พลังงานความร้อนกับการเปลี่ยนสถานะของสาร

เล่มที่ 1 ชุดเชกรดุิจ่ือกกงจิ รกรไอรมรศกมกากรราีมเรใรเนยีรถียน้วนรยรู้เโู้ลคเล่มน่มทท่ี ี่11เรอ่ื ง ไอศกรีมในถว้ ยโคน 8

วิทยาศาสตรพ์ ้นื ฐาน ว21102 ช้ันมัธยมศกึ ษาปที ่ี 1

เล่มที่ 1 ชุดเชกรุดจิื่อกกงิจรกรไอรมรศกมกากรรามี เรใรเนียรถียน้วนรยรู้เโู้ลคเลม่น่มทที่ ่ี11เร่ือง ไอศกรีมในถ้วยโคน 9

มาตรฐานการเรียนรู้ ตัวชี้วดั สาระสาคัญ จุดประสงคก์ ารเรียนรู้

สาระ มาตรฐานการเรียนรู้วิทยาศาสตร์

สาระท่ี 3 สารและสมบัติของสาร
มาตรฐาน ว 3.2 เข้าใจหลักการและธรรมชาตขิ องการเปลย่ี นแปลงสถานะ
ของสารการเกิดสารละลาย การเกดิ ปฏกิ ิรยิ า มีกระบวนการสืบเสาะหาความรู้
และจิตวทิ ยาศาสตร์ สอ่ื สารสง่ิ ท่ีเรียนรู้ และนาความร้ไู ปใชป้ ระโยชน์
สาระท่ี 5 พลังงาน
มาตรฐาน ว 5.1 เขา้ ใจความสัมพนั ธ์ระหว่างพลงั งานกับการดารงชีวิต
การเปลี่ยนรูปพลังงาน ปฏสิ ัมพนั ธ์ระหว่างสารและพลงั งาน ผลของการใชพ้ ลังงาน
ต่อชีวติ และส่งิ แวดล้อม มกี ระบวนการสบื เสาะหาความรู้ สื่อสารสง่ิ ทเ่ี รยี นรู้
และนาความรู้ไปใชป้ ระโยชน์
สาระที่ 8 ธรรมชาตขิ องวทิ ยาศาสตรแ์ ละเทคโนโลยี
มาตรฐาน ว 8. 1 ใช้กระบวนการทางวทิ ยาศาสตรแ์ ละจิตวทิ ยาศาสตร์
ในการสบื เสาะหาความรู้ การแกป้ ัญหา รวู้ า่ ปรากฏการณ์ทางธรรมชาติทเ่ี กดิ ขึน้ สว่ น
ใหญม่ รี ูปแบบท่ีแน่นอน สามารถอธบิ ายและตรวจสอบได้ ภายใต้ข้อมลู และเครอ่ื งมือ
ทม่ี ีอยู่ในช่วงเวลานน้ั ๆ เขา้ ใจว่า วิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี สังคม และส่งิ แวดล้อมมี
ความเกย่ี วข้องสัมพันธ์กนั

วทิ ยาศาสตร์พื้นฐาน ว21102 ชั้นมัธยมศกึ ษาปีท่ี 1

เลม่ ที่ 1 ชดุ เชกรดุิจือ่ กกงจิ รกรไอรมรศกมกากรราีมเรใรเนียรถียนว้นรยรู้เโู้ลคเล่มน่มทท่ี ่ี11เรอื่ ง ไอศกรีมในถว้ ยโคน 10

ตวั ชวี้ ัด

ว 3.2 ม.1/2 ทดลองและอธบิ ายการเปล่ียนแปลงสมบัติ มวลและพลงั งาน
ของสาร เม่ือสารเปลย่ี นสถานะและเกดิ การละลาย

ว 5.1 ม.1/2 สงั เกตและอธบิ ายการถา่ ยโอนความร้อน และนาความรู้
ไปใช้ประโยชน์

ว 8.1 ม.1/1 ตงั้ คาถามทกี่ าหนดประเดน็ หรอื ตัวแปรที่สาคญั ในการสารวจ
ตรวจสอบหรอื ศึกษาคน้ ควา้ เร่ืองทีส่ นใจได้อย่าง ครอบคลุม และเชอื่ ถือได้

ว 8.1 ม.1/3 เลือกเทคนิควธิ ีการสารวจตรวจสอบท้งั เชิงปรมิ าณ และ
เชิงคุณภาพที่ไดผ้ ลเทีย่ งตรงและปลอดภัย โดยใชว้ ัสดแุ ละเครอื่ งมือทเี่ หมาะสม

ว 8.1 ม.1/4 รวบรวมขอ้ มูลจัดกระทาข้อมลู เชงิ ปริมาณและคุณภาพ
ว 8.1 ม.1/6 สรา้ งแบบจาลอง หรือรูปแบบที่อธิบายผลหรอื แสดงผลของ
การสารวจ ตรวจสอบ
ว 8.1 ม.1/7 สร้างคาถามทีน่ าไปส่กู ารสารวจตรวจสอบในเรือ่ งท่ีเก่ยี วข้อง
และนาความรู้ที่ได้ไปใชใ้ นสถานการณใ์ หม่หรอื อธบิ ายเกีย่ วกบั แนวคิด กระบวนการ
และผลของโครงงานหรือชน้ิ งานใหผ้ อู้ ่ืนเขา้ ใจ
ว 8.1 ม.1/8 บนั ทึกและอธิบายผลการสงั เกตการสารวจ ตรวจสอบ
คน้ ควา้ เพ่ิมเติมจากแหลง่ ความรตู้ ่าง ๆ ให้ได้ขอ้ มลู ท่ีเช่อื ถอื ได้ และยอมรบั
การเปล่ียนแปลงความรู้ที่คน้ พบเม่ือมขี ้อมูลและประจักษ์พยานใหม่เพิ่มขน้ึ หรือ
โตแ้ ยง้ จากเดมิ

วทิ ยาศาสตร์พน้ื ฐาน ว21102 ชน้ั มัธยมศึกษาปีท่ี 1

เล่มที่ 1 ชดุ ชเกรุดิจ่อื กกงจิ รกรไอรมรศกมกากรรามี เรใรเนียรถียนว้นรยรู้เโู้ลคเลม่น่มทที่ ี่11เรือ่ ง ไอศกรีมในถว้ ยโคน 11

มาตรฐานการเรยี นรู้เทคโนโลยี

สาระท่ี 2 การออกแบบและเทคโนโลยี
มาตรฐาน ง 2.1 เข้าใจเทคโนโลยแี ละกระบวนการเทคโนโลยี ออกแบบและ

สร้างสิง่ ของเครอื่ งใช้ หรอื วิธกี าร ตามกระบวนการเทคโนโลยอี ยา่ งมีความคิดสร้างสรรค์
เลอื กใชเ้ ทคโนโลยีในทางสร้างสรรค์ต่อชวี ติ สงั คม ส่ิงแวดลอ้ ม และมสี ว่ นร่วม
ในการจดั การเทคโนโลยีทย่ี งั่ ยืน

ตัวช้วี ดั

ง 2.1 ม 2/2 สรา้ งสง่ิ ของเคร่ืองใชห้ รอื วิธกี าร ตามกระบวนการเทคโนโลยีอย่าง
ปลอดภัยออกแบบโดยถา่ ยทอดความคิดเปน็ ภาพรา่ ง 3 มติ ิ หรือภาพฉาย เพือ่ นาไปสู่
การสร้างต้นแบบของส่งิ ของเครือ่ งใช้หรือ ถ่ายทอดความคิดของวิธีการเปน็ แบบจาลอง
ความคิดและการรายงานผลเพือ่ นาเสนอวิธกี าร

วิทยาศาสตรพ์ ื้นฐาน ว21102 ชน้ั มธั ยมศกึ ษาปที ี่ 1

เลม่ ท่ี 1 ชุดเชกรุดจิ่ือกกงิจรกรไอรมรศกมกากรราีมเรใรเนยีรถียน้วนรยรู้เโู้ลคเลม่น่มทท่ี ี่11เรื่อง ไอศกรมี ในถ้วยโคน 12

ขัน้ ตอนกระบวนการออกแบบเชงิ วิศวกรรม

1. ระบปุ ญั หา
2. รวบรวมข้อมูล และแนวคดิ ที่เกย่ี วข้องกบั ปัญหา
3. ออกแบบวิธีการแก้ปญั หา
4. วางแผนและดาเนนิ การแก้ปัญหา
5. ทดสอบประเมินผล และปรับปรงุ แก้ไขวิธกี ารแก้ปัญหาหรือชน้ิ งาน
6. นาเสนอวธิ ีการแกป้ ัญหา ผลการแกป้ ัญหาหรือช้นิ งาน

มาตรฐานการเรยี นรู้คณติ ศาสตร์

สาระที่ 6 ทักษะและกระบวนการทางคณติ ศาสตร์
มาตรฐาน ค 6.1 มีความสามารถในการแก้ปัญหา การให้เหตุผล การสอ่ื สาร
การสือ่ ความหมายทางคณิตศาสตร์ และการนาเสนอ การเช่อื มโยงความรตู้ า่ ง ๆ
ทางคณิตศาสตร์ และเช่ือมโยงคณติ ศาสตร์กับศาสตร์อื่นๆ และมคี วามคดิ ริเร่ิมสรา้ งสรรค์

ตัวช้วี ัด

ค 6.1 ม.1/5 เช่ือมโยงความรตู้ า่ ง ๆ ในคณติ ศาสตร์ และนาความรู้ หลกั การ
กระบวนการทางคณิตศาสตร์ไปเชอื่ มโยงกับศาสตร์อ่นื ๆ

วทิ ยาศาสตร์พื้นฐาน ว21102 ชนั้ มธั ยมศกึ ษาปที ี่ 1

เลม่ ที่ 1 ชดุ เชกรดุิจ่อื กกงจิ รกรไอรมรศกมกากรราีมเรใรเนยีรถียน้วนรยรู้เโู้ลคเลม่นม่ ทท่ี ี่11เร่ือง ไอศกรีมในถ้วยโคน 13

