจิ กรรมสง่ เสริมการเรียนรูท้ ี่สอดคล้องกับเนือ้ หา​ สรุปผล
​ และจดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้ ​9-10​ (ดมี าก)​

3.​ ผู้เรยี นได้เรียนและทาำ กิจกรรมสง่ เสริมการเรยี นรูท้ ส่ี ่งเสรมิ ​ ​7-8​ (ดี)​
​ กระบวนการคดิ ​เกดิ การค้นพบความรู้ ​5-6​ (พอใช)้ ​
4. ผ้เู รยี นสามารถประยกุ ตค์ วามร้เู พื่อี ใช้ประโยชนใ์ นชีวติ ประจาำ วนั ได้ ​ตำา่ กวา่ ​5​
5.​ ผ้เู รียนไดเ้ รยี นรอู้ ะไรจากการเรียน​ ​ (ควรปรับปรงุ )

6.​ ผเู้ รยี นต้องการทำาสงิ่ ใดเพ่ือพฒั นาตนเอง​

7.​ ความสามารถท่ถี ือว่าผา่ นเกณฑ์ประเมนิ ของผเู้ รียน​คอื ​

สุดยอดคมู่ ือครู 109

ตารางสรุปคะแนนการประเมินจดุ ประสงค์การเรยี นรู้
และสมรรถนะประจำ� หนว่ ย

หนว่ ยการเรียนร้ทู ่ี 4 การบนั ทกึ รายการรบั จ่ายเงนิ ในสมุดรายวนั เฉพาะ

คะแนนตาม จปส. รายหนว่ ยการเรียนรู้

11.. สงวน ิลข ิสทธิ์ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษทพัฒบบออกกรคุาณย ัลกการษ ้คณาะีท่ขใช้องับตนนึทเกอใงไน ้ดสมุดราย ัวน ัรบเ ิงนไ ้ดนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัดช้นิ งาน/การแสดงออกรวม
2. บอกรายการ ้คา ีท่ใช้ ับน ึทกในส ุมดราย ัวน ่จายเ ิงนไ ้ดทีก่ �ำหนดในหน่วยการเรียนรู้หรอื หน่วยย่อย
32.. อับ ิธนบทึากยรธารยรกมาชรใานติขสอมุงดมรานุยษ ัว ์ยไน ัร้ดบเ ิงนไ ้ด
43.. รบัะน ุบทึคกวราายมกแาตรใกนต่สางุมรดระาหยว่ ัวานง ่จ ุบาคยเค ิงลนแไล้ดะปัจ ัจย ่ทีท�ำให้บุคคล
5. ผ่ีมาลันกรษาณยะกแาตรไกป่ตายังงกับันญไ ีชด้แยกประเภทเจ้าห ้นีราย ัตวและ ูลกห ้ีน
64.. รผ่อาาธิยนบ ัตราวายไย ุบ้ดกคา ิลรไกปภายังพไับ ้ดญ ีชแยกประเภท ่ทัวไปไ ้ด
ภาระงาน/ช้ินงานระหวา่ งเรียน
1. ผงั กราฟกิ แสดงการเกบ็ รวบรวมขอ้ มลู เกย่ี วกบั การบนั ทกึ รายการรบั จา่ ย
เงินในสมดุ รายวันเฉพาะ
2. ผงั กราฟกิ สรปุ ความรคู้ วามเขา้ ใจเกย่ี วกบั การบนั ทกึ รายการรบั จา่ ยเงนิ
ในสมดุ รายวนั เฉพาะ
3. การนำ�เสนอผลการสรุปความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับการบันทึกรายการ
รับจา่ ยเงินในสมุดรายวันเฉพาะ
การประเมินรวบยอด
1. ผลการปฏิบตั กิ ิจกรรมตรวจสอบความเขา้ ใจ
2. ผลการปฏบิ ตั กิ ิจกรรมเสริมทักษะ
3. ผลการประเมินตนเอง
4. คะแนนผลการทดสอบ

รวม

หมายเหต:ุ คะแนนการประเมนิ จดุ ประสงคก์ ารเรยี นร้ขู ึน้ อยกู่ บั การออกแบบแผนการจดั การเรยี นรขู้ องผสู้ อน

110 สุดยอดคู่มอื ครู

1 . ขGั้นaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2. ขPั้นrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้

A3. ข้ันปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ขั้นส่ือสารและน�ำเสนอ 5. ขSั้นeปlรf-ะRเมeินgเพu่ือlaเพti่ิมnคgุณค่า

pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill

บูรณาการทักษะศตวรรษท่ี 21 ทักษะชีวิต ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก
asean

หน่วยการเรยี นร้ทู ่ี 5

การปรับปรุงและ
แกไ้ ขขอ้ ผดิ พลาด
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด
5หน่วยการเรียนรทู้ ี่ การปรับปรุงและแก้ ไข สาระการเรยี นรู้
ขอ้ ผดิ พลาด 1. ความหมายและวัตถุประสงค์ของรายการ
ปรับปรุงบัญชี (หนงั สือเรียน หน้า 136)
สาระสำาคญั 2. ประเภทของรายการปรบั ปรงุ บญั ชี (หนงั สอื เรยี น
หน้า 136)
​เมื่อถึงวันสิ้นงวดบัญชี​กิจการจะต้องบันทึกรายการปรับปรุงและแก้ไขข้อผิดพลาด​ (ถ้ามี)​เพ่ือให้ 3. หลกั การบนั ทกึ รายการปรบั ปรงุ บญั ช ี (หนงั สอื เรยี น
เป็นไปตามเกณฑ์คงค้าง​ และให้ยอดคงเหลือในบัญชีแยกประเภทแต่ละบัญชีถูกต้องตรงตาม หน้า 136-155)
ความเป็นจริง​ อันมีผลต่องบกำาไรขาดทุนและงบแสดงฐานะการเงินของกิจการ​ และจำาต้องทำาการ 4. การแกไ้ ขขอ้ ผดิ พลาดทางบญั ช ี (หนังสือเรยี น
โอนกลับรายการในวนั ต้นงวดบญั ชี​เพอ่ื ใหก้ ารบนั ทึกบญั ชีในงวดถดั ไปถกู ต้อง หนา้ 156-157)
5. งบทดลองหลงั รายการปรบั ปรงุ (หนงั สอื เรยี น
สาระการเรยี นรู้ หนา้ 158-162)
1. ความหมายและวตั ถปุ ระสงค์ของรายการปรบั ปรุงบญั ชี 6. การโอนกลบั รายการบญั ช ี (หนงั สอื เรยี น หนา้
2. ประเภทของรายการปรับปรุงบญั ชี 163-165)
3. หลักการบนั ทึกรายการปรับปรงุ บัญชี สมรรถนะประจ�ำหนว่ ย
4. การแก้ไขขอ้ ผดิ พลาดทางบัญชี 1. แสดงความรู้เก่ียวกับการบันทีกรายการ
5. งบทดลองหลังรายการปรบั ปรุง ปรับปรงุ และการแกไ้ ขข้อผิดพลาดทางบัญชี
6. การโอนกลับรายการบญั ชี 2. จัดท�ำงบทดลองหลังรายการปรบั ปรุง
3. บันทกึ โอนกลบั รายการบญั ชี
การประเมินผล จดุ ประสงคก์ ารเรยี นรู้
1. บอกความหมายและวตั ถปุ ระสงคข์ องรายการ
ภาระงาน/ชิน้ งาน/การแสดงออกของผูเ้ รียน ปรับปรงุ บญั ชีได้
ภาระงาน/ช้ินงานระหวา่ งเรียน 2. บอกประเภทของรายการปรบั ปรุงได้
1. ผังกราฟิกแสดงการเก็บรวบรวมข้อมูลเกี่ยวกับการปรับปรุงและแก้ไข 3. อธิบายและบันทึกรายการปรับปรุงในสมุด
ข้อผิดพลาด รายวันทัว่ ไปได้
2. ผงั กราฟกิ สรปุ ความรคู้ วามเขา้ ใจเกยี่ วกบั การปรบั ปรงุ และแกไ้ ขขอ้ ผดิ พลาด 4. บนั ทกึ รายการแกไ้ ขขอ้ ผดิ พลาดในสมดุ รายวนั
3. การน�ำเสนอผลการสรุปความรู้ความเข้าใจเก่ียวกับการปรับปรุงและแก้ไข ทวั่ ไปได้
ขอ้ ผดิ พลาด 5. จัดท�ำงบทดลองหลังรายการปรับปรุงได้
6. บนั ทกึ รายการโอนกลบั รายการในสมดุ รายวนั
ทั่วไปได้

ภาระงาน/ช้ินงานรวบยอดในหนว่ ยการเรียนรู้
1. ผลการปฏิบตั ิกจิ กรรมตรวจสอบความเข้าใจ
2. ผลการปฏิบัตติ ามกจิ กรรมเสรมิ ทกั ษะ
3. ผลการประเมนิ ตนเอง
4. คะแนนผลการทดสอบ

สุดยอดคมู่ ือครู 111

1 . ขGั้นaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2 . ขP้ันrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้

บูรณาการทักษะศตวรรษท่ี 21 ทักษะชีวิต

ep 1 ขัน้ รวบรวมขอ้ มลู การปรบั ปรงุ และแกไ้ ขข้อผดิ พลาด 135
สงวน ิลข ิสทธิ์ ํสานักพิมพ์ บ ิรษัท ัพฒนา ุคณภาพวิชาการ (พว.) จํากัด St
Gathering สมรรถนะประจำาหนว่ ย
1. แสดงความรูเ้ ก่ียวกบั การบนั ทกี รายการปรบั ปรงุ และแกไ้ ขข้อผิดพลาดทางบญั ชี
1. แบ่งกลุ่มผู้เรียนร่วมกันศึกษาเอกสาร 2. จัดทำางบทดลองหลังรายการปรบั ปรุง
หนังสือเรียนวิชาการบัญชีธุรกิจซื้อขาย 3. บันทกึ โอนกลับรายการบัญชี
สินค้า เรื่องการปรับปรุงและแก้ไขข้อ
ผิดพลาด จดุ ประสงคก์ ารเรียนรู้
2. ต้ังค�ำถามให้ผู้เรียนเสนอข้อมูลจาก 1. บอกความหมายและวัตถุประสงคข์ องรายการปรับปรุงบัญชไี ด้
ประสบการณ์เดิมที่รับรู้ในเรื่องรายการ 2. บอกประเภทของรายการปรับปรงุ ได้
ปรับปรุงและการแก้ไขข้อผิดพลาดตาม 3. อธิบายและบันทึกรายการปรบั ปรุงในสมุดรายวนั ทวั่ ไปได้
หัวขอ้ ทก่ี �ำหนด (ศกึ ษารายละเอียดจาก 4. บันทึกรายการแกไ้ ขขอ้ ผดิ พลาดในสมดุ รายวนั ทว่ั ไปได้
แผนจัดการเรยี นร้)ู 5. จัดทำางบทดลองหลงั รายการปรบั ปรุงได้
3. แต่ละกลุ่มบันทึกผลจากการศึกษาตาม 6. บันทกึ รายการโอนกลับรายการในสมดุ รายวนั ท่ัวไปได้
หัวข้อท่ีก�ำหนดลงผังกราฟิก (เลือก
ออกแบบและใช้ผังกราฟิกให้เหมาะสม ผังสาระการเรียนรู้
กบั ลกั ษณะของขอ้ มลู ) ดงั ตัวอยา่ ง
ความหมายและวัตถุประสงคข์ องรายการปรบั ปรุงบญั ชี

ประเภทของรายการปรับปรุงบญั ชี

การปรบั ปรงุ หลกั การบนั ทกึ รายการปรับปรุงบัญชี
และแกไ้ ข การแกไ้ ขข้อผิดพลาดทางบัญชี
ขอ้ ผดิ พลาด

งบทดลองหลงั รายการปรบั ปรงุ

การโอนกลบั รายการบัญชี

112 สุดยอดค่มู ือครู

A3. ข้ันปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ข้ันส่ือสารและน�ำเสนอ 5 . ขSั้นeปlรf-ะRเมeินgเพuื่อlaเพti่ิมnคgุณค่า

pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill

ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก

asean

136 การบญั ชีธุรกิจซือ้ ขายสนิ ค้า ep 2 ขน้ั คดิ วเิ คราะห์และสรุปความรู้

Processing

1. ผเู้ รียนร่วมกนั อภปิ รายเกย่ี วกบั ความหมายและวตั ถุประสงค์
ของรายการปรบั ปรงุ ประเภทของรายการปรบั ปรงุ การบนั ทกึ
รายการปรับปรุงบัญชี การแก้ไขข้อผิดพลาดทางบัญชี
งบทดลองหลงั รายการปรับปรุง การโอนกลบั รายการ ตามที่
รวบรวมได้จากเอกสารที่ศึกษาค้นคว้า และจากความคิดเห็น
ของสมาชกิ ในกล่มุ หรือจากประสบการณ์ของตน
2. เช่ือมโยงความสอดคล้องของข้อมูล โดยน�ำมาเขียนสรุป
ความรู้ตามโครงสร้างเน้ือหาท่ีเช่ือมโยงได้เป็นผังความคิด
รวบยอดของเรื่องทีศ่ กึ ษา
3. ผเู้ รยี นรว่ มกนั อธบิ ายบนั ทกึ ผลผงั ขอ้ สรปุ ความคดิ รวบยอดให้
เขา้ ใจตรงกนั ท้งั กลุ่มและรายบุคคล
สงวน ิลข ิสทธิ์ ํสานักพิมพ์ บ ิรษัท ัพฒนา ุคณภาพวิชาการ (พว.) จํากัด St1. ความหมายและวัตถุประสงคข์ องรายการปรับปรงุ บัญชี

