หนังสือประวัติหลวงตาพระมหาบัว ญาณสัมปันโน (หยดน้ำบนใบบัว)

¾Ù´à©Â æ àÍҢͧÁÒàµçÁÍÂÙè¹Õè ÁѹÁÕ¼éÒäËÁ´Õ æ ÍÂÙè ÁÒ¨Ò¡ àÁ×ͧÍغŠ¼éÒäËÁ¼éÒÍÐäÃà¢Ò·ÍÁÒ¶ÇÒ·èÒ¹ ¾ÍÁÒ¶Ö§·èÒ¹ ‘àÍͅ ¼éÒäËÁãËéÃÐÇѧ ãËéÃÕºà¡çº¹Ð à´ÕëÂÇ ÍÕµÒ... ¨ÐÁÒàÍÒËÁ´¹Ð’ ÍÕµÒ... ¹Õéà»ç¹ÁËÒáÅÐà»ç¹ËÅÒ¹¢Í§ ·èÒ¹àͧ ºÍ¡ ‘ãËéÃÕºàÍÒ仫Р¢Í§ä˹´Õ æ à´ÕëÂÇÁѹàÍÒä»ËÁ´’ ÇèÒà·èÒ¹Ñé¹áËÅÐ áÅéÇäÁèà¤Â¾Ù´¶Ö§ÍÕ¡àÅ ÁÕà·èÒ¹Ñé¹ ¹ÕèàÃÕ¡ÇèÒ ¤Ó¾Ù´µÔ´»Ò¡à©Â æ ·èÒ¹äÁèä´é¾Ù´´éǤÇÒÁËÖ§Ëǧ¤ÇÒÁËÁÒ¡ç¤×ÍÇèÒ àÍÒäÇéà¼×èÍÇèÒÁѹ¨Óà»ç¹ ͧ¤ìä˹·Õè¤Çà ·èÒ¹¨ÐÊÑ觨ѴãËéàÅ ¹Õè àÃÕ¡ÇèÒ ¹Ñ¡àÊÕÂÊÅÐ àÃÒà·Ô´·ÕèÊØ´àÅ… à¾ÃÒйÔÊÑ·èÒ¹¡Ñº¹ÔÊÑÂàÃÒà¢éҡѹä´é»Øêº »Øêº àÅ àÃÒ ½Ñ§ÅÖ¡áÅéÇÇèÒ·èÒ¹¤×͹ѡàÊÕÂÊÅÐ ¹Õèͧ¤ì˹Ö觷Õèà»ç¹¾ÃйѡàÊÕÂÊÅÐ ·èÒ¹äÁèÁÕ ä´éÁÒà·èÒäËÃèËÁ´ äÁèÁÕàËÅ×Í ËÁ´ ËÁ´àÅ…” ·èÒ¹¡ÅèÒÇ¡Âèͧ¹éÓ㨢ͧ·èÒ¹à¨éҤسÍÒ¨ÒÃÂìÇèÒ à»ç¹¼ÙéÁըԵ㨡ÇéÒ§¢ÇÒ§ äÁèÊÑè§ÊÁ áÅÐäÁè µÃÐ˹Õè¶Õèà˹ÕÂÇ㹨µØ»Ñ¨¨ÑÂä·Â·Ò¹µèÒ§ æ àÅ ÁÕáµè¹ÓÍÍ¡¨èÒÂᨡá¡èºÃôÒÅÙ¡ÈÔÉÂìÅÙ¡ËÒ¾ÃÐà³Ã àÊÁÍÁÒ ·èÒ¹à¨éÒ¤Ø³Ï à¤ÂÊÑè§ãËé¹Ó¢Í§¨Ó¹Ç¹ÁÒ¡ÍÍ¡·ÓÊÅÒ¡ áÅÐãËé¾ÃÐà³Ã·Ø¡ÃÙ»ä´é¨ÑºÊÅÒ¡ áºè§»Ñ¹¡Ñ¹ ·èÒ¹à¨éҤس¡çäÁèä´éà¤ÂãËé¤ÇÒÁʹã¨ã¹ÊÔ觢ͧàËÅèÒ¹Ñé¹à¾×è͵ÑǢͧ·èÒ¹àͧàÅ à˵عÕéàͧ ´éÇ ¤ÇÒÁÃÐÅÖ¡¶Ö§·èÒ¹à¨éÒ¤Ø³Ï ÍÂÒ¡ãËé·èÒ¹ä´éãªé¢Í§´Õ æ ºéÒ§ 㹤ÃÒÇ˹Ö觷èÒ¹ (ËÁÒ¶֧ËÅǧµÒ) ¨Ö§ä´é áͺàÍÒ¨ÕÇêش˹Öè§á¡à¡çºäÇéµèÒ§ËÒ¡ à¾×èÍÁÔãËé¹ÓÁÒµÔ´ÊÅÒ¡ÃèÇÁ´éÇ ¤Ô´äÇéã¹ã¨ÇèÒà¼×èͨÐäÇéà»ÅÕè¹ ¶ÇÒÂãËÁèãËé·èÒ¹à¨éҤسºéÒ§ áµèµèÍÁÒÀÒÂËÅѧ àÁ×èÍ·èÒ¹à¨éÒ¤Ø³Ï ÊѧࡵàË繨ÕÇÃÂѧ¤§à¡çºÍÂÙèã¹µÙé ñ ªØ´´Ñ§à´ÔÁ ¨Ö§¶ÒÁ·èÒ¹ÇèÒ “·ÓäÁäÁèä´é¹Ó¨ÕÇêش¹Õé仨ѺÊÅҡᨡãËé¾ÃÐà³Ã ?” ·èÒ¹ãËéà˵ؼÅá¡è·èÒ¹à¨éҤسÇèÒ “㹺ҧ¤ÃÒÇ ¨ÕÇâͧà¨éҤسÍÒ¨ÒÃÂìÍÒ¨ªÓÃØ´àÊÕÂËÒ´éÇÂà˵Øã´à˵Ø˹Öè§ àªè¹ ä¿äËÁé ËÃ×Í˹١Ѵ ¡ç¨ÐÁÕà»ÅÕè¹ä´é·Ñ¹·Õ¤ÃѺ¡ÃмÁ” ¤ÓµÍº¹Õé·ÓãËé·èÒ¹à¨éҤسµéͧ¨ÓÂÍÁ´éÇÂà˵ؼŠ¾ºàËç¹ÊÁ³Ð¼Ùé»ÃÐàÊÃÔ° ã¹ÃÐÂзÕè·èÒ¹ÂѧàÃÕ¹˹ѧÊ×ÍÍÂÙè¹Ñé¹ ¡ÔµµÔÈѾ·ì¡ÔµµÔ¤Ø³¢Í§·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹ ÀÙÃԷѵⵠÁÔà¤Âä´é ¨×´¨Ò§Å§ä»áÁéáµè¹éÍ ¡ÅѺÂÔ觿Ø駢¨Ã¢¨ÒÂÍÂèÒ§¡ÇéÒ§¢ÇÒ§มา¨Ò¡¨Ñ§ËÇÑ´àªÕ§ãËÁèÇèÒ·èÒ¹à»ç¹¾ÃÐÊÓ¤Ñญ Ãٻ˹Öè§ ÊèǹÁÒ¡¼Ùé·ÕèÁÒàÅèÒàÃ×èͧ¢Í§·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹ãËé¿Ñ§¹Ñé¹ ¨ÐäÁèàÅèÒ¸ÃÃÁ¢Ñé¹ÍÃÔÂÀÙÁÔ¸ÃÃÁ´Ò áµè¨Ð àÅèÒ¶Ö§¢Ñé¹¾ÃÐÍÃËѵÀÙÁÔ·Ñ駹Ñé¹ ¨Ö§·ÓãËé·èÒ¹ÁÑè¹ã¨ÇèÒ àÁ×èÍàÃÕ¹¨ºµÒÁ¤ÓÊѵÂì·ÕèµÑé§äÇéáÅéÇ ¨Ðµéͧ¾ÂÒÂÒÁ ÍÍ¡»¯ÔºÑµÔä»ÍÂÙèÊӹѡáÅÐÈÖ¡ÉÒͺÃÁ¡Ñº·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹ à¾×è͵Ѵ¢éÍʧÊÑ·Õè½Ñ§ã¨ÍÂÙè¹ÕéÍÍ¡ä»ãË騧ä´é âÍ¡ÒÊÍÓ¹ÇÂãËé·èÒ¹à´Ô¹·Ò§ä»ÈÖ¡ÉÒ»ÃÔÂѵԵèÍ·Õè ÇѴ਴ÕÂìËÅǧ ¨Ñ§ËÇÑ´àªÕ§ãËÁè àÁ×èÍà´Ô¹·Ò§ 件֧ à¼ÍÔ­ญà»ç¹ÃÐÂÐà´ÕÂǡѹ¡Ñº·Õè·èÒ¹à¨éҤس¾ÃиÃÃÁ਴ÕÂì (¾ÃÐÍػѪ¬ÒÂì) ä´éÍÒÃÒ¸¹Ò¹ÔÁ¹µì fifffflffiflflffff fifffflffiflffiflffiffi fi ff ffifl flfflflfflfifffflflffl ffff fl ffflfflffifl
ffl  fffflffififffflffifl  ff fl

ffifl ­fl
ffl €‚ffl fl  ƒflff ff fl
„fl  ff flfl
ff  ƒffflffl fflfl…fl  ­fl ffl†ffƒ ƒ ffflffl †fffiffffl   fiffiflfiffffl fl   
 ­ fl ­ ƒff 
 ­ff ffl†ffƒ ƒffflfflfl 
flfl ƒfiffffl  ƒfifffflffifl‡‡‡ †ff 
†ff 
‡‡‡ fiffffl ff  
 ­   flfflƒ †ff  ff fl
†ff†ff flfflˆ 
 flffl 
flffl flffl  ‰
 flffl flff fl­ ff 
ƒffflfflflffl flffl­  „ffifl flffl ƒfl  
 
ffff ­
 ­‚ ‚fl  ƒfl flffl fl flfiffffl …fl
ffl ffl†ffffl  ƒ ff flffiflfiffffl ffifl
fl †flff­ Š‹Œ­   †flffŽ ffl ƒ‡‡‡ 
 ­‚‘ fifffflffiflfi ffifl
 †ff  ffŒffflffl fflfl ffl  ’ ƒffŒff“ flffifl ffifl“fifffflffifl ’ ” ffflfflflffl †flffffl
 ƒ€ ­‘ ƒflfflffiflffiffiflffffl­fl
fflff fl ff ffflfflfl
­† ­†ff ­ffl  
flffl
fl  ffi  ffffl ffi
ffi ff 
   
 ffifl ffŒŒ““•– ff­ fl­
ffl flff flfflffl ƒ ƒ

fflŠŒ —˜ ๕๑ ๓ ศรัทธา... ในธรรม

ประวัติท่านอาจารย์พระมหาบัว ญาณสัมปันโน ·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹´éǵ¹àͧ à¾×èÍ¢ÍãËé仾ѡ¨Ó¾ÃÃÉÒÍÂÙè·Õè ¨Ñ§ËÇÑ´ÍØ´Ã¸Ò¹Õ ·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹àÁµµÒÃѺ¹ÔÁ¹µì¹Õé ¨Ö§ä´é ÍÍ¡à´Ô¹·Ò§¨Ò¡Ê¶Ò¹·ÕèÇÔàÇ¡º¹à¢Òã¹à¢µ¨Ñ§ËÇÑ´àªÕ§ãËÁè à¾×èͨÐà¢éҾѡªÑèǤÃÒÇÍÂÙè·ÕèÇѴ਴ÕÂìËÅǧ¹Ñé¹àªè¹¡Ñ¹ à˵ءÒóì¡çºÑ§àÍÔ­ญà»ç¹ÃÐÂÐàÇÅÒäÅèàÅÕè¡ѹ¡Ñº·Õè ·èÒ¹à´Ô¹·Ò§ä»¶Ö§ ¨Ö§ÁÕâÍ¡ÒÊ´Õ·Õèä´éàËç¹·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹ ¤ÇÒÁ ÃÙéÊÖ¡¢Í§·èҹ㹵͹¹Ñé¹·èÒ¹à¤ÂàÅèÒÇèÒ “…à¡Ô´¤ÇÒÁÃÙéÊÖ¡àÅ×èÍÁãÊã¹Í§¤ì·èÒ¹¢Öé¹ÍÂèÒ§ àµçÁ·Õèã¹¢³Ð¹Ñé¹ÇèÒ àÃÒäÁèàÊÕ·շÕèà¡Ô´ÁÒà»ç¹Á¹ØÉÂì·Ñé§ªÒµÔ ä´é àËç¹¾ÃÐÍÃËѹµì㹤ÃÒǹÕéáÅéDž” ¤ÇÒÁÃÙéÊ֡㹤ÃÑ駹Õé ·èÒ¹ÇèÒ ËÒ¡áÁéäÁèà¤ÂÁÕã¤ÃºÍ¡ÇèÒ·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹à»ç¹¾ÃÐÍÃËѹµìÁÒ¡è͹ àÅ¡çµÒÁ áµèÇèÒ㨢ͧ·èÒ¹¡ÅѺËÂÑè§àª×èÍá¹èÇá¹èŧä»ÍÂèÒ§¹Ñé¹·Õà´ÕÂÇ ¾ÃéÍÁ·Ñ駻Å×éÁ»ÕµÔÂÔ¹´Õ¨¹¢¹¾Í§ ÊÂͧà¡ÅéÒÍÂèÒ§ºÍ¡äÁè¶Ù¡ã¹¢³Ð·Õèä´éàËç¹·èÒ¹ à˵ءÒóìã¹ÃÐÂйÕé·èÒ¹à¤ÂàÅèÒãËé¾ÃÐà³Ã¿Ñ§´Ñ§¹Õé “…·èÒ¹à·È¹ì·ÕèÇѴ਴ÕÂìËÅǧ ó ªÑèÇâÁ§ à·È¹ìÇÔÊÒ¢ºÙªÒ ¼Á¡ç件֧ãËÁè æ ·èÒ¹ÁÒ¶Ö§¡è͹¼Á ò Çѹ ËÃ×Í ó Çѹ ¼Á¡ç件֧ ·èÒ¹»èÇÂÍÂÙè·ÕèºéÒ¹»Òà»ÍÐ ·èÒ¹ÍÍ¡ÁÒ¤ÃÑ駹Ñé¹à¾ÃÒÐÃѺ¹ÔÁ¹µì·èÒ¹à¨éҤس ÍػѪ¬ÒÂТͧàÃÒ¹Õèàͧ ·èÒ¹ÍÍ¡ÁÒà¾ÃÒйѴ¡Ñ¹áÅéÇÇèÒà´×͹¹Ñé¹ æ ÃÐÂйÑé¹ æ ãËéÁÒ ·èÒ¹¡çÍÍ¡ÁÒ ÁÕ·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÍØ蹡Ѻ ¤Ø³¹Ò·ԾÂìÀÃÃÂҢͧ¼ÙéºÑ§¤Ñº¡ÒõÓÃǨ·Ø¡Çѹ¹ÕéàÃÕ¡¼Ùé¡Ó¡ÑºÁÒ¹ÔÁ¹µì ·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÍØè¹ä»ÃѺ·èÒ¹ÁÒ ¼Á¡çÍÂÙè¹Ñé¹àÇÅÒ·èÒ¹à·È¹ì áµè¡è͹äÁèÁÕö¹Õè à·È¹ìÍÂÙèÇÔËÒÃãËญ­è ·Ò§Ã¶¼èҹ˹éÒÇÑ´ ¨¹à¢Ò ᵡµ×è¹à¢éÒÁÒ´Ù à¢ÒÇèÒ¾ÃзÐàÅÒСѹ ÁÒ´Ù¡çàËç¹·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹à·È¹ìÍÂÙ躹¸ÃÃÁÒÊ¹ì ¹Ñè¹ÅÐ ¢¹Ò´¹Ñé¹ÅзèÒ¹à·È¹ìà»ÃÕé§ æ àÍÒÍÂèÒ§¶Ö§à˵ض֧¼Å áµèàÃÒ¡çà¾ÅԹ仴éǤÇÒÁàÅ×èÍÁãÊ·èÒ¹¹Ð ¨ÐãËéÃÙéàÃ×èͧÃÙéÃÒÇã¹àÃ×èͧ·èÒ¹à·È¹ì àÃ×èͧÇÔ¶Õ¨ÔµÇÔ¶ÕÍÐäáçäÁè¤èÍÂÃÙéàÃ×èͧ áµèÁѹà¾ÅÔ¹´éǤÇÒÁàª×èÍ·èÒ¹ ¤ÇÒÁàÅ×èÍÁãÊÇèÒ àÃÒà¡Ô´ÁÒäÁèàÊÕÂªÒµÔ ä´é¾º·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹·ÕèÃèÓÅ×ÍÁÒ¹Ò¹ ¤ÃÙºÒÍÒ¨ÒÃÂìͧ¤ìä˹·Õèà¤Âä»ÍÂÙè¡Ñº·èÒ¹ÁÒáÅéÇ ÁÒ¾Ù´à»ç¹àÊÕ§à´ÕÂǡѹËÁ´äÁèà»ç¹Í×è¹ÇèÒ ·èÒ¹ ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑ蹤×;ÃÐÍÃÔºؤ¤Å àÃÒ¡çÂÔè§ÍÂÒ¡¨Ð·ÃÒº ÍÃÔºؤ¤ÅªÑé¹ä˹ Áѹ¡çËÅÒªÑé¹¹Õè¹Ð ÍÃÔºؤ¤Å ÍÃËѹµì¹Ñè¹áËÅÐ ÇèÒ§ÕéàÅ ÍÃËѵºØ¤¤ÅÇèÒ§Õé Áѹ¡çÂÔ觫Ö駹èÐ«Õ àÇÅÒ件֧ãËÁè æ ·èҹ仺Գ±ºÒµÊÒÂä˹ æ Êͺ¶ÒÁä´é¤ÇÒÁÇèÒ ·èÒ¹Í͡仹ÕèáÅéÇ ·èÒ¹ ºÔ³±ºÒµáÅéÇ¡ÅѺÁÒ·Ò§¹Õé ¸ÃÃÁ´Ò·èÒ¹ä»ÊÒÂ æ ·èÒ¹¡ÅѺÁÒÊÒ æ àÃÒºÔ³±ºÒµáµèàªéÒ¡ÅѺÁÒ¡ç àµÃÕÂÁ·èҤʹٷҧ àÃÒÂѧäÁèàËç¹ à´ÕëÂǾÃÐÁҺ͡ÇèÒ ‘ÁÒáÅéÇ ¹Ùè¹ æ ¡ÓÅѧà¢éÒ¡ÓᾧÇÑ´’ fifffflffiflflffff fifffflffiflfflflffifl   fiffiflfi
flfiffifflffifl ff ff­ffi­flffifflffiflfflffi    ffffiffi­ffiffi€fi
fl‚ffifflffiflflfiffiffiflfl 
flffi‚fl
ƒfflffiflfl fl€ffifflffi ffi„fiflfl ­ƒflfl flfflffi ­ffi€ƒfflffiflflfifl­

 €
ffiffiffiflfflffiflfl fl€ffi ffƒ fiflffifl fffflflƒ ƒ fi‚€€fifl‚€ffiff ƒ fi€€ffififf ffiflfi €ƒ fiffifl€ffi…ffiff… fifl ffifflffiflƒ†‡ƒfl flƒ fl
flffiflfflffifl ffififflffiflƒ†‡ƒflfifi€ƒflfflfl ˆ
flfflffiflflfflffiflfi€ƒflfl flƒ†‡ƒflffi‚flfi€ƒflfflffifl 
­fflflfl€ffi
‰ffflƒ ffifl  ffl ffl fl Šƒ‹flfi€ ‚ffi­ffi€ffififf fl€‹fl fiffi
­Œfi€Ž†ff‹fflffiflffi ffiflfffiffififfiflfifflffifl
 flfl
­Œ‘€
fl 
­
 flfiffiffi€… flffififf ffi‚fl Ž ffifflffifl fffl €ffi­ffflflƒfl
­ƒƒƒflfl €ffififfŒ’ fi€ fl€ffiflfflffiflfl fl€ffi 
fflfl ffifl €€

ˆfl „€ƒfflffifl€­ffi€­ffifflffi €
 
fiffi“
Žflƒflfi€ƒ €ˆƒ­ffi€ fifffflffiflff flŽfl‚fl”flŽflƒflfi‹ fflffifl€ flƒ€ ff€ffi ffiflfflffiflffi
­ ffiffifl
fflffifl€ƒfl€flfffflflƒ
ffifl ”­fl­‹€€ffifflffi   „€ƒflƒ€ffi€ •– “…à¡Ô´¤ÇÒÁÃÙéÊÖ¡àÅ×èÍÁãÊ ã¹Í§¤ì·èÒ¹¢Öé¹ÍÂèÒ§àµçÁ·Õè ã¹¢³Ð¹Ñé¹ÇèÒ... ...àÃÒäÁèàÊÕ·շÕèà¡Ô´ÁÒà»ç¹ Á¹ØÉÂì·Ñé§ªÒµÔ ä´éàËç¹¾ÃÐ ÍÃËѹµì㹤ÃÒǹÕéáÅéÇ...” ๕๒

àÃÒ¡ç»Øêºà¢éÒã¹ËéͧàÅ ÁѹÁÕªèͧÍÂÙè ÂѧäÁèÅ×Á¹Ð ¨Ò¡¹Ñé¹à¢éÒä»ã¹Ëéͧ áÅéÇÊèͧ´Ù… ÅѡɳР¢Í§·èÒ¹àËÁ×͹ä¡è»èҹР¤Åèͧá¤ÅèÇ µÒáËÅÁ¤Á ·èÒ¹à´Ô¹ÁÒ àÃÒ¡ç´Ù… ¿Ñ§´éǤÇÒÁʹ㨠´Ù´éǤÇÒÁ àÅ×èÍÁãÊ ¹ÕèÁѹ«Ö駨ÃÔ§ æ àÃÒäÁèÅ×Á¹Ð äÁèàÊÕªҵÔà»ç¹Á¹ØÉÂì áµè·èÒ¹¨ÐàËç¹àÃÒÂѧ䧡çäÁèÃÙé¹Ð àÃÒËÒ¡ à»ç¹ºéÒ ´ÙẺºéÒàÃÒ¹Ñè¹áËÅЅ” ËÅѧ¨Ò¡¹Ñé¹äÁè¹Ò¹ ·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑ蹡çÍÍ¡à´Ô¹·Ò§ÁØè§Ë¹éÒ仨ѧËÇÑ´ÍØ´Ã¸Ò¹Õ ÊÓËÃѺ·èÒ¹Âѧ¤§ ÍÂÙèàÃÕ¹˹ѧÊ×ÍÍÂÙè·ÕèÇѴ਴ÕÂìËÅǧ¹ÕéµèÍä» â´ÂÈÖ¡ÉÒºÒÅաѺ¹Ñ¡¸ÃÃÁ¤Çº¤Ùè¡Ñ¹ä» Êͺä´é¤Ðá¹¹àµçÁÃéÍ 㹡ÒÃÈÖ¡ÉÒÇÔªÒÀÒÉÒºÒÅբͧ·èÒ¹¹Ñé¹ ¶Ö§áÁé¡ÒÃÊͺ¤ÃÑé§áá¨ÐÂѧäÁè¼èÒ¹ ·èÒ¹¡çäÁèä´éÃÙéÊÖ¡ àÊÕÂã¨áµèÍÂèҧ㴠·èÒ¹ÂÍÁÃѺµÒÁ¹Ñé¹ à¾ÃÒзÃÒº´ÕÇèÒÀÙÁÔ¤ÇÒÁÃÙé¢Í§µ¹ã¹µÍ¹¹Ñé¹ÂѧäÁèàµçÁ·Õè¨ÃÔ§ æ ÊÓËÃѺ¡ÒÃÊͺ㹤ÃÑ駵èÍ æ 仹Ñé¹ ·èÒ¹ÁÕ¤ÇÒÁÁÑè¹ã¨ÍÂèÒ§àµçÁÀÙÁÔÇèÒ áÁé¨ÐÊͺËÃ×ÍäÁèÊͺ¡ç äÁèÁÕ¤ÇÒÁᵡµèÒ§¡Ñ¹ã¹àÃ×èͧ¤ÇÒÁÃÙé ·Ñ駹Õé¡ç´éǤÇÒÁÊÒÁÒö·Õèä´éáÊ´§ãËé¤ÃÙÊ͹ºÒÅբͧ·èÒ¹¤×Í ÊÁà´ç¨¾ÃÐÁËÒÇÕÃǧÈì (¾ÔÁ¾ì ¸ÑÁÁ¸âÃ) àËç¹ã¹ÃÐËÇèÒ§·ÕèàÃÕ¹à¾×èͨÐÊͺÁËÒà»ÃÕ­ญãËéä´é㹡ÒÃÊͺ à»ç¹¤ÃÑ駷Õè ó ¤Ã٢ͧ·èÒ¹¶Ö§¡ÑºÍÍ¡»Ò¡ÇèÒ “·èÒ¹ºÑǹÕé ä´éáµè¡è͹Êͺ¹Ð ãËéà»ç¹ÁËÒàÅ¹Р¶éÒŧ·èÒ¹ºÑǵ¡ ¹Ñ¡àÃÕ¹·Ñ駪Ñé¹µ¡ËÁ´” «Ö觡çà»ç¹¨ÃÔ§µÒÁ¹Ñé¹ ¤×Í·èÒ¹Êͺä´éà»ç¹ÁËÒà»ÃÕ­ญ â´Âä´é¤Ðá¹¹ºÒÅÕàµçÁÃéÍ ã¹àÇÅÒµèÍÁÒ ·èÒ¹àÅèÒãËéÅÙ¡ÈÔÉÂ์ÅÙ¡ËҿѧÇèÒ “¡ÒÃÊͺä´é㹤ÃÑ駹Ñé¹ äÁèÁÕÍÐäôÕã¨àÅ à¾ÃÒÐÃÙéÊÖ¡ÇèÒ¤ÇÒÁÃÙéä´éàµçÁÀÙÁÔµÑé§áµè¡ÒÃÊͺ¤ÃÑ駷Õè ò áÅéÇ áµè㹤ÃÑ駹Ñé¹»ÃÒ¡¯ÇèÒÊͺµ¡ àËÁ×͹¡Ñº¨ÐãËé¤Í¡ÒÃÈÖ¡ÉÒ·Ò§¹Ñ¡¸ÃÃÁà¢ÂÔº¢Öé¹ÁÒµÒÁ¨¹¶Ö§ »Õ·ÕèÊͺÁËÒä´é ¡çÊÓàÃ稹ѡ¸ÃÃÁàÍ¡¾ÃéÍÁ¡Ñ¹àÅ «Ö觹èÒ¤Ô´ÇèÒ àËÁ×͹ÁÕÊÒÂà¡ÕèÂÇ⧡ѹ ·ÓãËé¡ÒÃÈÖ¡ÉÒ·Ò§âÅ¡¨º»ÃжÁ ó ·Ò§ºÒÅա稺à»ÃÕÂญ­ ó áÅзҧ¹Ñ¡¸ÃÃÁ¡ç¨º¹Ñ¡¸ÃÃÁàÍ¡à»ç¹ ó µÃ§¡Ñ¹ËÁ´ ó ÇÒÃЅ” ´éǼšÒÃàÃÕ¹´ÕáÅÐà»ç¹·ÕèäÇéÇҧ㨢ͧ¼ÙéãËญ­è«Öè§ à»ç¹¤ÃÙºÒÍÒ¨ÒÃÂì ·ÓãËé¼ÙéãËญ­èËÇѧ¨ÐãËé·èÒ¹à»ç¹¤ÃÙÊ͹¹Ñ¡àÃÕ¹ ã¹âçàÃÕ¹ áµè·èÒ¹¡çä´é»¯ÔàʸÍÂèÒ§ÅÐÁعÅÐÁèÍÁ´Ñ§¹Õé “…àÃÕ¹ÍÍ¡ÁÒ ¹Ñ¡¸ÃÃÁµÃÕ ¹Ñ¡¸ÃÃÁâ· ¹Ñ¡¸ÃÃÁ àÍ¡ à»ÃÕÂญ­ äÁèÊ͹ã¤Ã·Ñ駹Ñé¹ à»ç¹¤ÃÙÊ͹¹Ñ¡àÃÕ¹ã¹âçàÃÕ¹¡ç äÁèàÍÒ ¼ÙéãËญ­è·èÒ¹¨ÐãËéà»ç¹¤ÃÙÊ͹... äÁèàÍÒ ¤ÃÙäÁèÍ´äÁèÍÂÒ¡ àÍÒͧ¤ìä˹¡çä´é àÃÒÇèÒÍÂèÒ§¹Ñé¹àÊÕ àÃÒàÅÂËÅÕ¡ä´é ¶éÒËÒ¡ÇèÒ ¤ÃÙ äÁèÁÕ¨ÃÔ§ æ àÃÒ¨ÐËÅÕ¡ÍÂèÒ§¹Ñé¹Áѹ¡çäÁè§ÒÁ áµè¹Õé¤ÃÙ¡çÁÕÍÂÙè ¼ÙéÁÕÀÙÁÔ¹Ñé¹ÁÕÍÂÙè·Õè¨Ðà»ç¹¤ÃÙ àÃÒ¡ç·Ôé§ãËéͧ¤ì¹Ñé¹ æ ä»àÊÕ àÃÒ¡çÍÍ¡ä´é àÃÒ¨Ö§äÁèà»ç¹¤ÃÙã¤ÃàÅ ¹Ñ¡¸ÃÃÁµÃÕ ¹Ñ¡¸ÃÃÁâ· ¹Ñ¡¸ÃÃÁàÍ¡ ÁËÒà»ÃÕ­ญ äÁèà¤Âà»ç¹¤ÃÙÊ͹ã¤Ã·Ñ駹Ñé¹...” ¡ÒÃÈÖ¡ÉÒ´éÒ¹»ÃÔÂѵԢͧ·èÒ¹à»ç¹ÍѹÊÔé¹Êشŧ·ÕèÇѴ਴ÕÂìËÅǧ ¨Ñ§ËÇÑ´àªÕ§ãËÁè ã¹»Õ ¾.È. òôøô ¹Ñºà»ç¹»Õ·Õè·èÒ¹ºÇªä´é ÷ ¾ÃÃÉÒ¾Í´Õ â´ÂÊͺä´é·Ñ駹ѡ¸ÃÃÁàÍ¡áÅÐà»ÃÕ­ญ ó »ÃÐâ¤㹻Õà´ÕÂǡѹ “…·èÒ¹ºÑǹÕé… ä´éáµè¡è͹Êͺ¹Ð ãËéà»ç¹ÁËÒàÅ¹Р¶éÒŧ·èÒ¹ºÑǵ¡ ¹Ñ¡àÃÕ¹·Ñ駪Ñé¹µ¡Ëมด...” ๕๓ ๓ ศรัทธา... ในธรรม

ประวัติท่านอาจารย์พระมหาบัว ญาณสัมปันโน ñ ¾ÃÐà¶ÃмÙéãËญ­è¼Ùéà»ç¹ÍÒ¨ÒÃÂìÊ͹·èÒ¹·Ò§»ÃÔÂÑµÔ ¤×Í ÊÁà´ç¨¾ÃÐÁËÒÇÕÃǧÈì (¾ÔÁ¾ì ¸ÑÁÁ¸âÃ) «Öè§ã¹ªèǧ»Õ¾.È. òô÷ñ – òô÷ù ·èÒ¹à»ç¹¼Ùé¨Ñ´¡ÒÃáÅÐà»ç¹¤ÃÙÊ͹¹Ñ¡¸ÃÃÁáÅкÒÅÕã¹ÊӹѡàÃÕ¹ÇÑ´ÊØ·¸¨Ô¹´Ò ¨.¹¤ÃÃÒªÊÕÁÒ ¾.È. òôøð – òôøó à»ç¹¼Ùé¨Ñ´¡ÒÃÈÖ¡ÉÒ¾ÃлÃÔÂѵԸÃÃÁáÅÐà»ç¹¤ÃÙã¹ÊӹѡàÃÕ¹ÇѴ਴ÕÂìËÅǧ ¨.àªÕ§ãËÁè¾.È. òôøõ à»ç¹¼Ùé¨Ñ´¡ÒÃÈÖ¡ÉÒᢹ§µèÒ§ æ ã¹ÊӹѡàÃÕ¹ÇÑ´¾ÃÐÈÃÕÁËÒ¸ÒµØ ºÒ§à¢¹ ¡·Á.¾.È. òõðð – òõñ÷ à»ç¹à¨éÒÍÒÇÒÊÇÑ´¾ÃÐÈÃÕÁËÒ¸ÒµØ ºÒ§à¢¹ ¡·Á.ò ¾.È. òôôö à»ç¹à¨éÒÍÒÇÒÊÇÑ´Êػѯ¹ÒÃÒÁ ¨.ÍغÅÃÒª¸Ò¹Õ¾.È. òô÷ð à»ç¹à¨éÒÍÒÇÒÊÇÑ´ÊØ·¸¨Ô¹´Ò ¨.¹¤ÃÃÒªÊÕÁÒ¾.È. òô÷õ à»ç¹à¨éÒÍÒÇÒÊÇÑ´ºÃÁ¹ÔÇÒÊ ¡·Á.¾.È. òôøõ – òôùù à»ç¹à¨éÒÍÒÇÒÊÇÑ´¾ÃÐÈÃÕÁËÒ¸ÒµØ ºÒ§à¢¹ ¡·Á. ÃÑ¡¤ÓÊѵÂìÂÔ觡ÇèÒªÕÇÔµ à¾×èÍÁØè§Ë¹éÒÍÍ¡»¯ÔºÑµÔ¡ÃÃÁ°Ò¹µÒÁ¤ÓÊѵÂì·ÕèµÑé§äÇé ·èÒ¹¨Ö§à´Ô¹·Ò§à¢éÒ¡ÃØ§à·¾Ï à¾×èÍËÒ âÍ¡ÒÊ¡ÃÒºÅÒ¾ÃÐà¶ÃмÙéãËญ่ñ ÍÒ¨ÒÃÂì¢Í§·èÒ¹ áÁé¾ÃÐà¶ÃмÙéãË­ญ่«Öè§àÁµµÒËÇѧ͹Øà¤ÃÒÐËìãËé·èÒ¹ ÈÖ¡ÉÒ»ÃÔÂѵԵèÍÍÕ¡ ´éÇÂàËç¹ÇèÒã¹ÊÁѹÑé¹¾ÃÐÀÔ¡ÉØ·ÕèÁÕ¤ÇÒÁÃÙéÃдѺÁËÒà»ÃÕ­ญÁÕ¹éÍÂÁÒ¡ áµè·èÒ¹ä´éà¤Â ¾Ô¨ÒóÒáÅéÇÇèÒ “...¤ÇÒÁÃÙéÃдѺÁËÒ ó »ÃÐ⤹Õé¡çà¾Õ§¾ÍáÅéǡѺ¡ÒèÐÍÍ¡»¯ÔºÑµÔ¡ÃÃÁ°Ò¹ ÇÔªÒ¤ÇÒÁÃÙé ¢¹Ò´à»ç¹ÁËÒáÅéÇÂèÍÁäÁ訹µÃÍ¡¨¹ÁØÁ§èÒ æ ...” áÅÐÍÕ¡»ÃСÒÃ˹Öè§ ·èÒ¹Âѧ¤§ÃÐÅÖ¡¶Ö§¤ÇÒÁÊѵÂì·Õèà¤ÂµÑ駵è͵¹àͧäÇéÇèÒ “…½èÒºÒÅÕ¢ÍãË騺à¾Õ§à»ÃÕÂญ ó »ÃÐâ¤à·èÒ¹Ñé¹ Êèǹ¹Ñ¡¸ÃÃÁáÁé¨ÐäÁ診ªÑ鹡çäÁè¶×Íà»ç¹ »Ñ­ญË҅ áÅéǨÐÍÍ¡»¯ÔºÑµÔâ´Â¶èÒÂà´ÕÂÇ ¨ÐäÁèÂÍÁÈÖ¡ÉÒáÅÐÊͺ»ÃÐ⤵èÍä»à»ç¹Íѹ¢Ò´…” ´éÇÂà˵عÕé ·èÒ¹¨Ö§¾ÂÒÂÒÁ¤Ô´ËÒ·Ò§ËÅÕ¡ÍÍ¡à¾×èÍ»¯ÔºÑµÔãËéä´é à¼ÍÔ­ญã¹ÃÐÂйÑé¹¾ÃÐà¶ÃÐ ÍÒ¨ÒÃÂì¢Í§·èÒ¹ÃѺ¹ÔÁ¹µì仵èÒ§¨Ñ§ËÇÑ´ ·èÒ¹¨Ö§¶×ÍâÍ¡ÒʹÑé¹à¢éÒ¹ÁÑÊ¡ÒáÃÒºÅÒÊÁà´ç¨¾ÃÐÁËÒÇÕÃǧÈì (µÔÊâÊ Íéǹ) ò «Öè§à»ç¹à¨éÒÍÒÇÒÊÇÑ´ºÃÁ¹ÔÇÒÊã¹¢³Ð¹Ñé¹ ·èÒ¹¡çÂÔ¹´Õ͹حญÒµãËéä»ä´é à˵ءÒóì 㹵͹¹Ñé¹·èÒ¹àÅèÒäÇé´Ñ§¹Õé “…ºØ­ญ¡ÃÃÁ¡çªèÇ´éÇ¹Р¼ÙéãË­ญ่·èÒ¹äÁèÍÂÒ¡ãËéÍÍ¡ ·èÒ¹ËéÒÁäÇéàÅÂà·ÕÂÇ... ÂѧäÁèãËéÍÍ¡... ãËé àÃÕ¹¨ºä´éà»ÃÕÂญ ö »ÃÐâ¤àÊÕ¡è͹ ¨Ö§¤èÍÂÍÍ¡ áµèàÃÒÂѧ䧡çäÁèÍÂÙè áµè¨ÐËÒÍÍ¡´éÇÂÁÒÃÂÒ·Íѹ´Õ§ÒÁà·èÒ¹Ñé¹àͧ ʺâÍ¡ÒÊàÁ×èÍäÃáÅéÇàÃÒ¨ÐÍÍ¡ ¾Í´Õ·èҹ仵èÒ§¨Ñ§ËÇÑ´ÅÐ«Ô ¹Ñè¹ÅÐâÍ¡ÒÊÁѹ¡çàËÁÒÐ ¾Í·èҹ仵èÒ§¨Ñ§ËÇÑ´¾Ñ้º àÃÒ¡ç»ÑêºÍÍ¡àÅ…” ๕๔

