The words you are searching are inside this book. To get more targeted content, please make full-text search by clicking here.

Festivalkatalog: Alles über die Filme und Gäste des 18. Filmfestivals Türkei Deutschland in Nürnberg

Discover the best professional documents and content resources in AnyFlip Document Base.
Search
Published by jk.exmt, 2021-03-11 05:42:08

18. Filmfestival Türkei Deutschland

Festivalkatalog: Alles über die Filme und Gäste des 18. Filmfestivals Türkei Deutschland in Nürnberg

MUSA KISA FİLM YARIŞMASI | 49

MUSA ÜBERLAST

FAZLA YÜK

TR 2012, 18', DigiBeta D 2012, 12’ , dcp/DVD/BluRay
Regie • Yönetmen: Serhat Karaaslan Regie • Yönetmen: Dolunay Gördüm

An Musas Stand, der schwarz gebrannte DVDs ver- Ein Fahrstuhlphobiker soll im Rahmen einer Therapie
kauft, kommt eines Tages der Regisseur Zeki alleine Aufzug fahren. Doch als ein ungebetener
Demirkubuz und sieht, dass auch seine Filme verkauft Passagier dazu steigt, benötigt er Nerven so stark wie
werden. Aufzugseile.

Korsan DVD satan Musa’nın tezgâhına yönetmen Zeki Asansör fobisi olan Buchmann bir terapi çerçevesinde
Demirkubuz gelir ve kendi filminin de satıldığını görür. tek başına asansöre biner. Beklenmedik bir kişi daha
Musa’ya bir teklifte bulunur Zeki Demirkubuz. binince, Buchmann asansör halatları kadar sağlam si-
nirlere ihtiyaç duyar.
Deutschland Premiere • Almanya Prömiyeri
Internationale Premiere • Uluslararası Prömiyer

Serhat Karaaslan Dolunay Gördüm

Geboren 1984 in Varto/Türkei, Geboren 1985 in Mayen/
studierte er zunächst Pharma- Deutschland. 2006-08 Ausbil-
zie. 2009 begann er sein Regie- dung zum gestaltungstechni-
studium an der Kadir Has Univer- schen Assistenten für Grafik.
sität. Er arbeitet als Apotheker Seit 2008 Studium an der Kunst-
und dreht Kurzfilme. hochschule für Medien Köln,
Drehbuch und Regie.
1984 Varto’da doğdu. Eczacılık
eğitiminden sonra, 2009 yılında Ka- 1985 yılında Mayen/Almanya’da
dir Has Üniversitesi’nde yönetmen- doğdu. 2006 tasarım tekniği
lik eğitimine başladı. Eczacı olarak asistanı olarak eğitim aldı.
çalışıyor, aynı zamanda kısa filmler 2008’den bu yana Köln Medya
çekiyor. Yüksek Okulu’nda Senaryo ve
Yönetmenlik eğitimi alıyor.

ehrengast des festivals:
TÜRKAN ŞORAY

Festİvalİn onur konuğu:
tÜRKAN ŞORAY

52 | ehrengast des festivals: tÜRKAN ŞORAY

Eine unfassbare Liebe: Türkan Şoray

Türkan Şoray zu beschreiben ist ein hoffnungsloses Un- um ihn am Ende mit einem Gefühl der Unnahbarkeit
terfangen. Vergleiche mit anderen Kinolegenden und zurück zu lassen. Ein Blick, der urrein, schutzlos, passiv
Stars gibt es praktisch nicht. Ihre Fähigkeit, sich immer und voller Neugierde sein kann, zugleich aber auch
wieder neu zu erfinden, beruht vor allem auf einer be- unheilbringende Verführungen heraufbeschwört, nicht
dingungslosen Liebe zur Kinokunst. Eine Leidenschaft, ohne mehrdeutiges körperliches Begehren. Kurzum, ein
für deren Vollendung sie sich aber nie interessierte. einladendes schelmisches Augenzwinkern, bei dem wir
Generationen von Kinoverliebten konnten sich gerade aber wissen, dass unsere Träume zum Scheitern verur-
deswegen mit dieser rastlosen Suche nach einer uner- teilt sind.
reichbaren Liebe identifizieren. Deswegen ist sie auch
zeitlos und das liegt wohl an der Magie des Kinos und Die unfassbaren Grenzen unserer Faszination für Türkan
der Unsterblichkeit der Stars. Şoray sind im Grunde genommen sehr konkret abge-
steckt. Die Erfüllung unseres Traums ist nur ein Stein-
Diese Erklärungsversuche reichen natürlich nicht aus, wurf entfernt von unserem Kinosessel, von dem aus wir
eine lebende Legende wie Türkan Şoray greifbar zu ma- sie auf der Leinwand bewundern. Je größer das Gefühl
chen. Wir müssen uns schon anstrengen, um ein Gefühl der Unerreichbarkeit für uns, desto warmherziger und
dafür zu bekommen, worin ihre Einmaligkeit liegt. Die ehrlicher bohrt sie sich in unsere Herzen mit ihrem Blick.
Quellen ihres künstlerischen Talents und ihrer Anzie- So gesehen kann man von einer unerfüllten, seltsamen
hungskraft zu entschlüsseln, könnten dabei helfen, uns Liebe sprechen zwischen uns und ihr. Eine geheime Lei-
dem Phänomen Türkan Şoray anzunähern. denschaft zwischen ihr und jedem von uns.

Hoffnungsloses Unterfangen, dennoch ein Versuch: Was ist Türkan Şoray für uns? Eine abenteuerhungrige
Zum Beispiel wäre es keineswegs übertrieben zu sagen, Geliebte? Eine liebevolle Mutter? Eine leidenschaftliche
dass niemand sich ihrem unverwechselbaren Blick ent- Verführerin? Ein Schwesterherz? Oder das unwidersteh-
ziehen kann. Ein Blick, aus dem ihre Seele spricht und im liche Objekt der Begierde? Wahrscheinlich alles und
Handumdrehen jeden ergreift, fasziniert, träumen lässt, nichts, weswegen sie uns so nah und doch so fern ist. Ein

Festİvalİn onur konuğu: tÜRKAN ŞORAY | 53

Trugbild, eine Projektionsfläche für unsere Träume und Rückkehr), Azap (Die Qual), Mahpus (Gefangen), Selvi
Alpträume, Sehnsüchte, Hoffnungen und Katastrophen, Boylum Al Yazmalım (Das Mädchen mit dem roten Kopf-
die nur einen Augenschlag voneinander entfernt liegen. tuch), Hazal, Mine und Gramofon Avrat (Das Grammo-
Diesem Gefühlschaos verdanken wir letztendlich auch phon-Weib).
die Faszination für einen großartigen Menschen, dem
wir seit über einem halben Jahrhundert verfallen sind. Türkan Şorays Werk gleicht einem beispiellosen Ki-
noabenteuer, an dem wir seit gefühlten Ewigkeiten
Das künstlerische Schaffen der unumstrittenen »Sulta- teilnehmen. Für uns ist es vor allem ein Abenteuer, in
nin des türkischen Kinos« umfasst über 200 Filme. Ihre dem wir unseren eigenen, ganz persönlichen Lieben
Karriere begann sie mit dem Film Köyde Bir Kız Sevdim begegnen, sei es vollends erfüllte, herzblutend auf der
(Ich liebte ein Mädchen im Dorf) und wurde mit Otobüs Strecke gebliebene oder nur voller Unschuld herbeige-
Yolcuları (Busreisende) erstmals einem Massenpubli- sehnte. Und das verdanken wir einer Frau, die wir seit
kum bekannt. Mit Werken wie Acı Hayat (Bitteres Leben), über einem halben Jahrhundert auf der Leinwand be-
Ne Şeker Şey (Wie süß sie ist), Siyah Gözler (Schwarze wundern...
Augen), Sürtük (Das Flittchen), Tapılacak Kadın (Eine
Frau zum Vergöttern), Dünyanın En Güzel Kadını (Die Burçak Evren
schönste Frau der Welt) und nicht zuletzt mit dem Film Filmkritiker
Vesikalı Yarim (Meine berüchtigte Geliebte) wurde sie İstanbul
zum absoluten Star und spielte unvergessliche Rollen
in Klassikern des türkischen Kinos wie in Kölen Olayım
(Lass mich dein Sklave sein), Seninle Ölmek İstiyorum
(Ich will mit dir sterben), Cemo, Çile (Leid), Dönüş (Die

Einige ihrer Preise 1992 8. Bastia Mittelmeer Filmfestival – Beste
Darstellerin in ”Es war Kalt und der Regen
1964 Antalya Goldene Orange Film Festival – nieselte“
Beste Darstellerin in »Bitteres Leben« 1994 6. Ankara Film Festival – Ehrenpreis
1968 15. Antalya Goldene Orange Film Festival – 1994 31. Antalya Filmfestival – Beste Darstellerin in
Beste Darstellerin »Meine lizenzierte Geliebte« »Um der Liebe Willen«
1973 5. Adana Golden Boll Film Festival – 1996 15. Internationales Filmfestival Istanbul –
Beste Darstellerin »Gefangen« Ehrenpreis
1973 Moskau Film Festival – 1999 Filmfestival Rom – Ehrenpreis
Spezialpreis der Jury für Dönüş 1999 2. Fliegender Besen Frauenfilmfestival –
1978 Taschkent Filmfest – Traditioneller Preis des Preis für die Beste Regisseurin
Internationalen Aitmatow Clubs - »Meine 2000 31. Antalya Film Festival – Beste Darstellerin in
Liebste im Roten Kopftuch« »Um der Liebe Willen«
1987 27. Antalya Goldene Orange Film Festival – 2001 Akademie Istanbul – Erfolgreichste Künstlerin
Beste Darstellerin für ”Meine Träume, Meine des Jahres
Liebe und Du“
1990 2. Izmir Filmfestival- Goldene Artemis
Ehrenpreis

54 | ehrengast des festivals: tÜRKAN ŞORAY

Filmografie (Auswahl) 1971 Zeit der Liebe und des Todes
1971 Die vergessene Frau
2007 Suna 1971 Sieben Ehemänner für Hürmüz
2007 Hicran Straße 1970 Das Nachtigallennest
2006 Die Frau meines Lebens 1970 Mein Leben gehört dir
2002 Ungesendete Briefe 1970 Die stolze Frau
1997 Ein kleines Wunder 1970 Mitleid
1993 Shahmaran 1969 Bitteres Leid
1990 Brauttausch 1969 Ist es meine Sünde?
1990 Es war kalt und der Regen nieselte 1969 Ich will mit dir sterben
1989 Ein totes Meer 1969 Herbstwinde
1988 Die Insel 1968 Liebe ist eine alte Lüge
1987 Das Grammophonweib 1968 Die Rache der Frau
1987 Zehn Frauen 1968 Wenn eine Frau liebt
1987 Alias Goncagül 1968 Meine berüchtigte Geliebte
1985 Eine Frau, ein Leben 1967 Ein Bergmärchen
1985 Blinde Kuh 1967 Die Braut mit dem schwarzen Schleier
1984 Ich will eine Liebe 1967 Der Clown und seine Tochter
1983 Die Maitresse 1967 Eine Frau zum Vergöttern
1983 Ich liebe dich 1966 Die Abendsonne
1982 Mine 1966 Der Zaunkönig
1982 Ich habe dich in meinem Herz begraben 1966 Die sündhafte Frau
1981 Töte die Schlange 1966 Die Rache der Engel
1979 Hazal 1966 Schwarze Rose
1979 Die gekränkte Blume 1965 Die Bäckerin
1978 Ein Liebesmärchen (Ferhat und Şirin) 1965 Die Frau meines Lebens
1978 Sultan 1965 Schwarze Augen
1978 Die süße Nigâr 1965 Der Abschiedskuss
1977 Der Damm 1964 Mamas Liebling
1977 Dila Hanım 1964 Wind der Jugend
1977 Das Mädchen mit dem roten Kopftuch 1964 Die Waise
1976 Die Richterin von Bodrum 1964 Nach all den Jahren
1976 Erdbeben 1963 Bittere Liebe
1976 Die Liebe der Riesen 1963 Gestohlene Liebe
1975 Dringend gesucht: Ein Ehemann 1963 Junge Mädchen
1974 Hunger 1963 Die Frau mit zwei Ehemännern
1974 Die Verrückten 1962 Bitteres Leben
1974 Herzschmerz 1962 Der Mann im Glas
1973 Wie wird Asiye gerettet? 1962 Wie süß sie ist
1973 Die Qual 1962 Der schwierige Bräutigam
1973 Gefangen 1961 Die dornige Rose
1973 Ehrenschuld 1961 Die Engel sind meine Zeugen
1972 Cemo 1961 Busreisende
1972 Leid 1961 Schwarzer Engel
1972 Die Rückkehr 1960 Ich liebte ein Mädchen im Dorf
1972 Neblige Erinnerungen 1960 Parade der Schönen
1972 Tyrannei
1971 Das blaue Tuch

Festİvalİn onur konuğu: tÜRKAN ŞORAY | 55

Nice Sevdaların Kaynağı: Türkan Şoray

Türkan Şoray’ı starlar skalasında bir yerlere koyup anla- beklentilerin ve de karşılıksız kalacağı önceden bile-
tabilmek pek mümkün değil, hatta bir noktada olanak- nen hayranlıkların tüm esintilerini görmek mümkün-
sızdır. Ne kendisinden öncekilerden bir şeyler ödünç dür. Kimi zaman saf, savunmasız, edilgen ve her bir
almış, ne de bir sonrakilere kendisinden bir şeyler arma- ilgiye açık çehresi, aynı zamanda tarifi olmayan bir
ğan etmiştir. Ödünç almaması kendisine özgü olmaktan, fettanlık ve kabule açık bir cinselliğin kışkırtıcılığını da
benzerinin bulunmaması ise yaşamının her kertesinde içerir. Çünkü o çehre; ondan umut edilen tüm beklen-
kendisini yinelemek yerine yenilemekten kaynaklanan, tileri boşa çıkarıp reddetmez. Aksine , karşılıksız kala-
sinemaya olan deva bulmaz aşkının o bilinmez tutku- cağı önceden bilinen her bir istek ve arzuya hınzırca
sundan gelir. Onun içindir ki, onun yaşı hiç olmamıştır. göz kırpar. Bunun içindir ki o, hem gökteki yıldızlar
Hep aynı; bildiğimiz, örtüşebildiğimiz ve de sevdiğimiz denli ulaşılmaz, hem de düş şatolarının ışıldayan de-
kadar kalmıştır. Ya da bir diğer deyişle, hep aynı yaşta- vasa perdelerindeki kadar yakındır bize.
dır. Bizim gibi sevdalılara nicelerini eklemek, çoğaltmak
için. Sinemanın büyüsü de, starların ölümsüzlüğü de Ona duyduğumuz deva bulmaz hayranlığımızın sı-
buradan gelir. nırları, loş salonların perdeyle koltukları arasındaki
mesafe kadardır. Hem çok uzaktır, hem de çok yakın.
Ama söz konusu Türkan Şoray olunca, bu kadarla yetin- Uzaklık; ona duyduğumuz özlemin büyüklüğü kadar,
mek de mümkün değildir. Daha da fazlasını aramak, o yakınlık ise; perdedeki izdüşümünün bizim utangaç-
büyüsünün gizleri içinde bir başka şeylerin kapılarını da lıklarımıza armağan ettiği o tarif edilmez sıcaklıkta ve
aralamak, kendisine bağışlanan, sinemaya denk düşen içtenlikte yatar. Karşılıksız da olsa, adını bir türlü ko-
yeteneğinin yanısıra eşsiz ve kimilerine göre benzersiz yamadığımız bir garip sevdadır yaşanılan aramızda. O
güzelliğinin de kodlarını çözümlemek gerek. kadar gizlidir ki bu ilişki, bir o bilir, bir de biz.