สาระสาคญั

ไอศกรมี ในถ้วยโคน เป็นขนมอย่างหนึ่งทาด้วย นม นา้ หวาน นมชอ็ กโกแลต
ผสมกัน แลว้ ปัน่ หรอื คนในอุณหภมู ติ ่าจนเปลี่ยนสถานะเป็นของแข็งแล้วจดั ใสถ่ ว้ ยโคน
ซ่ึงเปน็ การนาความรทู้ างดา้ นวทิ ยาศาสตร์ในเร่ือง การถ่ายโอนความร้อน การดูดและ
คายความร้อนของสาร การออกแบบและเทคโนโลยีที่คิดสรา้ งสรรค์ในการแกป้ ญั หาหรือ
สนองความต้องการ และข้นั ตอนทางวศิ วกรรมศาสตรใ์ นกระบวนการทางานทีม่ ีขั้นตอน
ทักษะและกระบวนการทางคณติ ศาสตร์ใชว้ ิธีการทห่ี ลากหลายแก้ปญั หา

จดุ ประสงคก์ ารเรียนรู้

ดา้ นความรู้
1. อธิบายเกย่ี วกบั การดดู และคายความร้อน การถ่ายโอนความรอ้ น

ในกระบวนการทาไอศกรีม

ดา้ นทกั ษะกระบวนการ
1. กาหนดปัญหาและแนวทางแก้ปญั หาจากสถานการณ์ที่กาหนดให้
2. วางแผนและดาเนนิ งานในการทาไอศกรีม โดยบรู ณาการความรู้

ดา้ นวทิ ยาศาสตร์ เทคโนโลยี วศิ วกรรมศาสตร์ และคณิตศาสตร์
3. นาเสนอผลงานละกระบวนการแกป้ ัญหาให้ไดผ้ ลงานที่มีคณุ ภาพตามข้อจากัด

ที่กาหนดให้
4. ทางานร่วมกันเปน็ กลมุ่ ได้
5. ทักษะในการแก้ปัญหา
6. ทักษะในการใชเ้ ทคโนโลยี

ดา้ นคณุ ลกั ษณะอันพงึ ประสงค์
1. ซอ่ื สัตย์สจุ ริต
2. ใฝเ่ รียนรู้
3. มวี นิ ยั
4. ม่งุ มนั่ ในการทางาน
5. มีจิตสาธารณะ

วทิ ยาศาสตร์พื้นฐาน ว21102 ชั้นมธั ยมศกึ ษาปีที่ 1

เลม่ ที่ 1 ชดุ ชเกรุดจิือ่ กกงิจรกรไอรมรศกมกากรรามี เรใรเนียรถยีน้วนรยรู้เโู้ลคเล่มนม่ ทท่ี ี่11เรื่อง ไอศกรีมในถว้ ยโคน 14

แบบทดสอบกอ่ นเรียน

เล่มที่ 1 เรอ่ื ง ไอศกรมี ในถว้ ยโคน

คาชี้แจง 1. แบบทดสอบ เป็นแบบปรนัยเลือกตอบ จานวน 10 ขอ้ 10 คะแนน
เวลา 10 นาที

2. เลอื กคาตอบท่ีถกู ท่สี ุดเพียงขอ้ เดยี ว โดยทาเครื่องหมายกากบาท ( X )
ลงในกระดาษคาตอบ

1. การทาไอศกรีม ขน้ั ตอนใดทมี่ ผี ลต่อ 4. ถ้าเลอื กใช้นา้ หวานสแี ดงในการทาไอศกรีม
การเปลยี่ นสถานะของสาร การคนนา้ หวานสแี ดงในถ้วยโลหะท่แี ชอ่ ยู่
ก. นาเกลือกับน้าแขง็ ผสมกัน ในกอ้ นน้าแข็ง มีผลอยา่ งไร
ข. เทนา้ นมลงในถ้วยที่แช่อยู่ในก้อนนา้ แขง็ ชอ้ นคน
ค. การคนน้านมในถว้ ยโลหะท่ีแชอ่ ยู่ในก้อน น้าหวานสีแดง ถว้ ยโลหะ
นา้ แข็ง
ง. การคนสารในถ้วยโลหะท่ีแช่อยใู่ นก้อน กอ้ นนา้ แขง็ ผสมเกลอื
นา้ แข็งผสมเกลือ ก. น้าหวานจะเปลยี่ นเปน็ ไอศกรมี ไดเ้ รว็
ข. นา้ แข็งผสมกับเกลือจะหลอมเหลวได้ชา้
2. ก้อนนา้ แขง็ มีอณุ หภมู ิเท่าใด ค. สีแดงของนา้ หวานจะไม่เปล่ียนแปลง
ก. -10 องศาเซลเซียส ง. ไอศกรมี นา้ หวานจะมีรสชาติอรอ่ ย
ข. -5 องศาเซลเซยี ส
ค. 0 องศาเซลเซียส
ง . 1 องศาเซลเซียส

3. ในกระบวนการทาไอศกรมี ส่งิ ใดท่ีมีผลทาให้
น้าแข็งอณุ หภมู ลิ ดลง
ก. น้านม
ข. เกลือ
ค. ไอศกรมี
ง. นา้ หวาน

วิทยาศาสตรพ์ น้ื ฐาน ว21102 ชัน้ มัธยมศกึ ษาปที ่ี 1

เลม่ ท่ี 1 ชุดเชกรดุจิอ่ื กกงจิ รกรไอรมรศกมกากรรามี เรใรเนียรถยีน้วนรยรู้เโู้ลคเลม่นม่ ทท่ี ่ี11เรอ่ื ง ไอศกรมี ในถ้วยโคน 15

5. หากเปล่ยี นภาชนะทบ่ี รรจุน้าหวาน 8. จากขอ้ 7 การถ่ายโอนความร้อน
จากแกว้ โลหะเปน็ แกว้ ใส จะส่งผลอยา่ งไร เกิดขึ้นในลกั ษณะอยา่ งไร
ต่อกระบวนการทาไอศกรีม ก. จากนา้ หวานไปยงั น้าแขง็
ข. จากเกลือไปยงั นา้ หวาน
ก. น้าหวานจะไมเ่ ปล่ียนเป็นไอศกรีม ค. จากนา้ ผลไม้ไปยงั นา้ หวาน
ข. นา้ หวานจะเปลย่ี นเปน็ ไอศกรีม ง. จากเกลือไปยังอากาศโดยรอบ

ไดเ้ ร็วขนึ้ 9. ไอศกรมี ใน ถ้วยโคน คาที่ขีดเสน้ ใต้
ค. นา้ หวานจะหลอมเหลวไดเ้ รว็ ขึ้น หมายถึงถ้วยทีม่ ลี ักษณะอะไร
ง. น้าหวานจะเปลี่ยนเปน็ ไอศกรีม ก. พีระมิดฐานวงกลม
ข. ทรงกระบอก
ไดช้ า้ กวา่ แกว้ โลหะ ค. สามเหลย่ี ม
6. การทาไอศกรีม จดั เปน็ การเปล่ยี นแปลง ง. ทรวงกรวย
พลงั งานความร้อนของสารแบบใด
10. ไอศกรีมจดั อยูใ่ นสถานะใด
ก. ดูดความรอ้ น ข. คายความร้อน ก. ของเหลวผสมแกส๊
ค. สลายความรอ้ น ง. กักเก็บความร้อน ข. ของแขง็ ในของเหลว
7. ถ้าใช้นา้ ผลไม้ ทาเปน็ ไอศกรมี ในขั้นตอน ค. ของแข็ง
การคนน้าผลไมใ้ นภาชนะโลหะทแี่ ชอ่ ยใู่ น ง. ของเหลว
กอ้ นนา้ แข็งผสมเกลือ ภาชนะโลหะ
มีสมบตั ิใด จึงชว่ ยใหน้ า้ ผลไมเ้ ป็นไอศกรมี ได้

ถ้วยโลหะ ช้อนคน

นา้ แข็งผสม น้าผลไมผ้ ลไม้
เกลือ

ก. ฉนวนความรอ้ น
ข. ตัวนาความรอ้ น
ค. ตัวพาความรอ้ น
ง. ตวั เก็บประจุความร้อน

วทิ ยาศาสตรพ์ น้ื ฐาน ว21102 ช้ันมัธยมศกึ ษาปีท่ี 1

เล่มท่ี 1 ชดุ ชเกรดุจิือ่ กกงจิ รกรไอรมรศกมกากรรามี เรใรเนยีรถียน้วนรยรู้เโู้ลคเลม่นม่ ทที่ ี่11เรื่อง ไอศกรีมในถว้ ยโคน 16

กระดาษคาตอบแบบทดสอบก่อนเรียน

เรอ่ื ง ไอศกรีมในถว้ ยโคน

ชอื่ ..............................................สกลุ ................................เลขท่ี……………………

คาช้ีแจง ใหน้ กั เรียนเลอื กคาตอบท่ีถกู ต้องท่ีสุดแล้วทาเครื่องหมายกากบาท ( X ) ลงใน
กระดาษคาตอบ

ข้อ ก ข ค ง

1
2
3
4
5
6
7
8
9
10

เกณฑก์ ารวดั ผล คะแนนเต็ม คะแนนที่ได้
10
นกั เรยี นต้องไดค้ ะแนน ร้อยละ 80
8-10 คะแนน ผ่านเกณฑ์
0-7 คะแนน ไม่ผ่านเกณฑ์

วิทยาศาสตรพ์ น้ื ฐาน ว21102 ชน้ั มัธยมศกึ ษาปที ี่ 1

เลม่ ท่ี 1 ชดุ ชเกรุดิจือ่ กกงจิ รกรไอรมรศกมกากรรามี เรใรเนยีรถยีน้วนรยรู้เโู้ลคเล่มนม่ ทท่ี ี่11เร่อื ง ไอศกรีมในถว้ ยโคน 17

กระบวนการจัดกิจกรรมการเรยี นรู้

แบบสบื เสาะหาความร(ู้ 5E)
ตามแนวคดิ สะเต็มศกึ ษา
(STEM Education)
ขั้นท่ี 1 ข้นั สร้างความสนใจ

เวลา 10 นาที

จดุ ประสงค์กจิ กรรม

1. มีความรู้ความเขา้ ใจเก่ยี วกับความหมายของไอศกรีม
2. วิเคราะห์สถานการณ์ และเชื่อมโยงความรกู้ ับสถานการณ์ท่ีกาหนดใหไ้ ด้
3. นักเรียนสามารถทางานรว่ มกันเปน็ กลุ่มได้
4. ใฝ่เรยี นรู้

วิทยาศาสตรพ์ ้ืนฐาน ว21102 ชนั้ มธั ยมศึกษาปที ่ี 1

เลม่ ท่ี 1 ชดุ เชกรดุิจ่อื กกงิจรกรไอรมรศกมกากรราีมเรใรเนยีรถียน้วนรยรู้เโู้ลคเลม่นม่ ทที่ ่ี11เร่ือง ไอศกรีมในถว้ ยโคน 18

บตั รคาสง่ั ท่ี 1.1

เร่ือง ไอศกรมี คืออะไร

กระบวนการกลุ่ม

1.ให้นักเรยี นแตล่ ะกลุ่มศึกษาบัตรเนอื้ หาท่ี 1.1 เร่อื ง ไอศกรมี คอื อะไร และ
บัตรสถานการณ์ที่กาหนดให้

วทิ ยาศาสตร์พ้ืนฐาน ว21102 ชนั้ มัธยมศึกษาปที ี่ 1

เลม่ ที่ 1 ชุดชเกรุดิจอ่ื กกงจิ รกรไอรมรศกมกากรรามี เรใรเนยีรถยีน้วนรยรู้เโู้ลคเลม่น่มทท่ี ี่11เรอ่ื ง ไอศกรีมในถว้ ยโคน 19

บัตรเนอื้ หาที่ 1.1

เรือ่ ง ไอศกรมี คอื อะไร

ไอศกรมี (อ่านวา่ ไอ-สะ-กฺรมี ) มาจากคาภาษาอังกฤษวา่ ice-cream พจนานุกรม
ฉบับราชบณั ฑิตยสถานให้เขยี นเปน็ ภาษาไทยวา่ ไอศกรีม ซึ่งเป็นคาทเี่ ขียนกันมาแตเ่ ดิม
ไอศกรีม เปน็ ช่อื ขนมอยา่ งหนึง่ ทาดว้ ยครีม นม น้าตาลเป็นตน้ ผสมกัน แลว้ ปั่นใหข้ ้นในอณุ หภมู ติ ่า
อาจเตมิ รส สี และกลน่ิ ตา่ ง ๆ ได้ตามชอบ เช่น ไอศกรมี ช็อกโกแลต ไอศกรีมกาแฟ ไอศกรมี
วานลิ ลาถา้ ใชน้ ้ากะทแิ ทนครีม ก็จะเรียกวา่ ไอศกรีมกะทิ ถ้าใส่เคร่ืองอย่างอน่ื ผสม ก็อาจเรียก
ตามช่อื เครื่องผสมนั้น ๆ เช่น ไอศกรีมเมด็ แมงลกั ไอศกรีมทุเรยี น ไอศกรีมข้าวโพด ไอศกรมี
เผือก ภาษาปากหรือภาษาพูดมกั จะเรียกว่า ไอติม และบางคร้ังไอติม จะหมายถึงไอศกรีม
ชนิดทไ่ี มใ่ สค่ รีมหรอื นมดว้ ย เชน่ ไอตมิ แท่ง ไอตมิ หลอด

น่าสนุกนะครบั
นกั เรียน

วิทยาศาสตร์พืน้ ฐาน ว21102 ช้นั มัธยมศึกษาปีที่ 1

เลม่ ท่ี 1 ชดุ เชกรดุิจือ่ กกงิจรกรไอรมรศกมกากรรามี เรใรเนยีรถียน้วนรยรู้เโู้ลคเล่มนม่ ทที่ ี่11เรอื่ ง ไอศกรีมในถ้วยโคน 20

บัตรสถานการณ์ วัสดอุ ุปกรณ์

ในทุกปี กลุ่มสาระฯ 1. ชามสแตนเลส 1 ใบ/กลมุ่
วิทยาศาสตร์ของโรงเรียนจะมี
การจัดกิจกรรมสปั ดาหว์ ิทยาศาสตร์ 2. แก้วสแตนเลส 1 ใบ/กลมุ่
ใหก้ บั นักเรยี น ซ่ึงต้องการใหน้ ักเรียน
มีสว่ นร่วมกบั กิจกรรม และสนุก 3. ช้อนคน 1 คนั /กลุ่ม
พร้อมกับการไดเ้ รียนรู้ คุณครู
จงึ จัดฐานกจิ กรรม ไอศกรีม ในถ้วยโคน 4. กรวยกระดาษ 2 อนั /กล่มุ
ให้นกั เรยี นทาไอศกรีมดว้ ยตนเอง
ถา้ นักเรียนได้เข้าไปร่วมกิจกรรม 5. นมจดื 300 ml/กลุ่ม
นักเรยี นจะมวี ธิ ที าไอศกรมี ที่มีรสชาติ
อร่อยอย่างไร ตามวัสดุอปุ กรณ์ 6. น้าหวาน 300 ml/กลมุ่
ท่คี รูจัดเตรียมไวใ้ ห้ ในเวลาท่กี าหนด
7. นมชอ็ กโกแลต/นมเปร้ยี ว 300 ml/กลมุ่

8. แกว้ ใส 1 ใบ/กลมุ่

9. น้าแขง็ ป่น 500 ml/กล่มุ

10. เกลือป่น 250 g/กลมุ่

วทิ ยาศาสตร์พ้นื ฐาน ว21102 ช้ันมธั ยมศึกษาปที ่ี 1

i

เลม่ ที่ 1 ชุดเชกรดุจิื่อกกงจิ รกรไอรมรศกมกากรรามี เรใรเนยีรถียนว้นรยรู้เโู้ลคเลม่นม่ ทที่ ่ี11เร่ือง ไอศกรีมในถว้ ยโคน 21

กระบวนการจัดกจิ กรรมการเรียนรู้
แบบสบื เสาะหาความรู้ (5E)
ตามแนวคิดสะเต็มศึกษา
(STEM Education)
ขัน้ ท่ี 2 ขั้นสารวจและค้นหา

เวลา 90 นาที

จุดประสงคก์ จิ กรรม

1. มคี วามร้คู วามเข้าใจเกี่ยวกบั การทาไอศกรมี
2. อธิบายการถ่ายโอนความร้อน การดูดและคายพลงั งานความร้อน

ทเ่ี ก่ยี วข้องกับการทาไอศกรีม
3. ระบุปญั หา และแนวทางแกป้ ัญหาจากสถานการณท์ ี่กาหนดให้
4. ออกแบบวธิ ีการทาไอศกรีมตามข้อจากัดที่กาหนดให้ โดยบูรณาการ

ความรดู้ ้านวทิ ยาศาสตร์ เทคโนโลยี วิศวกรรมศาสตร์ และคณติ ศาสตร์
5. ทาไอศกรีมตามข้อจากัดท่ีกาหนดใหต้ ามวธิ ีการที่ออกแบบไว้
6. ทกั ษะการแกป้ ญั หา
7. ทางานรว่ มกันเปน็ กลุ่ม
8. มวี ินยั
9. ม่งุ มน่ั ในการทางาน
10. มีจิตสาธารณะ

วิทยาศาสตร์พนื้ ฐาน ว21102 ช้นั มธั ยมศกึ ษาปที ่ี 1

เล่มท่ี 1 ชุดชเกรดุิจ่ือกกงิจรกรไอรมรศกมกากรรามี เรใรเนียรถียน้วนรยรู้เโู้ลคเล่มนม่ ทที่ ่ี11เร่อื ง ไอศกรมี ในถว้ ยโคน 22

STEM ระบุปญั หา

ขน้ั ที่ 1

บตั รคาสง่ั ที่ 1.2

เรือ่ ง ระบปุ ญั หาจากสถานการณ์

กระบวนการกล่มุ

ใหน้ กั เรยี นในกลุ่มระดมสมอง วเิ คราะหส์ ถานการณ์ แล้วระบุปัญหา และ
แนวทางในการแก้ปญั หา เพื่อใชเ้ ปน็ แนวทางในการทาผลงาน บันทึกลงในแบบบนั ทึก
กิจกรรมตามบตั รคาสงั่ ท่ี 1.2 เรื่อง ระบปุ ญั หาจากสถานการณ์

วทิ ยาศาสตร์พน้ื ฐาน ว21102 ช้ันมธั ยมศึกษาปที ี่ 1

เล่มท่ี 1 ชดุ ชเกรุดจิอ่ื กกงิจรกรไอรมรศกมกากรราีมเรใรเนยีรถยีนว้นรยรู้เโู้ลคเล่มน่มทท่ี ่ี11เรอ่ื ง ไอศกรมี ในถว้ ยโคน 23

แบบบันทึกกิจกรรม ตามบัตรคาสั่งที่ 1.2 ใชเ้ วลา
10 นาที
เรอื่ ง ระบุปญั หาจากสถานการณ์

จากสถานการณ์ ปัญหาคอื อะไร ขอ้ จากดั

.................................................................. - เปน็ ไอศกรมี ท่ีมลี กั ษณะและ
.................................................................. รสชาติอร่อยแปลกใหม่
..................................................................
.................................................................. - ทาไอศกรีมในเวลาที่กาหนด
.................................................................. ให้ได้ 2 ถ้วยโคน ในเวลา 45 นาที
.................................................................. ทม่ี รี สชาตไิ ม่ซ้ากัน
..................................................................

แนวทางในการแกป้ ญั หา

............................................................................................................................
............................................................................................................................
............................................................................................................................
............................................................................................................................
....................................................

............................................................................................................................
............