๓ ÍÍ¡»¯ÔºÑµÔ¡ÃÃÁ°Ò¹ (»¯ÔºÑµÔ)

l เรี¹»ÃÔÂÑµÔ áͺ»¯ÔºÑµÔ l มารú¡Ç¹¨Ôµã¨ l ÂÍÁÁͺ¡Ò¶ÇÒªÕÇÔµµèÍ “¸ÃÃÁ” l “¢Í§´Õ” ËÒ§èÒ “¹éÓ㨔 ËÒÂÒ¡ l ¢èÒÇÍѹà»ç¹Á§¤Å l ÂÍÁÁͺ¡Ò¶ÇÒªÕÇÔµµèͤÃÙÍÒ¨ÒÃÂì¼ÙéÃÙé¨ÃÔ§ l »¯ÔºÑµÔ¨ÔµµÀÒǹÒ... ¨Ö§¨Ð¦èÒ¡ÔàÅÊä´é l Êѧࡵ ¾Ô¹Ô¨¾Ô¨ÒóҴéÇÂà˵ؼŠ¡è͹µÑ´ÊԹ㨠l ½Ñ¹·Õèµéͧ·ÓãËé¨ÃÔ§ l ¤µÔàµ×͹㨨ҡ½Ñ¹ l ติดÊØ¢ã¹ÊÁÒ¸Ô l äµè¶ÒÁ¼ÙéÃÙéà¾×èÍËÒà˵ؼŠl เ¾ÃÒШҡºéҹ仹ҹ l áÁé»ÃÐʺ·Ø¡¢ìà¨Õ¹µÒ áµè¤ÇÒÁÁØè§ÁÑè¹äÁè¶Í l ¼ÙéàªÕèÂǪҭญ... ÇÒÃШԵ ËÙ·Ô¾Âì µÒ·Ô¾Âì l ¹Ö¡ “¾Ø·â¸” ã¹ã¨ ¨ÐäÁè “¨ÔµàÊ×èÍÁ” l ÃÑ¡ÉÒÃÐàºÕºÇԹѠ¢éÍÇѵû¯ÔºÑµÔµèÒ§ æ ÍÂèÒ§à¤Ã觤ÃÑ´ l ¾Ù´¤ØÂà¡ÕèÂÇ¢éͧã¹ÊÔ觷ÕèªÍº·Õè¤Çà l ·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹ÅèǧÃÙéÇÒÃШԵ l ¹éӵҹѡÊÙé l ÁÒáÃЫԺ l Ëŧ»èÒ l àÃ觤ÇÒÁà¾ÕÂÃàµçÁ¡ÓÅѧ l ÃÙéªÑ´»ÃШѡÉì “µÒ” l ขéͤԴËÅÒÂá§è ËÅÒ¡Ãз§ l ¤ÇÃ˹ѡ... µéͧ˹ѡ ¤ÇÃàºÒ... µéͧàºÒ l ¡Ô¹ÍÂÙèãªéÊÍÂàÃÕº§èÒ áµèËÃÙËÃÒ´éǤس¸ÃÃÁ l ·Ø¡¢ìà¾ÃÒÐ˹ÒÇ l ÍÒËÒûèÒ l ¡Ô¹áºº¹Ñ¡â·É l ÂÍ´¹Ñ¡Ãº l àÃÒäÁèãªè... ¾ÃÐàÇÊÊѹ´Ã¹Ð !!! l ¶×Í “¤ÇÒÁ·Ø¡¢ì” à»ç¹¤ÃÙ à»ç¹ËÔ¹ÅѺʵԻัญญ­­Ò l ª¹Ð¤ÇÒÁ¡ÅÑÇ´éÇ “¾Ø·â¸” l àÊ×Í : ËÁÙ»èÒ µèÍÊÙé´Øà´×Í´ ๔ áÊǧËÒ¤ÃÙºÒÍÒ¨ÒÃÂì หน้า ๕๘ ๖ ÊÁÒ¸Ôá¹è¹Ë¹ÒÁÑ蹤§ หน้า ๘๘ ๕. ÍصÊÒËоҡà¾ÕÂà ½Ö¡½¹¨Ôµ หน้า ๖๘ ๓ ÍÍ¡»¯ÔºÑµÔ¡ÃÃÁ°Ò¹ (»¯ÔºÑµÔ) l à¤Ã×èͧ»ÃСͺ¤Ãº l ºéÒËŧÊѧ¢Òà l áºè§¾Ñ¡ áºè§ÊÙé l ÁǤÅءǧ㹠l Áͧ´Ù¤¹... à¹×éÍ˹ѧᴧâÃè l àËÁ×͹ÇèÒËÁ´¡ÒÁÃҤРl µ×è¹à§ÒµÑÇàͧ l ÍÑȨÃÃÂì¨Ôµ l ËÅѡࡳ±ìÍѹãËญ­èËÅǧ l ¡ÒþԨÒóÒÍÃÔÂÊѨ ๗ ก้ÒÇà´Ô¹·Ò§»Ñญญ­­Ò หน้า ๙๑

l à»ç¹·ÕèäÇé㨢ͧ¤ÃÙºÒÍÒ¨ÒÃÂì l ªèÇ´ÙáÅËÁÙ褳Рl ºÃÔËÒÃÊÔ觢ͧ l ÍÍ¡ÃѺ¤ÇÒÁ¼Ô´¾ÅÒ´á·¹ËÁÙèà¾×è͹ l ญÒ³ËÂÑ觷ÃÒº¢Í§·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹ l ¤Ø³ÂÒªÃÒ ¼ÙéÁÕ­ญÒ³ËÂÑè§ÃÙé l ¾ÅÒ´... à·È¹ì¤ÃÑé§ÊØ´·éÒ l ¤Óàµ×͹Åèǧ˹éÒ l à·Ô´·Ù¹·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹ÊØ´ËÑÇ㨠l à»ç¹µÒÂäÁèÇèÒ ¶éÒà¾×è;èÍáÁè¤ÃÙÍÒ¨ÒÃÂì l ÊÅ´ÊѧàǪ... ¼ÙéÁÕ¾ÃФسÊÙ§ÊØ´¨Ò¡ä» l ËÁÙèà¾×è͹áͺ¨´¨éͧ l ¹Ò§§ÒÁ¨Ñ¡ÃÇÒÅ... ÍÇÔªªÒ l ¤ÇÒÁ¨Óà»ç¹¢Í§¤ÃÙÍÒ¨ÒÃÂì l ¾º»ÃÒªญ­ì ¡ÅÒ§»èÒà¢Ò l »èÇÂ˹ѡ... ÃÑ¡ÉÒ´éǸÃรมโอสถ l ผีปอบสาว ๘ »Ã¹¹ÔºÑµÔÃѺãªé¤ÃÙºÒÍÒ¨ÒÃÂ์ หน้า ๑๐๐ ๙ ʵԻÑญญ­­ÒÍѵâ¹ÁÑµÔ หน้า ๑๑๓

ประวัติท่านอาจารย์พระมหาบัว ญาณสัมปันโน ๔ áÊǧËҤà ٠ºÒÍÒ¨Òà์ àÃÕ¹»ÃÔÂѵÔáͺ»¯ÔºÑµÔ ªèǧ·Õè·èÒ¹àÃÕ¹»ÃÔÂѵÔÍÂÙè¹Ñé¹ àÁ×èÍÇèÒ§¨Ò¡¡ÒÃàÃÕ¹ ·èÒ¹¨Ð¾ÂÒÂÒÁËźËÅÕ¡¨Ò¡ËÁÙèà¾×è͹ ·ÕèàÃÕ¹˹ѧÊ×Í´éÇ¡ѹ â´Âáͺ¹Ñè§ÊÁÒ¸Ô㹡دԤ¹à´ÕÂÇ ËÃ×Í à´Ô¹¨§¡ÃÁ 㹪èǧàÇÅÒ´Ö¡ æ ÍÂÙèàÊÁÍ ´éÇ à¡Ã§¼ÙéÍ×蹨оºàËç¹Íѹ·ÓãËé·èÒ¹à¡Ô´¤ÇÒÁà¡éÍà¢Ô¹ã¹¡Òû¯ÔºÑµÔ ·èÒ¹à¤ÂàÅèÒẺ¢º¢Ñ¹¶Ö§à˵ؼŷÕèµéͧ áͺËźà¾×è͹ÁÒÀÒÇ¹Ò ´Ñ§¹Õé “…àÃÒÀÒǹÒÍÂÙè·Ø¡Çѹ¹Õè àÃÕ¹˹ѧÊ×ÍàÃÒäÁèà¤ÂÅйРËÒ¡äÁèºÍ¡ã¤ÃãËéÃÙé à¾ÃÒÐÍÂÙè¡Ñº¾Ç¡ ÅÔ§´éÇ¡ѹ ¶éÒä»ÀÒǹÒà´ÕëÂÇÁѹÁÒ¾Ù´áËÂè¡Ñ¹ ‘âÎé ! ¨Ðä»ÊÇÃäì¹Ô¾¾Ò¹à´ÕëÂǹÕéàªÕÂÇËÃ×Í ?’ ¹Ñè¹¹èÐ ¾Ç¡à´ÕÂǡѹÁѹ¾Ù´¡Ñ¹ä´é¹Õè¹Ð ¨ÐÇèÒä§ äÁè¶×ÍÊÕ¶×ÍÊҡѹ ‘¹Õè ¨Ðä»ÊÇÃäì¹Ô¾¾Ò¹¹Ð¹Õè ¾Ç¡àÃÒÍÂèÒä» ¡Ç¹·èÒ¹¹Ð ·èÒ¹¡ÓÅѧàµÃÕÂÁ¨Ðä»ÊÇÃäì¹Ô¾¾Ò¹’ µéͧÁÕáËÂè¡Ñ¹ÍÂÙèÍÂèÒ§¹Ñé¹ à¾ÃÒЩйÑ鹨֧äÁèãËéÃÙé ¹Ñè§ÀÒǹÒà©ÂäÁèãËéÃÙé¹Ð »Ô´»Ãе٠àÃÒäÁèãËéàËç¹ ¶éÒÍÍ¡ÁÒ¡çà»ç¹ÅÔ§ àËÁ×͹à¢ÒàÊÕ ¶éÒà¢éÒã¹Ëéͧà»ç¹áºº¹Ñé¹ ¡ÅÒ§¤×¹´Ö¡ æ ÍÍ¡ÁÒà´Ô¹¨§¡ÃÁ Áѹà»ç¹ÍÂÙèã¹ËÑÇ㨹Õè¨Ð ÇèÒä§ ËÒ¡ºÍ¡ã¤ÃäÁèä´é ÍÂèÒ§¹ÕéäÁèºÍ¡ã¤ÃàÅ à¾×è͹½Ù§ÍÂÙè´éÇ¡ѹ¡çäÁèºÍ¡ à»ç¹Åԧ仡Ѻà¢ÒàÊÕ ÍÂèÒ§¹Ñ鹅” ´éÇÂà˵عÕéàͧ¡Òû¯ÔºÑµÔ¨Ö§äÁè¤èÍÂàµçÁ·Õèà·èÒ㴹ѡ ·èÒ¹à¤ÂàÅèÒ¶Ö§¡ÒÃÀÒǹÒ㹪èǧ·ÕèàÃÕ¹˹ѧÊ×Í ÍÂÙè ÷ »ÕàµçÁÇèÒ “…à»ç¹à¾Õ§ʧºàÅç¡ æ ¹éÍÂæ ¸ÃÃÁ´Ò æ ¨ÔµÊ§º¢Í§ÁѹÍÂÙè¸ÃÃÁ´Ò… …¨ÐÁÕ¡çà¾Õ§ ó ˹à·èÒ¹Ñé¹à»ç¹ÍÂèÒ§ÁÒ¡·Õè¨ÔµÅ§¶Ö§¢¹Ò´·ÕèÍÑȨÃÃÂìàµçÁ·Õè¤×Íŧ¡Öê¡àµçÁ·ÕèáÅéÇ ÍÒÃÁ³ìÍÐäâҴËÁ´ã¹àÇÅÒ¹Ñé¹ àËÅ×ÍáµèÃÙéÍѹà´ÕÂÇ ¡Ò¡çËÒÂà§ÕºàÅ…” ·èÒ¹ÇèÒÁѹ¹èÒÍÑȨÃÃÂìÁÒ¡ áÅйÕéàͧà»ç¹à¤Ã×èͧ½Ñ§¨Ôµ½Ñ§ã¨¢Í§·èÒ¹ãËéÁÕ¤ÇÒÁÊ׺µèÍ·Õè¨ÐÍÍ¡ »¯ÔºÑµÔ áÅСÅéÒ·Õè¨Ð¾Ù´à»Ô´à¼ÂãËéËÁÙèà¾×è͹ä´é¿Ñ§¶Ö§¤ÇÒÁµÑé§ã¨·Õè¨ÐàÃÕ¹¨ºá¤èà»ÃÕ­ญ ó »ÃÐâ¤à·èÒ¹Ñé¹ ÁÒÃú¡Ç¹¨Ôµã¨ ¤ÃÑé¹àÁ×èͶ֧¤ÃÒÇÍÍ¡»¯ÔºÑµÔàµçÁµÑÇ·èÒ¹¨Ö§ÍÍ¡à´Ô¹·Ò§ÁØè§Ë¹éÒÊÙè¨Ñ§ËÇÑ´¹¤ÃÃÒªÊÕÁÒ â´Â¾¡ ˹ѧÊ×ͻүÔâÁ¡¢ìà¾Õ§àÅèÁà´ÕÂǵԴÂèÒÁä»à·èÒ¹Ñé¹ áÅÐà¢éÒ¨Ó¾ÃÃÉÒ·ÕèÇÑ´ã¹ÍÓàÀͨѡÃÒª ¹Ñº»ÕºÇªä´é ø ¾ÃÃÉÒ¾Í´Õ ·èÒ¹ÇèÒ¾ÍàÃÔèÁ»¯ÔºÑµÔÍÂèÒ§¨ÃÔ§¨Ñ§¢Öé¹ ¡ÅѺàËÁ×͹ÁÕÁÒÃÁҤ͡è͡ǹ ÊÔ觷ÕèäÁèà¤ÂÃÙéÊÖ¡äÁèà¤Â à»ç¹ã¹ÊÁÑÂàÃÕ¹˹ѧÊ×Í ¡ÅѺ»ÃÒ¡¯¢Öé¹à»ç¹¤ÇÒÁÃØèÁÃé͹½Ñ§ÅÖ¡ÍÂÙèã¹ã¨ ·èÒ¹àÅèÒ¶Ö§¤ÇÒÁÃÙéÊÖ¡µÍ¹¹ÕéÇèÒ “…á»Å¡¨ÃÔ§ àÇÅÒàÃÒàÍÒ¨ÃÔ§àÍҨѧ µÑé§áµèÍÂÙèàÃÕ¹˹ѧÊ×Í ¨Ôµ¡çäÁèàËç¹à»ç¹ àÇÅÒÍÍ¡»¯ÔºÑµÔ µÍ¹¨ÐàÍÒ¨ÃÔ§àÍҨѧ Áѹ¨ÐÁÕÁÒÃËÃ×ÍÂѧ䧹Рä´éÂÔ¹àÊÕ§¼ÙéËญ­Ô§¡çäÁèä´é¹Ð ·ÓäÁàÃ×èͧ¢Í§ÃÒ¤ÐÁѹáÂçº ·Ñ¹·Õ æ àÅ ¨¹àÃÒ§§àËÁ×͹¡Ñ¹ àÍéÒ àÃÒ¡çµÑé§ã¨ÁÒ»¯ÔºÑµÔ¸ÃÃÁäÁèà¤Âʹ㨡Ѻ¼ÙéËญ­Ô§àÅ ·ÓäÁà¾Õ§ä´éÂÔ¹àÊÕ§¼ÙéËญ­Ô§à·èÒ¹Ñé¹ Áѹ¡çáÂçº áµèÁѹáÂçºÍÂÙèÀÒÂ㹨ԵµèÒ§ËÒ¡¹Ð ÁѹáÂçº æ æ ¢Í§Áѹ àÍêÐ ªÍº¡ÅÇèÐ ·ÓäÁÁѹà»ç¹ÍÂèÒ§¹Õ酔 ๕๘

·èÒ¹¡çµÑé§ã¨ÍÂèÒ§àµçÁ·Õè·Õè¨Ðä»ËÒÀÒǹÒÍÂÙèã¹»èÒà¾×èͦèÒ¡ÔàÅÊ áµè¡ÅѺⴹà¢éÒáµèàÃ×èͧ·Ø¡¢ìÃé͹ ¨Ò¡ÍÒÃÁ³ì·Õè¤Í¡ǹ¨Ôµã¨ ʧ¤ÃÒÁ¡ÒõèÍÊÙéã¹ÃÐÂйÑé¹·èÒ¹àÅèÒÇèÒ “…ä»ËÒÀÒǹÒÍÂÙèã¹»èÒ ·Ñé§ æ ·Õè¨Ð¦èÒÁѹÍÂÙè¹Õè¹èÐ ÁѹàËç¹ÊÒÇ Áѹ¡çÂѧ¢ÂѺÍÂÙè¹Ð ⶠÂѧ§Õé«Ô Áѹà»ç¹¢Í§Áѹ¹Õé¹Ð µÑǹÕéÁѹäÁèãËéÀÒǹҡѺàÃÒ¹Õè¹Ð Áѹ¨ÐËÒáµèàÃ×èͧ¢Í§ÁѹÍÂÙè¹Ñè¹ÅèÐ Ë×Í ä»ÀÒǹÒÍÂÙèã¹»èÒ àÃÒ¡çºÍ¡µÃ§ æ ÍÂÙè¹Õè¹Ð ¾Íä»àËç¹ÊÒÇÊÇ æ ÊÇÂã¹ËÑÇã¨Áѹàͧ¹Ð à¢Ò¨ÐÊÇÂäÁèÊÇ¡çµÒÁ ÁѹËÒÇèÒÊÇ ÊÒǤ¹¹ÕéÊÇÂÇèÐ áµèÁѹÊӤѭญ·ÕèàÃÒ»¯ÔºÑµÔÍÂÙèáÅéǹะ Áѹ¢ÂѺ ÁÒ¹Ñé¹ µÕ¡Ñ¹¾ÑÇÐàÅÂàชียว äÁèä´é¹Õè ·Õ¹ÕéÀÒǹÒäÁèä´éáÅéÇ«Ô Áѹ¨Ðà»ç¹à˵ØáÅéÇ Ë¹ÕàÅ ˹ÕàŹРáµèÊèǹÁÒ¡ª¹Ð à¾ÃÒÐ ÁѹµÑ駷èҨЦèҡѹÍÂÙèáÅéÇ áÅéÇÁѹÂѧÁÒµÑé§ËÁÑ´µÑé§ÁǵèÍ˹éÒµè͵ҹÕè Áѹ¨ÐäÁèãËéâÁâËä´éä§ ... ¹ÕèàÃ×èͧ¡ÔàÅÊ ÁѹÁÕÁÒ¡¹éÍÂà¾Õ§äÃÁѹ¨ÐáÊ´§ÍÂÙèÀÒÂã¹ã¨ Áѹà»ç¹¢éÒÈÖ¡¢Í§ã¨ Áѹà»ç¹ÍÂèÒ§¹Õé à»ç¹µÅÍ´ÁÒ à¡è§... ÁÕÁÒ¡ÁÕ¹éÍ Áѹ¨Ðà»ç¹¢Í§ÁѹÍÂÙè㹨Ե¹Ð... à¾ÃÒÐàÃҨЦèÒÁѹÍÂÙè¡Ñº¨Ôµ…” à¡ÕèÂǡѺàÃ×èͧ¹Õé µèÍÁÒ·èÒ¹ä´é¾Ô¨ÒóÒÂé͹ËÅѧà·Õº¡ÑºÊÁÑ·ÕèÂѧàÃÕ¹˹ѧÊ×ÍÍÂÙè ¡ÔàÅÊÃҤРµÑ³ËÒ¡çäÁèàËç¹à»ç¹¾ÔÉà»ç¹ÀÑÂÍÐäÃÁÒ¡ÁÒ ¤§Ê§ºµÑÇÍÂÙèà§Õº æ ¤ÃÑé¹¾ÍÍÍ¡»¯ÔºÑµÔµÑé§ã¨¨Ð¦èÒ¡ÔàÅÊ â´ÂµÃ§¡ÅѺ´ÙàËÁ×͹ÇèÒÁѹ¡ÓàÃÔºàÊÔºÊÒ¹ÁÒ¡ÂÔ觢Öé¹ ·èҹ͸ԺÒÂà˵ؼŷÕèà»ç¹àªè¹¹ÕéÇèÒ “...àÇÅÒÁÒ¾Ô¨ÒóҷÕËÅѧäÁèãªèÍÐäùР¤×Í àÃÒÁÕʵÔʵѧºéÒ§ àÇÅÒáÂçºÍÍ¡ä»ÁѹàÅÂÃÙé ÃÙéä´é §èÒÂ... äÁèãªèàÃÒà»ç¹ÍÂèÒ§¹Ñé¹ Áѹ¡ÅѺ¡ÓàÃÔº¢Öé¹ÁÒ¡çäÁèãªè àÇÅÒ¼èҹ件֧ä´éÃÙé ÍëÍ áµè¡è͹¨Ôµ¢Í§àÃÒÁѹÁ×´Áѹ´ÓÁѹäÁèÃÙéàÃ×èͧÃÙéÃÒÇàËÁ×͹ËÅѧËÁÕ¹Õè áÅéÇÁѹ¨Ðä»·ÃÒºÍÐäà ÊÕ¢ÒÇÊÕ´èÒ§ÊÕÍÐäà Áѹà»ç¹ËÅѧËÁÕàÊÕÂËÁ´ ·Õ¹Õé¾ÍàÃÒ¼èÒ¹ä»áÅéÇ ¤èÍ æ ÃÙéàÇÅÒ¨ÔµÅÐàÍÕ´à¢éÒ ÁѹÃÙéä´éàÃçÇ à»ç¹àËÁ×͹¡ÑºÇèÒÁѹáÊ´§¡ÔàÅÊ¢Öé¹ÍÂèÒ§ÃÇ´àÃçÇ áÂçºà·èÒ¹Ñé¹ÅÐ ¾ÍãËéÃÙé äÁèàŨҡ¹Ñé¹ ¨Ö§ä´éàÃ觡ѹãËญ...­è ” ÂÍÁÁͺ¡Ò¶ÇÒªÕÇÔµµèÍ “¸ÃÃÁ” ·ÕèÍÓàÀͨѡÃÒªáË觹Õé ·èÒ¹ä´é¾ÂÒÂÒÁàÃ觷ӤÇÒÁà¾ÕÂ÷Ñé§Çѹ·Ñ駤׹µÑé§áµèÁÒ¶Ö§·ÕáᨹµÅÍ´ ¾ÃÃÉÒ â´ÂäÁèÂÍÁ·Ó§Ò¹ÍÐä÷Ñ駹Ñ鹹͡¨Ò¡§Ò¹ÊÁÒ¸ÔÀÒǹÒà´Ô¹¨§¡ÃÁÍÂèÒ§à´ÕÂÇ à¾ÃÒÐä´éµÑé§ã¨ áÅéÇÇèÒ “…¤ÃÒǹÕé¨ÐàÍÒãËéàµçÁàÁç´àµçÁ˹èÇÂàµçÁà˵ØàµçÁ¼Å àÍÒà»ç¹àÍÒµÒÂà¢éÒÇèÒàÅ ÍÂèÒ§Í×è¹äÁèËÇѧ ·Ñé§ËÁ´ ËÇѧ¤ÇÒÁ¾é¹·Ø¡¢ìÍÂèÒ§à´ÕÂÇà·èÒ¹Ñé¹ ¨ÐãËé¾é¹·Ø¡¢ì㹪ҵԹÕéá¹è¹Í¹ ¢Íáµè·èÒ¹¼Ùé˹Ö觼Ùéã´ä´éªÕéᨧãËéàÃÒ·ÃÒºàÃ×èͧÁÃä¼Å¹Ô¾¾Ò¹ÇèÒÁÕÍÂÙè¨ÃÔ§à·èÒ¹Ñé¹ àÃÒ¨ÐÂÍÁ Áͺ¡Ò¶ÇÒªÕÇÔµµèÍ·èÒ¹¼Ùé¹Ñé¹ áÅÐÁͺ¡Ò¶ÇÒªÕÇÔµµèÍÍÃöµè͸ÃÃÁ ´éÇ¢éÍ»¯ÔºÑµÔÍÂèÒ§äÁèãËéÍÐäà àËÅ×ÍËÅÍàÅ µÒ¡çµÒÂ仡Ѻ¢éÍ»¯ÔºÑµÔ äÁèä´éµÒ´éǤÇÒÁ¶Í ËÅѧ ¨Ôµ»Ñ¡Å§àËÁ×͹ËÔ¹ËÑ¡…” à˵عÕéàͧ ËÅѧ¨Ò¡¹Ñé¹äÁè¹Ò¹ ·èÒ¹ÇèÒ¨Ôµ¡çä´éÃѺ ¤ÇÒÁʧº »ÃÒ¡¯ÇèÒä´é¼Å´ÕµÅÍ´¾ÃÃÉÒ ÍÂèÒ§äáçµÒÁ ´éǤÇÒÁàÁµµÒʧÊÒâͧ¾ÃÐà¶ÃмÙéãËญ­è ñ ÍÂÒ¡ãËé·èÒ¹ ¡ÅѺ¡ÃØ§à·¾Ï à¾×èÍàÃÕ¹µèÍ㹪Ñé¹ÊÙ§¢Öé¹ÍÕ¡ ñ µèÍÁÒ¤×Í ÊÁà´ç¨¾ÃÐÁËÒÇÕÃǧÈì (¾ÔÁ¾ì ¸ÑÁÁ¸âÃ) fifffflffifl fifffflfiffiflffl fi flfiffl  fi
flfifflfflfififflfflfflffl  flfiflffi­€‚flfi
ffl ƒfi
fi„flffifi
……† ffl…ffiff€†ffl ‡fl
fi„flˆfifflfi
 fflfflflfffflfl‰Šfi
fl ­‹fi
flŒfflŽŠ‡ffffl fifflfi­Œ€fiflffl
ffl fiflfi fflfflffl‰ŠfflŒ‡fl fifi
fi­‘‘fffflfl fflffi­fl‡ Œ‡fflfl‡ „€fifi’€fi„­“ffl fl‡fiflŒfifl”ˆ‡•fiffl fifffflfflffifl fi­ffl fi
 fflfiffl fflffi€ ffl ffiflffl•„ffi­ffl •ffŠfi„fl fififlfflfiffl Œ‡fiffffl– „—fflfl–fiffl fl  ˜„—ffl„flfflffl„fi ffl fffi­flfflffl ffiflfi€ffififi
ffififl ffi­ffl fffi
ffl ‘ €fflfifflffl€ffiflffl ƒŒfifflfifflfifflfiffl Œ€fiflffi­
fi
fi
 fiffl ‡fifflfiffl ‡flffl­‡fiffifl’€”
‡–fi­ffffl‡Œ
fl… fififflfi­ fifflfiffl
ffl † fiffi’€”fi–fi„fl fiffifl’€”fiffl
Œ
ŒŒ
€ fflfflffl‡Œ
……ff fi‹‡ ‡–fi
fflfl ffl
fflfi
flfl‡ffl fflffl€fflfi„­™fflfiffiŒ• fifffflŒfi­ ffŠfflfflŽŠfl ffifflfflffi€‡‡ fflfifflffl ƒfflfflffl€ffl…fl ‡™ffl€fl‡fi
ffiffl
ff €‡•flšfi
fffl‡fl fflfflfifflfl‡‡fflŒ fi­ff€‡ ­fflffl€fflfiffl
 …€fl‡„fi
ffifflffi…ffi fi‡fiffffl‡ffiffi
ffl fflfflffiffifflflffi‡ Œ ffi–”flfiffl €Œ‡ffffl fl„‡fifi fl ›œ “…µÒ¡çµÒÂ仡Ѻ¢éÍ»¯ÔºÑµÔ äÁèä´éµÒ´éǤÇÒÁ¶ÍÂËÅѧ ...¨Ôµ»Ñ¡Å§àËÁ×Íนหินหัก...” ๕๙ ๔ แสวงหาครูบาอาจารย์

ประวัติท่านอาจารย์พระมหาบัว ญาณสัมปันโน ·Õáá¾ÃÐà¶ÃзèÒ¹¡ç½Ò¡¼éÒËèÁ¼×¹ãËญ­è¾ÃéÍÁṺ ¨´ËÁÒÂÁÒ¶Ö§â¤ÃÒª ¢éͤÇÒÁ㹨´ËÁÒÂÁÕà¾Õ§ ò - ó »ÃÐ⤠ÁÕ㨤ÇÒÁÇèÒ ‘ãËéÁËÒºÑÇ¡ÅѺ¡Ãا෾â´Â´èǹ ãËé¡ÅѺ¡Ãا෾ â´Â´èǹ’ ·èÒ¹ÃÙéÊÖ¡«Òº«Öé§ã¹¤ÇÒÁàÁµµÒ¢Í§¾ÃÐà¶ÃзÕèÁÕµèÍ ·èÒ¹à»ç¹ÍÂèÒ§ÊÙ§ áµèà¾ÃÒÐä´éµÑ´ÊÔ¹ã¨á¹èÇá¹èáÅéǨ֧ÁÔä´éµÍº ¨´ËÁÒ¡ÅѺä»áµèÍÂèҧ㴠áÁé¡ÃйÑ鹡çµÒÁ ¾ÃÐà¶ÃзèÒ¹ÂѧÍصÊèÒËìà¢Õ¹ ¨´ËÁÒ µÒÁÁÒÊÑè§ãËé仾º·ÕèʶҹÕöä¿ÍÕ¡ ·èÒ¹àÅèÒ¶Ö§ à˵ءÒóìµÍ¹¹Ñé¹ÇèÒ “…·Õ¹Õé¾ÍÍÍ¡¾ÃÃÉÒáÅéÇ ·èÒ¹¡çÁÒ ·èÒ¹à¢Õ¹ ¨´ËÁÒÂÁҺ͡ Çѹ¹Ñé¹ æ àÃҨмèÒ¹ä»â¤ÃÒª ºÍ¡¢ºÇ¹Ã¶ Áѹ¡çÁÕ¢ºÇ¹à´ÕÂÇ ÍÍ¡µÍ¹àªéÒ¶Ö§ÍغŠãËéàÃÒä»ÃÍ´Ñ¡ÍÂÙè Ê¶Ò¹Õ ·èÒ¹¨ÐàÍÒ¡ÅѺ¡Ãا෾ ãËéàÃÒä»ÃÍÍÂÙèʶҹվÍ件֧¡çÇèÒ ‘ÁËÒºÑǵéͧ¡ÅѺ¡Ãا෾ æ’ ¨ÕéàŹРÁÕáµè ’µéͧ¡ÅѺ¡Ãا෾ æ’ Ã¶ä¿Áѹ¨Í´¹Ò·Õà´ÕÂǹÕè¹Ð ö信çªèÇÂàÃÒ´éÇÂ æ ¾Ù´¡Ñ¹ÂѧäÁèÊÑ¡¡Õè¤Ó ‘ÁËÒºÑǵéͧ¡ÅѺ¡Ãا෾ æ â´Â´èǹ¹Ð... µéͧ¡ÅѺ¡Ãا෾’ ÊÑ¡à´ÕëÂÇö¡çà¤Å×è͹ àÃÒ¡çⴴŧöä¿ä» ÃÍ´µÑÇ á»Å¡ÍÂÙè¹Ð ÍÐäÃ æ ¡ç´Õ ÃÙéÊÖ¡ÇèÒÁѹ¾ÃéÍÁ æ ¹Ð ÍØ»ÊÃääÁè¤èÍÂÁÕ ÇèÒ¨ÐÍÍ¡·Ò§¹Õé¹ÐÃÙéÊÖ¡ÇèÒ¤ÅèͧµÑÇ æ ÍÂèÒ§¼ÙéãËญ­è·èÒ¹ËéÒÁÍÂèÒ§à¢éÁ§Ç´¡Ç´¢Ñ¹ÍÂèÒ§¹Õé¡çàËÁ×͹¡Ñ¹ ÃÍ´ä»ä´é áÁéáµè¢Öé¹ä»Ê¶Ò¹ÕÃ¶ä¿ Ã¶ä¿ÂѧªèÇ ÊÑ¡à´ÕëÂÇöä¿à¤Å×è͹·Õè»Ö맻Ñë§ ¡çⴴŧöä¿ä´éà·èÒ¹Ñé¹ ·èÒ¹¡çäÁè·ÃÒº¨ÐÇèÒÂÑ§ä§ äÁèä´éÃѺ ¤ÓµÍº¨Ò¡àÃÒàÅ µÒÁ¢ÙèÍÂÙèàÃ×èÍ¹Р·èҹʧÊÒà ·èÒ¹àÁµµÒÁÒ¡¹Ð¡ÑºàÃÒ ÁͺãËéàÃÒËÁ´áËÅÐ㹤³Ð¹Ñé¹ æ (ÀÒÂã¹ÇÑ´ºÃÁ¹ÔÇÒÊ) à»ç¹¤³ÐãË­ญ่ à¾ÃÒзèÒ¹à»ç¹à¨éҤس¹Õè ãËéàÃÒà»ç¹¼Ùé´ÙáŤ³Ð à¾ÃÒЩйÑé¹·èÒ¹¶Ö§ä´éà¢éÁ§Ç´¡Ç´¢Ñ¹ 㹡ÒÃ仡ÒÃÁҢͧàÃÒ ·èÒ¹äÁèãËéä»ä˹ àËÁ×͹ÇèÒ¼Ù¡ÁÑ´ã¹µÑÇ àÃÒà¤Òþ¼ÙéãËญ­èàÃÒ¡çà¤Òþ áµèàÃÒà¤Òþ ¤ÇÒÁÊѵÂì¹ÕéÊØ´ËÑÇã¨àÃÒÂÔ觡ÇèÒ¼ÙéãËญ­è àÃÒ¨Ö§ËÒ·Ò§ ÍÍ¡¨¹ä´é…” “¢Í§´Õ” ËÒ§èÒ “¹éÓ㨔 หายาก ÃÐÂзÕè·èÒ¹¾Ñ¡ÍÂÙè·Õèâ¤ÃÒª¹Õé Çѹ˹Öè§à»ç¹Çѹ ·Õè½¹µ¡¿éҤйͧ ·èÒ¹¨Ö§µéͧËź½¹ÍÂÙè·Õè¡Ø¯Ô ÊÒ½¹ ·Õ赡¨Ò¡·éͧ¿éÒ·ÓãËé·èÒ¹ËǹÃÐÅÖ¡¶Ö§ÃèÁ¤Ñ¹Ë¹Öè§ «Öè§à¤Âä´éÁÒ¨Ò¡¨Ñ§ËÇÑ´àªÕ§ãËÁè à»ç¹ÃèÁ·ÕèÁÕÃÒ¤ÒᾧáÅÐÊǧÒÁÁÒ¡ ¢³Ð·Õè·èÒ¹¡ÓÅѧ¾Ô¹Ô¨ªÁÃèÁÍÂÙè¹Ñé¹ ÁÕªÒÇÈÃÕÊÐà¡ÉÊͧÊÒÁÕÀÃÃÂÒáµèä»·Ó§Ò¹ÍÂÙè·Ò§ÀÒ¤¡ÅÒ§ ä´éà´Ô¹â««Ñ´â«à«´éǾÔÉä¢é à¢éÒÁÒËÒ·èÒ¹ËÇѧ¨Ð¢ÍÂÒá¡éä¢é à¾ÃÒÐà§Ô¹µÔ´¡ÃÐà»ëÒáÁéʵҧ¤ì˹Ö觡çäÁèÁÕ àÅ à˵ءÒóìµÍ¹¹Õé·èÒ¹àÅèÒÇèÒ fifffflffifl ffifflfffifl ffffl ff
 fl“ flfi…fifffflffi”’fflfl flfl †fi fi ˜fi›œfi
ff¡¢ €fifffflfiffifflffflfifffflfiffifflffflfiffffl fiffifflffflffiffl  fifffflffl fiffffl
fflffl fifffflffiflffifi fffflfl ffiffffl­  
fi€‚ƒfflffiffl
 „…‚†ffl‚fflƒffl‡ fflff„
ˆ
ff ffi
‰
fiffi ffl fflfi­ fi€ff  fffflffifflfl „ffl ffl  ff fifffflfi„ffl –­€  fffflffi€€ fi fl € ffi€ ‚flfiŠffl „fflff…fiflffffl fiffl fi€Šfi„ffl ƒ fiffl„ —ffi‡fiffflffffl ๖๐

