ပြည်ထ ောင်စုစောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်း (၈၆) နှစ် ထပ ောက် နှစ်ြတ်လည်ထ ေ့ အ ိ ််းအ ှတ် ှတ်တ ််းလ ော
2 (၈၆)နှစ်ထပ ောက် နှစ်ြတ်လည်ထ ေ့အ ိ ််းအ ှတ် ှတ်တ ််းလ ော စဉ် အထ ကောင််းအရော စော က်နှှာ ှ ိ ၁ ၂ ၃ ၄ ၁ ပြည်ထ ောင်စုစောရင််းစစ်ခ ျုြ် ၃ - ၂ ပြည်ထ ောင်စုစောရင််းစစ်ခ ျုြ်၏ ဉထ ောဇဉ် ၄ - ၃ ဒုတိ စောရင််းစစ်ခ ျုြ် ၅ - ၄ အမမြဲတမ််းအတွင််းဝန်၊ ညွှန်က ော်းထရ်းမ ်းခ ျုြ်မ ော်း၊ ဒုတိ အမမြဲတမ််းအတွင််းဝန်၊ ဒုတိ ညွှန်က ော်းထရ်းမ ်းခ ျုြ်မ ော်း ၆ - ၅ ညွှန်က ော်းထရ်းမ ်းမ ော်း ၇ ၁၀ ၆ ထ ်းဇ ်းတင်လွှော ၁၁ - ၇ ုသိုလ်ထ ောင််းမှုမ တ်တမ််းဓောတ်ြ ုမ ော်း ၁၂ ၁၅ ၈ ထ ော်မတီမ ော်း ၁၆ ၁၇ ၉ မ တ်တမ််းဓောတ်ြ ုမ ော်း ၁၈ ၃၉ ၁၀ (၈၆)န စ်ထပမော ်န စ်ြတ်လည်ထနေ့ အ ိမ််းအမ တ်အခမ််းအန ်းအတွ ် ပြည် ထ ောင်စုစောရင််းစစ်ခ ျုြ်၏ အဖွင ်မိနေ့်ခွန််းထပြောက ော်းခ ်မ ော်း ၄၀ ၄၃ ၁၁ (၈၆)န စ်ထပမော ်န စ်ြတ်လည်ထနေ့ အ ိမ််းအမ တ်အခမ််းအန ်းအတွ ် ပြည် ထ ောင်စုစောရင််းစစ်ခ ျုြ်၏ နိဂ ု်းခ ျုြ်မိနေ့်ခွန််းထပြောက ော်းခ ်မ ော်း ၄၃ ၄၄ ၁၂ (၈၅) န စ်ထပမော ်မ သည် (၈၆) န စ်ထပမော ်ထမွ်းထနေ့မဂဂလောရ ်ပမတ်ဆီသိုေ့ ၄၅ ၅၂ ၁၃ ဂုဏ် ဝမ််းထပမော ်လိုေ့ရ ် ပြည်ထ ောင်စုစောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်း(၈၆)န စ်ထပမော ် န စ်ြတ်လည် ၅၃ ၅၆ ၁၄ ထြ ော်ရွှင်ဆင်နွှြဲ (၈၆)န စ်ထပမော ်အခမ််းအန ်းြွြဲ ၅၆ ၅၇ ၁၅ န စ်ြတ်လည်ထနေ့အ ိမ််းအမ တ်ဂုဏ်ပြျုမ တ်တမ််းလွှော ထြ်းအြ်သည ်မ တ်တမ််း ၅၈ ၆၁ ၁၆ ပြည် ထ ောင်စုစောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်း၏ (၈၆)န စ်ထပမော ်န စ်ြတ်လည်ထနေ့ အ ိမ််း အမ တ် ြိုစတောပြြွြဲမြိျုင်ြွြဲမ တ်တမ််းလွှော ၆၁ ၆၄ ၁၇ ပြည်ထ ောင်စုစောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်း၏ (၈၆)န စ်ထပမော ်န စ်ြတ်လည်ထနေ့ အ ိမ််း အမ တ် ဓောတ်ြ ုပြခန််းမ တ်တမ််းလွှော ၆၄ ၆၆ ၁၈ ပြည်ထ ောင်စုစောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်း၏ န စ်ြတ်လည်ထနေ့အ ိမ််းအမ တ် အက ိျု စောတမ််းဖတ်ြွြဲ ၆၆ ၇၆ ၁၉ အဆင် ပမင် စောရင််း ိုင်န င် စောရင််းစစ်သင်တန််းထ ောင််း၏ ထ ောင််းသီခ င််း ၇၇ ၈၀ ၂၀ ပြည် ထ ောင်စုစောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်း၏ (၈၆)န စ်ထပမော ်န စ်ြတ်လည်ထနေ့ အ ိမ််း အမ တ်အပဖစ် စွမ််းထဆောင်ရည်ဆုခ ီ်းပမြှင် ပခင််းဆိုင်ရောရ ု်းအမိနေ့်မ ော်း ၈၁ ၁၀၇
3
4 ပြည်ထ ောင်စုစောရင််းစစ်ခ ျုြ်၏ ဥထ ောဇဉ် ပြည်ထ ောင်စုစောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်းသည် ပြည်သ ူ့ဘဏ္ဍောစီမ ခန ်ခ ွဲမှု ထ ောင်ရွက်ခ က်မ ော်းအော်း တည ်မတ် ိန််းထက ောင််းထြ်းသည ် အပမင ် ု်းစောရင််းစစ်အဖ ွဲွဲ့အစည််းအပဖစ် ၁၉၃၇ ခုန စ်၊ ဧမြီလ ၁ ရ ်ထနေ့မ စ၍ ထဆောင်ရွ ်လောခြဲ သည်မ ော ၂၀၂၃ ခုန စ်၊ ဧမြီလ ၁ ရ ်ထနေ့တွင် (၈၆) နှစ် ပြည ် ထပမောက်ခွဲ ပြီပဖစ်ြါသည်။ (၈၆)နှစ်ထပမောက် နှစ်ြတ်လည်ထန အ ိမ််းအမှတ်အခမ််းအန ်းကို ဂုဏ်ပြျုထသောအော်းပဖင ် ဝန် မ််းမ ော်း အသိြညော၊ဗဟုသုတမ ော်းစ ောရရှိထစမည ်စောတမ််းဖတ်ြ ွဲမ ော်း၊ဓောတ်ြ ုပြြ ွဲမ ော်း၊ ြိုစတော မြိျုင်ြ ွဲမ ော်း၊ ထြ ော်ြွြဲရွှင်ြွြဲအခမ််းအန ်းမ ော်းန င် လုြ်ငန််းခွင်စွမ််းထဆောင်ရည် ်းချွန်ဆု၊ စစ်ထဆ်းထရ်း စွမ််းထဆောင်ရည်အထ ောင််းဆ ု်းဆု၊ ဆန််းသစ်တီ ွင်ဆု၊ အသိြညောဗဟုသုတမျှထဝတင်ပြမှု အထ ောင််းဆ ု်းဆု၊ သင်က ော်းမှုအထ ောင််းဆ ု်းဆု၊ သင်တန််း ်းချွန်ဆု၊ ထတ်းသီခ င််းဆု၊ ပြ ခဒိန် ဗ ော ထလောင်ရ င်ဆု၊ မဂဂဇင််းစောမ ရ င်ဆု၊ ထသွ်းလ ရ င်ဆုမ ော်းထြ်းအြ်ြွြဲအခမ််းအန ်းမ ော်း စသည ် ဏ္ဍစ ုလင်စွောပဖင် ထအောင်ပမင်စ ောက င််းြခွဲ ြါသည်။ န စ်ြတ်လည်ထနေ့အ ိမ််းအမ တ်အခမ််းအန ်း ို ဏ္ဍစ ုလင်စွော င််းြနိုင်ထရ်း ဦ်းထဆောင် လမ််းညွှန်စီစဉ်ထဆောင်ရွ ်ခြဲ သည ် ဦ်းစီ်းထ ော်မတီမ အရော မ််းက ီ်းမ ော်း၊ အခမ််းအန ်း ို ထအောင်ပမင် စွော င််းြနိုင်ထရ်းအတွ ် ရောအခန််း ဏ္ဍမ က ိျု်းြမ််းထဆောင်ရွ ်ထြ်းခြဲ သည ် ဆြ်ထ ော်မတီ အသီ်းသီ်းန င ် အဘ ်ဘ ်မ ြ ြို်း ညီခြဲ သ မ ော်း၊ န စ်ြတ်လည်ထနေ့အ ိမ််းအမ တ်မဂဂဇင််း ုတ်ထဝ နိုင်ထရ်းအတွ ် အော်း ုတ်က ိျု်းြမ််းခြဲ က သ မ ော်း၊ မ တ်တမ််းစောအုြ် ပဖစ်ထပမော ်ထရ်းအတွ ် ထဆောင်ရွ ်ထြ်းသ မ ော်းအော်းလ ု်း ို အ ်းြင်လိှု ်လ ြဲစွော ဂုဏ်ပြျုမ တ်တမ််းတင်အြ်ြါသည်။ သမိုင််းသက်ထသအပဖစ် (၈၆)နှစ်ထပမောက် နှစ်ြတ်လည်ထန အ ိမ််းအမှတ်အခမ််းအန ်း င််းြ ထဆောင်ရွ ်နိုင်ခြဲ သည ်ြ ုရိြ်မ ော်း င်ဟြ်ထြေါ်လွင်ထစထသောမှတ်တမ််းနှင ်ဓောတ်ြ ုမ ော်းကို စနစ်တက ပြျုစု၍နှစ်ြတ်လည်ထန အ ိမ််းအမှတ်မှတ်တမ််းလ ော ထအောင်ပမင်စ ော ုတ်ထဝနိုင်သည ်အတ က်လည််း အတိုင််းမသိမ ော်းစ ောဝမ််းထပမောက်ဂုဏ်ယ မိြါသည်။ ဝန် မ််းမ ော်းအထနပဖင ် (၈၆)န စ်ပြည ် အခါသမ မ သည် ရတုအဆ ်ဆ ်တိုင် ပြည်သ ူ့ အ ိျု်းအတွ ် စစ်ထဆ်းထရ်း ဏ္ဍမ ပြည်သ ူ့ဘဏ္ဍောထငွမ ော်း မ ိုဖိတ်ရထအောင် ော ွ ် ထစောင ်ထရ ော ်ပခင််းဟ သည ် အန စ်သောရ ို “ပြည်သ ူ့ဘဏ္ဍောစီမ ခနေ့်ခွြဲမှု တို်းတ ်ထ ောင််းမွန်ထစ ထရ်း ိန််းထ ောင််းထြ်း” ဟ ထသော ထဆောင်ြုဒ်န င ်အညီ စစ်ထဆ်းထရ်းလုြ်ငန််းမ ော်း ို စွမ််းစွမ််းတမ အော်း ုတ်၊ က ိျု်းြမ််းထဆောင်ရွ ်သွော်းက ရန် တို ်တွန််းနိှု်းထဆော်လို ်ရြါသည်။ ထ ေါက်တောခင်နိုင်ဦ်း ပြည်ထ ောင်စုစောရင််းစစ်ခ ျုြ်
5
6 ထ ေါ်ခိုင်ခိုင်ထအောင် အမ ြဲတ ််းအတွင််းဝ ် ထ ေါ်ခင်ခင်သီ ည ် ကော်းထရ်း ှ ်းခ ျုြ် ထ ေါ်သနတှာထလ်း ည ် ကော်းထရ်း ှ ်းခ ျုြ် ထ ေါ်စီစီခ ိ ် ုတိယအမ ြဲတ ််းအတွင််းဝ ် ထ ေါ်မငိ ််းမငိ ််းဝင််း ုတိယည ် ကော်းထရ်း ှ ်းခ ျုြ် ထ ေါ်ခင်သ ််း ကည် ုတိယည ် ကော်းထရ်း ှ ်းခ ျုြ် ထ ေါ်ခင်ထ ွ်းရီ ုတိယည ် ကော်းထရ်း ှ ်းခ ျုြ်