Özellikle iri ve bir çırpıda bildik tanımlamalar içine gir- Onu yalnızca bir yanıyla tanımlayabilmek kolay değil,
meyen gözlerinin odakta kaldığı yüz hatlarında, tüm hatta olanaksızdır. O; hem ana hem bacı, hem fettan,

56 | ehrengast des festivals: tÜRKAN ŞORAY

hem masum, hem nice sevdalara ve de serüvenlere açık Ne Şeker Şey, Silah Gözler, Sürtük, Tapılacak Kadın, Dün-
bir sevgili, hem de arzunun o dayanılmaz ve karşı konul- yanın En Güzel Kadını ile devam eden, Vesikalı Yarim
maz nesnesidir. Hem yakınımızda hem de çok uzaklarda ile tescillenen, Kölen Olayım, Seninle Ölmek İstiyorum,
olması bundandır. Onun perdeden bizlere yansıyan izdü- Cemo, Çile, Dönüş, Azap, Mahpus, Selvi Boylum Al Yaz-
şümün düş dünyamızda oluşturduğu duygularla örtüşe- malım, Hazal, Mine, Gramafon Avrat ve daha niceleriyle
bilmek için, hem onda görmek istediğimiz her bir şeyin sinemamızın unutulmazları arasına giren bir starı, daha-
toplamı, hem de hiç biri değildir. Belki de yarım aşırı sı Türkan Şoray’ı anlatmak, anlayabilmek ne mümkün?
aşkın bir süredir bizler üzerinde oluşturduğu büyüsünün
sırrı belki de bu çeşitliliğinin oluşturduğu karmaşasından Onun sinemadaki serüveni; aynı zamanda bizlerin de,
gelir. Herkesin onda, asla kayıtsız kalamayacağı bir şeyler loş salonların devasa perdesine yansıyan görüntüle-
bulabilmesi de bu yüzdendir. rinde karşılığını bulduğu, yaşanmış, özlem duyulup da
bir türlü yaşanma olanağı bulamamış, ya da yaşanıp da
Yarım asırlık starlık ve de kendisine yakıştırılan tamamlanamayıp yarım kalmış nice sevdalarımızın serü-
»sultan«lığın filmlerle taçlandırdıkları arasında neler yok venidir de aynı zamanda.
ki? Sinemaya ilk adımını attığı Köyde Bir Kız Sevdim’le
başlayan Otobüs Yolcularıyla adını duyurup, Acı Hayat, Burçak Evren
Sinema Yazarı

Ödüllerinden Bazıları

1964 1. Antalya Film Festivali 1992 8. Bastia Akdeniz Sinemaları Festiali
En iyi kadın oyuncu,
En başarılı kadın oyuncu, Acı Hayat Soğuktu Ve Yağmur Çiseliyordu
1994 6. Ankara Film Festivali
1968 5. Antalya Film Festivali Emek Ödülü
1996 15. Uluslararası İstanbul Film Festivali
En başarılı kadın oyuncu, Vesikalı Yarim Sinema Onur Ödülü
1999 Roma Film Festivali
1973 5. Adana FIlm Festivali Büyük Ödül
2000 Marmara Üniversitesi İletişim Fakültesi
En başarılı kadın oyuncu, Mahpus Zirvedekiler 2000 Ödülü
2000 31. Antalya Film Festivali
1973 Moskova Film Şenliği (Rusya) En iyi kadın oyuncu, Bir Aşk Uğruna
2001 Akademi İstanbul
Özel Ödül, Dönüş Yılın En Başarılı Sanatçısı Ödülü

1978 Taşkent Film Şenliği

Uluslararası Aytmatov Kulübü

Geleneksel Ödülü

Selvi Boylum Al Yazmalım

1987 27. Antalya Altın Portakal Film Festivali

En iyi kadın oyuncu, Hayallerim, Aşkın ve Sen

1990 2. İzmir Film Festiali

En İyi Altın Artemis Onur Ödülü

Festİvalİn onur konuğu: tÜRKAN ŞORAY | 57

Filmografi (Seçki) 1972 Sevmek ve Ölmek Zamanı
1972 Unutulan Kadın
2007 Suna 1972 Yedi Kocalı Hürmüz
2007 Hicran Sokağı 1970 Bülbül Yuvası
2006 Hayatımın Kadısın 1970 Hayatım Sana Feda
2002 Gönderilmemiş Mektuplar 1970 Mağrur Kadın
1997 Nihavend Mucize 1970 Merhamet,
1996 Yer çekimli Aşklar 1969 Buruk Acı
1993 Şahmaran, Tatlı Betüş 1969 Günah Bende mi?
1990 Berdel 1969 Seninle Ölmek İstiyorum
1990 Soğuktu ve Yağmur Çiseliyordu 1969 Sonbahar Rüzgarları
1989 Ölü Bir Deniz 1968 Aşk Eski Bir Yalan
1988 Ada 1968 Kadın İntikamı
1987 Gramofon Avrat 1968 Kadın Severse
1987 On Kadın 1968 Vesikalı Yarim
1987 Rumuz Goncagül 1967 Bir Dağ Masalı
1985 Bir Kadın Bir Hayat 1967 Kara Duvaklı Gelin
1985 Körebe 1967 Sinekli Bakkal
1984 Bir Sevgi İstiyorum 1967 Tapılacak Kadın
1983 Metres 1966 Akşam Güneşi
1983 Seni Seviyorum 1966 Çalıkuşu
1982 Mine 1966 Günahkar Kadın
1982 Seni Kalbime Gömdüm 1966 Siyah Gül
1981 Yılanı Öldürseler 1966 Meleklerin İntikamı
1979 Hazal 1965 Ekmekçi Kadın
1979 Küskün Çiçek 1965 Hayatımın Kadını
1978 Bir Aşk Masalı 1965 Sıyah Gözler
1978 Sultan 1965 Veda Busesi
1978 Tatlı Nigâr 1964 Anasının Kuzusu
1977 Baraj 1964 Gençlik Rüzgarı
1977 Dila Hanım 1964 Öksüz Kız
1977 Selvi Boylum Al Yazmalım 1964 Yılların Ardından
1976 Bodrum Hakimi 1963 Acı Aşk
1976 Deprem 1963 Çalınan Aşk
1976 Devlerın Aşkı 1963 Genç Kızlar
1975 Acele Koca Aranıyor, İnce Memed Vuruldu 1963 İki Kocalı Kadın
1974 Açlık 1962 Acı Hayat
1974 Yüreğimde Yare Var 1962 Bardaktaki Adam
1974 Çılgınlar 1962 Ne Şeker Şey
1973 Asiye Nasıl Kurtulur ? 1962 Zorlu Damat
1973 Azap 1961 Dikenli Gül – Die dornige Rose
1973 Namus Borcu 1961 Melekler Şahidimdir
1973 Mahpus 1961 Otobüs Yolcuları
1972 Çile 1961 Siyah Melek
1972 Dönüş 1960 Köyde Bir Kız Sevdim
1972 Sisli Hatıralar 1960 Güzeller Resmi Geçidi
1972 Zulüm
1971 Mavi Eşarp

TÜRKAN ŞORAY WERKSCHAU

um der liebe willen
die rückkehr
du meine liebste im roten kopftuch

TÜRKAN ŞORAY FİLM SEÇKİSİ

bİr aŞk uĞruna
DÖNÜŞ

SELVİ boylum, al yazmalim

60 | TÜRKAN ŞORAY WERKSCHAU

BİR AŞK UĞRUNA

UM DER LIEBE WILLEN

Istanbul, zu Beginn des zweiten Weltkrieges. Die in Olaylar 2. Dünya Savaşı'nın başlangıç yıllarında geçer. Yıllar
Wohlstand lebende Selma fühlt sich seit langem in einer önce evlenip mutlu bir yuva kuran Selma, bir süreden beri
gewissen Leere. Die Probleme in der Familie und die Ver- büyük bir boşluğun içine düşer. Bir yandan aile içindeki bazı
nachlässigung durch ihren Ehemann führen die schöne sorunlar, diğer yandan kocasının yoğun işleri nedeniyle
Selma auf den Gutshof ihres Bruders in Edirne. Dort lernt ilgisizliği, olgunluk çağını yaşayan Selma'yı giderek çileden
sie den Leutnant kennen, der ihr Herz erobert. Es kommt çıkarmaktadır. Mutsuz bir yaşam süren Selma, Edirne’de
zu einer Abrechnung zwischen den beiden Männern. kardeşinin çiftliğinde genç bir binbaşıyla tanışır. Kocasıyla
binbaşı arasında bir hesaplaşma başlar.
Der Film, der auf dem Roman »Anna Karenina« von Lew
Tolstoi beruht, ist eines der besten Beispiele des türki- Lev Tolstoy’un Anna Karenina adlı romanından uyarlanan fil-
schen Kinos für einen Historienfilm. Der Film erhielt nach me değer katan öğelerden biri sinemamızda başarılı örnek-
seiner Premiere 1994 auf dem 31. Filmfestival in Antalya lerini pek göremediğimiz dönem filmleri arasından rahatlıkla
gleich mehrere Preise. Der Film wurde zunächst als Fern- sıyrılması.Televizyon dizisi olarak çekilen film daha sonra yeni
sehserie gedreht, später jedoch für das Kino überarbei- kurgusuyla sinemaya uyarlanmıştır.
tet.

TÜRKAN ŞORAY FİLM SEÇKİSİ | 61

TR 1994, 136‘ Tunca Yönder
Türk. Original mit dt. Untertiteln
Türkçe orijinal, Almanca altyazılı Geboren 1938 in Ankara. Er arbeitete am Ankara Kunst-
theater als Drehbuchautor, Schauspieler und Regieassis-
Regie • Yönetmen tent. Am 6. Februar 1969 wurde »Die Hochzeit des Dich-
Tunca Yönder ters«, das erste TV-Drama der Türkei gesendet, bei dem
Buch • Senaryo er Regie führte. Damit ging er in die Geschichte ein. Nach
Selim İleri,TuncaYönder, Nuran Devres, Safa Önal 1980 drehte er für verschiedene Anstalten Dokumentar-
Kamera • GörüntüYönetmeni filme. Er gründete das "Mobile Kino", einen Kleinbus, der
Erhan Canan, Salih Dikişçi durch ganz Anatolien fuhr und den Menschen das Kino
Musik • Müzik naher brachte.
Serdar Kalafatoğlu
Produktion • Yapım 1938, Ankara doğumlu. Ankara Sanat Tiyatrosunda, se-
Kadri Yurdatap narist, oyuncu ve reji asistanı olarak yıllarca tiyatroya
Ton• Ses emek verdi. 6 Şubat 1969 gecesi TRT’de yayınlanan ilk TV
Aziz Acar draması »Şair Evlenmesi«nin yönetmenliğini yaparak
Darsteller • Oyuncular Türk televizyonlarının ilk drama yönetmeni ünvanını
Türkan Şoray, Can Gürzap, Faruk Peker, Meltem Savcı, aldı.1980 yılından itibaren çeşitli kuruluşlara belgeseller
Tunçel Kurtiz üretti. Gezici Sinema Şenliği isimli bir proje oluşturarak,
Anadolu'yu dolaşan bir karavan ile sinema projesi yara-
Festivals/Preise (Auswahl) • tarak yaşama geçirdi.
Festivaller/Ödüller (Seçki)
1994 Antalya Filmfestival – Beste Darstellerin, Bester Filmografie (Auswahl) • Filmleri(Seçki)
Nebendarsteller, Beste Filmmusik • 2005 Lustige Stadt • Komiki Şehir
Antalya Altın Portakal Film Festivali – 1997 Çökertme • Çökertme
En İyi Kadın Oyuncu, En İyi Yardımcı Erkek 1994 Um der Liebe Willen • Bir Aşk Uğruna
Oyuncu, En İyi Özgün Müzik 1993 Müder Krieger • Yorgun Savaşçı
1995 1993 Rückkehr nach Ağrı • Ağrıya Dönüş
Ankara Filmfestival – Bester Film• 1992 Warten auf Regen • Yağmur Beklerken
Ankara Film Festivali – En İyi Film 1991 Erste Liebe • İlk Aşk
Istanbul Filmfestival – Bester Regisseur• 1990 Lebensfreude • Can Şenliği
İstanbul Film Festivali – En İyi Yönetmen

62 | TÜRKAN ŞORAY WERKSCHAU

Dönüş

die rückkehr

Ibrahim, der sich in Geldnöten befindet, beschließt als Yokluk ve parasızlık İbrahim’in, Almanya'ya işçi olarak git-
Arbeiter nach Deutschland zu gehen. Seine im Dorf zu- meye karar vermesine yol açar. Karısı Gülcan ise İbrahim’in
rück bleibende Frau Gülcan lernt vom Dorflehrer lesen gönderdiği mektupları okuyabilmek için, öğretmenden oku-
und schreiben, um die Briefe Ibrahims lesen zu können. ma yazma öğrenir. Ancak Gülcan’da gözü olan ağa, Gülcan
Der Aga, der ein Auge auf Gülcan geworfen hat, behaup- ve öğretmenin birlikte aşk yaşıyorlar iftirasını atar. Ağa’nın
tet, sie habe ein Verhältnis mit dem Lehrer und schickt mektubu üzerine İbrahim, namusunu temizlemek için köye
Ibrahim einen Brief. Ibrahim kehrt zurück, um seine Ehre döner, ancak dönüşünde yalnız değildir.
zu retten, doch er ist nicht alleine.
Türkan Şoray’ın ilk yönetmenlik deneyimi de olan Dönüş,
Türkan Şoray, die bei »Die Rückkehr« auch Regie führte, Türk sinemasında »Almanya’ya göç« olgusunu bir kadının
befasste sich als eine der ersten im türkischen Kino mit gözünden anlatan ilk filmdir. Şoray’ın hikâyesi ve Önal’ın
dem Thema »Gastarbeiter« aus der Sicht einer Frau. Der senaryosu hem toplumdaki feodal yapıyı ve bunun sonucu
Film, dessen Idee von Türkan Şoray stammt, trägt einer- olan sömürüyü (hem ekonomik hem cinsel bir sömürü bu)
seits die feudale Gesellschaftsstruktur und die daraus hem de halkın ekonomik çözüm arayışları için yabancı bir ül-
resultierende Ausbeutung (wirtschaftlich wie sexuell) keye çalışmaya gitmesinin neden olduğu bireysel ve toplum-
und andererseits den persönlichen wie gesellschaftli- sal yıkımları perdeye taşıyor ve bu anlamda takdir edilecek
chen Zerfall, den die Migration mit sich bringt, auf die bir çaba göstermiş oluyor.
Leinwand.