วทิ ยาศาสตร์พืน้ ฐาน ว21102 ช้ันมัธยมศึกษาปที ่ี 1

เล่มที่ 1 ชุดเชกรดุจิอ่ื กกงจิ รกรไอรมรศกมกากรราีมเรใรเนียรถียน้วนรยรู้เโู้ลคเลม่น่มทที่ ี่11เรอื่ ง ไอศกรีมในถว้ ยโคน 24

STEM รวบรวมข้อมลู และแนวคดิ
ขน้ั ที่ 2

บัตรคาส่ังท่ี 1.3

เร่ือง รวบรวมขอ้ มลู แนวคดิ พชิ ิตแนวทางแกป้ ัญหา

กระบวนการกลุม่

ให้นกั เรียนภายในกลุ่มชว่ ยกนั สืบค้นความรู้ จากเว็บไซตผ์ ่าน QR CODE
เร่ือง การทาไอศกรีม และสบื ค้นข้อมลู ความรูแ้ นวคิดจากแหลง่ ข้อมูลอืน่ ๆ เชน่
จากอนิ เทอรเ์ นต็ หนังสอื ถามผรู้ ู้ และรวบรวมขอ้ มลู ทจี่ ะนาไปใชแ้ กป้ ญั หา แลว้ สรปุ
ข้อมูลความรู้ท่ไี ด้มาพอสงั เขป ลงในแบบบนั ทึกกจิ กรรม ตามบตั รคาสั่งท่ี 1.3
เรอื่ ง รวบรวมข้อมูล แนวคิด พชิ ิตแนวทางแกป้ ญั หา

วทิ ยาศาสตรพ์ ้นื ฐาน ว21102 ชนั้ มธั ยมศกึ ษาปที ่ี 1

เลม่ ที่ 1 ชดุ ชเกรดุิจือ่ กกงจิ รกรไอรมรศกมกากรรามี เรใรเนียรถยีนว้นรยรู้เโู้ลคเล่มนม่ ทท่ี ่ี11เรือ่ ง ไอศกรมี ในถว้ ยโคน 25

แหล่งสบื คน้ ข้อมลู

ประเภทของไอศกรมี
การทาไอศกรีม
วทิ ยาศาสตร์พนื้ ฐาน ว21102 ชั้นมธั ยมศกึ ษาปที ่ี 1

เล่มท่ี 1 ชดุ ชเกรดุจิ่ือกกงิจรกรไอรมรศกมกากรราีมเรใรเนียรถยีน้วนรยรู้เโู้ลคเล่มน่มทท่ี ี่11เรอ่ื ง ไอศกรีมในถว้ ยโคน 26

แบบบันทกึ กิจกรรม ตามบตั รคาสง่ั ที่ 1.3 ใชเ้ วลา
10 นาที
เร่ือง รวบรวมข้อมลู แนวคดิ พชิ ิตแนวทางแกป้ ญั หา

หัวข้อที่สืบค้น

……………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………

 จากชดุ กจิ กรรมของครนู ิภาวดี น่วมอินทร์  จากอินเทอรเ์ นต็  อน่ื ๆ...................

สรปุ ความรู้ หรือข้อมูลทีไ่ ดจ้ ากการสืบคน้

………………………………………………………………………………………….…..……..…..………………………
…………………………………………………………..……….……..……..………………………………………………
………………………………………..……………….…………………………………………………………………………
…………………………..…..………………………………………………………………………………………………..…
…..………………………………………………………………………………………………..………….…………………
………………………………………………………………………………..…..……………………………………………
………………………………………………………..……..…………………………………………………………………
……………………………………….…………………………………………………………………………………………
………..…..…………………………………………………………………………………………………..……………….
………………………………………………………………………………………………………….………………………

วิทยาศาสตรพ์ ้นื ฐาน ว21102 ชั้นมัธยมศกึ ษาปีที่ 1

เล่มท่ี 1 ชุดเชกรุดิจ่ือกกงจิ รกรไอรมรศกมกากรรามี เรใรเนียรถียน้วนรยรู้เโู้ลคเลม่นม่ ทท่ี ี่11เรอ่ื ง ไอศกรีมในถว้ ยโคน 27

STEM ออกแบบวิธกี ารแกป้ ัญหา
ข้นั ท่ี 3

บตั รคาส่งั ท่ี 1.4

เรื่อง การออกแบบแกป้ ญั หา เขยี นขั้นตอนการทาไอศกรีม

กระบวนการกลมุ่

ใหน้ ักเรยี นในกลุ่มระดมความคดิ หาวธิ แี ก้ปญั หา และออกแบบแกป้ ัญหา
โดยเขยี นแผนภาพแสดงขั้นตอนการทาไอศกรีม ลงในแบบบันทกึ กจิ กรรมท่ี 1.4
เร่อื ง การออกแบบแกป้ ญั หา เขยี นขั้นตอนการทาไอศกรีม

ในการออกแบบการทางานนั้น
ความสาคัญอยู่ที่การเขียนขน้ั ตอนท่ชี ดั เจน
และเป็นลาดับขน้ั ตอนท่ีถกู ต้อง จะชว่ ยให้เรา
สามารถปรับปรุงข้อบกพร่องที่เกดิ ข้นึ ระหว่าง
การดาเนินการได้ตรงจุด

วิทยาศาสตร์พื้นฐาน ว21102 ชั้นมธั ยมศึกษาปีที่ 1

เล่มท่ี 1 ชดุ เชกรดุิจอื่ กกงจิ รกรไอรมรศกมกากรรามี เรใรเนยีรถยีน้วนรยรู้เโู้ลคเลม่น่มทที่ ่ี11เรือ่ ง ไอศกรมี ในถว้ ยโคน 28

แบบบันทึกกิจกรรม ตามบตั รคาส่งั ท่ี 1.4 ใชเ้ วลา
10 นาที
เรื่อง การออกแบบแกป้ ัญหา เขียนขนั้ ตอน
การทาไอศกรีม

เขียนแผนภาพแสดงข้นั ตอนการทาไอศกรมี อาจเขยี นเป็นข้นั ตอน
หรือเขียนเปน็ แผนภาพ,
ภาพวาด

วทิ ยาศาสตรพ์ ้นื ฐาน ว21102 ช้นั มธั ยมศกึ ษาปีท่ี 1

เล่มท่ี 1 ชุดเชกรดุจิ่ือกกงจิ รกรไอรมรศกมกากรรามี เรใรเนยีรถยีนว้นรยรู้เโู้ลคเล่มนม่ ทท่ี ี่11เรอื่ ง ไอศกรมี ในถ้วยโคน 29

STEM วางแผน และดาเนนิ การแก้ปัญหา
ขน้ั ท่ี 4

บตั รคาส่งั ที่ 1.5

เรื่อง การวางแผน และปฏบิ ตั ิการทาไอศกรีม

กระบวนการกล่มุ

ให้นกั เรียนในกลุ่มร่วมกนั วางแผนและปฏบิ ัติการทาไอศกรีม ตามข้ันตอนท่ีได้
วางแผนไว้ และตรวจสอบผลการดาเนนิ การหากไม่เปน็ ไปตามแผนทีว่ างไว้ มวี ิธีแก้ไข
อย่างไร บนั ทึกขัน้ ตอนการทางานลงในแบบบนั ทกึ กิจกรรมตามบตั รคาส่ังท่ี 1.5
การวางแผน และปฏิบตั กิ ารทาไอศกรีม

วิทยาศาสตรพ์ ้นื ฐาน ว21102 ชน้ั มัธยมศึกษาปีที่ 1

เลม่ ท่ี 1 ชดุ ชเกรุดจิอ่ื กกงจิ รกรไอรมรศกมกากรราีมเรใรเนียรถยีนว้นรยรู้เโู้ลคเล่มนม่ ทท่ี ี่11เรื่อง ไอศกรมี ในถว้ ยโคน 30

แบบบนั ทึกกิจกรรม ตามบัตรคาส่ังท่ี 1.5

เรอ่ื ง การวางแผน และปฏิบัตกิ ารทาไอศกรีม

ข้นั ตอนการทางาน ผูร้ ับผิดชอบ ผลการดาเนนิ งาน
วิเคราะหแ์ ละกาหนดปญั หา
..................................... .........................................
สืบค้นขอ้ มลู
...................................... .........................................
เขียนแผนผังขนั้ ตอนวิธที า
ไอศกรมี ...................................... .........................................
ลงมอื ทาไอศกรีม
...................................... .........................................
ทดสอบผลงานเบ้ืองตน้
...................................... .........................................
แกไ้ ขผลงาน
...................................... .........................................
นาเสนอผลงาน
...................................... .........................................
ประเมินผลงาน ..................................... ........................................
...................................... .........................................
...................................... .........................................
...................................... .........................................
...................................... .........................................
...................................... .........................................
...................................... .........................................
...................................... .........................................
...................................... .........................................

วิทยาศาสตร์พน้ื ฐาน ว21102 ช้ันมธั ยมศึกษาปที ่ี 1

เล่มที่ 1 ชุดเชกรุดิจ่อื กกงจิ รกรไอรมรศกมกากรรามี เรใรเนยีรถียน้วนรยรู้เโู้ลคเล่มนม่ ทที่ ่ี11เรอ่ื ง ไอศกรมี ในถ้วยโคน 31

STEM ทดสอบและปรับปรุงแก้ไขผลงาน
ขั้นที่ 5

บัตรคาสั่งที่ 1.6

เรื่อง การทดสอบ และปรับปรงุ แกไ้ ขผลงาน

กระบวนการกลุม่

ใหน้ กั เรยี นในกลุ่มช่วยกนั บันทึกรายละเอยี ดผลงานของกลุ่มตนเอง
โดยวาดภาพหรือเขียนอธิบายถงึ ลักษณะของไอศกรมี แลว้ ทาการทดสอบรสชาติ
พร้อมทงั้ ระบจุ ดุ เด่น และจุดด้อยของไอศกรีมของกลมุ่ ตนเอง บันทึกลงในแบบบันทึกกิจกรรม
ตามบัตรคาส่งั ที่ 1.6 เร่ือง การทดสอบ และปรับปรงุ แก้ไขผลงาน

วิทยาศาสตรพ์ ้ืนฐาน ว21102 ช้นั มัธยมศึกษาปที ่ี 1

เลม่ ที่ 1 ชุดชเกรดุิจอื่ กกงิจรกรไอรมรศกมกากรรามี เรใรเนียรถียนว้นรยรู้เโู้ลคเลม่นม่ ทท่ี ่ี11เรือ่ ง ไอศกรีมในถ้วยโคน 32

แบบบันทึกกิจกรรม ตามบตั รคาสง่ั ท่ี 1.6 ใชเ้ วลา
20 นาที
เรอ่ื ง การทดสอบ และ ปรับปรุงแก้ไขชน้ิ งาน

รายละเอียดผลงาน

จุดเด่น จดุ ดอ้ ย

………………………………………….…… ………………………………..……………
………………………………….…………… …………………………..…………………
…………………..…………………………
…………………………….…………………

วิทยาศาสตร์พนื้ ฐาน ว21102 ช้นั มัธยมศกึ ษาปที ่ี 1

เลม่ ที่ 1 ชุดชเกรุดจิ่อื กกงจิ รกรไอรมรศกมกากรรามี เรใรเนยีรถียนว้นรยรู้เโู้ลคเลม่น่มทที่ ี่11เร่อื ง ไอศกรีมในถ้วยโคน 33