7 ထ ေါ် ကည် ကည်ထသော် ည ် ကော်းထရ်း ှ ်း ဦ်းစီ်းရ ု်း ထ ေါ်ခင်လပြည ်ထအ်း ည ် ကော်းထရ်း ှ ်း ပြည်တွင််းပြည်ြဆက်ဆ ထရ်းနှင ်သတင််းပြ ် ကော်းထရ်းဌော ခွြဲနှင ် အုြ်ခ ျုြ်ထရ်းနှင ်လ ူ့အရင််းအပ စ်စီ ခ ေ့်ခွြဲ ှုဌော ခွြဲ ထ ေါ်ထအ်းထအ်း ော ည ် ကော်းထရ်း ှ ်း e-Government ဌော ခွြဲ ထ ေါ်ခင်ထလ်းနွယ် ည ် ကော်းထရ်း ှ ်း စီ ထရ်းရောဌော ခွြဲ (ြစစည််း၊ ဘတ်ဂ က်) ထ ေါ်ထအ်းထအ်း ည ် ကော်းထရ်း ှ ်း စီ ထရ်းရောနှင ် ထလ က င ်ထရ်းဌော (ဝ ် ််းထရ်းရော/သင်တ ််းထက ောင််း) ထ ေါ်သိ ််းသိ ််းထအ်း ည ် ကော်းထရ်း ှ ်း စီ ထရ်းရောဌော ခွြဲ (IT & MD) ထ ေါ်ရီရီပ င ် ည ် ကော်းထရ်း ှ ်း ဝေါ နှင ်ဥြထ လုြ် ု်းလုြ် ည််းစိစစ်ထရ်းနှင ်လုြ်င ််းစစ်ထဆ်းထရ်း ဌော ခွြဲနှင ် ဌော တွင််းစောရင််းစစ်နှင ်ဘဏ္ဍောထရ်းဌော ခွြဲ
8 ထ ေါ်ပ ဇင် ည ် ကော်းထရ်း ှ ်း စစ်ထဆ်းထရ်းဌော ခွြဲ(၁)၊ PA Unit ထ ေါ်ပ တ်ပ ပြော ကည် ည ် ကော်းထရ်း ှ ်း စစ်ထဆ်းထရ်းဌော ခွြဲ (၂၊ ၃) ထ ေါ်သနတှာပ ထအ်း ည ် ကော်းထရ်း ှ ်း စစ်ထဆ်းထရ်းဌော ခွြဲ (၄၊ ၅) ထ ေါ်ခင်လင််းရီ ည ် ကော်းထရ်း ှ ်း စစ်ထဆ်းထရ်းဌော ခွြဲ (၆၊ ၇) ထ ေါ်ထကသီစိ ် ည ် ကော်းထရ်း ှ ်း ပ ် ောနိုင်င စောရင််းထကောင်စီရ ု်း ထ ေါ်ထဌ်းညွ ေ့်နွယ် ည ် ကော်းထရ်း ှ ်း ထ ပြည်ထတော်စောရင််းစစ်ရ ု်း
9 ထ ေါ်စ ််းယုထ ော် ည ် ကော်းထရ်း ှ ်း ကခ င်ပြည် ယ်စောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်း ဦ်းထအောင်စို်း ည ် ကော်းထရ်း ှ ်း ကရင်ပြည် ယ်စောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်း ဦ်းသိ ််း ထဇော် ည ် ကော်းထရ်း ှ ်း စစ်ကိုင််းတိုင််းထ သကကီ်းစောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်း ထ ေါ်ခင်ပြ ျု်းရီ ည ် ကော်းထရ်း ှ ်း တ သသောရီတိုင််းထ သကကီ်းစောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်း ထ ေါ်တင်တင်မငိ ််း ည ် ကော်းထရ်း ှ ်း ြြဲခ ်းတိုင််းထ သကကီ်းစောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်း ထ ေါ်သိ ််းသိ ််းဦ်း ည ် ကော်းထရ်း ှ ်း ထကွ်းတိုင််းထ သကကီ်းစောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်း ထ ေါ်ပ င ်ပ င ်နိုင် ည ် ကော်းထရ်း ှ ်း ကယော်းပြည် ယ်စောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်း
10 ဦ်းသိ ််းနိုင် ည ် ကော်းထရ်း ှ ်း နတထလ်းတိုင််းထ သကကီ်းစောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်း ထ ေါ်ထ ော်ထ ော် ည ် ကော်းထရ်း ှ ်း ွ ်ပြည် ယ်စောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်း ဦ်းထအ်းထငွ ည ် ကော်းထရ်း ှ ်း ရခိုင်ပြည် ယ်စောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်း ထ ေါ်ခင် ောခ ိျု ည ် ကော်းထရ်း ှ ်း ရ ်ကု ်တိုင််းထ သကကီ်းစောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်း ထ ေါ် ီလော ည ် ကော်းထရ်း ှ ်း ရ ်ကု ်တိုင််းထ သကကီ်းစောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်း ထ ေါ် ီ ီသက် ည ် ကော်းထရ်း ှ ်း ဧရောဝတီတိုင််းထ သကကီ်းစောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်း ထ ေါ်လှလှက ိ ် ည ် ကော်းထရ်း ှ ်း ရှ ််းပြည် ယ်စောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်း
11 ထက ်းဇ ်းတင်လ ော ပြည်ထ ောင်စုစောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်း ဖွြဲွဲ့စည််းထြေါ်ထြါ ်ခြဲ သည ် (၈၆)န စ်ပြည ်သည် ၂၀၂၃ ခုန စ် ဧမြီလ (၁)ရ ်ထနေ့တွင် န စ်ြတ်လည်ထနေ့အ ိမ််းအမ တ်အခမ််းအန ်း ို စောတမ််းဖတ်ြ ွဲမ ော်း၊ ဓောတ်ြ ုပြြ ွဲမ ော်း၊ ထြ ော်ြွြဲရွှင်ြွြဲအခမ််းအန ်းမ ော်း၊ ြိုစတောမြိျုင်ြ ွဲဆု၊ လုြ်ငန််းခွင်စွမ််းထဆောင်ရည် ်းချွန်ဆု၊ စစ်ထဆ်းထရ်းစွမ််းထဆောင်ရည်အထ ောင််းဆ ု်းဆု၊ ဆန််းသစ်တီ ွင်ဆု၊ အသိြညောဗဟုသုတမျှထဝတင်ပြမှုအထ ောင််းဆ ု်းဆု၊ သင်က ော်း မှုအထ ောင််းဆ ု်းဆု၊ သင်တန််း ်းချွန်ဆု၊ ထတ်းသီခ င််းဆု၊ ပြ ခဒိန် ဗ ော ထလောင် ရ င်ဆု၊ မဂဂဇင််းစောမ ရ င်ဆုန င ် ထသွ်းလ ရ င်ဆုမ ော်း ထြ်းအြ်ြွြဲအခမ််းအန ်း စသည ် ဏ္ဍစ ုလင်စွောပဖင် ထအောင်ပမင်စွော င််းြနိုင်ခြဲ သည် အပြင် (၈၆)န စ်ထပမော ် န စ်ြတ်လည်ထနေ့အ ိမ််းအမ တ်မဂဂဇင််း ိုြါ ုတ်ထဝနိုင်ခြဲ သပဖင် မ ော်းစွောဝမ််းထပမော ် ဂုဏ် မိြါသည်။ ခု ုတ်ထဝသည် အ ိမ််းအမ တ် မ တ်တမ််းလွှောသည် ပြည်ထ ောင်စုစောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်း (၈၆)န စ်ထပမော ်အ ိမ််းအမ တ်အခမ််းအန ်း င််းြ မှုြ ုရိြ်မ ော်း ို င်ဟြ်ထြေါ်လွင်ထစသည ် မ တ်တိုင်တစ်ခုပဖစ်သပဖင် ဂုဏ်ပြျုမ တ်တမ််း တင်အြ်ြါသည်။ (၈၆)န စ်ထပမော ်န စ်ြတ်လည်ထနေ့ အ ိမ််းအမ တ်အခမ််းအန ်းတွင် ဖတ်က ော်းတင်ပြသည် စောတမ််းရ င်မ ော်း၊ က ီ်းက ြ်သ မ ော်း၊ ြါဝင်ထဆွ်းထနွ်းသ မ ော်းန င် အခမ််းအန ်းတ ်ထရော ်သ မ ော်း၊ Online မ တ ်ထရော ်သ မ ော်းအော်းလ ု်း ို အ ်းြင် ထ ်းဇ ်းတင်ရ ိြါသည်။ ပြည်ထ ောင်စုစောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်း (၈၆)န စ်ထပမော ်န စ်ြတ်လည်ထနေ့ အ ိမ််း အမ တ်အခမ််းအန ်း ထအောင်ပမင်စွော င််းြနိုင်ထရ်း ရော ဏ္ဍအသီ်းသီ်းတွင် အော်း ုတ်က ိျု်းြမ််းခြဲ က သည် ဆြ်ထ ော်မတီဝင်မ ော်း အ ိမ််းအမ တ်မ တ်တမ််းလွှော ပဖစ်ထပမော ်ထရ်းအတွ ် မ ်န ဖ ု်းဒီဇိုင််းပြင်ဆင်ပခင််း၊ မ တ်တမ််းဓောတ်ြ ုမ ော်း စုစည််း ပခင််း၊ ထဆောင််းြါ်းမ ော်းထရ်းသော်းပခင််းစသည် ိစစအဝဝတွင် ညီြ ြို်းထြ်းခြဲ က သ မ ော်း၊ မ တ်တမ််းလွှောစောအုြ်ပြင်ဆင်ရို ်န ိြ်ထြ်းြါထသောCLOSER MYANMAR PUBLISHING HOUSE (CMP) တိုေ့ ို အ ်းြင်ထ ်းဇ ်းတင်ရ ိြါထက ောင််း ထဖော်ပြအြ်ြါသည်။ ဦ်းစီ်းထကော် တီ
12
