หนังสือกระแสธรรม พระอาจารย์สุชาติ

กระแสธรรม

ค�ำถาม-ค�ำตอบจาก facebook และ zoom

พระจุลนายก (พระอาจารย์สชุ าติ อภิชาโต)
วดั ญาณสังวรารามวรมหาวหิ าร อ.บางละมุง จ.ชลบรุ ี

กระแสธรรม

พระอาจารยส์ ุชาติ อภิชาโต

ISBN ๙๗๘-๖๑๖-๕๗๗-๑๗๐-๒
พมิ พค์ รงั้ ที่ ๑ ธันวาคม ๒๕๖๓
จ�ำ นวนพิมพ์ ๒,๐๐๐ เล่ม
ผ้จู ดั พมิ พ์ คณะศษิ ยานุศษิ ย์

พิมพแ์ จกเป็นธรรมทาน
ห้ามจำ� หนา่ ย

พิมพ์ท่ี : บริษัท ศิลป์สยามบรรจภุ ณั ฑ์และการพมิ พ์ จ�ำ กดั
๖๑ ซอยเพชรเกษม ๖๙ ถนนเลียบคลองภาษีเจริญฝง่ั เหนือ

แขวงหนองแขม เขตหนองแขม กรงุ เทพฯ ๑๐๑๖๐
Tel. ๐-๒๔๔๔-๓๓๕๑-๒ Fax. ๐-๒๔๔๔-๐๐๗๘

E-mail: [email protected]
Website: www.silpasiam.com

ค�ำนำ�

๒-๓ ปมี านี้ กระแสโลกเปลย่ี นไปอยา่ งรวดเรว็ มาก รนุ แรง
และขาดความเช่ือม่ันลังเลสงสัย ที่ส�ำคัญคือไม่ให้อภัยกัน
ผคู้ นมสี มาธสิ น้ั ลง แตท่ า่ นอาจารยก์ ลา่ วเสมอวา่ เหรยี ญมี ๒ ดา้ น
ใหเ้ ราเลอื กพจิ ารณาเอาดา้ นดอี อกมาใช้ เครอ่ื งมอื ในการสอื่ สาร
ของยคุ นมี้ กี ารพฒั นาเจรญิ ขนึ้ มาก เปน็ ยคุ ดจิ ทิ ลั ตามทเ่ี รยี กกนั
ทา่ นอาจารย์ได้น�ำด้านดขี องระบบดจิ ทิ ลั มาเอ้ือธรรม ตอบขอ้
สงสยั ในการปฏบิ ตั ธิ รรม มธี รรมเปน็ ตวั คำ�้ จนุ จติ ใจ การใหผ้ คู้ น
ท้ังใกล้และไกลข้ามขอบฟ้าได้ติดต่อถามปัญหาข้องใจใน
ธรรมผา่ นระบบซมู เฟซบกุ๊ นบั เปน็ การแกไ้ ขขอ้ ขอ้ งใจไดอ้ ยา่ ง
เฉียบขาด รวดเร็วทันใจของผ้คู นสมัยดจิ ิทลั

กระแสโลกและกระแสธรรม เปน็ ของคเู่ คยี งกนั เสมอมา
และธรรมย่อมน�ำโลก เราจึงจัดรวบรวมค�ำตอบบางส่วนของ
ปัญหาธรรมท่ีลึกซึ้งกินใจเข้าไว้ด้วยกัน ด้วยความเชื่อม่ัน
เสมอมาวา่ กระแสธรรมจักดบั ทกุ ขท์ ้ังปวงของผใู้ ฝ่ธรรม

คณะศษิ ยานุศิษย์

สารบญั

นอนป่วยตดิ เตยี งปฏิบัติธรรมได้หรือไม่ ๗

เปน็ เรอ่ื งธรรมดาของจติ ๘

ก�ำลงั จะตายกะทันหัน ควรวางจิตอย่างไร ๙

การพิจารณาตัวร้ ู ๑๑

จะชว่ ยคนทเี่ ปน็ โรคซมึ เศรา้ ได้อยา่ งไรบา้ ง ๑๒

พิจารณาทางปัญญา ๑๓

สมถกมั มฏั ฐานกับวปิ ัสสนากัมมฏั ฐาน ๑๖

สติอัตโนมตั ิ ๑๘

ฟงั ธรรมะขณะขับรถ ๑๙

เราก็ดนิ ปนั้ เหมอื นกนั ๒๐

เป็นจิตของแต่ละคน ๒๑

ตอ้ งแผเ่ มตตาตอนทเี่ จอกนั ๒๒

การดกู ายมี ๒ ข้ัน ขน้ั สตกิ บั ขัน้ ปญั ญา ๒๔

เร่อื งของรา่ งกายไมเ่ ก่ียวกับเรือ่ งของจติ ใจ ๒๖

ใหด้ รู า่ งกายตอ่ ไปจนกลายเป็นซากศพ ๒๘

สังโยชน์ ๓ ๒๙

ความอยากเป็นโสดาบนั ไม่เปน็ กเิ ลส ๓๑

ถ้าทุกข์ใจ แสดงวา่ เราอยาก ๓๗

พจิ ารณารา่ งกายให้เปน็ ธาตุ ๔ ๔๐

กาย จิต เวทนา ๔๓

ตอ้ งรักตวั เรามากกวา่ รักเพ่อื น ๔๕

นพิ พานเป็นอตั ตาหรืออนัตตา ๔๘

เหตทุ ่ีท�ำใหเ้ ราทุกข ์ ๔๙

ตวั ที่ทุกข์คอื ใจเรา ๕๐

จิตรวมกับจิตหลับ ๕๑

การละสกั กายทฏิ ฐิ ๕๒

บุญคือความสขุ ใจ ๕๔

พระมหากษัตริย์กับศาสนาพทุ ธ ๕๘

การบชู ากุมารท่ีดังๆ ๖๐

ธัมมวจิ ยสัมโพชฌงค์ ๖๒

การเจรญิ ปญั ญา ๖๓

สันดาน กบั สญั ญา ๖๖

ความว่างในสมาธ ิ ๖๗

ปญั ญาจากการฟังกับปญั ญาจากการปฏิบตั ิ ๖๘

เรากบั จติ มันก็ตวั เดยี วกนั ๖๙

ท�ำไมเราถงึ ทุกข์เมือ่ มีคนมาท�ำรา้ ยจิตใจเรา ๗๐

ปฏบิ ตั ิธรรมเพอ่ื ฆ่ากเิ ลส ไมใ่ ชเ่ พอ่ื สง่ เสรมิ กเิ ลส ๗๑

รา่ งกายไม่ใช่เรา เวทนากไ็ ม่ใช่เรา เราเป็นผู้ร้ผู คู้ ดิ ให้รเู้ ฉยๆ ๗๒

คนทเ่ี ป็นโรคจติ เวชภาวนาได้หรอื ไม่ ๗๔

รกั ษาศีล ๕ ไปนิพพานได้หรอื ไม่ ๗๕

สดุ ยอดของธรรม คอื อนิจจัง ทุกขัง อนตั ตา ๗๗

พระพทุ ธเจ้าสอนวิธกี ารดับทกุ ข์อย่างไร ๗๙

ท�ำทานแลว้ ต้องขอพรไหม ๘๒

เครียดเร่ืองการเมือง ท�ำอยา่ งไรจะปล่อยวางได ้ ๘๓

หนทางดับทกุ ข ์ ๘๔

ความโกรธเพ่มิ ขึ้นเมือ่ ห่างจากการปฏบิ ัติ ๘๕



นอนป่วยตดิ เตียงปฏบิ ตั ธิ รรมไดห้ รือไม่

ถาม: คนทน่ี อนปว่ ยตดิ เตยี งสามารถปฏบิ ตั ธิ รรม ฝกึ สมาธไิ ด้
หรอื ไม่คะ

พระอาจารย:์ ได้ สตอิ ยทู่ ใ่ี จ ไมไ่ ดอ้ ยทู่ ร่ี า่ งกาย ปญั ญากอ็ ยทู่ ใี่ จ
ฝกึ สติ พทุ โธ พทุ โธไป ฝกึ ปญั ญาพจิ ารณาไตรลกั ษณไ์ ป อนจิ จงั
รา่ งกายไมเ่ ทย่ี ง รา่ งกายเกดิ แลว้ ตอ้ งแก่ ตอ้ งเจบ็ ตอ้ งตาย แลว้ ก็
ปลอ่ ยวางได้ นค่ี นทจี่ ะบรรลธุ รรมสว่ นใหญม่ กั จะบรรลธุ รรมที่
ใกลต้ ายกนั พอ่ พระพทุ ธเจา้ น่ี บรรลุ ๗ วนั กอ่ นตาย แตต่ อ้ งมี
คนสอนนะ ถา้ ไม่มีคนสอนกเ็ ปน็ บ้า หรือกลวั จนเป็นบ้าไปได้
กลายเป็นคนซึมเศร้าไปได้ แตถ่ า้ มีคนสอนน้กี ็ใช้สติ ฝกึ สติ
พุทโธหยุดความคิด หยุดได้จิตสงบก็สอนจิตให้ปล่อยวาง
รา่ งกายไมใ่ ชต่ วั เรา ของเรา เปน็ ดนิ นำ้� ลมไฟ นป่ี ฏบิ ตั ไิ ดเ้ พราะ
การปฏบิ ัติน้ีปฏบิ ตั ทิ ่จี ิต ไม่ได้ปฏบิ ัตทิ รี่ ่างกาย

ค�ำถามจากเฟซบุ๊ก (วนั ท่ี ๑๔ ต.ค. ๒๕๖๓)

พระอาจารยส์7ชุ าติ อภชิ าโต

เป็นเรอ่ื งธรรมดาของจติ

ถาม: ขณะท่ีเราก�ำลังจดจ่อกบั การกระท�ำสักอยา่ ง แบบตงั้ ใจ
มากๆ เชน่ ขณะท�ำครวั แลว้ เกดิ มเี สยี งดงั มาก หรอื ใครบางคน
เดนิ เขา้ มาทางดา้ นหลัง แลว้ เราตกใจ อันนีแ้ ปลวา่ เราขาดสติ
ไมม่ สี ตแิ ลว้ หรอื เปลา่ คะ ถา้ ใช่ แลว้ เราจะมวี ธิ แี กไ้ ขอยา่ งไรใน
การฝึกสตติ อ่ คะ