​ การปรับปรุงบญั ชี​(Adjusting​Entries)​​หมายถึงการบันทกึ รายการในวันสิ้นงวดบัญชี​เพอื่ แกไ้ ข​
ปรับปรงุ ​รายไดแ้ ละค่าใช้จา่ ยตา่ งๆ​ซ่งึ เกดิ ขึน้ ในระหวา่ งงวด​ทง้ั ที่ได้รับและจา่ ยเงนิ แล้ว​หรือยังไมไ่ ด้รบั
และยังไม่ได้จ่าย​ เพื่อให้ยอดคงเหลือในบัญชีท่ีเก่ียวข้องแสดงยอดคงเหลือถูกต้องและตรงกับ
ความเปน็ จรงิ ​และเปน็ ไปตามเกณฑค์ งคา้ งในแมบ่ ทการบญั ชขี องสภาวชิ าชพี บญั ช​ี ซงึ่ ยงั มผี ลทาำ ใหส้ นิ ทรพั ย์
และหน้ีสินมียอดคงเหลือถูกต้องตรงตามความเป็นจริงในวันสิ้นงวดบัญชี​ โดยมีผลต่องบกำาไรขาดทุน
และงบแสดงฐานะการเงินของกจิ การ
​ วัตถุประสงคข์ องการปรบั ปรุงบญั ชี
​ 1​ .​ เพ่ือให้ยอดบัญชแี ต่ละบญั ชถี ูกตอ้ งตรงตามความเปน็ จรงิ ของงวดบญั ชนี ้นั ๆ
​ 2.​ เพอ่ื ใหท้ ราบผลการดาำ เนินงานของกิจการท่ถี กู ตอ้ ง​ตรงตามความเป็นจริง
​ 3.​ เพอ่ื ให้ทราบฐานะทางการเงินของกิจการท่ถี ูกตอ้ ง​ตรงตามความเป็นจรงิ

2. ประเภทของการปรับปรงุ บญั ช ี

​ ประเภทของการปรับปรุงบญั ชี​(Types​of​Adjusting​Entries)​มีดงั นี้

​ 1.​ ค่าใชจ้ ่ายคา้ งจา่ ย​​ 2.​ รายไดค้ ้างรับ

​ 3.​ ค่าใช้จ่ายล่วงหนา้ ​ 4.​ รายได้รับล่วงหน้า

​ 5.​ วัสดใุ ช้ไป​ 6.​ ค่าเสอ่ื มราคา

​ 7.​ คา่ เผือ่ หนสี้ งสัยจะสญู

3. หลักการบนั ทกึ รายการปรบั ปรงุ บญั ชี

​ การปรบั ปรงุ บญั ชจี ะทาำ การบนั ทกึ รายการปรบั ปรงุ ในสมดุ รายวนั ทว่ั ไป​และผา่ นรายการไปยงั บญั ชี

แยกประเภททั่วไป​โดยมรี ายละเอยี ดดังน้ี​

3.1 ค่าใช้จา่ ยค้างจา่ ย (Accrued Expenses)
​ ​ ค่าใช้จ่ายค้างจ่าย​ คือค่าใช้จ่ายที่เกิดข้ึนแล้วในงวดบัญชีปัจจุบัน​ แต่ยังไม่ได้จ่ายเงิน​

และยังไม่ได้บันทึกบัญชี​ เช่น​ ค่าโฆษณา​ ค่านำ้าค่าไฟ​ เงินเดือน​ ดังนั้นในวันส้ินงวดต้องบันทึกค่าใช้จ่าย

ไว้ในบญั ชที างด้านเดบิต​เพอ่ื ใหค้ า่ ใช้จ่ายของกจิ การถูกต้อง​ และบันทกึ คา่ ใชจ้ า่ ยค้างจา่ ยทางด้านเครดติ ​

ถอื เป็นหน้สี นิ ของกิจการ​โดย

​ ​ ​เดบิต​​ค่าใชจ้ า่ ย​(ระบุชือ่ คา่ ใช้จ่าย)​ x​ x

​ ​ ​ ​เครดิต​​ค่าใชจ้ ่ายค้างจ่าย​ ​ ​xx

การปรบั ปรงุ และแกไ้ ขข้อผิดพลาด 137

ตัวอย่างที่ 1​​ ​กจิ การได้ทำาการเชา่ อาคารเมอื่ ​1​ตลุ าคม​25x2​เดือนละ​5,000​บาท​แตก่ จิ การยังไม่เคย
จา่ ยคา่ เช่าเลย
​ ​1.​​บนั ทึกรายการในสมดุ รายวันทัว่ ไป

สมดุ รายวันทัว่ ไป หนา้ ​5

พ.ศ. 25x2 รายการ เลขท่ี เดบิต เครดติ
เดอื น วนั ที่ บัญชี บาท สต. บาท สต.

ธ.ค. 31 คา่ เชา่ 503 15,000 -
​ ค่าเช่าค้างจ่าย 203
ปรบั ปรุงคา่ ใช้จ่ายค้างจา่ ย​3​เดือน​
เดอื นละ​5000​บาท 15,000 -

​ 2​ .​​ผ่านรายการไปยงั บัญชีแยกประเภทท่ัวไป

ค่าเชา่ เลขท่ี​503

ว.ด.ป. รายการ หน้า เดบติ ว.ด.ป. รายการ หน้า เครดิต
25x2 บญั ชี 25x2 บัญชี

ธ.ค. 31 ค่าเช่าคา้ งจ่าย ร.ว.5 15,000 -

ค่าเช่าค้างจ่าย เลขท​ี่ 203

ว.ด.ป. รายการ หนา้ เดบติ ว.ด.ป. รายการ หนา้ เครดิต
25x2 บัญชี 25x2 บญั ชี

ธ.ค. 31 ค่าเชา่ ร.ว.5 15,000 -

3.2 รายไดค้ า้ งรบั (Accrued Revenues)
​ ​ รายไดค้ า้ งรบั ​คอื รายไดข้ องกจิ การทเ่ี กดิ ขนึ้ แลว้ ในงวดบญั ชปี จั จบุ นั ​แตก่ จิ การยงั ไมไ่ ดร้ บั เงนิ

ในวันส้ินงวดและยังไม่ได้บันทึกบัญชี​ เช่น​ ดอกเบ้ียรับ​ รายได้ค่านายหน้า​ ดังน้ันในวันสิ้นงวด​ กิจการ

ตอ้ งบนั ทกึ รบั รเู้ ปน็ รายไดข้ องงวดบญั ชปี จั จบุ นั เพอ่ื ใหร้ ายไดถ้ กู ตอ้ ง​โดยบนั ทกึ ทางดา้ นเครดติ และบนั ทกึ

บัญชีรายไดค้ า้ งรับทางด้านเดบติ ​เป็นสนิ ทรัพยข์ องกจิ การ​โดย

​ ​ ​เดบติ ​​​รายไดค้ ้างรบั ​ ​xx

​ ​ ​ ​เครดติ ​​รายได้​(ระบุช่ือรายได้)​ ​ ​xx

สดุ ยอดคู่มอื ครู 113

1 . ขG้ันaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2 . ขPั้นrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้

บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 ทักษะชีวิต

138 การบญั ชธี ุรกจิ ซอื้ ขายสนิ คา้ ep 3 ขน้ั ปฏบิ ตั แิ ละสรปุ ความรู้
หลงั การปฏบิ ตั ิ
ตัวอยา่ งท่ี 2​​ ​ เม่ือ​ 1​ เมษายน​ 25x2​ กิจการนำาเงินฝากธนาคาร​ 60,000​ บาท​ ธนาคารจ่ายดอกเบี้ย
ทกุ งวด​6​เดอื น​คอื ​1​ตลุ าคม​และ​1​เมษายนของทกุ ป​ี อตั ราดอกเบยี้ ​6%​ตอ่ ป​ี กจิ การปดิ บญั ช​ี 31​ธนั วาคม
ทกุ ปี

การวเิ คราะห์
1​เม.ย. 1​ต.ค. 31​ธ.ค. 1​ม.ย.

คา้ งรับ​3​เดือน
สงวน ิลข ิสทธิ์ ํสานักพิมพ์ บ ิรษัท ัพฒนา ุคณภาพวิชาการ (พว.) จํากัด St AthpeplKyninogwlaenddgeConstructing

ผู้เรียนน�ำข้อสรุปความรู้ความเข้าใจที่ได้แลกเปล่ียน
เ รี ย น รู ้ ร ่ ว ม กั น ใ น ช้ั น เ รี ย น ม า ก�ำ ห น ด แ น ว ป ฏิ บั ติ ที่
ฝากเงิน รบั ดอกเบ้ยี ปิดบญั ชีสิ้นปี รบั ดอกเบ้ยี เหมาะสมกบั ตนเองหรอื สมาชกิ ในกลมุ่ โดยการท�ำกจิ กรรม

​ ​ ดอกเบี้ยค้างรับ​​ =​​ 60,000​× 6 × 3 ตรวจสอบความเข้าใจ (หนงั สือเรยี น หน้า 166)
​ ​ ​​ ​ ​ ​ ​ =​​ 900 100 12

​ 1.​ บนั ทึกรายการในสมุดรายวนั ทว่ั ไป

สมดุ รายวันทวั่ ไป หน้า​5

พ.ศ. 25x2 รายการ เลขท่ี จาำ นวนเงนิ
เดอื น วันที่ บญั ชี เดบิต เครดติ
900 -
ธ.ค. 31 ดอกเบ้ียค้างรบั 103
​ ดอกเบ้ียรบั ​​ 405 900 -
ปรบั ปรุงดอกเบี้ยค้างรบั ​3​เดือน

​ 2.​ ผา่ นรายการไปยงั บญั ชีแยกประเภททว่ั ไป

ดอกเบ้ยี ค้างรับ เลขท​ี่ 103

ว.ด.ป. รายการ หน้า เดบติ ว.ด.ป. รายการ หน้า เครดิต
25x2 บัญชี 25x2 บัญชี

ธ.ค. 31 ดอกเบี้ยรบั ร.ว.5 900 -

ดอกเบ้ยี รับ เลขที​่ 405

ว.ด.ป. รายการ หนา้ เดบิต ว.ด.ป. รายการ หน้า เครดิต
25x2 บญั ชี 25x2 บญั ชี

ธ.ค. 31 ดอกเบยี้ ค้างรับ ร.ว.5 900 -

การปรบั ปรงุ และแกไ้ ขขอ้ ผิดพลาด 139

3.3 ค่าใช้จา่ ยล่วงหน้า (Prepaid Expenses)
คา่ ใชจ้ า่ ยลว่ งหนา้ ​คอื คา่ ใชจ้ า่ ยทกี่ จิ การไดจ้ า่ ยเงนิ ไปแลว้ ในงวดบญั ชปี จั จบุ นั ​แตไ่ ดร้ วมคา่ ใชจ้ า่ ย
บูรณาการทักษะศตวรรษท่ี 21
ของงวดหนา้ ไวส้ ว่ นหนง่ึ ​สว่ นทใี่ ชป้ ระโยชนห์ รอื เกดิ ขน้ึ แลว้ ในปจั จบุ นั ถอื เปน็ คา่ ใชจ้ า่ ย​สว่ นทจ่ี ะใชป้ ระโยชน์
• การทาํ งานเปน็ ทมี ทีมละ 5-6 คน ฝึกการคดิ วเิ คราะห์
การแก้ปญั หา ในงวดหน้าถือเปน็ สินทรัพย์​เรียกว่า​“คา่ ใช้จ่ายจ่ายลว่ งหน้า”​การบนั ทึกบัญชีสามารถบนั ทกึ ได้​2​วธิ ีคือ​
• การใชส้ ่ือ/เทคโนโลยี/สงิ่ ท่ีน่าสนใจอื่นๆ วิธีที่ 1​บันทึกเป็นค่าใช้จ่ายในวันที่จ่ายชำาระเงิน​แสดงว่ากิจการบันทึกค่าใช้จ่ายเกินมาด้วย
ยอดของค่าใช้จ่ายจ่ายล่วงหน้า​ ในวันส้ินงวดต้องปรับปรุงยอดท่ีบันทึกเกินออก​ คือยอดของงวดหน้า​

และบนั ทึกล้างบัญชีที่บนั ทึกเกินออก​คอื บญั ชีคา่ ใช้จ่าย​(ระบุชอื่ )​ออกทางดา้ นเครดติ ​โดย

​ ​ เ​ดบติ ​​​คา่ ใช้จ่ายจ่ายลว่ งหนา้ ​ x​ x​ (ยอดค่าใช้จา่ ยจา่ ยล่วงหนา้ )

​ ​ ​ เ​ครดิต​​ค่าใช้จ่าย​ ​ ​ ​xx

​ ​ ปรบั ปรงุ ค่าใช้จา่ ยล่วงหนา้

ตวั อย่างที่ 3​​ ​เม่อื ​31​สงิ หาคม​25x2​จา่ ยค่าเบย้ี ประกนั สาำ หรบั ระยะเวลา​1​ป​ี เปน็ เงิน​12,000​บาท​
ในวนั ทจี่ า่ ย​กจิ การบันทกึ ไว้ในบัญชีค่าเบ้ยี ประกัน

การวิเคราะห์

31​ส.ค.​25x2 31​ธ.ค.​25x2 ​31​ส.ค.​25x3

งวดน​ี้ 4​เดือน​=​4,000​บาท งวดหน้า​8​เดอื น​=​8,000​บาท

จ​ ่าย​(บนั ทกึ คา่ เบยี้ ประกนั )
​ 1.​ บนั ทึกรายการในสมุดรายวันทว่ั ไป

สมดุ รายวันทว่ั ไป หนา้ ​1

พ.ศ. 25x2 รายการ เลขท่ี จาำ นวนเงนิ
เดอื น วันที่ บญั ชี เดบติ เครดิต
12,000 -
ส.ค. 31 คา่ เบยี้ ประกัน 505
12,000 -
​ เงินสด​​ 101