“…àÃÒä´éÃèÁàªÕ§ãËÁèÁҤѹ˹Öè§ âÍê ÊǧÒÁÁÒ¡¹Ð ÃèÁ¤Ñ¹¹Ñé¹áµè¡è͹Áѹ ¶éÒÃÒ¤Ò¶Ö§ÊÔºÊÅÖ§ ÊÒÁºÒ·àÃÕ¡ÇèÒ á¾§·ÕèÊØ´ ÃèÁàªÕ§ãËÁè·Ó¹Õéà»ç¹ÃèÁ·Õè´Õ·ÕèÊØ´ ä´éÃèÁÁҤѹ˹Öè§ àÃÒ¡çàÍÒÁÒªÁ¢Í§àÃÒ ¶éÒÀÒÉÒÍÕÊÒ¹àÃÕ¡ÇèÒ ÁÒá§àºÔè§ ÁѹÊÇ ¾Í´ÕÊÍงÊÒÁÕÀÃÃÂÒÁÒ ¼ÑÇä¢éÊÑ蹧͡ æ ᧡ æ ÁÒ äÁèÁÕÃèÁ¡Ñé¹ ÁÒ¢ÍÂÒ ÂÒ¡çäÁèÁÕ ÊÑ蹧͡ æ ᧡ æ ÍÂÙè§Ñé¹áËÅÐ ¾Í´ÕàÃÒ¡çÁÕÃèÁ¤Ñ¹Ë¹Öè§ ‘¨Ðä»·Ò§ä˹ÅйÕè ·Ñé§ä»·Ñé§ÊÑè¹ÍÂÙè¹Õé ·Ñ駽¹¡çµ¡¿éÒ¡çŧÍÂÙè¹Õé ¨Ðä»ä´éÂѧ䧒 ‘âÍê ¡çä»Âѧ§Ñé¹áËÅÐ... ¨Ð¡ÅѺºéÒ¹ÈÃÕÊÐà¡É’ àÃÒ ¡çàÅÂÇèÒ ‘àÍÒ«ÐÃèÁ¤Ñ¹¹Õé ÊǧÒÁÁÒ¡ á¹è¹Ë¹ÒÁÑ蹤§ÁÒ¡ àÃÒãËé’ à¢ÒäÁè¡ÅéÒÃѺà¾ÃÒÐàËç¹ÇèÒÁѹà»ç¹¢Í§´Õ¡çàÅÂÇèÒ ‘âÍê áÅéÇญÒ¤Ù (¤ÓàÃÕ¡¾ÃзҧÍÕÊÒ¹) ¨Ðãªéä˹ÅВ àÃÒÇèÒ ‘ãªéÍѹä˹¡çªèÒ§à¶ÍÐ àÃÒÁÕÃèÁãËญèÍÂÙè¹Õé ÃèÁÁÕ ÍÂÙè¹Õè ¡ç ¡Ø¯Ô ÂÑ§ä§ ¹ÕèáËÅÐÃèÁãËญè¢Í§àÃÒ àÍÒÃèÁ¹éÍÂä»à¶ÍВ ¨Ò¡¹Ñé¹á¡ãËé¾Ã´éǹР(᡾ٴÇèÒ) âÍê àÍҢͧ´Ôº¢Í§´ÕãËé ¢ÍãËé·èÒ¹ ¨§à¨ÃÔญÃØè§àÃ×ͧ㹸ÃÃÁà´éÍ ! µÑé§áµèà¡Ô´ÁÒ¡çÂѧäÁèà¤ÂÁաѺà¢Ò ÊÑ¡·Õ…” ·Õè᡾ٴàªè¹¹Õéà¾ÃÒÐÃèÁ¤Ñ¹¹ÕéÂѧà»ç¹¢Í§ãËÁèÍÂÙè ·èÒ¹ àͧ¡çÂѧäÁèà¤Âä´éãªéÊÑ¡¤ÃÑé§àÅ àÁ×èÍä´éÃèÁä»áÅéÇ·Ñ駤Ùè¨Ö§µèÒ§´Ù áÅéÇ´ÙàÅèÒ ¾ÅÔ¡·Ò§¹Ñé¹ Ëѹ·Ò§¹ÕéÍÂèÒ§ª×蹪Á㹤ÇÒÁ§ÒÁáÅÐ ´éǤÇÒÁ´Õ㨨¹Å×Á·Ø¡¢ì¨Ò¡¾ÔÉä¢éä»ä´éªÑèÇ¢³Ðà¾ÃÒÐäÁèà¤Â Áբͧ´Õ æ àªè¹¹ÕéÁÒ¡è͹àÅ àÁµµÒ¨Ôµ¢Í§·èÒ¹·ÕèÁÕáµèãËé¢Í§´Õ æ á¡è¼ÙéÍ×è¹àªè¹¹Õé à»ç¹ÊÔ觷ÕèÁÕÍÂÙè»ÃШӹÔÊÑ¢ͧ·èÒ¹ÁÒáµèà´ÔÁ áÅеÅÍดมา ¢èÒÇÍѹà»ç¹Á§¤Å ·èÒ¹ÍÍ¡à´Ô¹·Ò§¨Ò¡¨Ñ§ËÇÑ´¹¤ÃÃÒªÊÕÁÒ ÁØè§Ë¹éÒä» ¨Ñ§ËÇÑ´ÍØ´Ã¸Ò¹Õ µÑé§ã¨ÇèÒ¨Ð仨ӾÃÃÉҡѺ·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹·Õè ÇÑ´»èÒâ¹¹¹ÔàÇȹì ÍØ´Ã¸Ò¹Õ áµè¡çäÁè·Ñ¹·èÒ¹ à¾ÃÒзèÒ¹ÃѺ ¹ÔÁ¹µì仨ѧËÇѴʡŹ¤ÃàÊÕ¡è͹ ·èÒ¹¨Ö§àÅÂ仾ѡÍÂÙè·ÕèÇÑ´ ·Øè§ÊÇèÒ§ ¨Ñ§ËÇѴ˹ͧ¤Ò ·èÒ¹àÅèÒ¶Ö§à˵ءÒóì㹵͹¹Ñé¹ÇèÒ “…仾ѡÃÍ·ÕèÇÑ´·Øè§ÊÇèÒ§à¾×èͨÐä»ËÒ·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹ µÍ¹¹Ñé¹ÂѧäÁèä´éÁÕ¡Ó˹´áµè¨ÐµéÍ§ä» á¹è æ ¡ç¾Í´ÕÁÕ¾ÃÐͧ¤ì˹Ö觪×èÍ ¾ÃÐÈÃÕ¹ÇÅ à¾Ôè§ÁÒ¨Ò¡ÇÑ´ºéҹ⤡¹ÒÁ¹ áÅéÇà¼ÍÔ­ญà¢éÒ仾ѡ´éÇ¡ѹ·Õè ÇÑ´·Øè§ÊÇèÒ§… àÃÒ¶ÒÁ·èÒ¹ÇèÒ ‘ÁÒ¨Ò¡ä˹ ?’ ‘ÁÒ¨Ò¡¨Ò¡ºéÒ¹¹ÒÁ¹ ¨Ò¡·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑ蹒 ‘Ë×Í ? Ë×Í ?’ ¢Ö鹷ѹ·ÕàŹРà¾ÃÒоÍä´éÂÔ¹ª×èÍÇèÒ ·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹ ÃÙéÊÖ¡µ×è¹àµé¹´Õ㨠¨Ö§¶ÒÁ ÂéÓà¢éÒä»ÍÕ¡ ·èÒ¹¨Ö§ÇèÒ ‘ÁÒ¨Ò¡·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑ蹒 ‘àÇÅÒ¹Õé·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑ蹾ѡÍÂÙèä˹ ?’ fifffflffifl ffflffiflffiffi ffifflfiffffiflffi‚ffffifflfiffffffl
fl  ffi fl  

fl…†ffi  ‡ˆ ffi „ffi€fl‡flˆ ffi   ­fifl fifl ‰ŠŠŠ  ­ ffffffi ƒ flfl„­‹  ‡ˆ ‡ ŠŠŠŒ “…ÍÒ¨ÒÃÂìͧ¤ì¹ÕéÅÐ ¨Ðà»ç¹ÍÒ¨ÒÃÂì¢Í§àÃÒ µéͧãËéàÃÒä»àËç¹àͧ ·èÒ¹¨Ð´ØẺä˹ Ẻä˹ æ... ¨Ð´Ø¨Ð´èҢѺäÅèäÊÊè§ â´ÂËÒà˵ؼÅäÁèä´é¹Õé à»ç¹ä»äÁèä´้...” ๖๑ ๔ แสวงหาครูบาอาจารย์

ประวัติท่านอาจารย์พระมหาบัว ญาณสัมปันโน ‘¾Ñ¡ÍÂÙèºéÒ¹¹ÒÁ¹’ ‘áÅéÇÁÕ¾ÃÐà³Ã¾Ñ¡ÍÂÙè¡Ñº·èÒ¹ÁÒ¡¹éÍÂà¾Õ§äà ?’ ‘ø - ù ͧ¤ì ·èÒ¹äÁèÃѺ¾ÃÐÁÒ¡ ÍÂèÒ§ÁÒ¡¢¹Ò´¹Ñé¹à·èÒ¹Ñé¹áËÅВ ‘ä´é·ÃÒºÇèÒ·èÒ¹´Øà¡è§ãªèäËÁ ?’ ‘âË äÁèµéͧºÍ¡ ¾ÍäÅè äÅè˹ÕàÅ’ ¾ÃÐͧ¤ì¹Ñé¹ÇèÒ§Ñé¹àŹЅ” ¾Í·èÒ¹ä´éÂÔ¹´Ñ§¹Õéá·¹·Õè¨Ð¤Ô´à»ç¹¼Åź¡Ñº·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑ蹡ÅѺÃÙéÊÖ¡¶Ö§¨Ôµ¶Ö§ã¨¡Ñº¤ÇÒÁà´ç´ ¢Í§·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹ áÅÐáͺ¤Ô´ÍÂÙèáµè¼Ùéà´ÕÂÇã¹ã¨ÇèÒ “…ÍÒ¨ÒÃÂìͧ¤ì¹ÕéÅÐ ¨Ðà»ç¹ÍÒ¨ÒÃÂì¢Í§àÃÒ µéͧãËéàÃÒä»àËç¹àͧ ·èÒ¹¨Ð´ØẺä˹ Ẻä˹ æ ¤ÃÙºÒÍÒ¨ÒÃÂìª×èÍàÊÕ§â´è§´Ñ§·ÑèÇ»ÃÐà·Èä·ÂÁÒ¹Ò¹¢¹Ò´¹Õé¨Ð´Ø¨Ð´èҢѺäÅèäÊÊè§â´ÂËÒà˵ؼÅäÁèä´é¹Õé à»ç¹ä»äÁèä´é…” ·èÒ¹¾Ñ¡ÍÂÙè·ÕèÇÑ´·Øè§ÊÇèÒ§»ÃÐÁÒ³¡ÇèÒ ó à´×͹ ¨Ò¡¹Ñ鹾Ͷ֧à´×͹¾ÄÉÀÒ¤Á พ.ศ. òôøõ (à»ç¹¾ÃÃÉÒ·Õè ù ¢Í§·èÒ¹) ·èÒ¹¡çÍÍ¡à´Ô¹·Ò§¨Ò¡Ë¹Í§¤ÒÂ仨ѧËÇѴʡŹ¤Ãà¾×èÍÁØè§ÊÙè·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹ ÂÍÁÁͺ¡Ò¶ÇÒªÕÇÔµµèͤÃÙÍÒ¨ÒÃÂì¼ÙéÃÙé¨ÃÔ§ ¨Ò¡¨Ñ§ËÇѴʡŹ¤Ã ·èÒ¹¡çà´Ô¹·Ò§µèÍä» ¨¹¶Ö§ÇÑ´·Õè·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑ蹾ѡÍÂÙèã¹ÃÐÂйÑ鹤×Í·Õè ºéҹ⤡ µÓºÅµÍ§â¢º ÍÓàÀÍàÁ×ͧ ¨Ñ§ËÇѴʡŹ¤Ã à˵ءÒóìã¹ÃÐÂйÕé·èÒ¹àÅèÒÇèÒ “…件ÒÁªÒǺéÒ¹à¢Ò à¾ÃÒзҧà¢éÒä»ÇÑ´ ¢Í§·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹à»ç¹·Ò§´èÒ¹¹Ð ÁѹäÁèä´éà»ç¹·Ò§ ÅéÍ·Ò§à¡ÇÕ¹ÍÐäà ·Ò§à»ç¹´èÒ¹¾Í¤¹à´Ô¹ä»¾é¹µÑÇ ä»à·èÒ¹Ñé¹áËÅÐ ªÒǺéÒ¹à¢ÒºÍ¡... à¢ÒºÍ¡ãËéÁÒ¹Õè ‘¹Õè ·Ò§¹Õéä»ÇÑ´ ãËé¨Ñº·Ò§ÊÒ¹Õé¹Ð... ¹ÕèáËÅе鹷ҧ ãËéà´Ô¹ä»µÒÁ·Ò§¹ÕéÅÐ ÍÂèÒ»ÅÕ¡·Ò§¹Õé áÅШÐà¢éÒ¶Ö§ÇÑ´’ ¾Íà¢ÒºÍ¡ÍÂèÒ§¹ÕéáÅéÇàÃÒ¡çä» ä»·Ñé§Á×´ æ 仾ͫèุÁ«èÒÁ æ à¢éÒä»ã¹ÇÑ´ ¨Ò¡¹Ñ鹡ç´Ù¹Ñé¹´Ù¹ÕéÁ×´ æ ¨¹ä»àËç¹ÈÒÅÒËÅѧ˹Öè§ ·ÓãËéʧÊÑ¹Р‘àÍê¹Õè ¶éÒà»ç¹ÈÒÅÒÁѹ¡ç´ÙÇèÒàÅç¡ä»Êѡ˹èÍ’ ËÁÒ¶֧ÈÒÅÒ¡ÃÃÁ°Ò¹¹Ð... ‘¶éÒÇèÒà»ç¹¡Ø¯Ô ¡ç¨ÐãËญè仒 ¡ÓÅѧ´ÙÍÂÙèÍÂèÒ§¹Ñé¹áÅéÇ¡çà´Ô¹à«èÍ«èÒ æ à¢éÒä» ·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑ蹡ÓÅѧ à´Ô¹¨§¡ÃÁÍÂÙè¹Õè¹Ò Áѹ¡çäÁèàËç¹ àÍéÍ ·èÒ¹à´Ô¹¨§¡ÃÁÍÂÙè¢éÒ§ÈÒÅÒ ·èÒ¹¡Ñé¹ËéͧÈÒÅҾѡÍÂÙè¹Ñè¹ ¾Ñ¡¨ÓÇÑ´ ÍÂÙè·ÕèËéͧÈÒÅÒàÅç¡ æ ¹Ñ蹹РàÃÒ¡çà´Ô¹«ØèÁ«èÒÁ æ Áͧ¹Ñé¹Áͧ¹Õé仡çàÃÒäÁèàËç¹¹Õè Áѹ¡ÅÒ§¤×¹áÅéÇ ·èÒ¹¡çÂ×¹ÍÂÙèã¡Åé æ ¹Õ酔 ·èÒ¹à´Ô¹ä»¨¹¾º·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑ蹺¹·Ò§¨§¡ÃÁ ·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑ蹨֧¶ÒÁ¢Öé¹ÇèÒ “ã¤ÃÁÒ¹Õè ?” ·èÒ¹¡ÃÒºàÃÕ¹ÇèÒ “กระ¼Á¤ÃѺ” ´éǤӵͺ¹Ñ鹢ͧ·èÒ¹ ·ÓãËé·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑ蹡ÅèÒÇ¢Öé¹ÍÂèÒ§´Ø æ ¾ÃéÍÁ¡ÑºãÊè»Ñ­ญËÒãËéä´é¤Ô´ã¹ ·Ñ¹·Õ¹Ñé¹ÇèÒ “...Íѹ¼Á æ ¹Õé µÑé§áµè¤¹ËÑÇÅéÒ¹Áѹ¡çÁÕ¼ÁäÍéµÃ§·ÕèÁѹäÁèÅéÒ¹...” ¶Ö§µÃ§¹Õé·èÒ¹ÃÙéÊÖ¡àÊÕÂÇá»Åêºã¹ËÑÇ㨠à¾ÃÒÐà¢éÒ㨷ѹ·ÕÇèÒ äÁèà¡Ô´»ÃÐ⪹ìÍѹ㴴éÇ¡Òõͺ fifl fifl   ffffiffiffiffl
     ffffffiflfl    ­€ fifffflffiflfffifffiffffffl ffl ffffl ffifflffiffiflffifl
ffl  ­ffifl
fflfiff€ ‚fifffflffiƒfifffflffi ­„ffififflffl…ffiffl†… ‡ffiflfffffffifffflffifflfflˆffffi fifffflfflffffiflfifi fffffi  ffl…‡ffififffflffi­„ffi fiffl‰ff†ffififffifffflffifflfflˆffffiflff Šffi  ffiffififf‹fflffiŒ‰Ž‹‡‰Œ‚‹ Ž…‡ffi…‰fflˆŠffi   ffififffflffi‡fffflffffl ‘’†ffl“ffl‹fflffi‚fflflffl fiffl ‚ffl†‚fifffflffifflfflˆffffi­ffififflfffflffi ffi ffi†ff†­ffififfl‡fifflffi † fiffl­ffifffflffiflffi„ffi†flffi‰†fifffflffiffi ”…‡ “ffl‹fflffi‚ffl‹•••‚ffl‹Š…fflffiff ‚ƒff†fl ‰…ffl˜ffl‡ffl™fflffiffi ••• ‚‡ffl  †‹…† ƒflŒ‰Ž‡ fffffflffiffi”‡­„ffi—ff—ffffl–‚ffl†fifffflffi fflfflˆffffiŽ‡„ffiffffiffffifffflffi­†ff …­ffififffflffi„ffiff‚ffl˜ffl‡ffl fifffflffiffi…˜ffl‡fflflffffiffffiflŽfffiff …˜ffl‡ffl‡­–ffiffffiffi ffl­„ffi—ff—ffffl–ffiffiffi† ­ffl†ff…­ffiffiffffi‡fflffi”‡fifffflffi­ffiff Š‡–ffi’š fifffflffi„ffi†ffifl‹fifffflffifflfflˆffffi ‹ffififflfifffflffifflfflˆffffiffl‚ffi ffffl Žƒ ‘€fifffflffiffl‹ffiffffl Ž€ Ž‰‹ffiffi‚fifffflffifiŽŠ… fifffflffifflfflˆffffi‡ffffl‚ffiffffl–fl‹ ŠffŠ†„Šff๖๒

àªè¹¹ÕéàÅ ¢³Ðà´ÕÂǡѹ·Ñé§ æ ·Õè¡ÅÑÇà¡Ã§·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹ÁÒ¡ áµè¡çÃÙéÊÖ¡¶Ö§ã¨ÍÂèÒ§·ÕèÊØ´¡Ñº¤Ó´Øª¹Ô´ËÒ ·Õè¤éÒ¹äÁèä´éàÅ ·èÒ¹ÂÍÁÃѺ·Ñ¹·Õã¹äËǾÃÔº»¯ÔÀÒ³¢Í§·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹ ´Ñ§¹Ñ鹶֧áÁé¨Ð¡ÅÑÇ·èÒ¹à¾ÕÂ§ã´¡ç µÒÁ áµè¡ÅѺÃÙéÊÖ¡´Õã¨ÍÂÙèÅÖ¡ æ ÇèÒ “…¹ÕèáËÅÐÍÒ¨ÒÃÂì¢Í§àÃ҅” ¨Ò¡¹Ñé¹·èÒ¹¡çàÅÂÃÕº¡ÃÒºàÃÕ¹ãËÁè·Ñ¹·ÕÇèÒ “¡ÃмÁª×èÍ ¾ÃÐÁËÒºÑÇ” “àÍÍ ! ¡çÇèÒÍÂèÒ§§Ñ鹫ÕèÁѹ¶Ö§¨ÐÃÙéàÃ×èͧ¡Ñ¹ Íѹ¹ÕéÇèÒ ¼Á ¼Á ã¤ÃÁѹ¡çÁÕ ¼Á àµçÁËÑÇ·Ø¡¤¹... ä»... 仾ѡ¢éÒ§ÈÒÅҹД ¨Ò¡¹Ñé¹·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑ蹡çÍÍ¡¨Ò¡·Ò§¨§¡ÃÁ¢Öé¹ä»º¹ÈÒÅÒ ÀÒÂã¹ÈÒÅҨСÑé¹à»ç¹Ëéͧãªéà»ç¹ ·Õè¾Ñ¡ÊÓËÃѺ·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹ àÁ×èÍ¢Ö鹺¹ÈÒÅÒáÅéÇ ·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹àµÃÕÂÁ¨Ð¨Ø´µÐà¡Õ§ËÃ×Íâ»êÐàÅç¡ æ ¡ç¾Í´ÕÁÕ¾ÃТÖé¹ä»¨Ø´ãËé·èÒ¹ àÁ×èÍ·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹¹Ñè§Å§áÅéÇ ·èÒ¹¨Ö§¶×ÍâÍ¡ÒÊà¢éÒ¡ÃÒºàÃÕ¹¶ÇÒµÑÇ à»ç¹ÅÙ¡ÈÔÉÂìáÅÐàÃÕ¹ãËé·èÒ¹·ÃÒº¶Ö§·ÕèÁÒ·Õè仾ÍãËé·èÒ¹ä´éÃÙé¨Ñ¡ 㹵͹¹Ñé¹·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹Âѧ¤§¿Ñ§ÍÂÙè¹Ôè§ æ ´éǤÇÒÁÁØè§ÁÑè¹ÍÂÒ¡¨ÐÁÒÈÖ¡ÉÒÍÂÙè¡Ñº·èÒ¹àµçÁà»ÕèÂÁÁÒ¹Ò¹ËÅÒ»ÕáÅéÇ »ÃСͺ¡ÑºÃÙéÊÖ¡ »ÃзѺã¨ã¹ÊµÔ»Ñ­­ญญҩѺäǢͧ·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹ ¤ÇÒÁ·Õè¡ÅÑÇÇèÒ¨ÐäÁèä´éÍÂÙè´éÇ·ÓãËé·èÒ¹à¡Ô´¤ÇÒÁÇÔµ¡ ¡Ñ§ÇÅ áÅФÃØ蹤ԴÍÂÙèã¹ã¨ÇèÒ “äÁèÍÂÒ¡ä´éÂÔ¹àŤӷÕèÇèÒ·Õè¹ÕèàµçÁáÅéÇ ÃѺäÁèä´éáÅéÇ ¡ÅÑÇÇèÒËÑÇÍ¡¨Ðᵡ…” ÊÑ¡¤ÃÙè˹Ö觷èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑ蹡ç¾Ù´¢Öé¹ÇèÒ “¹Õè¾Í´Õ¹Ð¹Õè àÁ×èÍÇÒ¹¹Õé·èҹ๵Ã仨ҡ¹Õé áÅéÇÇѹ¹Õé·èÒ¹ÁËÒ¡çÁÒ äÁèàªè¹¹Ñ鹡çäÁèä´éÍÂÙè ¡Ø¯Ô äÁèÇèÒ§” ¤Ó¾Ù´¢Í§·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑ蹤ÃÑ駹Ñé¹·Ñé§ æ ·Õè¡çàÁµµÒÃѺ·èÒ¹äÇé áµèÍÂèÒ§äáçµÒÁ·èÒ¹àͧ¡çÂѧʹ äÁèä´é·Õè¨ÐÃÙéÊÖ¡ã¨ËÒÂ㨤ÇèÓà»ç¹ÍÂèÒ§ÂÔè§ à¾ÃÒСÅÑÇÇèÒ¨ÐäÁèÁÕâÍ¡ÒÊä´éÍÂÙèÈÖ¡ÉÒ´éÇ ¤Ó¡ÅèÒǢͧ·èÒ¹ ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑ蹤ÃÑ駹Ñ鹨֧·ÓãËé·èÒ¹äÁèÊÒÁÒö¨ÐÅ×Áä´é áÁ騹·Ø¡Çѹ¹Õé »¯ÔºÑµÔ¨ÔµµÀÒǹ҅ ¨Ö§¨Ð¦èÒ¡ÔàÅÊä´é ¶Ö§áÁé·èÒ¹¨Ðà¤Â»¯ÔºÑµÔ´éÒ¹¨ÔµµÀÒǹÒÁÒºéÒ§ áÅСçÁÕâÍ¡ÒÊÈÖ¡ÉҤ鹤ÇéÒ´éÒ¹»ÃÔÂѵԶ֧ ÷ »Õ ¡çµÒÁ áµèÊÔ觹Õé¡çÂѧäÁè·ÓãËé¤ÇÒÁʧÊÑ¢ͧ·èÒ¹ã¹àÃ×èͧÁÃä¼Å¹Ô¾¾Ò¹ËÁ´ä» Âѧ¤§à¡çº¤ÇÒÁʧÊÑ ÍÂÙèã¹ã¨µÅÍ´ÁÒ áÅСç´ÙàËÁ×͹¡Ñº·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑ蹨ÐÅèǧÃÙé¶Ö§ÇÒÃШԵ¢Í§·èÒ¹ ¨Ö§¾Ù´¨ÕéàÍҵç æ ã¹ ¤×¹áá¹ÕéàÅÂÇèÒ “…·èÒ¹ÁÒËÒÁÃä¼Å¹Ô¾¾Ò¹ ÁÃä¼Å¹Ô¾¾Ò¹ÍÂÙè·Õèä˹ ? ´Ô¹à»ç¹´Ô¹ ¹éÓà»ç¹¹éÓ ÅÁà»ç¹ÅÁ ä¿à»ç¹ä¿ ¿éÒÍÒ¡ÒÈà»ç¹¿éÒÍÒ¡ÒÈ áÃè¸ÒµØµèÒ§ æ à»ç¹¢Í§à¢Òàͧ à¢ÒäÁèä´éà»ç¹ÁÃä¼Å¹Ô¾¾Ò¹ à¢ÒäÁèä´éà»ç¹¡ÔàÅÊ ¡ÔàÅʨÃÔ§ æ ÁÃä¼Å¹Ô¾¾Ò¹¨ÃÔ§ æ ÍÂÙè·ÕèËÑÇ㨠¢ÍãËé·èÒ¹¡Ó˹´¨Ôµ¨èÍ´éÇÂʵԷÕèËÑÇ㨠·èÒ¹¨ÐàËç¹ ¤ÇÒÁà¤Å×è͹äËǢͧ·Ñ駸ÃÃÁ¢Í§·Ñ駡ÔàÅÊÍÂÙèÀÒÂã¹ã¨ áÅéÇขณะà´ÕÂǡѹ ·èÒ¹¨ÐàËç¹ÁÃä¼Å¹Ô¾¾Ò¹ ä»â´ÂÅӴѺÅӴ҅” à·È¹Ò´Ñ§¡ÅèÒǹÕé ·ÓãËé·èÒ¹ÁÕ¤ÇÒÁÁÑè¹ã¨ã¹àÃ×èͧÁÃä¼Å¹Ô¾¾Ò¹ áÅÐàª×èÍÁÑè¹ã¹¤ÇÒÁÃÙé¤ÇÒÁ àË繢ͧ·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹·Õè¾Ù´ä¢¢éÍ¢éͧã¨ä´éµÃ§¨Ø´áË觤ÇÒÁʧÊÑ ¨Ò¡¹Ñé¹·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹ÁÕàÁµµÒ ªÕéá¹Ðº·¸ÃÃÁã¹ÀÒ¤»¯ÔºÑµÔãËé ´éÇ·ÃÒºÇèÒ·èÒ¹ÁÕ¤ÇÒÁÃÙéã¹ÀÒ¤»ÃÔÂѵÔàµçÁÀÙÁÔÁËÒà»ÃÕÂญ­áÅйѡ¸ÃÃÁ àÍ¡ áÅÐÁÕ¤ÇÒÁʹã¨ã¤ÃèµèÍ¡ÒûÃоĵԻ¯ÔºÑµÔ º·¸ÃÃÁº·¹ÕéáÁ騹ºÑ´¹ÕéÂѧ¤§½Ñ§ÅÖ¡ÍÂÙèÀÒÂã¹ã¨¢Í§ ·èÒ¹µÅÍ´ÁÒ ´Ñ§¹Õé “…·èÒ¹ÁËÒ¡ç¹ÑºÇèÒàÃÕ¹ÁÒ¾ÍÊÁ¤Çè¹»ÃÒ¡¯¹ÒÁà»ç¹ÁËÒ ¼Á¨Ð¾Ù´¸ÃÃÁãËé¿Ñ§à¾×èÍà»ç¹ ¢éͤԴ áµèÍÂèÒà¢éÒã¨ÇèÒ¼Á»ÃÐÁÒ·¸ÃÃÁ¢Í§¾Ãоط¸à¨éҹРàÇÅÒ¹Õé¸ÃÃÁ·Õè·èÒ¹àÃÕ¹ÁÒä´éÁÒ¡ä´é¹éÍ ๖๓ ๔ แสวงหาครูบาอาจารย์

ประวัติท่านอาจารย์พระมหาบัว ญาณสัมปันโน ÂѧäÁèÍӹǻÃÐ⪹ìãËé·èÒ¹ÊÁÀÙÁÔ·Õèà»ç¹à»ÃÕ­ญ ¹Í¡¨Ò¡¨Ðà»ç¹ ÍØ»ÊÃäµèÍ¡ÒÃÀÒǹҢͧ·èÒ¹ã¹àÇÅÒ¹Õéà·èÒ¹Ñé¹ à¾ÃÒзèÒ¹¨Ð Í´à»ç¹¡Ñ§ÇÅáÅйӸÃÃÁ·ÕèàÃÕ¹ÁÒ¹Ñé¹à¢éÒÁÒà·Õºà¤Õ§äÁèä´é ã¹¢³Ð·Õè·Óã¨ãËéʧº ´Ñ§¹Ñé¹à¾×èͤÇÒÁÊдǡã¹àÇÅҨзӤÇÒÁʧºãËé á¡è㨠¢ÍãËé·èÒ¹·Õè¨Ð·Óã¨ãËéʧº ¡ºÙªÒäÇé¡è͹㹺ÃôҸÃÃÁ ·Õè·èÒ¹ä´éàÃÕ¹ÁÒ µèÍàÁ×èͶ֧¡ÒÅ·Õè¸ÃÃÁ«Ö觷èÒ¹àÃÕ¹ÁÒ¨Ðà¢éÒÁÒ ªèÇÂʹѺʹعãËé·èÒ¹ä´éÃѺ»ÃÐ⪹ìÁÒ¡¢Öé¹áÅéÇ ¸ÃÃÁ·ÕèàÃÕ¹ ÁÒ·Ñé§ËÁ´ ¨ÐÇÔè§à¢éÒÁÒ»ÃÐÊÒ¹¡Ñ¹¡Ñº·Ò§´éÒ¹»¯ÔºÑµÔ áÅСÅÁ ¡Å×¹¡Ñ¹ä´éÍÂèҧʹԷ ·Ñé§à»ç¹¸ÃÃÁẺ¾ÔÁ¾ì «Öè§àÃÒ¤ÇèР¾ÂÒÂÒÁ»ÃѺ»Ãا¨Ôµã¨ãËéà»ç¹ä»µÒÁ¹Ñé¹ áµèàÇÅÒ¹Õé¼ÁÂѧäÁèÍÂÒ¡¨ÐãËé·èÒ¹à»ç¹ÍÒÃÁ³ì¡Ñº ¸ÃÃÁ·Õè·èÒ¹àÅèÒàÃÕ¹ÁÒ ÍÂèÒ§äèԵ¨ÐʧºÅ§ä´éËÃ×ͨÐãªé »Ñ­­ญญÒ¤Ô´¤é¹ã¹¢Ñ¹¸ì¡ç¢ÍãËé·èÒ¹·ÓÍÂÙèã¹Ç§¡Ò¹Õé¡è͹ à¾ÃÒÐ ¸ÃÃÁã¹µÓÃÒ·èÒ¹ªÕéà¢éÒÁÒ㹢ѹ¸ì·Ñ駹Ñé¹ áµèËÅÑ¡°Ò¹¢Í§¨Ôµ ÂѧäÁèÁÕ ¨Ö§äÁèÊÒÁÒö¹Ó¸ÃÃÁ·ÕèàÃÕ¹ÁÒ¨Ò¡µÓÃÒ¹éÍÁà¢éÒÁÒ à»ç¹»ÃÐ⪹ìá¡èµ¹ä´é áÅÐÂѧ¨Ð¡ÅÒÂà»ç¹ÊÑ­­ญญÒÍÒÃÁ³ì¤Ò´ ¤Ðà¹ä»·ÕèÍ×è¹ ¨¹¡ÅÒÂà»ç¹¤¹äÁèÁÕËÅÑ¡ à¾ÃÒШԵµÔ´»ÃÔÂѵÔã¹ ÅѡɳÐäÁèãªè·Ò§¢Í§¾Ãоط¸à¨éÒ ¢ÍãËé·èÒ¹¹Ó¸ÃÃÁ·Õè¼Á¾Ù´ ãËé¿Ñ§ä»¤Ô´´Ù ¶éÒ·èÒ¹µÑé§ã¨»¯ÔºÑµÔäÁè·éͶÍ Çѹ˹Ö觢éҧ˹éÒ ¸ÃÃÁ·Õè¡ÅèÒǹÕé¨Ð»ÃзѺ㨷èÒ¹á¹è¹Í¹…” Êѧࡵ ¾Ô¹Ô¨¾Ô¨ÒóҴéÇÂà˵ؼšè͹µÑ´ÊԹ㨠àÁ×èÍä´éÍÂÙèÈÖ¡ÉҡѺ·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹ ·èÒ¹¨Ð¤ÍÂà½éÒÊѧࡵ·Ñ駷ҧËÙ·Ò§µÒÍÂÙèµÅÍ´àÇÅÒ äÁèÇèÒ ¡ÒêÕéᨧáÊ´§àÃ×èͧ㴠·èÒ¹¨Ðʹã¨ã¤ÃèÃÙéµÅÍ´ÁÒ´éǤÇÒÁÍÑȨÃÃÂì ·èÒ¹¡ÅèÒǶ֧¢éÍ»¯ÔºÑµÔáÅФس¸ÃÃÁ ¢Í§·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹´éǤÇÒÁà¤ÒþºÙªÒÇèÒ “…äÁèàËç¹ÁÕÊÔè§ã´¨Ð¤ÅÒ´à¤Å×è͹¨Ò¡ËÅÑ¡¸ÃÃÁËÅÑ¡ÇԹѢéÍã´àÅ »¯Ô»·Ò¡ÒôÓà¹Ô¹¢Í§·èÒ¹¡ç ÁÕẺÁÕ©ºÑºÁÕµÓÃѺµÓÃÒ ËÒ·Õè¤éÒ¹·ÕèµéͧµÔÁÔä´é ¡ÒþٴÍÐäõç仵çÁÒ áÁé¡ÒÃáÊ´§àÃ×èͧÁÃä¼Å¹Ô¾¾Ò¹¡çáÊ´§ª¹Ô´¶Í´ÍÍ¡ÁҨҡ㨷èÒ¹á·é æ ·Õè·èÒ¹ÃÙé·èÒ¹àËç¹ ·èÒ¹»¯ÔºÑµÔÁÒ ·ÓãËé¼Ùé¿Ñ§¿Ñ§´éǤÇÒÁ¶Ö§ã¨ à¾ÃÒзèÒ¹áÊ´§àËÁ×͹ÇèÒ·éÒ·Ò¤ÇÒÁ¨ÃÔ§¨Ñ§¢Í§·èÒ¹ áÅзéÒ·Ò¤ÇÒÁ¨ÃÔ§¢Í§¸ÃÃÁ...” ÊÔ觹Õé·ÓãËé·èÒ¹à¡Ô´¤ÇÒÁÁÑè¹ã¨ áÅÐàª×èÍá¹èÇèÒÁÃä¼Å¹Ô¾¾Ò¹ÁÕÍÂÙè¨ÃÔ§ ¤ÇÒÁʧÊÑÂã¹àÃ×èͧ¹Õé ·Õèà¤Â¤éÒ§¤ÒÁÒáµèà´ÔÁ¡çËÁ´ÊÔé¹ä» ¨Ò¡¹Ñé¹·èÒ¹¨Ö§Âé͹¡ÅѺÁÒ¶ÒÁµÑÇàͧÇèÒ “…áÅéÇàÃҨШÃÔ§äËÁ ?…” ´éǹÔÊÑ·ÓÍÐä÷ӨÃÔ§ ·ÓãËé·èÒ¹µÑé§ã¨á¹èÇá¹èÇèÒ “..µéͧ¨ÃÔ§«Õ ¶éÒäÁè¨ÃÔ§ãËéµÒ ÍÂèÒÍÂÙèãËé˹ѡÈÒʹÒáÅÐ˹ѡá¼è¹´Ô¹µèÍä»...” µÑé§áµè¹Ñé¹ÁÒ·èÒ¹¡çàÃ觤ÇÒÁà¾ÕÂõèÍÊÙé¡Ñº¡ÔàÅÊÍÂèÒ§àµçÁà˹ÕèÂÇ áÅеÑé§ÊѨ͸ÔÉ°Ò¹ÇèÒ “…ËÒ¡ÇèÒ·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹ÂѧÁÕªÕÇÔµÍÂÙèµÃÒºã´áÅéÇ àÃÒ¨ÐäÁè˹ըҡ·èÒ¹ ¨¹¡ÃзÑè§Çѹ·èÒ¹ Åèǧä»ËÃ×ÍàÃÒÅèÇ§ä» “…àÇÅÒ¹Õé¸ÃÃÁ·Õè·èÒ¹ àÃÕ¹ÁÒä´éÁÒ¡ä´é¹éÍ ÂѧäÁèÍӹǻÃÐ⪹ì... µèÍàÁ×èͶ֧¡ÒÅ... ¸ÃÃÁ·ÕèàÃÕ¹ÁÒ·Ñé§ËÁ´ ¨ÐÇÔè§à¢éÒÁÒ»ÃÐÊÒ¹¡Ñ¹¡Ñº ·Ò§´éÒ¹»¯ÔºÑµÔáÅÐ ¡ÅÁ¡Å×¹¡Ñ¹ä´éÍÂèÒ§สนิท...” “…µéͧ¨ÃÔ§«Õ ¶éÒäÁè¨ÃÔ§ ãËéµÒ ÍÂèÒÍÂÙèãËé˹ѡÈÒÊ¹Ò áÅÐ˹ѡá¼è¹´ินต่อไป...” ๖๔