พระอาจารย:์ คอื มนั เปน็ สญั ชาตญาณของเราแหละ พอมอี ะไร
มาใกลต้ ัวเรา เราก็เกิดอาการตกใจข้นึ มา ไมไ่ ด้เกิดจากการ
ขาดสติ ถา้ ขาดสตกิ ค็ อื พอตกใจแลว้ กท็ นี ก้ี เ็ ปน็ ลมไปเลย ทนี ี้
กข็ าดสติ ถา้ ตกใจแลว้ กม็ นั หายไป แลว้ เรากย็ งั เฉยอยู่ แสดงวา่
เรายังมีสติ ถ้าเกิดตกใจต่ืนเต้นหวาดกลัวขึ้นมาถึงเรียกว่า
ไมม่ ีสติ แตถ่ ้ารู้แล้วเฉยๆ รู้ว่าตกใจป๊บุ แลว้ ก็กลับมาเฉยได้
กแ็ สดงวา่ เรามสี ติ เรอื่ งตกใจมนั เปน็ เรอ่ื งธรรมดาของจติ พอมี
อะไรมากระทบใกลต้ วั มนั กจ็ ะเกดิ ความตกใจขน้ึ มา หา้ มไมไ่ ด้

ค�ำถามจากซูม (วนั ที่ ๒๘ ตลุ าคม พ.ศ. ๒๕๖๓)

กระแสธรรม

8

กำ� ลงั จะตายกะทนั หนั ควรวางจติ อยา่ งไร

ถาม: สมมตุ วิ า่ เราอยใู่ นเสน้ ทางการปฏบิ ตั คิ รบั หลวงพอ่ ยงั ไม่
ถงึ ไหน แตว่ า่ กร็ กั ษาศลี แลว้ กท็ �ำสมาธอิ ยเู่ ปน็ ประจ�ำ สว่ นของ
ปญั ญากย็ งั เปน็ ปญั ญาของโลกอยู่ ยงั ไมเ่ ปน็ ภาวนามยปญั ญา
สมมุติเกิดจับพลัดจับผลูเกิดก�ำลังจะตายไปกะทันหันเลย
เราเอาจิตเราไปยงั ไงดี

พระอาจารย:์ ก็อยู่กับความสงบ พุทโธกไ็ ด้ ใหเ้ ราพิจารณาวา่
รา่ งกายไมใ่ ชต่ วั เราของเรา ถงึ เวลามนั กจ็ ะตอ้ งจบลง สน้ิ สดุ ลง
ปลอ่ ยวาง อยา่ ไปอยาก อยา่ ไปดนิ้ รน ตง้ั สตกิ อ่ นดบั สกั แตว่ า่
รไู้ ป ดมู นั ไปจนกวา่ จะหายไป จนลมสดุ ทา้ ยหายไป เฮอื กสดุ ทา้ ย
เท่านั้นเอง แล้วกจ็ บ

ถาม: คือท�ำเหมือนเวลาเราน่ังสมาธิแล้วลมมันหาย ใช่ไหม
ครบั

พระอาจารย:์ เออ เหมือนกนั กด็ ไู ป

พระอาจารยส์9ุชาติ อภิชาโต

ถาม: เพราะฉะนน้ั ถา้ เราฝกึ สมาธแิ ลว้ ลมมนั หายน่ี เรากจ็ ะกลวั
น้อยลง
พระอาจารย์: ก็อยูท่ เี่ ราแหละ มันอย่ทู ่ีเราวา่ กลัวหรือไมก่ ลวั
ถาม: คือเราก็เคยเจอสภาวะลมหายมาแล้ว ใช่ไหมครบั
พระอาจารย:์ ใช่ ตอนนน้ั เรารวู้ ่าเราไม่ตาย แต่ตอนนเ้ี รารวู้ า่
เราตาย เรารบั กบั มนั ไดห้ รอื เปลา่ ท�ำใจไดห้ รอื เปลา่ กค็ ดิ วา่ เปน็
แคเ่ ปล่ียนร่างกายไป ไปเปลีย่ นรา่ งกายใหม่ โดนวางยาสลบ
เพื่อให้ได้ร่างกายใหม่ ถ้ายังไม่ถึงนิพพานก็ยังต้องกลับมา
เกิดใหม่

ค�ำถามจากซมู (วนั ที่ ๓๐ กันยายน พ.ศ. ๒๕๖๓)

กระแสธรรม

10

การพิจารณาตัวรู้

ถาม: เรอ่ื งการพิจารณาตวั รู้

พระอาจารย:์ ตัวรู้มนั จะโผลข่ ึน้ มาเอง เวลาตัวคดิ มันหยดุ คิด
พอทกุ อยา่ งมันหายไปหมด ตัวรกู้ ็จะชัดเจนขึน้ มา

ถาม: แล้วเราจะร้ไู ด้ยังไงคะวา่ เรารูแ้ ลว้

พระอาจารย:์ รสู้ ิ มนั เปน็ สนั ทฏิ ฐโิ กไง ถา้ ยงั ไมร่ กู้ แ็ สดงวา่ ยงั ไมร่ ู้

ถาม: เราจะรู้ของเราเองวา่ มันคอื อาการของตวั รใู้ ชไ่ หมคะ

พระอาจารย์: มันก็พดู ยาก มนั จะว่า ออ้ มีแตต่ วั รู้อยู่ตัวเดียว
ทกุ อยา่ งหายหมด ตอนนเี้ ราเหน็ ไอน้ นู่ ไอน้ ่ี มนั กเ็ ลยไมเ่ หน็ ตวั รู้
พอตวั รูม้ นั เปดิ มคี วามว่าง เราก็รวู้ า่ อ้อนี่ มีตวั รอู้ ยู่ มนั มี
ความว่าง มนั ว่าง วา่ งแล้วก็จะรู้เอง ไม่ต้องกังวล พทุ โธไป
ดูลมไปนะ

ถาม: กราบขอบพระคณุ คะ่

ค�ำถามจากซูม (วนั ที่ ๓๐ กันยายน พ.ศ. ๒๕๖๓)

พระอาจารย1์ส1ุชาติ อภิชาโต

จะชว่ ยคนท่ีเป็นโรคซมึ เศรา้ ได้อย่างไรบา้ ง

ถาม: มีคนรอบข้างเป็นโรคซึมเศร้าหลายคน จะช่วยเขาได้
อยา่ งไรบา้ งคะ แลว้ เราควรจะวางใจอยา่ งไรดี เพราะเราจะกงั วล
หว่ งเขา และจะเครยี ดเหมอื นกัน
พระอาจารย:์ กใ็ หเ้ ขาลดความอยากใหน้ อ้ ยลงไป ลดความคดิ
ให้น้อยลงไป ความคิดความอยากมนั ท�ำให้เราผิดหวงั อยาก
แลว้ ไมไ่ ด้ พอผดิ หวงั กเ็ ลยท�ำใหเ้ ราซมึ เศรา้ ตอ้ งลดความอยาก
ตา่ งๆ ใหน้ อ้ ยลง หดั อยแู่ บบตามมตี ามเกดิ ใหร้ สู้ กึ เสยี ใจ ใหร้ สู้ กึ
ผิดหวัง มันกจ็ ะไมซ่ มึ เศร้า

ค�ำถามจากซูม (วนั ที่ ๓๐ กนั ยายน พ.ศ. ๒๕๖๓)

กระแสธรรม

12

พิจารณาทางปัญญา

ถาม: ผมนง่ั สมาธเิ จรญิ อนจิ จสญั ญา ผมนง่ั ทง้ั คนื กไ็ ด้ ผมเหน็ วา่
เมอ่ื นงั่ ไปทง้ั คนื แลว้ ตอนกลางวนั คอ่ นขา้ งจะไมม่ แี รงจะท�ำงาน
กเ็ ลยยกระดบั ตวั เอง โดยทจ่ี �ำไดว้ า่ ถา้ เจรญิ อนจิ จสญั ญาเสรจ็
ปบุ๊ แลว้ น่ี ยกตวั เองจนขน้ึ ไปเปน็ อนตั ตา พระอาจารย์ แตผ่ มยก
ไมเ่ ปน็ ครบั ตอื้ ไปเลย ไมท่ ราบวา่ ผมท�ำผดิ หรอื ควรท�ำอยา่ งไร

พระอาจารย:์ เราอยา่ ไปยกตวั เองสิ ตอ้ งพจิ ารณารา่ งกาย เปน็ ดนิ
น�ำ้ ลม ไฟ ไม่มีตัวไมม่ ีตน ไม่เทย่ี ง เกิด แก่ เจ็บ ตาย ตอ้ ง
พิจารณาร่างกายนี้ว่าไม่ใช่ตัวเรา เข้าใจไหม ตัวเราตัวจิตน้ี
มนั ไมใ่ ช่ คนละเรอ่ื งกนั คนละสว่ นกบั รา่ งกายทเี่ ราไปหลงคดิ
วา่ เปน็ ตัวเรา มันไม่ใช่ตวั เรา

ถาม: นน่ั หมายความวา่ ผมเจรญิ อนิจจสญั ญา

พระอาจารย:์ ตวั ไหนละ่ ตวั ไหนเปน็ อนจิ จา ทใ่ี ชอ้ นจิ จสญั ญา

ถาม: คอื เชน่ ถา้ ผมนง่ั สมาธไิ ปแลว้ รสู้ กึ เวทนาปวดอยา่ งนี้ กจ็ ะ
บอกวา่ ไมเ่ ทย่ี งๆ จนจติ เขามคี วามสุขมาก กล็ ืมไปเลยครบั

พระอาจารย1ส์ 3ุชาติ อภิชาโต

พระอาจารย์: ก็ใช้ได้ ใชไ้ ด้

ถาม: พอจติ หลดุ ไปเลย ทนี รี้ า่ งกายอยใู่ นลกั ษณะไหน เชน่ ถา้ นง่ั
สมาธิอยู่ บางทีหลังงุ้ม บางทีคอตก ก็รู้ตัวทั่วพร้อมตลอด
กป็ ลอ่ ยเขาอยู่อย่างนน้ั แหละครบั เปน็ ช่ัวโมง เป็นสองชั่วโมง
เปน็ ทงั้ คนื ดว้ ยกม็ คี รบั คอื ทรี่ ตู้ วั ตลอดนะครบั อยา่ งนข้ี อเมตตา
พระอาจารย์ว่า พอออกจากสมาธิแล้วก็ยอมรับว่าจิตต้ังมั่น
ดีครับ เพียงแต่ว่าอยู่ที่ก็ต้องกลับมาหาสมาธิ หาความสุข
นั่งตรงนีก้ ็มคี วามสุขครับ