TÜRKAN ŞORAY FİLM SEÇKİSİ | 63

TR 1972, 94‘ Türkan Şoray
Türk. Original mit dt. Untertiteln
Türkçe orijinal, Almanca altyazılı Geboren 1945 in Istanbul, kam Türkan Şoray mit 16 Jah-
ren eher durch einen Zufall als Schauspielerin zum Kino.
Regie • Yönetmen Sie spielte in über 200 Filmen und wurde mehrfach aus-
Türkan Şoray gezeichnet. »Die Rückkehr« ist ihre erste Regiearbeit. Sie
Buch • Senaryo führte bei drei weiteren Filmen Regie. Türkan Şoray, die
Safa Önal auch ihre eigene Sendung »Mein Kino und ich« im TV
Kamera • GörüntüYönetmeni moderierte, ist weiterhin als Schauspielerin im Kino und
Kaya Ererez Fernsehen tätig.
Schnitt • Kurgu
Şerif Gören 1945’de İstanbul’da doğan Türkan Şoray 16 yaşında bir
Musik • Müzik tesadüf eseri sinemaya oyuncu olarak adımını attı.
Yalçın Tuna 200ün üzerinde filmde oynadı, sayısız ödül aldı. »Dönüş«
Produktion • Yapım filminin eser sahibi de olan Şoray bu filmle ilk yönetmen-
İrfan Ünal lik deneyimini yaparken, daha sonra aralarında senaryo-
Darsteller • Oyuncular sunda katkıda bulunduğu ve Orhan Kemal’in romanın-
Türkan Şoray, Kadir İnanır, Bilal İnci, Osman Alyanak, dan uyarlanan »Yılanı Öldürseler«in de bulunduğu üç
Hikmet Taşdemir sinema filminin yönetmenliğini yaptı.

Festivals/Preise (Auswahl) •
Festivaller/Ödüller (Seçki)
2000 Frauenfilmfestival Belgien – Lobende
Erwähnung•
Belçika Kadın Filmleri Festivali –
Özel Mansiyon

64 | TÜRKAN ŞORAY WERKSCHAU

SELVİ boylum, al yazmalım

du meine liebste im roten kopftuch

Der Fernfahrer Ilyas kommt aus Istanbul in Asyas Dorf. Köylü kızı Asya ile kamyon şoförü İlyas’ın aşkı mutlu bir evliliğe
Die beiden verlieben sich, heiraten und bekommen ei- dönüşür. Samet adlı da bir çocukları olur. Ne var ki İlyas bir
nen Sohn. Eines Tages kommt Ilyas von einer seiner Fern- süre sonra bir yolculuğundan geri dönmez. Asya sevdiği
fahrten nicht zurück. Für Asya beginnt eine lange Zeit adamı uzun süre bekler. Ama umudunu yitirince çocuğu ile
des Wartens. Als sie ihre Hoffnung verliert, verlässt sie ihr birlikte kaçar. Oysa ki gideceği sığınacağı bir yer yoktur.
Dorf mit ihrem Kind. Doch hat sie eigentlich keinen Ort, Karşısına Cemşit çıkar. Onlara hem evini hem de yüreğini açar.
an den sie gehen kann. Unterwegs begegnet sie Cemşit. Aradan yıllar geçer. Ama Asya İlyas’ını hep bekler. İlyas geç de
Er öffnet ihr sein Heim und sein Herz. Doch Asya gibt das olsa bir gün geri döner. Yarım kalan mutluluğunu, çocuğunu
Warten auf Ilyas nicht auf. Und tatsächlich taucht Ilyas ve kadınını ister. Asya iki erkeğin arasında kalır. Biri sevdiği,
nach vielen Jahren eines Tages auf. Er will seine unvoll- gönül verdiği, yıllardır beklediği çocuğunun gerçek babası,
endete Liebe, seine Frau und sein Kind zurück. Asya öbürü ise onlara en güç anlarında evini ve gönlünü açıp sahip
muss sich entscheiden zwischen dem Mann, den sie çıkarak emek veren bir başka adam. Asya, sevgi ile emek
liebt und dem Mann, der ihr in der schwierigsten Stunde arasında bir tercih yapmak zorundadır.
zur Seite stand.
2008 yılında Nürnberg’te hayata veda eden Cengiz
»Meine Liebste im roten Kopftuch« basiert auf dem Ro- Aytmatov’un eserinden uyarlanan Selvi Boylum, AlYazmalım
man des im Jahre 2008 in Nürnberg verstorbenen kirgi- Türkan Şoray’ın kariyerinde bir mihenk taşı.
sischen Autors Tschingis Aitmatow und ein Meilenstein
in Türkan Şorays Karriere.

TÜRKAN ŞORAY FİLM SEÇKİSİ | 65

TR 1977, 95‘ Atıf Yılmaz
Türk. Originalfassung mit dt. Untertiteln
Türkçe orijinal, Almanca altyazılı Geboren 1926 in Mersin. Der sehr renommierte Regis-
seur, Produzent und Drehbuchautor des türkischen Ki-
Regie • Yönetmen nos studierte Schöne Künste und Jura. 1951 drehte er
Atıf Yılmaz seinen ersten Spielfilm. Atıf Yılmaz ist auch der Förderer
Buch • Senaryo und Lehrer vieler erfolgreichen FilmemacherInnen in der
Ali Özgentürk Türkei. In vielen seiner über 100 Filme thematisierte er
Kamera • GörüntüYönetmeni die Rolle der Frau in der Gesellschaft. Er war Vorsitzender
Çetin Tunca verschiedener Kinoorganisation und Kinogewerkschaf-
Musik • Müzik ten. Atıf Yılmaz verstarb am 5. Mai 2006.
Cahit Berkay
Produktion • Yapım 1926 yılında doğdu. Türkiye Sinema’sının en üretken ve
Yeşilçam Filmcilik, Arif Keskiner en renkli yönetmeni, yapımcısı ve senaristi Atıf Yılmaz,
Darsteller • Oyuncular Güzel Sanatlar ve Hukuk öğrenimi gördü. 1951 yılında ilk
Türkan Şoray, Kadir İnanır, Ahmet Mekin, Nurhan Nur, filmini çekti. Yüzden fazla filmde yönetmenlik yaptı. Ulu-
İhsan Yüce sal ve uluslararası ödüller alan yönetmen, Türkiye
Sineması’nın birçok başarılı yönetmeninin hocasıdır.
Festivals/Preise (Auswahl) • Filmlerinde özellikle kadının toplumdaki yerini irdeleyen
Festivaller/Ödüller (Seçki) Yılmaz, çeşitli sinema örgütlerinde ve sendikalarında yö-
1978 Antalya Filmfestival – Bester Regisseur, Beste neticilik yapmıştır. Atıf Yılmaz 5 Mayıs 2006 yılında vefat
Kamera, Zweiter Preis Bester Film• etti.
Antalya Altin Portakal film festivali -
En İyi Görüntü Yönetmeni, En İyi Yönetmen,
En İyi İkinci Film
Taschkent Filmfest– Beste Darstellerin•
Taşkent Film Şenliği - En İyi Kadın Oyuncu

ehrengast des festivals:
Hannelore Elsner

Festİvalİn onur konuğu:
hannelore elsner

68 | ehrengast des festivals: Hannelore Elsner

Burghausen-Istanbul-Nürnberg

»Ich sah so bayerisch-türkisch aus!«

Ein Film, der im Anfang des Neuen Deutschen Films
stand und der 1963 den »Preis der deutschen Filmkritik«
erhielt.

»Den Gedanken, Schauspielerin zu werden, diesen Ge- Dies war ihr erster ernsthafter Kontakt mit einem Kino
danken hatte ich nicht«, sagt eine, die wie keine zweite der etwas anderen Art. Aber es sollten noch etliche
am Sternenhimmel des deutschen Films funkelt: Han- »Lümmel von der ersten Bank« folgen, zum Glück auch
nelore Elsner. Ihr allererster Film wurde in Istanbul ge- viel Theater, ehe sie 1973, immerhin als erste westdeut-
probt, aber nie gedreht: der Regisseur hieß Halit Refiğ sche Schauspielerin nach dem Mauerbau, in einem
und war damals 24 Jahre alt. Sie war 16 und meinte von DEFA-Film mitwirkte: Sie spielte die Gräfin in der Litera-
sich: »Ich sah so bayerisch-türkisch aus!« turverfilmung »Aus dem Leben eines Taugenichts«. Ein
gutes Jahr für sie, denn dann folgte eine Hauptrolle in
Von wegen. Sie war und ist der Lichtblick in einer oft der Hunsrück-Fräulein-Ballade »Die Reise nach Wien«
schattenreichen Landschaft – der des deutschen Films. von Edgar Reitz, wo sie neben der Erzfränkin Elke Som-
mer ungebremst das Spektrum ihrer spielerischen Aus-
Dabei fing alles ganz klein an. Geboren im oberbayri- drucksmittel beweisen konnte. An dem Drehbuch für
schen Burghausen, besuchte sie zeitweise in Neuötting, diesen Film hatte übrigens auch Alexander Kluge mitge-
der Nachbarstadt des Wallfahrtsorts mit der Schwarzen schrieben. Aber Filmkunst war damals kaum das Metier,
Madonna, eine Klosterschule der Englischen Fräulein. in dem eine professionelle Schauspielerin überleben
Sie wechselte mehrfach die Schulen in jener südostbay- konnte. Und weil immer mehr Menschen das Wohn-
erischen Region, da probierte sie auch völlig absichtslos zimmer nicht mehr verließen, weil sie lieber Fernsehen
ihr späteres Alleinstellungsmerkmal aus: die Stimme. schauten, folgten zahlreiche Auftritte in Fernsehserien
Sie spielte im Schultheater, las gelegentlich vor und wie »Tatort« und »Die schöne Marianne«.
kam an damit. Aber sie wollte ja weder Schauspielerin
noch Vorleserin werden. Und fand sich dann doch in den Dass sie, die ja selber bei den Englischen Fräuleins zur
Kinderschuhen des deutschen Nachkriegsfilms wieder, Schule gegangen ist, dann auch noch die Titelrolle in ei-
etwa beim damals schon unsterblichen Freddy Quinn nem Film über deren Gründerin spielen sollte, ist schöne
und seinem Film »Freddy unter fremden Sternen«. Nicht biografische Ironie: »Marie Ward – Zwischen Galgen und
viel später landete sie auf dem Berliner Flughafen Berlin Glorie« hieß das solide Filmwerk aus dem Jahre 1985.
Tempelhof, agierte dort als desorientiertes Starlet in Will Was wohl Mater »Peri« Peregrina dazu gesagt hätte – sie
Trempers ambitionierter Ballade »Die endlose Nacht«. war die Direktorin der Maria Ward-Schule in Neuötting.