áµè¡ÒÃä»à·ÕèÂÇà¾×èÍ»ÃСͺ¤ÇÒÁ¾Ò¡à¾ÕÂõÒÁ¡ÒÅàÇÅÒ¹Ñé¹ ¢Í仵ÒÁ¸ÃÃÁ´Ò áµè¶×Í·èÒ¹ à»ç¹ËÅÑ¡ àËÁ×͹¡ÑºÇèÒ ºéÒ¹àÃ×͹ÍÂÙè¡Ñº·èÒ¹ ä»·Õèä˹µéͧ¡ÅѺÁÒËÒ·èÒ¹…” ½Ñ¹·Õèµéͧ·ÓãËé¨ÃÔ§ ËÅѧ¨Ò¡·ÕèÍÂÙè¡Ñº·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹ä´é»ÃÐÁÒ³ÊÑ¡ ô - õ ¤×¹à·èÒ¹Ñé¹ ·èÒ¹¡ç½Ñ¹àÃ×èͧ»ÃÐËÅÒ´ ÍÑȨÃÃÂìàÃ×èͧ˹Öè§ ´Ñ§¹Õé “…¤ÇÒÁ½Ñ¹¹Õé¡çà»ç¹¤ÇÒÁ½Ñ¹àÃ×èͧÍÑȨÃÃÂìàËÁ×͹¡Ñ¹ ½Ñ¹ÇèÒä´éÊоÒºҵà ạ¡Å´ ¤Ãͧ¼éÒ ´éÇ´Õ仵ÒÁ·Ò§ÍѹáªÑ¯ Êͧ¿Ò¡·Ò§á¡ä»ä˹äÁèä´é ÁÕáµè¢ÇÒ¡áµè˹ÒÁàµçÁä»ËÁ´ ¹Í¡¨Ò¡¨Ð ¾ÂÒÂÒÁ仵ÒÁ·Ò§·Õèà»ç¹à¾Õ§´èÒ¹ æ ä»ÍÂèÒ§¹Ñé¹áËÅРáÃاÃѧ ËÒ¡¾ÍÃÙéà§×è͹¾Íà»ç¹á¶Ç·Ò§ä» ¾Í件֧·ÕèáËè§Ë¹Ö觡çÁÕ¡Íä¼èË¹Ò æ ÅéÁ·Ñº¢ÇÒ§·Ò§äÇé ËÒ·Ò§ä»äÁèä´é ¨Ðä»·Ò§ä˹¡çä»äÁèä´é Áͧ´Ù Êͧ¿Ò¡·Ò§¡çäÁèÁÕ·Ò§ä» ‘àÍ ¹ÕèàÃÒ¨Ðä»Âѧ䧹Ғ àÊÒзÕè¹Ñè¹àÊÒзÕè¹Õèä» ¡çàÅÂàË繪èͧ ªèͧ·Õè·Ò§à´Ô¹ä»µÃ§¹Ñé¹áËÅÐ à»ç¹ªèͧ¹Ô´Ë¹è;ͷÕè¨Ð ºÖ¡ºื¹ä»ãËéËÅÇÁµÑǡѺºÒµÃÅ١˹Öè§ ¾Íä»ä´é àÁ×èÍäÁèÁշҧ仨ÃÔ§ æ ¡çà»Å×éͧ¨ÕÇÃÍÍ¡ ÁѹªÑ´¢¹Ò´¹Ñ鹹Р¤ÇÒÁ½Ñ¹àËÁ×͹àÃÒäÁèä´é½Ñ¹ à»Å×éͧ¨ÕÇÃÍÍ¡¾Ñºà¡çºÍÂèÒ§·ÕèàÃҾѺà¡çºàÍÒÁÒÇÒ§¹ÕéáÅ àÍÒºÒµÃÍÍ¡ ¨Ò¡ºèÒ à¨éҢͧ¡ç¤×º¤ÅÒ¹ä» áÅéÇ¡ç´Ö§ÊÒºҵÃä»´éÇ ¡Å´¡ç´Ö§ä»äÇé·Õè¾ÍàÍ×éÍÁ¶Ö§ ¾Íº×¹ä»ä´é¡çÅÒ¡ ºÒµÃä»´éÇ ÅÒ¡¡Å´ä»´éÇ áÅéÇ¡ç´Ö§¨ÕÇÃä»´éÇ º×¹ä»ÍÂÙèÍÂèÒ§¹Ñé¹áËÅÐ ÂÒ¡áʹÂÒ¡ ¾ÂÒÂÒÁºÖ¡ºÖ¹¡Ñ¹ÍÂÙè¹Ñé¹à»ç¹àÇÅÒ¹Ò¹ ¾Í´Õà¨éҢͧ ¡ç¾é¹ä»ä´é à´ÕëÂÇ¡ç¤èÍ´֧ºÒµÃä» ºÒµÃ¡ç¾é¹ä»ä´é áÅéÇ¡ç´Ö§¡Å´ä» ¡Å´¡ç¾é¹ä»ä´é ¾ÂÒÂÒÁ´Ö§¨ÕÇÃä» ¨ÕÇáç¾é¹ä»ä´é ¾Í¾é¹ä»ä´éËÁ´áÅéÇ¡ç¤Ãͧ¼éÒ ÁѹªÑ´¢¹Ò´¹Ñ鹹ФÇÒÁ½Ñ¹ ¤Ãͧ¨ÕÇÃáÅéÇ¡çÊоÒºҵà ¹Ö¡ã¹ã¨ÇèÒ ‘àÃÒä»ä´éÅзչÕé’ ¡ç仵ÒÁ´èÒ¹¹Ñè¹áËÅÐ ·Ò§Ã¡ÁÒ¡ ¾Íä»»ÃÐÁÒ³ÊÑ¡ ñ àÊé¹à·èÒ¹Ñé¹ ÊоÒºҵà ạ¡Å´ ¤Ãͧ¨ÕÇÃä» µÒÁͧ仢éҧ˹éÒà»ç¹·ÕèàÇÔé§ÇéÒ§ËÁ´ ¤×Í¢éҧ˹éÒà»ç¹ÁËÒÊÁØ·Ã Áͧ份Ñè§â¹é¹äÁèÁÕ àËç¹áµè½Ñ觷Õè à¨éҢͧÂ×¹ÍÂÙèà·èÒ¹Ñé¹ áÅÐÁͧàËç¹à¡ÒÐ˹Öè§ÍÂÙèâ¹é¹ ä¡ÅÁÒ¡ ÁͧÊØ´ÊÒµҾÍÁͧàËç¹à»ç¹à¡ÒÐ´Ó æ ¹ÕèáËÅÐ ¹ÕèàÃÒ¨Ðä»à¡ÒйÑé¹ ¾Íà´Ô¹Å§ä»½Ñ觹Ñé¹ àÃ×ÍäÁè·ÃÒºÁÒ¨Ò¡ä˹ àÃÒ¡çäÁèä´é¡Ó˹´ÇèÒàÃ×͹µìàÃ×Íá¨ÇàÃ×;ÒÂÍÐäà àÃ×ÍÁÒà·Õº½Ñè§ àÃÒ¡ç¢Öé¹¹Ñè§àÃ×Í ¤¹¢ÑºàÃ×Íà¢Ò¡çäÁèä´é¾Ù´ÍÐäáѺàÃÒ ¾Íŧ仹Ñè§àÃ×ÍáÅéÇ¡çàÍÒºÒµÃàÍÒ ÍÐäÃŧÇÒ§º¹àÃ×Í àÃ×Í¡çºÖ觾Òä»â¹é¹àŹРâ´ÂäÁèµéͧºÍ¡ ÁѹÍÐäáçäÁè·ÃÒº ºÖè§ æ æ ä»â¹é¹àÅ äÁèÃÙéÊÖ¡ÇèÒÁÕÀÑÂÁÕÍѹµÃÒÂÁÕ¤Å×è¹ÍÐä÷Ñ駹Ñé¹áËÅÐ ä»áººà§Õº æ ¤ÃÙèà´ÕÂÇà·èÒ¹Ñ鹡ç¶Ö§à¾ÃÒÐà»ç¹¤ÇÒÁ½Ñ¹¹Õè ¾Í件֧à¡ÒйÑé¹áÅéÇ àÃҡ碹¢Í§ÍÍ¡¨Ò¡àÃ×ÍáÅéÇ¢Ö鹺¹½Ñè§ àÃ×Í¡çËÒÂä»àÅ àÃÒäÁèä´é¾Ù´¡Ñ¹ ÊÑ¡¤Óà´ÕÂǡѺ¤¹¢ÑºàÃ×Í àÃÒ¡çÊоÒºҵâÖé¹ä»º¹à¡ÒйÑé¹ ¾Í»Õ¹à¢Ò¢Öé¹ä» æ ¡çä»àËç¹·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹ ¡ÓÅѧ¹Ñè§ÍÂÙ躹à¢Òº¹àµÕ§àÅç¡ æ ¡ÓÅѧ¹Ñ觵ÓËÁÒ¡¨êÍ¡ æ ÍÂÙè ¾ÃéÍÁ¡ÑºÁͧÁÒ´ÙàÃÒ·Õè¡ÓÅѧ»Õ¹à¢Ò¢Öé¹ ä»ËÒ·èÒ¹ ‘ÍéÒÇ ! ·èÒ¹ÁËÒÁÒä´éÂѧ䧹Õè ? ·Ò§ÊÒ¹Õéã¤ÃÁÒä´éàÁ×èÍäËÃè ·èÒ¹ÁËÒÁÒä´éÂѧ䧡ѹ ?’ ‘¡ÃмÁ¹Ñè§àÃ×ÍÁÒ ¢Öé¹àÃ×ÍÁҒ ‘âÍéâÎ ·Ò§¹ÕéÁѹÁÒÂÒ¡¹Ò ã¤Ã æ äÁè¡ÅéÒàÊÕ觵ÒÂÁҡѹËÃÍ¡ àÍéÒ ¶éÒÍÂèÒ§¹Ñé¹µÓËÁÒ¡ãËé˹èÍ’ ·èÒ¹¡çÂ×蹵кѹËÁÒ¡ãËé àÃÒ¡çµÓ¨êÍ¡ ææ ä´é ò - ó ¨êÍ¡àÅÂÃÙéÊÖ¡µÑǵ×è¹ áËÁàÊÕÂã¨ÁÒ¡ ÍÂÒ¡¨Ð½Ñ¹ µèÍä»ÍÕ¡ãË騺àÃ×èͧ¤è͵×蹡çÂѧ´Õ…” ๖๕ ๔ แสวงหาครูบาอาจารย์

ประวัติท่านอาจารย์พระมหาบัว ญาณสัมปันโน ¾Íµ×è¹àªéÒÁÒ·èÒ¹àÅÂàÍÒàÃ×èͧ¹Õéä»àÅèÒ¶ÇÒÂãËé ·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑ蹿ѧ ·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑ蹡çä´éàÁµµÒ¾Ù´àÊÃÔÁ¡ÓÅѧ㨠ãËéÈÔÉÂìà¾ÔèÁàµÔÁÍÕ¡ ãËé¾Ò¡à¾ÕÂôÓà¹Ô¹»¯Ô»·ÒµÒÁ¤ÇÒÁ½Ñ¹ ¹Ñé¹ Í´·¹»ÃоĵԻ¯ÔºÑµÔ¨¹ãËé¡ÅÒÂà»ç¹¨ÃÔ§¢Öé¹ÁÒ ·èÒ¹ ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹àÁµµÒ¾Ù´Í¸ÔºÒ¤ÇÒÁ½Ñ¹ÇèÒ “…àÍéÍ ·Õè½Ñ¹¹Õéà»ç¹Á§¤ÅÍÂèÒ§ÂÔè§áÅéǹР¹Õéà»ç¹ Ẻà»ç¹©ºÑºã¹»¯Ô»·Ò¢Í§·èÒ¹äÁèà¤Å×è͹¤ÅÒ´¹Ð ãËé·èÒ¹ ´Óà¹Ô¹µÒÁ»¯Ô»·Ò·Õè·èÒ¹½Ñ¹¹Õé àº×éͧµé¹¨ÐÂÒ¡ÅÓºÒ¡·ÕèÊØ´ ¹Ð... ·èÒ¹µéͧàÍÒãËé´Õ ·èÒ¹ÍÂèÒ·éͶÍÂàº×éͧµé¹¹ÕéÅÓºÒ¡ ´Ù·èÒ¹ÅÍ´¡Íä¼èÁÒ·Ñ駡͹Ñè¹áËÅÐÅÓºÒ¡ÁÒ¡µÃ§¹Ñé¹ àÍÒãËé´Õ ÍÂèÒ¶ÍÂËÅѧà»ç¹Íѹ¢Ò´ ¾Í¾é¹¨Ò¡¹Ñé¹ä»áÅéÇ¡çàÇÔé§ÇéÒ§ä»ä´éʺÒ¨¹¶Ö§à¡ÒÐ... Íѹ¹Ñé¹äÁèÂÒ¡ µÃ§¹Õé µÃ§ÂÒ¡¹Ò... ¾Í¾é¹¨Ò¡¹ÕéáÅéÇ·èÒ¹¨Ðä»´éǤÇÒÁÊдǡʺÒÂäÁèÁÕÍØ»ÊÃäÍѹã´àÅ ÁÕà·èÒ¹Ñé¹áËÅÐ àº×éͧµé¹àÍÒãËé´ÕÍÂèҶ͹Ð... ¶éҶ͵ç¹Õéä»äÁèä´é¹Ð àÍéÒ à»ç¹¡çà»ç¹ µÒ¡çµÒ ¿Ò´ÁѹãËéä´éµÃ§¹Õé¹èÐ... Áѹ¨ÐÂÒ¡á¤èä˹ Áѹ¡çä»ä´é¹Õè ÍÂèҶ͹Ѕ” ·èÒ¹¿Ñ§ÍÂèÒ§¶Ö§ã¨ ¾ÃéÍÁ¡Ñºà¡çº¤ÇÒÁÁØè§ÁÑ蹨ÃÔ§¨Ñ§ÍÂÙèÀÒÂã¹ÇèÒ áÁé¡Òû¯ÔºÑµÔ¨ÐÂÒ¡à¾Õ§㴠àÃÒ¡ç¨ÐµéͧÊÙéÍÂèÒ§äÁèÁն͠à»ç¹¡çà»ç¹ µÒ¡çµÒ ¤µÔàµ×͹㨨ҡ½Ñ¹ ÃÐÂзÕè·èÒ¹à¢éÒÍÂÙèÈÖ¡ÉÒãËÁè æ ·èÒ¹ÃÙéÊÖ¡à¡Ã§¡ÅÑÇ·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹ÁÒ¡ ÍÒ¨à»ç¹à¾ÃÒÐà˵عÕéàͧ ·ÓãËéÇѹ˹Öè§ã¹µÍ¹¡ÅÒ§ÇѹËÅѧ¨Ò¡·èÒ¹à͹¡ÒÂŧ¾Ñ¡¼è͹ÍÔÃÔÂÒº¶ä´éäÁè¹Ò¹¡çàÅÂà¤ÅÔéÁËÅÑºä» ¢³Ð·Õè à¤ÅÔéÁËÅѺ仹Ñé¹»ÃÒ¡¯ÇèÒ·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹ÁÒ´ØàÍÒàÊÕ¡ãËญ­èÇèÒ “·èÒ¹Áҹ͹àËÁ×͹ËÁÙÍÂÙè·ÓäÁ·Õè¹Õè à¾ÃÒзÕè¹ÕèÁÔãªèâçàÅÕé§ËÁÙ ¼Á¨Ö§äÁèàÊÃÔÁ¾ÃзÕèÁÒàÃÕ¹ÇÔªÒ ËÁÙ à´ÕëÂÇÇÑ´¹Õé¨Ð¡ÅÒÂà»ç¹âçàÅÕé§ËÁÙ仔 àÊÕ§¢Í§·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹ã¹½Ñ¹¹Ñé¹à»ç¹àÊÕ§µÐ⡹´Ø´èÒ¢Ùèà¢ç­ญãËé·èÒ¹¡ÅÑÇàÊÕ´éÇ ¨Ö§·ÓãËé·èÒ¹ ÊдØ駵×è¹¢Öé¹´éǤÇÒÁµÃÐ˹¡µ¡ã¨ ·èÒ¹¾ÂÒÂÒÁâ¼Å่˹éÒÍÍ¡ÁÒ·Õè»ÃеÙà¾×èÍÁͧËÒ·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹ áµè¡çäÁ辺 ¤ÇÒÁÃÙéÊÖ¡¢Í§·èҹ㹵͹¹Ñé¹ ·èÒ¹àÅèÒÇèÒ “·Ñ駵ÑÇÊÑè¹ã¨ÊÑè¹á·ºà»ç¹ºéÒä»ã¹¢³Ð¹Ñé¹ à¾ÃÒл¡µÔ¡ç¡ÅÑÇ·èҹ᷺µÑ駵ÑÇäÁèµÔ´ÍÂÙèáÅéÇ áµè ºÑ§¤Ñºµ¹ÍÂÙè¡Ñº·èÒ¹´éÇÂà˵ؼŷÕèàËç¹ÇèҪͺ¸ÃÃÁà·èÒ¹Ñé¹ á¶Á·èÒ¹Âѧ¹ÓÂÒ»ÃÒºËÁÙÁÒ¡ÃÍ¡à¢éÒÍÕ¡ ¹Ö¡ÇèÒÊźä»ã¹àÇÅÒ¹Ñé¹ ¾Íâ¼Åè˹éÒÍÍ¡ÁÒ Áͧâ¹é¹Áͧ¹ÕéäÁèàËç¹·èÒ¹ÁÒÂ×¹ÍÂÙèµÒÁ·Õè»ÃÒ¡¯ ¨Ö§¤èÍÂÁÕ ÅÁËÒÂ㨢Öé¹ÁÒºéÒ§” ¾Íä´éâÍ¡ÒÊ ·èÒ¹¨Ö§¡ÃÒºàÃÕ¹àÅèÒ¶ÇÒ ·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑ蹡çàÁµµÒá¡éãËéà»ç¹ÍغÒ»Åͺâ¹â´Â ͸ԺÒ¤ÇÒÁ½Ñ¹¹Ñé¹ãËé¿Ñ§ÇèÒ “...àÃÒÁÒËÒ¤ÃÙÍÒ¨ÒÃÂìãËÁè æ »ÃСͺ¡ÑºÁÕ¤ÇÒÁÃÐÇѧµÑé§ã¨ÁÒ¡ àÇÅÒËÅѺ价ÓãËé¤Ô´ áÅÐ ½Ñ¹ä»ÍÂèÒ§¹Ñé¹àͧ ·Õè·èҹ仴ØÇèÒàÃÒàËÁ×͹ËÁÙ¹Ñé¹ à»ç¹ÍغÒ¢ͧ¾ÃиÃÃÁ ·èÒ¹ä»àµ×͹äÁèãËéàÃÒ¹ÓÅÑ·¸Ô¹ÔÊÑ¢ͧ ËÁÙÁÒãªéã¹Ç§¢Í§¾ÃÐáÅоÃÐÈÒÊ¹Ò “…·èÒ¹µéͧàÍÒãËé´Õ ·èÒ¹ÍÂèÒ·éͶÍ ÍÂèÒ¶ÍÂËÅѧà»ç¹Íѹ¢Ò´... ¶éҶ͵ç¹Õéä»äÁèä´é¹Ð àÍéÒ à»ç¹¡çà»ç¹ µÒ¡çµÒ ¿Ò´ÁѹãËéä´éµÃ§นี้นะ...” ๖๖

â´ÂÁÒ¡¤¹àÃÒäÁè¤èͤӹ֧¶Ö§¤ÇÒÁà»ç¹Á¹ØÉÂì ¢Í§µÑÇÇèÒÁդس¤èÒà¾Õ§äà àÇÅÒÍÂÒ¡·ÓÍÐä÷ӵÒÁ㨪ͺ äÁè¤Ó¹Ö§¶Ö§¤ÇÒÁ¼Ô´¶Ù¡ªÑèÇ´Õ ¨Ö§à»ç¹Á¹ØÉÂìàµçÁÀÙÁÔä´éÂÒ¡... ¾ÃиÃÃÁ·èÒ¹ÁÒÊÑè§Ê͹´Ñ§·Õè·èÒ¹»ÃÒ¡¯¹Ñé¹à»ç¹ ÍغÒ·ÕèªÍº¸ÃÃÁ´ÕáÅéÇ ¨§¹Óä»à»ç¹¤µÔàµ×͹㨵ÑÇàͧ àÇÅÒà¡Ô´¤ÇÒÁà¡Õ¨¤ÃéÒ¹¢Öé¹ÁÒ¨Ðä´é¹ÓÍغÒ¹Ñé¹ÁÒãªé àµ×͹ʵԡӨѴÁѹÍÍ¡ä» “…¡Ñº¤ÃÙÍÒ¨ÒÃÂì ÍÂèÒ¡ÅÑÇ·èÒ¹¨¹à¡Ô¹ä»... ¨§¡ÅÑǺһ¡ÅÑÇ¡ÃÃÁ ·Õè¨Ð¹Ó·Ø¡¢ìÁÒà¼ÒŹµ¹...” ¹ÔÁÔµàªè¹¹Õéà»ç¹¢Í§´ÕËÒÂÒ¡ äÁè¤èÍ»ÃÒ¡¯á¡èã¤Ã§èÒÂ æ ¼ÁªÍº¹ÔÁÔµ·Ó¹Í§¹ÕéÁÒ¡ à¾ÃÒШР¾ÅÍÂä´éʵÔàµ×͹µ¹ÁÔãËé»ÃÐÁÒ·ÍÂÙèà¹×ͧ æ ¤ÇÒÁà¾ÕÂèÐä´éàÃè§ÃÕº... ¶éÒ·èÒ¹ÁËÒ¹ÓÍغÒ·Õè¾ÃиÃÃÁ ·èÒ¹ÁÒà·È¹ìãËé¿Ñ§ä»»¯ÔºÑµÔÍÂÙèàÊÁÍ æ 㨷èÒ¹¨Ðʧºä´éàÃçDž àÃÒÁÒÍÂÙè¡Ñº¤ÃÙÍÒ¨ÒÃÂì ÍÂèÒ¡ÅÑÇ·èÒ¹à¡Ô¹ä» 㨨Ðà´×Í´Ãé͹¹Ñ觹͹äÁèà»ç¹ÊØ¢ ¼Ô´¶Ù¡»ÃСÒÃã´ ·èÒ¹¨ÐÊÑè§Ê͹àÃÒ仵ÒÁ¨ÒÃÕµáË觸ÃÃÁ ¡ÒáÅÑÇ·èÒ¹ÍÂèÒ§äÁèÁÕà˵ؼŹÑé¹äÁèà¡Ô´»ÃÐ⪹ìÍÐäÃàÅ ¨§¡ÅÑǺһ¡ÅÑÇ¡ÃÃÁ·Õè¨Ð¹Ó·Ø¡¢ì ÁÒà¼ÒŹµ¹ãËéÁÒ¡¡ÇèÒ¡ÅÑÇÍÒ¨ÒÃÂì ¼ÁàͧÁÔä´éàµÃÕÂÁÃѺËÁÙ褳ÐäÇéà¾×èÍ´Ø´èÒà¦Õè¹µÕâ´ÂäÁèÁÕà˵ؼŠที่ควร...” ๖๗ ๔ แสวงหาครูบาอาจารย์

ประวัติท่านอาจารย์พระมหาบัว ญาณสัมปันโน ๕ Í Ø µÊÒËоҡà¾ÕÂà ½Ö¡½¹¨Ôµ áÁé»ÃÐʺ·Ø¡¢ìà¨Õ¹µÒ áµè¤ÇÒÁÁØè§ÁÑè¹äÁè¶Í ÃÐÂСè͹·Õè·èÒ¹¨Ðà¢éÒÍÂÙ軯ԺѵԡѺ·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹¹Ñé¹ ·èÒ¹ä´é仾ѡÍÂÙè ³ ºéÒ¹µÒ´«Öè§à»ç¹ ºéÒ¹à¡Ô´¢Í§·èÒ¹ ªèǧ¹Õéàͧà»ç¹ªèǧ·Õè·èÒ¹»ÃÐʺÀÒÇШԵàÊ×èÍÁ´éÇ à˵طÕè·èÒ¹ãªéàÇÅÒÊèǹãËญè㹡Òà ·Ó¡Å´à¾×èÍàµÃÕÂÁÍÍ¡ÇÔàÇ¡ ¢³Ð·ÕèàÃÔèÁ·ÓÂѧäÁè·Ñ¹àÊÃç¨´Õ ¡ÅѺ»ÃÒ¡¯ÇèÒã¹´éÒ¹ÊÁҸԢͧ·èÒ¹àÃÔèÁ àÊ×èÍÁŧ æ ·èÒ¹àÅèÒ¶Ö§ÀÒÇШԵàÊ×èÍÁ¹ÕéÇèÒ “…à»ç¹ÀÒÇзÕè¨ÔµÃÙéÊÖ¡à¢éÒÊÁÒ¸ÔäÁè¤èÍÂʹԷàËÁ×͹·Õèà¤Âà»ç¹ÁÒ ºÒ§¤ÃÑé§à¢éÒʧºä´é แµèºÒ§¤ÃÑé§ à¢éÒäÁèä´é ÀÒÇÐàÊ×èÍÁ¹ÕéÁѹ¶Ö§¢¹Ò´¨Ðà»ç¹¨ÐµÒ¨ÃÔ§ æ à¾ÃÒзء¢ìÁÒ¡ à˵طÕè·Ø¡¢ìÁÒ¡à¾ÃÒÐä´éà¤ÂàË繤س¤èҢͧÊÁÒ¸Ô·Õèá¹è¹»Öë§ÁÒáÅéÇ áÅСç¡ÅѺàÊ×èÍÁàÍÒª¹Ô´äÁèÁÕ ÍÐäõԴà¹×é͵ԴµÑÇàÅ ÁÕáµè¿×¹áµèä¿à¼ÒËÑÇ㨵ÅÍ´àÇÅÒ ·Ñé§Çѹ·Ñ駤׹ ·Ñé§Â×¹·Ñé§à´Ô¹ ·Ñ駹Ñ觷Ñ駹͹ ¨Ö§ à»ç¹·Ø¡¢ìà¾ÃÒÐÍÂÒ¡ä´éÊÁÒ¸Ô¹Ñ鹡ÅѺÁÒ Áѹà»ç¹ÁËѹµ·Ø¡¢ì¨ÃÔ§ æ ¡çÁÕ¤ÃÒÇ·Õè¨ÔµàÊ×èÍÁ¹Ñé¹áÅ·Õè·Ø¡¢ìÁÒ¡ ·ÕèÊØ´…” ¤ÇÒÁ·Ø¡¢ì¹Õé·èÒ¹à»ÃÕºãËé¿Ñ§àËÁ×͹¡Ñºà¤Âà»ç¹ÁËÒàÈÃÉ°ÕÁÕà§Ô¹ËÁ×è¹áʹÅéÒ¹ÁÒ¡è͹ áÅéǨÙè æ ÁÒÅèÁ¨ÁÊÔé¹à¹×éÍ»ÃдҵÑÇ´éÇÂà˵ءÒóìÍѹã´Íѹ˹Öè§ ¼Ùé·Õèà¤ÂÁÕà§Ô¹ÁÒ¡ÁÒ¢¹Ò´¹Ñé¹ÂèÍÁÃé͹¡ÇèÒ¼Ùé·Õè ËÒàªéÒ¡Ô¹¤èÓáÅÐäÁèà¤ÂÁÕà§Ô¹ËÁ×è¹áʹÅéÒ¹¹Ñé¹ÁÒ¡è͹àÅ ¼Ùé¹Ñ鹨ÐàÍÒÍÐäÃÁÒàÊÕÂã¨ã¹¤ÇÒÁÅèÁ¨Á¢Í§ à§Ô¹¡é͹¹Ñé¹ä´éàÅèÒ ÊÓËÃѺàÃ×èͧ¹Õé¡çàªè¹¡Ñ¹ ÀÒÇзÕè¨Ôµà¨ÃÔ­ญ´éÇÂÊÁÒ¸Ô¡çà»ÃÕºàËÁ×͹¡Ñº¼Ùéà»ç¹ÁËÒàÈÃÉ°Õ ÁÕà§Ô¹¡é͹ãËญè¹Ñè¹àͧ ¤ÇÒÁà´ç´à´ÕèÂÇ ¤ÇÒÁÁØè§ÁÑ蹨ÃÔ§¨Ñ§¢Í§·èÒ¹ à¾×èÍ·Õè¨Ð¤ÃͧªÑª¹Ð㹡ÒõèÍÊÙé¡Ñº¡ÔàÅÊãËéä´é¹Õé ·èÒ¹¾Ù´àÊÁÍÇèÒ “¶éÒ¡ÔàÅÊäÁèµÒ àÃÒ¡çµéͧµÒÂà·èÒ¹Ñé¹ ¨ÐãËéÍÂÙèà»ç¹ÊͧÃÐËÇèÒ§¡ÔàÅʡѺàÃÒ¹Ñé¹... äÁèä´é” ´éǨԵ㨷Õè˹ѡá¹è¹à¢éÁá¢ç§´Ñ§¡ÅèÒǹÕé ¨Ö§äÁèÁÕÊÔè§ã´¨ÐÁÒà»ç¹ÍØ»ÊÃäµèͤÇÒÁµÑé§ã¨¨ÃÔ§¢Í§ ·èÒ¹ä´é à¾ÃÒÐÂÍÁµèÍÊÙ骹Դ “àÍÒªÕÇÔµà»ç¹à´ÔÁ¾Ñ¹” ¹Ñè¹àͧ ¼ÙéàªÕèÂǪҭญ… ÇÒÃШԵ ËÙ·Ô¾ÂìµÒ·Ô¾Âì µÍ¹·èÒ¹à¢éÒÍÂÙèÈÖ¡ÉҡѺ·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹ãËÁè æ ¹Ñé¹ ã¹Çѹ·ÕèäÁèÁÕ¡ÒûÃЪØÁ¿Ñ§¸ÃÃÁ ËÅѧ¨Ò¡ ·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹àÊÃ稨ҡ¡ÒÃà´Ô¹¨§¡ÃÁ ÃÒÇ ò ·ØèÁ ¨Ðä´éÂÔ¹àÊÕ§ͧ¤ì·èÒ¹·ÓÇѵÃÊÇ´Á¹µìàºÒ æ ·Ø¡¤×¹ à»ç¹àÇÅÒ¹Ò¹ æ ¡ÇèҨШº áÅйÑè§ÊÁÒ¸ÔÀÒǹҵèÍ仨¹¶Ö§àÇÅÒ¨ÓÇÑ´ áµè¶éÒÇѹ·ÕèÁÕ¡ÒûÃЪØÁ ¨Ðä´éÂÔ¹µÍ¹ËÅѧ¨Ò¡àÅÔ¡»ÃЪØÁáÅéÇ·Ø¡¤×¹àªè¹à´ÕÂǡѹ áÅÐä´éÂԹͧ¤ì ·èÒ¹ÊÇ´ÍÂÙèà»ç¹àÇÅÒ¹Ò¹ àªè¹à´ÕÂǡѺ¤×¹·Õèͧ¤ì·èÒ¹ÊÇ´µÑé§áµèËÑǤèÓ Çѹàªè¹¹Ñé¹Í§¤ì·èÒ¹µéͧàÅ×è͹¡Òà ¨ÓÇѴ仵͹´Ö¡ ÃÒÇà·Õ觤׹ËÃ×͵Õ˹Öè§ ã¹ÃÐÂйÑé¹·èÒ¹àͧÍÂÒ¡ÃÙé¨ÃÔ§ æ ÇèÒ ·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹ÊÇ´Á¹µì¾ÃÐÊÙµÃã´ºéÒ§ ¶Ö§ä´éãªéàÇÅÒ ¹Ò¹ÁÒ¡¡ÇèҨШºáµèÅФ׹ æ ·èÒ¹àÅèÒ¶Ö§à˵ءÒóì¹Õéã¹áºº¢º¢Ñ¹µ¹àͧÇèÒ ๖๘

“…àÃÒáͺ仿ѧ·èÒ¹ÊÇ´Á¹µì àÃÒÂѧäÁèÅ×Á¹Ð ·èÒ¹¡ç¡Ñé¹ËéͧÍÂÙè àÃÒä»ãËÁè æ äÁèÃÙé»ÃÐÊÕ»ÃÐÊÒÍÐäà àÃÒà´Ô¹¨§¡ÃÁÍÂÙè ä´éÂÔ¹àÊÕ§·èÒ¹ÊÇ´Á¹µì ¾ÖÁ ¾ÖÁ ¾ÖÁ ¾ÖÁ à§Õº æ àÃÒ¡ç´éÍÁ仹Р·èÒ¹ÊÇ´º·ÍÐäÃ¹Ò äÁèÅ×Á¹Ð ‘âÍê ! àÃÒ¢¹ÅØ¡¹Ð ¡ÅÑÇÂé͹ËÅѧ¹Ð àÇÅÒ ·ÃҺ仢éҧ˹éÒä»àÃ×èÍ æ âÍé ! ¡ÙµÒ ÁѹäÁèÃÙé»ÃÐÊÕ »ÃÐÊÒÍÐäÃàÅ àËÁ×͹ÅÔ§...’ ÇèÒãËéà¨éҢͧ¹Ð àÃÒà´Ô¹¨§¡ÃÁÍÂÙè ·èÒ¹ÍÂÙèã¹ËéͧÊÙ§á¤è¹Õé áËÅйР¾Ñ¡¹Õéà»ç¹¾Ñ¡µèÓÊÓËÃѺ¾ÃÐà³ÃÍÂÙè ¾Ñ¡·Õè·èÒ¹ ÍÂÙè¹Õé¡Ñé¹Ëéͧ ÍÍ¡¨Ò¡¹ÕéáÅéÇ¡çà»ç¹¾Ñ¡ÍÕ¡¾Ñ¡Ë¹Öè§ ä´éÂÔ¹ àÊÕ§·èÒ¹ÊÇ´Á¹µì ¾ÖÁ ¾ÖÁ... ‘âÍéâË ·èÒ¹ÊÇ´Á¹µìà¡è§¹Ð’ ÊÇ´Á¹µì ¾ÖÁ ¾ÖÁ... àÃÒ¡ç¤èÍÂáͺà¢éÒä» áͺà¢éÒä» ¾Í件֧·Õè... ·èÒ¹¡çËÂØ´ÊÇ´áÅéÇ... à§Õºä»... àÃÒ¡ç¤Í¿ѧÍÂÙè¹Ð ·èÒ¹¡çà§ÕºàÅ µÍ¹¹Ñé¹àÃÒÂѧ äÁèÃÙéµÑǹРàÅÂÇèÒà´ÕëÂǶÍÂÍÍ¡ÁҫСè͹àŶÍÂÍÍ¡ ä» ¾ÍàÃÒ¶ÍÂÍ͡仢éÒ§¹Í¡äÁè¹Ò¹ ÊÑ¡à´ÕëÂÇ·èÒ¹¡ç¢Öé¹ ¾ÖÁ ¾ÖÁ ÊÇ´Á¹µì¢Öé¹ÍÕ¡áÅéÇ àÃÒ¨Ö§áͺà¢éÒÁÒÍÕ¡ ¤×Í äÍéÇÑÇäÁèÃÙé¨Ñ¡àÊ×Í Ë¹ÙäÁèÃÙé¨Ñ¡áÁÇ ÇèÒÍÂèÒ§¹Ñé¹à¶ÍйèÒ âÍ颺¢Ñ¹´Õ¹Ð ·Õ¹Õé¾Íà¢éÒä»ÍÕ¡ ·èÒ¹¡ç¹Ôè§à§ÕºÍÕ¡¹Ð àÃÒ¡çàÅ Â×¹ÍÂÙè¹Ò¹¤ÃÒǹÕéáµè·èÒ¹¡çÂѧà§ÕºÍÂÙèÍÂèÒ§¹Ñé¹ ¡çàŶÍÂÍÍ¡ÁÒÍÕ¡ ¾ÍàÃÒ¶ÍÂÍÍ¡ä»·Õäà ÊÑ¡à´ÕëÂÇ·èÒ¹ ¡ç¢Öé¹ÍÕ¡áÅéÇ ÍÂèÒ§¹Ñ鹹Р¤ÃÑ駷ÕèÊÒÁ¶Ö§ÃÙéµÑǹФÃÑ駷ÕèÊÒÁà¢éÒä»ÍÕ¡ ¡çà§ÕºÍÕ¡ àÅÂÁÒÊдش㨠‘àÍ ¹ÕèËÃ×Í·èÒ¹ÃÙéàÃÒáÅéǹéÒ ? ...’ ¾Í¤ÃÑ駷ÕèÊÒÁ¹Õé ÁÒÊдشã¨áÅéÇ¡çÃÕºÍÍ¡ÁÒàÅ áÅéÇ·Õ¹Õé¡çÊѧࡵ´ÙµÍ¹àªéÒÍÍ¡ÁÒ âÍéâË µÒ·èÒ¹ ¶ÅÖ§¨éÍงãÊèàÃÒàÅ¹Р‘âÍé¡ٵÒÂáËÅ¡áÅéÇ ¡ÙµÒÂàÁ×èͤ׹¹ÕéáËÅ¡áÅéÇËÅВ ¡ç·èÒ¹¨éͧ´Ù¨ÃÔ§ æ à¹Õè ¹Ñè¹áËÅÐáÊ´§ÇèҺ͡ªÑ´à¨¹áÅéǹйÑè¹ µÑé§áµè¹Ñé¹ÁÒ àÃÒ¡ÅÑÇÂÔ觡ÇèÒ Ë¹Ù¡ÅÑÇáÁDž” ÃÐÂÐáá·Õè·èÒ¹ÍÂÙèÈÖ¡ÉҡѺ·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹¹Ñé¹ ·èÒ¹àÅèÒ¶Ö§¤ÇÒÁÃÙéÊÖ¡·Õèà¡Ã§¡ÅÑÇ·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹ ÁÒ¡ÇèÒ “…àÇÅÒ仾ºä»àËç¹·èÒ¹·ÕááâÍë µÑÇÊÑè¹¹Ñè¹áËÅÐ µÒ·èÒ¹àËÅ×ͺÁÒ¾Ñéºà·èÒ¹Ñé¹ Áѹ¡çÍÂÒ¡¨Ð ˧ÒÂä»áÅéÇ µÒ·èÒ¹ÊӤѭญÁÒ¡¹Ð µÒÁÕÍÓ¹Ò¨´éÇ àÊÕ§¡çÁÕÍÓ¹Ò¨ ¾Ù´ÍÍ¡ÁÒ¹ÕéáËÅÁ¤Á äÁ袹Ҵ¹Ñé¹ ¡ÔàÅÊ¡çäÁèËÁͺ¨ÐÇèÒÂѧ䧅” ¹Ö¡ “¾Ø·â¸” ã¹ã¨ ¨ÐäÁè “¨ÔµàÊ×èÍÁ” ËÅѧ¨Ò¡·Õè·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹àÁµµÒÃѺäÇé àÁ×èÍâÍ¡ÒÊÍѹ¤ÇÃÁÒ¶Ö§ ·èÒ¹¡ç¡ÃÒºàÃÕ¹»ÃÖ¡ÉÒ¶Ö§ÀÒÇÐ ¨ÔµàÊ×èÍÁÇèÒ¤ÇÃá¡éä¢ÍÂèÒ§äà áÅдéÇ¡ØÈâźÒÂáºÂŢͧ¤ÃÙºÒÍÒ¨ÒÃÂì ·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑ蹡ÅѺáÊ´§ “…âÍê ! ¡ÙµÒ ÁѹäÁèÃÙé»ÃÐÊÕ»ÃÐÊÒÍÐäÃàÅ… àËÁ×͹ÅÔ§” ÇèÒãËéàจ้าของนะ... fifffflffiflfl ffl fl ­ ffi­fflflfififfff fl ­­ffflffi ‰ffflffl 
ffi   Šfl
fi‚ffi‰‹  flff­ fl €fl Œ fffl ­ff‰   fl fl”• ๖๙ ๕ อุตสาหะพากเพียร ฝึกฝนจิต