จา่ ยคา่ เบี้ยประกนั

ธ.ค. 31 คา่ เบ้ียประกนั จา่ ยล่วงหน้า 106 8,000 -
​ คา่ เบ้ยี ประกนั ​​ 505
ปรบั ปรงุ คา่ เบย้ี ประกนั จ่ายล่วงหน้า​ 8,000 -
8​เดือน

114 สดุ ยอดคูม่ ือครู

A3. ขั้นปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ข้ันสื่อสารและน�ำเสนอ 5 . ขS้ันeปlรf-ะRเมeินgเพuื่อlaเพti่ิมnคgุณค่า

pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill

ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก

asean

140 การบัญชธี ุรกจิ ซอื้ ขายสินค้า ep 4 ขั้นส่อื สารและน�ำเสนอ

CApopmlyminugnitchaetion Skill

1. ผู้เรียนแต่ละกลุ่มออกแบบหรือหาวธิ ีน�ำเสนอให้ผู้อื่น
รับรู้และส่ือสารได้อย่างมีประสิทธิภาพด้วยเทคนิควิธี
ท่ีเหมาะสม บูรณาการการใช้สื่อ/เทคโนโลยี/ค�ำศัพท์
เพ่มิ เติม/สิง่ ทน่ี ่าสนใจแทรกในการรายงาน
2. สุ่มกลุ่มผู้เรียนน�ำเสนอผลการสรุปความรู้ความเข้าใจ
โดยผู้สอนและผู้เรียนร่วมกันประเมินผลการน�ำเสนอ
ตามเกณฑ์ทีก่ �ำหนด
สงวน ิลข ิสทธิ์ ํสานักพิมพ์ บ ิรษัท ัพฒนา ุคณภาพวิชาการ (พว.) จํากัด St​ 2.​ ผ่านรายการไปยังสมดุ บัญชแี ยกประเภท​

คา่ เบี้ยประกัน เลขท่​ี 505

ว.ด.ป. รายการ หนา้ เดบิต ว.ด.ป. รายการ หนา้ เครดิต
25x2 บญั ชี 25x2 บัญชี

ส.ค. 31 เงนิ สด ร.ว.1 12,000 - ธ.ค. 31 ค่าเบี้ยประกัน ร.ว.1 8,000 -
4,000.- จ่ายลว่ งหน้า

ค่าเบย้ี ประกนั จ่ายลว่ งหน้า เลขท่​ี ​106

ว.ด.ป. รายการ หนา้ จาำ นวนเงนิ ว.ด.ป. รายการ หน้า จำานวนเงิน
25x2 บญั ชี 25x2 บัญชี

ธ.ค. 31 คา่ เบีย้ ประกัน ร.ว.1 8,000 -

วิธที ี่ 2​บ​ นั ทกึ เปน็ ค่าใช้จ่ายจ่ายลว่ งหนา้ ​(สินทรพั ย)์ ​ในวนั ที่ชำาระเงนิ ​แสดงว่ากิจการบนั ทกึ
ค่าใช้จ่ายจ่ายล่วงหน้าเกินมาด้วยยอดค่าใช้จ่ายของงวดน้ี​ ในวันสิ้นงวดต้องปรับปรุงยอดท่ีบันทึกเกิน

ออก​คอื ยอดของงวดน​ี้ และลา้ งบญั ชที บี่ นั ทกึ เกนิ ออก​คอื บญั ชคี า่ ใชจ้ า่ ยจา่ ยลว่ งหนา้ ออกทางดา้ นเครดติ ​

โดย

​ ​ ​เดบิต​​ค่าใช้จ่าย​(ระบชุ อ่ื )​ ​xx​ (ยอดของงวดน้ี)

​ ​ ​ เ​ครดติ ​​คา่ ใช้จา่ ยจา่ ยล่วงหน้า​ ​ ​ ​xx

​ ​ ปรบั ปรุงค่าใช้จา่ ยของงวดนี้

ตัวอย่างท่ี 4​​ ​เมื่อ​31​สิงหาคม​​25x2​​จา่ ยคา่ เบี้ยประกนั สำาหรับระยะเวลา​​1​ปีเปน็ เงิน​12,000​บาท​
ในวันท่ีจ่าย​กิจการบนั ทึกไว้ในบัญชคี า่ เบย้ี ประกันจา่ ยลว่ งหน้า
การวเิ คราะห์

31​ส.ค.​25x2 31​ธ.ค.​25x2 ​31​ส.ค.​25x3

งวดน้​ี 4​เดือน​=​4,000​บาท งวดหน้า​8​เดอื น​=​8,000​บาท

จ​ ่าย​(คา่ เบ้ียประกันจ่ายล่วงหนา้ )

การปรบั ปรงุ และแกไ้ ขขอ้ ผิดพลาด 141

สมดุ รายวนั ทวั่ ไป หนา้ ​1

รอบรู้อาเซียนและโลก พ.ศ. 25x2 รายการ เลขที่ จาำ นวนเงิน
เดอื น วันท่ี บญั ชี เดบติ เครดิต
asean 12,000 -
ส.ค. 31 ค่าเบีย้ ประกันจา่ ยลว่ งหนา้ 106
ศกึ ษาเกย่ี วกบั การปรบั ปรงุ และการแกไ้ ขขอ้ ผดิ พลาด 12,000 -
ของประเทศในกลุ่มสมาชิกประชาคมอาเซียน ​ เงินสด​​ 101

จ่ายค่าเบ้ยี ประกัน

ธ.ค. 31 คา่ เบ้ยี ประกัน 505 4,000 -

​ ค่าเบ้ยี ประกันจา่ ยล่วงหน้า​​ 106 4,000 -

ปรบั ปรงุ คา่ เบย้ี ประกันของงวดนี้​4​เดือน

​ 2.​ ผ่านรายการไปยงั สมุดบญั ชแี ยกประเภท​

คา่ เบ้ยี ประกันจ่ายล่วงหน้า เลขท่ี​106

ว.ด.ป. รายการ หน้า เดบิต ว.ด.ป. รายการ หนา้ เครดิต
25x2 บัญชี 25x2 บัญชี

ส.ค. 31 เงินสด ร.ว.1 12,000 - ธ.ค. 31 คา่ เบย้ี ประกัน ร.ว.1 4,000 -
8,000.-

ค่าเบีย้ ประกนั เลขท​่ี ​505

ว.ด.ป. รายการ หน้า เดบติ ว.ด.ป. รายการ หน้า เครดติ
25x2 บญั ชี 25x2 บัญชี

ธ.ค. 31 คา่ เบี้ยประกนั - ร.ว.1 4,000 -
จา่ ยลว่ งหนา้

หมายเหตุ​ จะเห็นว่าไม่ว่ากิจการจะบันทึกค่าใช้จ่ายจ่ายล่วงหน้าวิธีใดก็ตาม​ ผลลัพธ์จะได้เหมือนกัน​
คอื คา่ เบยี้ ประกัน​(ค่าใชจ้ า่ ยของงวดน)้ี ​4,000​บาท​คา่ เบีย้ ประกันจ่ายลว่ งหน้า​(ค่าใชจ้ า่ ยของงวดหน้า​=​
สนิ ทรัพย)์ ​8,000​บาท​

3.4 รายได้รับลว่ งหนา้ (Deferred Income or Unearned Revenues)

ร​ ายไดร้ บั ลว่ งหนา้ ​คอื รายไดท้ ก่ี จิ การไดร้ บั เงนิ แลว้ ในปปี จั จบุ นั และบนั ทกึ บญั ชแี ลว้ ​แตม่ สี ว่ นหนงึ่
เป็นรายได้ของปีปัจจุบันถือเป็นรายได้​ และมีส่วนหน่ึงเป็นรายได้ของปีหน้าถือเป็นหนี้สินของกิจการ​
เรียกว่า​ “รายได้รับล่วงหน้า”​ สิ้นปีต้องทำาการปรับปรุง​ โดยบันทึกล้างบัญชีท่ีบันทึกเกินไว้ออกทางด้านท่ี
ตรงกันข้ามกับที่บันทึกไว้ในวันท่ีรับเงิน​ คือล้างออกทางด้านเดบิตด้วยจำานวนเงินท่ีบันทึกเกินไป​
แบ่งเป็น​2​กรณคี ือ

สุดยอดค่มู อื ครู 115

1. ขG้ันaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2 . ขPั้นrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้

บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 ทักษะชีวิต

142 การบญั ชธี รุ กจิ ซือ้ ขายสนิ คา้ ep 5 บขั้นรปิกราระเสมงั ินคเพมแื่อลเพะจิม่ ติคสณุ าคธ่าารณะ
สงวน ิลข ิสทธิ์ ํสานักพิมพ์ บ ิรษัท ัพฒนา ุคณภาพวิชาการ (พว.) จํากัด St
กรณีท่ี 1 บันทึกบัญชีเป็นรายได้ กรณีบันทึกบัญชีในวันที่รับเงินเป็นรายได้​ แสดงว่า Self-Regulating
บันทึกเป็นของงวดนี​้ ดงั นัน้ ในวันส้ินปตี ้องล้างบญั ชีรายได้ออกทางด้านเดบติ ด้วยจำานวนเงนิ ท่ีบนั ทึกเกนิ ​
1. ผู้เรียนแต่ละกลุ่มและรายบุคคลตรวจสอบความรู้
คอื ยอดของงวดหน้า​​โดย ความเขา้ ใจของตนเองหลงั จากรบั ฟงั การน�ำเสนอของ
สมาชกิ กลมุ่ อน่ื ปรบั ปรงุ ชน้ิ งานของกลมุ่ ตนใหส้ มบรู ณ์
​ ​ เ​ดบติ ​​รายได​้ ​xx​ (ยอดของงวดหนา้ ) และบันทกึ เพ่มิ เติม
2. น�ำผลงานแสดงในป้ายนิเทศหรือเผยแพร่สู่ห้องเรียน
​ ​ ​ ​เครดิต​​​รายไดร้ บั ล่วงหนา้ ​ ​ ​ ​xx อืน่ หรอื สาธารณะ
3. ผู้เรียนแต่ละคนท�ำกิจกรรมเสริมทักษะ (หนังสือเรียน
​ ​ ปรับปรงุ รายได้รับลว่ งหนา้ หนา้ 167-176) จากนัน้ ท�ำแบบทดสอบ (หนังสอื เรียน
หนา้ 177-178) แลกเปลยี่ นกนั ตรวจใหค้ ะแนน พร้อม
ตัวอย่างท่ี 5​​ ​เมื่อ​30​กนั ยายน​​25x2​​ได้รบั คา่ เช่าสาำ หรับระยะเวลา​9​เดอื น​เปน็ เงิน​18,000​บาท​ ทั้งท�ำแบบประเมินตนเอง (หนังสือเรียน หน้า 179)
ในวนั ท่รี บั เงินไดบ้ นั ทกึ ไวใ้ นบญั ชีรายไดค้ ่าเช่า และก�ำหนดแนวทางการพฒั นาตนเอง

การวเิ คราะห์

30​ก.ย.​25x2 3​ 1​ธ.ค.​25x2 3​ 0​มิ.ย.​25x3

งวดนี​้ 3​เดอื น​=​6,000​บาท งวดหน้า​6​เดอื น​=​12,000​บาท

ร​ ับรายได​้ ​(รายไดค้ ่าเช่า)​18,000​บาท
1​ .​​การบันทึกรายการในสมุดรายวันทว่ั ไป

สมดุ รายวันท่ัวไป หนา้ ​1

พ.ศ. 25x2 รายการ เลขที่ จำานวนเงิน
เดอื น วนั ที่ บัญชี เดบติ เครดติ
18,000 -
ก.ย. 30 เงินสด 101
18,000 -
​ รายไดค้ า่ เช่า​​ 404

รับรายได้คา่ เชา่

ธ.ค. 31 รายได้ค่าเชา่ 404 12,000 -
​ รายได้คา่ เช่ารับลว่ งหนา้ ​​ 206
ปรับปรงุ รายได้คา่ เช่าลว่ งหน้า​6​เดือน 12,000 -

การปรับปรุงและแกไ้ ขข้อผดิ พลาด 143

​ 2.​ ผา่ นรายการไปยังสมุดบัญชแี ยกประเภททัว่ ไป

ทักษะชีวิต รายไดค้ า่ เช่า เลขท​ี่ 404

การศึกษาข้อมูลเพิ่มเติมจากแหล่งเรียนรู้ต่างๆ เช่น ว.ด.ป. รายการ หนา้ เดบิต ว.ด.ป. รายการ หนา้ เครดติ
อนิ เทอรเ์ นต็ หนังสือ วารสาร 25x2 บญั ชี 25x2 บัญชี

ธ.ค. 31 รายไดค้ า่ เชา่ รบั ลว่ งหนา้ ร.ว.1 12,000 - ก.ย. 30 เงินสด ร.ว.1 18,000 -

รายไดค้ า่ เชา่ รับลว่ งหนา้ เลขท่​ี ​206

ว.ด.ป. รายการ หน้า เดบติ ว.ด.ป. รายการ หนา้ เครดติ
25x2 บัญชี 25x2 บัญชี

ธ.ค. 31 รายไดค้ ่าเชา่ ร.ว.1 12,000 -

กรณีท่ี 2 บันทึกบัญชีเป็นรายได้รับล่วงหน้า กรณีบันทึกบัญชีเป็นรายได้รับล่วงหน้า
ในวนั ทร่ี บั เงนิ ​​แสดงวา่ บนั ทกึ เปน็ หนสี้ นิ ​​ดงั นนั้ ในวนั สนิ้ งวดตอ้ งลา้ งบญั ชรี ายไดร้ บั ลว่ งหนา้ ออกทางเดบติ