พระอาจารย์: ก็ท�ำอย่างน้ีไป ถ้าออกจากสมาธิมาก็คิดทาง
ปญั ญาบ้าง

ถาม: พจิ ารณาปัญญา ขอพระอาจารยเ์ มตตาชี้ทางครับ

พระอาจารย์: วา่ ของต่างๆ ท่เี รามีอย่นู ีไ้ ม่ใช่ของเรา ไมเ่ ท่ยี ง
สกั วนั หนง่ึ จะตอ้ งพลดั พรากจากกนั ไมใ่ หไ้ ปยดึ ไปตดิ รา่ งกาย
ของเรากไ็ มใ่ ช่ตวั เรา ไมเ่ ที่ยง เกดิ แก่ เจ็บ ตาย

กระแสธรรม

14

ถาม: สาธคุ รบั พอพระอาจารยช์ แ้ี นะแลว้ เพยี งแคค่ ดิ ตามกม็ คี วาม
รู้สึกมีความสุขแล้วครับ กราบขอบพระคุณพระอาจารย์ครับ
ขอพระอาจารยช์ ้แี นะเพิ่มมากข้นึ มอี ีกไหมครับ
พระอาจารย์: ก็น่ีแหละ เอารา่ งกายเรา ลาภยศสรรเสรญิ ไง
ปล่อยวางใหม้ ันได้ อยา่ ไปยึดไปตดิ มัน โลกธรรม ๘ มเี จริญ
มีเส่ือมเป็นธรรมด เจริญลาภเส่ือมลาภ เจริญยศเสื่อมยศ
มสี รรเสรญิ กม็ นี นิ ทา มสี ขุ กม็ ที กุ ขส์ ลบั กนั ไปสลบั กนั มา อยา่ ไป
อยากใหม้ นั ดอี ยา่ งเดยี วเทา่ นน้ั มนั มเี จรญิ มเี สอื่ มเปน็ ธรรมดา
ถาม: สาธุ ผมจะน้อมน�ำมาพจิ ารณาครบั

ค�ำถามจากซูม (วันท่ี ๓๐ กันยายน พ.ศ. ๒๕๖๓)

พระอาจารย1์ส5ชุ าติ อภชิ าโต

สมถกมั มัฏฐานกบั วปิ สั สนากมั มัฏฐาน

ถาม: คอื ยังไม่เข้าใจวา่ ระหวา่ งสมถกัมมฏั ฐาน ระหว่างให้จิต
มันสงบ แล้วเราจะไปยังไงกับเรอื่ งวปิ สั สนากมั มัฏฐานคะ

พระอาจารย:์ มนั ท�ำกนั คนละตอนไง ตอนนง่ั สมาธนิ เ้ี ราท�ำสมถะ
เราตอ้ งท�ำใจใหน้ งิ่ ใหส้ งบ ตอนนม้ี นั ยงั ไมน่ ง่ิ ไมส่ งบกท็ �ำใหม้ นั
นง่ิ กอ่ น ถา้ มนั นง่ิ แลว้ มนั ไมต่ อ้ งดลู ม มนั ไมต่ อ้ งพทุ โธ มนั ไม่
ตอ้ งอะไร มนั ดอู ยเู่ ฉยๆ ได้ ท�ำตอ่ ไป สว่ นวปิ สั สนานที่ �ำตอนท่ี
ไมไ่ ดน้ งั่ เชน่ ตอนนส้ี ามารถท�ำวปิ สั สนาได้ ดว้ ยการคดิ ถงึ ธรรม
เชน่ ไตรลกั ษณ์ อนจิ จงั ทกุ ขงั อนตั ตา เชน่ พจิ ารณารา่ งกาย
ของเราวา่ ไมเ่ ทย่ี ง เกดิ แกเ่ จบ็ ตายเปน็ ธรรมดา เปน็ ดนิ นำ้� ลมไฟ
เปน็ อนัตตา ไม่มตี ัวตน ไมส่ วยงาม มอี าการ ๓๒ นี่วปิ สั สนา
ต้องท�ำแยกออกมา ไม่ไดท้ �ำพร้อมกนั

ถาม: ไมไ่ ดต้ ่อเนือ่ งกันใชไ่ หมคะ

พระอาจารย:์ ไมต่ อ่ เนอื่ งกนั ตอนทมี่ นั นง่ิ แลว้ ใหม้ นั นงิ่ นานๆ
ตอนนั้นต้องการหยุดพักผ่อนจิตใจให้มันมีก�ำลัง พอมัน

กระแสธรรม

16

พักผ่อนได้นานมากเท่าไหร่ มันออกมามันจะมีก�ำลังเจริญ
ปัญญาได้ ปฏบิ ตั วิ ปิ ัสสนาได้

ถาม: เจา้ คะ่ พอหนถู อนจากสมถกมั มฏั ฐานขน้ึ มา กค็ อื หนจู ะ
พิจารณา

พระอาจารย:์ พิจารณาร่างกายกอ่ น

ถาม: ก็คอื ผม ขน เลบ็ ฟัน หนัง อยา่ งน้ีใช่ไหมคะ

พระอาจารย์: กไ็ ด้ คือมนั มีหลายวิธี ถ้าเราต้องการดูอนจิ จังก็
ดวู า่ มนั ไมเ่ ทย่ี ง มนั เกดิ แลว้ เดยี๋ วมนั กต็ อ้ งแก่ เดยี๋ วกต็ อ้ งเจบ็
เดยี๋ วกต็ อ้ งตาย หรอื จะดอู นตั ตากต็ อ้ งดวู า่ มนั เปน็ ดนิ นำ้� ลมไฟ
เวลาคนตายไปมันกก็ ลบั ไปส่ดู นิ น้ำ� ลมไฟ ไม่มีตัวตน ถา้ จะดู
ความไมส่ วยงามกต็ อ้ ง ดผู ม ขน เลบ็ ฟนั หนงั เนอ้ื เอน็ กระดกู
เขา้ ไป ใหค้ รบอาการ ๓๒ ไมห่ ลงใหลกบั รา่ งกายวา่ สวยวา่ งาม
มี ๓ ขน้ั ตอนหรอื ๓ แบบ คอื ดวู า่ มนั ไมเ่ ทย่ี ง ดวู า่ ไมม่ ตี วั ตน
แล้วก็ดูว่ามนั ไมส่ วยไม่งาม เขา้ ใจไหม

ถาม: เขา้ ใจเจา้ คะ่ เดี๋ยวลูกจะฝึกต่อคะ่

ค�ำถามจากซูม (วนั ท่ี ๗ ต.ค. ๒๕๖๓)

พระอาจารย1์ส7ชุ าติ อภิชาโต

สติอตั โนมัติ

ถาม: สตอิ ัตโนมตั ิเป็นอย่างไรคะ

พระอาจารย์: ก็เป็นสตแิ บบไม่เผลอไง ตอนตน้ ปฏิบัติ สติเรา
มกั จะเผลอ ลม้ ลกุ คลกุ คลาน ทอ่ งพทุ โธไดส้ องสามค�ำกเ็ ผลอ
ไปคิดเรือ่ งนัน้ เรื่องนี้ แตถ่ า้ เป็นสติอตั โนมัติน้ี จะอยู่กบั พุทโธ
ตลอดเวลา อนั น้ไี ม่ไปเผลอ ไม่ไปคิดเรอ่ื งนั้นเรื่องนี้ แล้วมนั
ไม่ต้องบังคับมันด้วย มันเหมือนนาฬิกาอัตโนมัติ เห็นไหม
นาฬกิ าอตั โนมตั นิ ี้ สมยั กอ่ นเขาไมต่ อ้ งไขลาน มนั กจ็ ะเดนิ ของ
มนั ไปอยเู่ รอื่ ยๆ สตกิ เ็ หมอื นกนั ตอนตน้ กเ็ ปน็ สตไิ ขลานกอ่ น
กค็ อยไขลาน ตอ้ งคอยบงั คบั ใหม้ นั พทุ โธ พทุ โธ พทุ โธ ตอ่ ไป
พอมนั เรม่ิ ตอ่ เนอ่ื งแลว้ ตอ่ ไปมนั กจ็ ะไมต่ อ้ งบงั คบั มนั มนั กจ็ ะ
พทุ โธ มนั จะมสี ตริ ตู้ วั อยตู่ ลอดเวลา ไมไ่ ปคดิ เรอื่ งราวตา่ งๆ น่ี
เรยี กวา่ สตอิ ตั โนมตั ิ สตริ ะดบั นมี้ นั เปน็ ของพระอรยิ เจา้ แลว้ ก็
ขน้ั ท่ี ๓ แลว้ คอื ข้ันพระอนาคามขี ้ึนไป จะเป็นสติปัญญาโดย
อตั โนมตั ิ

ค�ำถามจากซมู (วันท่ี ๗ ต.ค. ๒๕๖๓)

กระแสธรรม

18

ฟังธรรมะขณะขบั รถ

ถาม: เวลาขบั รถเปดิ ฟงั ธรรมะ ถือว่าไม่ส�ำรวมใช่ไหมเจา้ คะ
พระอาจารย:์ คอื มนั ไมไ่ ด้ ๑๐๐ เปอรเ์ ซน็ ต์ เทา่ นนั้ เอง เพราะ
เราตอ้ งคอยดรู ถดว้ ยและฟงั ธรรมไปดว้ ย ฉะนน้ั บางทถี งึ ไมไ่ ด้
๑๐๐ เปอรเ์ ซน็ ต์ ไมไ่ ดธ้ รรมะ ๑๐๐ เปอรเ์ ซน็ ต์ แตก่ ย็ งั ดกี วา่
ฟงั เพลง ฟงั ขา่ วการเมอื ง อะไรตา่ งๆ เหลา่ น้ี แตถ่ า้ อยากจะได้
๑๐๐ เปอรเ์ ซน็ ตอ์ ยา่ งใดอยา่ งหนง่ึ ถา้ จะขบั รถกป็ ดิ เสยี งธรรมไป
คอยเฝา้ ดูรถตลอดเวลา อนั นก้ี เ็ ปน็ การฝึกสตไิ ป ถ้าอยากจะ
ฟงั ธรรมกจ็ อดรถ แล้วกเ็ ปดิ ฟัง แตถ่ ้ามันเปน็ ไปไม่ได้ จะได้
ครงึ่ ๆ กโ็ อเค ขบั รถไปแลว้ กฟ็ งั ไปดว้ ย ไมม่ ปี ญั หาอะไรถา้ คดิ วา่
การขับรถของเรานี้ เราควบคุมรถได้ ปลอดภัยกโ็ อเค

ค�ำถามจากซมู และเฟซบุ๊ก (วนั ที่ ๑๔ ต.ค. ๒๕๖๓)