ประวัติท่านอาจารย์พระมหาบัว ญาณสัมปันโน à»ç¹àªÔ§àÊÕÂã¨ä»´éÇ ¾ÃéÍÁ¡ÑºãËé¡ÓÅѧã¨ÈÔÉÂìÇèÒ “…¹èÒàÊÕ´ÒÂÁѹàÊ×èÍÁä»·Õèä˹¡Ñ¹¹Ò àÍÒà¶ÍÐ ·èÒ¹ÍÂèÒàÊÕÂ㨠¨§¾ÂÒÂÒÁ·Ó¤ÇÒÁà¾ÕÂà à¢éÒÁÒ¡ æ à´ÕëÂÇÁѹ¨Ð¡ÅѺÁÒÍÕ¡á¹è æ Áѹä»à·ÕèÂÇà©Â æ ¾ÍàÃÒàÃ觤ÇÒÁà¾ÕÂÃÁѹ¡ç¡ÅѺÁÒàͧ ˹ըҡ àÃÒä»äÁè¾é¹ à¾ÃÒШԵà»ç¹àËÁ×͹ÊعѢ¹Ñè¹áÅ à¨éҢͧä»ä˹ÁѹµéͧµÔ´µÒÁà¨éҢͧ仨¹ä´é ¹Õè¶éÒàÃÒàÃè§ ¤ÇÒÁà¾ÕÂÃà¢éÒãËéÁÒ¡ ¨Ôµ¡çµéͧ¡ÅѺÁÒàͧ äÁèµéͧµÔ´µÒÁÁѹãËéàÊÕÂàÇÅÒ Áѹ˹Õä»ä˹äÁè¾é¹àÃÒá¹è æ … ¨§»ÅèͤÇÒÁ¤Ô´¶Ö§ÁѹàÊÕ áÅéÇãËé¤Ô´¶Ö§ ¾Ø·â¸ µÔ´ æ ¡Ñ¹ÍÂèÒÅ´ÅÐ ¾ÍºÃÔ¡ÃÃÁ ¾Ø·â¸ ¶ÕèÂÔºµÔ´ æ ¡Ñ¹à¢éÒ ÁѹÇÔ觡ÅѺÁÒàͧ ¤ÃÒǹÕéáÁéÁѹ¡ÅѺÁÒ¡çÍÂèÒ»ÅèÍ ¾Ø·â¸ ÁѹäÁèÁÕÍÒËÒáԹà´ÕëÂÇÁѹ¡ç ÇÔ觡ÅѺÁÒËÒàÃÒ ¨§¹Ö¡ ¾Ø·â¸ à¾×èÍà»ç¹ÍÒËÒâͧÁѹäÇéÁÒ¡ æ àÁ×èÍÁѹ¡Ô¹ÍÔèÁáÅéǵéͧ¾Ñ¡¼è͹ àÃÒʺÒ¢³Ð·ÕèÁѹ ¾Ñ¡Ê§ºµÑÇäÁèÇÔè§ÇØè¹¢Øè¹à¤×ͧà·ÕèÂÇËÒä¿ÁÒà¼ÒàÃÒ ·Ó¨¹äÅèÁѹäÁèÂÍÁ˹Õ仨ҡàÃÒ ¹Ñè¹ážʹաѺ㨵ÑÇ ËÔÇâËÂÍÒËÒÃäÁèÁÕÇѹÍÔèÁ¾Í ¶éÒÍÒËÒþ͡ѺÁѹáÅéÇ áÁéäÅè˹Õä»ä˹Áѹ¡çäÁèÂÍÁä» ·ÓÍÂèÒ§¹Ñé¹áÅ ¨ÔµàÃÒ¨ÐäÁèÂÍÁàÊ×èÍÁµèÍ仅” ¾ÃÃÉÒ·Õè ù ¹Õé à»ç¹¾ÃÃÉÒáá·Õè·èÒ¹ä´é¨Ó¾ÃÃÉÒ´éÇ¡ѹ¡Ñº·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹ ³ ºéҹ⤡ ¨Ñ§ËÇѴʡŹ¤Ã ¤ÓÊ͹´Ñ§¡ÅèÒǢͧ·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹ ·ÓãËé·èÒ¹µÑ駤ÓÁÑè¹ÊÑ­­ญญÒ¢Öé¹ÇèÒ “...ÍÂèÒ§äèеéͧ¹Ó¤ÓºÃÔ¡ÃÃÁ ¾Ø·â¸ ÁҡӡѺ¨Ôµ·Ø¡àÇÅÒ äÁèÇèÒà¢éÒÊÁÒ¸ÔÍÍ¡ÊÁÒ¸Ô äÁèÇèҨР·Õèä˹ ÍÂÙè·Õèã´ áÁé·ÕèÊØ´»Ñ´¡ÇÒ´ÅÒ¹ÇÑ´ ËÃ×Í·Ó¡Ô¨ÇѵõèÒ§ æ ¨ÐäÁèÂÍÁãËéʵԾÅÑé§à¼Åͨҡ¤ÓºÃÔ¡ÃÃÁ ¹Ñé¹àÅÂ...” ¨Ò¡¹Ñé¹·èÒ¹¡çËÁÑè¹·Ó¨¹¡ÃзÑ觵Ñé§ËÅѡŧä´é ¨Ôµà»ç¹ÊÁÒ¸Ô äÁèàÊ×èÍÁÍÕ¡µèÍä» ÃÑ¡ÉÒÃÐàºÕºÇԹѠ¢éÍÇѵû¯ÔºÑµÔµèÒ§ æ ÍÂèÒ§à¤Ã觤ÃÑ´ ã¹»Õáá·Õèä´éÍÂÙèÈÖ¡ÉҡѺ·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹ ·èÒ¹¡çä´éÂÔ¹·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹¾Ù´¶Ö§àÃ×èͧ¸Ø´§¤Çѵà à¾ÃÒзèÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹à¤Ã觤ÃÑ´ÁÒ¡µÒÁ¹ÔÊÑ ´éÇÂà˵عÕé·èÒ¹¨Ö§¶×Íà»ç¹¢éÍ»¯ÔºÑµÔàÊÁÍÁÒ ã¹¡ÒÃÊÁÒ·Ò¹ ¸Ø´§¤ìàÁ×èͶ֧˹éÒ¾ÃÃÉÒÍÂèÒ§äÁèÅ´ÅР੾ÒÐÍÂèÒ§ÂÔè§ã¹¸Ø´§¤ì¢éÍ·ÕèÇèÒ ©Ñ¹ÍÒËÒÃ੾ÒТͧ·Õèä´éÁÒã¹ ºÒµÃ¨Ò¡¡ÒúԳ±ºÒµà·èÒ¹Ñé¹ ÊÓËÃѺ¸Ø´§¤ì¢éÍÍ×è¹ æ ¡ç¶×ÍÊÁÒ·Ò¹ÍÂÙèà»ç¹»ÃШÓÍÂÙèáÅéÇ àªè¹ ¡Òéѹ ˹à´ÕÂÇã¹Çѹ˹Öè§ æ à·èÒ¹Ñé¹ ¡Òö×ͼéҺѧÊØ¡ØÅ ¡ÒÃãªé¼éÒÊÒÁ¼×¹ (ʺ§ ¨ÕÇà Êѧ¦Ò¯Ô) ¡Òéѹ㹺ҵà ¡ÒÃÍÂÙè»èÒà¢Ò à»ç¹µé¹ ¡Ò÷ӢéÍÇѵû¯ÔºÑµÔ·Ó¤ÇÒÁÊÐÍÒ´àªç´¶Ù ¡Ø¯Ô ÈÒÅÒ áÅкÃÔàdz ·èÒ¹¡çµÑé§ã¨»¯ÔºÑµÔÊÁèÓàÊÁÍ ´éǹÔÊÑ·Õè¨ÃÔ§¨Ñ§áÅÐà»ç¹¤¹à¤Òþ¢éÍ»¯ÔºÑµÔÁÒ¡ ·èÒ¹¨Ö§äÁèÂÍÁãËé¢éÍÇѵÃàËÅèÒ¹Ñé¹¢Ò´µ¡º¡¾Ãèͧ㴠æ àÅ áµè¾ÂÒÂÒÁÃÑ¡ÉÒ·Ñ駤ÇÒÁµÃ§µèÍàÇÅÒ ¤ÇÒÁà»ç¹ÃÐàºÕºàÃÕºÃéÍย ¤ÇÒÁÊÐÍÒ´ ¤ÇÒÁ¾ÃéÍÁ à¾ÃÕ§¡Ñ¹ã¹¡Ò÷ӢéÍÇѵû¯ÔºÑµÔ ¤ÇÒÁÅÐàÍÕ´¶Õè¶éǹ ¤ÇÒÁ¤Åèͧá¤ÅèÇäÁèà˹×èÍÂ˹èÒ·éÍá·éÍè͹áÍ ·ÓÊÔè§ã´ãËé·ÓÍÂèÒ§ÁÕÊµÔ ãªé»Ñ­­ญญÒ¾Ô¹Ô¨¾Ô¨ÒóÒã¤Ãè¤รวญãËéÃͺ¤Íº äÁè·ÓẺã¨Ãé͹ã¨àÃçÇ ¡ÒÃËÂÔº ¨ÑºÇÒ§ÊÔè§ã´¨Ð¾ÂÒÂÒÁÁÔãËéÁÕàÊÕ§´Ñ§ ¢éÍÇѵõèÒ§ æ àËÅèÒ¹Õé ¾ÃÐà³Ã·èÒ¹¨ÐªèÇ¡ѹ´ÙáÅÃѺ¼Ô´ªÍº ºÃÔàdzÍÂèÒ§·ÑèǶ֧ µÑé§áµè¡Ø¯Ô·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹ ¡Ø¯Ôµ¹àͧ ÈÒÅÒ ·Ò§à´Ô¹ µÅÍ´áÁéã¹Ëéͧ¹éÓËéͧÊéÇÁ ÁÕ¡Òà àµÔÁ¹éÓãÊèµØèÁãÊè¶Ñ§ãËéàµçÁäÁèãËé¾Ãèͧ áÅТéÍ»¯ÔºÑµÔµèÒ§ æ àªè¹¹Õé ¾ÃÐà³Ã·èÒ¹¨Ð¾ÂÒÂÒÁ·ÓÍÂèÒ§µÑé§ã¨ ÊÁ¡Ñº·Õè·èÒ¹à»ç¹ÊÁ³Ð¼ÙéÃÑ¡¤ÇÒÁʧº ÊÐÍÒ´ áÅÐÃÑ¡¸ÃÃÁ ÃÑ¡ÇԹѠ๗๐

¾Ù´¤ØÂà¡ÕèÂÇ¢éͧã¹ÊÔ觷ÕèªÍº·Õè¤Çà ¡Òû¯ÔºÑµÔ¨ÔµµÀÒǹҶ×Íà»ç¹§Ò¹ËÅÑ¡ÍѹÊӤѭญ·ÕèÊØ´ ´Ñ§¹Ñé¹ã¹áµèÅÐÇѹ·èÒ¹¨Ö§¾ÂÒÂÒÁ¾Ù´¤Ø áµè¹éÍ ËÒ¡ÁÕ¤ÇÒÁ¨Óà»ç¹µéͧ¾Ù´Ê¹·¹Ò¡Ñ¹ºéÒ§¡ç¤ÇÃãËéÁÕà˵ؼÅÁÕÍÃö¸ÃÃÁ äÁè¾Ù´¤Ð¹Í§ à¾éÍà¨éÍ ËÂÒºâŹ ¤ÇþٴµÒÁ¤ÇÒÁ¨Óà»ç¹ áÅÐà»ç¹ä»à¾×èͤÇÒÁà¨ÃÔ­ญ㹸ÃÃÁ ¡Òõѡàµ×͹ªÕéá¹ÐËÁÙ褳ÐÀÔ¡ÉØ ÊÒÁà³ÃãËéà»ç¹ä»´éǤÇÒÁàÁµµÒ¡Ãسҵè͡ѹ à¾×èÍãËéÃÙéãËéà¢éÒ㨤سáÅÐâ·É¨ÃÔ§ æ à¡ÕèÂǡѺàÃ×èͧ¹Õé ·èÒ¹¡ÅèÒÇàÊÁÍ æ ÇèÒ “…¤Çþٴ¤Ø¡ѹã¹àÃ×èͧ¤ÇÒÁÁÑ¡¹éÍ Êѹâ´É ¤ÇÒÁÇÔàǡʧѴ ¤ÇÒÁäÁè¤ÅØ¡¤ÅÕ«Ö觡ѹáÅСѹ ¾Ù´ã¹àÃ×èͧ¤ÇÒÁà¾ÕÂà ÈÕÅ ÊÁÒ¸Ô »Ñ­­ญญÒ ã¹¡ÒõèÍÊÙé¡ÔàÅʅ ...¾ÃÐ㹤ÃÑ駾ط¸¡ÒÅ ·èÒ¹äÁèä´é¤Ø¶֧¡ÒúéÒ¹¡ÒÃàÁ×ͧ ¡ÒÃä´é¡ÒÃàÊÕ¤ÇÒÁÃ×è¹àÃÔ§ºÑ¹à·Ô§ ¡Òë×éÍ ¡ÒâÒÂÍÐäà ·èÒ¹ÁÕ¤ÇÒÁÃÐáÇ´ÃÐÇѧÇèÒ Íѹ㴨Ðà»ç¹ÀѵèͤÇÒÁà¨ÃÔ­ญ·Ò§¨Ôµã¨¢Í§·èÒ¹ ·èÒ¹¨Ð¾Ö§ ÅÐàÇé¹ËźËÅÕ¡àÊÁÍ ÊèǹÊÔè§ã´à»ç¹ä»à¾×èÍÊè§àÊÃÔÁãËé¨Ôµã¨ÁÕ¤ÇÒÁá¹è¹Ë¹ÒÁÑ蹤§¨¹ÊÒÁÒö¶Í´¶Í¹ ¡ÔàÅÊÍÍ¡ä´éà»ç¹ÅӴѺÅÓ´Ò¹Ñé¹ ¤ÇÃÊè§àÊÃÔÁãËéÁÕÁÒ¡¢Öé¹ ãËéÊÙ§¢Ö鹅” ·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹ÅèǧÃÙéÇÒÃШԵ ·èÒ¹à¤ÂàÅèÒãËéÅÙ¡ÈÔÉÂì¿Ñ§ÇèÒ àÁ×èͤÃÑé§ä»ÍÂÙè¡ÑºËÅǧ»ÙèÁÑè¹¹Ñé¹ ¨Ôµ¢Í§·èÒ¹à¤Â¤Ô´ä»ÇèÒ ท่าน อาจารย์ÁÑ蹨ÐÊÒÁÒö·ÃÒºÇÒÃШԵ¢Í§·èÒ¹ä´éËÃ×ÍäÁèË¹Í ¨Ò¡¹Ñé¹äÁè¹Ò¹ ·èÒ¹ä´é¢Öé¹ä»¡ÃÒº¾ÃлÃиҹ ·ÕèÈÒÅÒ àËç¹·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑ蹡ÓÅѧàÂ纼éÒÍÂÙè ¨Ö§ä´é¤ÅÒ¹à¢éÒä»à¾×èͨСÃÒº¢ÍâÍ¡ÒʪèÇÂàÂçºãËé ¢³Ð¹Ñé¹ àͧ·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹áÊ´§ÍÒ¡ÒÃá»Å¡¡ÇèÒ·Ø¡¤ÃÑ駷Õèà¤Âà»ç¹ÁÒ â´Â¨éͧÁͧÁÒ·Õè·èÒ¹ÍÂèÒ§´Ø æ ¾ÃéÍÁ¡Ñº »Ñ´Á×ÍËéÒÁ áÅéǾٴ¢Öé¹ÇèÒ “Ë× ! ÍÂèÒÁÒÂØ觔 㹵͹¹Ñé¹·èÒ¹¤Ô´ã¹ã¨ÇèÒ “âÍéµÒ¡مµÒ…” áÅÐËÅѧ¨Ò¡à§Õº仾ัก˹Öè§ ·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹ ¡ç¡ÅèÒǵèÍÇèÒ “¸ÃÃÁ´Ò¡ÒÃÀÒǹҡÃÃÁ°Ò¹¡çµéͧ´ÙËÑÇ㨵ÑÇàͧ ´ÙËÑÇ㨵ÑÇàͧÁѹ¤Ô´àÃ×èͧÍÐäÃ æ ¡çµéͧ´Ù ËÑÇ㨵ÑÇàͧÊÔ¼ÙéÀÒÇ¹Ò Íѹ¹Õé¨ÐãË餹Í×è¹ÁÒ´ÙãËéÃÙéãËé ¡ÃÃÁ°Ò¹ºéÒÍÐäÔ ¨Ö§à»ç¹ÍѹÃÙéà˵ØÃÙé¼ÅªÑ´à¨¹·Ñ¹·ÕÇèÒ ·Õè·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹áÊ´§»¯Ô¡ÔÃÔÂҴѧ¡ÅèÒÇ¢Öé¹àªè¹¹Õé¡çà¾ÃÒÐ ¤ÇÒÁ¤Ô´Ê§ÊÑ¢ͧ·èÒ¹¹Ñè¹àͧ ¤ÃÒǹÕé·èÒ¹¶Ö§¡ÑºËÁͺÃÒºã¹ã¨ÍÂèÒ§ÊØ´«Öé§ÇèÒ “ÂÍÁáÅéÇ æ ¤ÃÒǹÕé¢ÍÍè͹¢ÍÂÍÁáÅéǔ ËÅѧ¨Ò¡¹Ñé¹·èÒ¹¨Ö§ä´é¡ÃÒº¢ÍâÍ¡ÒÊà¢éÒªèÇÂàÂ纼éÒÍÕ¡¤ÃÑé§Ë¹Öè§ ¤ÃÒǹÕéͧ¤ì·èÒ¹¡çäÁèä´é´ØËÃ×Í ËéÒÁÍÐäÃÍÕ¡ à¾ÃÒзÃÒº´ÕÇèÒÅÙ¡ÈÔÉÂì¼Ùé¹Õéä´éÂÍÁáÅéÇÍÂèҧʹԷ㨠¹éӵҹѡÊÙé â´Â»¡µÔ¸ÃÃÁ´Ò·èÒ¹ãªéàÇÅÒ㹡ÒùÑè§ÊÁÒ¸Ô¤ÃÑé§ÅÐ »ÃÐÁÒ³ ó - ô ªÑèÇâÁ§ µÍ¹¡ÅÒ§Çѹ¾Í©Ñ¹¨Ñ§ËѹàÊÃç¨ ÅéÒ§ºÒµÃ àªç´ºÒµÃàÃÕºÃéÍÂáÅéÇ àÍÒºÒµÃä»ÇÒ§·ÕèÃéÒ¹ áÅéÇà¢éÒ·Ò§ ¨§¡ÃÁàÅ â´Âà´Ô¹¨§¡ÃÁ仵ÅÍ´¨¹¶Ö§àÇÅÒ»ÃÐÁÒ³ ññ âÁ§à»ç¹ÍÂèÒ§¹éÍ ËÃ×Ͷ֧à·Õè§Çѹ áÅéǨ֧¾Ñ¡ ÍÍ¡¨Ò¡¾Ñ¡ áÅéÇ¡ç¹Ñè§ÀÒǹÒÍÕ¡ÃÒǪÑèÇâÁ§ áÅéÇ¡çŧà´Ô¹¨§¡ÃÁÍÕ¡ ·èÒ¹·Ó ÍÂèÒ§¹Ñé¹ÍÂÙèà»ç¹¡Ô¨ÇѵûÃÐ¨Ó “…ÁÖ§ÂÑ§ä§ ÁÖ§µéͧ¾Ñ§Çѹ˹Öè§ ¡Ù¨ÐàÍÒãËéÁÖ§¾Ñ§á¹è æ ÁÖ§àÍÒ¡Ù¢¹Ò´¹ÕéàªÕÂǹÐ... ÁÖ§äÁè¾Ñ§¡Ùµéͧ¾Ñ§ µéͧµÒÂกัน...” ๗๑ ๕ อุตสาหะพากเพียร ฝึกฝนจิต

ประวัติท่านอาจารย์พระมหาบัว ญาณสัมปันโน àÁ×èÍÍÂÙè¡Ñº·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹¾ÍÊÁ¤Çà ·èÒ¹ÍÂÒ¡¨Ð·´Åͧ·Ó¤ÇÒÁà¾ÕÂÃâ´ÂÅӾѧÍÂèÒ§àµçÁ·Õè ´ÙºéÒ§à¼×èÍÇèÒ¨Ðà¡Ô´¼Å´Õ áµèàÁ×èÍÍÍ¡ÇÔàÇ¡¨ÃÔ§ æ áÅéÇ ¤ÇÒÁà¾ÕÂáÅѺäÁè¤èÍÂà»ç¹¼ÅàÅ µéͧÅéÁÅØ¡ ¤ÅØ¡¤ÅÒ¹ÍÂèҧ˹ѡ ¨¹ËÅÒ¤ÃÑ駷ÓãËé·èÒ¹ÃÙéÊÖ¡·éÍÍ¡·éÍ㨠áµè´éÇÂ㨷Õè “ÊÙéäÁè¶Í” ·èÒ¹¡çÊÒÁÒö ¼èÒ¹ä»ä´é ´Ñ§¹Õé “…à¢éÒä»ÍÂÙèã¹»èÒã¹à¢Ò µÑé§ã¨¨Ð仿Ѵ¡Ñº¡ÔàÅÊàÍÒãËéàµçÁà˹ÕèÂÇÅйФÃÒǹÕé ËÅÕ¡¨Ò¡¤ÃÙºÒ ÍÒ¨ÒÃÂìÍÍ¡ä»à¢éÒä»ÍÂÙèã¹ÀÙà¢Ò »èÒÁѹʧºÊ§Ñ´ »èÒäÁèÁÕàÃ×èͧÍÐäà áµèËÑÇã¨ÁѹÊÃéÒ§àÃ×èͧ¢Öé¹ÁÒÅÐ«Ô ÇØè¹ÍÂÙè¡Ñºà¨éҢͧ¤¹à´ÕÂÇ à»ç¹ºéÒÍÂÙ褹à´ÕÂÇ ‘âÍê ÍÂèÒ§¹Õé¨ÐÍÂÙ褹à´ÕÂÇä´éÂÑ§ä§ ¹Õè˹ըҡ¤ÃÙºÒÍÒ¨ÒÃÂìäÁèä´é¶éÒà»ç¹ÍÂèÒ§¹ÕéáÅéǒ ÊÙéÁѹäÁèä´é¨¹¹éÓµÒÃèǧ äÁèä´éÅ×Á¹Ð... ¹éÓµÒÃèǧ âÍéâË ÊÙéÁѹäÁèä´é µÑé§ÊµÔ¾ÑºÅéÁ¼ÅçÍÂ æ µÑé§à¾×èÍÅéÁ äÁèãªèµÑé§à¾×èÍÍÂÙè µÑ駵èÍ˹éÒµè͵ҹÕèÁѹÅéÁµèÍ˹éÒµè͵ÒãËéàËç¹ »Ñ´·Õà´ÕÂǵ¡ õ ·ÇÕ»â¹è¹ ÊÁÁصÔÇèÒàÃÒµèÍÂà¢éÒ仹Õé Áѹ»Ñ´á¢¹àÃÒ¹Õ鵡 õ ·ÇÕ» ÍÓ¹Ò¨áË觤ÇÒÁÃعáç¢Í§¡ÔàÅÊ Áѹ á碹Ҵ¹Ñé¹¹ÐÍÂÙèã¹ËÑÇ㨹Õè... ŧÍÍ¡¶Ö§¡Ù¶Ö§ÁÖ§·Õà´ÕÂÇ «Ñ´¡Ñº¡ÔàÅʹÕè ¿Ñ§«ÔÇèÒ¡ÙÁÖ§ ¡ÙÁÖ§ã¹ã¨äÁèãªè¡ÙÁÖ§ÍÍ¡ÁÒ¢éÒ§¹Í¡ ‘ÁÖ§Âѧä§ÁÖ§µéͧ¾Ñ§Çѹ˹Öè§ ¡Ù¨ÐàÍÒãËéÁÖ§¾Ñ§á¹è æ ÁÖ§àÍÒ¡Ù¢¹Ò´¹ÕéàªÕÂǹÐ... Âѧ䧡Ùä´é·ÕèáÅéǡ٨РàÍÒÁÖ§àËÁ×͹¡Ñ¹ Âѧä§ÁÖ§µéͧ¾Ñ§ ÁÖ§äÁè¾Ñ§Çѹ˹Öè§ ÁÖ§µéͧ¾Ñ§Çѹ˹Öè§ ÁÖ§äÁè¾Ñ§¡Ùµéͧ¾Ñ§ µéͧµÒ¡ѹ’ ÁÒ¡çàÍҡѹáËÅÐ «Ñ´¡Ñ¹äÁè¶ÍÂ... µéͧµÒ¡ѹ µèÒ§¤¹µèÒ§ÊÙé¡Ñ¹äÁèÁն͡ѹ ‘àÍéÒ ¡ÔàÅʡѺàÃÒà»ç¹¤ÙèµèÍÊÙé¡Ñ¹¹Õ騹¡ÃзÑ觶֧ÇѹµÒÂäÁèãËéà»ç¹ àÍÒãËéµÒ´éÇ¡ѹ ¡ÔàÅÊäÁèµÒ ¡çàÃÒµÒÂà·èÒ¹Ñ鹒…” à˵ءÒóì㹵͹¹Ñé¹ ·èÒ¹à¤Â¡àÍÒÁÒÊ͹¾ÃÐÇèÒ µÍ¹·Õè¡Í§·Ñ¾¡ÔàÅÊÁÕ¡ÓÅѧÁÒ¡¡ÇèÒ¹Ñé¹ ÂѧäÁè ÊÁ¤Ç÷Õè¨ÐÍÂÙ褹à´ÕÂÇ µéͧà¢éÒËÒ¤ÃÙºÒÍÒ¨ÒÃÂì à¾ÃÒСÒÃÍÂÙè¡Ñº¤ÃÙºÒÍÒ¨ÒÃÂì áÁé¨ÐÂѧäÁè¡éÒÇ˹éÒ ÍÐäà áµè¡çà»ç¹·ÕèͺÍØè¹ã¨ä´é ÁÒáÃЫԺ ·èÒ¹¾Ù´àÊÁÍÇèÒ ¡ÒÃÍÂÙ褹à´ÕÂÇÁѹʹء »ÃСͺ¤ÇÒÁà¾ÕÂà Çѹ æ ˹Öè§äÁè¾Ù´¤Ø¡Ѻã¤ÃàÅ ¶éÒ äÁè¡Ô¹¢éÒÇ¡ÕèÇѹ¡çäÁèàËç¹ã¤Ã·Ñ駹Ñé¹ ¨Ö§äÁèÁÕÍÐäÃÁÒÂØè§ à¡ÕèÂÇã¹Ç§¤ÇÒÁà¾ÕÂõÅÍ´àÇé¹áµèàÇÅÒËÅѺ áµèºÒ§·Õ ¡ÔàÅÊ¡ç¡ÅèÍÁàÍÒºéÒ§àËÁ×͹¡Ñ¹ÇèÒ “…â¸è !! ÁÒÍÂÙèÍÂèÒ§¹ÕéàËÁ×͹¤¹ÊÔé¹·èÒ äÁèÁÕ ¤Ø³¤èÒÁÕÃÒ¤ÒÍÐäÃàÅ âšʧÊÒÃà¢Ò¡çÍÂÙèä´éÊдǡ ʺÒÂʹءʹҹ äÁèµéͧÁÒÃѺ¤ÇÒÁ·Ø¡¢ì·ÃÁÒ¹ àËÁ×͹àÃÒ«Öè§à»ÃÕºàËÁ×͹¤¹ÊÔé¹·èÒ¹Õè ·ÓäÁ¨Ö§µéͧÁÒ·ÃÁÒ¹ÍÂÙèã¹»èÒã¹Ã¡ ¡ÑºÊѵÇì¡ÑºàÊ×ÍÍÂèÒ§¹Õé äÁèÁÕ ¤Ø³¤èÒÃÒ¤ÒÍÐäŔ ´éǤÇÒÁ¤Ô´àªè¹¹Õé ·ÓãËé·èÒ¹ÃÙéÊÖ¡·éͶ͹éÍÂã¨áÅÐÍè͹¤ÇÒÁà¾ÕÂÃŧ仺éÒ§àËÁ×͹¡Ñ¹ ·èÒ¹ àÅèÒÇèÒ¡ÔàÅÊÁÒÃÁѹ¤ÍÂáͺ¡ÃЫԺ¤ÍÂÊÍ´á·Ã¡ÍÂÙèµÅÍ´ ·Ñé§ æ ·Õè¡ç¾ÂÒÂÒÁ·Ó¤ÇÒÁà¾ÕÂÃÍÂÙèàªè¹¹Ñ鹴ѧ¹Õé “…Çѹ˹Ö觼ÁÂѧäÁèÅ×Á ¼ÁäÁèä´é´Ù¹ÒÌÔ¡Ò àÃÒ¡ç¹Ñè§ÀÒǹҨÐä»´Ù¹ÒÌÔ¡ÒÍÐäà Áѹ´Ö¡¨ÃÔ§ æ ¹Ð Çѹ¹Ñé¹ ¨ÔµÁѹÂѧŧäÁèä´é... ¡ç¾Í´Õà¢ÒÁÕÅӡѹ·Ò§ÀÒ¤ÍÕÊÒ¹à¢ÒàÃÕ¡ÅÓ ÅÓÂÒÇ¢éÒÁ·Ø觹Ò仨ҡºéÒ¹¹ÒÁ¹ fifffflffiflfl ffl 
  ff   ­ fl
fi € fl ff ffff‚ ff ff  fflfi  fifl  
 fiflfl  fifl fi   fflfi   fflfi    fflfi fflfifflfl ­ ff ƒ 
   ff ffiffi  ffiffifi ffff  fifl  ffi €fl‚ƒ„fflfiffi   … fflfl‚ƒfiflfflfl    ffifflflƒflfflflfl ­„… ffiffl †‡ffi  fffiˆ ffi ˆ fl
fiff 
ff  fffiff  ffi­‡ ˆ  ­­‡ ffff  ffi ƒƒ­ffl fifffflffifflfl ˆfiff ‰ fffiffl  ­ffˆ Š ff‰ ˆffl ­
 ff fl  ƒff‰ ƒ ffffffffl ‰ ffˆffi
ffi

­ ffi flƒfiffiffi€flffiffffiflfflfi fl €„flffŠfl fifl‹‚€  fi„ffi fl Œfflfifl flfi‚fl €ffi fflŠ €ffi fififl „ff‰„flfl„flfiŽ‘ fffl‚ fi 
ffˆ
 ­ff‹  
 fl
fiffff ­  fl­fi ffi
 Š  ƒˆffffˆ‚  Œ„ Žffff
‹ff Žffff ‘fl   ƒ’‘fl   ff flŠ  flffiff
 ff ƒˆff
  ’fi 

ffffl ­ff fffi­ff ­“ˆ ffi  ­ff 
ffiffffl € ˆ
 
ˆ
 ’ flffiffflffi ff† ”• ๗๒

à¢ÒÁÒà·ÕèÂÇÊÒÇ·Ò§ºéÒ¹¹ÒÁ¹ à¢ÒÍÂÙèºéҹ⾹·Í§ ´éÒ¹µÐÇѹÍÍ¡ÇÑ´ºéÒ¹¹ÒÁ¹¹Ùé¹¹èÐ à¢ÒÅÓ ÂÒÇ仵ÒÁ·Øè§¹Ò ¿Ñ§ÍÒ¡ÒÃà¢ÒÃéͧà¾Å§ à¢ÒÅÓÂÒÇà¾Å§ÀÒ¤¹Õé ¨ÔµÁѹÂѧÇÔµ¡¢Öé¹ÁÒä´éã¹¢³Ð¹Ñé¹ ‘âÍé à¢ÒÂѧÁÕ¤ÇÒÁʹءʹҹÃ×è¹àÃÔ§ à´Ô¹¢ÑºÅÓ·Óà¾Å§µÑ´·Ø觹Òä»ÍÂèÒ§à¾ÅÔ´à¾ÅÔ¹äÁèÁÕ¤ÇÒÁ ·Ø¡¢ì¡Ò·ÃÁÒ¹ã¨àËÁ×͹àÃÒ äÍéàÃÒ¹Õé¡ÓÅѧµ¡¹Ã¡·Ñé§à»ç¹... äÁèÁÕã¤Ã·Õè¨Ð·Ø¡¢ìÂÔ觡ÇèÒàÃÒ¤¹ã¹âÅ¡¹Õé ¡ÓÅѧµ¡¹Ã¡·Ñé§à»ç¹ÍÂÙèàÇÅÒ¹Õé’ ¤ÇÒÁ¤Ô´»Ãا´Ñ§¡ÅèÒÇÁÕ¢Öé¹¢³Ðä´éÂÔ¹àÊÕ§ÅÓà¾Å§ÍÂÙè¹Ñé¹ áµèáÅéÇ·èÒ¹¡çËǹÃÐÅÖ¡à»ç¹¸ÃÃÁ¢Öé¹ ÁÒá¡éÇèÒ “…àÃÒà¤Âµ¡¹Ã¡·Ñé§à»ç¹¡Ñº¡ÔàÅÊ µ¡¹Ã¡·Ñ駵Ò¡Ѻ¡ÔàÅÊÁÒ¡Õè¡Ñ»¡Õè¡ÑÅ»ìáÅéǹÕè ¨ÐµÐà¡Õ¡ µÐ¡Òµ¹ãËé¾é¹¨Ò¡¹Ã¡¢Í§¡ÔàÅÊ ·ÓäÁ¨Ö§àËç¹ÇèÒà»ç¹¤ÇÒÁ·Ø¡¢ì¤ÇÒÁÅÓºÒ¡ àÃÒ»ÃСͺ¤ÇÒÁà¾ÕÂà ËÒÍÐäÃ? ËҹáÍàǨշÕèä˹àÇÅÒ¹Õé …” ·èÒ¹ÇèÒÁѹ¤Ô´¢Öé¹»Øêºá¡é¡Ñ¹·Ñ¹·ÕàÅ ¨Ò¡¹Ñé¹äÁè¹Ò¹¨Ôµ¡çʧºÅ§ä´é Ëŧ»èÒ ÁÕÍÂÙè¤ÃÒÇ˹Öè§ÃÐËÇèÒ§·Õè·èÒ¹¾ÃéÍÁËÁÙ褳СÓÅѧà·ÕèÂÇÇÔàÇ¡ËÒʶҹ·ÕèÀÒǹÒã¹»èÒã¹ÀÙÍÂÙè¹Ñé¹ àÁ×èÍÂÔè§à´Ô¹Ë¹éÒä»àÃ×èÍ¡çÂÔ觾ÅÑ´Ëŧ·Ò§ä»àÃ×èÍ ÂÔè§à¢éÒ»èÒÅÖ¡¢Öé¹ æ ¨¹äÁ辺ºéÒ¹¼Ù餹àÅ à˵ءÒÃ³ì ¤ÃÒǹÑé¹·èÒ¹¡ÅèÒÇÇèÒÃÍ´ÁÒä´é´éÇÂÍÓ¹Ò¨¢Í§ºØ­ญ¢Í§·Ò¹ ´Ñ§¹Õé “…ä»à·ÕèÂÇã¹ÀÙà¢Ò¨Ò¡ÃÐËÇèҧʡŹ¤Ã¡Ñº¡ÒÌÊÔ¹¸Øì à¢éÒä»ã¹à¢Òä»Ëŧ»èÒÅÐ«Õ à¢éÒä»ã¹ Ëغà¢ÒàŹРà¢ÒäÁèÃÙé¡ÕèÅÙ¡¡ÕèªÑé¹ à¢éÒ仨ÁÍÂÙèã¹à¢ÒàÅ ¾Í´Õä»à¨Í¾Ç¡à¢Òä»·ÓäÃèÍÂÙèã¹à¢ÒÁÕ ô - õ ËÅѧ¤Ò à¢Òä»·ÓäÃèÍÂÙèã¹Ëغ Ëŧà¢éÒ仵ç¹Ñé¹ à¢Ò¨¹§§àÅ ‘âË ·èÒ¹ÁÒä´éÂÑ§ä§ ?’ ¤×͵͹¡ÅÒ§¤×¹¹Ñé¹ÁÕ¹ÔÁÔµàÊÕ¡è͹¹Ð Ëŧ»èÒä»´éÇ¡ѹ ó ͧ¤ìÂѧäÁèä´éᡨҡ¡Ñ¹ µÒÁ¸ÃÃÁ´Ò ÍÍ¡¨Ò¡ÇÑ´áÅéÇ¡çä»·ÕÅÐ ò ͧ¤ì ó ͧ¤ìáÅéÇ¡çä»á¡¡Ñ¹¢éҧ˹éÒ ä»Çѹ¹Ñé¹ÂѧäÁèä´éá¡àÅ 仡ç ä»Ëŧ»èÒ¡ÅÒ§¤×¹ §Áà§Òä» ‘àÍéÒ ¹Í¹ã¹»èÒ¹ÕèáËÅЧÁä»ä˹ áÅéǵÑé§ÊѨ͸ÔÉ°Ò¹¹Ð ¨ÐÍÍ¡·Ò§ÀÒǹҡçä´é ÍÍ¡·Ò§ ¤ÇÒÁ½Ñ¹¡çàÍÒ áÅéǺéÒ¹ÍÂÙè·Ò§ä˹ ÁѹËŧ¶¹Ñ´áÅéÇ à¢éÒã¹Ëغà¢Ò ºéÒ¹ÍÂÙè·Ò§ä˹ãËéµÑé§ÊѨ͸ÔÉ°Ò¹¹Ð’ ffl  flffi flfiff 
fi fffflffiflfl 
fl   fi fiflfi flfl  †fi‰ƒ flfl 
 †‡fflflˆˆ fi
‚ffiƒ ffi„…fiff  ƒ ffi„ ­ffifl  fiƒ ffi†‡  ‚flfifi‚ffl ‡‡ fi‚ ๗๓ ๕ อุตสาหะพากเพียร ฝึกฝนจิต