Am 6. Oktober 1994 aber griff das einstige Englische
Fräulein zum Revolver: Sie wurde Kommissarin! Ins-
gesamt 66 Folgen lang brillierte sie als Ermittlerin mit
enormem, niemals versiegenden Charme, benutzte
aber kaum je die Waffe, sondern ihren scharfen Ver-
stand, geladen mit sehr viel weiblicher Intuition. Den
bislang von Männern dominierten Spielplatz rollte sie
mühelos auf und schaffte das Kunststück, nie in serieller
Routine zu erstarren.
Es folgten TV-Filme in Serie, dann spielte sie 1998 mit Iris
Berben in der Buchverfilmung »Andrea und Marie«, was
das Fachblatt »Die Bunte« zu dem Jubelschrei »Erotik-
Gipfel der Powerfrauen« animierte, andernorts wurde

Festİvalİn onur konuğu: hannelore elsner | 69

dieser Film so charakterisiert: eine »Dreiecks-Liebes- indem sie sämtliche Register schauspielerischer Erfah-
geschichte zwischen französischer Lebensfreude und rung zieht und doch niemals überzieht. So schuf sie das
deutscher Melancholie.« facettenreich schillernde und enorm vielschichtige Por-
trät einer verletzten, zerbrechenden Frau, der die Welt
Da haben wir es. Deutsche Melancholie? Das klingt wie abhanden kommt.
Bleigießen. Aber »französische Lebensfreude?« Genau
hier kommen Hannelore Elsner, ihre Aura, ihre Ausstrah- »Ich wollte, dass man dem Gesicht von Hanna Flanders
lung, ihre oft fast traumwandlerische Präsenz ins Spiel. – der »Unberührbaren« – alles ansieht, ihr Schicksal, ihr
Nichts in ihrem filmischen Erscheinungsbild war und Leben, Kraft, Mut, Überleben, Freude, Schmerz, Elend,
ist »deutsch«: Selbst wenn sie einst »leichte Mädchen« eben alles«, schrieb Hannelore Elsner. All das ist ihr ge-
spielte, waren sie geprägt von lebendiger, gar nicht lungen. Und hierfür wurden Film und Hauptdarstellerin
anrüchiger Leichtigkeit und einer ganz speziellen Sanft- preisgekrönt, sogar in der Türkei, nämlich beim »Inter-
heit. Sie leuchtet – aus ganz natürlichen Quelle gespeist national Istanbul Film Festival« im Jahre 2001, wo »Die
– auf Leinwand und Bildschirm stets äußerst energiebe- Unberührbare« den Hauptpreis, die »Goldene Tulpe«
wusst, agiert mit großer spielerischer Präzision selbst in erhielt. Und in Istanbul schließt sich ein Kreis: Hannelo-
kleinsten Gesten und Blicken – womit sie sich scheinbar re Elsner erinnerte sich an ihren allerersten Aufenthalt
mühelos jeden Luftraum erobert. in dieser Stadt und an den Mann, der damals beinahe
ihr erster Regisseur geworden wäre: Halit Refiğ – »Der
Und dann kam das Jahr 2000. Ein Regisseur namens mich entdeckt hat, der den Grundstein für meinen Beruf
Oskar Roehler, den damals niemand kannte, drehte ei- gelegt hat«, wie sie in ihrer Autobiographie »Im Über-
nen Schwarzweiß-Film namens »Die Unberührbare« mit schwang« schreibt.
Hannelore Elsner über seine Mutter, die in Leben und
Werk so kämpferische wie solipsistische Nürnberger Ein Türke also hat die entscheidende Entwicklungshilfe
Schriftstellerin Gisela Elsner – die 1991 den großen Kul- für eine der bedeutendsten deutschen Filmschauspiele-
turpreis der Stadt Nürnberg erhielt, sich ein Jahr später rinnen und damit für das deutsche Kino geleistet! Wer
in München das Leben nahm. Hannelore Elsner liefert hätte das gedacht?
in diesem Ausnahmefilm ein so tragikomisches wie be-
rührendes Kabinettstück in Sachen Schauspielkunst ab, Jochen Schmoldt
Journalist
Einige ihrer Preise

1972 Goldene Kamera - Iwanov 2003 Hessischer Fernsehpreis - Claras Schatz
1995 Telestar: Beste Darstellerin in einer Serie 2003 Deutscher Filmpreis: Beste Hauptdarstellerin -
für Die Kommissarin Mein letzter Film
1995 Bundesverdienstkreuz (am Bande) 2005 Bundesverdienstkreuz 1. Klasse
2000 Deutscher Filmpreis: Beste Hauptdarstellerin - 2006 Bayerischer Fernsehpreis für ihr Lebenswerk
Die Unberührbare 2007 Goldener Ochse Ehrenpreis des Filmkunstfestes
2000 Preis der deutschen Filmkritik - Mecklenburg-Vorpommern für ihr Lebenswerk
Die Unberührbare 2008 Bayerischer Verdienstorden
2000 Bayerischer Filmpreis: Beste Darstellerin - 2009 Preis für Schauspielkunst beim Festival des
Die Unberührbare deutschen Films
2001 DIVA-Award 2011 Ehrenpreis des Bayerischen Filmpreises 2010
2002 Adolf-Grimme-Preis - Ende der Saison 2012 Ehrenpreis zum Hessischen Film- und Kinopreis
2002 Bambi

70 | ehrengast des festivals: Hannelore Elsner

Filmografie (Auswahl) 1985 Marie Ward – Zwischen Galgen und Glorie
1984 Eine Art von Zorn
2013 Hanni und Nanni 3 1983 Peggy hat Angst
2013 Der letzte Mensch 1983 Satan ist auf Gottes Seite
2013 Besser als Nix 1982 Wer spinnt denn da, Herr Doktor?
2012 Jesus liebt mich 1980 Weekend. Heufieber
2012 Wer’s glaubt wird selig 1980 Der grüne Vogel
2012 Hanni und Nanni 2 1978 Der Sturz
2012 Gibsy – Die Geschichte des Boxers 1977 Flucht
Johann Rukeli Trollmann 1976 Bomber und Paganini
2011 Spuren des Bösen – Racheengel 1975 Berlinger
2011 Kein Sex ist auch keine Lösung 1974 Die Teufelsschlucht der wilden Wölfe
2011 Das Blaue vom Himmel 1973 Die Reise nach Wien
2010 Hanni und Nanni 1973 … aber Jonny!
2010 Zeiten aendern Dich 1973 Aus dem Leben eines Taugenichts
2009 Alles Liebe 1972 Deutsche Novelle
2008 Kirschblüten – Hanami 1972 Der Stoff, aus dem die Traeume sind
2008 Jakobs Bruder 1972 Willi wird das Kind schon schaukeln
2007 Vivere 1971 Iwanow
2007 Das Sichtbare und das Unsichtbare 1971 Der Tote von Zimmer 17
2006 Nicht alle waren Mörder 1971 Die Eroberung
2006 Rauchzeichen 1970 Hurra, wir sind mal wieder Junggesellen!
2005 Du hast gesagt, dass du mich liebst 1970 Die Herren mit der weißen Weste
2005 Alles auf Zucker! 1969 Christoph Kolumbus oder die
2004 Frau faehrt, Mann schlaeft Entdeckung Amerikas
2003 Rot und Blau 1969 Pepe, der Paukerschreck
2002 Mein letzter Film 1969 Das Fenster zum Garten
2001 Suck My Dick 1968 Der blaue Strohhut
2001 Ende der Saison 1968 Die Lümmel von der ersten Bank
2000 Taximord 1967 Der Trinker
2000 Die Unberührbare 1967 Die Kiste
1999 Der Schrei des Schmetterlings 1966 Schöne Geschichten mit Mama und Papa
1998 Mein großer Freund 1965 Blumen für Zimmer 19
1997 Alptraum 1964 Der Seitensprung
1996 Das Maedchen Rosemarie 1963 Ein Alibi zerbricht
1995 Blutige Spur 1963 Die endlose Nacht
1993 Schatten der Vergangenheit 1961 …und sowas nennt sich Leben
1993 Renis Tod 1961 Das Maedchen mit den schmalen Hüften
1992 Klippen des Todes 1960 Marina
1991 Elsa 1959 Immer die Maedchen
1990 Liebe und Tod 1959 Freddy unter fremden Sternen
1990 Der achte Tag 1959 Alt-Heidelberg
1989 Noch ein Wunsch
1988 Es muss doch mehr als alles geben
1989 Pizza-Express
1987 Ein Treffen mit Rimbaud
1986 Operation Dead End
1985 Kaminskys Nacht

Festİvalİn onur konuğu: hannelore elsner | 71

Burghausen-İstanbul-Nürnberg

»Hem Bavyeralı hem Türk’e benziyordum!«

indi ve orada Will Tremper’in iddialı baladı »Die endlose
Nacht« (Sonsuz Gece) adlı filminde şaşkın bir yıldız ada-
yını canlandırdı. Yeni Alman sinemasının başında duran
bu film, 1963 yılında »Alman Sinema Eleştirmenlerinin
Film Ödülü«nü aldı.

»Oyuncu olma fikri, benim öyle bir fikrim yoktu«. Bu Bu farklı bir sinema ile ilk ciddi buluşması oldu. Ancak
sözler Alman sinemasının yıldızlı gökyüzünde eşsiz par- »Lümmel von der ersten Bank« (Birinci Sıradaki Hay-
layan kadına ait: Hannelore Elsner. İlk filminin provaları lazlar) gibi birçok film ve birçok tiyatro oyununu da ar-
İstanbul’da yapıldıysa da, film maalesef çekilemedi. Yö- dından geldi. 1973 yılında, duvarın inşasından sonra ilk
netmenin adıysa Halit Refiğ’di. Halit Refiğ o zaman 24, Batı Alman sanatçı olarak Doğu Almanya’nın DEFA-Film
kendisi hakkında »hem Bavyeralı hem Türk’e benziyor- yapımında rol aldı: »Aus dem Leben eines Taugenichts«
dum!« diyen Hannelore Elser ise 16 yaşındaydı. (Bir Haylazın Hayatı) adlı edebiyat uyarlaması olan film-
de düşes karakterini canlandırdı. Hannelore Elsner için
iyi bir yıldı, çünkü hemen ardından Edgar Reitz’in çektiği
»Die Reise nach Wien« (Viyana Yolculuğu) adlı filmde,
koyu Frankonyalı Elke Sommer’in yanında oyunculu-
ğunun tüm ifade araçlarını ispat etme şansını buldu.
Bu filmin senaryosunun bir yazarı da Alexander Kluge
olmuştu. Fakat sinema sanatı o zamanlarda profesyonel
bir oyuncunun geçimini kazanabileceği bir meslek de-
ğildi. Ve gittikçe daha fazla insan oturma odalarından dı-
şarı çıkmadıkları için, televizyon izlemeyi tercih ettikleri
ve, »Tatort« (Olay Yeri) ve Die schöne Marianne« (Güzel
Marianne) gibi sayısız televizyon dizilerinde rol aldı.

Oysa öyle değildi. Hannelore Elsner, çoğu zaman Alman İngiliz Kız Okulu’nda okumuş olan Hannelore Elsner’in
sinemasının karanlıklara gömülmüş umut ışığı oldu. bu okulların kurucusu olan Maria Ward’ın hayatını an-
latan ve 1985 yılında çekilen »Maria Ward – Zwischen
Oysa her şey çok küçük başlamıştı. Bavyera’nın Burghau- Galgen und Glorie« (Maria Ward – Darağacı’yla Şöhret
sen kasabasında doğan Hannelore Elsner, Neuötting’de, Arasında) başrolde oynaması da biyografisinin hoş bir
„Siyah Madonna“nın bulunduğu hac mekânına kom- ironisi. Mater »Peri« Peregrina – Neuötting’deki Maria
şu kasabada, İngiliz Kız Okulu’nda okudu. Bavyera’nın Ward Okulu’nun müdürü – buna ne derdi acaba?
güneydoğu bölgesinde birçok okul değiştirirken, hiç
kasıtsız olarak sonradan emsalsiz özelliği olacak olanı 6 Ekim 1994 tarihinde İngiliz kız okulu mezunu eline si-
deneme şansını buldu: sesini. Okul tiyatrosunda oyun- lah aldı: komiser oldu! 66 bölüm boyunca olağanüstü,
culuk yaptı, zaman zaman okuyucu oldu ve bununla da hiçbir zaman eksilmeyen cazibesi olan komiser olarak
başarılı oldu. Ancak ne oyuncu olmak istiyordu, ne de göz kamaştırırken, silah yerine kadınsı içgüdüyle dolu
okuyucu. keskin zekâsını kullandı. Bu zamana dek erkeklerin ege-
Fakat yine de kendini savaş sonrası filmlerinin henüz men olduğu oyun sahasına son hızla girdi ve dizinin
emekleme döneminde olduğu bir zamanda sinemanın rutinine kendini kaptırmama sanatında da son derece
içinde buldu – örneğin, döneminde bile ölümsüz gözüy- başarılı oldu.
le bakılan Freddy Quinn’in »Freddy unter fremden Ster-
nen« (Yabancı Yıldızlar Altında Freddy) filminde. Aradan Bir dizi televizyon filminin ardından 1998 yılında Iris
fazla zaman geçmeden, Berlin Tempelhof havalimanına Berben ile yine edebiyat uyarlaması olan »Andrea und

72 | ehrengast des festivals: Hannelore Elsner

Marie« (Andrea ve Marie) adlı filmde rol alınca, »Die Bun- kadar dokunaklı bir oyunla, oyunculuk konusunda bir
te« dergisinin »Güçlü kadınların erotik zirvesi« manşetini başyapıt sergiliyor. Ancak oyunculuk yıllarının tüm de-
atmasına neden olmuşsa da, başka yerlerde film şöyle neyimlerini seferber ederken, hiçbir zaman abartıya
tanımlandı: »Fransız yaşama sevinci ile Alman melanko- kaçmıyor. Böylelikle yaralanmış, kırılmakta olan ve dün-
lisi arasında üçgen aşk hikâyesi.« yası elinden kayıp giden bir kadının renk renk parlayan
Alman melankolisi deyince, insanın aklına daha çok yıl- muazzam bir portresini çizmeyi başarıyor.
başında yapılan kurşun dökme geleneği geliyor. Ama
»Fransız yaşama sevinci?« Burada Hannelore Elsner’in Hannelore Elsner bu rolü hakkında » Hanna Flanders ka-
aurası, karizması, ve çoğu zaman takındığı “hayal âlemi rakterinin yüzünde her şeyin okunabilinmesini istedim,
ifadesi” giriyor işin içine. Filmdeki görünümü »Alman« kaderini, hayatını, gücü, cesareti, yaşama savaşı, sevin-
olmadı hiç: bir zamanlar oynadığı »hafif kız« rollerinde ci, acısı, sıkıntısı, yani her şeyi« der. Bunların hepsini de
bile canlı, hiç edepsiz olmayan bir hafiflik ve çok özel bir başardı. Ve bunun için film ve başrol oyuncusu ödül-
yumuşaklık sergiledi. Perdede ve ekranda çok doğal bir lendirildi. Üstelik Türkiye’de, Uluslararası İstanbul Film
kaynaktan gelen enerjisinin her zaman farkında olarak Festivali’nde 2001 yılında Altın Lale ile. Ve İstanbul’da
parlarken, en ufak jestler ve bakışlarda bile büyük bir çember tamamlanıyor: Hannelore Elsner bu şehre ilk
dikkatle hareket ediyor ve bununla birlikte her hava sa- gelişini hatırlıyor, ve neredeyse ilk yönetmeni olacak
hasını kolaylıkla fethediyor. olan adamı: Halit Refiğ – biyografisinde »Beni keşfeden
ve mesleğimin temel taşını koyan adam« diye büyük bir
Ve geldik 2000 yılına. İsmini daha önce kimsenin duy- hayranlıkla anacağı yönetmen.
madığı bir yönetmen olan Oskar Roehler hayatında ve
eserlerinde savaşçı olduğu kadar solipsist olan Nürn- Demek ki, Almanya’nın en önemli oyuncusu ve böylelik-
bergli yazar annesi, Gisela Elsner’i anlattığı »Die Unbe- le de Alman sinemasının kalkınma sına destek bir Türk
rührbare« (Çıkış Yok) adlı siyah-beyaz bir film çeker. Gi- tarafından yapılmış! Kim derdi ki...?
sela Elsner 1991 yılında Nürnberg şehrinin Büyük Kültür
ödülünü almış, bir yıl sonra da Münih’te intihar etmişti. Jochen Schmoldt
Hannelore Elsner bu sıra dışı filmde trajikomik olduğu Gazeteci