พระอาจารย1์ส9ุชาติ อภิชาโต

เราก็ดนิ ปนั้ เหมอื นกนั

ถาม: พอเราดคู นทต่ี าย คราวนไี้ มไ่ ดร้ บั รวู้ า่ เขาคอื ใครแลว้ แตด่ ู
วา่ เขาเหมือนดินปน้ั นอนในโลง ดแู คน่ คี่ ่ะ
พระอาจารย:์ เปน็ ตุ๊กตาตัวหนึง่
ถาม: คะ่ ดูแคน่ ้นั เองคะ่ อยา่ งศพแรกก็ดเู ห็นวา่ เปน็ ดนิ ป้ัน
ท่ที ่านบอกวา่ ให้ระลึกบอ่ ยๆ
พระอาจารย:์ แลว้ ตอ้ งกลบั มาดทู เี่ ราดว้ ย เรากเ็ หมอื นเขา เราก็
ดนิ ปน้ั เหมอื นกนั ไมใ่ ชเ่ ขา รา่ งกายเรากเ็ ปน็ เหมอื นเขานน่ั แหละ
ไม่ใช่ดูของเขาวา่ เปน็ ดินปน้ั แต่ของเรายังไม่เปน็ ดินปัน้

ค�ำถามจากซูม (วนั ท่ี ๑๔ ต.ค. ๒๕๖๓)

กระแสธรรม

20

เปน็ จิตของแตล่ ะคน

ถาม: ผมงงครบั วา่ บางคนเปน็ ลกู ศษิ ยพ์ อ่ แมค่ รบู าอาจารย์ แต่
ท�ำไมบางทีความคิดความเห็นในบางเร่ืองมันไม่ถูกต้องตาม
ท�ำนองคลองธรรมไปได้ละ่ ครบั

พระอาจารย:์ ออ๋ แมแ้ ตเ่ ทวทตั อยกู่ บั พระพทุ ธเจา้ ยงั คดิ ไมไ่ ด้
ตามท�ำนองคลองธรรมเลย เปน็ จติ ของแตล่ ะคน ไม่ได้เพราะ
ว่าอยู่กับครูบาอาจารย์หรือไม่ จิตมันมีเป็นทัพพีในหม้อแกง
และเปน็ ลิ้นกับแกง ถ้าเปน็ ทพั พใี นหม้อแกง อยกู่ ับแกงเปน็ ปี
มนั กไ็ มร่ วู้ า่ แกงอะไร ถา้ จติ ไมม่ สี ติ ไมค่ อยฟงั ค�ำสอน มวั แตฟ่ งั
ความคิดของตัวเอง อยู่กับครูบาอาจารย์ก่ีปีมันก็เหมือนเดิม
มนั ไมไ่ ดซ้ มึ ซาบค�ำสอนของครบู าอาจารยเ์ ขา้ ไปเลย มนั กย็ งั คดิ
ตามประสากเิ ลสของมนั อยเู่ หมอื นเดมิ นะ ไมต่ อ้ งไปกงั วลเรอื่ ง
ของคนอืน่ เอาเร่อื งของเราดีกว่านะ

ค�ำถามจากซูม (วันท่ี ๑๔ ต.ค. ๒๕๖๓)

พระอาจารย2์ส1ชุ าติ อภชิ าโต

ตอ้ งแผ่เมตตาตอนทีเ่ จอกนั

ถาม: เวลาสวดมนต์ นงั่ สมาธิ มสี มาธดิ คี ะ่ แตพ่ อออกจากสมาธิ
แลว้ จะแผเ่ มตตา จะใชเ้ วลาในการแผเ่ มตตาคอ่ นขา้ งนาน แตว่ า่
ระหว่างแผเ่ มตตา สังเกตตัวเองหลายครงั้ วา่ คอื การท่ีโยมกนิ
ยาที่เก่ียวกับสมองและประสาทด้วย มันก็จะเผลอหลับใน
ระหวา่ งแผเ่ มตตา โยมจะถามวา่ อาการของจติ ณ ขณะนน้ั ทม่ี นั
ไม่ชัดเจนในการแผเ่ มตตานี่ เขาจะได้รับบุญจากเราไหมคะ

พระอาจารย:์ ออ๋ ไมไ่ ดห้ รอก มนั ไมม่ สี ติ มนั ไมไ่ ดแ้ ผ่ เราตอ้ ง
แผต่ อนทเ่ี จอกนั อยา่ งตอนนเ้ี ราเจอกนั ทกั ทายกนั “สวสั ดคี ะ่ ”
น่ี ย้ิมให้กับเขา พอเขาเหน็ หนา้ เรายิ้มแย้ม ทักทายเรา เขาก็มี
ความสขุ แตไ่ มไ่ ดแ้ ผต่ อนทอ่ี ยคู่ นเดยี ว ตอนทอี่ ยคู่ นเดยี วเปน็
การฝึกแผ่ สอนใจไวว้ ่าน่คี ือวธิ ีแผ่ เวลาใครเขาท�ำให้เราโกรธ
กต็ อ้ งใหอ้ ภยั เขา เวลาท�ำอะไรกอ็ ยา่ ไปเบยี ดเบยี นคนอนื่ ไมใ่ ห้
เขาเดอื ดรอ้ นจากการกระท�ำของเรา ถ้าเรามเี หลือกนิ เหลือใช้
ก็แบ่งใหค้ นอ่ืนเขาบ้าง นเี่ รยี กว่าแผ่เมตตา ต้องแผด่ ว้ ยการ
กระท�ำ ไมใ่ ช่แผด่ ้วยการสวด การสวดเปน็ การเจรญิ สติ หรือ
เปน็ การฝกึ จติ สอนจติ ใหร้ วู้ า่ การแผเ่ มตตาเขาแผอ่ ยา่ งไรบา้ ง

กระแสธรรม

22

อยา่ งตอนนี้ ญาตโิ ยมทน่ี ัง่ อยตู่ อนนี้ ลองแผ่ใหเ้ ขาดูสิ ขอให้
ทุกท่านมคี วามสขุ เขากย็ มิ้
ถาม: คะ่ ขอใหท้ ุกท่านมคี วามสุขคะ่
พระอาจารย:์ เออ นนั่ แหละ แผไ่ ดต้ อนนแ้ี หละ แลว้ เขากส็ าธกุ นั
ทกุ คนเลย ใชไ่ หม เวลาคณุ อยคู่ นเดยี ว เขากไ็ มร่ ใู้ ชไ่ หม เราก็
ไมร่ ู้ ไมม่ ใี ครรหู้ รอกวา่ คุณแผ่ เข้าใจหรอื เปลา่
ถาม: คะ่ พระอาจารย์

ค�ำถามจากซมู (วันท่ี ๑๔ ต.ค. ๒๕๖๓)

พระอาจารย2ส์ 3ชุ าติ อภชิ าโต

การดูกายมี ๒ ข้นั ขนั้ สตกิ ับขัน้ ปัญญา

ถาม: ตอนทเ่ี รามสี ติ กค็ อื เดนิ เราท�ำอะไรแลว้ มสี ติ แลว้ มนั มี
แวบหนง่ึ เขา้ มาวา่ การปฏบิ ตั นิ กี่ ค็ อื ใหด้ แู คก่ ายกบั ใจ แคน่ เ้ี อง
อนั น้มี นั เป็นความคดิ ที่ถกู ไหมคะ

พระอาจารย:์ คอื ในเบอ้ื งตน้ ดกู ายเพอ่ื ใหใ้ จสงบ พอใจสงบแลว้
ถงึ จะดกู ายไดต้ อ่ ไป เบอื้ งตน้ ดกู ายกอ่ น ดวู า่ รา่ งกายก�ำลงั ท�ำอะไร
เพอ่ื ใหเ้ กดิ สติ พอเกดิ สตเิ รากท็ �ำใจใหส้ งบได้ พอใจสงบ ทนี เี้ รา
กด็ ูใจวา่ มอี ะไรบา้ งในใจ กิเลสมีไหม มคี วามโลภความโกรธ
ความหลงไหม มันก็จะเหน็ แต่ตอนตน้ ดกู ายก่อน

ถาม: ดกู ายวา่ เหมอื นในขณะนเี้ ราท�ำอะไร เรายนื เดนิ นง่ั นอน
อย่างทพี่ ระอาจารยว์ า่ อยา่ งนี้ถูกไหมเจ้าคะ

พระอาจารย:์ นเ่ี รยี กวา่ ขนั้ สติ ดกู ายมี ๒ ขน้ั ขน้ั สตกิ บั ขน้ั ปญั ญา
ขนั้ แรกคอื ขน้ั สติ คอยดวู า่ มนั เคลอื่ นไหว มนั ท�ำอะไร เพอื่ ไมใ่ ห้
ใจไปคิดเรือ่ งอ่นื แล้วต่อไปถา้ ใจมีสมาธแิ ล้ว ก็มาดูรา่ งกาย
ดูดว้ ยปัญญา ดวู ่ามนั แกแ่ ลว้ มันไมเ่ ท่ยี ง มันเกดิ แก่เจ็บตาย

กระแสธรรม

24

เปน็ ดนิ นำ้� ลมไฟ ไมใ่ ชต่ วั เราของเรา มนั ไมส่ วยไมง่ าม มอี าการ
๓๒ น่ขี ั้นปัญญา มี ๒ ขน้ั ข้นั แรกดเู พ่อื ใหเ้ กดิ สติ เพอ่ื ให้
เกดิ สมาธิ ให้ดเู ฉยๆ ไม่ให้คิดอะไร เขา้ ใจไหม
ถาม: ขอบพระคณุ เจ้าคะ่

ค�ำถามจากซูม (วันที่ ๑๔ ต.ค. ๒๕๖๓)

พระอาจารย2ส์ 5ุชาติ อภชิ าโต

เรือ่ งของรา่ งกายไม่เกยี่ วกับเร่ืองของจิตใจ

ถาม: เวลาโยมพจิ ารณาอาการ ๓๒ มนั มอี าการทอ้ งรว่ ง เหมอื น
เป็นโรคบิดอย่างแรง อาการถ่ายเป็นสีเขียวๆ และมีอาการ
อาเจยี นส�ำรอกออกมา วนั ละ ๒ ถงึ ๓ ครง้ั และในทกุ ครงั้ จะ
มีปีตเิ ย็นๆ เหมอื นฟอกอวัยวะดว้ ย ใชไ่ หมคะ