13 “ဧ နတသနတိမဂဂလောမဂဂင်” ထစတီထတော် ီ်းထတော်တင်ြွြဲတွင် လ ဒါန််းမှုအစုစုတိုေ့အတွ ် ထရစ ်သွန််းခ အမျှထြ်းထဝက စဉ်
14 “ြြဲခ ်းတိုင််းထဒသက ီ်း၊ ထရွှထတောင်မမိျုွဲ့န ်ရ ိ ထရွှနတ်ထတောင်ထစတီထတော်၌ ပြည်ထ ောင်စုစောရင််းစစ်ခ ျုြ် သီရိြ ခ ီ၊ သီဟသုဓမမမဏိထဇောတဓရ ဦ်းတင်ဦ်း + ဇနီ်း ထဒေါ်သီတောထ ်း မိသော်းစုန င ် ပြည်ထ ောင်စု စောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်း၊ တိုင််းထဒသက ီ်း/ပြည်န ်စောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်းမ ော်းန င ် ထဒသစောရင််းစစ်ရ ု်းမ ော်းမ ဝန် မ််းမိသော်းစုမ ော်း စုထြါင််းထ ောင််းမှုပဖင ် ၄-၂-၂၀၂၃ ရ ်ထနေ့တွင် တည် ော်းထသော “ဩဝါဒြါတိထမော ်ဓမမထစတီထတော်”
15 “ဩဝါဒစရိ ဆရောထတော်က ီ်း ထအောင်သထပြြန််းပဖင ် အထမွှ်းန ေ့သောြ ်ဖ န််းစဉ်” “တနသဂောရီတိုင််းထဒသက ီ်းစောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်း၊ ော်းဝ ်မမိျုွဲ့ ရ င်ြင်ခရုထရ ်းထဟောင််းထစတီထတော်က ီ်းတွင် ၁၅-၂-၂၀၂၃ ရ ်ထနေ့ န န ်ြိုင််း စောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်းမိသော်းစုမ ော်း စုထြါင််း ုသိုလ်ပြျုတည် ော်းမည ် ဓမမထစတီထ ော ်စောအုတ်ပမစ်ခ မဂဂလောအခမ််းအန ်း”
16 မ ်န ဖ ု်းဒီဇိုင််းန င ် လှုြ်ရ ော်းမှုမ တ်တမ််းဓောတ်ြ ုမ ော်း စိစစ်ထရွ်းခ ်ထရ်းအဖွြဲွဲ့ ဦ်းစီ်းထ ော်မတီ
17 ြ ုန ိြ်တို ်အြ်န စိစစ်ထရ်းအဖွြဲွဲ့ စောထြစိစစ်ထရ်းအဖွြဲွဲ့
18 “(၈၆)န စ်ထပမော ်န စ်ြတ်လည်ထနေ့ အ ိမ််းအမ တ်အပဖစ် ထလ်း ျွန််းမဏ္ဍိျုင်ဘုန််းထတော်က ီ်းထ ောင််းသိုေ့ သွော်းထရော ်၍ အရုဏ်ဆွမ််းဆ ် ြ်လ ဒါန််းသည ်မ တ်တမ််းဓောတ်ြ ု”
19 “ပြည်ထ ောင်စုစောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်း(၈၆)န စ်ထပမော ်န စ်ြတ်လည်ထနေ့ အ ိမ််းအမ တ် အက ိျုစောတမ််းဖတ်ြွြဲ အခမ််းအန ်းတွင် ပြည်ထ ောင်စုစောရင််းစစ်ခ ျုြ် အဖွင ်မိနေ့်ခွန််းထပြောက ော်းထနစဉ်” “ပြည်ထ ောင်စုစောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်း(၈၆)န စ်ထပမော ်န စ်ြတ်လည်ထနေ့ အ ိမ််းအမ တ် အက ိျုစောတမ််းဖတ်ြွြဲ အခမ််းအန ်း င််းြထနစဉ်”
20 “ပြည်ထ ောင်စုစောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်း (၈၆)န စ်ထပမော ်န စ်ြတ်လည်ထနေ့အ ိမ််းအမ တ် အက ိျုစောတမ််းဖတ်ြွြဲ အခမ််းအန ်းတွင် သ ်ဆိုင်ရောဝန် မ််းမ ော်းမ စောတမ််းမ ော်းဖတ်က ော်းထနက စဉ်”
21 “(၈၆)န စ်ထပမော ်န စ်ြတ်လည်ထနေ့အ ိမ််းအမ တ်အခမ််းအန ်းတွင် ဂုဏ်ပြျုဆုမ ော်းခ ီ်းပမြှင ်ထနစဉ်”
22 “(၈၆)န စ်ထပမော ်န စ်ြတ်လည်ထနေ့အ ိမ််းအမ တ်အခမ််းအန ်းတွင် ဂုဏ်ပြျုဆုမ ော်းခ ီ်းပမြှင ်ထနစဉ်”
23 “(၈၆)န စ်ထပမော ်န စ်ြတ်လည်ထနေ့ အ ိမ််းအမ တ်အခမ််းအန ်းတွင် ဂုဏ်ပြျုဆုမ ော်းခ ီ်းပမြှင ်ထနစဉ်”
24 “(၈၆)န စ်ထပမော ်န စ်ြတ်လည်ထနေ့အ ိမ််းအမ တ် ဓောတ်ြ ုပြြွြဲမ တ်တမ််းဓောတ်ြ ုမ ော်း”
25 “(၈၆)န စ်ထပမော ်န စ်ြတ်လည်ထနေ့အ ိမ််းအမ တ် ြိုစတောမြိျုင်ြွြဲမ တ်တမ််းဓောတ်ြ ုမ ော်း”
26 “(၈၆)န စ်ထပမော ်န စ်ြတ်လည်ထနေ့အ ိမ််းအမ တ် ြိုစတောမြိျုင်ြွြဲမ တ်တမ််းဓောတ်ြ ုမ ော်း”
27 “(၈၆)န စ်ထပမော ်န စ်ြတ်လည်ထနေ့အ ိမ််းအမ တ် ြိုစတောမြိျုင်ြွြဲမ တ်တမ််းဓောတ်ြ ုမ ော်း”
28 “(၈၆)န စ်ထပမော ်န စ်ြတ်လည်ထနေ့အ ိမ််းအမ တ် ြိုစတောမြိျုင်ြွြဲမ တ်တမ််းဓောတ်ြ ုမ ော်း”
29 “(၈၆)န စ်ထပမော ်န စ်ြတ်လည်ထနေ့အ ိမ််းအမ တ် ြိုစတောမြိျုင်ြွြဲမ တ်တမ််းဓောတ်ြ ုမ ော်း”
30 “(၈၆)န စ်ထပမော ်န စ်ြတ်လည်ထနေ့အ ိမ််းအမ တ် ြိုစတောမြိျုင်ြွြဲမ တ်တမ််းဓောတ်ြ ုမ ော်း”
31 “စောတမ််းဖတ်က ော်းသ မ ော်းန င ် မ တ်တမ််းဓောတ်ြ ု” “မဂဂဇင််းတွင် သုတ၊ ရသစောထြထရ်းသော်းမှုအတွ ် စောမ ရ င်ဆုရရ ိသ မ ော်းန င ် မ တ်တမ််းဓောတ်ြ ု”
32 “သင်တန််း ်းချွန်ဆုရရ ိသ မ ော်းန င ် မ တ်တမ််းဓောတ်ြ ု” “စီမ ခနေ့်ခွြဲမှုစွမ််းထဆောင်ရည်အထ ောင််းဆ ု်းဆုရရ ိသ မ ော်းန င ်မ တ်တမ််းဓောတ်ြ ု”
33 “သင်က ော်းမှု ်းချွန်ဆုန င ် စစ်ထဆ်းထရ်းစွမ််းထဆောင်ရည်အထ ောင််းဆ ု်းဆုရရ ိသ မ ော်းန င ် မ တ်တမ််းဓောတ်ြ ု” “ဂုဏ်ပြျုမ တ်တမ််းတင်ဆုရရ ိသ မ ော်းန င ် မ တ်တမ််းဓောတ်ြ ု”
34 “ထ ောင််းသီခ င််း ုတ်လွှင ်ရန် ပမန်မော အသ န င် ရုြ်ပမင်သ က ော်းတွင် ရို ် ်းထနစဉ်ြ ု”
35 “(၈၆)န စ်ထပမော ်န စ်ြတ်လည်ထနေ့အ ိမ််းအမ တ်ထြ ော်ြွြဲရွှင်ြွြဲမ တ်တမ််းဓောတ်ြ ုမ ော်း”
36 “(၈၆)န စ်ထပမော ်န စ်ြတ်လည်ထနေ့အ ိမ််းအမ တ်ထြ ော်ြွြဲရွှင်ြွြဲမ တ်တမ််းဓောတ်ြ ုမ ော်း”
37 “(၈၆)န စ်ထပမော ်န စ်ြတ်လည်ထနေ့အ ိမ််းအမ တ်ထြ ော်ြွြဲရွှင်ြွြဲမ တ်တမ််းဓောတ်ြ ုမ ော်း”
38 “(၈၆)န စ်ထပမော ်န စ်ြတ်လည်ထနေ့အ ိမ််းအမ တ် စတုဒိသောထ ျွ်းထမွ်းမှုမ တ်တမ််းဓောတ်ြ ုမ ော်း”
39 “(၈၆)န စ်ထပမော ်န စ်ြတ်လည်ထနေ့အ ိမ််းအမ တ် စတုဒိသောထ ျွ်းထမွ်းမှုမ တ်တမ််းဓောတ်ြ ုမ ော်း”
40 ပြည်ထ ောင်စုစောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်း၏( ၈၆ )နှစ်ထပ ောက် နှစ်ြတ်လည်ထ ေ့ အ ိ ််းအ ှတ်အခ ််းအ ှာ်းအတွက် ပြည်ထ ောင်စုစောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်းသည် “ပြည်သ ူ့ဘဏ္ဍောစီမ ခနေ့်ခွြဲမှု ြိုမိုတို်းတ ်ထ ောင််းမွန်ထစထရ်း ိန််းထ ောင််းထြ်း” ဟ ထသော ထဆောင်ြုဒ်န င ်အညီ အစို်းရ ောန၊ အဖွြဲွဲ့အစည််းမ ော်း၏ ပြည်သ ူ့ဘဏ္ဍောစီမ ခနေ့်ခွြဲမှုထဆောင်ရွ ်ခ ်မ ော်းအော်း တည ်မတ် ိန််းထ ောင််းထြ်းသည ် အပမင ်ဆ ု်းစောရင််းစစ်အဖွြဲွဲ့အစည််း အပဖစ် ၁၉၃၇ ခုန စ်၊ ဧမြီလ(၁)ရ ်ထနေ့မ စ၍ ထဆောင်ရွ ်လောခြဲ သည်မ ော ၂၀၂၃ ခုန စ်၊ ဧမြီလ ၁ ရ ်ထနေ့တွင် ( ၈၆ )န စ်ပြည ်ထပမော ်ခြဲ မြီပဖစ်ြါသည်။ (၈၆)န စ်တိုင် နိုင်င ထတော်၏ ပြည်သ ူ့ဘဏ္ဍောစီမ ခနေ့်ခွြဲထရ်းစနစ် တို်းတ ်ထ ောင််းမွန်ထစထရ်း ို ဦ်းတည်မြီ်း ထခတ်အဆ ်ဆ ်ပြဋ္ဌောန််းခြဲ သည ် ဥြထဒမ ော်းန င ်အညီထြ်းအြ်သည ် တောဝန်မ ော်း ို ထ ြွန်စွောထဆောင်ရွ ်နိုင်ခြဲ သည်မ ော ဂုဏ် ဝမ််းထပမော ်ဖွ ်ပဖစ်ြါသည်။ ၁၉၄၈ ခုန စ်တွင် စောရင််းစစ်ခ ျုြ်ဥြထဒ ိုပြဋ္ဌောန််းခြဲ မြီ်း စောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်းအပဖစ်လည််းထ ောင််း၊ ၁၉၇၄ ခုန စ်တွင် ပြည်သ ူ့လုြ်ငန််းစစ်ထဆ်းထရ်းအဖွြဲွဲ့ဥြထဒ ိုပြဋ္ဌောန််းခြဲ မြီ်း ပြည်သ ူ့လုြ်ငန််းစစ်ထဆ်းထရ်း အဖွြဲွဲ့ ိုလည််းထ ောင််း၊ ၁၉၈၈ ခုန စ်တွင် စောရင််းစစ်ခ ျုြ်ဥြထဒ ို ပြဋ္ဌောန််းမြီ်း စောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်း အပဖစ်လည််းထ ောင််း ထပြောင််းလြဲဖွြဲွဲ့စည််းခြဲ ြါသည်။ ၂၀၁၀ ပြည် န စ်တွင် ၂၀၀၈ ခုန စ် ပြည်ထ ောင်စုသမမတ ပမန်မောနိုင်င ထတော်ဖွြဲွဲ့စည််းြ ုအထပခခ ဥြထဒြုဒ်မ ၄၄၃ န င် အညီ ပြည်ထ ောင်စုစောရင််းစစ်ခ ျုြ်ဥြထဒ ို ပြဋ္ဌောန််းခြဲ မြီ်း ပြည်ထ ောင်စုစောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်းအပဖစ် ထပြောင််းလြဲခြဲ ြါသည်။ စောရင််းစစ်ခ ျုြ်အထခေါ်အထဝေါ်အထနပဖင ် စောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်း စတင်ဖွြဲွဲ့စည််းခြဲ သည ် ၁၉၃၇ ခုန စ်မ ၁၉၇၃ ခုန စ် ိ စောရင််းစစ်ခ ျုြ်ဟုလည််းထ ောင််း၊ ၁၉၇၄ ခုန စ်မ ၁၉၈၇ ခုန စ် ိ ပြည်သ ူ့လုြ်ငန််း စစ်ထဆ်းထရ်းအဖွြဲွဲ့ဥ ကဋ္ဌဟုလည််းထ ောင််း၊ ၁၉၈၈ ခုန စ် မ ၂၀၁၁ ခုန စ် ိ စောရင််းစစ်ခ ျုြ်ဟု လည််းထ ောင််း၊ ၂၀၁၁ ခုန စ်မ ထနေ့ ိ ပြည်ထ ောင်စုစောရင််းစစ်ခ ျုြ်ဟုလည််းထ ောင််း ထပြောင််းလြဲ ထခေါ်ထဝေါ်ခြဲ ြါသည်။ လ ်ရ ိပြည်ထ ောင်စုစောရင််းစစ်ခ ျုြ်ဉြထဒ ို ၂၀၁၀ပြည် န စ်တွင် ပြဋ္ဌောန််းခြဲ မြီ်း ၂၀၁၃ ခုန စ်၊ ၂၀၁၄ ခုန စ်န င ် ၂၀၁၈ ခုန စ်တိုေ့တွင် ပြင်ဆင်/ပဖည ်စွ ်မှုမ ော်း ပြျုလုြ်ခြဲ ြါသည်။ ပြည်ထ ောင်စုစောရင််းစစ်ခ ျုြ်၏အ ွင ် ိ ေ့်ခွ ််း ထပြော ကော်းခ က် ော်း
41 ၂၀၁၈ ခုန စ် ပြင်ဆင်သည ်ဉြထဒအရ နိုင်င ထတော်၏ အရအသ ု်းခန်ေ့မ န််းထပခစောရင််းမ ော်း သောမ လုြ်ငန််းအထ ောင်အ ည်ထဖော်ထဆောင်ရွ ်မှုမ ော်း ိုြါ စစ်ထဆ်းရန်တောဝန်ရ ိလောြါသည်။ စစ်ထဆ်းထရ်း ဏ္ဍ၏ အဓိ ထသော ထပြောင််းလြဲမှုြင်ပဖစ်ြါသည်။ စစ်ထဆ်းထရ်းစ မ ော်း လို ်န င ်သ ု်းမှုအထနပဖင ် ထခတ်စနစ်န င ် လို ်ထလ ောညီထ ွမှုရ ိသည ် စောရင််းစစ်စ မ ော်း၊ သတ်မ တ်ြ ုစ မ ော်း၊ စစ်ထဆ်းမှုနည််းလမ််းမ ော်း ို ထပြောင််းလြဲ င ်သ ု်းခြဲ ြါသည်။ ဘဏ္ဍောထရ်းစောရင််းစစ်ထဆ်းပခင််း၊ လို ်န ထဆောင်ရွ ်မှုစစ်ထဆ်းပခင််း၊ လုြ်ငန််းထဆောင်ရွ ်မှုစစ်ထဆ်း ပခင််း၊ နည််းြညောအသ ု်းပြျုလုြ်ငန််းထဆောင်ရွ ်ထသော ောန၊ အဖွြဲွဲ့အစည််းမ ော်း ို IT Audit စစ်ထဆ်းပခင််းတိုေ့ အပြင် အ ်အဖွြဲွဲ့အစည််းမ ော်း၏ တောဝန်ထြ်းမှုန င ် ပြည်ထ ောင်စုအဆင ် ောန၊ အဖွြဲွဲ့အစည််းမ ော်း၏ ထမတတောရြ်ခ မှုအရ စစ်ထဆ်းပခင််းမ ော်း ိုလည််း ထဆောင်ရွ ်လ ်ရ ိြါသည်။ ိုေ့အပြင် နိုင်င ဖွ ွဲ့မဖိျု်းတို်းတ ်ထရ်းအတွ ် ဏ္ဍထြါင််းစ ုတွင် တို်းခ ြဲွဲ့ရင််းန ီ်းပမြှျုြ်န မှုမ ော်း၊ လုြ်ငန််းစီမ ိန််းမ ော်း ို အထ ောင်အ ည်ထဖော်လ ်ရ ိသည ် ောန၊အဖွြဲွဲ့အစည််းမ ော်း၏ ပြည်သ ူ့ဘဏ္ဍော ထငွထက ်းသ ု်းစွြဲမှုမ ော်း ို လုြ်ငန််းစဉ်တစ်ထလျှော ် က ီ်းက ြ်ပခင််းန င ် စောရင််းန င ်လုြ်ငန််းမ ော်းစစ်ထဆ်း ပခင််းပဖင ် အ ိထရော ်ဆ ု်း ဘဏ္ဍောထရ်းစီမ ခနေ့်ခွြဲမှုနည််းလမ််းပဖစ်သည ် အခ ိန်န င ်တစ်ထပြ်းညီစစ်ထဆ်းပခင််း (Real Time Audit) ထဆောင်ရွ ်နိုင်ရန်အတွ ် လမ််းညွှန်မ ော်းပြင်ဆင်ပခင််း၊ ောန၊ အဖွြဲွဲ့အစည််းမ ော်းအော်း ရ င််းလင််းထဆွ်းထနွ်းပခင််းန င ် ၂၀၂၂-၂၀၂၃ခု ဘဏ္ဍော ထရ်းန စ်မ စ၍ စစ်ထဆ်းထရ်းလုြ်ငန််းမ ော်း ို စစ်ထ ်းထရ်း စီမ ခ က်ထရ်း ွဲပြီ်း သ ု်းလြတ်အလိုက် စစ်ထ ်းထဆောင်ရွ ်လ ်ရ ိြါသည်။ ိုေ့အပြင် ဥြထဒ၊ စည််းမ ဉ််း၊ လုြ် ု်းလုြ်နည််းန င ် ဘဏ္ဍောထရ်းဆိုင်ရောမ ော်းန င ်စြ်လ ဉ််း၍ ောန၊ အဖွြဲွဲ့အစည််းမ ော်းမ သထဘော ော်းအက ပြျုခ ် ထတောင််းခ လောမှုမ ော်းအထြေါ် သ ်ဆိုင်သည ် အထ ော ် အ ော်းမ ော်းပဖင ် စိစစ်သ ု်းသြ်ပခင််း၊ ပြန်က ော်းထြ်းပခင််းမ ော်း ိုလည််း ထဆောင်ရွ ်ထြ်းလ ်ရ ိြါသည်။ ပြည်ထ ောင်စုစောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်းသည် ခုအခ ိန်တွင် ၂၀၂၁-၂၀၂၃ ခုန စ်မ ော်းအတွ ် ASEANSAI အလ ည ် ဥ ကဋ္ဌတောဝန် ို ASEANSAI စည််းမ ဉ််း၊ လုြ် ု်းလုြ်နည််းမ ော်းန င ်အညီ ထဆောင်ရွ ်လ ် ရ ိြါသည်။ စောရင််းြညောရြ်မ ော်း ဖွ ွဲ့မဖိျု်းတို်းတ ်ထရ်းအတွ ် ြိုမိုတို်းပမြှင ်ထဆောင်ရွ ်နိုင်ရန် ရည်ရွ ်မြီ်း ၁၉၅၈ခုန စ်တွင် နိုင်င ထတော်စောရင််းစစ်ခ ျုြ်၏လမ််းညွှန်က ီ်းက ြ်မှုပဖင ် ရန် ုန်မမိျုွဲ့တွင် သင်တန််းထ ောင််း ို စတင်ဖွင ်လ စ်ခြဲ မြီ်း ၂၀၀၉ ခုန စ်တွင် ထနပြည်ထတော်သိုေ့ ထပြောင််းထရွှွဲ့ဖွင ်လ စ်ခြဲ ြါသည်။ ပြည်ထ ောင်စု စောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်း၊ သင်တန််းထ ောင််း ို အဆင ်ပမင ်စောရင််း ိုင်န င ် စောရင််းစစ်သင်တန််းထ ောင််းအပဖစ် တို်းပမြှင ်ဖွင ်လ စ်ခြဲ မြီ်း သင်တန််းအမ ိျု်းအစော်းန င ် အထရအတွ ်မ ော်းတို်းခ ြဲွဲ့ဖွင ်လ စ်ပခင််းန င် နည််းြညော အသ ု်းပြျုသင်က ော်းထရ်းစနစ် ို အသ ု်းပြျုသင်က ော်းပခင််းတိုေ့ ို ထဆောင်ရွ ်လ ်ရ ိြါသည်။