Ödüllerinden Bazıları 2003 Alman Film Ödülü: En İyi Kadın Oyuncu –
Son Filmim
1972 Altın Kamera – Iwanov 2005 Birinci Sınıf Federal Alman Liyakat Madalyası
1995 Telestar: En İyi Kadın Oyuncu – Komser Dizisi 2006 Bavyera Film Ödülü - Yaşam Ödülü
1997 Federal Alman Liyakat Madalyası (Kurdele) 2007 Mecklenburg-Vorpommern Eyaleti Onur
2000 Alman Film Ödülü: En İyi Kadın Oyuncu – Ödülü – Altın Boğa
Çıkış Yok 2008 Bavyera Liyakat Madalyası
2000 Alman Sinema Eleştirmenleri Ödülü – 2009 Alman Filmi Festivali – Oyunculuk Onur
Çıkış Yok Ödülü
2000 Bavyera Film Ödülü: En İyi Kadın Oyuncu – 2011 Bavyera Film Ödülleri - Onur Ödülü
Çıkış Yok 2012 Hessen Eyaleti Film ve Sinema Ödülleri –
2000 İstanbul Altın Lale Film Festivali: Özel Onur Ödülü
Mansiyon – Çıkış Yok
2001 DIVA Ödülü
2002 Bambi Ödülü
2003 Hessen Eyaleti Televizyon Ödülleri –
Clara’nın Hazinesi

Filmografi (Seçki) Festİvalİn onur konuğu: hannelore elsner | 73

2013 Hanni ve Nanni 3 1985 Marie Ward – Darağacı ve Şöhret Arasında
2013 Son İnsan 1984 Öfkenin Bir Şekli
2013 Hiç Yoktan İyidir 1983 Peggy Korkuyor
2012 İsa Beni Seviyor 1983 Şeytan Tanrı’nın Tarafında
2012 Duy da İnanma 1982 Deli Olan Kim, Doktor Bey?
2012 Hanni ve Nanni 2 1980 Weekend. Saman Nezlesi
2012 Gibsy – Boksör Johann Rukeli 1980 Yeşil Kuş
Trollmann’ın hikayesi 1978 Düşüş
2011 Kötünün İzi – İntikam Meleği 1977 Kaçış
2011 Sevişmemek de Çözüm Değil 1976 Bomber ve Paganini
2011 Pembe Yalanlar 1975 Berlinger
2010 Hanni ve Nanni 1974 Vahşi Kurtların Şeytan Uçurumu
2010 Zaman Seni Değiştirir 1973 Viyana’ya Yolculuk
2009 Aşk Herşeydir 1973 … ama Jonny!
2008 Kiraz Çiçekleri – Hanami 1973 Bir Haylazın Hayatından
2008 Jakob’un Erkek Kardeşi 1972 Alman Kısa Romanı
2007 Yaşamak 1972 Hayallerin Yapıldığı Kumaş
2007 Görünen ve Görünmeyen 1972 Willi Halleder Bu İşi
2006 Herkes Katil Değildi 1971 Iwanow
2006 Duman İşaretleri 1971 17 Numaralı Odadaki Ölü
2005 Beni Sevdiğini Söylemiştin 1971 Fetih
2005 Her şey Zucker Üzerine! 1970 Yaşasın, Yeniden Bekarız!
2004 Kadın Gider, Erkek Uyur 1970 Alnı Ak Beyler
2003 Mavi ve Kırmızı 1969 Kristof Kolomb Veya Amerika’nın Keşfi
2002 Son Filmim 1969 Pepe, Öğretmenlerin Korkulu Rüyası
2001 Suck My Dick 1969 Bahçeye Bakan Pencere
2001 Sezonun Sonu 1968 Mavi Hasır Şapka
2000 Taksi Cinayeti 1968 Birinci Sıradaki Haylazlar
2000 Çıkış Yok 1967 İçkici
1999 Kelebeğin Çığlığı 1967 Sandık
1998 Büyük Arkadaşım 1966 Annem ve Babamla Güzel Hikayeler
1997 Kâbus 1965 19 Numaralı Oda İçin Çiçek
1996 Rosemarie Adında Bir Kız 1964 Aldatma
1995 Kanlı İz 1963 Bir Mazeretin Çöküşü
1993 Geçmişin Gölgeleri 1963 Sonsuz Gece
1993 Reni’nin Ölümü 1961 …Bu Mudur Hayat
1992 Ölüm Uçurumu 1961 İnce Belli Kız
1991 Elsa 1960 Marina
1990 Aşk ve Ölüm 1959 Hep Bu Kızlar
1990 Sekizinci Gün 1959 Yabancı Yıldızlar Altında Freddy
1989 Başka Bir Arzunuz 1959 Alt-Heidelberg
1988 Her Şeyden Daha Fazlası Vardır
1998 Pizza-Express
1987 Rimbaud ile Görüşme
1986 Operation Dead End
1985 Kaminsky’nin Gecesi

HANNELORE ELSNER WERKSCHAU

DIE UNBERÜHRBARE
DIE REISE NACH WIEN
VIVERE

HANNELORE ELSNER FİLM SEÇKİSİ

Çıkış Yok
Vİyana Yolculuğu

Yaşamak

76 | Hannelore elsner WERKSCHAU

DIE UNBERÜHRBARE

Çıkış Yok

Mit dem Fall der Berliner Mauer im Herbst 1989 bricht für Berlin Duvarı’nın çöküşüyle 1989 sonbaharında, bir zamanlar
die einst berühmte Schriftstellerin Hanna Flanders eine ünlü olan yazar Hanna Flanders’in dünyası yıkılır. Lenin’in ko-
Welt zusammen. Nachdem die Hoffnung, dass sich die münist ideallerinin Federal Almanya’da da kanıksanacağı
kommunistischen Ideale Lenins auch in der BRD durch- umutlarını yitirdikten ve Hanna’nın kitaplarının artık
setzen würden, damit endültig erloschen ist und auch basılmamasından sonra, dağılan Demokratik Almanya’ya
Hannas Bücher dort nicht mehr gedruckt werden, ent- taşınmaya karar verir. Berlin’e vardığında ise, duvarın
schließt sie sich in die ehemalige DDR umzuziehen. In yıkılmasına olan üzüntüsüyle tek başına kaldığını fark eder.
Berlin muss sie jedoch erkennen, dass ihre Trauer um Büyük bir hayal kırıklığına uğrayan yazar, Münih’e döner ve
den Mauerfall kaum von jemandem geteilt wird. Unver- kendisi için artık sadece bir çözüm yolu kaldığına inanır.
standen und deprimiert kehrt sie nach München zurück Yönetmen Oskar Roehler »ÇıkışYok«ta annesi Gisela Elsner’in
und sieht nur noch einen einzigen Ausweg. hayatının dramatik sonunu anlatıyor. Gisela Elsner
Regisseur Oskar Roehler erzählt in »Die Unberührbare« Nürnberg’te doğmuş ve hayatının ilk yirmi yılını orada
die dramatische Endphase des Lebens seiner Mutter Gi- geçirmiştir.
sela Elsner. Elsner wurde in Nürnberg geboren und lebte
dort bis zu ihrem 20. Lebensjahr. 2000 yılında Alman Film Ödülü ile ödüllendirilen ve İstanbul
Uluslararası Film Festivali’nde Altın Lale ödülünü alan »Çıkış
Das Drama wurde 2000 mit dem deutschen Filmpreis Yok« Hannelore Elsner’e de En İyi Kadın Oyuncu dalında Al-
ausgezeichnet. Hannelore Elsner erhielt 2000 für die Rol- man Film Ödülü’nü ve Bavyera Film Ödülü’nü getirdi.
le der Hanna Flanders den Deutschen und Bayerischen
Filmpreis als Beste Hauptdarstellerin.

hannelore elsner FİLM SEÇKİSİ | 77

D 2000, 104‘ Oskar Roehler
Dt. Originalfassung mit engl. Untertiteln
Almanca orijinal, İngilizce altyazılı Geboren 1959 in Starnberg. Ab Anfang der 80er Jahre ist
er als Schriftsteller tätig und veröffentlicht 1984 seinen
Regie • Yönetmen ersten Erzählband. Er schreibt Drehbücher unter ande-
Oskar Roehler rem für Christoph Schlingensief. 1995 feiert er sein Re-
Buch • Senaryo giedebut. Oskar Roehlers Filme werden national und
Oskar Roehler international mehrfach prämiert und sind auch große
Kamera • GörüntüYönetmeni Erfolge an der Kinokasse. 2013 erscheint sein Film »Quel-
Hagen Bogdanski len des Lebens«, in dem er seinen autobiographischen
Schnitt • Kurgu Roman verfilmte.
Isabel Meier
Ton • Ses 1959 yılında Starnberg’de doğdu. 80’lerin başından iti-
Manfred Banach baren yazar olarak çalışmaya başlar, 1984’te ilk öykü ki-
Musik • Müzik tabını yayınlar. Sonrasında Christoph Schlingensief gibi
Martin Todsharow yönetmenler için senaryolar yazmaya başlayan
Produktion • Yapım Roehler’in filmleri ulusal ve uluslararası festivallerde bir-
Distant Dreams Filmproduktion, Käte Ehrmann, Ulrich çok kez ödüllendirilirken, gişede de başarılar elde eder.
Caspar Şubat 2013 yılında otobiyografik romanından uyarladığı
Darsteller • Oyuncular »Yaşam Kaynakları« adlı filmi gösterime girdi.
Hannelore Elsner, Vadim Glowna, JasminTabatabai, Lars
Rudolph, Michael Gwisdek, Nina Petri Filmografie (Auswahl) • Filmleri(Seçki)
2013 Quellen des Lebens • Yaşamın Kaynakları
Festivals/Preise (Auswahl) • 2010 Jud Süß – Film ohne Gewissen •
Festivaller/Ödüller (Seçki) Jud Süß - Vicdansız bir Film
2000 Deutscher Filmpreis - Bester Film, 2006 Elementarteilchen • Temel Parçacıklar
Beste Hauptdarstellerin • 2004 Agnes und seine Brüder • Agnes ve Erkek
Alman Film Ödülü – En İyi Film, En İyi Kadın Kardeşleri
Oyuncu 2000 Die Unberührbare • Çıkış Yok
Kritikerpreis Internationales Filmfestival Karlovy 1997 Silvester Countdown • Silvester Countdown
Vary • 1995 Gentleman • Centilmen
Karlovy Vary Uluslararası Film Festivali –
Eleştirmenler Ödülü
Chicago International Filmfestival – Beste
Darstellerin •
Uluslararası Chicago Film Festivali – En İyi
Kadın Oyuncu
Preis der Deutschen Filmkritik für den Besten
Film, Beste Darstellerin, Bester Darsteller •
Alman Eleştirmenler Ödülü – En İyi Film,
En İyi Kadın Oyuncu, En İyi Erkek Oyuncu
2001 Internationales Filmfestival Istanbul – Bester
Film, lobende Erwähnung für Hannelore Elsner •
İstanbul Film Festivali – En İyi Film,
Hannelore Elser için Özel Mansiyon

78 | Hannelore elsner WERKSCHAU

DIE REISE NACH WIEN

Vİyana Yolculuğu

Hunsrück im Jahr 1943: Während ihre Männer im Krieg 1943 yılında Hunsrück bölgesinde erkekler cephelerde ölür-
an der Front kämpfen, träumen die beiden Frauen Toni ken, iki genç kadın Toni ve Marga, en güzel yıllarının kendile-
und Marga von einer Welt außerhalb ihres Dorfes, einer rinden çalındıklarını düşünür, köylerinin dışındaki hayatı ha-
Welt voller Abenteuer und Chic. Als sie auf einem Ehren- yal ederek yaşarlar: macera dolu ve cıvıl cıvıl bir hayat. Bir
fest für einen Jagdflieger eine Kiste mit Geld finden, be- savaş pilotu adına yapılan onur töreni sırasında iki genç kadın
schließen die Frauen nach Wien zu gehen, um dort das tesadüfen içi para dolu bir puro kutusu bulunca, bu para ile
berühmt berüchtigte Großstadtleben zu sehen. Dort çok merak ettikleri büyük şehir hayatıyla tanışmak üzere
angekommen erwartet sie jedoch nichts als Enttäu- Viyana’ya gitmeye karar verirler. Ancak büyük şehir hayal
schungen. Nachdem sie auf Betrüger hereingefallen kırıklıklarıyla doludur. Dolandırıldıktan ve tüm paralarını kay-
sind, lernen die beiden Frauen sich zu wehren und an bettikten sonra, karşı koymayı öğrenir, güvenlerini kötüye
den Männern zu rächen, die ihr Vertrauen missbraucht kullanan erkeklerden intikam almaya başlarlar. Yasal olmayan
haben. Als sie ein Ermittlungsverfahren wegen Schwarz- bir hayvan kesimi yüzünden haklarında soruşturma
schlachtung erwartet, schaffen Marga und Toni es, dass açıldığında, Marga ve Toni soruşturmayı açan savcıyı zor bir
der zuständige Leiter selbst in eine schwierige Lage ge- duruma düşürmeyi başarırlar.
rät.
Edgar Reitz 2006’da, filmlerinin yaklaşık 40 yıl boyunca
Als Edgar Reitz 2006 feststellen musste, dass die Filme arşivde kaldıktan sonra, çok kötü bir durumda olduğunu fark
nach fast 40 Jahren im Archiv in erbärmlichem Zustand etmiş ve 2008’de filmi yeniden kurgulamış ve renklerini
waren, gab er 2008 eine restaurierte Fassung des Films tazelemiştir.
heraus, ohne den Schlusstitel, mit allen Szenen und in
frischen Farben.