พระอาจารย:์ ออ๋ อนั นคี้ งจะเปน็ เรอื่ งของรา่ งกายมงั รา่ งกายมนั
จะเจ็บไขไ้ ดป้ ว่ ย แลว้ พอดบี งั เอญิ มาพจิ ารณาอาการ ๓๒ เข้า
ตามปกตแิ ลว้ การพจิ ารณาอาการ ๓๒ นี้ ไมไ่ ดท้ �ำใหท้ อ้ งเสยี นะ
เขา้ ใจไหม เดยี๋ วคนอน่ื จะเขา้ ใจผดิ วา่ การพจิ ารณาอาการ ๓๒
ท�ำไมทอ้ งไมเ่ สยี อนั นเี้ รอ่ื งของรา่ งกาย คนละเรอื่ งกนั มนั อาจ
จะเปน็ เหตบุ งั เอญิ พจิ ารณาอาการ ๓๒ แลว้ วนั นนั้ ทอ้ งเสยี เขา้
พอดี กล็ องดสู ิ ถา้ พจิ ารณาทกุ ครง้ั ทอ้ งมนั เสยี ทกุ ครงั้ หรอื เปลา่
เรารบั ประกันไดว้ า่ ไม่เสยี ทกุ คร้งั ถา้ เสยี ทกุ คร้ัง เราก็ตอ้ งเสีย
ตงั้ แตเ่ ราพิจารณามาไมเ่ คยเจอทอ้ งเสยี สักที

กระแสธรรม

26

ฉะนนั้ กใ็ หแ้ ยกแยะใหถ้ กู วา่ บางทเี รอื่ งของรา่ งกายไมเ่ กย่ี วกบั
เรอ่ื งของจติ ใจ รา่ งกายเขาถอื วา่ เปน็ ของไมด่ ี ใชไ่ หม กนิ ของเสยี
เลยท�ำใหท้ อ้ งเสยี ขนึ้ มา จะพจิ ารณาอาการ ๓๒ หรอื ไมพ่ จิ ารณา
มนั กเ็ สยี ถา้ มนั จะเสยี มนั ไมเ่ กยี่ วกนั นะ อนั นเี้ ราคดิ วา่ จะไมใ่ ช่
ถา้ ไมไ่ ปโยงกนั วา่ พอพจิ ารณาอาการ ๓๒ แลว้ ทอ้ งเสยี กล็ อง
ท�ำดทู กุ ครั้งดูว่ามนั เป็นอย่างนัน้ หรือเปลา่ ถ้าเป็นจะได้มาเผย
แพร่บอกกัน คนอื่นเขาจะไดร้ ู้

ค�ำถามจากเฟซบกุ๊ (วนั ที่ ๑๔ ต.ค. ๒๕๖๓)

พระอาจารย2ส์ 7ชุ าติ อภชิ าโต

ให้ดูรา่ งกายตอ่ ไปจนกลายเปน็ ซากศพ

ถาม: เพิ่งออกจากโรงพยาบาลมาเจ้าค่ะ รอบน้ีเจอเวทนาท่ี
หนกั มาก ขนาดเอาหวั ปกั นง่ั สมาธเิ พราะวา่ ปวดทอ้ ง แลว้ กอ็ าเจยี น
พอดมี นั ดกึ ไมอ่ ยากจะไปโรงพยาบาล เหน็ เวทนาทม่ี นั หนกั มาก
แลว้ ก็เหน็ ร่างกายเปน็ อสภุ ะ คอื ลกู เห็นร่างกาย จากทีม่ นั แพ้
อาหารมาก มนั ขนึ้ ผนื่ คอ่ ยๆ ขน้ึ จากเลก็ ๆ จนขน้ึ มาจนเหน็ มนั
พมุ นั พอง อยา่ งกบั รา่ งกายทมี่ นั จะแตกสลาย แลว้ ตอนนลี้ กู จะ
ไปยังไงตอ่ เจ้าคะ

พระอาจารย:์ กด็ วู า่ ตอ่ ไปมนั กจ็ ะตอ้ งกลายเปน็ ซากศพ เทา่ นน้ั เอง
อยา่ ไปนกึ อยา่ ไปวติ กกงั วล อยา่ ไปกงั วลกบั มนั อยา่ ไปคดิ วา่
ร่างกายมันจะมีสิวมีฝ้า มันจะเหี่ยว ถือว่าเป็นเร่ืองธรรมดา
อยกู่ บั มนั ไปตามสภาพความเป็นจริง อยา่ ไปยึดอยา่ ไปตดิ มนั
รา่ งกายในทส่ี ดุ มนั กต็ อ้ งกลายเปน็ ซากศพไป ปลอ่ ยวาง อยา่ ไป
ทกุ ขก์ บั มนั อยา่ ไปกลวั อยกู่ บั มนั ไป ดมู นั ไป ดแี ลว้ ละ ถา้ เวลา
มนั ปวดแลว้ เราทนได้ ไมต่ อ้ งไปโรงพยาบาลได้ก็ดี

ค�ำถามจากซมู (วนั ท่ี ๑๔ ต.ค. ๒๕๖๓)

กระแสธรรม

28

สงั โยชน์ ๓

ถาม: สังโยชน์ ๓ พิจารณาอย่างไรครบั

พระอาจารย:์ อ๋อ สงั โยชน์มนั มี ๑๐ สงั โยชน์ ๓ ข้อแรกของ
พระโสดาบนั กพ็ จิ ารณาวา่ รา่ งกายคอื ขนั ธ์ ๕ รปู เวทนา สญั ญา
สงั ขาร วญิ ญาณ ไมม่ ตี วั ตน เปน็ สภาวธรรม รา่ งกายกเ็ ปน็ ดนิ นำ�้
ลมไฟ เวทนา สญั ญา สงั ขาร วญิ ญาณกเ็ ปน็ สภาวธรรมทางใจ
เกิดดบั เกิดดบั ไม่มตี วั ไม่มีตน ไมม่ ีใครสั่งให้มันเกิด ไม่มี
ใครสง่ั ใหม้ นั ดบั มนั เป็นเหมือนดินฟา้ อากาศ ไมม่ ใี ครไปสงั่
ใหด้ นิ ฟา้ อากาศ ฝนตก แดดออก มนั เปน็ ธรรมชาติ พดู งา่ ยๆ
ปลอ่ ยวาง พอเหน็ วา่ มนั เปน็ ธรรมชาติ สง่ั มนั ไมไ่ ด้ อยากใหม้ นั
ไมต่ ายกส็ งั่ ไมไ่ ด้ อยากใหม้ นั ไมเ่ จบ็ กส็ งั่ ไมไ่ ด้ กป็ ลอ่ ยมนั เจบ็
ปลอ่ ยมนั ตายไป พอปลอ่ ยไดใ้ จกห็ ายทกุ ข์ กม็ ดี วงตาเหน็ ธรรม
ขน้ึ มา เหน็ ธรรมก็จะเห็นพระพุทธ พระธรรม พระสงฆ์ ก็ละ
สงั โยชนข์ ้อท่ี ๒ ละข้อแรก ละสกั กายทิฏฐิ

พอละสกั กายทฏิ ฐไิ ด้ กจ็ ะละความสงสยั ในพระพทุ ธ พระธรรม
พระสงฆ์ได้ แล้วก็ละสีลัพพตปรามาสได้ สีลัพพตก็คือ

พระอาจารย2์ส9ชุ าติ อภชิ าโต

พธิ กี รรมตา่ งๆ ทจี่ ะมาแกค้ วามทกุ ขใ์ จของเรา แกไ้ มไ่ ด้ แกด้ ว้ ย
การไม่กระท�ำสิ่งท่ีมันท�ำให้เราทุกข์ สิ่งท่ีท�ำให้เราทุกข์ก็คือ
การกระท�ำบาปต่างๆ นั่นเอง หรือการกระท�ำตามความอยาก
ตอ้ งมาแกท้ นี่ ี่ อยา่ ไปท�ำตามความอยาก อยา่ ไปท�ำบาป แลว้ ก็
ความทกุ ขใ์ จกจ็ ะไม่มี นี่คอื สังโยชน์ ๓ ข้อแรก ส�ำหรบั ผู้ทีจ่ ะ
เปน็ พระโสดาบนั แต่ไมต่ ้องไปพิจารณา ๒ ขอ้ หลัง

พิจารณาข้อแรกข้อเดียวแล้วเดี๋ยวมันจะพาไปเอง มันเป็น
เหมอื นกบั มนั มาเปน็ พวง แกข้ อ้ นไี้ ด้ เดย๋ี วอกี ๒ ขอ้ กจ็ ะตามมา
ละสกั กายทฏิ ฐไิ ด้ ละวา่ รา่ งกายนไี้ มใ่ ชต่ วั เราของเรา จะไมค่ ดิ วา่
มันเป็นตัวเราของเรา ปล่อยมัน มันจะเจ็บก็ปล่อยมันเจ็บ
อยา่ งญาตโิ ยมคนทปี่ วดทอ้ งนกี่ ป็ ลอ่ ยใหม้ นั ปวดไป ไปหา้ มมนั
ไมไ่ ด้ ถา้ อยากใหม้ นั หายเจบ็ มนั จะทรมาน แตถ่ า้ ยอมใหม้ นั เจบ็
ปลอ่ ยมนั เจบ็ ไป ท�ำอะไรไมไ่ ด้ เราก็พทุ โธเราไป ใจกไ็ ม่ทุกข์
กับมนั

ค�ำถามจากเฟซบุ๊ก (วนั ที่ ๑๔ ต.ค. ๒๕๖๓)

กระแสธรรม

30

ความอยากเป็นโสดาบนั ไมเ่ ปน็ กิเลส

ถาม: มคี วามอยาก อยากเปน็ โสดาบนั แลว้ กเ็ หมอื นกบั วา่ อยาก
เปน็ ซอี โี อ มนั กเ็ ลยเปน็ ความรสู้ กึ คลา้ ยๆ กนั แลว้ กม็ งุ่ มนั่ ไปใน
อนาคตมากกว่าอยู่กับปัจจุบัน มันก็เลยมีการขัดแย้งกันใน
ตวั เองวา่ จะตอ้ งบอกตวั เองวา่ ไมใ่ หอ้ ยาก แลว้ กไ็ มใ่ หเ้ ปน็ โสดาบนั
แตม่ นั กอ็ ยากเปน็ อยา่ งนนั้ มนั กเ็ ลยเปน็ การขดั แยง้ กนั จะออก
จากรูปแบบนอี้ ย่างไรครับ