ประวัติท่านอาจารย์พระมหาบัว ญาณสัมปันโน ͧ¤ì¹Ñ鹡çµÑé§Í§¤ì¹Õé¡çµÑé§ àÃÒ¡çµÑé§ µÑé§ÊѨ͸ÔÉ°Ò¹ ¨ÐÍÍ¡·Ò§ÀÒǹҡçä´é ÍÍ¡·Ò§ä˹¡çä´é ¾Í´Õ ¡ÅÒ§¤×¹ÁÒ¹ÔÁÔµáÅéÇ... ·Õ¹Õé¾Í¡ÅÒ§¤×¹ÁÒ¡ç½Ñ¹ÅзչÕ้ ͧ¤ì¹Ñ鹡ç½Ñ¹ ͧ¤ì¹Õé¡ç½Ñ¹ ½Ñ¹´éÇ¡ѹ·Ñé§ ó ͧ¤ì ´éǹРá»Å¡ÍÂÙè ͧ¤ì˹Ö觽ѹ ‘ºéÒ¹ÍÂÙè·Ò§ä˹ ?’ ‘ºéÒ¹ÍÂÙè·Ò§¹Õé’ ªÕéä»·Ò§·ÔÈãµé ‘ÃÙéä´éÂѧä§ÇèÒºéÒ¹ÍÂÙè·Ò§¹Õé ?’ ‘ÁÕáµè¼ÙéËญÔ§ËÒºÍÐäõèÍÍÐäÃËÅÑè§äËżèÒ¹ÁÒ¹Õèä»·Ò§¹ÕéáËÅÐ ä»·Ò§·ÔÈãµé¹Õé’ ‘áÅéÇͧ¤ì¹ÕéÅèнѹÇèÒÂÑ§ä§ ?’ ‘ºéÒ¹ÍÂÙè·Ò§¹ÕéÍÕ¡’ ‘ÃÙéä´éÂÑ§ä§ ?’ ‘ÁÕáµè¼ÙéËญิ§ËÒºÊÔè§ËÒº¢Í§¾ÐÃا¾ÐÃѧ仹Õé’ áÅéÇÇèÒ ‘Çѹ¹ÕéàÃҨоº¼ÙéËญÔ§¡è͹¹Ð’ ‘àÍéÒ ÍÂÙè㹡ÅÒ§à¢Ò¨Ð¾º¼ÙéËญÔ§ä´éÂÑ§ä§ ?’ ‘ËÒ¡¨Ð¾º¡çà¾ÃÒФÇÒÁ½Ñ¹ºÍ¡ÍÂèÒ§¹Ñ鹒 àÃÒ¡çÍÕ¡àËÁ×͹¡Ñ¹ ËÁÙèà¾×è͹ÁÒ¶ÒÁàÃÒÇèÒ ‘à»ç¹ÂÑ§ä§ ?’ ‘ºéÒ¹ÍÂÙè·Ò§¹Õé¨ÃÔ§áµèäÁèãªèºéÒ¹¹Ðà»ç¹·Ñº à¢ÒÁÒµÑ駷ѺÍÂÙè·Ò§´éÒ¹¹Õé àÁ×èͤ׹àËç¹âÂÁáÁèÁÒËÒ ÁÕà´ç¡ÊͧÊÒÁ¤¹µÔ´µÒÁâÂÁáÁèÁÒ âÂÁáÁèÁÒËÒÁÒ¶Ò§¹Ñ鹶ҧ¹Õé»Øº»Ñº æ áÅéÇ¡ç¾Òà´ç¡¢¹¢Í§ä» ä»·Ò§¹ÕéáËÅÐ ºéÒ¹ÍÂÙè·Ò§¹ÕéËÃ×ͷѺÍÂÙè·Ò§¹ÕéáËÅÐ àÍéÒ ä»·Ò§¹Õé’ ¹Ñè¹Åо͵×è¹áÅéÇ¡çºØ¡µÒÁ·ÔÈàÅÂä»ÍÂÙèã¹Ëغà¢ÒÅÖ¡ æ ¹Ð ÁÕºéÒ¹ÍÂÙè ô ËÅѧ¤ÒàÃ×͹ à¢ÒÁÒ·ÓäÃè ÍÂÙèã¹Ëغà¢Ò ä»...à¢Ò§§àÅ ‘âÍê ·èÒ¹ÁÒä´éÂѧ䧹Õè ⶵÒ æ æ’ ä»ä´é¾º¼ÙéËญ­Ô§¡è͹¨ÃÔ§ æ ÁÕáµè¼ÙéËญ­Ô§µÓ¢éÒǡѹµØºµÑº æ ¼ÙéªÒÂäÁèÁÕÊÑ¡¤¹à´ÕÂÇ ÁÕà´ç¡àÅè¹ÍÂÙè ÊͧÊÒÁ¤¹ÍÕ¡ à´ç¡¡çÅѡɳзÕèÇèÒ¹Ñè¹áËÅÐ à¢ÒÇèÒ­ญÒ¤ÃÙà»ç¹¤ÇÒÁà¤Òþ ­ญÒ¤ÃÙ­ญÒªÒËÅǧµÒ ¹Õèà»ç¹ ¤ÇÒÁà¤Òþ¢Í§à¢Ò ‘ÁÒä´éÂÑ§ä§ ? àÁ×èͤ׹¹Õé¡ç½Ñ¹¡Ñ¹ ÁÒàÅèÒÊÙè¡Ñ¹¿Ñ§ÍÂÙè¹Õè ½Ñ¹ÇèÒ¾ÃзèÒ¹ÁÒâ»Ã´ ó ͧ¤ìàÁ×èͤ׹¹Õé ºéÒ¹¹Ñ鹡ç½Ñ¹ ºéÒ¹¹Õé¡ç½Ñ¹ ¡çá»Å¡ÍÂÙè¹Ð ½Ñ¹ÇèÒญÒ¤ÃÙ (¤×;ÃÐ) ·èÒ¹ÁÒâ»Ã´ ó ͧ¤ìàÁ×èͤ׹¹Õé ¾Ù´¡Ñ¹¨ºà´ÕëÂǹÕé ¾Ç¡¼ÙéªÒÂà¢Òä» äÃè¹Í¡ºÃÔàdz¹Ñé¹ à¾Ôè§ä»µÐ¡Õé¹ÕéÇèÒ¾ÃÐÁÒâ»Ã´ ó ͧ¤ì’ ¾Í´Õ仾ǡ¹Ñé¹à¢Ò¡ç§§ à¢ÒÇèÒ ‘¶éÒäÁ辺ºéÒ¹¹ÕéµéͧµÒÂäÁèÁÕ·Ò§Í×蹷ҧ㴠¹Í¡¨Ò¡¨Ð仾º¾Ç¡¹Ò¾ÃÒ¹à¢Ò¹Ð ¶éÒ¼ÙéÁÕá¡è㨠à¢Ò¡ç¨Ð¾ÒÂé͹¡ÅѺËÅÑ§ä» Âé͹·Ò§ä»ÊÙèºéÒ¹ ÁÒ¹ÕéÁÑนลÖ¡¾ÍáÅéǹÕè ¢éÒÁà¢Òáµèà¾Õ§ÅÙ¡à´ÕÂÇÊͧÅÙ¡à·èÒ¹Ñé¹ µÒÂàÅ à¾ÃÒÐá¶Ç¹ÕéäÁèÁÕºéÒ¹àÅ ÍÂÙèã¹Ëغà¢Ò’ àÃÒ¡çàÅÂä´é¡Ô¹¢éÒǡѺà¢Ò áÅéǺ͡à¾×è͹½Ù§´éÇÂÇèÒ ‘Çѹ¹ÕéàÃÒÍÂèÒ¾Ù´ÍÐäùР¨ÐÁÕ¤¹µÒÁÊè§ àÃÒ¹ÐÇѹ¹Õé à¾ÃÒÐÁÕà´ç¡ÁÒàÍҢͧºÃÔ¢ÒüÁä» àÃÒäÁèä´éºÍ¡à´ç¡ à´ç¡ÁÒ¢¹ºÃÔ¢ÒÃä»àÅ Çѹ¹Õé¤Í´٨РÁÕ¤¹ä»Êè§àÃҒ ¾Í¡Ô¹¢éÒÇáÅéÇà¢ÒºÍ¡ÇèÒ ‘¾Ç¡¼Áµéͧä»Ê觷èÒ¹ ¶éÒäÁèä»Êè§ ·èÒ¹¡çµÒÂÍÕ¡’ à¢ÒµÒÁÊè§Âé͹ ËÅѧä»Êè§ãÊè·Ò§à¢éÒËÁÙèºéÒ¹ ¹ÕèàÃÒÁѹÍÑȨÃÃÂì·ÕèÇèÒÍÂÙèã¹Ëغà¢ÒÅÖ¡ æ ÁѹËŧä»ä´éÂѧä§Ëŧä»ã¹Ëغà¢Òà·èÒ¡Ó»Ñé¹¹Õè¹Ð ÀÙà¢Ò ¹Õè¡ÇéÒ§à·èÒ·éͧ¿éÒÁËÒÊÁØ·Ã áÅéÇÁѹËŧä»ä´éÂѧ䧹ÕèÍÑȨÃÃÂìÍÂÙèàËÁ×͹¡Ñ¹¹Ð àÇÅҨеÒÂäÁèµÒ¹Р·ÕèÇèҨеÒÂ æ ¡çà¾ÃÒлչà¢Ò à¢Ò¾Ù´ÇèÒ ๗๔

‘äÁèãªèÍÐäÃËÃÍ¡·èÒ¹ »Õ¹à¢ÒÅÙ¡¹ÕéŧÅÙ¡¹Õé¢Öé¹ÅÙ¡¹Ñé¹ ¡ÇèҨж֧ºéÒ¹¤¹Áѹ¡ÕèÊÔºà¢Ò ·èÒ¹ä»ä´é à¾Õ§ ò - ó Çѹ·èÒ¹¡çáÂèáÅéǵÒÂáÅéÇ ¹ÕèÁÒà¨Í¾Ç¡¼Á´ÕáÅéÇ·èÒ¹äÁèµÒÂáËÅФÃÒǹÕé’ ¹ÕèàÃÒàª×èÍàÇÅÒ¨Óà»ç¹à»ç¹ÍÂèÒ§¹Ñ鹨ÃÔ§ æ ¹ÐÁѹËÒ¡ºÑ¹´ÅºÑ¹´ÒÅ ÁÔ˹ӫéÓà·ÇºØµÃà·Ç´ÒÂѧ ºÑ¹´ÅºÑ¹´ÒÅãËéà¢Ò½Ñ¹·Ò§â¹é¹ÇèÒ¾ÃзèÒ¹ÁÒâ»Ã´ ó ͧ¤ì ·Ò§¹Õé¡ç½Ñ¹ÇèÒ¨Ðä»ËÒâÂÁ âÂÁµÒÁÊè§ àÃÒ àŽѧ㨨¹¡ÃзÑ觷ءÇѹ¹Õé… ÀÒÂã¹ã¨¹ÕéàÃÒàª×èÍ àª×èÍã¹ËÑÇã¨à¨éҢͧàͧÇèÒà»Ô´âÅè§ÍÂÙèµÅÍ´… ¹ÕèáËÅÐÍÓ¹Ò¨áË觡Ò÷Ӻحญ ãËé·Ò¹äÁèÍ´ÍÂÒ¡ ¶Ö§àÇÅÒ¨Óà»ç¹ËÒ¡ÁÕ¼ÙéÁÒªèǨ¹ä´é¹Ñè¹áËÅÐ ËÒ¡ÁÕ ¿Ñ§áµèÇèÒ “ÁՔ à¶ÍÐ ÍÓ¹Ò¨·Ò¹ ºÑ¹´ÅºÑ¹´ÒÅãËéÁÕ¼Ùéã´¼Ùé˹Öè§ÁÕ㨺Øญà¢éÒÁÒªèÇÂʧà¤ÃÒÐËìʧËÒ à¾ÃÒÐÍÓ¹Ò¨áË觺حญ¢Í§àÃÒÁÕà»ç¹ à¤Ã×èͧ´Ö§´Ù´¡Ñ¹…” àÃ觤ÇÒÁà¾ÕÂÃàµçÁ¡ÓÅѧ ·ÕèºéÒ¹¹ÒÁ¹ ¨Ñ§ËÇѴʡŹ¤Ã à»ç¹¾ÃÃÉÒ·Õè ò ¢Í§ ¡ÒÃä»ÈÖ¡ÉÒÍÂÙè¡Ñº·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹ áÅйѺà»ç¹¾ÃÃÉÒ·Õè ñð ¢Í§¡ÒúǪ ·èÒ¹àÃÔèÁËÑ¡âËÁ¤ÇÒÁà¾ÕÂÃÁÒµÑé§áµèà´×͹àÁÉÒ¹ ¡è͹à¢éÒ¾ÃÃÉÒ»Õ¹ÕéËÅѧ¨Ò¡·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹àÊÃ稧ҹà¼ÒȾ ËÅǧ»ÙèàÊÒÃìáÅéÇ ·èÒ¹¡çä»ÃѺ·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃย์ÁÑè¹ÁÒ´éÇ¡ѹ áÅÐ à´Ô¹·Ò§¨Ò¡¾Ãиҵؾ¹Áà¢éÒÁÒÍÂÙèºéÒ¹¹ÒÁ¹ áµèã¹¾ÃÃÉÒ¹Õé·èÒ¹àÃ觤ÇÒÁà¾ÕÂÃÍÂèÒ§àµçÁà˹ÕèÂÇÂÔ觡ÇèÒ ¸ÃÃÁ´Ò ËÑ¡âËÁ·Ñé§ÃèÒ§¡ÒÂáÅШԵ㨡ÅÒ§ÇѹäÁè¹Í¹àÅ àÇé¹ áµèÇѹ·Õè¹Ñè§ÊÁÒ¸ÔµÅÍ´ÃØè§Çѹ¹Ñ鹨֧¨ÐÂÍÁãËé¾Ñ¡¡ÅÒ§Çѹ ¶éÒ Çѹä˹·Ó¤ÇÒÁà¾ÕÂøÃÃÁ´Ò æ ¡ÅÒ§Çѹ·èÒ¹¨ÐäÁèÂÍÁ¾Ñ¡àÅ 㹤׹·Õè¹Ñè§ÊÁÒ¸ÔµÅÍ´ÃØ觹Ñé¹ ·èÒ¹¨ÐäÁèÂÍÁãËéÁÕ¡ÒþÅÔ¡ à»ÅÕè¹ËÃ×Í¢ÂѺá¢é§¢Òã´ æ ·Ñé§ÊÔé¹àÅ ·èÒ¹à¤ÂàÅèÒ¶Ö§¤ÇÒÁ à¨çº»Ç´·Õèä´éÃѺ¨Ò¡¡ÒùÑ觵ÅÍ´¤×¹àªè¹¹Ñé¹ãËé¿Ñ§ÇèÒ “…àËÁ×͹¡Ñº¡é¹Áѹ¾Í§ËÁ´ ¡Ãд١àËÁ×͹¨Ðᵡ·Ø¡¢éÍ ·Ø¡·è͹¡Ãд١Áѹµè͡ѹµÃ§ä˹ ËÃ×ÍáÁéáµè¢éÍÁ×Í¡çàËÁ×͹Áѹ ¨Ð¢Ò´ÍÍ¡¨Ò¡¡Ñ¹ ·Ø¡¢àÇ·¹Ò¤ÇÒÁà¨çº»Ç´àÇÅÒ¢Öé¹ Áѹ¢Öé¹ ËÁ´·Ø¡ÊÔ觷ءÍÂèÒ§·Ø¡á§è·Ø¡ÁØÁã¹ÃèÒ§¡ÒÂàÅ…” ¡ÒÃâËÁ¤ÇÒÁà¾ÕÂÃËÅÒµèÍËÅÒ¤ÃÑé§à¢éÒàªè¹¹Õé·ÓãËé¡é¹ ¢Í§·èÒ¹¶Ö§¡Ñº¾Í§áÅÐᵡàÅÍÐà»×é͹ãÊèʺ§àÅ·Õà´ÕÂÇ ´Ñ§¹Õé “…ËÒ¡Çѹä˹·ÕèËÑ¡âËÁ¡Ñ¹àµçÁ·ÕèáÅéÇ ¨ÔµäÁèÊÒÁÒöŧä´é §èÒ æ Çѹ¹Ñé¹Áѹá¾é·Ò§ÃèÒ§¡ÒÂÁÒ¡ ºÍºªéÓÁÒ¡ ¤×Íã¹àÇÅÒ¹Ñè§ ¨Ðáʺ¡é¹àËÁ×͹¶Ù¡ä¿à¼Ò ¶Ö§¢¹Ò´µéͧä´é¹Ñ觾Ѻà¾Õº©Ñ¹ ¨Ñ§ËѹàÅ·Õà´ÕÂÇ áµè¶éÒÇѹä˹·Õè¾Ô¨Òóҷء¢àÇ·¹ÒµÔ´»Ñêº æ à¡ÒеԴ»Ñêº æ Çѹ¹Ñé¹áÁé¨Ð¹Ñè§ÊÁÒ¸ÔÀÒǹҵÅÍ´ÃØè§àËÁ×͹¡Ñ¹¡çµÒÁ áµè¡ÅѺ äÁèÁÕÍÐäê͡ªéÓÀÒÂã¹ÃèÒ§¡ÒÂàÅ ¾ÍÅØ¡¢Ö鹡çä»àÅ  ffifi fl ffl  fi fl­ fi­  ffl   ­fflfl fflfiffl fiffl fiffl  „ffl  ‚ffl fifflfiffl fl fl 

fl­ € ffl €†€ fiffl  ˆ ‰ ffl ƒffl

fifffflfi… fi…

fiffl  fi fflfi‡  Š‚ €fflffifflff€‹
ffl  fflffi Œ fiffl€fiflfflffiŽffl… ‚fflffi„ffl‘’fiŒ ‚ €ffl fflffl
Ž
Ž 
‹ fifflffl…fi‰ffffl‚fflfiffffl‚ €ffl ‹ fifffflfiflfi‰ff  ffiŠ’ fifffflffiflfifffiffi    ffi‰ff fiflffff ffl ffifflff ffi“ffl ffi ffl fflfflff‚fiflffff“ffl”•  ffifflff…fflfiffffi‡‰fflfiffffl fi fi“fflffi fifflffff“ffl fflffiffl fflfflfffiffflfflfiŽffl fifflfffflffiflffffl fflfflff fifflffffi‡ ff‚ fflfflff ffiffff–fflƒff‡ “…à»Õ¡ËÁ´µÑÇàÅ à¾ÃÒÐÁѹ¨ÐµÒ ÁѹäÁèãªèà˧×èÍÅÐ à¢ÒàÃÕ¡ยางตาย...” ๗๕ ๕ อุตสาหะพากเพียร ฝึกฝนจิต

ประวัติท่านอาจารย์พระมหาบัว ญาณสัมปันโน ¸ÃÃÁ´Ò æ àËÁ×͹¡ÑºÇèÒàÃÒ¹Ñè§á¤è ó - ô ªÑèÇâÁ§à»ç¹»ÃШӵÒÁ ¤ÇÒÁà¤ÂªÔ¹¹Ñé¹àͧ…” ¤ÇÒÁÍÑȨÃÃÂì·Õèà¡Ô´¢Ö鹨ҡ¡ÒùÑ觵ÅÍ´ÃØ觹Õéà¡Ô´¨Ò¡¼Å ¢Í§¡ÒþԨÒóҷء¢àÇ·¹Ò ã¹àÃ×èͧ¹Õé·èÒ¹Ê͹¾ÃÐà³ÃÍÂèÒ§ ¶Ö§ã¨´Ñ§¹Õé “…µÍ¹·ÕèàË繤ÇÒÁÍÑȨÃÃÂì ¡çàË繵͹¹Ñè§ÀÒǹҵÅÍ´ ÃØè§ µÑé§áµèàÃÔèÁ¤×¹ááàÅ ¾Ô¨Òóҷء¢àÇ·¹Ò áËÁ Áѹ·Ø¡¢ì áʹÊÒËÑʹР·Õáá¡çäÁè¹Ö¡ÇèҨйÑè§ÊÁÒ¸ÔÀÒǹҵÅÍ´ÃØè§ ¹Ñè§ ä» æ ·Ø¡¢àÇ·¹Òà¡Ô´¢Öé¹ æ ¾Ô¨ÒóÒÂѧ䧡çäÁèä´éàÃ×èͧ ‘เอ๊ะ มันยังไงกันนี่ว่ะ ! เอ้า วันนี้ตายก็ตาย’ เลยตั้งสัจอธิษฐานในขณะนั้น เริ่มนั่งตั้งแต่บัดนี้ ไปจนถึงสว่างถึงจะลุก ‘เอ้า เป็นก็เป็น ตายก็ตาย!’ …เวลานั่งก็ไม่ให้มีข้อแม้ใด ๆ เช่น ปวดหนักปวดเบา อยากถ่ายถ่ายไป ถ่ายไปแล้วเราจะล้าง ไม่ได้เหรอ ล้างไม่ได้อย่าอยู่ให้หนักศาสนา ตายเสียดีกว่า เพราะฉะนั้นจึงไม่มีข้อแม้… แต่มันก็ไม่เคย ปวดถ่ายนะ เรื่องปวดเบานี่ไม่มีหละ เพราะจีวรมันเปียกหมด เปียกเหมือนเราซักผ้าจริง ๆ นะ ไม่ใช่ ธรรมดา... เปียกหมดตัวเลยเพราะมันจะตาย มันไม่ใช่เหงื่อละ ภาษาภาคอีสานเขาเรียก ยางตาย อันนี้มันจะไปปวดเบาที่ตรงไหน เหงื่อมัน ออกหมด ส่วนการถ่ายหนักนั้นมันอาจเป็นได้แต่ที่ผ่านมานี้มันก็ไม่เห็นเป็นอะไรนี่ หากเป็นขึ้นมาจริง ๆ ก็เอาจริง ๆ นี่ ขนาดนั้น… …จากนั้นก็ฟาดกันเลยทีเดียวจนกระทั่งจิตซึ่งไม่เคยพิจารณา ปัญญายังไม่เคยออกแบบนั้นนะ แต่พอเวลามันจนตรอกจนมุมจริง ๆ โอ๋ย ปัญญามันไหวตัวทันเหตุการณ์ทุกแง่ทุกมุม จนกระทั่งรู้เท่า ทุกขเวทนา รู้เท่ากาย รู้เรื่องจิต ต่างอันต่างจริงมันพรากกันลงอย่างหายเงียบเลย ทั้ง ๆ ที่เราไม่เคยเป็น อย่างนั้นมาก่อนเลย กายหายในความรู้สึก ทุกขเวทนาดับหมด เหลือ แต่ความรู้ที่สักแต่ว่ารู้ไม่ใช่รู้เด่น ๆ ชนิดคาด ๆ หมาย ๆ ได้นะ คือสักแต่ว่ารู้เท่านั้น แต่เป็นสิ่งที่ละเอียดอ่อนที่สุด อัศจรรย์ที่สุดในขณะนั้น พอถอนขึ้นมา ก็พิจารณาอีก แต่การพิจารณา เราจะเอาอุบายต่าง ๆ ที่เคยพิจารณาแล้วมาใช้ขณะนั้น ไม่ได้ผล มันเป็นสัญญาอดีตไปเสีย ต้องผลิตขึ้นมาใหม่ ให้ทันกับเหตุการณ์ในขณะนั้น จิตก็ลงได้อีก คืนนั้นลงได้ ถึง ๓ ครั้งก็สว่าง โอ๋ย อัศจรรย์เจ้าของละซิ…” รู้ชัดประจักษ์ “ตาย” พอถึงรุ่งเช้าเมื่อได้โอกาสอันเหมาะสม ท่านก็ขึ้นกราบเรียนท่านอาจารย์มั่น ซึ่งตามปกติ ท่านเองมีความเกรงกลัวท่านอาจารย์มั่นมาก แต่วันนั้นกลับไม่รู้สึกกลัวเลย เป็นเพราะอยากจะกราบ เรียนเรื่องความจริงของท่านให้ท่านอาจารย์มั่นได้รับทราบและให้ท่านเห็นผลแห่งความจริงว่าปฏิบัติมา อย่างไรจึงได้ปรากฏผลเช่นนี้ ท่านจึงพูดขึ้นมาอย่างอาจหาญแบบที่ไม่เคยพูดกับท่านอาจารย์มั่นอย่าง “…àÍ้Ò ·Õ¹Õéä´éËÅÑ¡áÅéÇ àÍéÒ àÍÒÁѹãËéàµçÁà˹ÕèÂÇ ÍѵÀÒ¾à´ÕÂǹÕé ÁѹäÁèä´éµÒ¶֧ õ ˹¹Ð ÁѹµÒÂ˹à´ÕÂÇà·èÒ¹Ñé¹¹Ð...” ๗๖

นั้นมาก่อน ดังนี้ “…ทั้ง ๆ ที่เราพูดขึงขังตึงตังใส่เปรี้ยง ๆ ท่านก็คงจับได้เลยว่า ‘โหย ทีนี้แหละกำลังบ้ามันขึ้นแล้ว’ ท่านคงว่างั้น ‘มันรู้จริง ๆ‘ ความหมายว่ามันรู้จริง ๆ เพราะเราพูดแบบไม่สะทกสะท้าน เล่าอะไร ๆ ให้ฟัง ท่านจะค้าน เราตรงไหน ท่านก็ไม่ได้ค้าน มีแต่เออ... เอา พอเราจบลงแล้ว ก็หมอบลงฟังท่านจะว่ายังไง... ท่านก็ขึ้น เต็มเหนี่ยวเหมือนกันนะ ท่านรู้นิสัยบ้า ว่างั้นนะ ‘มันต้องอย่างนี้เอ้า ทีนี้ได้หลักแล้ว เอ้า เอามันให้เต็มเหนี่ยว อัตภาพเดียวนี้มันไม่ได้ตายถึง ๕ หนนะ มันตายหนเดียวเท่านั้นนะ ทีนี้ได้หลักแล้ว เอาให้เต็มเหนี่ยวนะ’ …ว่าอย่างนั้นเลยเชียว ท่านเอาหนัก อธิบายให้ฟังจนเป็นที่พอใจ เราก็เป็นเหมือนหมาตัวหนึ่ง พอท่านยอบ้าง ยุบ้าง หมาเราตัวโง่นี้ก็ทั้งจะกัดทั้งจะเห่า... มันพอใจ มันมีกำ�ลังใจ ทีนี้จึงฟัดกันใหญ่…” เมื่อได้กำ�ลังใจจากท่านอาจารย์มั่นเช่นนี้ท่านก็ยิ่งจริงจังเพิ่มขึ้นไปอีก คือพอเว้นคืนหนึ่งสองคืน ท่านก็นั่งตลอดรุ่งอีก และก็เว้น ๒ - ๓ คืนก็นั่งตลอดรุ่งอีก จนกระทั่งจิตเกิดอัศจรรย์เข้าใจชัดเจนเรื่อง ความตาย ดังนี้ “…เวลามันรู้จริง ๆ แล้ว แยกธาตุแยกขันธ์ดูความเป็นความตาย ธาตุสี่ ดิน น้ำ� ลม ไฟ สลาย ตัวลงไปแล้วก็เป็นดิน เป็นน้ำ� เป็นลม เป็นไฟตามเดิม อากาศธาตุก็เป็นอากาศธาตุตามเดิม ใจที่กลัว ตายก็ยิ่งเด่น มันเอาอะไรมาตาย รู้เด่นขนาดนี้มันตายได้ยังไง ใจก็ไม่ตายแล้วมันกลัวอะไร มันโกหกกัน โลกกิเลสมันโกหกกันต่างหาก หมายถึงกิเลสโกหกสัตว์โลกให้กลัวตายทั้งที่ความจริงไม่มีอะไรตาย พิจารณาวันหนึ่งได้อุบายแบบหนึ่งขึ้นมา พิจารณาอีก วันหนึ่งได้อุบายแบบหนึ่งขึ้นมา แต่มันมี อุบายแบบเผ็ด ๆ ร้อน ๆ แบบอัศจรรย์ทั้งนั้น จิตก็ยิ่งอัศจรรย์และกล้าหาญจนถึงขนาดที่ว่า ‘เวลาจะตายจริง ๆ มันจะเอาเวทนาหน้าไหนมาหลอกเราวะ ทุกขเวทนาทุกแง่ทุกมุมที่แสดงใน วันนี้เป็นเวทนาที่สมบูรณ์แล้ว เลยจากนี้ก็ตายเท่านั้น ทุกขเวทนาเหล่านี้เราเห็นหน้ามันหมด เข้าใจกัน หมด แก้ไขมันได้หมด แล้วเวลาจะตายมันจะเอาเวทนาหน้าไหนมาหลอกเราให้หลงอีกวะ หลงไปไม่ได้ เวทนาต้องเวทนาหน้านี้เอง พูดถึงเรื่องความตายก็ไม่มีอะไรตาย กลัวอะไรกัน นอกจากกิเลสมันโกหกเราให้หลงไปตามกล อุบายอันจอมปลอมของมันเท่านั้น แต่บัดนี้ไปเราไม่หลงกลของมันอีกแล้ว’ นั้นละ จิตเวลามันรู้ และมันรู้ชัดตั้งแต่คืนแรกนะ ที่ว่าจิตเจริญแล้วเสื่อม ๆ ก่อนมาภาวนา จนนั่งตลอดรุ่งคืนแรกมันก็ไม่เสื่อม ตั้งแต่เดือนเมษายนมาก็ไม่เสื่อมแต่มันก็ยังไม่ชัด พอมาถึงคืนวันนั้น แล้วมันชัดเจน ‘เอ้อ มันต้องอย่างนี้ไม่เสื่อม’ เหมือนกับว่ามันปีนขึ้นไปแล้วก็ตกลง ขึ้นไปแล้วก็ตกลง ๆ แต่คราวนี้พอปีนขึ้นไปเกาะติดปั๊บ ร้อยเปอร์เซ็นต์ไม่เสื่อม มันรู้แล้ว จึงได้เร่งเต็มที่เต็มฐาน…” ข้อคิดหลายแง่ หลายกระทง ตลอดพรรษาที่บ้านนามนแห่งนี้ท่านยังคงสมาทานธุดงค์อย่างเคร่งครัดในข้อฉันอาหารที่ได้มา ในบาตรเท่านั้นเหมือนเมื่อครั้งไปอยู่กับท่านอาจารย์มั่นใหม่ ๆ ในปีแรก แม้ท่านอาจารย์มั่นจะทราบดี ถึงความเคร่งครัดจริงจังของท่านในเรื่องนี้ แต่ด้วยความเมตตาของครูบาอาจารย์ที่มีต่อศิษย์ประกอบกับ ๗๗ ๕ อุตสาหะพากเพียร ฝึกฝนจิต

ประวัติท่านอาจารย์พระมหาบัว ญาณสัมปันโน จะหาอุบายสอนศิษย์ให้ฉลาดรอบ และรู้ความพอเหมาะพอสมภายในใจ ทำ�ให้บางครั้งท่านอาจารย์มั่น ก็ได้เอาอาหารมาใส่บาตรท่านพร้อมกับพูดว่า “ขอใส่บาตรหน่อยท่านมหา นี่เป็นสมณบริโภค” หรือบางครั้งก็ว่า “นี่เป็นเครื่องบริโภคของสมณะ ขอนิมนต์รับเถอะ” เหตุการณ์ในตอนนั้น ท่านเคยเล่าไว้ดังนี้ “…บางครั้งก็มีคณะศรัทธาทางจังหวัดหนองคายบ้างและที่สกลนครบ้างที่อื่น ๆ บ้าง ไปใส่ บาตรท่าน และพระในวัดบ้านนามน อำ�เภอเมือง จังหวัดสกลนคร นาน ๆ มีไปทีหนึ่ง เพราะแต่ก่อน รถราไม่มีต้องเดินด้วยเท้า แต่เขาไปด้วยเกวียน จ้างล้อจ้างเกวียนไป เขาไปพักเพียงคืนสองคืนและไม่ได้พักอยู่ในวัดกับพระท่าน แต่พากันไปพักอยู่กระท่อมนาของ ชาวบ้านนามน ตอนเช้าทำ�อาหารบิณฑบาตเสร็จแล้วก็มาถวายพระในวัดนั้น เขาไม่ได้ไปดักใส่บาตร นอกวัด เราก็ไม่กล้ารับ กลัวธุดงค์ขาด เดินผ่านหนีมาเลย สำ�หรับท่านก็รับให้เพราะสงสารเขา เท่าที่ สังเกตดู อาหารก็เหลือจากใส่บาตรมากมายก็ได้นำ�ขึ้นมาบนศาลา เป็นหมกเป็นห่อและผลไม้ต่าง ๆ นะ เราก็ไม่รับ ส่งไปไหนก็หายเงียบ หายเงียบ ไม่มีใครรับ จะมีรับบ้างเพียงองค์สององค์ผิดสังเกตศรัทธา เขาไม่น้อย ส่วนเราไม่กล้ารับเพราะกลัวธุดงค์ข้อนี้ขาด หลายวันต่อมาท่านก็ขอใส่บาตรเรา โดยบอกว่า ‘นี้เป็นสมณบริโภค ขอใส่บาตรหน่อย’ แล้วท่านก็ใส่บาตรเรา ท่านใส่เองนะ ถ้าธรรมดาแล้ว โถ…ใครจะมาใส่เราได้วะ สำ�หรับเราเอง กลัวธุดงค์จะขาด หรืออย่างน้อยไม่สมบูรณ์... นอกจากท่านอาจารย์มั่นผู้ที่เราเคารพเลื่อมใสเต็มหัวใจ เท่านั้น จึงยอมลงและยอมให้ใส่บาตรตามกาลอันควรของท่านเอง... ความจริงท่านคงเห็นว่านี่มันเป็นทิฐิแฝงอยู่กับธุดงค์ที่ตนสมาทานนั้น ท่านจึงช่วยดัดเสียบ้าง เพื่อให้เป็นข้อคิดหลายแง่หลายกระทง ไม่เป็นลักษณะเถรตรงไปถ่ายเดียว ท่านจึงหาอุบายต่าง ๆ สอน เราทั้งทางอ้อมและทางตรง…” ควรหนัก... ต้องหนัก ควรเบา... ต้องเบา จากการที่ท่านโหมนั่งภาวนาตลอดรุ่งถึง ๙ - ๑๐ คืน แม้จะไม่ทำ�ติด ๆ กันโดยเว้น ๒ คืนบ้าง ๓ คืนบ้าง หรือบางทีก็เว้น ๖ - ๗ คืนก็มีท่านทำ�เช่นนี้ตลอดพรรษาจนถึงกับเป็นที่แน่ใจในเรื่องทุกขเวทนา หนักเบามากน้อย เข้าใจวิธีปฏิบัติต่อกันสามารถหลบหลีกปลีกตัวแก้ไขกันได้อย่างทันท่วงทีจึงไม่มีคำ�ว่า สะทกสะท้านแม้จะตายก็ไม่กลัว เพราะได้พิจารณาด้วยอุบายอันแยบคายเต็มที่แล้ว สติปัญญาจึงเท่าทัน ต่อความตายทุกอย่าง การที่ท่านหักโหมร่างกายด้วยการนั่งตลอดรุ่งซ้ำ�แล้วซ้ำ�เล่าเช่นนี้ทำ�ให้ผิวหนังในบริเวณก้น ได้รับความกระทบกระเทือนอยู่บ่อยครั้ง จนถึงขั้นช้ำ�ระบม พอง และแตกในที่สุด พอนานวันเข้า ท่านอาจารย์มั่นก็เมตตาเตือนแย็บออกมาว่า “กิเลสมันไม่ได้อยู่กับร่างกายนะ มันอยู่กับจิต” ท่านพูดขึ้นมาแล้วก็ยกเอาเรื่องการฝึกม้ามา เตือนว่า “…ม้าที่เวลามันกำลังคึกคะนอง มันไม่ยอมฟังเสียงเจ้าของเลย ต้องทรมานมันอย่างเต็มที่ ไม่ ควรให้กินหญ้าก็ไม่ให้มันกินเลย ทรมานมันอย่างหนัก เอาจนมันกระดิกไม่ได้ ๗๘