ด้วยจาำ นวนเงินทีบ่ ันทึกเกนิ ​คือยอดของงวดน้​ี โดย

​ ​ เ​ดบติ ​​รายไดร้ ับล่วงหนา้ ​ x​ x​ (ยอดของงวดน)ี้

​ ​ ​ เ​ครดิต​​​รายได้​ ​ ​ ​xx

​ ​ ปรบั ปรุงรายได้ของงวดน้ี

ตัวอย่างท่ี 6​​ ​ เม่ือ​ 30​ กันยายน​ 25x2​ ได้รับค่าเช่าระยะเวลา​9​ เดือน​ เป็นเงิน​ 18,000​ บาท​ ในวัน
ทร่ี ับเงินไดบ้ นั ทึกไวใ้ นบญั ชีรายไดค้ ่าเช่ารับลว่ งหน้า

การวเิ คราะห์

30​ก.ย.​25x2 3​ 1​ธ.ค.​25x2 ​30​มิ.ย.​25x3

งวดนี้​3​เดือน​=​6,000​บาท งวดหน้า​6​เดือน​=​12,000​บาท

​รับรายได​้ ​(รายได้ค่าเช่ารบั ล่วงหนา้ )

116 สดุ ยอดคมู่ อื ครู

A3. ข้ันปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ขั้นสื่อสารและน�ำเสนอ 5 . ขSั้นeปlรf-ะRเมeินgเพu่ือlaเพti่ิมnคgุณค่า

pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill

ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก

asean

144 การบญั ชีธรุ กจิ ซื้อขายสินคา้ ค่านิยมหลัก 12 ประการ

1​ .​​การบันทกึ รายการในสมุดรายวันท่ัวไป • ใฝ่หาความรู้ หม่ันศึกษาเล่าเรียนทั้งทางตรงและ
ทางออ้ ม
สมดุ รายวันทั่วไป หน้า​1 • มีศีลธรรม รักษาความสตั ย์ หวังดีตอ่ ผอู้ นื่ เผ่ือแผ่และ
แบง่ ปนั
พ.ศ. 25x2 รายการ เลขท่ี จำานวนเงิน • รู้จักดํารงตนอยู่โดยใช้หลักปรัชญาของเศรษฐกิจ
เดอื น วันที่ บญั ชี เดบิต เครดิต พอเพียงตามพระราชดํารัสของพระบาทสมเด็จ-
18,000 - พระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช
บรมนาถบพิตร (รัชกาลท่ี 9) ภายใต้ 3 ห่วง 2 เงอ่ื นไข
18,000 - 4 มิติ คือมีเหตุผล พอประมาณ และมีภูมิคุ้มกันท่ีดี
ภายใต้ความรู้ (รอบรู้ รอบคอบ ระมัดระวัง) และ
คุณธรรม (ซ่ือสัตย์ สุจริต ขยัน อดทน สติปัญญา
แบ่งปัน) ซ่ึงจะนําไปสู่เศรษฐกิจ สังคม ส่ิงแวดล้อม
วฒั นธรรม สมดุล พร้อมรับต่อ การเปลยี่ นแปลง
ก.ย. 30 เงินสดสงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด101
​ รายไดค้ ่าเช่ารบั ล่วงหนา้ ​​ 206
รับรายได้คา่ เชา่

ธ.ค. 31 รายได้คา่ เช่ารับล่วงหน้า 206 6,000 -
​ รายได้คา่ เช่า​​ 404
ปรบั ปรุงรายได้ค่าเชา่ ของงวดน้ี 6,000 -

2.​​ผา่ นรายการไปยงั สมดุ บญั ชีแยกประเภททว่ั ไป

รายได้ค่าเช่ารบั ลว่ งหนา้ เลขท่ี​206

ว.ด.ป. รายการ หน้า เดบติ ว.ด.ป. รายการ หน้า เครดติ
25x2 บญั ชี 25x2 บญั ชี

ธ.ค. 31 รายไดค้ ่าเชา่ ร.ว.1 6,000 - ก.ย. 30 เงินสด ร.ว.1 18,000 -

รายไดค้ า่ เชา่ เลขท​่ี ​404

ว.ด.ป. รายการ หนา้ เดบติ ว.ด.ป. รายการ หน้า เครดติ
25x2 บัญชี 25x2 บัญชี

ธ.ค. 31 รายไดค้ า่ เชา่ รบั ลว่ งหนา้ ร.ว.1 6,000 -

หมายเหต​ุ จากตัวอย่างจะเห็นวา่ ไมว่ า่ กิจการจะบนั ทึกบญั ชีในวนั ทร่ี ับเงินเปน็ รายได้​(งวดนี้)​หรอื บนั ทึก
เป็นรายได้รับล่วงหน้า​ (งวดหน้าถือเป็นหนี้สิน)​ เมื่อปรับปรุงบัญชีในวันส้ินงวดก็จะได้ผลลัพธ์เท่ากัน​
คือรายได้เท่ากับ​6,000​บาท​รายไดร้ ับลว่ งหน้า​12,000​บาท

การปรบั ปรงุ และแกไ้ ขข้อผิดพลาด 145

3.5 วัสดสุ ำานักงานใชไ้ ป (Supplies Used)
​ ​ วัสดุสำานักงานเป็นสินทรัพย์หมุนเวียนของกิจการ​ เช่น​ กระดาษ​ ดินสอ​ ปากกา​ ผ้าหมึก​
กิจกรรมท้าทาย
ซ่ึงใช้แล้วหมดไปในระยะเวลาอันส้ัน​ ในวันส้ินงวดกิจการจะทำาการตรวจนับวัสดุสิ้นเปลืองที่เหลืออยู่​
กิจกรรมส่งเสริมการเรียนรู้เก่ียวกับการปรับปรุง
และแก้ไขข้อผิดพลาด และการประยุกต์ใช้ความรู้ในชีวิต และปรับปรุงตัดเปน็ วสั ดสุ ิน้ เปลอื งใช้ไป​ซึ่งถอื เปน็ คา่ ใช้จ่ายของกจิ การ
ประจ�ำวันและการประกอบอาชพี การคาำ นวณวสั ดสุ ิ้นเปลอื งใช้ไป
​ วัสดุสาำ นกั งานตน้ ป​ี ​​ ​ ​ xx
บวก​ซื้อวัสดสุ าำ นักงานระหวา่ งป​ี ​​ ​ ​ xx​
​ ​​ ​ ​ xxx
หกั ​วสั ดุสำานกั งานคงเหลือปลายป​ี ​​ ​ ​ xx​
​ ว​ สั ดุสำานักงานใชไ้ ป​​ ​​ ​ xx
​ ​ บันทึกบัญช​ี โดย
​ เดบติ ​​วสั ดุสำานักงานใชไ้ ป​ xx
​ ​ ​เครดติ ​​วัสดสุ าำ นกั งาน​ ​ ​ xx

ตวั อย่างท่ี 7​​ ​เม่ือ​1​มกราคม​25x2​กิจการมวี ัสดสุ าำ นักงานยกมา​8,500​บาท​ระหว่างปีซ้ือ​15,000​บาท​
ในวนั สน้ิ ปีตรวจนับวสั ดุคงเหลอื ​6,400​บาท
การคาำ นวณวสั ดุสาำ นกั งานใช้ไป
​ วัสดสุ ำานกั งานต้นป​ี ​​ ​ ​ 8,500
บ​ วก​ซอ้ื วัสดุสำานักงาน​ ​ ​15,000
​ ​​ ​ ​23,500
​หกั ​วัสดุสำานกั งานคงเหลอื ปลายป​ี ​​​ ​ ​ 6,400
​ วสั ดุสำานักงานใชไ้ ป​ ​ ​17,100

​ 1​ .​​บันทึกรายการในสมุดรายวันท่ัวไป

สมดุ รายวนั ท่ัวไป หน้า​3

พ.ศ. 25x2 รายการ เลขที่ จาำ นวนเงนิ
เดอื น วนั ที่ บัญชี เดบติ เครดติ
17,100 -
ธ.ค. 31 วสั ดสุ าำ นักงานใชไ้ ป​ 506
​ วสั ดสุ าำ นกั งาน​ 107 17,100 -
ปรบั ปรงุ วสั ดุสำานกั งานใชไ้ ป

สุดยอดค่มู อื ครู 117

1. ขGั้นaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2. ขP้ันrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้

บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 ทักษะชีวิต

146 การบญั ชธี ุรกจิ ซ้ือขายสินค้า สินทรัพย์ท่ีมีลักษณะถาวรโดยสภาพ กิจการมีไว้เพ่ือใช้
ด�ำเนนิ งานตามปกติ เปน็ กรรมสิทธข์ิ องกิจการ อันกอ่ ให้
​ 2.​ ผา่ นรายการไปยงั สมุดบัญชีแยกประเภททว่ั ไป เกิดประโยชน์ในอนาคต มีลักษณะคงทนถาวรและมีอายุ
การใช้งานมากกวา่ 1 ปี
วัสดุสำานักงาน เลขท​่ี 107

ว.ด.ป. รายการ หนา้ เดบิต ว.ด.ป. รายการ หน้า เครดติ
25x2 บญั ชี 25x2 บญั ชี
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด
ม.ค. 1 ยอดยกมา √ 8,500 - ธ.ค. 31 วัสดุสาำ นักงานใช้ไป ร.ว.3 17,100 -
ซ้อื ระหว่างปี √ 6,400 -
ร.ว.1 15,000 - ยอดยกไป
23,500 -
23,500 -

ม.ค. 1 ยอดยกมา √ 6,400

วัสดุสาำ นกั งานใช้ไป เลขท่ี​​506

ว.ด.ป. รายการ หน้า เดบิต ว.ด.ป. รายการ หนา้ เครดติ
25x2 บญั ชี 25x2 บัญชี

ธ.ค. 31 วัสดสุ าำ นกั งาน ร.ว.3 17,100 -

3.6 คา่ เส่อื มราคา (Depreciation)

​ ​ ค​ า่ เสอื่ มราคา​​หมายถงึ มลู คา่ ของสนิ ทรพั ยถ์ าวรทเ่ี สอื่ มสภาพลงเนอื่ งจากการใชง้ านทาำ ใหเ้ กดิ
การทรุดโทรม​ หรือสึกหรอ​ หรือล้าสมัยของสินทรัพย์ถาวรนั้นๆ​ เช่น​ อาคาร​ อุปกรณ์สำานักงาน​
เครือ่ งใชส้ าำ นักงาน​เคร่ืองตกแตง่ ​เคร่อื งจกั ร​เปน็ ต้น​(ยกเว้นที่ดิน)​สินทรพั ยถ์ าวรดังกล่าวมอี ายุการใชง้ าน
เกินกวา่ ​1​ปี​ค่าเสื่อมราคาจัดอยู่ในหมวดคา่ ใช้จา่ ยของกจิ การทไ่ี ม่ได้จา่ ยเป็นเงินสด​การคดิ คา่ เส่ือมราคา
ทำาใหส้ ินทรัพย์ถาวรลดลงทกุ ๆ​ปี​ตลอดอายกุ ารใช้งาน
​ ​ ค่าเสอื่ มราคาสะสม​เป็นบัญชีปรบั มลู คา่ ​(Valuation​Accounts)​จดั อยใู่ นหมวดสนิ ทรัพย์
แสดงคกู่ บั สนิ ทรพั ยถ์ าวรนน้ั ๆ​โดยเปน็ รายการหกั และจะมยี อดเพม่ิ ขนึ้ ทกุ ปี​ทาำ ใหท้ ราบราคาสนิ ทรพั ยถ์ าวร
ทลี่ ดลงในแตล่ ะงวดบญั ชจี นกวา่ สนิ ทรพั ยถ์ าวรจะหมดอายกุ ารใชง้ าน​กจิ การคดิ คา่ เสอื่ มราคาสนิ ทรพั ยถ์ าวร
ในปสี ดุ ทา้ ยใหเ้ หลอื มลู คา่ ของสนิ ทรพั ยถ์ าวรไวอ้ ยา่ งนอ้ ย​1​บาท​และแสดงมลู คา่ เชน่ นนั้ จนกวา่ เลกิ ใชง้ าน
หรือจาำ หนา่ ยสินทรัพยถ์ าวรนน้ั ไปในท่สี ุด
​ ​ การคดิ ค่าเส่ือมราคามีหลายวิธี​แตว่ ธิ ีท่ีนยิ มใช้กันโดยทว่ั ไป​คือวธิ ีเส้นตรง​(Straight​Line​
Method)​วิธีน้จี ะคิดค่าเส่ือมราคาเท่ากนั ทกุ ป​ี เพราะถือวา่ สินทรพั ยถ์ าวรมอี ายุการใช้งานคงท่ี