42 ပမန်မောနိုင်င စောရင််းထ ောင်စီအထနပဖင ်လည််း စောရင််းြညောဖ ွဲ့ပဖိျု်းတို်းတက်ထရ်းနှင ် စောရင််း ြညောရှင်၊စောရင််းကျွမ််းက င်သ မ ော်းတို်းြ ော်းထစထရ်းအတ က် ပမန်မောနိုင်င စောရင််းထကောင်စီဉြထေြါ လုြ်ငန််း တောဝန်မ ော်းကို ထ ောင်ရွက်လ က်ရှိသည ်အပြင် စောရင််းလုြ်ငန််းလုြ် ိုင်သ မ ော်း၏ ထငွထက ်းခဝါခ မှုန င ် အက မ််းဖ ်မှု ို ထငွထက ်းထ ော ်ြ မှု တို ်ဖ ်ထရ်းဆိုင်ရောမ ော်းအထြေါ် လို ်န ထဆောင်ရွ ်မှု အော်းထ ောင််းထစထရ်းအတ က် က်စြ်ဌောန၊ အဖ ွဲွဲ့အစည််းမ ော်း ြ ်းထြါင််းထ ောင်ရွက်လ က်ရှိြါသည်။ ၂၀၂၂ ခုနှစ်တ င် ပမန်မောနိုင်င စောရင််းထ ောင်စီ၏ နှစ်(၅၀)ပြည ် ထရွှေရတုအ ိမ််းအမှတ်အခမ််းအန ်း ကိုစည်ကော်းသိုက်ပမိျုက်စ ော က င််းြနိုင်ခွဲ ြါသည်။ အစို်းရန င ်ြုဂဂလိ ဏ္ဍရ ိ စောရင််းြညောရ င်မ ော်း ြ ်းထြါင််း ထဆောင်ရွ ်နိုင်မှု သမိုင််းမ တ်တိုင်ပဖစ်ြါသည်။ ဝန် မ််းမ ော်း အသိြညော၊ ဗဟုသုတမ ော်းပြည ်ဝထစထရ်းအတွ ် စစ်ထဆ်းထရ်းန င ် ရ ု်းလုြ်ငန််းမ ော်း ထဆောင်ရွ ်ရောတွင် လုြ်ငန််းခွင်စွမ််းထဆောင်ရည်ပမြှင ်တင်ထရ်းန င ် အသိြညောမျှထဝထရ်းအစီအစဉ်မ ော်း ို စဉ်ဆ ်မပြတ်ထဆောင်ရွ ်လ ်ရ ိြါသည်။ ိုေ့အပြင် အစို်းရဌောန၊ အဖ ွဲွဲ့အစည််းမ ော်း၏ ပြည်သ ူ့ဘဏ္ဍောထရ်း စီမ ခန ်ခ ွဲမှုစနစ် ပြျုပြင်ထပြောင််းလွဲရောတ င် အထ ောက်အက ပဖစ်ထစရန် ဤရ ု်းနှင ် အပခော်းဝန်ကကီ်းဌောန၊ အဖ ွဲွဲ့အစည််းမ ော်း၏ ဝန် မ််းမ ော်းအတ က် နိုင်င တကောပြည်သ ြိုင်ကဏ္ဍစောရင််းကိုင်စ IPSAS သင်တန််းကို ဖ င ်လှစ်သင်ကကော်းထြ်းပခင််း၊ က်စြ်ထနသည် ဝန်ကကီ်းဌောန၊ အဖ ွဲွဲ့အစည််းမ ော်းနှင ်လည််း ြ ်းထြါင််းထ ောင်ရွက် ထနပခင််းမ ော်းသည် စောရင််းြညောပြန ်ြ ော်းထစထရ်း၊ စောရင််းြညောရှင်၊ စောရင််းကျွမ််းက င်သ မ ော်း တို်းြ ော်းထစထရ်း အတ က် ဤရ ု်းမှ ထ ောင်ရွက်ထြ်းထနပခင််းလည််းပဖစ်ြါသည်။ ထနေ့အခမ််းအန ်းတွင် ဝန် မ််းမ ော်း ြညောရြ်ြိုင််းဆိုင်ရော အသိြညော၊ ဗဟုသုတတို်းြွော်းထစရန် ရည်ရွ ်၍ မတ်လ ၂၈ ရ ်ထနေ့န င ် ၂၉ ရ ်ထနေ့တိုေ့တွင် င််းြခြဲ သည ် န စ်ြတ်လည်ထနေ့ အက ိျုစောတမ််း ဖတ်ြွြဲမ ဆုရရ ိသ စောတမ််းရ င်မ ော်း၊ ်းချွန်ဝန် မ််းမ ော်း၊ က ိမ်ထရအမ ော်းဆ ု်း ထသွ်းလ ဒါန််းသ မ ော်း၊ ဤရ ု်း၏ (၈၆)နှစ်ထပမောက် နှစ်ြတ်လည်ထန အ ိမ််းအမှတ် မဂဂဇင််းစောမ ရ င်မ ော်းန င ် ယခုနှစ်တ င်မှ စတင် သည ် သိထကောင််းစရောအခ က်အလက်မ ော်းကို ရုြ်ြ ုမ ော်း၊ စောသော်းမ ော်းပဖင ်ပြသ ော်းထသော ြိုစတောမ ော်းမှ အထ ောင််းဆ ု်းြိုစတောဆုရရ ိသ မ ော်းအော်း ဆုခ ီ်းပမြှင ်ထြ်းမည ် အစီအစဉ်မ ော်းလည််းြါရ ိြါသည်။ ခု ၂၀၂၃ ခုန စ်သည် ဤရ ု်းမ အထ ောင်အ ည်ထဖော်ထဆောင်ရွ ်လ ်ရ ိသည ် မဟောဗ ဟော လုြ်ငန််းစီမ ခ ်(၂၀၂၃ - ၂၀၂၇)၏ နဉီ်းန စ်ပဖစ်ြါသည်။ စီမ ခ ်ြါ လုြ်ငန််းစဉ်မ ော်း ို န စ်အလို ် စတင်အထ ောင်အ ည်ထဖော် ထဆောင်ရွ ်ထနက မြီပဖစ်ြါသည်။ မဟောဗ ဟောလုြ်ငန််းစီမ ခ ်ြါ ရည်မ န််းခ ်မ ော်း ပြည် ထပမော ်ထအောင်ပမင်ထစထရ်း၊ နိုင်င န င ်ပြည်သ အတွ ် ိထရော ်အ ိျု်းရ ိသည ် ရလဒ်ထ ောင််းမ ော်း ပဖစ်ထြေါ်ထစထရ်းအတွ ် က ိျု်းြမ််းထဆောင်ရွ ်သွော်းမည်ပဖစ်ြါသည်။ နိဂ ု်းခ ျုြ်အထနပဖင ် စစ်ထဆ်းထရ်းဆိုင်ရောတို်းတ ်ထပြောင််းလြဲမှုမ ော်းန င ်အညီ စစ်ထဆ်းထရ်းလုြ်ငန််း တောဝန်မ ော်း ို ထ ြွန်စွော မ််းထဆောင်ရင််း ပြည်ထ ောင်စုစောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်း၏ ဂုဏ်သတင််း ို ိန််းသိမ််း
43 ခြဲ က သည ် ရ ု်းခ ျုြ်န င ်ထဒသစောရင််းစစ်ရ ု်းမ ော်းရ ိ ဝန် မ််းမ ော်းအတွ ် စီမ ခန်ေ့ခွြဲမှုစွမ််းထဆောင်ရည် အထ ောင််းဆ ု်းဆု၊ စစ်ထဆ်းထရ်းစွမ််းထဆောင်ရည်အထ ောင််းဆ ု်းဆုန င် အသိြညောဗဟုသုတမျှထဝတင်ပြမှု အထ ောင််းဆ ု်းဆုမ ော်း၊ ိုေ့ပြင် သင်က ော်းမှုအထ ောင််းဆ ု်းဆု၊ သင်တန််း ်းချွန်ဆု၊ ဆန််းသစ်တီ ွင်ဆု အစရ ိသည် ဝန် မ််းမ ော်းအော်းလည််း ဂုဏ်ပြျုမ တ်တမ််းတင်မည် အစီအစဉ်ြါရ ိမည်ပဖစ်ြါသည်။ ိုေ့ထက ောင ် ဤရ ု်း၏ ဂုဏ် ဖွ ်အစဉ်အလောထ ောင််းမ ော်း ို ဆ ်လ ် ိန််းသိမ််းပခင််းပဖင ် မိမိ အဖွြဲွဲ့အစည််း၏ ြ ုရိြ် ိုပမြှင ်တင်က ြါ၊ မိမိတိုေ့၏ လုြ်ငန််းတောဝန်မ ော်း ို ရောအခန််း ဏ္ဍမ င ်ဝတ်စ တန်ဖို်းမ ော်းန င ်အညီ ထ ြွန်စွော မ််းထဆောင်က ြါ၊ ပြည်သ ူ့အ ိျု်းသ ်ြို်းထဆောင်ရွ ်နိုင်သည ် နိုင်င ဝန် မ််း၊ စောရင််းစစ်ဝန် မ််းထ ောင််းမ ော်းပဖစ်ထအောင် က ိျု်းစော်းက ြါလိုေ့ တို ်တွန််းလို ်ြါသည်။ ပြည်ထ ောင်စုစောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်း၏ ( ၈၆ )နှစ်ထပ ောက် နှစ်ြတ်လည်ထ ေ့ အ ိ ််းအ ှတ်အခ ််းအ ှာ်းအတွက် ထနေ့ ၂၀၂၃ ခုန စ်၊ ဧမြီလ ၁ ရ ်ထနေ့တွင် ပြည်ထ ောင်စုစောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်း၏(၈၆)န စ်ပြည ် န စ်ြတ်လည်ထနေ့အ ိမ််းအမ တ်အခမ််းအန ်း ို ထအောင်ပမင်စွော င််းြနိုင်ခြဲ လိုေ့ ဂုဏ် ဝမ််းထပမော ်မိြါ သည်။ ၂၀၂၃ ခုန စ် မတ်လ ၂၈ ရ ် န င် ၂၉ ရ ်ထနေ့တိုေ့တွင် ပမန်မောနိုင်င လက်မှတ်ရပြည်သ ူ့စောရင််း ကိုင်မ ော်းအသင််းမှ ဖတ်ကကော်းမည ်စောတမ််းအြါအဝင် စောတမ််းရ င်(၂၁)ဉီ်းတိုေ့ မိမိတိုေ့၏လုြ်ငန််း န ်ြ ်အလို ် စောတမ််းမ ော်းဖတ်က ော်းခြဲ က မြီ်း န စ်ြတ်လည်ထနေ့အက ိျုစောတမ််းဖတ်ြွြဲ ို ထအောင်ပမင် စွော င််းြနိုင်ခြဲ ြါသည်။ ထနေ့အခမ််းအန ်းတွင် ရ ု်းခ ျုြ်န င ်တိုင််းထဒသက ီ်း/ပြည်န ်မ ော်းမ စောတမ််းဆု မ ော်းအပြင် မဂဂဇင််းစောမ ရ င်ဆု၊ အထ ောင််းဆ ု်းြိုစတောဆု၊ ထသွ်းလ ဒါန််းမှုက ိမ်ထရအမ ော်းဆ ု်းဆု၊ လုြ်ငန််း ခွင်စွမ််းထဆောင်ရည်ဆု၊ ဆန််းသစ်တီ ွင်ဆု၊ အသိြညောမျှထဝထဆွ်းထနွ်းမှုအထ ောင််းဆ ု်းဆု၊ သင်တန််း ်းချွန်ဆုမ ော်းရရ ိသ ဝန် မ််း စုစုထြါင််း (၁၇၉) ဉီ်း ို ဆုခ ီ်းပမြှင ်ထြ်းခြဲ ြါသည်။ ပြည်ထ ောင်စုစောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်း၏ မ ဝါဒ၊ မဟောဗ ဟောရည်မ န််းခ ်မ ော်းန င ်အညီ တစ်န စ်တော ောလအတွင််း အထ ောင်အ ည်ထဖော်ထဆောင်ရွ ်ခြဲ က သည ် လှုြ်ရ ော်းမှုမ ော်း ို ထြေါ်လွင် င်ဟြ်ထစ သည ် “ထမျှော်မ န််းခ ်မ ော်းရရ ိဖိုေ့ က ိျု်းစော်းခ ီတ ်က ြါစိုေ့” ထခါင််းစဉ်ပဖင ် ရ ု်းသီခ င််းန င ် “အဆင ်ပမင ် စောရင််း ိုင်န င ် စောရင််းစစ်သင်တန််းထ ောင််း” သီခ င််းတိုေ့ပဖင ် Video Clip ို ုတ်လွှင ်ပြသခြဲ ြါသည်။ ပြည်ထ ောင်စုစောရင််းစစ်ခ ျုြ်၏ ိဂ ု်းခ ျုြ် ိ ေ့်ခွ ််း ထပြော ကော်းခ က် ော်း