กระบวนการจัดกจิ กรรมการเรยี นรู้
แบบสืบเสาะหาความรู้ (5E)

ตามแนวคดิ สะเต็ม (STEM Education)

ข้ันท่ี 3 ขั้นอธิบายและลงข้อสรุป

เวลา 20 นาที

จุดประสงค์กิจกรรม

1. อธิบาย และสรปุ ความรู้ แนวคิด กระบวนการ ปญั หา และแนวทางการแก้ปัญหา
ในการผลติ ผลงาน

2. ทางานร่วมกันเป็นกลุม่
3. ใฝเ่ รียนรู้
4. มวี ินัย
5. มงุ่ มั่นในการทางาน
6. ซื่อสตั ย์สุจริต

วทิ ยาศาสตร์พน้ื ฐาน ว21102 ชน้ั มัธยมศึกษาปีท่ี 1

เล่มที่ 1 ชุดเชกรุดจิอื่ กกงจิ รกรไอรมรศกมกากรรามี เรใรเนยีรถียน้วนรยรู้เโู้ลคเลม่นม่ ทท่ี ่ี11เรอื่ ง ไอศกรมี ในถ้วยโคน 34

STEM นาเสนอผลงานและวธิ ีแก้ปญั หา
ขั้นท่ี 6

บตั รคาสง่ั ท่ี 1.7
เรอื่ ง การนาเสนอผลงานและวิธแี ก้ปัญหา

กระบวนการกลุ่ม

ใหน้ ักเรียนแต่ละกลุ่มระดมสมอง สรปุ แนวคิดหลัก หรือองค์ความรู้
ทนี่ ามาใช้ในการทาไอศกรมี แล้วบนั ทกึ ลงในแบบทึกกิจกรรมตามบตั รคาสั่งที่ 1.7
เรื่อง การนาเสนอผลงานและวิธแี กป้ ัญหา พร้อมทั้งบอกปญั หาที่พบ และวิธีแก้ปัญหา
แลว้ สง่ ตวั แทนนาเสนอหน้าชั้นเรยี นให้เพอื่ นในหอ้ งฟงั

วทิ ยาศาสตรพ์ ืน้ ฐาน ว21102 ชั้นมัธยมศึกษาปที ่ี 1

เล่มที่ 1 ชุดเชกรดุิจอ่ื กกงิจรกรไอรมรศกมกากรราีมเรใรเนียรถยีนว้นรยรู้เโู้ลคเลม่นม่ ทที่ ่ี11เร่อื ง ไอศกรมี ในถ้วยโคน 35

แบบบันทกึ กิจกรรม ตามบตั รคาสั่งที่ 1.7 ใช้เวลา
30 นาที
เร่ือง การนาเสนอผลงาน และวธิ แี ก้ปญั หา

วิทยาศาสตร์

คณิตศาสตร์ แนวคิดหลกั
อนื่ ๆ

ปัญหาที่พบ วิธีการแกป้ ญั หา

.................................................................. ................................................................
.................................................................. ................................................................
.................................................................. ................................................................
.................................................................. ...............................................................
.................................................................. ...............................................................
..................................................................

........................

วทิ ยาศาสตร์พนื้ ฐาน ว21102 ช้นั มัธยมศึกษาปีท่ี 1

เล่มที่ 1 ชดุ ชเกรุดจิือ่ กกงิจรกรไอรมรศกมกากรรามี เรใรเนียรถยีน้วนรยรู้เโู้ลคเล่มน่มทที่ ่ี11เรื่อง ไอศกรีมในถว้ ยโคน 36

กระบวนการจดั กจิ กรรมการเรียนรู้
แบบสบื เสาะหาความรู้ (5E)

ตามแนวคิดสะเต็มศึกษา(STEM Education)
ข้ันที่ 4 ขั้นขยายความรู้

เวลา 30 นาที

จุดประสงคก์ ิจกรรม

1. อธิบายการเปล่ยี นแปลงพลังงานความรอ้ น การถ่ายโอนความร้อน
ในกระบวนการทาไอศกรีม

2. ทางานรว่ มกนั เป็นกลมุ่ ได้
3. ใฝ่เรียนรู้
4. มวี ินยั
5. มุง่ ม่ันในการทางาน
6. ซอ่ื สัตย์สุจรติ

วทิ ยาศาสตร์พื้นฐาน ว21102 ช้นั มัธยมศึกษาปที ี่ 1

เล่มท่ี 1 ชดุ เชกรุดจิือ่ กกงิจรกรไอรมรศกมกากรราีมเรใรเนยีรถยีนว้นรยรู้เโู้ลคเลม่นม่ ทท่ี ่ี11เร่ือง ไอศกรมี ในถว้ ยโคน 37

บตั รคาสงั่ ที่ 1.8

เรอ่ื ง พลงั งานความรอ้ นกบั การทาไอศกรีม

กระบวนการกลุ่ม

ใหน้ ักเรียนทกุ คนในกลุ่มศึกษาบัตรเนอื้ หา 1.2 เรื่อง พลังงานความร้อน
กบั การทาไอศกรีม แล้วตอบคาถามในแบบฝกึ หัดทา้ ยกิจกรรม เร่ือง พลังงานความร้อน
กบั การทาไอศกรีม

วิทยาศาสตร์พื้นฐาน ว21102 ชน้ั มธั ยมศกึ ษาปีท่ี 1

เลม่ ท่ี 1 ชุดเชกรุดิจือ่ กกงิจรกรไอรมรศกมกากรรามี เรใรเนยีรถียนว้นรยรู้เโู้ลคเล่มน่มทท่ี ี่11เรื่อง ไอศกรมี ในถว้ ยโคน 38

บัตรเน้อื หา 1.2

เร่อื ง พลงั งานความรอ้ นกบั การทาไอศกรีม

การถ่ายโอนพลงั งานความรอ้ น
พลงั งานความร้อน เป็นพลังงานที่สามารถเคล่ือนทจ่ี ากท่ีหนง่ึ ไปยังอกี ที่หน่ึง

เนือ่ งจากความแตกตา่ งของอุณหภมู ิ โดยจะเคลือ่ นที่จากบรเิ วณที่มอี ุณหภูมสิ งู ไปยังบริเวณ
ทม่ี ีอุณหภมู ิตา่ กว่า ซ่ึงเรยี กว่าการเคล่ือนท่ีของพลังงานความร้อนนีว้ า่ การถ่ายโอนพลังงานความร้อน
ซง่ึ มี 3 แบบ ไดแ้ ก่ การนาความรอ้ น การพาความรอ้ น และการแผร่ ังสีความร้อน

วิธกี ารถ่ายโอนความรอ้ น ลักษณะการถ่ายโอนความรอ้ น
รปู ท่ี 1.1 การนาความร้อน
-อาศยั ตัวกลาง
รูปท่ี 1.2 การพาความร้อน -เกดิ ข้นึ ในสสารทเ่ี ปน็ ของแขง็
-ความร้อนจะถกู ายโอนจากบรเิ วณท่มี ีอุณหภมู ิสงู
รูปท่ี 1.3 การแผร่ งั สีความรอ้ น ไปส่บู รเิ วณที่มีอุณหภมู ิตา่
-พลงั งานจะส่งผ่านสสารที่มสี ถานะเป็นของแขง็
โดยทีส่ สารน้ันไมไ่ ดเ้ คล่อื นท่ี

-อาศยั ตวั กลาง
-เกิดขึน้ ในสสารทเ่ี ปน็ ของไหล (ของเหลวและแก๊ส)
-ของไหลที่ร้อนจะเคล่ือนท่ีอย่างอสิ ระ และ
นาพลงั งานตดิ ตัวอนภุ าคของของไหลจากที่แห่งหนง่ึ
ไปยังท่ีอ่ืน ๆ ด้วย
-ความรอ้ นจะถูกถา่ ยโอนจากบริเวณทมี่ อี ุณหภมู ิสงู
ไปสูบ่ ริเวณทมี่ ีอณุ หภมู ติ ่า

-ไมอ่ าศัยตัวกลาง
-รังสคี วามร้อนแผ่ออกไปทุกทิศทาง

สรปุ เปรียบเทียบเทียบการถ่ายโอนความร้อนในลักษณะตา่ งๆ
www.trueplookpanya.com/learning/detail/31424/044022., 24 กรกฏาคม 2559.

วิทยาศาสตร์พ้นื ฐาน ว21102 ชัน้ มธั ยมศึกษาปีท่ี 1
ตารางที่ 1 สรปุ เปรียบเทียบเทียบการถา่ ยโอนความร้อนในลกั ษณะตา่ งๆ

เลม่ ท่ี 1 ชุดเชกรดุจิือ่ กกงิจรกรไอรมรศกมกากรราีมเรใรเนยีรถียนว้นรยรู้เโู้ลคเลม่น่มทที่ ่ี11เร่อื ง ไอศกรมี ในถว้ ยโคน 39

พลงั งานความรอ้ นกบั การเปลยี่ นสถานะของสาร
การเปลยี่ นสถานะของสารจะมีพลังงานความร้อนเข้ามาเก่ียวขอ้ งเสมอ ซง่ึ อาจ

มีการดูดหรือคายพลงั งานความร้อน เช่น เมอ่ื ทาใหน้ า้ เยน็ ตัวลงไปเร่อื ยๆ ในที่สุดจะกลาย
เปน็ นา้ แข็ง หรอื เมือ่ ใหค้ วามร้อนกับน้า ในที่สุดจะกลายเป็นไอนา้ ดงั รูปที่ 1.4

รูปท่ี 1.4 แผนภาพการเปลีย่ นสถานะของสาร
www.google.co.th/search?q., 24 กรกฎาคม 2559.
เขยี นแผนภาพโดย นางนิภาวดี นว่ มอินทร์ โดยใชโ้ ปรแกรม Paint

พลงั งานความรอ้ นกับการทาไอศกรมี
การทาไอศกรมี เป็นการนาส่วนผสม เชน่ ครมี นม นา้ ตาล อาจเติมรส สี และกล่ินต่าง ๆ