การปรับปรุงและแก้ไขขอ้ ผิดพลาด 147

​ ​ วิธีการคำานวณคา่ เสื่อมราคา​แบง่ เป็น​2​กรณคี ือ
กรณีที่ 1 คดิ ตามอายุการใชง้ าน
ราคาทุน​-​ราคาซาก
จ�ำนวนท่ีเทียบเป็นส่วนร้อยหรือร้อยละการคิดเทียบเป็น สูตร​ คา่ เส่ือมราคาต่อปี​ =​ อายุการใช้งาน
ส่วนร้อย เรียกว่าร้อยละหรือต่อร้อย ใช้เคร่ืองหมาย %
แทน เชน่ คดิ คา่ เสอ่ื มราคาอุปกรณ์ 20% คอื คดิ คา่ เสอื่ ม กรณที ี่ 2 คดิ เปน็ เปอรเ์ ซ็นต์ (%)
ราคา 20 บาท จากราคาอปุ กรณ์ 100 บาท สูตร​ ค่าเส่อื มราคาต่อปี​​​ =​​​(ราคาทุน​-​ราคาซาก)​×​​อัตราค่าเส่ือมราคา
ราคาทนุ (Cost)​หมายถงึ ราคาทกี่ จิ การไดจ้ า่ ยเงนิ ซอื้ สนิ ทรพั ยถ์ าวรรวมถงึ คา่ ใชจ้ า่ ยในการซอื้ ​
เช่น​ค่าขนสง่ ​คา่ ระวาง​ค่าติดตงั้ ​ฯลฯ​จนกระท่งั สินทรพั ย์ถาวรน้นั ๆ​อย่ใู นสภาพท่ีพรอ้ มจะใชง้ านได้
ราคาซาก (Scrap)​หมายถึงมูลค่าของสินทรัพย์ที่คาดว่าจะขายได้​เม่ือหมดอายุการใช้งาน
​ ​ ​ การบันทึกรายการปรบั ปรงุ ค่าเส่อื มราคา​จะบันทึกโดย
​ เดบติ ​​ค่าเสอ่ื มราคา​-​สนิ ทรัพย์​​​ xx
​ ​ ​เครดิต​​คา่ เส่อื มราคาสะสม​–​สินทรัพย​์ ​ ​ ​xx
​ ​คดิ ค่าเส่อื มราคาสินทรัพย์

ตัวอย่างที่ 8 วนั ท​่ี 1​มกราคม​25x2​​กิจการซ้อื อุปกรณ์สาำ นกั งานราคา​​47,000​​บาท​คาดวา่ อายกุ ารใชง้ าน
10​ปี​​หลงั จากนั้นจะขายเป็นเศษซากได​้ 2,000​​บาท​​กิจการปดิ บัญช​ี 31​ธันวาคม​25x2
ราคาทุน​-​ราคาซาก
​ ​​ คา่ เสือ่ มราคา​ ​ ​ ​ =​ อายุการใช้งาน

=​ 47,000​-​2,000
10

=​ 45,000
10

=​ 4,500

​1.​​บนั ทกึ รายการปรบั ปรุงในสมุดรายวนั ทั่วไป

สมดุ รายวันทว่ั ไป หนา้ ​5

พ.ศ. 25x2 รายการ เลขท่ี จาำ นวนเงนิ
เดอื น วนั ที่ บัญชี เดบติ เครดิต
4,500 -
ธ.ค. 31 ค่าเสือ่ มราคา-อปุ กรณ์สำานกั งาน​​ 506
4,500 -
คา่ เสอื่ มราคาสะสม-อปุ กรณส์ าำ นกั งาน​ 107

คิดคา่ เสือ่ มราคาอุปกรณ์สาำ นักงาน​​

118 สดุ ยอดคูม่ ือครู

A3. ข้ันปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ข้ันสื่อสารและน�ำเสนอ 5 . ขS้ันeปlรf-ะRเมeินgเพu่ือlaเพtiิ่มnคgุณค่า

pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill

ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก

asean

148 การบัญชธี รุ กิจซ้อื ขายสนิ คา้

2.​​ผา่ นรายการไปยังสมดุ บัญชแี ยกประเภททวั่ ไป

ค่าเสือ่ มราคาสะสม-อปุ กรณส์ ำานกั งาน เลขที่​107

ว.ด.ป. รายการ หนา้ เดบติ ว.ด.ป. รายการ หนา้ เครดติ
25x2 บัญชี 25x2 บัญชี

สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัดธ.ค. 31 ค่าเส่ือมราคา-​ ร.ว.5 4,500 -
อุปกรณ์สำานกั งาน​​

คา่ เส่อื มราคา-อปุ กรณ์สาำ นักงาน เลขท​่ี ​506

ว.ด.ป. รายการ หน้า เดบิต ว.ด.ป. รายการ หนา้ เครดิต
25x2 บญั ชี 25x2 บัญชี

ธ.ค. 31 ค่าเสื่อมราคาสะสม-​ ร.ว.5 4,500 -
อปุ กรณ์สำานักงาน​

ตวั อย่างท่ี 9 เม่อื ​1​เมษายน​25x2​​กจิ การซ้ือรถบรรทุกราคา​1,850,000​บาท​​มลู คา่ ซาก​50,000​บาท​
คดิ ค่าเสื่อมราคารถบรรทกุ ​20%​ตอ่ ป​ี ​กจิ การปดิ บัญช​ี 31​ธนั วาคม​25x2
การคาำ นวณคา่ เสอ่ื มราคา
​ ​ ​ คา่ เส่ือมราคา​ ​ =​ (ราคาทนุ ​-​ราคาซาก)​×​​อตั ราค่าเสื่อมราคา​×​​ระยะเวลา
===​​​​​​​12(1,78,080,5000,00,000000​​​×–​​512000,000×0)1​9×2​12000 9
× 12

​ ​​ ​ ​ ​ ​ ​
​ ​​ ​ ​ ​ ​ ​

​1.​​บนั ทกึ รายการปรบั ปรงุ ในสมุดรายวนั ทั่วไป

สมดุ รายวนั ทวั่ ไป หนา้ ​5

พ.ศ. 25x2 รายการ เลขที่ จาำ นวนเงิน
เดอื น วันที่ บัญชี เดบติ เครดติ
270,000 -
ธ.ค. 31 ค่าเสอ่ื มราคา-รถบรรทกุ ​​ 506
270,000 -
ค่าเส่อื มราคาสะสม-รถบรรทกุ 107

คดิ คา่ เส่ือมราคารถบรรทกุ ​9​เดือน​​

การปรบั ปรุงและแก้ไขขอ้ ผิดพลาด 149

2.​​ผ่านรายการไปยงั สมุดบญั ชแี ยกประเภททวั่ ไป

ค่าเสื่อมราคาสะสม-รถบรรทุก เลขที่​107

ว.ด.ป. รายการ หน้า เดบติ ว.ด.ป. รายการ หนา้ เครดติ
25x2 บญั ชี 25x2 บญั ชี

ธ.ค. 31 คา่ เสอ่ื มราคา-​ ร.ว.5 270,000 -
รถบรรทุก​​

ค่าเสอ่ื มราคา-รถบรรทกุ เลขที่​​506

ว.ด.ป. รายการ หนา้ เดบิต ว.ด.ป. รายการ หนา้ เครดติ
25x2 บญั ชี 25x2 บญั ชี

ธ.ค. 31 คา่ เส่ือมราคาสะสม-​ ร.ว.5 270,000 -
รถบรรทกุ ​

หมายเหตุ​ กรณีซ้ือสินทรัพย์ระหว่างปีให้คิดค่าเสื่อมราคาต้ังแต่วันท่ีซ้ือถึงวันส้ินงวดบัญชี​ ถ้ามี
สนิ ทรพั ยค์ งเหลอื ยกมาใหค้ ดิ คา่ เสอ่ื มเตม็ ป​ี แลว้ นาำ คา่ เสอื่ มทคี่ ดิ ไดม้ ารวมกนั เปน็ คา่ เสอ่ื มทตี่ อ้ งคดิ ทงั้ หมด

ในปนี ี้

ตวั อย่างท่ี 10​​ ​เม่ือ​1​มกราคม​25x2​​กิจการมีเคร่ืองจักรยกมา​120,000​บาท​ค่าเส่ือมสะสมยกมา​
36,000​ บาท​ เม่ือ​ 1​ ตุลาคม​ 25x2​ กิจการซื้อเคร่ืองจักรเพ่ิม​ 90,000​ บาท​ คิดค่าเส่ือมราคาเคร่ืองจักร​

10%​ตอ่ ปี​กิจการปิดบัญช​ี 31​ธันวาคม​​25x2
การคาำ นวณคา่ เสอื่ มราคา
​ ​ ​ ยอดยกมา​ ​ ​ ​ ​ =​​120,000​×​10%​​​ =​ 12,000
==​​​​9102,,000000​​×+​​211,02005​ 0× 132​​=​ 2,250
​ ​​ ซือ้ เพิ่ม​1​ต.ค.​ ​ ​ ​
​ ​​ ​ค่าเสื่อมราคาของงวดน้ี​ ​

​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ =​​14,250​​บาท

1​ .​​บันทึกรายการปรับปรงุ ในสมุดรายวนั ทว่ั ไป

สมุดรายวันทัว่ ไป หน้า​5

พ.ศ. 25x2 รายการ เลขที่ จำานวนเงนิ
เดอื น วันท่ี บัญชี เดบิต
เครดิต

ธ.ค. 31 ค่าเสือ่ มราคา-เครื่องจกั ร​​ 506 14,250 -

ค่าเสอ่ื มราคาสะสม-เครอ่ื งจักร 107 14,250 -

คดิ คา่ เสือ่ มราคาเครือ่ งจักร​10%​ตอ่ ปี​​

สุดยอดคูม่ อื ครู 119

1 . ขGั้นaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2. ขPั้นrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้

บูรณาการทักษะศตวรรษท่ี 21 ทักษะชีวิต

150 การบัญชธี รุ กจิ ซอ้ื ขายสนิ ค้า

2.​​ผ่านรายการไปยังสมุดบัญชีแยกประเภททวั่ ไป เลขที​่ 107

คา่ เสือ่ มราคาสะสม-เครื่องจกั ร

ว.ด.ป. รายการ หน้า เดบิต ว.ด.ป. รายการ หนา้ เครดติ
25x2 บัญชี 25x2 บญั ชี

สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัดม.ค. 31 ยอดยกมา​√ 36,000 -
ธ.ค. 31 คา่ เส่อื มราคา-​ 14,250 -

เครอ่ื งจกั ร​​

ค่าเส่ือมราคา-เคร่อื งจกั ร เลขที่​​506

ว.ด.ป. รายการ หน้า เดบติ ว.ด.ป. รายการ หน้า เครดิต
25x2 บัญชี 25x2 บญั ชี

ธ.ค. 31 คา่ เสื่อมราคาสะสม-​ ร.ว.5 14,250 -
เครื่องจกั ร​

3.7 หนส้ี งสัยจะสูญ (Doubtful Accounts or Doubtful Debt)
​ ​ ​กิจการทข่ี ายสนิ คา้ หรอื ใหบ้ ริการเปน็ เงนิ เชอื่ จะมีบัญชีลกู หน้ีเกดิ ขนึ้ ​ลกู หนดี้ งั กลา่ วส่วนใหญ่

ชาำ ระหนต้ี ามกำาหนดเวลาทก่ี ำาหนด​​แตอ่ าจมลี กู หนบ้ี างสว่ นทย่ี งั ไมจ่ า่ ยชำาระหน​ี้ จงึ ทาำ ใหก้ จิ การตอ้ งตดั ลกู หนี้

เปน็ ​“หนสี้ ญู ”​ซง่ึ จดั อยใู่ นหมวดคา่ ใชจ้ า่ ยของกจิ การ​แตถ่ า้ ลกู หนร้ี ายใดทกี่ จิ การคาดวา่ จะไมไ่ ดร้ บั ชำาระหนี้

ก็จะมีการประมาณเป็น​ “หน้ีสงสัยจะสูญ”​ ซึ่งจัดอยู่ในหมวดค่าใช้จ่ายของกิจการเช่นเดียวกัน​
​ ​ หน้ีสูญ​ หมายถึงลูกหนี้ที่ได้ติดตามทวงถามจนถึงท่ีสุดแล้ว​ แต่ไม่ได้รับชำาระหน้ีและได้
ตดั จาำ หน่ายออกจากบัญช​ี
​ ​ หนี้สงสัยจะสูญ​ หมายถึงลูกหน้ีที่คาดว่าจะเรียกเก็บเงินไม่ได้เลย​ ถือเป็นค่าใช้จ่ายของ
รอบระยะเวลาบญั ชีนนั้
​ ​ คา่ เผอ่ื หนส้ี งสยั จะสญู ​หมายถงึ จาำ นวนเงนิ ทก่ี นั ไวส้ าำ หรบั ลกู หนท้ี ค่ี าดวา่ จะเรยี กเกบ็ เงนิ ไมไ่ ด้​
และถือเป็นบญั ชีปรับมลู คา่ ทต่ี ้งั ขึน้ เพื่อแสดงเป็นรายการหักจากบญั ชีลูกหนใี้ นงบการเงนิ ​เพอื่ ใหค้ งเหลอื

เปน็ มลู คา่ สทุ ธขิ องลูกหนีท้ ค่ี าดหมายว่าจะเก็บเงินได้

​ ​ การบนั ทึกรายการตงั้ ค่าเผ่ือหน้ีสงสัยจะสูญ​​จะบันทกึ โดย
​ เดบิต​​หนีส้ งสยั จะสญู ​ xx
​ ​​เ​ครดิต​​คา่ เผื่อหนีส้ งสยั จะสูญ​ ​ ​ xx
3.7.1 การประมาณหนี้สงสัยจะสูญ สามารถทำาได้โดยการประมาณหน้ีสงสัยจะสูญจาก
ยอดขายเชื่อ​ หรือยอดขายรวมของกิจการ​ และการประมาณหน้ีสงสัยจะสูญจากยอดลูกหนี้คงเหลือ​