hannelore elsner FİLM SEÇKİSİ | 79

D 1973, 103‘ Edgar Reitz
Dt. Originalfassung mit engl. Untertiteln
Almanca orijinal, İngilizce altyazılı Studium der Germanistik, Publizistik und Theaterwis-
senschaft. Mitglied der »Oberhausener Gruppe«, die
Regie • Yönetmen 1962 den deutschen Autoren-Film hervorbrachte. 1966
Edgar Reitz realisiert er seinen ersten Spielfilm »Mahlzeiten«, der in
Buch • Senaryo Venedig ausgezeichnet wurde. Es folgen zahlreiche wei-
Edgar Reitz, Alexander Kluge tere Spiel-Dokumentar- und Experimentalfilme, die
Kamera • GörüntüYönetmeni international Beachtung finden. Ab 1994 Professor für
Robby Müller Film an der Staatlichen Hochschule für Gestaltung in
Schnitt • Kurgu Karlsruhe.
Claudia Travnicek
Ton• Ses Alman Dili ve Edebiyatı, Gazetecilik ve Tiyatro Bilimleri
Günther Stadelmann eğitimi alan Reitz, 1962 yılında Alman auteur sinemasının
Musik • Müzik kurucuları olan »Oberhausen Grubu« mensubu. 1966’da
Hans Hammerschmid çektiği ilk filmi »Öğünler« Venedig Film Festivali’nde
Produktion • Yapım ödüllendirildi. Ardından uluslararası platformlarda çok
Edgar Reitz Filmproduktion, WDR övgü alan birçok sinema filmi, belgesel ve deneysel film
Darsteller • Oyuncular çekti. 1994 yılından bu yana Karlsruhe Güzel Sanatlar
Hannelore Elsner, Elke Sommer, Mario Adorf, Nicolas Okulu’nda öğretim görevlisi olarak çalışmakta.
Brieger, Heinz Reincke, Michael Janisch
Filmografie • Filmleri
Festivals/Preise (Auswahl) • 2007 Ortswechsel • Yer Değişimi
Festivaller/Ödüller (Seçki) 2006 Heimat – Fragmente – Die Frauen •
1974 Ernst Lubitsch Preis • Ernst Lubitsch Ödülü Memleket – Parçalar – Kadınlar
1973 Sorrent Internationale Filmfestspiele – 1995 Die Nacht der Regisseure •
Bester Film • Yönetmenlerin Gecesi
Sorrent Uluslararası Film Festivali – 1973 Die Reise nach Wien • Viyana Yolculuğu
En İyi Film 1967 Mahlzeiten • Öğünler

80 | Hannelore elsner WERKSCHAU

VIVERE

Yaşamak

Drei Frauen, drei Geschichten, ein Erkenntnisweg. Am Francesca ve Antonietta birbirinden çok farklı karaktere sa-
Weihnachtsabend verlässt die rebellische Antonietta hip iki kız kardeş. Francesca taksi şoförlüğü yaparak ailenin
nach einem Streit Hals über Kopf das triste Kölner Vor- geçimini sağlarken, anneleri aileyi yıllar önce terk ettiğinden
stadtörtchen Pulheim, um mit ihrem Rockerfreund Sni- beri hasta olan babası ve kız kardeşi ile de ilgilenmek zorun-
ckers nach Rotterdam zu fahren. Ihre bodenständige dadır. Antonietta ise asi ve aşık, Köln’ün varoşlarından kurtul-
Schwester Francesca, die sich seit dem Tod der Mutter maktan başka bir düşüncesi olmayan bir yeni yetme. Noel’e
verantwortlich für den schwangeren Teenager fühlt, be- birkaç gün kalmışken Antonietta Hollandalı sevgilisi Snickers
gibt sich mit dem Taxi auf die Suche nach ihr. Auf dem ve onun rock grubuyla evden kaçar. Onu geri getirmek de
Weg dorthin begegnet sie Gerlinde, einer Frau, die auf- Francesca’nın görevidir. Yolda yaşı itibariyle ve karasevda-
grund ihres Alters und ihrer Situation als unglückliche sından dolayı, artık bir geleceğinin olmadığını düşünen Ger-
Geliebte keine wirklichen Perspektiven mehr sieht. Auf linde ile karşılaşır. Gerlinde de Antonietta ve Francesca gibi
ihrer Reise verlieren und kreuzen sich die Wege der drei Rotterdam’a gitmek ister. Geçmişleri, sorunları ve özlemleri
Frauen immer wieder, auf der sie alle bald von ihrer Ver- ile yüklü yolculukları süresince üç kadının yolları sürekli ke-
gangenheit, ihren Problemen und Sehnsüchten einge- sişir ve ayrılır.
holt werden, vor denen sie nicht länger flüchten können.
Filmleri birçok ödül alan yönetmenin »Yaşamak« filmi Los
»Vivere« wurde in Los Angeles mit dem »Artistic Angeles’te »Sanatsal Başarı Ödülü« ile ödüllendirildi.
Achievement Award« ausgezeichnet.

hannelore elsner FİLM SEÇKİSİ | 81

D/NL 2006, 93‘ © Fabian Isensee
Dt. Originalfassung mit engl. Untertiteln
Almanca orijinal, İngilizce altyazılı Angelina Maccarone

Regie • Yönetmen Geboren 1965 in Pulheim bei Köln, studierte Germanis-
Angelina Maccarone tik und Amerikanistik mit dem Schwerpunkt Medien in
Buch • Senaryo Hamburg. Ihren ersten Spielfilm »Kommt Mausi raus?«
Angelina Maccarone drehte sie 1992 in Co-Regie mit Alexander Scherer. Ne-
Kamera • GörüntüYönetmeni ben ihren vielfach prämierten und erfolgreichen Kinofil-
Judith Kaufmann men, drehte Maccarone auch einige »Tatort« Folgen zu
Schnitt • Kurgu denen, sie auch die Drehbücher schrieb. Sie gilt als eine
Bettina Böhler der wichtigsten zeitgenössischen Filmemacherinnen
Ton • Ses Deutschlands.
Michael John
Musik • Müzik 1965 yılında Köln’ün Pulheim kasabasında doğdu, Med-
Jakob Hansonis, Hartmut Ewert ya ağırlıklı Alman Dili ve Edebiyatı ve Amerikan Dili ve
Produktion • Yapım Edebiyatı okudu. İlk uzun metraj filmi »Mausi Çıkabilecek
Elsani Film, Anita Elsani Mi?«yi 1992 yılında Alexander Scherer ile birlikte çekti.
Darsteller • Oyuncular Angelina Maccarone çok ödüllü ve başarılı sinema film-
Hannelore Elsner, Esther Zimmering, Kim Schnitzer, lerinin yanı sıra, Alman Televizyonu’nun en başarılı poli-
Egbert-Jan Weber, Aykut Kayacık siye dizisi »Tatort« için de senaryolar yazdı ve yönetti.
Yönetmen Almanya’nın en önemli çağdaş kadın
Festivals/Preise (Auswahl) • sinemacı olarak kabul ediliyor.
Festivaller/Ödüller (Seçki)
2007 Tribeca Filmfestival • Tribeca Film Festivali Filmografie • Filmleri
Karlovy Vary Internationales Filmfestival • 2011 Charlotte Rampling: The Look •
Karlovy Vary Uluslararası Film Festivali Charlotte Rampling: Bakış
Outfest Film Festival, Los Angeles – Outstanding 2009 Borowski und die Sterne • Borowski ve Yıldızlar
Artistic Achievement • 2006 Verfolgt • Kaçış
Outfest Film Festivali, Los Angeles – Sanatsal 2005 Fremde Haut • Yabancı Ten
Başarı Ödülü 1998 Alles wird gut • Herşey Güzel Olacak
Festival des Deutschen Films, Mannheim • 1997 Ein Engel schlägt zurück • Bir Meleğin İntikamı
Alman Film Festivali Mannheim
Copenhagen Internationales Filmfestival •
Uluslararası Copenhagen Film Festivali

FILMLANDSCHAFTEN

Müll im garten eden
the court
Mama coca
Nach dem Brand

vor Menekşe
Bursche, präg die Sterne gut dir ein
Typ-F der film
Waiting Area
Paradies: Glaube
Allah in Ehrenfeld - Der Bau der Kölner Moschee
Siirts Geheimnis
Du bist mein Zuhause
Zyklus
Wo ist meine Muttersprache
Kälte
Der unbesiegbare Widerstand
Die Staatsfrau
Jenseits der Hügel
Aus dem Untergrund
Die Stimme meines Vaters

SİNEMA DÜNYALARI

CENNETTEKİ ÇÖPLÜK
mahkeme

mama coca
Yangından Sonra

Menekşe'den Önce
Delİkanlım İyİ bak Yıldızlara

F-Tİpİ Fİlm
Bekleme Alanı
cennet: İnanç
Allah Ehrenfeld’de - Köln’de Camİ Yapmak

sİİrt’İn sirri
EVİM SENSİN

DEVİR
Zonê Ma Kotİ Yo / Ana Dİlİm Nerede

Soğuk
Çanakkale - Yolun Sonu

Hükümet Kadın
Tepenİn Ardı
Yeraltı

DENGÊ BAVÊ MİN / BABAMIN SESİ

84 | FILMLANDSCHAFTEN: SPIELFILM

müll im garten eden

Cennettekİ çöplük

Çamburnu ist ein kleines Bergdorf im Nordosten der Tür- Karadeniz’den esip gelen ılık ve nemli rüzgâr, sakinleri-
kei. Dank des mild-feuchten Klimas des Schwarzen Mee- ni bir bahçeye dönüştürdüğü her daim yeşil kalan sarp
res leben die Bewohner seit Generationen vom Teean- araziyi besliyor: Çamlarla orman güllerinin arasında
bau, von der Fischerei und im Einklang mit der Natur. uzanana gür yeşilliklerden bir halı, toparlak çay bahçe-
Doch die Idylle ist gefährdet, als die Regierung den Be- leri: Çamburnu’nda yaşayan 1700 canın ekmek teknesi.
schluss fasst, direkt oberhalb des Dorfes eine Mülldepo- Türkiye’nin Karadeniz kıyısındaki köy, kuşaklar boyunca
nie zu bauen. Trotz der Proteste des Bürgermeisters und yaşamını yamaçlarda çay tarımı, denizde balıkçılık yapa-
der Dorfbewohner entsteht eine Anlage, die wichtige rak sürdürdü. Ama hükümet Karadeniz Bölgesi’nin en
Sicherheits- und Baustandards nicht erfüllt und fortan büyük çöplüğünün köyün yukarısında bir yere yapılma-
durch Unfälle und Havarien kontinuierlich die Umwelt sına karar verdiğinden beri bu huzurlu yaşam tehdit al-
verschmutzt. Die Luft ist verpestet, das Grundwasser ver- tında. »Köyümüz kurban edildi« diyor belediye başkanı.
seucht, in der alljährlichen Regenzeit spült das Wasser Çok geçmeden kimsenin Çayburnu’nun ne balığını ne
den Müll die Abhänge herunter, Vogelschwärme und de çayını satın almayacağından korkuyor. Çünkü köyün
streunende Hunde belagern das Dorf. yukarısındaki çöplük, yer altı sularını zehirleyecek, atık-
lar da borularla denizlere dökülecek.
Den Teebauern, deren Plantagen unterhalb der Deponie
liegen, ist die Lebensgrundlage genommen. Die Folgen Fatih Akın, belgeselinde köyüne dönüyor ve
sind verheerend und für jeden sichtbar und dennoch Karadeniz'de yaşanan yeni yapılaşmanın yerel halk üze-
werden täglich weitere Tonnen Müll in die Deponie ge- rindeki olumsuz etkisini beyazperdeye taşıyor.
fahren.

SİNEMA DÜNYALARI: UZUN METRAJ | 85

D 2012, 98' Fatih Akın
Türk. Orginalfassung mit dt. Untertiteln
Türkçe orijinal, Almanca altyazılı Geboren 1973 in Hamburg. Nach dem Abitur studierte er
Visuelle Kommunikation an der Hamburger Hochschule
Regie • Yönetmen für bildende Künste. Bereits mit seinen Kurzfilmen konn-
Fatih Akın te er große Erfolge feiern, bis er seinen ersten Spielfilm
Buch • Senaryo »Kurz und Schmerzlos« drehte. Seine Filme wurden auf
Fatih Akın den renommiertesten Festivals der Welt gezeigt und prä-
Kamera • GörüntüYönetmeni miert. Fatih Akin, der neben seinen Regiearbeiten und
Bünyamin Seyrekbasan, Hervé Dieu Auftritten als Schauspieler auch als Produzent und Dreh-
Schnitt • Kurgu buchautor tätig ist, lebt in Hamburg.
Andrew Bird
Ton • Ses 1973’de Hamburg’da doğdu. Liseden sonra Hamburg
Joern Martens Güzel Sanatlar Yüksek Okulu’nda Görsel İletişim bölü-
Musik • Müzik münden mezun oldu. Kısa filmleri ile de büyük başarı-
Alexander Hacke lar elde eden Akın’ın ilk uzun metraj sinema filmi »Kısa
Produktion • Yapım ve Acısız« oldu. Filmleri dünyanın en önemli ve prestijli
corazón international, NDR, Dorje Film festivallerde gösterildi ve ödüllendirildi. Hamburg’da
yaşayan Fatih Akın, yönetmenliğin yanı sıra oyunculuk,
Festivals/Preise • Festivaller/Ödüller yapımcılık ve senaryo yazarlığı da yapıyor.
2012 Filmfest Hamburg • Hamburg Filmfestivali
Cannes Film Festival • Cannes Film Festivali

Filmografie • Filmleri
2012 Müll im Garten Eden (Doku) •
Cennetteki Çöplük (Belgesel)
2009 Soulkitchen • Aşka Ruhunu Kat
Deutschland 09 »Der Name Murat Kurnaz« •
Almanya 09 »Murat Kurnaz Davası«
New York, I Love You •
New York, Seni Seviyorum
2007 Auf der anderen Seite • Yaşamın Kıyısında
2005 Crossing the Bridge: The Sound of Istanbul •
Crossing the Bridge: İstanbul Hatırası
2004 Europäische Visionen »Die alten bösen
Lieder« •
Avrupa Vizyonu »Eski Sinsi Şarkılar«
Gegen die Wand • Duvara Karşı
2003 Wir haben vergessen zurückzukehren •
Geri Dönmeyi Unuttuk
2001 Solino • Solino
2000 Im Juli • Temmuz’da
1998 Kurz und schmerzlos • Kısa ve Acısız
1996 Getürkt (Kurzfilm) • Getürkt (Kısa Film)
1995 Sensin ! (Kurzfilm) • Sensin! (Kısa Film)

86 | FILMLANDSCHAFTEN: SPIELFILM

the court

mahkeme

Luis Moreno Ocampo ist Chefankläger am Internationa- Luis Moreno Ocampo, Lahey'deki Uluslararası Ceza Mah-
len Strafgerichtshof in Den Haag. Er ermittelt bei Kriegs- kemesinde başsavcı. Savaş suçları, soykırım ve dünyada
verbrechen, Genozid und Verbrechen an der Mensch- insanlığa karşı suçları soruşturmaktadır. Ocampo’nun
lichkeit überall auf der Welt. Im Genre eines Justizthril- altı yıl sonra aynı göreve yeniden atanmasıyla birlikte
lers begleiten die Regisseure Michele Gentile und Mar- yönetmen Michele Gentile ve Marcus Vetter bir tür ge-
cus Vetter Ocampo sechs Jahre nach seiner Ernennung rilim dolu adalet işleyişine onunla beraber eşlik etmeye
zum Chefankläger. Ein hochkomplexer juristischen Ab- başlıyorlar.
lauf, mit seiner dem Laien eher unverständlichen Spra- Konuya yabancı olanlar için son derece kapalı bir dili
che, bekommt im Laufe des Films ein Gesicht. olan karmaşık hukuki bir süreç, film boyunca daha an-
laşılır hale geliyor.
Ein Wort hört man immer wieder: Gerechtigkeit. Dafür
zu kämpfen ist ihnen allen gemein. Doch als Holly- Burada en çok duyulan kelime: Adalet. Bu konuda her-
woodstar Angelina Jolie zum entscheidenden »Schluss- kes hemfikir. Ama Hollywood yıldızı Angelina Jolie,
Hearing« im Fall von Kindersoldaten des kongolesischen Kongo’lu general Thomas Dyilo Lubanga’nın yargılandı-
Generals Thomas Dyilo Lubanga nach Den Haag reist, ğı çocuk askerler davasının sonuç duruşması için Lahey’e
vergessen alle für einen kurze Moment ihre Mission der geldiğinde, herkes kısa bir süreliğine onun global adalet
globalen Gerechtigkeit. için taşıdığı misyonu unutmaya başlayabiliyor.