ตามชอบ แล้วป่นั หรือคนในอุณหภมู ติ า่ โดยใช้นา้ แขง็ ที่เติมเกลือลงไปจะทาให้นา้ แข็งมี
จุดเยอื กแขง็ ลดลงตา่ กวา่ ศนู ย์ แช่ถว้ ยโลหะท่ีใส่ส่วนผสมที่สาหรบั ทาไอศกรีมลงไปในนา้ แข็ง
ท่ีโรยเกลือ ความร้อนของสวนผสมที่ใชท้ าไอศกรมี จะถกู ถ่ายโอนไปยัง นา้ แขง็ ผ่านถว้ ยโลหะ
ซงึ่ เป็นตัวนา จนทาให้สว่ นผสมทใ่ี ชท้ าไอศกรีมอุณหภมู ิลดลงต่ากว่าศูนย์องศาเซลเซียส
จนเปลี่ยนสถานะกลายเป็นไอศกรีม ซง่ึ มสี ถานะเปน็ ของแข็ง ดงั ภาพจาลองการทาไอศกรีม

สวนผสมทใี่ ช้ทา ช้อนคน ถว้ ยโลหะ
ไอศกรมี

นา้ แขง็ ผสมเกลือ

รปู ท่ี 1.5 ภาพจาลองแสดงขั้นตอนการทาไอศกรีม
ท่ีมา : วาดภาพโดยนางนิภาวดี นว่ มอินทร์ โดยใช้โปรแกรม Paint

วทิ ยาศาสตรพ์ ืน้ ฐาน ว21102 ช้ันมธั ยมศึกษาปที ี่ 1

เล่มที่ 1 ชุดเชกรุดจิ่ือกกงจิ รกรไอรมรศกมกากรรามี เรใรเนยีรถยีนว้นรยรู้เโู้ลคเล่มนม่ ทที่ ่ี11เรอ่ื ง ไอศกรมี ในถ้วยโคน 40

บตั รแบบฝึกหดั ท้ายกิจกรรม

เร่ือง พลังงานความรอ้ น
กับการทาไอศกรีม

จุดประสงค์ ใช้เวลา 10 นาที

1. สรปุ ข้ันตอนการทาไอศกรีม

2. อธบิ ายการถ่ายโอนความร้อน การดูดความร้อนและการคายความรอ้ นกบั

กระบวนการทาไอศกรีม

คาชี้แจง จงตอบคาถามต่อไปนี้

1. ไอศกรมี จดั อยใู่ นสถานะใด
ตอบ.......................................................................................................................... ..........

2. แสดงขนั้ ตอนการทาไอศกรีม
2.1 เติมข้อความแสดงขัน้ ตอนการทาไอศกรีมทีห่ ายไป

ก

นา้ หวานในแกว้ โลหะ ……………………………… ไอศกรีมน้าหวาน
..

ข

2.2 ก และ ข จัดเปน็ การเปลี่ยนแปลงพลังงานความร้อนประเภทใด ตามลาดับ
ตอบ.......................................................................................................................... ..........
2.3 เมื่อเติมเกลือลงไปในน้าแข็ง ทาให้นาแข็งมีอุณหภูมเิ ปลย่ี นแปลงอย่างไร
ตอบ.......................................................................................................................... ..........
2.4 เม่อื คนน้าหวานในแก้วโลหะท่ีแชใ่ นน้าแขง็ ผสมเกลือ น้าหวานจะมีอุณหภมู ิ
เปลยี่ นแปลงอยา่ งไร เพราะเหตใุ ด
ตอบ....................................................................................................................................

วทิ ยาศาสตรพ์ นื้ ฐาน ว21102 ช้นั มัธยมศึกษาปที ี่ 1

เลม่ ที่ 1 ชดุ เชกรุดจิือ่ กกงิจรกรไอรมรศกมกากรราีมเรใรเนยีรถียนว้นรยรู้เโู้ลคเลม่นม่ ทท่ี ่ี11เรอ่ื ง ไอศกรีมในถ้วยโคน 41

3. การทาไอศกรีม มีการถ่ายโอนความร้อน หรอื ไม่อย่างไร
ตอบ.................................................................................... ................................................
……………………………………………………………………………………………………………………………..

4. การทาไอศกรีม ใช้ความรู้ทางด้านวิทยาศาสตรอ์ ะไรบา้ ง
ตอบ........................................................................................................ ............................
……………………………………………………………………………………………………………………………..

5. การทาไอศกรมี เปน็ การเปลย่ี นแปลงพลังงานความรอ้ นแบบใด
ตอบ.......................................................................................................................... ..........
…………………………………………………………………………………………………………………...………..

วิทยาศาสตรพ์ ้ืนฐาน ว21102 ชั้นมัธยมศกึ ษาปที ี่ 1

เล่มท่ี 1 ชุดเชกรดุิจื่อกกงจิ รกรไอรมรศกมกากรราีมเรใรเนียรถยีนว้นรยรู้เโู้ลคเล่มนม่ ทที่ ี่11เรื่อง ไอศกรีมในถว้ ยโคน 42

กระบวนการจัดกจิ กรรมการเรียนรู้
แบบสืบเสาะหาความรู้ (5E )

ตามแนวคดิ สะเตม็ ศึกษา(STEM Education)
ขนั้ ที่ 5 ขั้นประเมิน

เวลา 30 นาที

จดุ ประสงคก์ จิ กรรม

1. นกั เรียนสรุปความรู้ และแนวคิดท่เี กยี่ วข้องกบั การทาไอศกรีมในถว้ ยโคน
2. ใฝ่เรยี นรู้
3. มีวนิ ัย
4. ซ่อื สตั ยส์ ุจรติ

วิทยาศาสตรพ์ ื้นฐาน ว21102 ช้ันมธั ยมศกึ ษาปีท่ี 1

เลม่ ท่ี 1 ชดุ ชเกรุดิจือ่ กกงจิ รกรไอรมรศกมกากรรามี เรใรเนยีรถยีน้วนรยรู้เโู้ลคเล่มน่มทท่ี ่ี11เรื่อง ไอศกรมี ในถ้วยโคน 43

บัตรคาสั่งที่ 1.9

เรอื่ ง การประเมนิ ผลการจัดกจิ กรรมการเรียนรู้

1. ครปู ระเมินผลงานของนักเรยี นแตล่ ะกลมุ่ ลงในแบบประเมินผลงาน เร่อื ง
ไอศกรมี ในถ้วยโคน และทักษะการแก้ปญั หาของนักเรียน ลงในแบบประเมิน
ทกั ษะการแก้ปัญหา

2. ใหน้ กั เรยี นแต่ละคนประเมินทักษะการทางานร่วมกนั ลงในแบบประเมินตนเอง
ดา้ นทกั ษะการทางานร่วมกนั

3. ใหน้ ักเรยี นแต่ละคนทาขอ้ สอบหลงั เรยี น เรอ่ื ง ไอศกรีมในถ้วยโคน ลงใน
กระดาษคาตอบหลังเรียน จานวน 10 ข้อ

วิทยาศาสตร์พ้ืนฐาน ว21102 ช้นั มธั ยมศึกษาปีท่ี 1

เลม่ ท่ี 1 ชุดชเกรุดจิื่อกกงจิ รกรไอรมรศกมกากรรามี เรใรเนยีรถียนว้นรยรู้เโู้ลคเล่มน่มทท่ี ่ี11เร่อื ง ไอศกรีมในถ้วยโคน 44

แบบทดสอบหลังเรียนเรียน

คาชแ้ี จง เลม่ ที่ 1 เรือ่ ง ไอศกรีมในถ้วยโคน

1. แบบทดสอบแบบปรนยั มีจานวน 10 ข้อ 10 คะแนน เวลา 10 นาที
2. เลือกคาตอบที่ถูกทส่ี ุดเพยี งข้อเดียว โดยทาเคร่อื งหมายกากบาท (X)

ลงในกระดาษคาตอบ

1. ไอศกรมี ในถว้ ยโคน คาท่ขี ีดเส้นใต้ 4. ถ้าเลอื กใชน้ ้าหวานสแี ดงในการทาไอศกรีม
หมายถงึ ถว้ ยท่ีมีลักษณะอย่างไร การคนนา้ หวานสีแดงในถ้วยโลหะท่แี ชอ่ ยู่ใน
ก้อนน้าแข็ง มีผลอย่างไร
ก. พีระมิดฐานวงกลม
ข. ทรงกระบอก ช้อนคน
ค. สามเหลี่ยม น้าหวานสีแดง
ง. ทรงกรวย
2. การทาไอศกรีม ขนั้ ตอนใดทมี่ ผี ลต่อ ถ้วยโลหะ
การเปลย่ี นสถานะของสาร
ก. นาเกลอื กับนา้ แขง็ ผสมกัน ก. นา้ หวานจะเปล่ยี นเปน็ ไอศกรีมไดเ้ รว็
ข. เทน้านมลงในถ้วยท่แี ช่อย่ใู นก้อนน้าแข็ง ข. น้าแข็งผสมกับเกลือจะหลอมเหลวได้ช้า
ค. การคนนา้ นมในถ้วยโลหะทแ่ี ชอ่ ยู่ในก้อน ค. สแี ดงของน้าหวานจะไมเ่ ปลี่ยนแปลง
ง. ไอศกรีมน้าหวานจะมีรสชาติอร่อย
นา้ แข็ง
ง. การคนสารในถ้วยโลหะทแี่ ชอ่ ยใู่ นกอ้ น

นา้ แข็งผสมเกลือ
3. ก้อนน้าแข็งมีอุณหภูมเิ ท่าใด

ก. -10 องศาเซลเซยี ส
ข. -5 องศาเซลเซยี ส
ค. 0 องศาเซลเซียส

ง . 1 องศาเซลเซียส

วิทยาศาสตรพ์ ้นื ฐาน ว21102 ชน้ั มธั ยมศึกษาปีท่ี 1

เล่มท่ี 1 ชดุ เชกรุดิจ่ือกกงจิ รกรไอรมรศกมกากรรามี เรใรเนยีรถียน้วนรยรู้เโู้ลคเล่มน่มทที่ ่ี11เรอื่ ง ไอศกรีมในถว้ ยโคน 45