ณ​วันส้นิ ปีดงั น้ี การปรับปรุงและแก้ไขขอ้ ผดิ พลาด 151

​ ​ ​ 1) การประมาณหนี้สงสัยจะสูญจากยอดขายเชื่อ​เป็นการประมาณหนี้สงสัยจะสูญ
โดยคำานวณจากอัตราร้อยละของยอดขายเชื่อประจำาปี​ การประมาณวิธีน้ีไม่ต้องคำานึงถึงหน้ีสงสัยจะสูญ​
ในปีก่อน​ การประมาณจากยอดขายเชื่อถือว่าลูกหนี้การค้าเกิดข้ึนจากการขายสินค้าเป็นเงินเช่ือ​ จึงใช้​
ยอดขายเชอ่ื เปน็ ฐานในการประมาณหนีส้ งสยั จะสญู เพื่อบันทึกเป็นคา่ ใชจ้ า่ ยสาำ หรับงวด

ตวั อยา่ งที่ 11​​ ​วันที​่ 31​ธนั วาคม​25x2​กจิ การมีค่าเผอ่ื หนส้ี งสยั จะสญู ยกมา​2,000​บาท​ในระหว่างปีขาย
สินค้าเชือ่ ​150,000​บาท​กจิ การประมาณหน้ีสงสัยจะสูญ​2%​ของยอดขายเชอ่ื
​ ​ คา่ เผอื่ หนสี้ งสยั จะสญู ​​ ​ ​=​ 150,000​×​2%
​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ =​ 3,000​​บาท

​1.​​การบันทกึ รายการปรับปรุงในสมุดรายวันทว่ั ไป

สมดุ รายวันทั่วไป หนา้ ​5

พ.ศ. 25x2 รายการ เลขที่ จาำ นวนเงนิ
เดอื น วันท่ี บัญชี เดบิต
เครดติ

ธ.ค. 31 หนีส้ งสยั จะสญู ​ 506 3,000 - 3,000 -
​ คา่ เผ่ือหนี้สงสัยจะสูญ 107
ต้งั คา่ เผ่ือหน้ีสงสยั จะสูญ​2%
ของยอดขายเชอ่ื ​

​2.​​การผ่านรายการไปยังบญั ชีแยกประเภทท่วั ไป

คา่ เผอ่ื หนส้ี งสัยจะสูญ เลขท่ี​107

ว.ด.ป. รายการ หน้า เดบิต ว.ด.ป. รายการ หน้า เครดิต
25x2 บญั ชี 25x2 บญั ชี

ม.ค. 1 ยอดยกมา​ √ 2,000 -
ธ.ค. 31 หน้ีสงสัยจะสูญ​​ ร.ว.5 3,000 -

หนีส้ งสัยจะสญู เลขที​่ ​506

ว.ด.ป. รายการ หนา้ เดบิต ว.ด.ป. รายการ หนา้ เครดติ
25x2 บัญชี 25x2 บญั ชี

ธ.ค. 31 ค่าเผ่อื หน้สี งสัยจะสูญ ร.ว.5 3,000 -

หมายเหต​ุ หน้สี งสัยจะสูญมยี อดทางดา้ นเครดติ ​เปน็ ยอดหกั คา่ ใชจ้ า่ ยในงบกำาไรขาดทุน

120 สดุ ยอดคมู่ ือครู

A3. ข้ันปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ขั้นส่ือสารและน�ำเสนอ 5. ขS้ันeปlรf-ะRเมeินgเพuื่อlaเพtiิ่มnคgุณค่า

pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill

ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก

asean

152 การบญั ชธี ุรกจิ ซอ้ื ขายสนิ คา้

​ ​ ​ 2) การประมาณหน้ีสงสัยจะสูญจากยอดลูกหน้ีคงเหลือ ณ วันสิ้นปี​เป็นการประมาณ
หน้ีสงสัยจะสูญโดยคาำ นวณจากลูกหน้ี​ณ​วันสิ้นงวด​เม่อื คาำ นวณคา่ เผ่อื หนี้สงสยั จะสญู ได้เท่าไรแลว้ ​ต้องนำา
ยอดคงเหลอื ของบญั ชคี า่ เผอ่ื หนส้ี งสยั จะสญู ในงวดกอ่ นมาพจิ ารณา​โดยจะบนั ทกึ บญั ชคี า่ เผอ่ื หนสี้ งสยั จะสญู
ในงวดนี้เพิ่มหรือลดใหเ้ ท่ากับยอดทตี่ อ้ งการในงวดบัญชนี ี้

สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัดตัวอยา่ งท่ี 12​​ เมื่อ​31​ธันวาคม​25x2​กิจการมีค่าเผ่ือหน้ีสงสัยจะสูญยกมา​1,800​บาท​และมีลูกหนี้
คงเหลอื ​60,000​บาท​ใหต้ ั้งค่าเผ่ือหนีส้ งสัยจะสญู ​5%​ของยอดลกู หน้ีปลายปี
​ ​ ค่าเผ่ือหนส้ี งสัยจะสูญท่ตี อ้ งการ​​ ​ ​ ​ =​ 60,000​×​5%
​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ =​ 3,000​​บาท
​ ​ ​กจิ การตอ้ งตงั้ ค่าเผ่ือหนีส้ งสัยจะสูญเพิ่ม​​ ​ =​ 3,000​–​1,800
​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ =​​​1,200​​บาท

1​ .​​การบันทกึ รายการปรบั ปรงุ ในสมดุ รายวนั ท่วั ไป หน้า​5
สมดุ รายวนั ทวั่ ไป

พ.ศ. 25x2 รายการ เลขที่ จาำ นวนเงิน
เดอื น วนั ท่ี บัญชี เดบิต
เครดิต

ธ.ค. 31 หนสี้ งสัยจะสญู ​ 506 1,200 -

​ คา่ เผ่อื หน้ีสงสยั จะสญู 107 1,200 -

ตง้ั คา่ เผ่อื หนสี้ งสยั จะสญู ​5%​

ของยอดลกู หนี้​

​2.​​การผ่านรายการไปยงั บญั ชแี ยกประเภทท่วั ไป

คา่ เผ่อื หน้สี งสยั จะสูญ เลขที่​107

ว.ด.ป. รายการ หน้า เดบติ ว.ด.ป. รายการ หนา้ เครดิต
25x2 บัญชี 25x2 บัญชี

ม.ค. 1 ยอดยกมา​ √ 1,800 -
ธ.ค. 31 หนีส้ งสยั จะสญู ​​ ร.ว.5 1,200 -

หนส้ี งสยั จะสญู เลขท​ี่ ​506

ว.ด.ป. รายการ หนา้ เดบิต ว.ด.ป. รายการ หนา้ เครดติ
25x2 บัญชี 25x2 บญั ชี

ธ.ค. 31 คา่ เผ่อื หนส้ี งสยั จะสญู ร.ว.5 1,200 -

การปรับปรงุ และแก้ไขขอ้ ผดิ พลาด 153

ตัวอยา่ งท่ี 13​​ เมือ่ ​31​ธันวาคม​25x2​​กิจการมคี ่าเผอื่ ค่าหนสี้ งสัยจะสูญยกมา​3,000​บาทและมลี กู หน้ี
คงเหลอื ​50,000​บาท​ใหต้ ้งั ค่าเผอ่ื หนสี้ งสัยจะสูญ​5%​ของยอดลกู หน้ีปลายปี
​ ​ ค่าเผื่อหน้ีสงสยั จะสญู ทต่ี อ้ งการ​​ ​ ​ ​ =​ 50,000​×​5%
​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ =​ 2,500​​บาท
​ ​ ​กจิ การตอ้ งลดยอดค่าเผ่ือหนีส้ งสัยจะสูญลง​​ ​=​ 3,000​–​2,500
​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ ​ =​​​500​​บาท

1​ .​​การบนั ทึกรายการปรบั ปรุงในสมดุ รายวันท่วั ไป

สมดุ รายวนั ทัว่ ไป หน้า​5

พ.ศ. 25x2 รายการ เลขที่ จำานวนเงิน
เดอื น วนั ที่ บญั ชี
เดบิต เครดิต

ธ.ค. 31 ค่าเผอ่ื หนสี้ งสัยจะสูญ 107 500 -

​ หนสี้ งสัยจะสูญ 506 500 -

ลดยอดคา่ เผือ่ หนีส้ งสยั จะสูญ

ใหเ้ ทา่ กับ​​5%​ของยอดลกู หนป้ี ลายป​ี

​2.​​การผ่านไปยังบัญชีแยกประเภททว่ั ไป

คา่ เผ่ือหนส้ี งสัยจะสูญ เลขท่​ี 107

ว.ด.ป. รายการ หน้า เดบิต ว.ด.ป. รายการ หน้า เครดิต
25x2 บัญชี 25x2 บัญชี

ธ.ค. 31 หนส้ี งสัยจะสูญ ร.ว.4 500 - ม.ค. 1 ยอดยกมา​ √ 3,000 -

. ​ 2,500

หน้ีสงสยั จะสูญ เลขที​่ ​506

ว.ด.ป. รายการ หน้า เดบิต ว.ด.ป. รายการ หน้า เครดิต
25x2 บญั ชี 25x2 บญั ชี

ธ.ค. 31 คา่ เผือ่ หน้ีสงสยั จะสูญ ร.ว.4 500 -

สุดยอดค่มู ือครู 121

1 . ขGั้นaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2. ขP้ันrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้

บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 ทักษะชีวิต

154 การบญั ชธี ุรกิจซอ้ื ขายสนิ ค้า สิ่งท่ีรัฐบาลบังคับจัดเก็บจากราษฎรและน�ำมาใช้เพื่อ
ประโยชน์ของสังคมส่วนรวม โดยมิได้มีสิ่งตอบแทน
3.7.2 การตัดจำาหน่ายหน้ีสูญ​ เม่ือกิจการได้ติดตามทวงถามหนี้จนถึงท่ีสุดแล้ว​ ลูกหนี้ โดยตรงแกผ่ ู้เสยี ภาษี
ยังไม่สามารถนำาเงินสดมาชำาระหน้ี​ และกิจการได้มีการดำาเนินการตามเงื่อนไขที่กำาหนดในกฎหมาย
ภาษอี ากรแลว้ ​ใหก้ จิ การตดั จาำ หนา่ ยลกู หนเ้ี ปน็ หนส้ี ญู ​โดยเดบติ หนสี้ ญู ​และเครดติ ลกู หน​ี้ ในทาำ นองเดยี วกนั
ก็ให้ลดยอด​ จำานวนค่าเผ่ือหน้ีสงสัยจะสูญด้วยจำานวนเดียวกัน​ โดยเดบิตค่าเผ่ือหนี้สงสัยจะสูญ​
เครดิตหนี้สงสยั จะสญู
​ ​ ​ ในกรณีท่ีกิจการต้องการตัดจำาหน่ายลูกหน้ีเป็นหน้ีสูญ​ ​ เมื่อคาดหมายได้ค่อนข้าง
แน่นอนว่าจะไม่ได้รับชำาระหนี้​ และยังตัดจำาหน่ายตามกฎหมายภาษีอากรไม่ได้​ การตัดจำาหน่ายลูกหนี้
เปน็ หนส้ี ญู จะกระทำาโดยการลดยอดจำานวนลูกหนีพ้ รอ้ มกบั จาำ นวนค่าเผ่ือหนส้ี งสยั จะสญู
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด
เปรยี บเทียบการบนั ทกึ รายการตัดจำาหน่ายลูกหนเ้ี ป็นหนสี้ ูญ

กรณี 1 ตามกฎหมายภาษีอากร กรณี 2 ไมเ่ ปน็ ไปตามกฎหมายภาษอี ากร

เดบติ ​​หน้ีสูญ​ xx เดบิต​​​ค่าเผ่อื หน้สี งสยั จะสูญ​ xx
​​เครดติ ​​ลูกหนี​้ ​​​​​​ ​ xx​ ​​​เครดติ ​​ลูกหนี้​​​​​​​ ​ xx​
ตัดลกู หนเี้ ปน็ หนีส้ ญู
ตัดลกู หน้ีเป็นหนส้ี ูญ

เดบติ ​​คา่ เผ่ือหนส้ี งสัยจะสญู ​​ xx
​​เครดติ ​​หนส้ี งสัยจะสญู ​​​​​​​​​ ​ xx​

ลดยอดจำานวนค่าเผอื่ หนส้ี งสัยจะสญู

ตวั อย่างท่ี 14​​ เม่ือ​1​มกราคม​25x2​กจิ การมีค่าเผื่อหนสี้ งสยั จะสูญยกมา​5,000​บาท​ระหวา่ งปีมหี นส้ี ญู
เกดิ ข้นึ ​3,500​บาท​กิจการจะบนั ทึกการตดั จำาหน่ายลูกหนเี้ ป็นหน้สี ูญทง้ั ​2​กรณีดังนี้

รายการ กรณี 1 ตามกฎหมายภาษีอากร กรณี 2 ไม่เป็นไปตาม
กฎหมายภาษอี ากร

1.​ ตดั ลูกหนี้ เดบติ ​​หนส้ี ูญ​ 3,500 เดบิต​​ค่าเผ่ือหน้ี-​ 3,500

เป็นหนส้ี ูญ ​​เครดติ ​​ลูกหน้ ี ​ 3,500​ ​​สงสยั จะสูญ

2. ลดจำานวนค่าเผื่อหนี้ เดบติ ​​ค่าเผอ่ื หนี-้ ​​ 3,500 ​​เครดติ ​​ลูกหน​้ี 3,500

สงสัยจะสูญ ​​สงสัยจะสญู

​​เครดิต​​หน​้ี 3,500​

​​สงสยั จะสูญ

3.7.2 หนี้สูญได้รับคืน หมายถึงลูกหน้ีท่ีกิจการได้ตัดบัญชีเป็นหนี้สูญไปแล้ว​ แต่ภายหลัง การปรบั ปรงุ และแกไ้ ขขอ้ ผดิ พลาด 155
ได้นำาเงินมาชำาระหนี้ให้กิจการ​ ซึ่งอาจจะชำาระหนี้ให้ทั้งหมดหรือชำาระหน้ีเพียงบางส่วน​ในกรณีเช่นนี้
การบันทึกบัญชีหน้ีสูญได้รับคืนจะต้องบันทึกบัญชีให้ผู้น้ันกลับมาเป็นหน้ีเท่าเดิมก่อน​ แล้วจึงชำาระหนี้
ตามทีไ่ ด้รับ