SİNEMA DÜNYALARI: UZUN METRAJ | 87

D 2012, 88' Marcus Vetter
Originalfassung mit dt. Untertiteln
Orijinal, Almanca altyazılı Studium der Wirtschaftswissenschaften in Worms, Bu-
enos Aires und Madrid. Diplom Medienwissenschaft und
Regie • Yönetmen -praxis an der Uni Tübingen. Seit 2010 freischaffender Re-
Marcus Vetter, Michele Gentile gisseur und Mitbegründer der Produktions- und Verleih-
Buch • Senaryo firmen Filmperspektive und Bukera Pictures.
Marcus Vetter, Michele Gentile
Kamera • GörüntüYönetmeni Worms, Buenos Aires ve Madrid’de Ekonomi Bilimleri
Christian Haardt, Marcus Vetter Eğitimi aldıktan sonra Tübingen Üniversitesi’nde Med-
Schnitt • Kurgu ya Bölümü’nü bitirdi. 2010 yılından bu yana yönetmen
Michele Genile, MarcusVetter olarak çalışıyor ve Filmperspektive ile Bukera yapım ve
Ton • Ses dağıtım şirketinin kurucularından.
Aljoscha Haupt
Produktion • Yapım Michele Gentile
FILMPERSPEKTIVE GmbH
Co: SWR/NDR/ARTE/C-Films Geboren 1987 in Tübingen, nach dem Studium lebte er
für eineinhalb Jahre in Australien und kam nach Deutsch-
Marcus Vetter: Filmografie • land zurück, um seinen Militärdienst abzuleisten. Er hatte
Marcus Vetter: Filmleri immer den Gedanken Filme zu machen und half deshalb
2012 Cinema Jenin • Cinema Jenin ehrenamtlich beim Aufbau des Cinema Jenin, wo er Mar-
2010 Hunger • Açlık cus Vetter kennen lernte. Mit ihm gründete er Bukera
2009 Heart of Jenin • Heart of Jenin Pictures.
2006 Mein Vater der Türke • Benim Türk Babam
2000 Der Tunnel • Tünel 1987 Tübingen doğumlu, üniversiteden sonra bir buçuk
1997 Wenn der Bus kommt • Otobüs vardığında yıl Avustralya`da yaşadıktan sonra askerlik görevi için
Almanya`ya geri döndü. Aklında her zaman sinema film-
Weltpremiere • Dünya Prömiyeri leri yapmak isteyen birisi olarak Cinema Jenin`in açılma-
sına gönüllü olarak yardım ederken, orada Marcus Vetter
ile tanıştı. Onunla birlikte Bukera Pictures`u kurdu.

88 | FILMLANDSCHAFTEN: SPIELFILM

mama coca

mama coca

In Kolumbien gedeiht die Coca-Pflanze. Das daraus ge- Kolombiya’da Koka bitkisi yetişir. Bu bitkiden elde edilen
wonnene Kokain ist nicht nur eine der meist konsumier- Kokain sadece dünyanın en çok tüketilen uyuşturucusu
ten Drogen der Welt, sondern auch heiß umkämpftes değil aynı zamanda kaçakçılar arasında bile mücadele
Schmuggelgut. Seit Jahrzehnten brennt der Krieg zwi- yaratan ticari bir mal. Bu nedenle ülkede uzun yıllardır
schen einzelnen Banden, zwischen Militär, Guerilla- bazı çeteler, askerler, gerillalar ve paramiliter örgütler
Kämpfern und paramilitärischen Organisationen, die al- arasında şiddetli bir savaş yaşanıyor. Burada elde edilen
le nur eines wollen: die Coca-Pflanze. Denn wer sie be- Kokain sadece: Koka Bitkisi!
sitzt, besitzt die Macht in einem System der Korruption. Çünkü rüşvete dayalı bir sistemde ona kim sahipse, gü-
Eine ehemalige Guerilla-Kämpferin stellt im Film ihre cün sahibi de o oluyor.
Sichtweise ebenso dar wie ein Taxifahrer in einer beson- Bu olaylar bazen eski bir gerilla olan bir kadının gözün-
ders betroffenen Stadt oder auch ein ehemaliger Dro- den aktarılıyor, buna bazen o şehirdeki bir taksi şoförü,
genhändler aus Hamburg. bazen de Hamburg’dan eski bir uyuşturucu kaçakçısının
olaylara bakış açısı eşlik ediyor.
Die verschiedenen Perspektiven geben einen informati-
ven Überblick über das Thema und wecken das Bewusst- Değişik bakış açılarından oluşan bu bilgilendirici çalış-
sein für ein brisantes und stets aktuelles Thema. Ob die ma, tartışmalı ve aktüel konuyu perdeye yansıtırken
lang diskutierte Legalisierung von Coca ein Lösungsan- aynı zamanda bilinçlendiriyor da. Kısaca cesur ve bilgi-
satz für das Problem darstellt, weiß auch der Film nicht. lendirici!
Doch er stellt richtige und wichtige Fragen. Mutig und
informativ.

SİNEMA DÜNYALARI: UZUN METRAJ | 89

CO/D 2012, 84' Suzan Şekerci
Originalfassung mit dt. Untertiteln
Orijinal, Almanca altyazılı Geboren 1976 in Marburg an der Lahn als Tochter tür-
kischer Eltern absolvierte sie eine Ausbildung zur Me-
Regie • Yönetmen diengestalterin für Bild und Ton an der Akademie für
Suzan Şekerci Werbung, Grafik und Druck in Hamburg. Seit 2004 ist sie
Buch • Senaryo staatlich geprüfte Mediengestalterin für Bild und Ton.
Suzan Şekerci Neben Dokumentationen für das Fernsehen drehte sie
Kamera • GörüntüYönetmeni auch Kurzfilme und Dokumentarfilme und arbeitete als
Paulo Andres Perey, Suzan Şekerci Kamerafrau.
Schnitt • Kurgu
Suzan Şekerci 1976 yılında Türk bir ailenin kızı olarak Marburg an der
Ton • Ses Lahn’da doğdu. Hamburg’daki Reklam-Grafik ve Baskı
Henry Quintero Akademi`sinin Grafik-Tasarım bölümünden mezun oldu.
Musik • Müzik 2004 yılından bu yana ses ve resim alanında sertifikalı
Richard Códorba, Deniz Şekerci medya tasarımcısı. Kendi çektiği belgeseller dışında te-
Produktion • Yapım levizyon için kısa film ve belgeseller yaptı ve kameraman
Storytellers & Corazón International olarak çalıştı.

Festivals/Preise • Festivaller/Ödüller Filmografie • Filmleri
2012 Filmfest Hamburg Prädikat wertvoll und 2007/2008
Dokumentarfilm des Monats von der Djangos Erben (Dokumentarfilm) •
Deutschen Film- und Medienbewertung • Django`nun Mirası (Belgesel)
Hamburg Filmfestivali Alman Film ve Medya
Değerlendirme kurumu tarafından en
anlamlı ve ayın değerli belgesel ödülü

90 | FILMLANDSCHAFTEN: SPIELFILM

nach dem brand

Yangından Sonra

In der Nacht zum 23. November 1992 legten Neonazis in Almanya’nın Mölln kasabasında 23 Kasım 1992’nin
Mölln einen Brand im Haus der türkischstämmigen Fa- gecesi, aşırı sağcı gençler Türk kökenli Arslan ailesinin
milie Arslan. Der 7-jährige Ibrahim überlebt. Drei Ange- yaşadığı evi kundaklarlar. O zaman yedi yaşında olan
hörige kommen in den Flammen ums Leben. Der Vater İbrahim kundaklamada sağ olarak kurtulur. Ailenin üç
erreicht den Unglücksort, als nur noch die verheerenden ferdi ise yangında hayatını kaybeder. İbrahim’in babası
Folgen des Brandanschlages zu erkennen sind: Seine yangın yerine ulaştığında, kundaklamadan geriye kalan
Mutter, seine Nichte und auch seine kleine Tochter sind vahim sonuçların karşısında bulur kendini: annesi, ye-
dem Brand zum Opfer gefallen. Noch immer versucht ğeni ve küçük kızı yangında hayatlarını kaybetmişlerdir.
der inzwischen erwachsene Ibrahim zu begreifen, was Bugün artık yetişkin bir insan olan İbrahim, o gece olan-
damals passierte. Fest steht: Trotz des Zuspruchs von ları hala anlamaya çalışıyor. Kesin olan, komşuların ve
Nachbarn und Verwandten wird es für die überlebenden akrabalarının desteğine rağmen, Arslan ailesinden geri
Mitglieder der Familie Arslan keinen normalen Alltag kalanlar için hayat artık normale dönmeyecektir.
mehr geben.
Çekimleri dört yıl süren film, yirmi yıl sonra, o gecenin
Vier Jahre dauerten die Dreharbeiten zum Film, der auf kurbanlarının yaşadıkları şiddet ve acının sonuçları ve
behutsame Weise den Opfern im Spannungsfeld zwi- »normal« bir hayatın özlemi arasındaki boşluğu büyük
schen den Folgen der erlebten Gewalt und dem Wunsch bir incelikle perdeye yansıtıyor.
nach einer unbekümmerten Gegenwart eine Stimme
gibt.

SİNEMA DÜNYALARI: UZUN METRAJ | 91

D 2012, 50' Malou Berlin
Deutsche Originalfassung mit engl. Untertiteln
Almanca orijinal, İngilizce altyazılı Geboren 1961 in Neckarsulm. Während einer Ausbil-
dung zur Motorradmechanikerin in Berlin nahm sie an
Regie • Yönetmen Schreibseminaren teil und veröffentlichte Erzählungen
Malou Berlin und Kurzgeschichten in Anthologien und Tageszei-
Buch • Senaryo tungen. 2006 veröffentlichte sie ihren ersten Roman.
Malou Berlin In ihrer Ausbildung an der freien Filmschule Filmarche
Kamera • GörüntüYönetmeni e.V. in Berlin beschäftigte sie sich mit Filmdramaturgie,
Suzanne Dzeik Stoff- und Figurenentwicklung. Sie entwickelte dort
Schnitt • Kurgu auch mehrere Kurzfilmdrehbücher und arbeitete an Do-
Carsten Does, SebastianWinkels kumentarfilmen.
Ton • Ses
Rene Paulokat 1961 yılında Neckarsulm’de doğdu. Berlin’de motosiklet
Produktion • Yapım tamirciliği öğrenirken, yazım seminerlerine katıldıktan
credo:film GmbH / NDR sonra, antolojilerde ve günlük gazetelerde kısa öyküleri
yayımlandı. 2006 yılında ise ilk romanı yayınlandı. Özgür
Festivals/Preise • Festivaller/Ödüller Film Okulu Filmarche’de gördüğü eğitim süresince film
2012 Filmfest Hamburg • Hamburg Film Festivali dramaturjisi, öykü ve karakter tasarımla da ilgilendi.
Nordische Filmtage Lübeck • Eğitimi süresince kısa film senaryoları yazdı, belgesel
Kuzey Film Günleri Lübeck filmlerde çalıştı.
PRIX Europa Kategorie IRIS •
PRIX Europa Kategori IRIS Filmografie • Filmleri
2011 Nach dem Brand • Yangından Sonra
Nürnberg-Premiere • Nürnberg Prömiyeri

92 | FILMLANDSCHAFTEN: SPIELFILM

Menekşe’den Önce

Vor Menekşe

Am 2. Juni 1993 werden Teilnehmer eines alevitischen Alevilere karşı gerçekleştirilen katliamda,12 yaşındaki
Festivals in der Stadt Sivas in der Zentraltürkei von einer oğlu Koray ve 15 yaşındaki kızı Menekşe'yi kaybeden
religiös motivierten Menge attackiert, das Hotel, in dem Hüsne Kaya, hayata tutunabilmek için yine Menekşe
sie sich befinden, in Brand gesteckt. Hüsne Kaya verliert adını verdiği bir evlat dünyaya getirir. Menekşe kay-
bei diesem Massaker ihren 12-jährigen Sohn Koray und bettiği ablasının yaşına geldiğinde, hiç tanımadığı abla
ihre 15-jährige Tochter Menekşe. Sie bekommt noch ei- ve ağabeyini tanımak ve yaşananları öğrenmek ister.
ne Tochter, die sie auch Menekşe nennt. Als Menekşe das Menekşe'nin katliamdan kurtulan yazar Lütfiye Aydın'ın
Alter ihrer Schwester, die sie nie gekannt hat, erreicht, katliamı anlattığı kitabını okuyarak başlayan bilgi yolcu-
liest sie das Buch von Lütfiye Akad, die das Massaker luğu, olayın birinci derece tanıkları ve katliamda yakınla-
überlebt und beschrieben hat. Sie besucht Zeitzeugen, rını yitirenlerin ağzından dinledikleri ile o gün yaşanan-
Überlebende und Hinterbliebene, um zu verstehen, was ların izini sürmesi şeklinde devam eder.
passierte. Ihre Reise in die Vergangenheit konfrontiert
alle mit der erlebten Grausamkeit. Sivas katliamının yaşandığı 2 Temmuz olayları
Menekşe'nin gözünden aktaran bu belgesel film, ger-
Die Dokumentation, die das Massaker aus Menekşes çekleri yoğun ve son derece çarpıcı, duygusal bir bakış
Sicht zeigt, hat das Ziel, die Zuschauer und die Gesell- ile izleyiciye aktararak kamuoyunda farkındalık yaratma-
schaft mit der nackten und grausamen Wahrheit zu kon- yı amaçlıyor.
frontieren und im Bewusstsein derselben zu verankern.

SİNEMA DÜNYALARI: UZUN METRAJ | 93

D 2012, 70' Soner Yalçın
Türk. Orginalfassung mit engl. Untertiteln
Türkçe orijinal, İngilizce altyazılı Geboren 1966. Er schrieb insgesamt 12 Bücher über
zeitgeschichtliche und politische Themen in der Türkei.
Regie • Yönetmen Für den TV-Sender CNNTürk drehte er sieben Jahre lang
Soner Yalçın eine Dokumentationsreihe. Yalçın war Chefredakteur bei
Buch • Senaryo mehreren Nachrichtensendungen. Zuletzt schrieb er für
Soner Yalçın die Hürriyet. Er ist Inhaber der Internetnachrichtenseite
Kamera • GörüntüYönetmeni Odatv.com. Am 14. Februar 2011 kam er mit der Beschul-
Vedat Demir digung, Mitglied einer Terrororganisation zu sein, in Un-
Schnitt • Kurgu tersuchungshaft und wurde am 27. Dezember 2013 nach
Ahmet Can Çakırca 2 Jahren wieder freigelassen.
Musik • Müzik
Fazıl Say 1966 doğumlu. Türkiye'nin yakın tarihini ve siyasetini
Produktion • Yapım irdelediği 12 kitabı var. CNNTürk TV'de yedi yıl boyunca
Proje-CT, Halide Didem Kurt »Oradaydım« adlı belgesel programı yaptı. Pek çok gaze-
te ve TV haber merkezinde yöneticilik yaptı. Son olarak
Festivals/Preise • Festivaller/Ödüller Türkiye'nin önde gelen gazetelerinden Hürriyet'te ya-
2012 Internationales Filmfestival Antalya – Preis zarlık yapıyordu. Odatv.com adlı haber sitesinin sahibi.
für das Gesellschaftliche Gewissen • Terör örgütü mensubu olmak suçlamasıyla Ergenekon
Antalya Altın Portakal Film Festivali – davasında yaklaşık iki yıl İstanbul Silivri Cezaevi'nde
Toplumsal Vicdan Ödülü tutuklu kaldıktan sonra 27 Aralık 2013‘te tahliye edildi.

Nürnberg-Premiere • Nürnberg Prömiyeri Filmografie • Filmleri
2012 Vor Menekşe • Menekşe'den Önce

94 | FILMLANDSCHAFTEN: SPIELFILM

Delİkanlım, İyİ Bak Yıldızlara

Bursche, präg die Sterne gut dir ein

Deniz Gezmiş, Hüseyin Inan und Yusuf Aslan waren als Delikanlım!
Studenten Mitglieder der türkischen 68er-Bewegung. İyi bak yıldızlara,
Bis zu ihrer Hinrichtung blieben sie überzeugte Verfech- onları belki bir daha göremezsin.
ter des Marxismus-Leninismus. Nach dem Militärputsch Belki bir daha
im Jahr 1971 wurden sie verhaftet und zum Tode verur- yıldızların ışığında
teilt. Sie waren damals zwischen 23 und 25 Jahre alt. kollarını ufuklar gibi açıp geremezsin.
(N. Hikmet)
Die Todesstrafen wurden am 6. Mai 1972 im geschlosse-
nen Zentralgefängnis von Ankara durch Erhängen voll- »Delikanlım... iyi bak yıldızlara...« Can Dündar ve
streckt. Yusuf Nihat Özcan tarafından hazırlanan, Deniz
Gezmiş, Hüseyin İnan ve Yusuf Aslan’ın idamlarının
Bis heute ist die staatliche Hinrichtung dieser drei jun- 40. yıldönümü vesilesiyle Denizleri ve 68 hareke-
gen Studentenführer eine offene Wunde und Trauma tini anlatan bir belgesel çalışması. Belgeselde dö-
der türkischen Gesellschaft. nemin tanıkları ve Deniz Gezmiş’in arkadaşlarının
anlatımlarıyla döneme damgasını vuran olaylar
anlatılıyor.

»Delikanlım... iyi bak yıldızlara...« belgeselinde yer alan
şiirleri ve mektupları Tuncel Kurtiz seslendirdi.
Ayrıca Deniz Gezmiş’e dair daha önce yayınlanmamış
yurtdışı ve yurtiçi arşivlerden derlenen fotoğraf ve gö-
rüntüler bu belgeselde ilk kez izleyiciye ulaşacak.

SİNEMA DÜNYALARI: UZUN METRAJ | 95

TR 2012, 65' Can Dündar
Türk. Originalfassung mit dt. Untertiteln
Türkçe orijinal, Almanca altyazılı Geboren 1961 in Ankara. Nach seinem Journalismus-Stu-
dium in Ankara sowie in London begann er für die staat-
Regie • Yönetmen liche Sendeanstalt TRT zu arbeiten. Er drehte zahlreiche
Can Dündar,Yunus Nihat Özcan Dokumentarfilme und veröffentlichte über 30 Bücher.
Buch • Senaryo Neben seiner Regietätigkeit, arbeitet er als Kolumnist bei
Can Dündar verschiedenen Tageszeitungen.
Kamera • GörüntüYönetmeni
Mustafa Sütçü 1961 yılında Ankara’da doğdu. Ankara ve Londra’daki
Schnitt • Kurgu gazetecilik eğitiminden sonra devlet televizyonu TRT
GökmenTurnalı, Hakan Avcı,Yasin Selek için çalışmaya başladı. Çok sayıda belgesel film çeken
Musik • Müzik Dündar, 30dan fazla kitap da yazdı. Çeşitli televizyon
Emre Irmak programları hazırlayıp yönetti. Halen köşeyazarlığı yap-
Produktion • Yapım makta.
Kalan Müzik
Yunus Nihat Özcan
Filmografie • Filmleri
Can Dündar Geboren 1964 in Söke/Aydın, Türkei. Er studierte an der
2012 Bursche, präg die Sterne gut dir ein • 9 Eylül Universität, Film und Fernsehen. Er arbeitete als
Delikanlım... İyi bak yıldızlara... Assistent, Kameramann und Regisseur und führte Regie
2008 Mustafa • Mustafa bei verschiedenen TV-Serien.
2005 Garip: Neşet Ertaş• Garip: Neşet Ertaş
2004 Liebe des Jahrhunderts • Yüzyılın Aşkları 1964, Söke/ Aydın doğumlu. 9 Eylül Üniversitesi’nde Si-
Zuerst der Mensch…! • Önce İnsan..! nema TV Bölümü'nden mezun oldu. Reklam filmlerinde
Karaoğlan: Bülent Ecevit • asistanlık, kameramanlık, yönetmenlik yaptı. Belgeselle-
Karaoğlan: Bir Ecevit Belgeseli rin yanı sıra çeşitli TV dizilerinde yönetmenlik yaptı.
2002 Nazım Hikmet • Nazım Hikmet Belgeseli
2000 Die Dorfinstitute • Köy Enstitüleri
Atatürks Bank • Atatürk'ün Bankası
1999 Was ist schon das Theater? •
Zaten Tiyatro Dediğin Nedir ki?
1994 12. März • 12 Mart
1993 Sarı Zeybek • Sarı Zeybek
1992 Die Königinnen der Republik •
Cumhuriyetin Kraliçeleri

Yunus Nihat Özcan
2012 Bursche, präg die Sterne gut dir ein •
Delikanlım... İyi bak yıldızlara...
1999 Ismet Pascha • İsmet Paşa
1998 Die Reise der Pasta • Makarna’nın Yolculuğu

Nürnberg-Premiere • Nürnberg Prömiyeri

96 | FILMLANDSCHAFTEN: SPIELFILM

F-Tİpİ Fİlm

Typ- F Der Film

Die »Grup Yorum«, die in der Türkei für ihre Musik be- Sadece müzik tarihi değil, siyasi tarihimizde de kendine
kannt ist, stellt ihren ersten Kinofilm »Typ-F« vor. Unter önemli bir yer edinen Grup Yorum tarafından geliştirilen
dem Motto »Zurück zum Leben« stürmte ein Großaufge- bu proje, binlerce kişinin kurban olduğu bir drama odak-
bot von Polizisten, Soldaten und Sondereinheiten der lanıyor. F tipi hapishanelerin kapalı kapılarının ardında
Armee und der verschiedenen Geheimdienste 20 Ge- yaşananları beyazperdeye aktaran film, 10 farklı yönet-
fängnisse im ganzen Land. 200 Häftlinge traten in den menin çektiği 9 kısa filmin uzun metraj şeklinde yeniden
Hungerstreik, um gegen die Verlegung in die F-Typ-Ge- kurgulanmasıyla ortaya çıktı. Bazı tutuklu ve hükümlü-
fängnisse aufzubegehren. Diese sind mit Zellen einge- lerinin, »suç faaliyetlerini« cezaevi ortamında da devam
richtet, die zwischen 1-3 Personen fassen können. Bisher ettirmelerini engellemek için F-Tipi hapishanelerine
waren die Gefangenen in Großzellen untergebracht, in aktarılmaları kararına karşı 20 Ekim'de başlatılan açlık
denen zwischen 20 bis 250 Personen zusammenlebten. grevi, 19 Kasım tarihinde ölüm orucuna dönüştürülmüş
Häufig gehörten die Gefangenen der gleichen politi- ve 19 Aralık 2000 tarihinde, 20 cezaevine birden yapılan
schen Organisation oder Gruppierung an, was dazu »hayata dönüş« operasyonunda 32 kişi hayatını kaybet-
führte, dass die Gefangenen einen hohen Politisierungs- mişti.
und Organisationsgrad besaßen.
»F Tipi Film«e emeği geçen herkes... Bu açık seçik gerçe-
Die gewaltsame Operation forderte 32 Tote. Der Film ği bir kez de beyazperde aracılığıyla dile getirdikleri için
erzählt neun verschiedene Geschichten aus der Perspek- kutlanmalılar. (Tunca Yönder)
tive von zehn Regisseuren.

SİNEMA DÜNYALARI: UZUN METRAJ | 97

TR 2012, 105' Ezel Akay
Türk. Originalfassung mit dt. Untertiteln Sırrı Süreyya Önder
Türkçe orijinal, Almanca altyazılı Aydın Bulut
Reis Çelik
Regie • Yönetmen Barış Pirhasan
Ezel Akay, Sırrı Süreyya Önder, Aydın Bulut, Reis Çelik, Hüseyin Karabey
Barış Pirhasan, Hüseyin Karabey,Vedat Özdemir, Mehmet Vedat Özdemir
İlker Altınay, GrupYorum Mehmet İlker Altınay
Schnitt • Kurgu Grup Yorum
Gürcan Cansever
Ton • Ses
Gürcan Cansever
Musik • Müzik
Grup Yorum
Produktion • Yapım
İdil Kültür Merkezi
Darsteller • Oyuncular
Erkan Can, FıratTanış,Tansu Biçer, Serkan Keskin, Civan
Canova, Elif Pirhasan, Gizem Soysaldı,…

Nürnberg-Premiere • Nürnberg Prömiyeri

98 | FILMLANDSCHAFTEN: SPIELFILM

Waiting Area

bekleme alani

»Waiting Area« erzählt die Geschichte von vier jungen Film Etiyopya’da dört genç kadının hamilelik ve doğum
Frauen in Äthiopien. Obwohl sie unterschiedliche Leben süreçlerinin takip ediyor. Farklı hayatlar sürmelerine rağ-
führen, ein schweres Los ist ihnen allen gemein: Ge- men sorunları ortak: Afrika’da çok yaygın olan doğum
burtsfisteln - eine in Afrika weit verbreitete postnatale sonrası fistül hastalığı. Büyük acılar veren hastalığın bir
Krankheit, äußerst schmerzhaft und darüber hinaus mit yan etkisi de kadınların toplumdan dışlanmalarıdır. Film,
dem Verstoß aus der Gemeinschaft verbunden. Am Bei- doğuma ve anneliğe Etiyopyalı kadınların perspektifin-
spiel dieser Frauen wird Mutterschaft aus der Perspekti- den bakarken, hastalık ve bilinçsizlikle mücadelelerini
ve äthiopischer Frauen porträtiert. de anlatıyor.

Da ist die starke und unabhängige Fatya, die für ihren Bir yanda oğlunun daha iyi bir yaşam sürdüredilmesi
Schulbesuch große Entbehrungen auf sich nimmt, weil için okul eğitimini büyük mahrumiyetleri göze alarak ta-
sie hofft, so ihrem Sohn ein besseres Leben zu ermögli- mamlamaya çalışan güçlü ve bağımsız Fatya var. Kediga
chen. Kediga, die lange an Fisteln litt und es sich nun zur ise uzun süre fistül hastalığına maruz kalmış, genç ka-
Aufgabe gemacht hat, andere Frauen über die Ursachen dınları hastalığın kaynağı ve önlemler konusunda bilinç-
der Krankheit aufzuklären. Die junge, an Fisteln erkrank- lendirmeyi kendine görev edinmiştir. Acilen ameliyat ol-
te Misra. Sie benötigt dringend eine Operation und ması gereken fistül hastalığına kapılmış genç Misra yerel
hofft, dass die lokale Pflege ihr helfen kann. Und schließ- sağlık ocağından yardım beklemekte. Ve karizmatik bir
lich Meseret, eine charismatische Schwangere, deren kadın ve gebe olan Meseret. Meseret’in doğumu filmin
Niederkunft der dramatische Höhepunkt des Filmes dramatik doruk noktasını oluşturur.
wird.


Click to View FlipBook Version