ทีนี้พอมันยอมลดพยศลงก็ผ่อนการทรมาน เมื่อมันผ่อน ความพยศลงมาก การฝึกทรมานก็ผ่อนกันลงไป” ท่านอาจารย์มั่นเตือนท่านเพียงเท่านี้ก็เป็นที่เข้าใจทันที เพราะท่านเคยร่ำ�เรียนเรื่องนี้ในสมัยเรียนปริยัติมาก่อนแล้ว จึง ลงใจและยอมรับในคำ�เตือนของครูบาอาจารย์ทันที กินอยู่ใช้สอยเรียบง่าย แต่หรูหราด้วยคุณธรรม ในระยะที่อยู่กับท่านอาจารย์มั่นท่านจะเมตตาพร่ำ�สอน เสมอว่า ให้เราเป็นคนกินน้อย นอนน้อย พูดน้อย แต่ปฏิบัติให้ มาก หรือ กินง่าย อยู่ง่าย นอนง่าย การไปการมาง่าย หมายถึง ไม่ทำ�ตนเป็นผู้ยศหนักศักดิ์ใหญ่หรือเป็นประเภทกรรมฐาน ขุนนาง หรู ๆ หรา ๆ แต่วัตถุสิ่งของภายนอก แต่จิตใจหาคุณ ความดีมิได้เลย อันนี้ท่านไม่สรรเสริญ ท่านชื่นชมบุคคลประเภท อ่อนน้อมถ่อมตนทำ�ตัวประดุจผ้าขี้ริ้ว แต่ภายในใจนั้น หรูหรา งดงามด้วย ธรรม จะเรียกว่า เศรษฐีธรรม ก็ไม่ผิด ช่วงออกพรรษาเป็นระยะที่พระผู้มุ่งความสงบ มีโอกาส หลีกเร้นหาที่ภาวนาในป่าเขาที่สงบสงัด แม้ท่านเองก็เช่นกัน ท่านปรารถนาจะวิเวกอยู่โดยลำ�พัง เพราะสะดวกต่อการภาวนา มาก ท่านว่าไปวิเวก ๒ คนขึ้นไปเหมือนน้ำ�ไหลบ่า มันขัดมันข้อง อยู่ในตัวเพราะต้องระมัดระวังกันและกัน ต้องคอยดูคอยห่วง คอยรับผิดชอบกันอยู่ในตัวนั้นแล แต่การไปคนเดียวเป็นความ เพียรอยู่ตลอดเวลา ดังท่านเล่าว่า “…ไปที่ไหน ไปแต่องค์เดียว เป็นความเพียรตลอดเวลา ตั้งแต่ตื่นนอนจนกระทั่งถึงหลับ เดิน จงกรมจากหมู่บ้านนี้ไปหมู่บ้านนั้น เดินจงกรมทั้งนั้นนะ เป็นความเพียรตลอดอยู่นั้น ก็เวลาไหนมันเผลอ จากความเพียร พรากความเพียรนี้ที่ไหน นี่เป็นตามนิสัยของเจ้าของ มันเป็นอย่างนั้น มาอยู่กับหมู่กับเพื่อนนี้ก็เป็นความจำ�เป็นก็อยู่เสีย เช่นอย่างมาอยู่กับพ่อแม่ครูอาจารย์มั่นใน พรรษา เราต้องดูแลหมู่เพื่อนต้องกังวลวุ่นวายนั่นนี่เป็นธรรมดา ทั้งเพื่อการอบรมศึกษาของเราเองอีก แต่ก็ทนเอา... ครั้นพอออกจากนั้นแล้ว ถึงได้ดีดผึงเลย เพราะฉะนั้นท่านถึงรู้นิสัยละซิว่า พอรู้ว่าเรา จะไป ท่านก็ถาม ‘ไปกับใคร ?’ ‘ไปองค์เดียวครับกระผม’ ‘เออ ท่านมหาไปองค์เดียว ใครอย่าไปยุ่งท่านนะ’ ท่านรู้ทันทีนะ ‘ให้ท่านไปองค์เดียวนะ ท่านมหา’…” มีบางครั้งเหมือนกันที่ท่านอาจารย์มั่นพูดหยอกเล่นกับท่าน เช่นในเวลาที่ท่านขอลาวิเวก ทั้ง ๆ ที่องค์ท่านก็ทราบดีว่านิสัยของท่านจริงจังขนาดไหนแต่เวลาจะไปจริง ๆ เข้า ท่านก็พูดหยอกเล่นด้วย ความเมตตาว่า fifffflffiflfl ffl fifffflffiflflffiflfflfflff fl ffl fffflff fl
 fl ffl  fl fl­­ff  fiffffffl fl€fflffiflfffiffffffl€‚fiffffl
 ffl­€ƒflfl„ ‚flfflƒfl
  ffffl­ffffi­ff…€ffi€fl ffl  fflfflffi­ffi­ ff ffl­€‚ ffl€ffl flfl€ ffl…ƒ­ ƒflffi€ffl€flff€fflfflfi €†‡ fi ff fifflff ff ­ fflƒfl ­flfffl­€ € ­ ffl­fl
 € ffl ffl€flfi  ‚ ffƒfl ffl­fflfflffl ˆ‰fi fflfifi ffl­Š ‚ ffƒfl ­fflffl €flffl­‡­­€flff€ff ffl  fi ff ‚€‚flŠffffl ­€­€flflffŽŽŽfl ƒflfflflfififlfffi
ffflŠfffflfflflfflfflffl ­€ffl€ƒ‚ƒˆŽffi­€ ­flfi  ‚‚‚fifl
‚‚‚€ ž† “…àÍÍ ·èÒ¹ÁËÒä» Í§¤ìà´ÕÂÇ ã¤ÃÍÂèÒä»ÂØè§ ·èÒ¹¹Ð…” “...àÍÒãËéดีนะ...” ๗๙ ๕ อุตสาหะพากเพียร ฝึกฝนจิต

ประวัติท่านอาจารย์พระมหาบัว ญาณสัมปันโน “เอาให้ดีนะ” การเลือกสถานที่ภาวนาในเวลาท่านออกวิเวกนั้น เพื่อให้สะดวกต่อการบำ�เพ็ญเพียร ท่านมัก ถือปฏิบัติดังนี้ “...มักเลือกสถานที่ภาวนาโดยสังเกตดูว่าหมู่บ้านไหนมีบ้านสัก ๓ - ๔ หลังคาเรือนบ้าง ๙ – ๑๐ หลังคาเรือนบ้างจะได้ข้าวปลาอาหารขนมคาวหวานชนิดไหนมากน้อยเพียงใด ไม่เป็นเรื่องวิตกกังวล แต่อย่างใด การขบการฉันก็พอเป็นเครื่องยังชีพให้มีชีวิตเป็นไปเพื่อประพฤติพรหมจรรย์อยู่ได้ก็เอาแล้ว ไม่เห็นแก่รสชาติไม่เห็นแก่ร้อนหรือเย็นยิ่งกว่าความเจริญก้าวหน้าทางจิตใจ…” การออกเที่ยวกรรมฐานของท่านอาศัยเดินด้วยเท้าเปล่า เพราะแต่ก่อนรถยนต์ไม่มี ถนน หนทางไม่มีแบกกลดสะพายบาตรเข้าป่ารกชัฏ ถ้ำ� เงื้อมผา เพื่อหาสถานที่สงบวิเวก ผ้าที่ท่านนำ�ติดตัว ไปก็มีเฉพาะผ้า ๓ ผืน คือ สบง จีวร สังฆาฏิและผ้าอาบน้ำ�อีกผืนหนึ่ง เพื่อใช้ผลัดเปลี่ยนตอนสรงน้ำ� หรือใช้เป็นผ้าห่อบาตรและเช็ดบาตรด้วย ความทุกข์ยากแสนสาหัสจากการออกธุดงค์นั้นมีหลายแบบ หลายอย่าง ทุกข์เพราะหนาว ความทุกข์แบบหนึ่งที่พระกรรมฐานผู้มุ่งธรรมต้องประสบเสมอ ๆ คือทุกข์จากฤดูกาล เฉพาะ อย่างยิ่งหน้าหนาวทางอีสาน ท่านกล่าวไว้ดังนี้ “…อากาศหนาวจริง ๆ เวลาออกวิเวกเพราะไม่นำ� ผ้าห่มติดไปด้วย ใช้แค่จีวรกับผ้าสังฆาฏิพับครึ่งแล้วห่มพอกัน หนาวได้บ้าง แต่ถ้าคืนไหนหนาวมากจริง ๆ คืนนั้นนอนไม่ได้ เลย ต้องลุกขึ้นนั่งสมาธิภาวนาสู้เอา ตามหน้าตามตาแขนขา รวมถึงริมฝีปากเหล่านี้แตกหมด ตกกระหมด การอาบน้ำ�ต้องรีบอาบตอนกลางวันหลังปัดกวาด ใบไม้แล้ว อาบในคลองบ้าง ตามซอกหินซอกผาบ้าง หรือ ในห้วยในคลองที่ไหนพออาบได้ก็อาบ ถ้ากะเวลาก็ประมาณ บ่าย ๓ โมง เพราะอาบค่ำ�นักไม่ได้ อากาศหนาวมากจริง ๆ น้ำ�ก็เย็นมาก ทั้ง ๆ ที่ตอนนั้นยังหนุ่มน้อยอยู่แต่มันก็ยังหนาว ถึงขนาดนั้น…” สำ�หรับเรื่องกุฏิที่พักนั้น ท่านให้ชาวบ้านทำ�เพียงวัน เดียวก็เสร็จแล้ว พอใช้หลบแดดหลบฝน ป้องกันชื้นหรือร้อน หนาวได้ก็เพียงพอแล้ว ลักษณะก็ทำ�เหมือนปะรำ� โดยเอา ใบไม้มาวางทำ�เป็นร้าน เอาใบไม้วางข้างบน แล้วเอากลด แขวนข้างล่าง ท่านเคยเล่าถึงความหนาวเหน็บในระหว่างการ วิเวกในป่าว่า “…ช่วงหน้าหนาวแม้ว่าทำ�ถึงอย่างนั้นก็ตาม น้ำ�ค้าง ยังคงพัดปลิวเข้ามาถึงได้ เปียกเหมือนกับเราซักผ้านั่นแล เปียกทุกคืนทุกเช้า ดังนั้นพอฉันเช้าเสร็จ ถึงได้เอาออกไปตาก แดด ถ้าตากเช้าไป แดดก็ยังไม่มีต้องทิ้งไว้นั้นก่อน กางทิ้งไว้ อย่างนั้น “…áµè¶éÒ ¤×¹ä˹˹ÒÇÁÒ¡¨ÃÔ§ æ ¤×¹¹Ñ鹹͹äÁèä´éàÅ µéͧÅØ¡¢Öé¹¹Ñè§ÊÁÒ¸ÔÀÒÇ¹Ò ÊÙéàÍÒ...” ๘๐

พอฉันเสร็จแล้วก็เอามุ้งออกไปตากที่แดด แม้ตาก อย่างนั้นทุกวัน ๆ มันก็ยังขึ้นราได้ เป็นจุดดำ� ๆ ของรา มัน เหมือนกับลายเสือดาวนั่นแหละ ทั้ง ๆ ที่มุ้งสะอาดอยู่ก็ขึ้นรา เนื่องจากมันไม่ได้แห้งตามเวล่ำ�เวลาของมัน…” สำ�หรับบริเวณใกล้เคียงที่พักนั้นจะมีทางจงกรมหลาย สายอยู่ใต้ร่มไม้เพื่อเดินในเวลากลางวัน เพราะช่วงเช้าสายหรือ เที่ยงบ่ายนั้นต้นไม้จะให้แนวร่มต่างกันไป จึงต้องมีทางจงกรม ไว้หลาย ๆ สาย สายไหนร่มในช่วงใดก็เดินจงกรมช่วงเวลานั้น ส่วนในบางที่เป็นที่โล่ง ๆ แจ้ง ๆ ที่ไม่มีต้นไม้ มักใช้ เป็นทางจงกรมไว้เดินตอนกลางคืน เผื่อว่าหากมีงู แมงป่อง หรือสัตว์มีพิษอื่น ๆ ผ่านมาก็จะพอมองเห็นได้เป็นเงาดำ� ๆ ท่าน ไม่ได้จุดไฟตอนเดินจงกรมเพราะในช่วงออกวิเวกนั้นท่านพก เทียนไขไปนิดหน่อยเท่านั้น หากไม่จำ�เป็นต้องจุดจริง ๆ ท่าน จะไม่จุด เรื่องยารักษาโรค ท่านว่าไม่ต้องพูดถึง เพราะไม่เคยได้พกไปด้วยเลยถึงแม้จะเจ็บไข้ได้ป่วยหรือ เจ็บท้องปวดศีรษะก็ตาม ท่านมีแต่ใช้การทำ�ภาวนาเท่านั้นเป็นยา เป็นธรรมโอสถอันเลิศ และแท้ที่จริง แล้วแม้ในยามปกติตอนที่อยู่ในวัดยังไม่ได้ออกวิเวก หากไม่จำ�เป็นจริง ๆ แล้ว ท่านก็ไม่นิยมใช้ยาใด ๆ ทั้งสิ้น ท่านเคยอธิบายเหตุผลว่า “…เราไม่ปฏิเสธเรื่องยา แต่สำหรับเรื่องความกังวลจนเกินเหตุเกินผลของสมณะนั้น ผิดทาง ของพระพุทธเจ้า ผิดทางของผู้จะฆ่ากิเลส ผิดทางของผู้เรียนเพื่อรู้สัจธรรม เรื่องหยูกยาก็ให้นำมารักษากันไปได้อยู่ แต่ไม่ให้หลงจนเกิดความกังวล อันเป็นเรื่องของกิเลส ท่านไม่ได้มารักมาสงวนชีวิตจิตใจยิ่งกว่าธรรม…” อาหารป่า ด้วยความมุ่งมั่นที่จะพ้นจากทุกข์ให้ได้ ทำ�ให้ท่านไม่เห็นแก่การกินการนอนยิ่งกว่าการทำ�ความ เพียรเพื่อรบกับกิเลสภายในจิตใจ จริตนิสัยของท่านในเรื่องภาวนาถูกกับการอดอาหาร เพราะทำ�ให้ธาตุ ขันธ์ร่างกายเบาสบาย การตั้งสติทำ�สมาธิภาวนาก็ง่าย สติปัญญาในการแก้กิเลสมีความคล่องตัวกว่าการ ขบการฉันที่สมบูรณ์ ท่านจึงอดอาหารอยู่เป็นประจำ�จนร่างกายผ่ายผอม บ่อยครั้งในเวลาเดินบิณฑบาต หรือเดินจงกรมแทบจะก้าวขาไม่ออก แต่ผลการภาวนานั้นกลับเจริญขึ้น ๆ ท่านเคยพูดถึงสภาพจิตใจใน ระยะนั้นว่า “…จิตใจยิ่งเด่นเหมือนจะเหาะเหินเดินฟ้า ถ้าได้รับอาหารการกินดีมันก็มีแต่อยากนอน มันมี แต่ขี้เกียจขี้คร้านการตั้งสติก็ยาก การพินิจพิจารณาทางด้านปัญญาก็ยาก…” สมัยปัจจุบันหากท่านเห็นอาหารประเภทที่เคยขบเคยฉันในสมัยหนุ่มซึ่งเคยต่อสู้กับกิเลสแบบ สมบุกสมบันชนิดรอดเป็นรอดตายมา อาหารนั้น ๆ ก็ยังทำ�ให้สะดุดกึ๊กในใจทุกทีไปเมื่อเห็นเข้า ด้วย รำ�ลึกบุญรำ�ลึกคุณนั่นเอง ดังคำ�กล่าวของท่านกับพระเณรว่า “…พวกหน่อไม้พวกผักอะไร ผักกระโดนกระเดน ผักเครื่องของป่านั่นแหละ มันสะดุด ๆ นะ ๘๑ ๕ อุตสาหะพากเพียร ฝึกฝนจิต

ประวัติท่านอาจารย์พระมหาบัว ญาณสัมปันโน มันเหมือนกับว่าเป็นคู่มิตรคู่สหาย คู่พึ่งเป็นพึ่งตายกันมา แต่ก่อน มันเป็น มันไม่ได้ชินนี่ ทุกวันนี้ก็ไม่ชินผักอะไร เขาเรียกโหระพาระเพออะไรหอม ๆ นั่น นั่นก็มีอยู่บนเขา นะ มีอยู่ตามน้ำ�ซับน้ำ�ครำ� พวกนี้มีแต่มันเป็นเถาวัลย์ มัน ไม่ใช่เป็นต้นนะ คือมันเป็นเถาเกิดอยู่ตามน้ำ�ซับน้ำ�ครำ�... พระกรรมฐานไปอยู่ที่ไหนต้องมีน้ำ� ไม่มีได้เหรอ แล้วก็ผัก มันมีหลายชนิด… ผักชนิดต่าง ๆ มีเยอะนะในป่า องค์หนึ่งรู้อย่าง หนึ่ง ๆ นั่นแหละที่ได้กินผักหลายต่อหลายชนิด ก็เพราะ องค์หนึ่งรู้อย่างหนึ่ง ๆ เวลาเอามากินน่ะ เคยพบกับเพื่อน กับฝูงหลายจังหวัดต่อหลายจังหวัดนี่นะองค์นั้นชำ�นาญกิน ผักอันนั้น องค์นี้ชำ�นาญผักอันนั้น ๆ... หลายองค์ต่อหลายองค์พบกันหลายครั้งหลายหน มันก็จำ�ได้ซี มันก็กว้างขวางไปเอง… บ้านไหนคนนับถือมาก ๆ ยุ่งมากอาหารการบริโภคมาก เขากวน มันไม่ได้ภาวนา ก็เราหา ภาวนาอย่างเดียวนี่ เพราะฉะนั้นที่เห็นว่าเป็นความสะดวกในการภาวนา เราจึงชอบที่นั่น ก็ที่คนไม่ยุ่ง นั่นเอง เมื่อคนไม่ยุ่งอาหาร มันก็ไม่ค่อย มีละ และนอกจากนั้น ยังไปหาบ้านเล็ก ๆ น้อย ๓ - ๔ หลังคาเรือนบ้าง ๙ หลัง ๑๐ หลังคาเรือน บ้างก็อยู่อย่างนั้น ถ้าเราไม่ฉันกี่วันนี้ก็ไม่ได้พบคนละ พบแต่เราคนเดียวนี่ เขาก็ไม่มา มาหากันอะไร เขา ก็ไม่ใช่เป็นคนยุ่งกับพระด้วย เราก็ไปหาที่เช่นนั้นด้วยแน่ะ ก็อยู่สบาย…” กินแบบนักโทษ ท่านเข้มงวดจริงจังมากกับการควบคุมเรื่องอาหารการขบฉัน เพื่อมิให้มาเป็นโทษหรือเป็นพิษ เป็นภัยต่อการภาวนา ถึงแม้จะทุกข์ยากเพียงใดท่านก็พยายามอดทน ดังนี้ “…ข้าวไม่กินภาวนายิ่งดีหลายวันกินทีหนึ่ง หลาย ๆ วันถึงกินทีหนึ่ง สมาธิก็แน่ว พอทางขั้น ปัญญานี้ก็เหมือนกัน ปัญญาก็คล่องตัว ถ้าอดอาหารนะมันช่วยกันจริง ๆ นี่หมายถึงผมเอง จะว่านิสัย หยาบอะไรก็แล้วแต่เถอะ... ถ้าฉันอิ่ม ๆ แล้วโอ้โห ขี้เกียจก็มาก นอนก็เก่ง ราคะตัณหาก็มักเกิด ได้ ระวังอันนี้ละมากนะ คือธาตุขันธ์เวลามันคึกคะนองมันเป็นของมันนะ เราไม่ได้ไปคึกคะนองกับมัน ไม่ได้ไปสนใจ ยินดีไยดีกับมันก็ตามนะ แต่เรื่องธาตุเรื่องขันธ์เป็นเครื่องเสริม มันแสดงออกมาเราก็รู้อย่างอาหารดีๆ ตามสมมุตินิยมนี้ด้วยแล้ว พวกผัด ๆ มัน ๆ โห เก่งมากนะ ได้ระวัง ผมไม่ได้กินแหละ ถึงจะไปในเมือง ที่ไหนจำ�เป็นก็กินนิด ๆ ระวังขนาดนั้นนะ อาหารสัปปายะ อาหารเป็นที่สบาย ในธรรมที่ท่านสอนไว้ว่า ที่สบายในการภาวนาต่างหาก นี่ ไม่ได้สบายเพื่อราคะตัณหาเกี่ยวกับธาตุขันธ์นี่นะ... กินแล้วธาตุขันธ์ก็ไม่กำ�เริบ การภาวนาก็สะดวก สบาย... ท่านหมายเอาอย่างนั้นต่างหาก... จึงต้องได้ระมัดระวัง โอ๊ยกินแบบนักโทษนั่นแหละ พูดง่าย ๆ … จะเห็นแก่ลิ้นแก่ปากไม่ได้นะ มันต้องได้มองดูธรรมอยู่ตลอดเวลา อยากขนาดไหนก็ไม่เอา ถ้าเห็นว่า มันเป็นข้าศึกต่อธรรมแล้ว ต้องได้บังคับกันอยู่ตลอด… นี่ พูดถึงเวลาฝึกทรมานเจ้าของอาหารจะต้องมีแต่อาหารอย่างว่าละ เช่น ข้าวเปล่า ๆ ไม่ต้อง “…¢éÒÇäÁè¡Ô¹ ÀÒǹÒÂÔè§´Õ ËÅÒ æ Çѹ¶Ö§¡Ô¹·Õ˹Öè§ ÊÁÒ¸Ô¡çá¹èÇ ¾Í·Ò§¢Ñé¹»ÑญญÒ¹Õé ¡çàËÁ×͹¡Ñ¹ »ÑญญÒ¡ç¤ÅèÍงตัว...” ๘๒

พูดละ จนชินเรื่องฉันข้าวเปล่า ๆ อยู่ในป่าในเขา บางทีถ้าสมมุติว่า เขาตำ�น้ำ�พริกมาให้เขาก็ใส่ปลาร้า เสีย ปลาร้าก็เป็นปลาร้าดิบอย่างนี้ มันก็ฉันไม่ได้เสีย จะว่ายังไง เพราะไม่ได้มีใครตามมานี่ เขาจะตาม มาอะไร เราก็ไม่ให้เขาตามนี่ เราไม่ต้องการยุ่ง บางทีเขาก็ตำ�น้ำ�พริกให้สักห่อหนึ่งมา น้ำ�พริกถ้ามีแต่ พริกล้วน ๆ เราก็ฉันได้แต่นี้มันมีปลาร้านั้น ปลาร้าดิบนี่ เขาไม่ใช่ทำ�ปลาร้าสุก ๆ มันก็เลยกินไม่ได้… ...ฉันข้าวเปล่า ๆ มันฉันได้มากแค่ไหน ๒ - ๓ คำ�มันก็อิ่มแล้ว... ทีนี้เดินจงกรมตัวปลิวไปเลย นั่งภาวนานี่เป็นหัวตอ ไม่มีโงกมีง่วง มันก็บ่งให้เห็นได้ชัด ๆ ว่า เพราะอาหารนั่นเองมันทำ�ให้โงกให้ ง่วง... ถ้ามีกับดี ๆ ก็ฉันได้มาก ฉันได้มากก็นอนมากขี้เกียจมากน่ะซีโงกง่วง นั่งสัปหงกงกงันไปละ ก็ เคยเป็นอยู่แล้วรู้อยู่ ไปอยู่อย่างนั้นมันไม่นี่ ฉันอาหารอย่างที่ว่านี่นะ... เพราะฉะนั้นจึงอดบ้าง อิ่มบ้าง อยู่ไป ขอให้ใจได้สะดวกสบาย…” ยอดนักรบ ด้วยเหตุนี้เอง ทั้งที่ทุกข์แสนทุกข์ทั้งที่ลำ�บากแทบเป็นแทบตาย บางครั้งแทบจะเอาชีวิตไม่รอด แต่ความที่จิตมีความเจริญขึ้น ๆ ท่านจึงยอมอดยอมทนได้ จนมีอยู่ครั้งหนึ่งหลังท่านกลับจากการออก วิเวกลงมาจากเขา เมื่อกลับมาถึงวัดบ้านหนองผือก็เข้ากราบท่านอาจารย์มั่น รูปลักษณ์ท่านตอนนั้นปรากฏว่า เนื้อตัวซีดเหลืองเหมือนทาขมิ้น ปานผู้ป่วยเป็นโรคดีซ่าน ทั้งร่างกายก็ซูบผอมยังเหลือแต่หนังห่อ กระดูกจากเดิมคนหนุ่มอายุ ๓๐ กว่า กลับดูเหมือนคนแก่คนเฒ่า ดังนั้น เมื่อท่านอาจารย์มั่นมองเห็นลูกศิษย์ คงตกตะลึง ขนาดอุทานว่า “โฮ้! ทำไมเป็นอย่างนี้ล่ะ ?” ลูกศิษย์ยังคงนิ่งอยู่ไม่ได้ตอบอะไร ท่านเกรงจะตกใจและเสีย กำ�ลังใจ ก็กลับพูดให้กำ�ลังใจในทันทีนั้นว่า “มันต้องอย่างนี้ซิจึงเรียกว่า นักรบ” เราไม่ใช่... พระเวสสันดรนะ !!! คราวหนึ่งของการออกวิเวกในป่าท่านไม่ออกฉันอาหารเป็นเวลาหลายต่อหลายวันเข้าจนเป็นที่ ผิดสังเกตของชาวบ้าน ถึงขนาดหัวหน้าบ้านต้องตีเกราะประชุมลูกบ้านพากันไปดู ก็พบว่าท่านอยู่เป็น ปกติแต่ก็ดูซูบซีดผ่ายผอมมาก เหตุการณ์ตอนนี้ท่านเล่าว่า “…กระทั่งชาวบ้านเขาแตกบ้านไปดู เรายังไม่รู้อีกว่าเจ้าของจะตายแต่ชาวบ้านเขารู้ เขาตี เกราะประชุม เคาะก็อก ๆ พวกลูกบ้านก็พากันมาประชุม ‘ใคร ๆ ว่ายังไง ? ใครเห็นว่ายังไง ? พระองค์นี้ที่มาอยู่บ้านเราเวลานี้มาได้หลายเดือนแล้วนะ พระองค์นี้มาอยู่ที่นี่ ตั้งแต่มาไม่ได้เห็นมาบิณฑบาต หกวันเจ็ดวันด้อม ๆ มาสักวันแล้วหายเงียบ หาย เงียบ หายมาอย่างนี้ตลอด ท่านไม่ตายแล้วเหรอ ? พวกเรากินวันหนึ่งสามมื้อสี่มื้อยังทะเลาะกันได้ ทะเลาะเพราะไม่มี อาหารกิน มันกินข้าวเปล่า ๆ ไม่ได้มันจะทะเลาะกัน แต่นี่ท่านไม่เห็นกินเลยนี่ ท่านไม่ตายแล้วเหรอ ?’ ผู้ใหญ่บ้านถามลูกบ้าน ‘ถ้าท่านไม่ตาย ท่านไม่โมโหโทโสอยู่เหรอ ? ไปดูซิ เราก็ไม่เคยเห็น ๘๓ ๕ อุตสาหะพากเพียร ฝึกฝนจิต

ประวัติท่านอาจารย์พระมหาบัว ญาณสัมปันโน ตั้งแต่เกิดมา พระไม่กินข้าว’ เขาก็พูดขนาดนั้นละ ‘เราก็ไม่เคยเห็นพระไม่กินข้าวเพิ่งเห็นนี่แหละ ลองไปถาม ท่านดูซิแต่มีข้อแม้อันหนึ่งนะ’ เขาก็ฉลาดพูดอยู่ ‘เวลาจะไปต้องระวังนะ พระองค์นี้ไม่ใช่พระธรรมดานะ พระองค์นี้เป็นมหานะ’ เขาว่า ‘แล้วไปเดี๋ยวท่านจะเขกหน้าผากเอา นะ ไปสู้ท่านไม่ได้ท่านจะเขกหน้าผากเอานะให้ระวังนะ ถ้าเป็นพระ ธรรมดาเราก็พอจะพูดอะไรต่ออะไรกันได้ นี่ท่านเป็นมหาเสียด้วย ท่านทำอย่างนั้นนี่นะ เราไปว่าสุ่มสี่สุ่มห้าไม่ได้นะ เดี๋ยวท่านจะตีหน้าผากเอา’ เขาเตือนลูกบ้านเขา พอมาถึง เราก็เอาจริง ๆ หลั่งไหลกัน มานี่ ‘โอ้โฮ นี่มาอะไรนี่ จะมาแห่พระเวสสันดรเข้าเมืองเหรอ ? อาตมาไม่ใช่พระเวสสันดรนะ’ ‘ไม่ใช่ ๆ’ ‘อย่างนั้นมาอะไร ?’ เขาก็มาเล่าตามเรื่องนี่แหละ ให้ฟังมันก็มีอยู่สองจุด จุดหนึ่งว่า ‘ท่านไม่ตายแล้วเหรอ ? ¶éÒ·èÒ¹äÁèµÒ·èÒ¹äÁèâÁâËâ·âÊÍÂÙèàËÃÍ ?’ พอเขาพูดจบลง เราก็มีอยู่สองจุดเราก็ถาม ‘แล้วเป็นยังไง ? ตายแล้วยังล่ะ’ ‘เอ๊ก็ไม่เห็นท่านตาย ท่านยิ้มแย้มแจ่มใสอยู่ ไม่เห็นมีอะไรน่าตาย’ ‘แล้วเป็นยังไงโมโหโทโสอยู่ไหม ?’ ‘ก็ไม่เห็นท่านโมโหโทโส ท่านยิ้มแย้มอยู่ตลอดเวลา’ ‘เอาละให้เข้าใจนะ การอดอาหารนี่อาตมาอดไม่ใช่เพื่อฆ่าตัวเองนะ อดเพื่อฆ่ากิเลส ซึ่งมันฆ่า ยาก กิเลสนี่มันอยู่ภายในหัวใจนี่ ต้องใช้การอดอาหารช่วย แล้วความโมโหโทโสก็เป็นกิเลส จะโมโหโทโส ไปหาประโยชน์อะไร มีเท่านั้นเหรอ ?’ ‘มีเท่านั้นแหละ’ ‘ไป’ ไล่กลับ ยังไม่ถึง ๑๐ นาทีนะไล่กลับ…” มีครั้งหนึ่งเกี่ยวกับเรื่องการอดอาหารในระยะที่ท่านยังคงออกวิเวกบำ�เพ็ญเพียรอยู่ คือใน หมู่บ้านแห่งหนึ่งมีอุบาสกมาพูดอวดภูมิต่อท่าน อุบาสกผู้นี้เคยบวชเรียนมาก่อนหลายพรรษา และมี ความรู้จบนักธรรมตรีจึงมีความคุ้นเคยกับชีวิตพระพอสมควร แกเห็นท่านอดอาหารมาหลายวันแล้ว รู้สึกคัดค้านอยู่ในใจว่าไม่เห็นเป็นประโยชน์อันใด นอก เสียจากจะทำ�ให้ทุกข์ยากลำ�บาก และเสียเวลาโดยเปล่าเท่านั้นเอง วันหนึ่งแกเลยยกเอาเรื่องในพุทธ ประวัติมาพูดกับท่านว่า “ท่านจะอดทำไม ? ก็ทราบในพุทธประวัติว่า พระพุทธเจ้าอดข้าวตั้ง ๔๙ วัน ก็ยังไม่ได้ตรัสรู้ เลย แล้วท่านมาอดอะไรมันจะได้ตรัสรู้หรือ ?” ในเรื่องนี้ท่านก็เคยรู้เคยศึกษาในตำ�รามาก่อนแล้วว่า พระพุทธเจ้าทรงอนุญาตให้พระภิกษุ อดอาหารเพื่อบำ�เพ็ญจิตตภาวนาได้ แต่หากเป็นไปเพื่อการโอ้อวด ท่านทรงปรับอาบัติทุกขณะการ เคลื่อนไหว หรือการอดอย่างหาเหตุหาผลไม่ได้ คือสักแต่ว่าอดเพียงอย่างเดียวเท่านั้นโดยไม่ฝึกฝนด้าน จิตตภาวนาเลย อย่างนี้ก็ไม่เกิดประโยชน์อันใด นอกเสียจากทำ�ให้ทุกข์ยากลำ�บากเปล่าเท่านั้น การอดอาหารของท่านมีความหมายตามตำ�ราที่พระพุทธเจ้าทรงอนุญาตด้วยเหตุผลคือท่าน “…àÃÒ¡çäÁèà¤ÂàËç¹ ¾ÃÐäÁè¡Ô¹¢éÒDž …à¾Ôè§àËç¹¹ÕèáËละ...” ๘๔

สังเกตพบว่าจริตนิสัยของท่านนั้นถูกกับการอดอาหาร เพราะช่วยให้การบำ�เพ็ญจิตตภาวนาเจริญขึ้นได้ เร็วกว่าขณะที่ออกฉันตามปกติ ท่านได้พิจารณาอย่างรอบคอบและเห็นผลประจักษ์กับตนเองเป็นลำ�ดับไปเช่นนี้ ทำ�ให้ท่านจึง ยังมั่นคงที่จะใช้อุบายวิธีนี้เพื่อการภาวนา และถึงแม้จะมีผู้มาพูดคัดค้านต้านทานอย่างไร ก็ไม่ทำ�ให้ท่าน ลังเลใจคิดเปลี่ยนแปลงเป็นอื่นได้ ครั้นจะอธิบายเหตุผลให้เป็นที่เข้าใจก็ดูว่าเป็นเรื่องยืดยาวเสียเวลาโดยเปล่า เหตุนี้เองท่านจึง ชอบที่จะตอบเป็นอุบายให้ได้นำ�ไปคิดอ่าน สำ�หรับอุบาสกผู้นี้ก็เช่นกันท่านตอบกลับไปว่า “แล้วโยมกินทุกวันเหรอ ?” “กินทุกวันนะซิผมไม่อดหรอก” ว่าดังนั้นแล้วท่านก็พูดใส่ปัญหาแก่อุบาสกผู้เข้าใจว่าตัวรู้เรื่องในตำ�ราเป็นอย่างดีว่า “…แล้วโยมได้ตรัสรู้ไหม ???…” ถือ “ความทุกข์” เป็นครู เป็นหินลับสติปัญญา ความเป็นนักต่อสู้ของท่านอีกประการหนึ่งก็คือ แม้อุบายวิธีบางอย่างจะทำ�ให้ท่านต้องพบกับ ความทุกข์แสนทุกข์แต่หากผลปรากฏเป็นความเจริญทางด้านจิตใจมากขึ้น ท่านก็จะพยายามอดทนต่อสู้ ให้ผ่านไปให้จงได้คำ�กล่าวตอนหนึ่งของท่านกับพระเณรดังนี้ “…นิสัยของผมเองนั้นเป็นนิสัยที่หยาบ จะว่าคนหยาบก็ได้ ไปอยู่ในสถานที่ธรรมดา ความ เพียรไม่ค่อยดีผลที่จะพึงได้ก็ไม่ค่อยปรากฏนัก… แต่หากเป็นบางสถานที่แล้ว กลับทำ�ให้ธรรมภายในใจ เจริญขึ้น ๆ... …จึงมักแสวงหาในที่กลัว ๆ เสมอ ทั้ง ๆ ที่เราก็กลัว แต่ผลประโยชน์ที่จะเกิดขึ้นจากความกลัว นั้นเป็นผลประโยชน์อัศจรรย์มหาศาล เราจึงจำ�เป็นต้องได้สละเป็นสละตายเข้าอยู่บำ�เพ็ญเพื่อธรรม…” ด้วยเหตุนี้ท่านจึงนิยมใช้อุบายฝึกจิตด้วยการเข้าป่าช้าเผาหรือฝังคนตายบ้าง ในถ้ำ�เงื้อมผา ป่าดงบ้าง ในดงที่เป็นที่อยู่ของช้าง หมีเสือ หรือสัตว์ร้ายต่าง ๆ บ้าง อาศัยสัตว์เหล่านั้นเป็นครู ท่าน ออกวิเวกบางสถานที่เป็นที่ที่เสือมักชอบผ่านมาหรือเป็นที่อาศัยของมันในบริเวณใกล้ๆ กันนั้น แม้ว่าจะ เดินหรือนั่งตรงไหนอย่างไรก็คิดกลัวอยู่ตลอดว่ามันคงจะอยู่ใกล้ ๆ หรือกลัวว่ามันจะมากัดกิน ท่านเคย เล่าถึงสถานที่เช่นนี้ว่า “…น่ากลัวจริง ๆ กลางวันก็กลัวเวลาไหนก็กลัว ยิ่งกลางคืนด้วยแล้วจิตยิ่งมีแต่ตั้งหน้าตั้งตาที่ จะกลัว นั่งก็กลัว เดินจงกรมกลางค่ำ�กลางคืนดึกดื่นก็เดินทั้ง ๆ ที่กลัว ๆ นั้นเอง…” ท่านเล่าถึงคราวเข้าไปดัดตัวเองที่ป่าเสือแห่งหนึ่ง ดังนี้ “…อยู่ในป่าในเขามันตื่นเต้น… แต่ก่อนเป็นป่าพวกสัตว์ พวกเสือเนื้อร้ายเต็มไปหมดจริง ๆ… ก้าวเข้าทางนี้ปั๊บเป็นป่าแล้วมี สัตว์แล้ว พวกสัตว์พวกเนื้อพวกอีเก้งพวกหมู พอลึกเข้าไปก็พวก กวางพวกช้าง พวกเสือ เสือมีอยู่ทั่วไป สัตว์มีอยู่ที่ไหน เสือมีอยู่ที่นั่น มีอยู่ทั่วไป… บางทีก็เสียงเสืออาว ๆ ขึ้นแล้วอาว ๆ ขึ้นข้างทางจงกรม โถ เสียงเสือมันไม่เหมือนเสียงเพลงลูกทุ่งละซีมันจะงับหัวเอา ประมาท ได้เหรอ เสียงอาว ๆ ขึ้นข้าง ๆ ไม่รู้มันมาตั้งแต่เมื่อไร ตอนมันหยุด fifffflffiflfl ffl fifffflffiflfffflfl fi  fffffffifi

 ffff ­€‚ fl ƒ„…fffi†‡ ƒffˆffl fi†flfflffffff ffff  ˆffiff ff‡‰ ffffff‡…„…„  ff „
   
flffffŠ ffff
fl ffffi…ffffl fl†flfflff
‰ff…„…„…„
 ffl ff ff  …„ff‡†fl‹‡fflŠ fflŒflfffi†   ff fflffi†fflflflffffifi‡fflŠ  fflflflfffifffflffl†…ffffiff‰
‰ff…„ „flff Ž€fffflflfi†Šfflffflfflfflfl flff fflfflfl†fflffffi flŒflfi†† „Œ ffff…„fifflflfflfflfl† fifflfflffffifflffffi ffl ffl† …Š…„fflflŠ€‚ …ffff
 Œ  Ž€Œffl fi†ffŒfl„
fl„fflflffl flffl ffflffl…„ 
 ff…„ffflŠff…  
„ flffffŠ
„ffifffffflffŒ ’†fflffi …fffiff€ff‡ ­Œ  ff†fiffl
„
 flff ffffffffff Œff•ffffl•Šffffff‰ff–— ๘๕ ๕ อุตสาหะพากเพียร ฝึกฝนจิต