5. หากเปลีย่ นภาชนะทบ่ี รรจนุ ้าหวานจาก 8. จากขอ้ 7 การถา่ ยโอนความร้อน
แกว้ โลหะเป็นแกว้ ใส จะส่งผลอย่างไรต่อ เกิดข้นึ ในลักษณะอยา่ งไร
กระบวนการทาไอศกรมี
ก. จากนา้ หวานไปยงั นา้ แข็ง
ก. นา้ หวานจะไม่เปลย่ี นเป็นไอศกรมี ข. จากน้าแขง็ ไปยังนา้ หวาน
ข. นา้ หวานจะเปลี่ยนเปน็ ไอศกรีม ค. จากนา้ ผลไมไ้ ปยงั น้าหวาน
ง. จากเกลอื ไปยังอากาศโดยรอบ
ได้เรว็ ขึน้ 9. ในกระบวนการทาไอศกรมี ส่งิ ใด
ค. นา้ หวานจะหลอมเหลวไดเ้ รว็ ขึ้น ทมี่ ผี ลทาใหน้ า้ แข็งอุณหภมู ลิ ดลง
ง. นา้ หวานจะเปลย่ี นเป็นไอศกรีม ก. นา้ นม
ข. เกลอื
ได้ชา้ กวา่ แกว้ โลหะ ค. ไอศกรมี
6. ไอศกรมี จดั อยูใ่ นสถานะใด ง. น้าหวาน
10. การทาไอศกรมี จัดเปน็ การเปลีย่ นแปลง
ก. ของเหลวผสมแกส๊ พลังงานความร้อนของสารแบบใด
ข. ของแขง็ ในของเหลว ก. ดูดความรอ้ น
ค. ของแข็ง ข. คายความร้อน
ง. ของเหลว ค. สลายความร้อน
7. ถา้ ใชน้ า้ ผลไม้ ทาเปน็ ไอศกรมี ในข้ันตอน ง. กักเกบ็ ความร้อน
การคนนา้ ผลไม้ในภาชนะโลหะทีแ่ ชอ่ ยู่ใน
ก้อนนา้ แข็งผสมเกลือ ภาชนะโลหะ
มีสมบัติใดจงึ ชว่ ยให้น้าผลไม้เป็นไอศกรมี ได้

ก. ฉนวนความร้อน
ข. ตัวนาความร้อน
ค. ตัวพาความรอ้ น
ง. ตวั เกบ็ ประจคุ วามร้อน

วิทยาศาสตรพ์ ้ืนฐาน ว21102 ชั้นมัธยมศึกษาปที ี่ 1

เล่มท่ี 1 ชุดชเกรุดจิอื่ กกงจิ รกรไอรมรศกมกากรราีมเรใรเนยีรถยีนว้นรยรู้เโู้ลคเล่มน่มทท่ี ่ี11เรื่อง ไอศกรมี ในถ้วยโคน 46

กระดาษคาตอบแบบทดสอบหลังเรยี น

เรอื่ ง ไอศกรีมในถ้วยโคน

ชอื่ ...........................................สกลุ ......................................เลขท่ี…………………

คาช้ีแจง ใหน้ ักเรยี นเลือกคาตอบท่ีถูกต้องทสี่ ุด แลว้ ทาเคร่ืองหมายกากบาท ( X ) ลงใน
กระดาษคาตอบ

ขอ้ ก ข ค ง
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10

เกณฑก์ ารวัดผล คะแนนเต็ม คะแนนท่ีได้
10
นักเรยี นต้องได้คะแนน ร้อยละ 80
8-10 คะแนน ผา่ นเกณฑ์
1-7 คะแนน ไมผ่ า่ นเกณฑ์

วทิ ยาศาสตร์พ้นื ฐาน ว21102 ชนั้ มัธยมศึกษาปีท่ี 1

เล่มท่ี 1 ชุดชเกรุดจิ่ือกกงิจรกรไอรมรศกมกากรราีมเรใรเนยีรถียน้วนรยรู้เโู้ลคเล่มนม่ ทท่ี ี่11เรือ่ ง ไอศกรมี ในถ้วยโคน 47

บรรณานุกรม

กระทรวงศึกษาธกิ าร. (2551). ตวั ช้ีวัดและสาระการเรียนรู้แกนกลาง กลมุ่ สาระ
การเรียนรกู้ ารงานอาชีพและเทคโนโลยี และตามหลักสตู รแกนกลางการศึกษา
ข้ันพ้ืนฐานพุทธศกั ราช 2551. กรงุ เทพฯ : โรงพมิ พ์ชมุ นุมสหกรณ์การเกษตร
แหง่ ประเทศไทย.

กระทรวงศึกษาธกิ าร. (2551). ตวั ชว้ี ดั และสาระการเรยี นรู้แกนกลาง กลุม่ สาระ
การเรยี นร้คู ณิตศาสตร์ ตามหลกั สูตรแกนกลางการศกึ ษาขัน้ พ้ืนฐาน พทุ ธศกั ราช
2551. กรงุ เทพฯ : โรงพิมพ์ชุมนมุ สหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย.

กระทรวงศกึ ษาธกิ าร. (2551). ตวั ช้ีวัดและสาระการเรียนรู้แกนกลาง กลมุ่ สาระ
การเรยี นรู้วทิ ยาศาสตร์ ตามหลกั สตู รแกนกลางการศกึ ษาข้ันพน้ื ฐาน พทุ ธศักราช
2551. กรุงเทพฯ : โรงพิมพช์ ุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย.

บรรชา แสนทวี และ ลัดดา อินทรพ์ ิมพ.์ (ม.ป.ป.). หนงั สือเรยี นรายวชิ าพนื้ ฐาน.
วทิ ยาศาสตร์ ม.1 เล่ม 2. กรุงเทพฯ : วฒั นาพานิช. หน้า 51-52.

มนสชิ สทิ ธิสมบูรณ.์ (ม.ป.ป.). ชดุ ฝกึ อบรมเชงิ ปฏบิ ตั ิการการจดั การเรียนรสู้ ะเต็มศกึ ษา.
คณะศกึ ษาศาสตร์ มหาวทิ ยาลยั นเรศวร. อัดสาเนา.

ศรีลกั ษณ์ ผลวัฒนะ และ เจียมจติ กุลมาลา. (2558). หนังสือเรยี นรายวชิ าวิทยาศาสตร์
พื้นฐาน ม.1. กรุงเทพฯ : แม็คเอ็ดดูเคชน่ั .

สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี กระทรวงศึกษาธกิ าร. (2553).
หนงั สือเรยี นรายวชิ าพ้นื ฐาน คณติ ศาสตร์ เล่ม 2 ชนั้ มธั ยมศึกษาปที ่ี 1.
กรุงเทพฯ : โรงพิมพส์ กสค. ลาดพรา้ ว.

สถาบนั ส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี กระทรวงศกึ ษาธกิ าร. หนังสือเรยี น
รายวิชาพืน้ ฐาน วทิ ยาศาสตร์ 1 ชั้นมธั ยมศึกษาปที ่ี 1 เล่ม 1. (2553).
กรุงเทพฯ : โรงพมิ พ์ สกสค. ลาดพร้าว.

เสยี ง เชษฐศิรพิ งศ์. (มปป). คู่มือสาระการเรียนร้แู กนกลางวทิ ยาศาสตร์ ม.1. กรงุ เทพฯ :
พ.ศ. พฒั นา.

การถา่ ยโอนพลังงานความร้อน. (Online). www.google.co.th/search?q., 25 กรกฎาคม 2559.
การทาไอศกรีม. (Online). www.lekcooking.com/view_board.php?id=79. 25 กรกฎาคม 2559.
ประเภทของไอศกรีม. (Online). https://sites.google.com/site/kantadonpun

/prapheth-khxng-xis-khrim., 25 กรกฏาคม 2559.

วทิ ยาศาสตร์พน้ื ฐาน ว21102 ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1

เลม่ ที่ 1 ชดุ ชเกรุดิจอื่ กกงจิ รกรไอรมรศกมกากรราีมเรใรเนยีรถยีน้วนรยรู้เโู้ลคเลม่นม่ ทที่ ่ี11เรอ่ื ง ไอศกรมี ในถ้วยโคน 48

พลังงานความรอ้ น.(Online).
www.trueplookpanya.com/learning/detail/31424/044022., 24 กรกฎาคม 2559.

พลังงานความรอ้ นกบั การเปลี่ยนสถานะ. (Online). www.google.co.th/search?q.,24กรกฏาคม2559.
สรปุ เปรียบเทียบเทียบการถ่ายโอนความรอ้ นในลักษณะต่างๆ. (Online).

www.trueplookpanya.com/learning/detail/31424/044022., 24 กรกฏาคม 2559.
ไอศกรมี . (Online). https://th.wikipedia.org/wiki/%E0., 24 กรกฏาคม 2559.

วิทยาศาสตรพ์ ืน้ ฐาน ว21102 ชน้ั มธั ยมศกึ ษาปีท่ี 1

เลม่ ท่ี 1 ชุดเชกรุดจิื่อกกงิจรกรไอรมรศกมกากรราีมเรใรเนียรถยีน้วนรยรู้เโู้ลคเลม่นม่ ทที่ ่ี11เร่ือง ไอศกรมี ในถ้วยโคน 49

ภาคผนวก

วทิ ยาศาสตร์พืน้ ฐาน ว21102 ช้นั มธั ยมศกึ ษาปีท่ี 1

เล่มที่ 1 ชุดเชกรดุิจอ่ื กกงิจรกรไอรมรศกมกากรราีมเรใรเนยีรถียน้วนรยรู้เโู้ลคเลม่นม่ ทท่ี ่ี11เรือ่ ง ไอศกรีมในถว้ ยโคน 50

เฉลย แบบทดสอบกอ่ นเรยี น
คาตอบ

1. ก
2.ค
3.ข
4.ก
5.ง
6.ข
7.ข
8.ก
9.ง
10.ค

วิทยาศาสตร์พ้นื ฐาน ว21102 ชนั้ มัธยมศึกษาปีท่ี 1

เลม่ ที่ 1 ชดุ เชกรดุิจ่อื กกงิจรกรไอรมรศกมกากรรามี เรใรเนยีรถียนว้นรยรู้เโู้ลคเล่มนม่ ทท่ี ่ี11เรื่อง ไอศกรมี ในถ้วยโคน 51

แนว แบบบันทกึ กิจกรรม ตามบัตรคาสงั่ ท่ี 1.2
การบนั ทกึ เรอ่ื ง ระบุปญั หาจากสถานการณ์

จากสถานการณ์ ปญั หาคืออะไร ขอ้ จากดั

........จะมวี ิธีทาไอศกรีมทม่ี ีรสชาติอร่อย - เปน็ ไอศกรีมที่มีรสชาติอรอ่ ย
อย่างไร ตามวัสดอุ ปุ กรณท์ ี่ครูจดั เตรียมไว้ แปลกใหม่
ให้ ในเวลาที่กาหนด.............................
- ทาไอศกรีมในเวลาที่กาหนด
ให้ได้ 2 ถว้ ยโคน ในเวลา 30 นาที

แนวทางในการแกป้ ัญหา
. ศึกษาข้อมลู วางแผนการทาไอศกรีม และทาไอศกรีมตามขน้ั ตอนที่วางแผนไว้

วิทยาศาสตรพ์ ื้นฐาน ว21102 ชน้ั มัธยมศึกษาปีท่ี 1

เล่มท่ี 1 ชดุ ชเกรดุิจอื่ กกงิจรกรไอรมรศกมกากรรามี เรใรเนยีรถยีนว้นรยรู้เโู้ลคเล่มนม่ ทที่ ี่11เรอื่ ง ไอศกรีมในถว้ ยโคน 52

แนว แบบบันทกึ กจิ กรรม ตามบตั รคาสงั่ ที่ 1.3
การบนั ทกึ
เร่อื ง รวบรวมข้อมลู แนวคดิ พิชติ แนวทางแก้ปัญหา
หัวขอ้ ท่ีสบื คน้

วิธีการทาไอศกรีม

 จากชุดกจิ กรรมของนางนิภาวดี นว่ มอนิ ทร์  จากอินเทอรเ์ นต็  อ่นื ๆ...................