พระอาจารย์: ความอยากเป็นโสดาบันนี้ไม่เป็นปัญหาอะไร
เปน็ ธรรมะ เพราะถา้ ไมอ่ ยากเปน็ มนั กไ็ มป่ ฏบิ ตั ธิ รรม ใชไ่ หม
แตว่ า่ มนั เปน็ จดุ เรม่ิ ตน้ เหมอื นอยากจะออกจากบา้ นนี่ มนั กต็ อ้ ง
เปน็ จดุ เริม่ ต้น ไม่งั้นมันกไ็ มไ่ ด้ออกจากบา้ น มันกอ็ ย่ใู นบา้ น
ใชไ่ หม ทนี พ้ี อเราอยากออกจากบา้ นแลว้ เรากต็ อ้ งไปท�ำตามท่ี
เราตอ้ งการคอื อะไร กอ็ อกเดนิ ทางไปสิ ใชไ่ หม คอื เหมอื นกนั
ขณะทค่ี ณุ เดนิ ทาง คณุ กอ็ ยา่ ไปอยากใหม้ นั ถงึ เมอื่ มนั ยงั ไมถ่ งึ
คุณก็เดินทางไปเร่ือยๆ ขับรถไปเร่ือยๆ หรือข้ึนรถอะไรไป
เรอ่ื ยๆ จนกวา่ จะไปถงึ จดุ หมายปลายทาง ความอยากมนั เปน็

พระอาจารย3์ส1ุชาติ อภิชาโต

จุดเริ่มต้น มันเป็นฉันทะ ถ้ามีฉันทะแล้วก็มีวิริยะ ใช่ไหม
ความเพยี ร ความเพียรท่ีจะท�ำตามความอยาก

เรากอ็ ยา่ เอาความอยากมาขวางกนั้ ความเพยี รกแ็ ลว้ กนั อยาก
อย่างเดียวแต่ไม่มีวิริยะ เมื่ออยากแล้วก็ต้องศึกษาว่าเป็น
โสดาบนั เขาท�ำยงั ไง ละสงั โยชน์ ๓ ขอ้ จะใชอ้ ะไรละ กต็ อ้ งใช้
ปัญญา ปญั ญาระดับไหนละ่ ปัญญาระดบั ภาวนามยปญั ญา
กต็ อ้ งไปสรา้ งภาวนามยปญั ญาขน้ึ มา ภาวนามยปญั ญากต็ อ้ งมี
สมาธิ มอี ปั ปนาเปน็ ผสู้ นบั สนนุ กต็ อ้ งไปฝกึ สมาธทิ �ำจติ ใหร้ วม
เปน็ อปั ปนา แลว้ กม็ าพจิ ารณาไตรลกั ษณ์ อนจิ จงั ทกุ ขงั อนตั ตา
ในขนั ธ์ ๕ ถา้ พจิ ารณาเหน็ วา่ เปน็ ไตรลกั ษณ์ อนจิ จงั ทกุ ขงั อนตั ตา
แลว้ กป็ ลอ่ ยวางความอยากในขนั ธ์ ๕ ได้ มนั กจ็ บ ตอ้ งปฏบิ ตั ิ
ความอยากนเี้ ปน็ จุดเร่มิ ต้น ไมเ่ ป็นไร แต่อยา่ ไปอยากเฉยๆ
อยากแล้วไม่ออกไปปฏิบัติมันก็ไม่ได้ เวลานั่งสมาธิก็นั่งไป
มีหนา้ ทจี่ ะท�ำสมาธิก็ท�ำไป แต่อย่าไปอยากใหจ้ ิตรวม อยา่ ไป
อยากใหม้ นั เป็นอะไร

เวลานง่ั นไี้ มใ่ หค้ ดิ อะไร ใหร้ เู้ ฉยๆ ใหอ้ ยกู่ บั ลมหายใจเขา้ ออก
จนกว่าจิตจะรวมเป็นอัปปนาสมาธิ ก็จะได้อุเบกขา พอได้
อุเบกขา ออกจากสมาธิมาก็พจิ ารณาไตรลักษณ์ในขนั ธ์ ๕ ได้

กระแสธรรม

32

พอเหน็ ว่าขนั ธ์ ๕ ไมใ่ ชต่ ัวเรา เรากป็ ลอ่ ยมันไป อยา่ ไปอยาก
ให้มนั ไม่แก่ ไมเ่ จ็บ ไม่ตาย เรากไ็ มท่ กุ ข์กบั มนั ต้องปฏบิ ัติ
ต้องมีฉันทะก่อน ต้องมีความอยากเป็นพระโสดาบัน
พระพทุ ธเจ้าอยากจะหลดุ พน้ ใชไ่ หม ทา่ นถงึ สละราชสมบตั ิ
ถ้าท่านไม่อยากจะหลุดพ้น ท่านก็อยู่ในวังต่อไปสิ แต่พอ
ออกมาแลว้ ทา่ นก็ไมไ่ ด้มานัง่ อยาก ทา่ นก็มาท�ำหนา้ ท่เี พื่อให้
หลุดพ้น ท่านก็ไปบวช ถอื ศีล ไปเรียนสมาธกิ ับครบู าอาจารย์
ครูบาอาจารย์สมัยนั้นก็สอนได้แค่ระดับสมาธิ ปัญญาไม่มี
ใครรู้ ทา่ นกเ็ ลยตอ้ งไปคน้ ควา้ หาดว้ ยตนเอง จนในทส่ี ดุ กพ็ บ
อรยิ สัจ ๔ ไตรลกั ษณ์ ท่านกเ็ ลยหลดุ พน้ ได้ เขา้ ใจหรอื ยัง

ความอยากนไ้ี มเ่ สียหาย เพยี งแตต่ อ้ งรู้วา่ มันมีหนา้ ทีท่ �ำอะไร
มันมีหน้าที่ปลุกระดมให้เราออกปฏิบัติก่อน ถ้าเปล่ียนใจ
เม่ือไหร่ก็ยกธงขาว พอเปล่ียนใจไม่อยากเป็นโสดาบันแล้ว
มันก็อยากจะกลับไปเปน็ โยมอย่างนม้ี นั กล็ าสกิ ขาไป เปลย่ี น
เปา้ ใหม่ ความอยากนเี้ ปน็ การตง้ั เปา้ หมาย อยากเปน็ โสดาบนั
อยากจะไปอยธุ ยาอยา่ งน้ี ตอ้ งมเี ปา้ หมาย พอมเี ปา้ หมายแลว้
กอ็ อกเดนิ ทางไปทอี่ ยธุ ยา ถา้ อยากแบบนไี้ มเ่ ปน็ ปญั หา แตถ่ า้
ปฏบิ ัตไิ ปแล้วก็อยากไปเร่อื ยๆ อยากให้มันเปน็ โดยทไี่ มร่ ู้วา่
ท�ำยังไงให้มันเป็น อยากเป็นแบบสุ่มเดาไป มันก็ไม่เกิด

พระอาจารย3์ส3ุชาติ อภิชาโต

ประโยชน์อะไร เป็นเหตุเป็นผลนะ ต้องอยากมีเหตุมีผลนะ
ทุกอย่างมีเหตมุ ีผล ทา่ นสอนทุกอย่าง ผลเกดิ จากเหตุ

โสดาบนั เกดิ จากอะไร เกดิ จากการละสงั โยชน์ ๓ การละสงั โยชน์
เกดิ จากอะไร เกดิ จากปญั ญา ปญั ญาตอ้ งเกดิ จากอะไร ตอ้ งมี
สมาธสิ นบั สนนุ ภาวนามยปญั ญา กไ็ ปสรา้ งสมาธขิ นึ้ มา ไปสรา้ ง
อปั ปนาสมาธิ พอไดแ้ ลว้ กเ็ อาปญั ญา ไตรลกั ษณ์ อรยิ สจั ๔
มาสอนใจใหป้ ลอ่ ยวาง เทา่ นน้ั เอง ปลอ่ ยวางขนั ธ์ ๕ ตอนนเ้ี รา
ไปยดึ ตดิ ขนั ธ์ ๕ วา่ เปน็ ตวั เราของเรา อยากใหม้ นั ไมแ่ กไ่ มเ่ จบ็
ไม่ตาย ความจริงเราไปห้ามมันได้ไหม ความแก่ความเจ็บ
ความตาย อยากไปกท็ กุ ขไ์ ปเปลา่ ๆ ใชไ่ หม เวลามนั แก่ แตถ่ า้
ไม่อยากแล้วมันจะทุกข์ไหม ไม่ทุกข์แล้วล่ะ แก่ก็แก่ไปสิ
เจบ็ กเ็ จบ็ ไปสิ ตายกต็ ายเลย ตอ้ งไปท�ำขอ้ สอบ ๓ ขอ้ นี้ ท�ำได้
หรือเปลา่ เวลารา่ งกายเจบ็ เฉยๆ ไดห้ รือเปล่า ปล่อยวางได้
หรอื เปลา่ เวลารา่ งกายจะตาย ปลอ่ ยวางไดห้ รอื เปลา่ นเ่ี รยี กวา่
เปน็ การละสักกายทฏิ ฐิ เขา้ ใจหรือยงั

ถาม: เขา้ ใจครบั ผม ขอบพระคณุ ครบั

พระอาจารย์: คนบางคนนี่ปรารถนามรรคผลนิพพานท้ังน้ัน
แหละ เพราะค�ำว่า “ภกิ ษุ” แปลวา่ อะไรรหู้ รอื เปลา่

กระแสธรรม

34

ถาม: ออกบวชครบั บวชครบั ท�ำใหน้ ิพพานแจง้ ครบั

พระอาจารย:์ ค�ำวา่ “ภกิ ษ”ุ นคี้ อื ผเู้ หน็ ภยั ในวฏั สงสาร ใชไ่ หม

ถาม: ครบั

พระอาจารย์: นี่ก็คือความอยากแล้ว อยากจะออกจาก
วฏั สงสาร แลว้ มันผดิ ตรงไหน มันไมผ่ ิด ถา้ ไมอ่ ยากออกจาก
วฏั สงสาร กไ็ มม่ าบวชสิ กอ็ ยเู่ ปน็ ฆราวาสไป หาลาภยศสรรเสรญิ
สขุ สิ โอเคนะ มอี ะไรอกี ไหม

ถาม: จติ ชอบไปอยใู่ นอนาคตครบั แลว้ กต็ อ้ งบอกจติ ใหอ้ ยกู่ บั
ปจั จบุ นั ครบั

พระอาจารย:์ พทุ โธ พุทโธ พุทโธ ใช้กมั มฏั ฐานดึงไว้ ทอ่ ง
บรกิ รรมพทุ โธ พทุ โธ พทุ โธไป ตงั้ แตล่ มื ตาขนึ้ มา พอมนั จะไป
อดตี ไปอนาคต กพ็ ทุ โธ พทุ โธ พทุ โธ หยดุ ความคดิ พอมนั ไมค่ ดิ
มนั ก็กลบั มาอยูป่ ัจจุบันแลว้ ตอ้ งคิดอะไรง่ายๆ อยากไปเราก็
ใช้พุทโธดงึ มนั มา กมั มัฏฐาน “พุทธานุสสติ” เวลานงั่ สมาธิ
กพ็ ทุ โธ พทุ โธ ไปอยา่ งเดยี ว เดย๋ี วจติ กร็ วม งา่ ยๆ ไมย่ าก อยทู่ ี่
จะท�ำไม่ท�ำเทา่ น้ัน

พระอาจารย3ส์ 5ุชาติ อภิชาโต

ถาม: ครับ
พระอาจารย:์ มีอะไรอีกไหม
ถาม: ไม่มีครบั

ค�ำถามจากซมู (วนั ท่ี ๒๘ ตลุ าคม พ.ศ. ๒๕๖๓)

กระแสธรรม

36

ถ้าทกุ ข์ใจ แสดงว่าเราอยาก

ถาม: ท่ีพระอาจารย์พูดเร่ืองความอยากวันน้ี ทุกคนก็ยังมี
ความอยากอยู่ แมแ้ ตพ่ ระอรหนั ต์จะมีความอยากไหมเจ้าคะ
พระอาจารย์: อ๋อ ไมม่ ีหรอกพระอรหนั ต์ ท่านตัดความอยาก
ไปหมด
ถาม: ตดั ความอยากแล้ว แต่โสดาบนั หรอื คนธรรมดากย็ งั มี
ความอยากอยู่
พระอาจารย์: ยังมอี ยู่
ถาม: แลว้ เราจะทราบไดย้ งั ไงคะวา่ เราอยาก แลว้ เราควรจะท�ำ
หรอื เราควรจะปล่อย หรอื เราจะ...
พระอาจารย์: ถ้าเราอยากจะบรรลุเปน็ พระอริยะ เรากต็ อ้ งตัด
ความอยาก ไม่ท�ำตามความอยาก นอกจากท�ำในสง่ิ ท่จี �ำเป็น
ตอ้ งท�ำ ไม่ถือว่าเป็นความอยาก

พระอาจารย3์ส7ชุ าติ อภิชาโต

ถาม: สมมตุ นิ ะคะ ถา้ โยมอยากเปน็ โสดาบนั แตโ่ ยมยงั มลี กู ๆ
ตอ้ งดแู ลอยจู่ นแนใ่ จ โยมคดิ วา่ ถา้ เขาจบมธั ยมปลาย มนั กค็ ง
จะโอเค อะไรอย่างนี้ เรากค็ งจะไดป้ ฏบิ ัตหิ รือท�ำบุญมากขึ้น

พระอาจารย์: มันไม่เกีย่ วกันน่ี กย็ ังปฏิบัติได้ เขาก็ไปเรียน
เวลาเขาไปโรงเรยี นเรากป็ ฏบิ ตั ไิ ด้ อยบู่ า้ น ไมใ่ ชว่ า่ เราจะตอ้ ง
อยูก่ ับเขาตลอด ๒๔ ช่วั โมงที่ไหนละ่

ถาม: ใช่ เจา้ ค่ะ แตถ่ า้ เราอยากให้ลกู เราได้ดี อันน้กี ็คอื อยาก
แหละ

พระอาจารย์: อันนี้เขาไมเ่ รียกว่าอยาก เขาเรียกวา่ ปรารถนาดี
มเี มตตา เมตตาได้อยู่ ไปอยากใหเ้ ขาเป็นอย่างนนั้ เป็นอยา่ งน้ี
โดยทเ่ี ขาไมไ่ ดเ้ ปน็ อนั นเี้ รยี กวา่ อยาก ท�ำใหเ้ ราทกุ ข์ กต็ อ้ งดวู า่
อยา่ ใหม้ นั น�ำเราไปสคู่ วามทกุ ขใ์ จ ถา้ ทกุ ขใ์ จแสดงวา่ เราอยาก

ถาม: คอื ถา้ อยา่ งนโี้ ยมจะพจิ ารณาวา่ อะไรกต็ ามทเ่ี ปน็ ความอยาก
ถา้ ท�ำให้เกดิ กเิ ลสเกดิ ทุกข์ เกดิ การปรุงแต่ง หรือว่าเวทนาเขา้
พวกนค้ี อื ถือว่าเปน็ ความอยากทเ่ี ราควรจะตดั ออกไป ใชไ่ หม
คะ

กระแสธรรม

38

พระอาจารย:์ ใช่ อยากแล้วมนั ท�ำให้เราทุกข์ กระวนกระวาย
กระสับกระส่าย อยากให้ลูกเข้าโรงเรียนนี้ เกิดความ
กระวนกระวายข้ึนมา อยา่ ไปอยาก แตท่ �ำหน้าทีไ่ ด้ ใหเ้ ขาไป
โรงเรยี นนก้ี ใ็ หเ้ ขาไปสมคั รอะไรของเขาไป แตเ่ ขาจะเขา้ ไดห้ รอื
ไมไ่ ดก้ ็เร่อื งของเขาไป
ถาม: คะ่ ถา้ โยมอยากมสี ตมิ ากขนึ้ แลว้ โยมกป็ ฏบิ ตั ิ อนั นค้ี อื
อยากทดี่ ี ใช่ไหมคะ
พระอาจารย:์ ใช่ ฉนั ทะทน่ี �ำไปสวู่ ริ ยิ ะ เราจะไดไ้ ปปฏบิ ตั ิ วริ ยิ ะ
คอื ความเพียร
ถาม: ค่ะ

ค�ำถามจากซมู (วันที่ ๒๘ ตุลาคม พ.ศ. ๒๕๖๓)

พระอาจารย3์ส9ุชาติ อภชิ าโต

พิจารณาร่างกายใหเ้ ปน็ ธาตุ ๔

ถาม: เวลาเดนิ หรอื เวลานง่ั ตอ่ แก่ เจบ็ ตาย จะมคี วามรสู้ กึ วา่
รา่ งกายนม่ี นั เหมอื นกบั เปน็ ดนิ รว่ งๆ ๆ ลงไปได้ จนไมม่ อี ะไร

พระอาจารย:์ ถกู ตอ้ ง ใหร้ วู้ า่ เราเปน็ ธาตุ ๔ ดนิ นำ�้ ลม ไฟ เทา่ นน้ั
ไมม่ ตี ัวตน

ถาม: คะ่ แลว้ กพ็ ยายามฝกึ ทกุ เชา้ เพราะเดนิ จงกรมทกุ เชา้ แตว่ า่
กอ่ นไปเดนิ กไ็ ดน้ งั่ สมาธิ แลว้ พอรสู้ กึ รว่ งๆๆ ก็ คราวนกี้ ห็ นั มา
มองดคู นอนื่ กเ็ หน็ มนั รว่ งๆ ๆ ลงมาเหมอื นกนั อยา่ งมองแปบ๊ หนง่ึ
อยา่ งน้ี คอื เวลามองดนู ่ี มนั จะมเี หมอื นกบั วา่ เอาละ ความจรงิ
คอื วา่ ทบี่ า้ นมสี นามมตี น้ ไมอ้ ะไรอยา่ งน้ี แตม่ นั กม็ อี กี อยา่ งหนงึ่
ทผี่ ดุ ขน้ึ ในใจ คอื แบบ ไมว่ า่ เราจะดใู หม้ นั เปน็ รว่ งๆ ๆ เลย ทงั้ ท่ี
ภาพจรงิ เขาจะไมร่ ว่ ง อยา่ งเชน่ คนเดนิ มาอยา่ งนน้ี ะคะ แตม่ นั
จะมีภาพในใจแบบข้ึนมาอีก อย่างเคยปฏิบัติเหมือนกับว่า
ของสมเดจ็ พระญาณฯ ใหด้ เู ปน็ ปา่ ไมไ้ ป ดเู ปน็ ปฐพไี ป มนั เหมอื น
กบั มภี าพหนงึ่ ขนึ้ มาเลยนะคะ ทบี่ า้ นเรามนั กม็ เี สามอี ะไร แตว่ า่
อนั นี้มันจะขน้ึ พรบึ ไปเลย เรารู้คะ่ ว่ามันมาแลว้ แลว้ ก็ดูปฐพี

กระแสธรรม

40

กเ็ ปน็ แผน่ เรยี บไปเลยอยหู่ นา้ เรา ทง้ั ๆ ทคี่ วามจรงิ เรากเ็ หน็ แตว่ า่
ความสนใจเราไปอย่กู ับตรงนั้นแทน อนั นกี้ เ็ ข้าใจเองนะคะว่า
ท�ำไดถ้ กู ต้องแลว้

พระอาจารย:์ คือรา่ งกายเราก็เป็นปฐพดี ว้ ย ไมใ่ ช่เฉพาะสิ่งที่
เราเห็น ร่างกายเรากเ็ ป็นปฐพี นีค่ วรจะเปน็ เนือ้ หนง่ึ อันเดยี ว
กนั เลย

ถาม: คอื ยงั ไมเ่ ขา้ ใจมาก ปฐพที ด่ี ฉิ นั ดนู มี่ นั เหมอื นกบั แผน่ ดนิ
หนงั กรองอะไรอย่างนน้ั แหละคะ่

พระอาจารย:์ กน็ ั่นแหละ ร่างกายเราก็เปน็ สว่ นหน่ึงของปฐพี

ถาม: หมายความวา่ รว่ งๆๆ ไป แลว้ กเ็ ปน็ สว่ นประกอบของปฐพี
ไปเลยใชไ่ หมคะ

พระอาจารย:์ ร่างกายเรามันย่นื ขึ้นมา เหมือนต้นไมท้ งี่ อกขน้ึ
มาจากดิน ร่างกายเรากเ็ ป็นแบบนนั้

ถาม: เหมอื นป่าไมท้ ่ีงอกขึน้ มา

พระอาจารย4ส์ 1ชุ าติ อภิชาโต

พระอาจารย์: เหมือนต้นไมท้ ่งี อกข้ึนมาจากดนิ ร่างกายเราน้ี
กม็ าจากดนิ
ถาม: ค่ะ
พระอาจารย:์ เดยี๋ วมนั กก็ ลบั ไปเปน็ ดนิ ตายไป เอาไปฝงั เขาก็
กลบั ลงดนิ ไป

ค�ำถามจากซมู (วันที่ ๒๘ ตลุ าคม พ.ศ. ๒๕๖๓)

กระแสธรรม

42

กาย จิต เวทนา

พระอาจารย:์ จะพูดเรือ่ ง กาย จติ เวทนา วธิ ีรู้ต้องร้อู ย่างน้ี
รู้วา่ กายก็คอื รา่ งกายของเรา ทเ่ี ราเหน็ อยนู่ ี่ เวลาเราน่งั สมาธิ
รา่ งกายมันก็เปน็ ผม ขน เล็บ ฟัน หนัง เปน็ อาการ ๓๒
อาการเจ็บท่ีเท้า ทอ่ี ะไรมนั ก็เปน็ เวทนา ผทู้ ร่ี ูก้ ายรู้เวทนาก็คอื
จิต