ตวั อย่างที่ 15​​ กิจการไดต้ ดั จำาหน่ายลูกหน้เี ปน็ หนส้ี ูญเมอ่ื ​1​กนั ยายน​25x2​จาำ นวน​5,000​บาท​ตอ่ มา
วนั ท​่ี 30​ธันวาคม​25x2​ลูกหนมี้ าตดิ ตอ่ ขอชำาระคืนบางสว่ นกอ่ น​3,500​บาท

​1.​​กรณตี ดั จำาหนา่ ยหน้สี ูญเปน็ ไปตามกฎหมายภาษีอากร​การบันทกึ รายการจะเป็นดงั นี้

สมดุ รายวนั ทัว่ ไป หน้า​5

พ.ศ. 25x2 รายการ เลขท่ี จาำ นวนเงิน
เดอื น วนั ที่ บัญชี เดบติ เครดิต
5,000 -
ธ.ค. 30 ลกู หน้ี​ 102
5,000 -
​ หนี้สูญได้รบั คนื 404

บนั ทึกบัญชลี กู หนีท้ ตี่ ดั เปน็ หนี้สญู ​

นาำ เงินมาชาำ ระคนื บางส่วน​​

เงินสด​ 101 3,500 -

​ ลกู หนี้ 102 3,500 -

บนั ทกึ การรับชำาระหนจ้ี ากลูกหนี้

​2.​​กรณีตัดจำาหนา่ ยหน้สี ญู ไมเ่ ปน็ ไปตามกฎหมายภาษอี ากร​การบนั ทกึ รายการจะเปน็ ดังนี้

สมดุ รายวนั ทัว่ ไป หน้า​3

พ.ศ. 25x2 รายการ เลขที่ จาำ นวนเงนิ
เดอื น วนั ท่ี บญั ชี เดบติ เครดิต
5,000 -
ธ.ค. 30 ลกู หน​้ี 102
5,000 -
​ คา่ เผ่ือหนีส้ งสยั จะสญู 106

บันทกึ บัญชลี กู หนท้ี ่ตี ดั เปน็ หนี้สญู ​

นำาเงนิ มาชาำ ระคืนบางสว่ น​​

เงินสด​ 101 3,500 -
​ ลกู หน้ี 102
รับชำาระหนีจ้ ากลกู หนี้ 3,500 -

หมายเหตุ​หนสี้ ญู ได้รับคนื จะถอื เปน็ รายได้อืน่ ในงบกาำ ไรขาดทนุ

122 สดุ ยอดคู่มือครู

A3. ขั้นปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ขั้นส่ือสารและน�ำเสนอ 5. ขS้ันeปlรf-ะRเมeินgเพuื่อlaเพti่ิมnคgุณค่า

pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill

ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก

asean

สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด156 การบญั ชธี รุ กจิ ซื้อขายสินค้า การปรับปรงุ และแก้ไขขอ้ ผดิ พลาด 157

4. การแกไ้ ขขอ้ ผิดพลาดทางบญั ชี

​ ข้อผิดพลาดทางบัญชี​ (Correction​ ​ of​ ​ Errors)​ หมายถึงการปฏิบัติงานด้านบัญชีท่ีผิดพลาด​
ซ่ึงเป็นการผิดพลาดที่มิได้ตั้งใจ​ เช่น​ การบันทึกบัญชีด้วยการเข้าใจผิด​ เม่ือตรวจพบข้อผิดพลาด
ตอ้ งดำาเนินการปรับปรุงบัญชีให้ถูกตอ้ ง​ข้อผิดพลาดทางบัญชีสามารถตรวจพบได้หลายทาง​เช่น​ค้นพบ
จากการตรวจสอบบัญช​ี ค้นพบโดยบงั เอญิ ​ค้นพบจากการทำางบทดลอง​​เป็นตน้
​ การแก้ไขข้อผิดพลาดทางบัญชี​ หมายถึงการแก้ไขรายการบัญชีท่ีบันทึกไว้ไม่ถูกต้องเน่ืองจาก
สาเหตุใดก็ตาม​ ต้องทำาการแก้ไขข้อมูลทางการเงินให้ถูกต้องตรงตามความเป็นจริง​ พร้อมทำาใบสำาคัญ
ไวเ้ ปน็ หลักฐานดว้ ย

4.1 ลกั ษณะของขอ้ ผดิ พลาดทางดา้ นบญั ชี ลกั ษณะของขอ้ ผดิ พลาดทางดา้ นบญั ชที ต่ี รวจพบ

มดี งั น้ี
​ ​ 4.1.1​ บนั ทกึ จาำ นวนเงิน​หรือบันทึกรายการผิด​เชน่ ​จาำ นวนเงินผดิ หรอื ช่ือบญั ชผี ิด
​ ​ 4.1.2​ ลมื บนั ทึกบญั ชี
​ ​ 4.1.3​ บนั ทึกบญั ชซี ้ำา

4.2 วิธแี กไ้ ขข้อผดิ พลาด

​​ ​ เม่ือกิจการค้นพบข้อผิดพลาด​กิจการจะต้องบันทึกรายการแก้ไขข้อผิดพลาดในสมุดรายวัน
ทั่วไป​โดยมหี ลกั เกณฑ์หรอื วิธกี ารแก้ไขดังน้ี

4.2.1 กจิ การยงั ไมบ่ นั ทกึ บญั ชี ใหแ้ กไ้ ขโดยบนั ทกึ รายการนนั้ ขนึ้ มาตามหลกั การบนั ทกึ บญั ชี
4.2.2 กรณีบันทึกจำานวนเงินผิด ถ้าบันทึกมากไป​ ให้แก้ไขโดยบันทึกลดยอดจำานวนเงิน
ท่มี ากไป​​ถา้ บันทกึ จาำ นวนเงนิ น้อยไป​กต็ อ้ งบนั ทกึ บญั ชเี พ่มิ ด้วยยอดที่น้อยไป
4.2.3 กรณีบันทึกบัญชีผิด ให้แก้ไขโดยล้างบัญชีท่ีบันทึกผิดออกทางด้านท่ีตรงกันข้าม
กบั ท่ีบันทึกไว้​และบันทึกบญั ชที ่ถี กู ต้องขนึ้ แทน
4.2.4 กรณีบันทึกบัญชีซ้ำา ต้องแก้ไขโดยล้างบัญชีคู่นั้นออกทางด้านท่ีตรงกันข้ามกับบัญชี
ทบี่ ันทกึ ไวเ้ ดิม
ตวั อยา่ งท่ี 16​​ ในวันท​ี่ 31​ธันวาคม​25x2​ซง่ึ เป็นวนั ปดิ บัญช​ี กจิ การได้ตรวจพบขอ้ ผิดพลาดดงั นี​้
​ 1.​ จา่ ยคา่ เช่าสำานักงาน​5,000​บาท​ลืมบนั ทกึ บญั ชี
​ 2.​ ซ้ือสินคา้ เป็นเงนิ เชอ่ื ​6,000​บาท​ภาษีมูลคา่ เพ่ิม​7​%​แต่บนั ทกึ เปน็ ซอ้ื สด
​ 3.​ จา่ ยเงนิ เดอื นพนักงาน​5,900​บาท​แต่บนั ทึกเป็น​9,500​บาท
​ 4.​ จา่ ยชำาระหน้​ี 10​,000​บาท​ไดส้ ่วนลด​5​%​บนั ทกึ ซำ้า​2​คร้ัง
​ 5.​ ขายสินค้าเชื่อให้ร้านดอกรัก​ 9,000​ บาท​ ภาษีมูลค่าเพิ่ม​ 7​ %​ แต่บันทึกเป็นขายสินค้าเช่ือ
​ ​ ให้รา้ นดอกแกว้
​ 6.​​จา่ ยคา่ ซอ่ มอปุ กรณส์ าำ นักงาน​20,000​บาท​แต่บนั ทึกไวใ้ นบญั ชอี ปุ กรณส์ ำานักงาน
ให้ทาำ ​​บนั ทึกการแก้ไขขอ้ ผดิ พลาดในสมดุ รายวันทว่ั ไป

สมุดรายวนั ท่ัวไป หน้า​5

พ.ศ. 25x2 รายการ เลขท่ี จำานวนเงิน
เดอื น วนั ท่ี บญั ชี เดบติ เครดติ
5,000 -
ธ.ค. 30 ค่าเช่าสำานักงาน​ 506
(1) ​ เงนิ สด 101 5,000 -

จ่ายคา่ เช่าสาำ นักงาน

เงินสด​ 101 6,420 -

(2) ​ เจ้าหนี้ 201 6,420 -

ซอื้ สินค้าเป็นเงินเชอ่ื ​แต่บนั ทึกเปน็ ซ้ือสด

เงนิ สด​ 101 3,600 -
(3) ​ เงินเดอื น 507
3,600 -
จา่ ยเงินเดอื นบันทกึ มากไป

เงินสด​ 101 9,500 -
(4) ส่วนลดรับ 504 500 -
201
​ เจ้าหน้ี 10,000 -
จ่ายชำาระหน้ี​บันทกึ ซ้ำา​2​ครง้ั

ลกู หน-้ี ดอกรัก​ 103 9,630 -

(5) ​ ลกู หนี้-ดอกแกว้ 104 9,630 -

ขายสินค้าให้รา้ นดอกรกั ​บันทกึ เปน็

ร้านดอกแกว้ ​

คา่ ซอ่ มแซม​ 508 20,000 -

(6) ​ อุปกรณ์สาำ นักงาน 105 20,000 -

จา่ ยค่าซอ่ มอปุ กรณ์​บนั ทกึ เป็นอุปกรณ์

สดุ ยอดคูม่ อื ครู 123

1 . ขG้ันaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2. ขPั้นrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้

บูรณาการทักษะศตวรรษท่ี 21 ทักษะชีวิต

158 การบญั ชธี รุ กจิ ซือ้ ขายสินคา้

5. งบทดลองหลังรายการปรบั ปรุง

​ งบทดลองหลังรายการปรับปรุง​ (Post–Adjusting​ Trial​ Balance)​ หมายถึงงบทดลองที่ทำาขึ้น
หลังบันทึกรายการปรับปรุงต่างๆ​ เสร็จสิ้น​ เพ่ือพิสูจน์ว่ากิจการลงบัญชีถูกต้องหรือไม่​ ​ เมื่อกิจการ
ทำาการปรับปรุงบัญชีบัญชีที่มีผลกระทบกับรายการปรับปรุงจะเพ่ิมข้ึนหรือลดลง​ บางครั้งก็จะมี
บัญชีบางบัญชีเกิดขึ้นมาใหม่ในวันปรับปรุงรายการ​ จึงจำาเป็นต้องทำางบทดลองขึ้นมาอีกฉบับหน่ึง
หลังการปรับปรุงรายการเพ่ือทำาการพิสูจน์ความถูกต้องอีกครั้งหน่ึง​ เรียกว่า​ “งบทดลองหลังรายการ
ปรับปรุงบัญช”ี ​และใช้งบทดลองหลงั รายการปรับปรงุ บญั ชไี ปจัดทำางบการเงินและรายการปิดบญั ชี

วิธที าำ งบทดลองหลังรายการปรบั ปรุงบญั ชี

​ กิจการที่มีรายการปรับปรุงในวันส้ินงวดบัญชี​ ต้องนำารายการปรับปรุงเหล่านั้นไปปรับปรุง
ในสมุดรายวันท่ัวไปให้เรียบร้อยก่อน​ แล้วค่อยนำารายการปรับปรุงกับงบทดลองก่อนรายการปรับปรุง
มาจดั ทำางบทดลองหลงั การปรับปรุง​ดงั นี้
​ 1.​ บญั ชใี ดทมี่ อี ยใู่ นงบทดลองและรายการปรบั ปรงุ ​ใหน้ าำ มาบวกกนั ​ถา้ มยี อดอยทู่ างดา้ นเดยี วกนั ​
เช่น​ เครดิตเหมือนกัน​ หรือเดบิตเหมือนกัน​ แต่ถ้ามียอดอยู่คนละด้าน​ ให้นำามาลบกัน​ แล้วนำาตัวเลข
ไปใส่ในงบทดลองหลังปรับปรุงทางด้านท่ีมากกว่า​ เช่น​ยอดดุลเดบิตมากกว่ายอดดุลเครดิต​ ให้ลบกัน​
แล้วนำายอดที่ลบไดไ้ ปใส่ทางดา้ นเดบติ ในงบทดลองหลงั รายการปรับปรุง
​ 2.​ บัญชีใดท่ีไม่มีในงบทดลองเดิม​ ให้เติมช่ือบัญชีต่อท้ายงบทดลอง​ แล้วนำาจำานวนเงินไปใส่
ชอ่ งเดบิตหรอื เครดิตตามทีป่ รบั ปรุงไว้ในสมุดรายวันทวั่ ไป
​ 3.​​ บัญชีใดที่มีแต่เฉพาะในงบทดลองไม่มีรายการปรับปรุง​ ก็ให้นำาตัวเลขเดิมไปใส่ในงบทดลอง
หลังรายการปรบั ปรงุ ทางด้านเดิม
​ 4.​​ จัดทาำ งบทดลองอีกคร้ัง​โดยเรียงลำาดับบญั ชใี หถ้ กู ตอ้ ง
หมายเหต​ุ ​การจดั ทาำ งบทดลองหลงั รายการปรบั ปรงุ อาจจะทาำ ในกระดาษรา่ งกอ่ นคลา้ ยกบั กระดาษทาำ การ​
และในกรณีทต่ี อ้ งการจัดทำางบการเงินกิจการอาจทาำ กระดาษทาำ การ​10​ชอ่ ง​ซึง่ ทาำ ให้การจดั ทาำ งบทดลอง
หลงั รายการปรบั ปรงุ ​การจดั ทาำ งบกาำ ไรขาดทนุ ​และการจดั ทาำ งบแสดงฐานะการเงนิ ​สะดวกและรวดเรว็ ขนึ้
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด
การปรบั ปรงุ และแกไ้ ขขอ้ ผดิ พลาด 159