สรปุ ความรู้ หรือข้อมูลท่ีได้จากการสบื คน้

ไอศกรมี อาจทาดว้ ยครีม นม นา้ ตาล เป็นตน้ ผสมกัน แล้วปนั่ ให้ข้นในอณุ หภูมติ ่า
อาจเติมรส สี และกล่ินต่าง ๆ ไดต้ ามชอบ เชน่ ไอศกรมี ช็อกโกแลต ไอศกรีมกาแฟ ไอศกรมี
วานิลลาถา้ ใชน้ า้ กะทแิ ทนครีม กจ็ ะเรยี กว่า ไอศกรีมกะทิ ถ้าใส่เครื่องอย่างอ่นื ๆ ประสม
กอ็ าจเรียกตามช่ือเครื่องประสมนน้ั ๆ เชน่ ไอศกรีมเมด็ แมงลัก ไอศกรีมทุเรยี น ไอศกรมี
ข้าวโพด

วทิ ยาศาสตรพ์ ้ืนฐาน ว21102 ชัน้ มัธยมศกึ ษาปีที่ 1

เลม่ ที่ 1 ชุดเชกรุดิจื่อกกงิจรกรไอรมรศกมกากรราีมเรใรเนยีรถียน้วนรยรู้เโู้ลคเล่มน่มทท่ี ่ี11เร่ือง ไอศกรีมในถ้วยโคน 53

แนว

การบนั ทึก แบบบนั ทกึ กิจกรรม ตามบตั รคาสั่งที่ 1.4

เรื่อง การออกแบบแกป้ ญั หา เขียนขน้ั ตอนการทาไอศกรีม

เขียนขนั้ ตอนการทาไอศกรมี อาจเขียนเปน็ ขั้นตอน
หรือเขยี นเปน็ แผนภาพ,
วาดภาพ

1. นาสว่ นผสมท่ีต้องการใช้ทาไอศกรีม เชน่ นา้ นม นา้ หวาน เทใส่ลงใน
แก้วสแตนเลส

2. เตรยี มนาแข็งใส่กะละมงั แลว้ โรยเกลอื ป่นลงไปผสมคลกุ เคลา้ ให้เข้ากัน
3. นาแก้วสแตนเลสท่ีใสส่ ว่ นผสมท่ีเตรียมไวใ้ นขอ้ 1 ใสล่ งไปตรงกลางนา้ แข็ง

ท่ีเตรยี มได้ จากข้อ 2
4. ใช้ชอ้ นคนสว่ นผสมใหท้ ัว่ ภาชนะ จนส่วนผสมท้งั หมดแข็งจบั กนั เปน็ ก้อน จึงตัก

ใสถ่ ้วยโคนทเ่ี ตรยี มไว้ พร้อมนาไปรบั ประทาน

วิทยาศาสตรพ์ นื้ ฐาน ว21102 ชน้ั มัธยมศึกษาปีท่ี 1

เล่มท่ี 1 ชดุ เชกรดุิจื่อกกงิจรกรไอรมรศกมกากรราีมเรใรเนียรถียนว้นรยรู้เโู้ลคเล่มน่มทท่ี ่ี11เรอ่ื ง ไอศกรมี ในถว้ ยโคน 54

แนว แบบบนั ทกึ กิจกรรม ตามบตั รคาสง่ั ท่ี 1.5
การบันทกึ
เรื่อง การวางแผน และปฏิบัตกิ ารทาไอศกรมี

ขน้ั ตอนการทางาน ผู้รบั ผิดชอบ ผลการดาเนินงาน
วิเคราะหแ์ ละกาหนดปัญหา
สืบค้นขอ้ มลู สมาชกิ ทกุ คนในกลุ่ม กาหนดปัญหา

ออกแบบผลงาน สมาชกิ กลุ่ม ได้ข้อมูลขั้นตอนการทา
ลงมอื ทาไอศกรีม คนที่ 1, 2, 3 ไอศกรีม
ทดสอบผลงานเบื้องต้น
ไดแ้ ผนผังการทาไอศกรมี
แกไ้ ขผลงาน
นาเสนอผลงาน สมาชิกทุกคนในกลุ่ม ได้ไอศกรมี
ประเมินผลงาน
สมาชิกทุกคนในกลุ่ม พบจุดดอ้ ยของผลงาน คือ
สมาชิกทุกคนในกลุ่ม ไอศกรีมไม่คอ่ ยแข็งตวั

ไอศกรีมแขง็ ตัวดี

ประธานกลุ่ม และรอง เรียบรอ้ ยดี
ประธาน เรียบรอ้ ยดี

ตวั แทนกลุม่ เพื่อน

วิทยาศาสตร์พ้นื ฐาน ว21102 ช้ันมัธยมศกึ ษาปีท่ี 1

เลม่ ที่ 1 ชุดเชกรุดิจอ่ื กกงิจรกรไอรมรศกมกากรราีมเรใรเนียรถยีนว้นรยรู้เโู้ลคเล่มน่มทท่ี ่ี11เร่ือง ไอศกรมี ในถว้ ยโคน 55

แนว แบบบันทกึ กิจกรรม ตามบตั รคาสัง่ ที่ 1.6
การบันทกึ
เร่ือง การทดสอบ และปรบั ปรุงแก้ไขผลงาน

รายละเอยี ดผลงาน

จดุ เด่น จดุ ด้อย
ไอศกรมี มีรสชาติอร่อย ไอศกรีมแขง็ ตวั น้อย

วิทยาศาสตรพ์ ื้นฐาน ว21102 ชน้ั มธั ยมศึกษาปที ่ี 1

เล่มท่ี 1 ชุดเชกรุดิจอื่ กกงจิ รกรไอรมรศกมกากรรามี เรใรเนยีรถยีน้วนรยรู้เโู้ลคเลม่น่มทที่ ่ี11เรอื่ ง ไอศกรีมในถว้ ยโคน 56

แนว แบบบนั ทึกกจิ กรรม ตามบตั รคาสงั่ ที่ 1.7
การบนั ทึก
เร่อื ง การนาเสนอผลงาน และวิธีแกป้ ญั หา

วทิ ยาศาสตร์
การดดู และคายความรอ้ น การถา่ ยโอน
ความรอ้ น ตัวนาความร้อน

แนวคดิ หลกั

คณติ ศาสตร์ อืน่ ๆ
ใชว้ ธิ กี ารอยา่ งหลากหลาย กระบวนการทางวศิ วกรรมศาสตร์
ในการแก้ปญั หา
ได้แก่ การทางานอยา่ งมรี ะบบ

ปัญหาท่ีพบ วธิ กี ารแก้ปญั หา

ส่วนผสมท่ีใช้เป็นไอศกรีมช้า คนส่วนผสมที่อยู่ในแกว้ โลหะให้ท่วั
ใสเ่ กลอื ในกอ้ นน้าแข็งน้อยไป อยา่ งต่อเนอ่ื ง และใส่เกลือลงในกอ้ น
นา้ แข็งให้มากข้ึน

วิทยาศาสตรพ์ น้ื ฐาน ว21102 ช้ันมัธยมศึกษาปีที่ 1

เล่มท่ี 1 ชดุ ชเกรุดิจอื่ กกงจิ รกรไอรมรศกมกากรราีมเรใรเนยีรถยีน้วนรยรู้เโู้ลคเลม่น่มทที่ ี่11เรือ่ ง ไอศกรมี ในถว้ ยโคน 57

บัตรแบบฝกึ หัดทา้ ยกจิ กรรม

เฉลย เรอ่ื ง พลังงานความรอ้ น
คาตอบ กับการทาไอศกรีม

จดุ ประสงค์
3. สรปุ ขนั้ ตอนการทาไอศกรีม
4. อธิบายการถ่ายโอนความร้อน การดูดความร้อนและการคายความรอ้ นกบั

กระบวนการทาไอศกรีม

คาชแ้ี จง จงตอบคาถามต่อไปนี้

1. ไอศกรมี จัดอยใู่ นสถานะใด
ตอบ ของแข็ง

2. แสดงขน้ั ตอนการทาไอศกรมี
2.1 เตมิ ข้อความแสดงข้ันตอนการทาไอศกรีมในกรอบ 

คายความร้อน

น้าหวานในแก้วโลหะ คนน้าหวานในแก้วโลหะแช่ ไอศกรีมนา้ หวาน
อยูใ่ นก้อนนา้ แขง็ ผสมเกลือ

ดดู ความรอ้ น

2.2 ก และ ข จดั เป็นการเปลีย่ นแปลงพลงั งานความร้อนประเภทใด ตามลาดบั
ตอบ คายพลงั งานความร้อน และ ดูดพลงั งานความร้อน ตามลาดบั
2.3 เมือ่ เติมเกลือลงไปในน้าแข็ง ทาให้นาแข็งมีอุณหภมู เิ ปลยี่ นแปลงอยา่ งไร
ตอบ นา้ แข็งอุณหภมู ลิ ดลงต่ากวา่ 0 องศาเซลเซียส

วทิ ยาศาสตรพ์ น้ื ฐาน ว21102 ชน้ั มธั ยมศึกษาปที ี่ 1