44 သီခ င််းန င ်ထန ်ခ လှုြ်ရ ော်းမှုြ ုရိြ်မ ော်းအတွ ် ဝိုင််းဝန််းက ိျု်းြမ််းထဆောင်ရွ ်ထြ်းခြဲ က သည ် ဤရ ု်းမ ဝန် မ််းမ ော်း ိုလည််း အ ်းြင်ဂုဏ်ပြျုမ တ်တမ််းတင်အြ်ြါသည်။ န စ်ြတ်လည်ထနေ့အ ိမ််းအမ တ် ို ဂုဏ်ပြျုသည ်အထနပဖင ် ထခတ်အဆ ်ဆ ် ထပြောင််းလြဲ ပြဋ္ဌောန််းခြဲ သည ် ဥြထဒ၊ ရ ု်းအမည်န င ် အုြ်ခ ျုြ်သ အထခေါ်အထဝေါ်ထပြောင််းလြဲမှု၊ စစ်ထဆ်းထရ်း ဏ္ဍပြျုပြင် ထပြောင််းလြဲမှုမ ော်း၊ လ ူ့စွမ််းအော်းအရင််းအပမစ်ဖွ ွဲ့မဖိျု်းတို်းတ ်ထစထရ်း ထဆောင်ရွ ်မှုမ ော်း၊ ုသိုလ်ြါဝင် လ ဒါန််းမှု မဗည််းမ တ်တမ််းမ ော်း၊ ဝန် မ််းမ ော်းလုြ်ငန််းခွင်သော ောထြ ော်ရွှင်ထရ်းထဆောင်ရွ ်ထြ်းမှုမ ော်း စသည်တိုေ့ ိုထဖော်ပြထရ်းသော်း ော်းသည ် မ တ်တမ််းလွှောန င ် Video Clip ိုလည််း ဤရ ု်း၏ လ မှု ွန် ်စောမ ်န န င ် Website တိုေ့တွင် လွှင ်တင်သွော်းမည်ပဖစ်ြါသည်။ ိုေ့အပြင် ဤရ ု်းတွင် ထခတ်အဆ ်ဆ ်တောဝန် မ််းထဆောင်ခြဲ က ထသော ောနအက ီ်းအ ြဲမ ော်း၊ အက ီ်းအမ ်းမ ော်း၊ ရ ု်း၏တစ်န စ်တောအတွင််း လှုြ်ရ ော်းထဆောင်ရွ ်မှုမ ော်းန င ်စြ်လ ဉ််း၍ တစ်စုတစ်စည််း တည််း ထလ လောက ည ်ရှုနိုင်ရန် ဓောတ်ြ ုပြြွြဲခင််း င််းပြသ ော်းြါသည်။ ိုေ့အပြင် သ ်ဆိုင်ရောရ ု်း၊ ောနမ ော်း၏ အော်းသွန်ခွန်စို ်က ိျု်းြမ််းထဆောင်ရွ ် ော်းမှုမ ော်း ို ထတွွဲ့ရ ိနိုင်သည ် ြိုစတောပြြွြဲ တင်ဆ ် ပြသ ော်းမှုတိုေ့သည်လည််း ထနေ့အခမ််းအန ်းအတွ ် အမ တ်တရပဖစ်ထစမည ်လှုြ်ရ ော်းမှုမ ော်း ပဖစ်ြါ သည်။ ၂၀၂၃ ခုန စ် မတ်လ ၂၈ ရ ် န င် ၂၉ ရ ်ထနေ့တိုေ့တွင် င််းြခြဲ သည ် စောတမ််းဖတ်ြွြဲမ တစ်ဆင ် က ော်းသိရသည ် ဗဟုသုတမ ော်း၊ “စစ်ထဆ်းထရ်းစွမ််းထဆောင်ရည်ြိုမိုပမင ်မော်းထစဖိုေ့ အော်းလ ု်းက ိျု်းြမ််း ထဆောင်ရွ ်က ြါစိုေ့” ြိုစတော ပြြွြဲမြိျုင်ြွြဲမ ရ င််းလင််းတင်ပြ ော်းမှုမ ော်းသည် ဝန် မ််းမ ော်းအတွ ် အ ိျု်းတစ်စ ုတစ်ရော ရရ ိခြဲ က လိမ ်မည်ဟုလည််း ုက ည်ြါသည်။ ရ ု်းန စ်ြတ်လည်ထနေ့ ၂၀၂၃ ခုန စ် ဧမြီလ ၁ ရ ်ထနေ့တွင် ဝန် မ််းမ ော်းအော်းလ ု်း ထြ ော်ြွြဲရွှင်ြွြဲ အထနပဖင ် မြဲထဖော ်ထြ်းမှုမ ော်း၊ ထနေ့ထနေ့လ ်ြိုင််းတွင်လည််း ဝန် မ််းအော်းလ ု်း ထြ ော်ရွှင်စွောြါဝင်ဆင်နွှြဲ နိုင်ထစရန်အတွ ် ဝန် မ််းမ ော်း၏ ထတ်းသီခ င််းသီဆိုထဖ ော်ထပဖမှုမ ော်း၊ ဌောနခ ွဲအလိုက် စတုဒိတော ထ ျွ်းထမွ်းထရ်းအစီအစဉ်မ ော်း ို ဆ ်လ ်ထဆောင်ရွ ်သွော်းမည်ပဖစ်ြါသည်။ ဝန် မ််းအော်းလ ု်း ထြ ော်ရွှင် စွောြါဝင်ဆင်နွှြဲပခင််းပဖင် စိတ်လ ်ထြါ ြါ်းထြ ော်ရွှင်က လိမ ်မည်ဟု ထမျှော်လင ်ြါသည်။ နိဂ ု်းခ ျုြ်အထနပဖင ် ခု ြဲ သိုေ့ (၈၆)န စ်ထပမော ်ရ ု်းန စ်ြတ်လည်ထနေ့ အခမ််းအန ်း ို ထအောင်ပမင် စွော င််းြနိုင်ရန် ဝိုင််းဝန််းထဆောင်ရွ ်ခြဲ က သည် ဝန် မ််းမ ော်းအော်းလ ု်း ို အသိအမ တ်ပြျု ထ ်းဇ ်းတင် ရ ိထက ောင််းန င် ထန င်တွင်လည််း ဤရ ု်း၏လုြ်ငန််းတောဝန်မ ော်း ို မိမိတိုေ့ ရော ဏ္ဍမ ထ ြွန်စွော မ််းထဆောင်ပခင််းပဖင ် ပြည်ထ ောင်စုစောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်း၏ န မည်ဂုဏ်သတင််း ို လ ်ဆင ် မ််း ိန််းသိမ််းသွော်းနိုင်မည် ဝန် မ််းထ ောင််းမ ော်းပဖစ်က ြါထစထက ောင််း ထပြောက ော်းလိုြါသည်။
45 (၈၅)နှစ်ထပ ောက် ှသည် (၈၆)နှစ်ထပ ောက်ထ ွ်းထ ေ့ ဂသလောရက်ပ တ်ဆီသိုေ့ ပြည်ထ ောင်စုစောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်းသည် ၁၉၃၇ ခုန စ်မ စတင်တည်ထ ောင်ခြဲ ၍ ထနေ့ ၂၀၂၃ ခုန စ်၊ ဧမြီလ(၁)ရ ်တွင် ဗဟိုစောရင််းရ ု်းမ သည် စောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်း၊ စောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်းမ သည် ပြည်ထ ောင်စု စောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်းဟ ၍ ဂုဏ်သတင််းြ ွဲ့သင််းစွောပဖင ် ထအောင်ပမင်စွောရြ်တည် ပဖတ်သန််းနိုင်ခြဲ သည်မ ော (၈၆)န စ်ပြည ် ထမွ်းထနေ့မဂဂလောရ ်ပမတ်သိုေ့ ထရော ်ရ ိလောမြီြင်ပဖစ်ြါသည်။ (၈၆)န စ်တိုင်လောမြီပဖစ်သည ် မိမိတိုေ့ခ စ်ထသော ပြည်ထ ောင်စုစောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်းသည် နိုင်င ၏ပြည်သ ူ့ဘဏ္ဍောစီမ ခနေ့်ခွြဲထရ်းစနစ် တို်းတ ်ထ ောင််းမွန်ထစထရ်း ို ဦ်းတည်လ ် စစ်ထဆ်းထရ်း လုြ်ငန််းတောဝန်မ ော်း ို ထခတ်အ က် က် ထ ြွန်စွော မ််းထဆောင်နိုင်ခြဲ သည ် န မည်ဂုဏ် သတင််းသည် အဖွြဲွဲ့အစည််း၏ြ ုရိြ်အော်း ပမြှင ်တင်ထြ်းနိုင်ခြဲ သည ် သမိုင််းမ တ်တိုင်မ ော်းြင်ပဖစ်ြါသည်။ ထရွှထရောင်လွှမ််းသည ် အန ဂတ်လမ််းမ ော်းတွင်လည််း ပြည်သ ူ့ဘဏ္ဍော ိန််းထ ောင််းပခင််းပဖင ် န မည်ဂုဏ် သတင််းဆ ်လ ် ိန််းသိမ််းရန်မ ော မိမိတိုေ့စောရင််းစစ်ဝန် မ််းမ ော်း၏ တောဝန်ြင်ပဖစ်ြါထတော သည်။ မိမိတိုေ့၏ရ ု်း ို ထခတ်အဆ ်ဆ ် ဉီ်းထဆောင်ဉီ်းရွ ်ပြျု တောဝန် မ််းထဆောင်ခြဲ က သည ် စောရင််း စစ်ခ ျုြ်မ ော်းမ ော ၁၉၄၈ ခုန စ် မ ၁၉၆၈ ခုန စ် ိ ဉီ်းစ လွင်၊ ၁၉၆၈ ခုန စ် မ ၁၉၈၆ ခုန စ် ိ စည်သ ဉီ်းစန််းထမောင်၊ ၁၉၈၆ ခုန စ် မ ၁၉၈၈ ခုန စ် ိ သီရိြ ခ ီ ဉီ်းအ ု်းတင်၊ ၁၉၈၈ ခုန စ် မ ၁၉၉၄ ခုန စ် ိ ဉီ်းခင်ထဇော်၊ ၁၉၉၄ ခုန စ် မ ၁၉၉၈ ခုန စ် ိ ဉီ်းထအောင်ခင်တင ်၊ ၁၉၉၈ ခုန စ် မ ၂၀၀၃ ခုန စ် ိ ဗိုလ်မ ်းခ ျုြ် တင်ထအ်း၊ ၂၀၀၃ ခုန စ် မ ၂၀၁၂ ခုန စ် ဩဂုတ်လ ိ သီရိြ ခ ီ ဉီ်းလွန််းထမောင်၊ ၂၀၁၂ ခုန စ် စ ်တင်ဘောလ မ ၂၀၁၅ ထမလ ိ သထရစည်သ ဉီ်းသိန််း ို ်၊ ၂၀၁၆ ဇန်နဝါရီ မ မတ်လ ိ သီရိြ ခ ီ ဉီ်းမ ိျု်းပမင ်၊ ၂၀၁၆ ဧမြီ မ ၂၀၂၁ ဇန်နဝါရီလ ိ သီရိြ ခ ီ ဉီ်းထမော်သန််း၊ ၂၀၂၁ ထဖထဖော်ဝါရီမ ၂၀၂၂ ဩဂုတ်လ ိ သီရီြ ခ ီ ထဒါ ်တော ထဇော်တိုေ့ပဖစ်က ြါသည်။ ခုလ ်ရ ိအခ ိန်မ ောထတော သီရိြ ခ ီသီဟသုဓမမမဏိထဇောတဓရ ဉီ်းတင်ဉီ်းမ ပြည်ထ ောင်စုစောရင််းစစ်ခ ျုြ်အပဖစ် တောဝန် ထဆောင်ရွ ်လ ်ရ ိြါသည်။ ပြည်ထ ောင်စုစောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်းသည် ထ ောင််းမွန်ထသောအုြ်ခ ျုြ်မှုစနစ်န င ် သနေ့်ရ င််းထသော အစို်းရ ရည်မ န််းခ ်မ ော်း ိုဉီ်းတည်မြီ်း ပြည်သ ူ့အ ိျု်းစီ်းြွော်း ို ော ွ ်ထစောင ်ထရ ော ်ရောတွင် ပြည်ထ ောင်စု စောရင််းစစ်ခ ျုြ်ဥြထဒန င ်အညီ စစ်ထဆ်း၍ ပြည်သ ူ့ဘဏ္ဍောစီမ ခနေ့်ခွြဲမှုတို်းတ ်ထ ောင််းမွန်ထစထရ်းန င ် ပြည်သ ူ့ဘဏ္ဍောထငွထက ်း ိုဖိတ်ထလလွင ်မှုမရ ိထစထရ်း၊ အစို်းရ ောန၊ အဖွြဲွဲ့အစည််းမ ော်း၏ ထဆောင်ရွ ်မှု မ ော်းအော်း ိန််းထ ောင််းတည ်မတ်ထြ်းနိုင်ထရ်းအတွ ် အဓိ တောဝန်ရ ိြါသည်။ ိုတောဝန် ို စ မ််းထ ောင်ရည်ပြည ်ဝစ ောပဖင ် ိထရော ်စွောစစ်ထဆ်းထဖော် ုတ်၍ ပြည်သ သိုေ့ အစီရင်ခ ပခင််းပဖင ် ရ င််းလင််းတင်ပြရန်ဆိုသည ် ထမျှော်မ န််းခ ် ို မိမိတိုေ့ဝန် မ််းမ ော်းမှခ စ်က ည်စည််းလ ု်း တွြဲလ ်ညီစွောပဖင ် ခ စ်ခင်ထလ်းစော်းရြါထသော ပြည်ထ ောင်စုစောရင််းစစ်ခ ျုြ်၏ လမ််းညွှန်မှုထအော ်တွင် အထ ောင်အ ည်
46 ထဖော်ထဆောင်ရွ ်လ က်ရှိြါသည်။ ိုေ့အပြင် လုြ်ငန််းထဆောင်ရွ ်မှုမ ော်း ြွင ်လင််းပမင်သောမှုရ ိထစထရ်း၊ တောဝန် မှု၊ တောဝန်ခ မှုရ ိထစထရ်း၊ စနစ်တ ိထရော ်စွော ထဆောင်ရွ ်နိုင်ထစထရ်းအတွ ် ထခတ်စနစ် ပဖင ် ို ်ညီသည ် စစ်ထဆ်းမှုနည််းလမ််းမ ော်း၊ သတ်မ တ်ပြဋ္ဌောန််း ော်းသည ်ြ ုစ မ ော်း၊ အစီရင်ခ မှုြ ုစ မ ော်း ို အသ ု်းပြျုစစ်ထဆ်းလ ်ရ ိြါသည်။ ၂၀၂၂ ခုန စ်၊ ဧမြီလ ၁ ရ ်ထနေ့မ ၂၀၂၃ ခုန စ်၊ မတ်လ ၃၁ ရ ်ထနေ့ ိ တစ်န စ်တော ောလအတွင််း ပြျုပြင်ထပြောင််းလြဲထ ောင်ရွက်နိုင်ခွဲ မှုမ ော်းအော်း တင်ပြရမည် ိုြါက ဘဏ္ဍောထရ်းစောရင််းစစ်ထဆ်းမှုအထနပဖင ် စစ်ထဆ်းရမည ်အဖွြဲွဲ့အစည််းမ ော်း၏ ၂၀၂၀-၂၀၂၁ခု ဘဏ္ဍောထရ်းန စ်န င ်၂၀၂၁ ခုန စ်၊ ထအော ်တိုဘောလမ ၂၀၂၂ ခုန စ်၊ မတ်လအ ိ(၆)လ ောလတိုေ့အတွ ် အရ၊အသ ု်းခနေ့်မ န််းထပခထငွစောရင််းအထ ောင်အ ည်ထဖော်မှု မ ော်း ို စစ်ထဆ်းခြဲ မြီ်း စစ်ထဆ်းထတွွဲ့ရ ိခ ်အစီရင်ခ စောမ ော်း ုတ်ပြန်နိုင်ခြဲ ြါသည်။ အစီရင်ခ စောြါ အက ပြျုခ ်မ ော်းအထြေါ် အထလ်း ော်းလို ်န ထဆောင်ရွ ်ပခင််းပဖင ် ပြည်သ ူ့ဘဏ္ဍောထငွမ ော်း တို်းတ ် ရရ ိထစထရ်းန င ် ထလလွင ်ပြျုန််းတီ်းမှုထလ ော နည််းထစမြီ်း ိထရော ်အ ိျု်းရ ိစွော သ ု်းစွြဲထရ်းတိုေ့အတွ ် အ ိျု်းသ ်ထရော ်မှုရ ိထစခြဲ ြါသည်။ လုြ်ငန််းထဆောင်ရွ ်မှုစစ်ထဆ်းပခင််းအထနပဖင ် တစ်န စ်တော ောလအတွင််း ဌောန၊ အဖွြဲွဲ့အစည််း (၂)ခုတိုေ့၏ လုြ်ငန််းထဆောင်ရွ ်မှုမ ော်းသည် ရည်မ န််းခ ်ပြည ်ထပမော ်ထအောင် ထဆောင်ရွ ်နိုင်မှု ပဖင ် ပြည်သ ူ့အတွ ် အမ န်တ ်အ ိျု်းသ ်ထရော ်မှု ရ ိ၊ မရ ိတိုေ့ ိုစစ်ထဆ်းခြဲ မြီ်း စစ်ထဆ်းထတွွဲ့ရ ိ ခ ်အစီရင်ခ စောမ ော်း ုတ်ပြန်နိုင်ခြဲ ြါသည်။ အဆိုြါစစ်ထဆ်းထတွွဲ့ရ ိခ ်မ ော်းအထြေါ် သ ်ဆိုင်ရော ောနအလို ် ပြျုပြင်ထဆောင်ရွ ်ပခင််းပဖင ် စွမ််းထဆောင်ရည် ပြည ်ဝသည ် ပြည်သ ူ့အ ိျု်းပြျုလုြ်ငန််းမ ော်း ပဖစ်လောထစရန် တစ်ဖ ်တစ်လမ််းမ အထ ော ်အ ပြျုနိုင်ခြဲ ြါသည်။ လို ်န ထဆောင်ရွ ်မှုစစ်ထဆ်းပခင််းအထနပဖင ်လည််း ဌောန၊ အဖွြဲွဲ့အစည််း(၂)ခု၏ လုြ်ငန််း ရည်မ န််းခ ်မ ော်း အထ ောင်အ ည်ထဖော်ထဆောင်ရွ ်မှုအော်း တည်ဆြဲဥြထဒ၊ လုြ် ု်းလုြ်နည််း၊ အမိနေ့်၊ ညွှန်က ော်းခ ်မ ော်းအထြေါ် လို ်န ထဆောင်ရွ ်မှု ိုစစ်ထဆ်းခြဲ မြီ်း စစ်ထဆ်းထတွွဲ့ရ ိခ ်အစီရင်ခ စောမ ော်း ုတ်ပြန်နိုင်ခြဲ ြါသည်။ အစီရင်ခ စောြါ အက ပြျုခ ်မ ော်း ို လို ်န ထဆောင်ရွ ်ပခင််းပဖင ် တည်ဆြဲ သတ်မ တ်ပြဋ္ဌောန််းခ ်မ ော်း ို လို ်န မှုအော်းထ ောင််းလောမြီ်း နိုင်င ထတော်အတွ ် ရသင ်ရ ို ်ထသော ရထငွမ ော်း အပြည ်အဝရရ ိထစထရ်းန င ် အသ ု်းစရိတ်မ ော်းထလလွင ်ဖိတ်စင်မှု မရ ိထစထရ်းတိုေ့အတွ ် အထ ော ်အြ ပဖစ်ထစခြဲ ြါသည်။ တစ်နှစ်တောအတ င််း အစီရင်ခ တင်ပြမှုအထနပဖင ် ၂၀၂၀-၂၀၂၁ ဘဏ္ဍောထရ်းနှစ်အတ က် တိုင််း ထေသကကီ်း/ပြည်နယ်စောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်းမ ော်း၏ ်းပခော်းသည် စစ်ထ ်းထတ ွဲ့ရှိခ က်မ ော်းြါ ည် သ င််းထဖော်ပြ ော်း သည် ပြည်ထ ောင်စုဘဏ္ဍောရန်ြ ုထင နှင ်စြ်လ ဉ််းသည် စစ်ထ ်းထတ ွဲ့ရှိခ က်အစီရင်ခ စောကို ၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ ထဖထဖော်ဝါရီလတ င် နိုင်င ထတော်စီမ အုြ်ခ ျုြ်ထရ်းထကောင်စီသို တင်ပြနိုင်ခွဲ ြါသည်။ အလော်းတ တနသသောရီတိုင််း
47 ထဒသက ီ်း၊ ဧရောဝတီတိုင််းထေသကကီ်း၊ ရှမ််းပြည်နယ်စောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်းမ ော်း၏ ၂၀၂၀-၂၀၂၁ခု ဘဏ္ဍောထရ်း နှစ်အတ က် တိုင််းထေသကကီ်း/ပြည်နယ်ဘဏ္ဍောရန်ြ ုထင နှင ်စြ်လ ဉ််းသည ် စစ်ထ ်းထတ ွဲ့ရှိခ က်အစီရင်ခ စောမ ော်း ကိုလည််း သက် ိုင်ရော တိုင််းထေသကကီ်း/ပြည်နယ်အစို်းရအဖ ွဲွဲ့ တင်ပြနိုင်ခွဲ ြါသည်။ က န်တိုင််းထေသကကီ်း/ ပြည်နယ်စောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်းမ ော်းကလည််း တင်ပြရန်အစီအစဉ်မ ော်း ခ မှတ်ထ ောင်ရွက်ထနပြီပဖစ်ြါသည်။ ို အပြင် ောန၊ အဖွြဲွဲ့အစည််းတစ်ခု၏ နည််းြညောအသ ု်းပြျုထဆောင်ရွ ်သည ် ထငွထက ်းထ ော ်ြ ပခင််းအစီအစဉ် ို IT Audit စစ်ထဆ်းနိုင်ခြဲ မြီ်း အခ ်အလ ်ထရ်းသွင််းမှု၊ပြည ်စ ုမ န် န်မှုဆိုင်ရောမ ော်းန င ် ထ ော ်ြ ထရ်းလုြ်ငန််းစဉ်မ ော်း စနစ်တ ခ မ တ်ရန် လိုအြ်မှုတိုေ့ ို သ ု်းသြ်အက ပြျုထြ်းနိုင်ခြဲ ြါသည်။ အလော်းတ နိုင်င ထတော်ဖွ ွဲ့မဖိျု်းတို်းတ ်ထရ်းအတွ ် ောန၊ အဖွြဲွဲ့အစည််းမ ော်း၏ ၂၀၂၂-၂၀၂၃ခု ဘဏ္ဍော ထရ်းန စ် ရင််းန ီ်းပမြှျုြ်န မှုစီမ ိန််းမ ော်း၏ လုြ်ငန််းအစီအစဉ် ပြင်ဆင်ထရ်းဆွြဲပခင််းအဆင ်မ လုြ်ငန််း မြီ်းစီ်းအြ်န ပခင််းအဆင ် ိ အဆင ်ဆင ်အထ ောင်အ ည်ထဖော်ထဆောင်ရွ ်မှုမ ော်း ို Real Time Audit စတင်စစ်ထ ်းတင်ပြနိုင်ခွဲ ြါသည်။ င််းသိုေ့ထဆောင်ရွ ်ပခင််းပဖင ် ရင််းန ီ်းပမြှျုြ်န မှုလုြ်ငန််းမ ော်း သတ်မ တ် ောလအတွင််းမြီ်းစီ်းနိုင်ထရ်း၊ ထန င ်ထန ်းက နေ့်က ောမှုမ ော်း ထလ ော နည််းထစထရ်း၊ ခွင ်ပြျုရန်ြ ုထငွမ ော်းအော်း စွမ််းထဆောင်ရည်ပြည ်ဝစွောန င ် ိထရော ်အ ိျု်းရ ိစွော စီမ ခနေ့်ခွြဲသ ု်းစွြဲထစထရ်းတိုေ့အတွ ် အ ိျု်းထ ်းဇ ်း မ ော်းရရ ိထစခြဲ ြါသည်။ င််း ြဲ သိုေ့ စစ်ထဆ်းထရ်းလုြ်ငန််းမ ော်းအပြင် ောန၊ အဖွြဲွဲ့အစည််းမ ော်းအထနပဖင ် နိုင်င ြိုင်ထပမ၊ အထဆော ်အဉီ၊ သ ဇောတမ ော်း ို ြုဂဂလိ လုြ်ငန််းရ င် ုမပဏီမ ော်းန င ် ပြည်သ ူ့အ ိျု်းစီ်းြွော်း ဉီ်းတည် ခ ်ပဖင ် စောခ ျုြ်ခ ျုြ်ဆိုထဆောင်ရွ ်မှု၊ စောရင််းမ ြ ်ဖ ်မှု၊ ထငွထက ်းဆိုင်ရောစီမ ခနေ့်ခွြဲမှု၊ ညွှန်က ော်းခ ်၊ လုြ် ု်းလုြ်နည််းမ ော်းန င ်စြ်လ ဉ််း၍ ဤရ ု်း၏သထဘော ော်းထတောင််းခ လောမှုမ ော်းအထြေါ် သ ်ဆိုင်ရော အထ ော ်အ ော်းမ ော်းပဖင ် စိစစ်သ ု်းသြ်ပခင််း၊ အက ပြျုပခင််းစသည ် ပြန်က ော်းထြ်းပခင််းမ ော်း ိုလည််း ထဆောင်ရွ ်ထြ်းခွဲ ြါသည်။ သို ပဖစ်ြါ၍ အစို်းရဌောန၊အဖ ွဲွဲ့အစည််းမ ော်း၏ လုြ်ငန််းထ ောင်ရွက်မှုမ ော်း၊ စောရင််း နှင ်ဘဏ္ဍောထရ်း ိုင်ရော ကိစစရြ်မ ော်းတ င် ဥြထေ၊ စည််းမ ဉ််းမ ော်း၊ စောရင််းစ မ ော်းနှင ်အညီ စနစ်တက ပဖစ်ထစ ထရ်းအတ က် မ ော်းစ ောအထ ောက်အက ပြျုနိုင်ခွဲ ြါသည်။ ို အပြင် ဤရ ု်း၏ သမိုင််းမှတ်တမ််းဝင်မည ် အ င်ကရမှတ်တိုင်ပဖစ်ထသော ASEANSAI အလှည ်က ဥ ကဋ္ဌတောဝန် ို ၂၀၂၁ - ၂၀၂၃ ခုန စ် ောလအတွ ် ASEANSAI စည််းမ ဉ််း၊ လုြ် ု်း လုြ်နည််းမ ော်းန င ်အညီ မ််းထဆောင်လ ်ရ ိမြီ်း ခုတစ်န စ်တော ောလအတွင််းတွင် အထရ ွဲ့ထတောင် အောရ နိုင်င မ ော်းဆိုင်ရောစောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်းမ ော်းအဖွြဲွဲ့၏ အသိြညောမျှထဝထရ်းအစီအစဉ်အရ ထဆ်းဝါ်းဝ ် ပဖနေ့်ပဖ ်းမှုလုြ်ငန််းစဉ်စစ်ထဆ်းပခင််းန င ်စြ်လ ဉ််းသည ် အလုြ်ရ ုထဆွ်းထနွ်းြွြဲ ို အိမ်ရ င်အပဖစ် ထအောင်ပမင် စွော လ ်ခ င််းြနိုင်ခြဲ ပခင််းသည် မိမိတိုေ့ရ ု်းအတွ ် အ င် ရမ တ်တိုင်တစ်ခုြင်ပဖစ်ြါသည်။
48 တစ်ဉီ်းတစ်ထ ော ် ဖွ ွဲ့မဖိျု်းတို်းတ ်မှုမ သည် အဖွြဲွဲ့အစည််းတစ်ခု ဖွ ွဲ့မဖိျု်းတို်းတ ်မှုဆီ၊ အဖွြဲွဲ့ အစည််းဖွ ွဲ့မဖိျု်းတို်းတ ်မှုမ သည် နိုင်င ထတော်ဖွ ွဲ့မဖိျု်းတို်းတ ်မှုဆီ ဦ်းတည်သွော်းနိုင်သည ်အတွ ် အထပမော် အပမင်က ီ်းမော်းလ ထသော မိမိတိုေ့ရ ု်း၏ ြြဲ ိုင်ရ င်အက ီ်းအ ြဲမ ော်းမ လ ူ့စွမ််းအော်းအရင််းအပမစ်ဖွ ွဲ့မဖိျု်းထရ်း လုြ်ငန််းမ ော်း ို အရ ိန်အဟုန်ပမင ် ော ထဆောင်ရွ ်ထြ်းလ ်ရ ိြါသည်။ တစ်န စ်တောအတွင််း ထဆောင်ရွ ်နိုင်ခြဲ မှုမ ော်းအထနပဖင ် ဝန် မ််းတစ်ဉီ်းခ င််းစီ၏ အရည်အထသွ်း၊ အရည်အခ င််းမ ော်း အစဉ် တို်းတ ်ထနထစရန် ရော ်းအဆင ်အလို ် လုြ်ငန််းစွမ််းထဆောင်ရည်ပမြှင ်တင်ထရ်းမွမ််းမ သင်တန််းမ ော်း၊ IT Audit န င ် အပခော်းစစ်ထဆ်းထရ်းအထ ော ်အ ပြျုသင်တန််းမ ော်း၊ ွန်ြ တောန င ် ဆ ်စြ်သင်တန််းမ ော်း၊ အဂဂလိြ်စောသင်တန််းမ ော်း ို ဖွင ်လ စ်ြိုေ့ခ သင်က ော်းထြ်းနိုင်ခြဲ ြါသည်။ ရ ု်းခ ျုြ်တွင်သောမ ထဒသရ ု်း ဝန် မ််းမ ော်း၏ စစ်ထဆ်းထရ်းအရည်အထသွ်းန င ် ရ ု်းလုြ်ငန််းဆိုင်ရော ျွမ််း င်မှုအရည်အထသွ်းမ ော်း တို်းတ ်ထစထရ်းအတွ ် IT ဆိုင်ရောသင်တန််းမ ော်း၊ အထပခခ အဂဂလိြ်စောသင်တန််းမ ော်းကို တိုင််းထေသကကီ်း/ ပြည်နယ်အစီအစဉ်ပဖင ် ဖ င ်လှစ်နိုင်ခွဲ ြါသည်။ ဝန် မ််းမ ော်း၏ လုြ်ငန််းစွမ််းထဆောင်ရည်ပမြှင ်တင်မှု အတွ ် ရ ု်းခ ျုြ်၊ အဆင ်ပမင ်စောရင််း ိုင်န င ် စောရင််းစစ်သင်တန််းထ ောင််းတွင်သောမ အရော မ််းအဆင ် ထဒသဆိုင်ရောသင်တန််းမ ော်း ိုလည််း ရန် ုန်န င ် တနသဂောရီတိုင််းထဒသက ီ်းတိုေ့တွင် ဖွင ်လ စ်ထြ်းနိုင်ခြဲ မြီ ပဖစ်ြါသည်။ ိုေ့အပြင် ရ ု်းခ ျုြ်န င ်တိုင််းထဒသက ီ်း/ပြည်န ်၊ ထဒသစောရင််းစစ်ရ ု်းမ ော်းအက ော်း သ ်ဆိုင်ရော န ်ြ ်အလို ် အထတွွဲ့အက ျု၊ ဗဟုသုတမ ော်းမျှထဝထြ်းသည ် အသိြညောမျှထဝထရ်း အစီအစဉ်မ ော်း ို စဉ်ဆ ်မပြတ် င််းြပခင််း၊ အပခော်းဝန်က ီ်း ောနမ ော်းတွင် ဖွင ်လ စ်သည ်သင်တန််းမ ော်း၊ ထဒသတွင််းနိုင်င မ ော်းမ က ီ်းမ ်း င််းြသည ်အလုြ်ရ ုထဆွ်းထနွ်းြွြဲမ ော်း၊ သင်တန််းမ ော်းတွင် တ ်ထရော ်ထစပခင််း၊ ပြည်ြ နိုင်င မ ော်းရ ိ တ ကသိုလ်မ ော်းတွင် ြညောထလ လောဆည််းြ ်းထစပခင််းပဖင ် ဝန် မ််းမ ော်း၏ အသိြညော၊ ဗဟုသုတတို်းြွော်းမြီ်း လုြ်ငန််း ျွမ််း င်မှုန င ် စွမ််းထဆောင်ရည်ပမင ်မော်းထရ်းအတွ ် အထလ်း ော်း အော်းထြ်းပမြှင ်တင်ထြ်းနိုင်ခြဲ ြါသည်။ ိုေ့အပြင် အစို်းရ ောန၊ အဖွြဲွဲ့အစည််းမ ော်း၏ ပြည်သ ူ့ဘဏ္ဍောထရ်းစီမ ခနေ့်ခွြဲမှုစနစ်ပြျုပြင် ထပြောင််းလြဲ ရောတွင် အထ ော ်အ ပဖစ်ထစထရ်းအတွ ် နိုင်င တ ောပြည်သ ြိုင် ဏ္ဍစောရင််း ိုင်စ IPSAS Part-I သင်တန််း ို ဤရ ု်းန င ် အပခော်းဝန်က ီ်း ောန၊အဖွြဲွဲ့အစည််းမ ော်း၏ ဝန် မ််းမ ော်းအတွ ် ဖွင ်လ စ်ထြ်းပခင််း၊ ပြည်ထ ောင်စုရော ်းဝန်အဖွြဲွဲ့န င် ပြည်သ ူ့ဘဏ္ဍောထရ်းစီမ ခနေ့်ခွြဲမှု သင်တန််းထ ောင််းမ ဖွင ်လ စ်သည ် သင်တန််းမ ော်း၊ အပခော်းဝန်က ီ်း ောန၊ အဖွြဲွဲ့အစည််းမ ော်း၏ စောရင််းစစ် နေ့် ွ ်ခ ် မပဖစ်ထြေါ်ထစထရ်း အတွ ် ဖွင် လ စ်သည် စောရင််း၊ ထငွထက ်းန င် ဘဏ္ဍောထရ်းဆိုင်ရောသင်တန််းမ ော်းသိုေ့ ဤရ ု်းမ ိ မ ော်း န င ် ထေသစောရင််းစစ်ခ ျုြ်ရ ု်းမ ော်းမ ိ မ ော်းထစလွှတ်ြိုေ့ခ ထစပခင််းတိုေ့ပဖင ် စောရင််းြညောပြနေ့်ြွော်းထစထရ်း၊ စောရင််းြညောရ င်၊ စောရင််း ျွမ််း င်သ မ ော်းတို်းြွော်းထစထရ်းန င် ဘဏ္ဍောထရ်းစည််းမ ဉ််း၊ ဥြထဒ၊ လုြ် ု်း လုြ်နည််းလို ်န မှု အော်းထ ောင််းထစထရ်းတိုေ့တွင် အထ ော ်အ ပြျုထြ်းခြဲ ြါသည်။