ถาม: มันเปน็ ภาพสงบๆ ทีเ่ ป็นประธานอยู่ดา้ นบนใช่ไหมคะ

พระอาจารย:์ อย่าไปดภู าพ มันไม่ใชภ่ าพ

ถาม: มนั เปน็ บรรยากาศ เสียงเงียบๆ สงบ

พระอาจารย:์ นนั่ ไมใ่ ชต่ วั จติ ตวั ทรี่ กู้ าย ตวั ทร่ี เู้ วทนา นค่ี อื จติ
ตวั จิตมันไม่มีรปู ร่างหน้าตา มนั เป็นเพยี งแต่ตัวรู้ ร้วู ่ารา่ งกาย
เปน็ อยา่ งหนง่ึ เวทนาเปน็ อกี อยา่ งหนงึ่ แลว้ กห็ นา้ ทขี่ องมนั กค็ อื
ปล่อยใหร้ า่ งกายเปน็ ไป ปล่อยให้เวทนาเปน็ ไป อยา่ ไปอยาก
ใหม้ ันเป็นอย่างนน้ั เป็นอย่างนี้ เท่านนั้ นี่คือการแยก ๓ อย่าง
น้อี อกจากกนั

พระอาจารย4์ส3ชุ าติ อภิชาโต

ถาม: ตวั เวทนากค็ อื ตวั กระเพอ่ื มเลก็ ๆ นอ้ ยๆ ทนั ทที เี่ ราผสั สะ
แคต่ รงน้ันแหละ มันเปน็ จุดเล็กๆ เอง ใช่ไหมคะ

พระอาจารย:์ ไมใ่ ชห่ รอก พดู ถงึ ตวั ความเจบ็ เวลานง่ั แลว้ มนั เจบ็
ไอ้ตัวนนั้

ถาม: ออ๋ คะ่

พระอาจารย:์ ทกุ ขเวทนา เวทนาตวั อนื่ ไมเ่ ปน็ ปญั หา สขุ เวทนา
มันไมเ่ ปน็ ปัญหา ไม่สุขไม่ทกุ ขเวทนาไมเ่ ป็นปญั หา ตัวทีเ่ ปน็
ปญั หากบั จติ กค็ อื ตวั ทกุ ขเวทนา นน่ั แหละตอ้ งสอนจติ ใหป้ รบั
ตวั นนั้ เขา้ กบั ทกุ ขเวทนาใหไ้ ด้ เพราะจติ มนั ไมช่ อบทกุ ขเวทนา
มนั อยากใหท้ กุ ขเวทนาหาย เพราะความอยากใหม้ นั หายกเ็ ลย
ท�ำให้เกิดทุกข์ในใจข้ึนมา ก็ต้องสอนจิตว่าอย่ามาสร้างทุกข์
ในใจ ด้วยการไปอยากให้ทุกขเวทนามันหายไป ปล่อยให้
ทกุ ขเวทนาอยขู่ องมนั ไป เพราะวา่ มนั เปน็ อนตั ตา เราไปบงั คบั
มันไม่ได้ พอใจปล่อยให้เวทนาเจ็บไป ไม่มีความอยากให้
มนั หาย ทุกขใ์ จก็ไม่มี

ค�ำถามจากซูม (วันท่ี ๒๘ ตลุ าคม พ.ศ. ๒๕๖๓)

กระแสธรรม

44

ตอ้ งรักตัวเรามากกวา่ รักเพอื่ น

ถาม: ผมรสู้ กึ วา่ ฟงั ธรรมเรอ่ื งการคบเพอื่ นครบั วา่ ใหค้ บคนทด่ี ี
บางทรี ู้สึกว่าสบั สนมากเลย ว่าเราควรคบใครดีเพราะบางคน
กเ็ หมอื นกบั วา่ ดแี ลว้ กไ็ มด่ ี พอเราอยากจะกา้ วหนา้ ทางธรรมะนี่
เราจะหาเพ่ือนทค่ี ยุ กนั เข้าใจยากมากในวัยเดียวกนั

พระอาจารย:์ ก็คบคนท่ีดี คือคนทมี่ ีศลี มีธรรม คนทีไ่ มเ่ สพ
อบายมขุ เปน็ คนดี คนทเี่ สพอบายมขุ นถ่ี อื วา่ เปน็ คนไมด่ ี เพราะ
อบายมุขน้มี นั จะพาให้เราไปสูค่ วามหายนะต่อไปได้ ฉะนัน้ ถา้
เขาชวนเราไปดืม่ สรุ า เราก็ไมค่ วรจะไปกบั เขา ชวนเราไปเล่น
การพนนั ชวนเราไปเทย่ี ว ชวนใหเ้ ราเกยี จครา้ น เรากอ็ ยา่ ไปท�ำ
กับเขา รจู้ ักกนั ได้ คบคา้ กันได้ แตไ่ มค่ วรไปท�ำกจิ กรรมทม่ี ัน
เสยี หายกบั เขา มนั จะยากเพราะบางทเี ราเกรงใจเขา พอเราคบ
กับเขา สนทิ กบั เขา พอเขาชวนเราไป ถา้ ไม่ไป เขากพ็ ูด เอ๊ย
เพือ่ นฝงู อยา่ งน้นู อยา่ งนี้ เราใจอ่อน

พระอาจารย4ส์ 5ชุ าติ อภิชาโต

เราตอ้ งเขม้ แขง็ เราตอ้ งรกั ตวั เรามากกวา่ รกั เพอ่ื น เพอ่ื นหาใหมไ่ ด้
เสียเพ่ือนคนน้ีเด๋ียวหาเพ่ือนคนใหม่ได้ แต่เสียตัวเรานี้ยาก
ดึงตัวเราให้กลบั มาดยี ากนะ ถ้าเสยี แลว้ รกั ตวั เราให้มากกว่า
รกั เพอ่ื น ไมเ่ ปน็ ไร ไมไ่ ดเ้ ปน็ เรอ่ื งของการเหน็ แกต่ วั เปน็ เรอื่ ง
ของความจ�ำเปน็ ทจี่ ะตอ้ งรกั ษาตวั เราไวก้ อ่ น เพอื่ นนม้ี เี ปน็ หมน่ื
เป็นแสนคนในโลกน้ี ไม่ต้องไปเสียดายหรอก เพื่อนท่ีไม่ดี
ถ้าเขาชวนเราไปท�ำอบายอยา่ งน้นู อยา่ งน้ี ตัดไปได้ ชวนเราไป
ท�ำบาปอยา่ งนี้ อย่าไปโดยเดด็ ขาด แต่ก็ยงั คบกันได้ ไม่ต้อง
เกลยี ดกนั แตพ่ อจะตอ้ งมจี ดุ ยนื ของเราแลว้ ถา้ ชวนเราไปเสพ
อบายมขุ ไม่ไป ชวนเราไปท�ำบาป ไม่ไป เอาแบบน้ีก็แล้วกนั
ไมเ่ ช่นนั้นเดย๋ี วเราไมร่ ้จู ะไปคบใครดี คบไดเ้ พราะเราตอ้ งเจอ
คนเยอะแยะในชวี ติ ของเรา กค็ บกนั ได้ ทกั ทายกนั ได้ ชวนไป
กนิ ขา้ วกไ็ ปกนิ กนั ได้ ชวนไปท�ำในสง่ิ ทไ่ี มเ่ สยี หายกไ็ ปได้ แตพ่ อ
ชวนให้เราไปท�ำในสิง่ ที่เสียหาย เราก็อยา่ ไป

ถาม: ถา้ เปน็ เหตกุ ารณ์เปน็ เร่อื งทีเ่ ขาชวนไปละครบั

พระอาจารย:์ ดพู ฤติกรรม ดกู จิ กรรมทเี่ ราจะไปท�ำ ถา้ เป็น
กจิ กรรมทเ่ี สยี หายกอ็ ยา่ ไปท�ำ เพยี งแตว่ า่ เราไปสนทิ กบั เขาแลว้
บางทเี ราเกรงใจเขา เราอยา่ ไปเกรงใจเขา ตอ้ งตดั เราตอ้ งตดั ใจ

กระแสธรรม

46

เม่ือถึงเวลาที่เขาจะชวนเราไปในทางท่ีไม่ดี เราต้องตัดทันที
อยา่ ไปเสยี ดาย ถา้ ไปท�ำผดิ แลว้ มนั แกย้ าก เปลยี่ นเพอื่ นงา่ ยกวา่
คนนไ้ี มด่ ี เขาไมอ่ ยากจะคบกบั เรากช็ ว่ ยไมไ่ ด้ กป็ ลอ่ ยเขาไปนะ
เพราะมีคนต้ังเยอะแยะในโลกน้ี น่ีเข้ามาในนี้ได้เจอแต่คนดี
ทง้ั นนั้ เลย ท่เี ขา้ มาฟงั ธรรมนี้ โอเคนะ

ค�ำถามจากซมู (วนั ที่ ๒๘ ตลุ าคม พ.ศ. ๒๕๖๓)

พระอาจารย4ส์ 7ชุ าติ อภิชาโต

นพิ พานเปน็ อตั ตาหรืออนตั ตา
ถาม: นพิ พานเป็นอตั ตาหรืออนัตตาครบั
พระอาจารย:์ ออ๋ นพิ พานเปน็ จติ ทบ่ี รสิ ทุ ธ์ิ จติ ทไี่ มม่ คี วามโลภ
ความโกรธ ความหลง

ค�ำถามจากซมู (วันท่ี ๒๘ ตุลาคม พ.ศ. ๒๕๖๓)

กระแสธรรม

48

เหตทุ ที่ ำ� ใหเ้ ราทุกข์
ถาม: ท�ำไมคนเราตอ้ งทุกข์ครบั
พระอาจารย:์ เพราะกเิ ลสไง เพราะความอยาก เพราะความโกรธ
นที้ �ำใหเ้ ราทกุ ข์ ถา้ เราไมอ่ ยากจะทกุ ข์ เรากอ็ ยา่ ไปโลภ อยา่ ไป
โกรธ เหน็ อะไรกอ็ ยา่ ไปอยากได้ ใครพดู อะไรกอ็ ยา่ ไปโกรธเขา
ใจกจ็ ะไม่ทกุ ข์

ค�ำถามจากซูม (วนั ท่ี ๒๘ ตุลาคม พ.ศ. ๒๕๖๓)

พระอาจารย4์ส9ุชาติ อภชิ าโต