ตัวอยา่ งที่ 17​​ ตอ่ ไปนเี้ ป็นงบทดลองกอ่ นรายการปรบั ปรุงของร้านต้นออ้ ยเมอื่ ​31​ธันวาคม​25x2

ชอื่ ปัญชี รา้ นต้นออ้ ย เดบิต เครดติ
งบทดลอง 44,000 - 2,500 -
เงินสด​ 31 ธันวาคม 25x2 56,000 -
ลูกหน​้ี 12,000 -
ค่าเผื่อหนสี้ งสัยจะสูญ​ เลขที่ 28,000 - 29,000 -
สนิ คา้ คงเหลือ​ บัญชี 5,000 - 194,800 -
วสั ดุสำานักงาน​ 24,000 - 112,000 -
ค่าโฆษณาจา่ ยลว่ งหนา้ ​ 101 60,000 -
อุปกรณ​์ 102 3,000 -
ค่าเสอ่ื มสะสมอุปกรณ์​ 103 5,500 -
เจา้ หน​้ี 104 88,000 -
ทุน​-​นางสาวอ้อย​ 105 4,800 -
ขายสนิ คา้ ​ 107
รบั คนื สนิ ค้า 108 29,000 -
ซอื้ สินค้า​ 109 5,000 -
คา่ ขนสง่ เข้า​ 201 4,000 -
สง่ คืนสินค้า​ 301
เงนิ เดอื น​ 401
ค่าเช่า​ 402
ค่าใชจ้ ่ายเบต็ เตลด็ 501
502
503
504
505
506

353,300 - 353,300 -

​ รายการปรับปรุงมีดังน้​ี
​ 1.​ คา่ โฆษณาจ่ายลว่ งหน้าเปน็ ของงวดน้ี​18,000​บาท
​ 2.​ กจิ การยังไม่จ่ายเงินเดอื น​​10,000​บาท
​ 3.​ วสั ดสุ าำ นกั งานคงเหลอื ส้ินปีมจี าำ นวน​1,200​บาท
​ 4.​ คดิ ค่าเสอ่ื มราคาอุปกรณ์สำานักงาน​10%​ต่อปี
​ 5.​ ตงั้ ค่าเผอ่ื หนี้สงสัยจะสูญ​​5%​ของยอดลูกหนป้ี ลายปี
​ 6.​ คา่ เช่าเปน็ ค่าเช่าของงวดน​้ี 4,000​บาท
ให้ทำา​ 1.​ บนั ทึกรายการปรบั ปรุงในสมดุ รายวนั ทวั่ ไป
​ 2.​ งบทดลองหลงั การปรบั ปรุง

124 สุดยอดคู่มือครู

A3. ข้ันปฏิบัติและสรุปความรู้หลังการปฏิบัติ A4. ขั้นสื่อสารและน�ำเสนอ 5 . ขSั้นeปlรf-ะRเมeินgเพu่ือlaเพti่ิมnคgุณค่า

pplying and Constructing the Knowledge pplying the Communication Skill

ค่านิยมหลัก 12 ประการ กิจกรรมท้าทาย รอบรู้อาเซียนและโลก

asean

160 การบญั ชธี รุ กิจซอ้ื ขายสนิ ค้า

สมุดรายวนั ทัว่ ไป หน้า​1

พ.ศ. 25x2 รายการ เลขที่ จาำ นวนเงิน
เดอื น วนั ท่ี บัญชี เดบติ เครดิต
18,000 -
ธ.ค. 31 ค่าโฆษณา 507
​ ค่าโฆษณาจา่ ยลว่ งหน้า​​ 106 18,000 -
ปรับปรงุ ค่าโฆษณาของงวดนี้
สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัด
เงินเดือน 504 10,000 -
​ เงนิ เดอื นค้างจ่าย​​ 202
ปรบั ปรงุ เงินเดอื นคา้ งจา่ ย 10,000 -

วสั ดสุ าำ นกั งานใชไ้ ป 508 3,800 -

​ วัสดสุ ำานักงาน​ 105 3,800 -

ปรบั ปรงุ วัสดุสำานักงานใช้ไป

คา่ เสอ่ื มราคา-อุปกรณ์ 509 6,000 -
​ คา่ เสอื่ มราคาสะสม-อุปกรณ์​​ 109
คดิ ค่าเส่ือมราคาอปุ กรณ​์ 10%​ตอ่ ปี 6,000 -

หน้สี งสยั จะสูญ 510 300 -
​ คา่ เผอื่ หนส้ี งสัยจะสูญ​​ 103
ต้ังค่าเผ่ือหนี้สงสัยจะสญู ​5%​ของยอด 300 -
ลูกหนี้

คา่ เชา่ จา่ ยล่วงหน้า 107 1,000 -

​ คา่ เชา่ ​​ 505 1,000 -

ปรับปรงุ ค่าเช่าจา่ ยล่วงหน้า

การปรับปรงุ และแก้ไขข้อผิดพลาด 161

กระดาษรา่ ง

ชอื่ บญั ชี เลขที่ งบทดลอง รายการปรบั ปรุง งบทดลองหลังปรบั ปรุง
บัญชี
เดบิต เครดิต เดบติ เครดิต เดบิต เครดติ

เงินสด​ 101 44,000 - 44,000 -
56,000 -
ลูกหนี้​ 102 56,000 -
2,800 -
คา่ เผ่ือหน้ีสงสยั จะสญู ​ 103 2,500 - 5) 300 - 28,000 -
1,200 -
สนิ ค้าคงเหลือ​ 104 28,000 - 6,000 -
60,000 -
วัสดุสำานักงาน​ 105 5,000 - 3)​ 3,800 -
18,000 -
ค่าโฆษณาจา่ ยลว่ งหนา้ ​ 106 24,000 - 1)​18,000 - 29,000 -
194,800 -
อปุ กรณ์​ 108 60,000 - 112,000 -
5,500 -
คา่ เสื่อมสะสมอปุ กรณ​์ 109 12,000 - 4)​ 6,000 - 88,000 -
4,800 -
เจ้าหน้ี​ 201 29,000 - 3,000 -
39,000 -
ทนุ -นางสาวออ้ ย​ 301 194,800 - 4,000 -
4,000 -
ขายสนิ คา้ ​ 401 112,000 -

รับคืนสนิ คา้ 402 5,500 -

ซ้ือสินค้า​ 501 88,000 -

ค่าขนสง่ เข้า​ 502 4,800 -

สง่ คืนสนิ ค้า​ 503 3,000 -

เงินเดอื น​ 504 29,000 - 2)​10,000 -

ค่าเช่า​ 505 5,000 - 6)​ 1,000 -

ค่าใชจ้ า่ ยเบ็ตเตลด็ 506 4,000 -

353,300 - 353,300 -

คา่ โฆษณา 507 1)​18,000 - 18,000 - 10,000 -
เงนิ เดอื นค้างจา่ ย 202 2)​10,000 -
วสั ดุสำานักงานใชไ้ ป 508 3,800 -
ค่าเส่ือมราคา-อุปกรณ์ 509 3)​ 3,800 - 6,000 -
หนี้สงสัยจะสญู 510 4)​ 6,000 -
ค่าเชา่ จ่ายลว่ งหนา้ 107 5) 300 - 300 -
6)​ 1,000 - 1,000 -

39,100 - 39,100 - 369,600 - 369,600 -

สดุ ยอดคมู่ อื ครู 125

1. ขG้ันaรtวhบeรrวiมnขg้อมูล 2 . ขPั้นrคoิดcวeิเsคsรiาnะหg์และสรุปความรู้

บูรณาการทักษะศตวรรษที่ 21 ทักษะชีวิต

162 การบัญชีธรุ กจิ ซอ้ื ขายสนิ ค้า

สงวน ิลข ิสท ์ธิ ํสา ันกพิม ์พ บ ิร ัษท ัพฒนา ุคณภาพ ิวชาการ (พว.) ํจากัดชอ่ื ปญั ชีร้านต้นออ้ ยเดบติ-เครดิต
งบทดลองหลังรายการปรับปรุง - 2,800 -
เงนิ สด​ 44,000
ลูกหน​ี้ 31 ธันวาคม 25x2 56,000 - 18,000 -
คา่ เผ่ือหนี้สงสัยจะสญู ​ - 29,000 -
สินคา้ คงเหลือ​ เลขท่ี 28,000 - 10,000 -
วสั ดสุ าำ นักงาน​ บัญชี 1,200 - 194,800 -
คา่ โฆษณาจ่ายล่วงหนา้ ​ 6,000 - 112,000 -
คา่ เชา่ จา่ ยล่วงหนา้ 101 1,000
อปุ กรณ​์ 102 60,000 - 3,000 -
คา่ เสือ่ มสะสมอปุ กรณ์​ 103 -
เจา้ หนี้​ 104 5,500 -
เงนิ เดอื นคา้ งจา่ ย 105 88,000
ทนุ -นางสาวอ้อย​ 106 4,800 -
ขายสินค้า​ 107 -
รับคืนสนิ ค้า 108 39,000 -
ซ้ือสนิ คา้ ​ 109 4,000 -
คา่ ขนส่งเข้า​ 201 4,000 -
สง่ คนื สินค้า​ 202 18,000 -
เงนิ เดือน​ 301 3,800 -
ค่าเช่า​ 401 6,000 -
ค่าใชจ้ า่ ยเบ็ตเตล็ด​ 402
ค่าโฆษณา 501 300
วสั ดสุ านกั งานใชไ้ ป 502 369,600
ค่าเสอื่ มราคา-อุปกรณ์ 503
หนี้สงสัยจะสญู 504
505
506
507
508
509
510

369,600 -

หมายเหตุ​ ​ กระดาษร่างเป็นเพียงกระดาษทดเท่าน้ัน​ หากเข้าใจวิธีการทำางบทดลองหลังรายการปรับปรุง
กส็ ามารถทาำ งบทดลองหลังรายการปรับปรุงไดเ้ ลยโดยไม่จาำ เปน็ ต้องทำากระดาษร่าง

การปรับปรงุ และแกไ้ ขขอ้ ผิดพลาด 163

6. การโอนกลับรายการบญั ช ี

​ การโอนกลับรายการ​ (Reversing​ Entries)​ คือการโอนกลับรายการบัญชีท่ีได้ปรับปรุงไว้
ในวันสิ้นงวดบัญชีกลับคืนเป็นรายได้และค่าใช้จ่ายประเภทนั้นๆ​ เมื่อเริ่มรอบระยะบัญชีใหม่​ ถ้าไม่มีการ
โอนกลับรายการอาจทำาให้ผู้จัดทำาบัญชีเข้าใจผิดว่ายังมีรายการบัญชีนั้นปรากฏอยู่ในงวดบัญชีถัดไปอีก​
เช่น​ ดอกเบ้ียค้างรับทางด้านเดบิต​ ถ้าไม่โอนกลับรายการ​ ดอกเบ้ียค้างรับก็จะยังคงเป็นดอกเบี้ยค้างรับ
ของงวดถดั ไปอกี ​ซ่ึงไม่ถกู ต้อง​​ดงั นั้นในวันต้นงวดจงึ ตอ้ งทำาการโอนกลับรายการ​โดยบนั ทกึ ตรงกันข้าม
กับวนั ท่ปี รบั ปรงุ รายการซ่งึ จะทำาในวนั ต้นงวดบัญช​ี รายการท่จี ะต้องทำาการโอนกลับรายการมีดงั นี้
​ 1.​ คา่ ใชจ้ ่ายคา้ งจา่ ย
​ 2.​ รายได้ค้างรบั
​ 3.​ คา่ ใชจ้ ่ายจา่ ยลว่ งหน้า​​กรณีบันทกึ ไวเ้ ป็นค่าใชจ้ า่ ย
​ 4.​ รายไดร้ ับลว่ งหน้า​​กรณบี ันทึกไว้เปน็ รายได้
​ การโอนกลบั รายการแตล่ ะรายการจะโอนกลับในสมดุ รายวนั ท่ัวไป​​ดงั น้ี

สมุดรายวันทว่ั ไป หน้า​1
จาำ นวนเงิน
พ.ศ. 25x2 รายการ เลขที่ เดบิต เครดิต
เดอื น วันที่ บัญชี xx -

ม.ค. 1 คา่ ใชจ้ ่ายคา้ งจา่ ย xx -
​ ค่าใช้จา่ ย​​
โอนกลบั รายการคา่ ใชจ้ ่ายค้างจ่าย xx -
xx -
รายได้
​ รายได้ค้างรบั ​​ xx -
โอนกลบั รายการรายได้ค้างรบั xx -

คา่ ใชจ้ ่าย xx -
​ คา่ ใช้จ่ายจา่ ยล่วงหนา้ ​​ xx -
โอนกลับรายการค่าใชจ้ า่ ยจ่ายลว่ งหน้า

รายได้รบั ลว่ งหนา้
​ รายได้​
โอนกลบั รายการรายได้รบั ลว่ งหน้า

126 สดุ ยอดคู่มอื ครู


Click to View FlipBook Version