ประวัติท่านอาจารย์พระมหาบัว ญาณสัมปันโน เสียงคำ�รามมันอาวตามภาษาของมันแล้วนั่นละ มันน่ากลัวตอนนั้น ไม่ทราบมันจะมาแบบไหนซิได้ยิน เสียงมันอยู่ มันอยู่ตรงนั้นก็ค่อยยังชั่วนะ พอเงียบเสียงไปแล้วไม่ทราบจะมาแบบไหน… …เราไปอยู่ในที่ดัดสันดานจริง ๆ นะ ไม่ใช่ธรรมดานะ มีแต่ที่ดัดสันดานทั้งนั้นแหละ ป่าก็ป่า เสือ กลางคืนเวลาเราเดินจงกรม มันไม่ใช่ธรรมดานะ แล้วยิ่งเสียงเสือด้วยนะ เราไปอยู่แคร่ ตอนตื่น เช้ามาเห็นรอยมันผ่านไปทางนี้แล้วฉากออกไป เพราะเราปัดกวาดไว้เรียบร้อย มันเดินผ่านไปผ่านมามัน ก็เห็น โอ้เสือมา มาเมื่อไหร่ไม่รู้แต่เขาก็ไม่ได้สนใจกับเรา เขาเดินฉากไปเฉย ๆ แสดงว่าเขาไม่ได้สนใจ กับเรา เขาไปตามประสาของเขา เราก็รู้ ถ้ามันเดินวกเวียนนี่สนใจนะ มันสนใจ ถ้าพอทำ� (หมายถึงเสือกัดกิน) มันก็อาจจะทำ�อย่างว่า นะ นี่ไม่มี ไม่เคยปรากฏ เราเองก็ไม่เคยปรากฏ เสือจริง ๆ ก็ไม่เคยเห็นในป่า แต่เสียงมันมีอยู่ทั่วไป กระหึ่ม กระหึ่ม โอ้ขนนี้ไม่ทราบว่ามันลุกซู่ผึงเหมือนจรวดดาวเทียม มันเป็นเองนะ ไม่ทราบว่ากลัวไม่กลัว มัน ลุกซู่ จิตหดเข้ามาหันเข้ามา สมมุติว่าอยู่ในขั้นบริกรรม พุทโธ ก็ติดกับ พุทโธ ไม่ให้ออกไปหาเสือ ความ คิดนี้จะไปคว้าเอาพิษเอาภัยเอาอารมณ์ไม่ดีงาม เช่นอย่างกลัวอย่างนี้มันก็เป็นอันตรายอันหนึ่ง ต้องคิด อย่างนั้นไม่ให้ออก หมุนติ้วนั่น มันเป็นอย่างนั้น…” ชนะความกลัวด้วย “พุทโธ” ท่านว่าจากนั้นท่านก็ใช้ความกลัวนี้เองเป็นครูหรือเป็นอุบายเพื่อฝึกจิตให้เห็นเหตุเห็นผลกัน ดัง ท่านเคยเล่าว่า “…พอความกลัวเริ่มขึ้นมาก สติ เริ่มจับ คือจิตนี้ห้ามหรือบังคับเด็ดขาดไม่ให้เคลื่อนจากจุดที่ ตนต้องการ เช่นเราบริกรรม พุทโธ พุทโธ... ก็ให้อยู่กับคำ�บริกรรมนี้เท่านั้น เป็นก็ตาม ตายก็ตาม เสือ ก็ตาม ช้างก็ตาม สัตว์อันตรายใด ๆ ก็ตามไม่ไปคิดไม่ไปยุ่ง ให้รู้อยู่จุดเดียวคือคำ�บริกรรมนี้เท่านั้น นี่หมายถึงขั้นเริ่มแรกของการภาวนาซึ่งต้องอาศัยคำ�บริกรรม กลัวมากเท่าไรจิตยิ่งติดแนบกับ คำ�บริกรรมไม่ให้ปราศจากเลย ความมุ่งหมายนั้นคือหมายตายกับธรรมนี้เท่านั้น ไม่ให้จิตไปสู่อารมณ์ที่ กลัวนั้น ๆ ธรรมคืออะไร คำ�บริกรรมนั้นแลคือบทแห่งธรรม… ธรรมแท้จะปรากฏที่จิต ที่จิตกำ�ลังบริกรรมอยู่นั้นแหละคือสั่งสมพลังของธรรมให้เกิดขึ้นที่ใจ มากน้อยตามความพากเพียรของตน เมื่อสติได้ติดแนบอยู่กับคำ�บริกรรมบังคับจิตไม่ให้แย็บออกไปสู่อารมณ์ที่เป็นภัย ซึ่งทำ�ให้น่ากลัว น่าหวาดเสียวนั้น ให้อยู่เฉพาะกับคำ�บริกรรมนี้ติดต่อสืบเนื่องกันเป็นลำ�ดับลำ�ดา ก็เป็นการสั่งสมพลังคือ กำ�ลังของอรรถของธรรมขึ้นภายในจิตใจหนุนใจให้มีความแน่นหนามากขึ้น ๆ สุดท้ายจิตใจดวงนั้นก็แน่นเหมือนกับหินทั้งก้อนหรือภูเขาทั้งลูก... ทีนี้ความที่เคยว่ากลัว ๆ คิด ออกไปหาสิ่งที่น่ากลัวก็ไม่กลัว คิดไปถึงอันใด คำ�ว่าน่ากลัวไม่กลัวทั้งนั้น เอ้า ! คิดหมดในแดนโลกธาตุนี้กลัวอะไร จะมีสิ่งน่ากลัวแม้สิ่งหนึ่ง มาปรากฏที่ใจนี้มีไหม ไม่มีเลย นั่นฟังซิ นั่นละ เมื่อถึงขั้นจิตเป็น อัตตา หิ อัตตโน นาโถ คือช่วยตัวเองช่วยอย่างนั้น พึ่งตนเองพึ่งอย่างนั้น อยู่กับตัวเอง ด้วยความแน่นหนามั่นคงก็อยู่แบบนั้น… นี่เป็นสิ่งที่เราลืมไม่ได้ในชีวิตและ การภาวนาของเราซึ่งไปอยู่ในสถานที่เช่นนั้น...” ๘๖

เสือ : หมูป่า ต่อสู้ดุเดือด ประสบการณ์การเที่ยววิเวกของท่าน ทำ�ให้ได้ยินได้ฟัง เรื่องราวแปลก ๆ เกี่ยวกับสัตว์ป่าหลายอย่าง เป็นต้นว่าท่านเคย เล่าการต่อสู้ระหว่างเสือกับหมูป่าทั้งคู่นอนตายอยู่ในบริเวณใกล้ ๆ กัน สภาพหมูป่าตามตัวแหลกหมด ส่วนเสือก็พุงทะลุหมด ด้วยเหตุ เพราะไปเจอกันอย่างจังในช่องเขา ดังนี้ “...มันเป็นร่องลงมา ภูเขามันมีช่องลง ช่องแคบ ๆ นะ ทางโน้นเป็นหลังเขาที่จากหลังเขาลงมามันก็เป็นช่องแคบลงมา ทีนี้ พอดีไอ้หมูก็ขึ้นช่องนี้ หมูใหญ่นะ... มันเห็นกันชัด ๆ อย่างนั้นนะ ไอ้เสือก็ลงมาช่องนั้น พอดีมาพบกันตรงกลางนั้นเลย ฟัดกันเลย นั่นเห็นไหมล่ะ ตายทั้งสองนะ หมูตายอยู่กับที่ เสือเสือกคลานขึ้น ไปตายข้างบน ตายทั้งสองเลยนั่นแหละอย่างนั้น กำ�ลังวังชามันฟัด กัน นี่ไปถูกที่คับขันด้วยแล้ว ต่างคนต่างก็ไม่ถอยกัน สู้กันเลย สุดท้ายก็ตายทั้งสองเลย หมูตายอยู่กับที่ ส่วนเสือตะเกียกตะกายขึ้นไปนั้นก็ไปตายอยู่ที่นั่น พุง ทะลุหมดเลย ลำ�ไส้นี่ปลิวออกมาทะลุหมด ส่วนหมูก็ตามเนื้อตัวแหลกหมด เสือกัด ไอ้เสือก็พุงทะลุหมด หมูดัน มันทำ�อย่างนี้นะ หมูมันทำ�อย่างนี้ สมมุติว่ามันดันอย่างนี้ ไม่ใช่ตกง่าย ๆ นะ มันขวิด ขวิด ตลอดเลยนะ นี่ก็ตาย อย่างนั้นแหละ มันไม่ถอยกันง่าย ๆ ที่เสือกัดมันได้เฉพาะเวลามันเผลอ ถ้าเป็นหมูใหญ่หมูโทนอย่างนั้น เวลามันผ่านไปผ่านมาเรา ถึงฟังเสียงรู้ หมูนี้รู้สึกว่าไม่ขยาดครั่นคร้ามต่ออะไรเสียงดัง โครมคราม โครมคราม โครมครามมา ไม่ ได้เก็บเสียงนะ พวกหมูป่าเป็นฝูง ก็มีเสียงดังเหมือนกัน…” ๘๗ ๕ อุตสาหะพากเพียร ฝึกฝนจิต

ประวัติท่านอาจารย์พระมหาบัว ญาณสัมปันโน ๖ ÊÁÒ¸ิá¹è¹Ë¹ÒÁÑ蹤§ ติ´ÊØ¢ã¹ÊÁÒ¸Ô Âé͹¡ÅѺÁÒ¡ÅèÒǶ֧¡ÒÃâËÁ¤ÇÒÁ¾Ò¡à¾ÕÂÃã¹¾ÃÃÉÒ·Õè ñð ¢Í§ËÅǧµÒ¨¹·ÓãËé¼ÅáËè§ÊÁÒ¸Ô ¸ÃÃÁ¢Í§·èÒ¹ã¹ÃÐÂйÑé¹ÁÕ¤ÇÒÁá¹è¹Ë¹ÒÁÑ蹤§ÁÒ¡ ´Ñ§¹Õé “…¨ÔµÁÕ¤ÇÒÁà¨ÃÔ­ญ¢Öé¹àÃ×èÍ æ ÊÁÒ¸ÔÁÕ¤ÇÒÁá¹è¹Ë¹ÒÁÑ蹤§ ¶Ö§¢¹Ò´·ÕèÇèÒ¨ÐãËéá¹èÇÍÂÙèã¹ÊÁÒ¸Ô ¹Ñé¹ÊÑ¡¡ÕèªÑèÇâÁ§¡çÍÂÙèä´é áÅÐà»ç¹¤ÇÒÁÊØ¢ÍÂèÒ§ÂÔ觨ҡ¡Ò÷Õè¨Ôµã¨ äÁè¿Ø駫èÒ¹ÃÓ¤Òญ­ äÁèÍÂÒ¡¨ÐÍÍ¡ÂØ觡Ѻ ÍÐäÃàÅ µÒ¡çäÁèÍÂÒ¡´Ù ËÙ¡çäÁèÍÂÒ¡¿Ñ§à¾ÃÒÐÁѹà»ç¹¡ÒÃÂØ觡ǹ ú¡Ç¹¨Ôµã¨ãËé¡ÃÐà¾×èÍÁà»ÅèÒ æ áµèÁÕ ¤ÇÒÁ¾Íã¨ÂÔ¹´ÕÍÂÙè¡Ñº¡Ò÷Õè¨ÔµËÂÑè§à¢éÒÊÙè¤ÇÒÁÃÙéÍѹà´ÕÂÇá¹èÇÍÂÙèÍÂèÒ§¹Ñé¹ ¹ÕèÅÐÁѹ·ÓãËéµÔ´ä´éÍÂèÒ§¹Õé¹Õèàͧ ¨¹¢¹Ò´·ÕèÇèÒ ÊØ´·éÒ¡ç¹Ö¡ÇèÒ¤ÇÒÁÃÙé·Õèà´è¹ æ ÍÂÙè¹Õéàͧ¨Ðà»ç¹¹Ô¾¾Ò¹ ¨è͡ѹÍÂÙè¹Ñé¹ÇèÒ¨Ðà»ç¹ ¹Ô¾¾Ò¹ ÊØ´·éÒÂÁѹ¡çà»ç¹ÊÁÒ¸ÔÍÂÙèÍÂèÒ§¹Ñé¹ÅÐ ¨¹¡ÃзÑè§ÇѹµÒ¡ç¨Ðµéͧà»ç¹ÊÁÒ¸Ô áÅеԴÊÁÒ¸Ô¨¹ ¡ÃзÑè§ÇѹµÒÂ...” ÊÓËÃѺµÑÇ·èÒ¹µÔ´ÊÁÒ¸ÔÍÂÙèàªè¹¹Õé¶Ö§ õ »ÕàµçÁ ÂѧäÁèÂÍÁ¡éÒÇà¢éÒÊÙè¢Ñé¹»Ñญญาà¾×èͶʹ¶Í¹¡ÔàÅÊ ÍÍ¡ãËéÊÔ鹫ҡ äµè¶ÒÁ¼ÙéÃÙéà¾×èÍËÒà˵ؼŠã¹ÃÐÂзÕèÂѧ¤§µÔ´ÊÁÒ¸ÔÍÂÙè¹Õé ·èÒ¹¾Ù´ÍÂÙèàÊÁÍÇèÒ “…ËÒ¡äÁèÁÕ·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹ÁÒ©Ø´ÁÒÅÒ¡ÍÍ¡ä» ¡ç¨ÐµÔ´ ÊÁÒ¸ÔÍÂÙèàªè¹¹Õé¡ÃзÑè§ÇѹµÒÂàÅ·Õà´ÕÂÇ áÁé¡ÃйÑ鹡çµÒÁ ¡çÂѧäÁè ÂÍÁŧ㨧èÒÂ æ ¡ÅѺÁÕ¢éÍâµéà¶Õ§ ËÒà˵ØËҼšѺ·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹ ª¹Ô´µÒ´ÓµÒá´§·Õà´ÕÂÇ ¨¹¶Ö§¡ÑºÇèÒ¾ÃзÑé§ÇѴᵡÎ×͡ѹÁÒàµçÁÍÂÙè ãµé¶Ø¹¡Ø¯Ô à¾×èͿѧ¡ÒÃâµé¡Ñº·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑ蹅” ·èÒ¹äÁèä´éâµé¤ÃÙºÒÍÒ¨ÒÃÂì´éÇ·԰ÔÁÒ¹ÐÍÇ´ÃÙéÍÇ´©ÅÒ´ áµèà»ç¹¡ÒÃâµé´éǤÇÒÁ·Õè·èÒ¹ÁÕ¤ÇÒÁà¢éÒã¨áÅÐàª×èÍÁÑè¹ÇèÒ Íѹ¹Õé¡ç à»ç¹¢Í§¨ÃÔ§Íѹ˹Ö觢ͧ·èÒ¹ Êèǹ·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑ蹡ç¨ÃÔ§Íѹ˹Ö觢ͧ ·èÒ¹àªè¹¡Ñ¹ ¨Ö§à»ç¹¡ÒÃâµéà¾×èÍËÒà˵ØËÒ¼ÅËÒËÅѡࡳ±ì¨ÃÔ§ æ áµèÊØ´·éÒ·èÒ¹¡çÂÍÁËÁͺÃÒºµèÍ à˵ؼŠµèͤÇÒÁẤҴéǤÇÒÁÃÙé¨ÃÔ§àËç¹á¨é§¢Í§¤ÃÙºÒÍÒ¨ÒÃÂì ¡ÒÃâµéËÒ¤ÇÒÁ¨Ãԧ㹤ÃÑ駹Ñ鹢ͧ·èÒ¹ àÃÔèÁ´éǤӶÒÁ¢Í§·èÒ¹ÍÒ¨ÒÃÂìÁÑè¹ÇèÒ “·èÒ¹ÁËÒ ÊºÒÂ´Õ àËÃÍ ã¨ ?” ÅÙ¡ÈÔÉÂìµÍº “ʺҴÕÍÂÙè ʧº´ÕÍÂÙè ¤ÃѺ¡ÃмÁ” ๘๘

“·èÒ¹¨Ð¹Í¹µÒÂÍÂÙè¹Ñé¹àËÃÍ ?” ÍÒ¨ÒÃÂì¶ÒÁµè;ÃéÍÁ¡ÑºáÊ´§ÊÕ˹éÒÊÕµÒ áººàÍÒ¨ÃÔ§ª¹Ô´àµÃÕÂÁà¢è¹àµçÁ·ÕèáÅéÇÇèÒ “·èÒ¹ÃÙéäËÁ ? ÊØ¢ã¹ÊÁÒ¸ÔàËÁ×͹¡Ñºà¹×é͵Դ ¿Ñ¹ ·èÒ¹ÃÙéäËÁ ? ÊÁÒ¸Ô¡çàËÁ×͹¡Ñºà¹×é͵Դ¿Ñ¹¹Ñé¹ áËÅÐ ÁѹÊØ¢¢¹Ò´ä˹ à¹×é͵Դ¿Ñ¹ ·èÒ¹ÃÙéäËÁ ? æ” ·èÒ¹¢¹ÒºµèÍÍÕ¡ÇèÒ “·èÒ¹ÃÙéäËÁÇèÒ ÊÁÒ¸Ô ·Ñé§á·è§¹Ñé¹ÅÐ ¤×͵ÑÇÊÁØ·Ñ·Ñé§á·è§·èÒ¹ÃÙéäËÁ ? æ” ÅÙ¡ÈÔÉÂìâµéà˵ؼšѺÍÒ¨ÒÃÂì·Ñ¹·ÕÇèÒ “¶éÒ ËÒ¡ÇèÒÊÁÒ¸Ôà»ç¹µÑÇÊÁØ·ÑÂáÅéÇÊÑÁÁÒÊÁÒ¸Ô¨ÐãËéà´Ô¹ ·Õèä˹ ?” ÍÒ¨ÒÃÂìá¡éÇèÒ “Áѹ¡çäÁèãªèÊÁÒ¸ÔµÒ¹͹µÒÂÍÂÙèÍÂèÒ§¹Õé«Ô ÊÁҸԢͧ¾Ãоط¸à¨éÒ ÊÁÒ¸ÔµéͧÃÙé ÊÁÒ¸Ô »ÑญญÒµéͧÃÙé»ÑญญÒ Íѹ¹ÕéÁѹàÍÒÊÁÒ¸Ôà»ç¹¹Ô¾¾Ò¹àÅ Áѹบ้าÊÁÒ¸Ô¹Õè ÊÁҸԹ͹µÒÂÍÂÙè¹ÕéàËÃÍ à»ç¹ÊÑÁÁÒÊÁÒ¸Ô¹èÐ àÍéÒ æ ¾Ù´ÍÍ¡ÁҫԔ ¤ÃÒǹÕéÅÙ¡ÈÔÉÂì¨Ö§ÂÍÁŧ㨠ÂÍÁËÁͺÃÒºµèͤÃÙºÒÍÒ¨ÒÃÂì à¾ÃÒЪѴਹã¹à˵ؼÅáÅéÇ à¾ÃÒШҡºéҹ仹ҹ »Õ·Õè·èÒ¹ºÇªä´é ñò ¾ÃÃÉÒ ¤ÃÑé§Ë¹Öè§ÁÕ¤ÇÒÁ¨Óà»ç¹µéͧà¢éÒÁÒ·Ó¸ØÃзÕèÍØ´Ã¸Ò¹Õ ËÅѧ¨Ò¡ ¾Ñ¡ä´éÃÐÂÐ˹Öè§áÅéÇ ¢³Ð·Õè·èÒ¹¡ÓÅѧ¨Ðà¢éÒä»ã¹µÅÒ´ ·Ñ¹ã´¹Ñé¹Ë­ญÔ§ÊÒÇÃØ蹤¹Ë¹Öè§ÍÒÂØÃÒÇ ñ÷ - ñø »Õ ¡çµÃ§ÃÕèà¢éÒÁÒËÒ·èÒ¹ ¨Ò¡¹Ñ鹨֧¹Ñè§Å§áÅéÇ»ÃйÁÁ×Í¢Öé¹ áÅжÒÁ¢Öé¹´éǹéÓàÊÕ§·Õèºè§ºÍ¡ÇèÒ à»ç¹¤¹ ¤Øé¹à¤Â¡Ñ¹ÁÒ¹Ò¹áÅéÇÇèÒ “àÍéÒ ËÅǧ¾Õè¨Ð¡ÅѺáÅéÇËÃ×Í ?” ·èÒ¹ÃÙéÊÖ¡á»Å¡ã¨ÍÂÙèäÁè¹éÍ ¹Ö¡ÍÂÙèã¹ã¨ÇèÒ “ã¤Ã¡Ñ¹Ë¹Í? à´ç¡¹é͹Õè·ÓäÁ¶Ö§ä´é©ÅÒ´¡ÅéÒà¢éÒ ÁÒ¶ÒÁàÃÒã¹·èÒÁ¡ÅÒ§½Ù§ª¹àªè¹¹ÕéË¹Í ?” ¨Ò¡¹Ñé¹·èÒ¹¡çµÍº´éÇ·èÒ·Ò§à»ç¹»¡µÔÇèÒ “Âѧ àÃÒà¢éÒ仸ØÃÐã¹µÅÒ´à©Â æ ¹Ò§ÁÒ¨Ò¡ä˹ÅÐ ?” ¾Í¶ÒÁàªè¹¹Õéà¢éÒ ¶Ö§¡Ñº·ÓãËéË­ญÔ§ÊÒǤ¹¹Ñé¹ÃÐàºÔ´ËÑÇàÃÒÐÍÍ¡ÁÒàÊÕ¡ãË­ญè à¾ÃÒТº¢Ñ¹ÇèÒ ¾ÕèªÒÂ仺ǪáÅéǤ§¨Ð¨Ò¡ºéÒ¹ä»ÍÂÙè»èÒàÊÕ¹ҹ ¨¹¡ÃзÑ觨ÓäÁèä´éáÁéáµè¹éͧÊÒǢͧµÑÇàͧ ¨Ö§¾Ù´ ·Ñ駷ÕèÂѧËÑÇàÃÒÐÍÂÙè¹Ñé¹ÇèÒ “âÍëÂË¹Í ¨ÓäÁèä´é¡ÃзÑ觹éͧÊÒǹé͔ ¹éͧ¾Ù´¢Öé¹àªè¹¹Ñé¹¾ÃéÍÁºÍ¡ª×èͺ͡¹ÒÁªèÇ¿×鹤ÇÒÁ¨ÓãËé ·èÒ¹¨Ö§¹Ô觤ԴÍÂÙè¹Ô´Ë¹Öè§ ¾ÍÃÐÅÖ¡ ä´éà·èÒ¹Ñ鹡çËÑÇàÃÒТÖé¹àªè¹¡Ñ¹ “âÍë àÃÒ¡ç¨ÓäÁèä´é” à˵طÕè·èÒ¹¨Ð¨Ó¹éͧÊÒǤ¹¹ÕéäÁèä´é¡çà¾ÃÒе͹·èÒ¹ÍÍ¡ºÇª ¹éͧÊÒÇÍÒÂØä´é õ ¢Çºà·èÒ¹Ñé¹ àÁ×èÍ·èÒ¹¨Ò¡ä»ã¹·ÕèµèÒ§ æ ¹Ò¹ æ ¤ÃÑ駨֧¨Ð¡ÅѺÁÒàÂÕèÂÁºéÒ¹ ¤ÃÑé¹àÁ×è͹éͧ æ âµà»ç¹Ë¹ØèÁà»ç¹ÊÒÇáÅéÇ ·èÒ¹àÅÂไม่สามารถจะจดจำ�ได้ “… ·èÒ¹ÃÙéäËÁ ? … สุขในสมาธิเหมือนกับเนื้อติดฟัน ·èÒ¹ÃÙéäËÁ ? สมาธิก็เหมือนกับเนื้อติดฟัน นั้นแหละ… สมาธิทั้งแท่งนั้นละ คือตัวสมุทัยทั้งแท่ง ท่านรู้ไหม ? ๆ …” ๘๙ ๖ สมาธิแน่นหนามั่นคง

ประวัติท่านอาจารย์พระมหาบัว ญาณสัมปันโน ๙๐ “…ในธรรมท่านสอนไว้ว่า ปริยัติคือการศึกษาเล่าเรียน ปฏิบัติคือการดำเนินงาน เมื่อได้ศึกษามาแล้วออกปฏิบัติตามแบบแปลนแผนผัง ที่พระองค์ทรงชี้แจงไว้แล้วนั้น ทีนี้ผลก็จะปรากฏเป็นรูปเป็นร่างขึ้นมา เหมือนเราสร้างตึกสร้างร้าน นั่นแล…” หนังสือที่หลวงตาใช้ศึกษาระหว่างการเรียนปริยัติธรรม ยังคงเก็บรักษาไว้ในสภาพที่สมบูรณ์

๗ ก้าวเดินทางปัญญา เครื่องประกอบครบ ผลแห่งการฝึกสมาธิของท่านในระยะนี้ ท่านกล่าวว่ามีความแน่นหนาพอตัวแล้ว ถ้าเป็น ประเภทอาหารก็เรียกว่า มีทั้งผัก ทั้งเนื้อ ปลา เครื่องปรุงอะไรต่าง ๆ ครบหมดแล้ว จะทำ�เป็นแกงก็ได้ หุงต้มก็ได้ ทอดก็ได้ เป็นแต่เพียงว่าเอามาแช่ไว้เฉย ๆ ยังไม่ยอมแกงเท่านั้นเอง เพราะท่านว่ามัวแต่ มากินสมาธิว่าเป็นมรรคผลนิพพาน มัวมากินผักกินหญ้าด้วยเข้าใจว่าเป็นแกง ต่อเมื่อเริ่มก้าวเดินทาง ด้านปัญญาจึงเท่ากับเอาอาหารประเภทต่าง ๆ เหล่านั้นมาแกงกิน ดังนี้ “…พอออกจากสมาธิ ด้วยอำ�นาจธรรมอันเผ็ดร้อนของท่านอาจารย์มั่นเข่นเอาอย่างหนัก จึง ออกพิจารณา พอพิจารณาทางด้านปัญญาก็ไปได้อย่างคล่องตัวรวดเร็ว เพราะสมาธิพร้อมแล้วเหมือน กับเครื่องทัพสัมภาระที่จะมาปลูกบ้านสร้างเรือนนี้มีพร้อมแล้ว เป็นแต่เราไม่ประกอบให้เป็นบ้านเป็น เรือนเท่านั้น มันก็เป็นเศษไม้อยู่เปล่า ๆ ไม่เกิดประโยชน์อะไร นี่สมาธิก็เป็นสมาธิอยู่อย่างนั้นเมื่อไม่นำ�มาประกอบให้เป็นสติปัญญามันก็หนุนอะไรไม่ได้ จึง ต้องพิจารณา ตามอย่างที่ท่านอาจารย์มั่นท่านเข่นเอา พอท่านเข่นเท่านั้นมันก็ออก พอออกเท่านั้น มัน ก็รู้เรื่องรู้ราว ฆ่ากิเลสตัวนั้นได้ตัดกิเลสตัวนี้ได้โดยลำ�ดับ ๆ เกิดความตื่นเนื้อตื่นตัวขึ้นมา ‘โธ่ ! เราอยู่ในสมาธิเรานอนตายอยู่เฉย ๆ มากี่ปีกี่เดือนแล้ว ไม่เห็นได้เรื่องได้ราวอะไร’ คราวนี้ก็เร่งทางปัญญาใหญ่ หมุนติ้วทั้งกลางวันกลางคืนไม่มีห้ามล้อบ้างเลย แต่ผมมันนิสัยโลด โผนน่ะ ถ้าไปแง่ไหนมันไปแง่เดียว พอดำ�เนินทางปัญญาแล้ว มันก็มาตำ�หนิสมาธิว่า ‘มานอนตายอยู่เปล่า ๆ’ ความจริงสมาธิก็เป็นเครื่องพักจิตถ้าพอดีจริง ๆ ก็เป็นอย่างนั้น นี่มันกลับมาตำ�หนิสมาธิว่ามา นอนตายอยู่เปล่า ๆ กี่ปีไม่เห็นเกิดปัญญา…” บ้าหลงสังขาร โดยปกติท่านอาจารย์มั่นจะพูดกับท่านแบบธรรมดาคล้ายพ่อแม่พูดกับลูก แต่หากเป็นเรื่อง เกี่ยวกับการภาวนาแล้ว จะไม่พูดแบบธรรมดาเลย แต่จะจริงจังเด็ดขาดและพูดอย่างคึกคักเต็มที่ ซึ่ง ถูกกับจริตนิสัยที่ผาดโผนจริงจังของท่านมาก คราวนี้ก็เช่นกัน หลังจากที่เพลินกับการพิจารณาทางด้าน ปัญญาถึงกับลืมหลับลืมนอน จนกระทั่งท่านอาจารย์มั่นต้องได้ใส่ปัญหาแก่ท่าน ดังนี้ “…เวลามันออกทางด้านปัญญาแล้วนะ ‘โห ! มันพิจารณาทั้งวันทั้งคืน ไม่ได้หลับได้นอน นี่ก็ไม่ได้นอนมา ๒ คืน ๓ คืนแล้ว มันหมุน ติ้ว ๆ เลย ทั้งวันเลย’ ‘นั่นละ มันหลงสังขาร’ ท่านอาจารย์มั่นว่า ๙๑ ๗ ก้าวเดินทางปัญญา

ประวัติท่านอาจารย์พระมหาบัว ญาณสัมปันโน จึงโต้เหตุผลกับอาจารย์มั่นว่า ‘ไม่พิจารณÒÁѹ¡çäÁèÃÙé¶éÒäÁè¾Ô¨ÒÃณามันก็ไม่รู้’ ‘นั่นละ บ้าสังขาร บ้าหลงสังขาร’…” ทีแรกนี้ท่านไม่เข้าใจคำ�ว่า บ้าหลงสังขาร เพราะท่านอาจารย์มั่นก็ไม่ได้อธิบายถึงความหมาย ไว้ให้ ที่เป็นเช่นนี้ก็เพราะท่านรู้ถึงอุปนิสัยของลูกศิษย์ว่าเป็นคนผาดโผน จึงได้ใส่ปัญหาแบบผาดโผนให้ ต่อเมื่อผ่านไปแล้ว ท่านจึงเข้าใจความหมาย ดังนี้ “…ความหมายท่านว่า ถ้าจะพูดให้พอเหมาะนะ คือเราจะใช้ทางด้านแก้กิเลสก็ตาม เรื่องของ มรรคก็ตาม เรื่องของสมุทัยก็ตาม จะต้องเอาสังขารนี้ออกใช้ แต่เวลานี้สังขารมันใช้จนเลยเถิด มันเกิน ประมาณ มันเป็นสมุทัย ให้ใช้พอเหมาะพอดีมันจึงเป็นมรรคฆ่ากิเลส นี่มันเลยเถิดแล้วจึงไม่ได้หลับ ได้นอน เพราะงั้นท่านถึงบอกมันหลงสังขาร คือสังขารมรรคที่แก้กิเลสนี้ มันเป็นสมุทัยอยู่ในตัวของมัน นั้น นี้เราไม่รู้นี่ท่านเหนือกว่า ท่านรู้นี่ เราถึงได้เถียงกับท่าน ‘ถ้าไม่พิจารณามันก็ไม่รู้’ ‘นั่นแหละมันหลงสังขาร บ้าหลงสังขาร’ ขนาบเลย ทิ้งหมดเลยปัญหานี้ท่านไม่เอาไว้เลยนะ ท่านโยนทิ้งหมด ให้เราหาใหม่…” แบ่งพัก แบ่งสู้ ถึงตอนนี้เมื่อท่านอาจารย์มั่นใส่ปัญหาให้ท่านได้ขบคิด ท่านจึงใคร่ครวญดูใหม่ พบว่า “…จึงได้มายับยั้งชั่งตัว เวลามันไปเต็มเหนี่ยวของมันแล้วก็ลืมใต้จิต แล้วก็หลงสังขาร ก็เอาอัน นั้นเข้ามาพิจารณาย้อนเข้ามา หักเอาไว้ เบรกเอาไว้ เบรกอย่างแรงเลย เมื่อมันไปเต็มเหนี่ยวแล้วมัน เมื่อยมันเพลีย แต่จิตไม่ยอมสติปัญญาไม่ถอย รั้งเอาไว้ๆ ให้เข้าสู่สมาธิเพื่อความสงบพักงาน บีบบังคับ ให้เข้ามา ๆ จนกระทั่งเอาคำ�บริกรรม พุทโธ มาบริกรรม พุทโธ พุทโธ... ให้มาอยู่กับ พุทโธ ไม่ให้มันออก ไปทำ�งานนี่ มันจะเลยเถิดอีก ให้มันรั้งเข้ามา ให้มันอยู่กับความสงบคือสมาธิของเรานั่นแหละ สมาธิมัน เต็มภูมิอยู่แล้ว แต่ไม่ได้ใช้เห็นว่าสมาธินี้เหมือนเรานอนตายว่างั้นเถอะ ติดสมาธินี้ ทีนี้มันก็หมุนสติปัญญา ทีนี้มันจะเลยเถิดอีก รั้งเข้ามา ทีนี้เวลาจิตมันเข้าสู่ความสงบนะ แน่ว โอ้โห เหมือนถอดเสี้ยนถอดหนาม สงบเย็น... แต่กระนั้นยังต้องบังคับไว้นะ ไม่งั้นมันพุ่งออกทำ�งานอีก งานมันยังเหนืออันนี้อีก ต้องบังคับไว้ แต่จับเงื่อนได้ว่า เมื่อเข้าพักสงบแล้ว มันมีกำ�ลังวังชา แล้ว ออกไปทำ�งานได้เหมือนกับเราทำ�การทำ�งานมามากแล้วเหน็ดเหนื่อยเมื่อยล้า เราก็มาพักผ่อนนอนหลับ หรือรับประทานอาหารเสร็จแล้วก็มาพักผ่อนนอนหลับซะ ถึงจะเสียเวล่ำ�เวลาหน้าที่การงานไปในเวลานั้นก็ตาม แต่เสียไว้เพื่อสั่งสมกำ�ลังในงานต่อไป อัน นี้จิตของเรามันจะพุ่ง พุ่งเข้างานก็ตาม แต่การพักนี้เพื่อเป็นกำ�ลังของจิตที่จะดำ�เนินงานต่อไป นี่มันถึง ได้รู้ เวลาออกทางด้านปัญญานี่ โถ! ไม่มีในตำ�รา ว่างั้นเถอะ เราก็เรียนมาเหมือนกัน เพราะฉะนั้น จึงกล้าพูดได้... ตามต้อนกิเลส กิเลสประเภทไหนเป็นยังไง สติปัญญานี้เหนือกว่า ๆ ตามต้อนกันทัน เผา ๙๒

กันไปเรื่อย ๆ มันเป็นเอง นั่นละที่มันเพลิน มันไม่ได้หลับได้นอน มันเพลินฆ่ากิเลส เพราะมันเห็นภัย อย่างสุดหัวใจแล้ว ถึงขนาดที่ว่า ‘ยังไงกิเลสไม่ตาย เราต้องตาย’…” มวยคลุกวงใน เมื่อถึงขั้นนี้แล้ว ท่านว่ามันยิ่งเห็นโทษเห็นภัยของกิเลสอย่างหนัก ขณะเดียวกันก็เห็นคุณค่า ของความหลุดพ้นมีน้ำ�หนักเท่า ๆ กัน เมื่อเป็นเช่นนี้การต่อสู้ห้ำ�หั่นระหว่างธรรมกับกิเลสจึงไม่มีวันที่ จะยอมแพ้กันได้เลย ท่านเล่าอย่างถึงใจว่า “…มันก็พุ่งน่ะสิ มีแต่ว่าตายเท่านั้น เรื่องแพ้ไม่พูดเลย แพ้ก็ต้องแบกหามลงเปลไปเลย ที่จะให้ยกมือยอมแพ้นั้นไม่มีซัด กันขนาดนั้น… ถ้าได้ลงทางจงกรมแล้วมันไม่รู้จักหยุด ไม่ว่าเวล่ำ� เวลาร้อนหนาวมันไม่ได้สนใจ คือจิตมันอยู่ที่นี่มันไม่ได้ออกนะ ออกไปตามดินฟ้าอากาศนี้ไม่ได้ ออกไปหาร่างกายนี้วันหนึ่งมันก็ ไม่ได้ออก มันฟัดกันอยู่ภายในเหมือนนักมวยเข้าวงใน ว่างั้นเถอะ นะ ใครจะไปสนใจเรื่องความเจ็บความปวด มันไม่สนใจนะ อันนี้กิเลสมันเข้าวงในนะ ระหว่างธรรมกับกิเลสฟัดกัน วงใน มันเป็นอย่างนี้หมุนติ้ว ๆ เดินจงกรมตั้งแต่ฉันอาหารเสร็จ แล้วจนกระทั่งถึงเวลาปัดกวาดตอนเย็นนะ มันเดินได้ ยังไง คือมันไม่รู้เวล่ำ�เวลา จนกระทั่งเวลาหยุดจากทางจงกรมแล้ว มอง เห็นกาน้ำ�นี้มันจะตายเลย มันไม่ได้กินน้ำ� โดดคว้า กาน้ำ�มารินนี้กลืนนี่ โห กลืนไม่ทัน สำ�ลัก กั๊ก ๆ ๆ เวลามันฟัดกันนี่ไม่ได้สนใจกับสิ่งเหล่านี้นะ เวลาออก มาแล้วมาเห็นกาน้ำ�นี่สิโอ้โห โดดใส่เลยเชียวนะ มัน จะตาย แหม มันขนาดนั้นนะ เราไม่ถึงฝ่าเท้าแตกแต่ออกร้อน โอ้โห เหมือนไฟลนแหละ พอมาถึงที่พักถึงรู้นะ ตอนนั้นไม่รู้ แดดก็ไม่รู้ร้อน มันไม่สนใจกับแดดกับฝนอะไร แต่ไม่ได้เคยตากฝนเดินจงกรม แต่ตากแดดนี่เคยแล้ว เราเอาผ้าอาบน้ำ�มาพับครึ่งแล้วก็มัดผูกบนศีรษะนี้แล้วก็มาผูกใส่คางเหลือแต่ตา เดินจงกรมกลางแจ้งทีเดียว บนไร่ร้างสวนร้างเขา เอากันอยู่นั่น ไม่มีร่มเลย ร่มไม่ร่มช่างหัวมัน ฟาดลงนั้นเลยทำ�ได้นะ ไม่สนใจกับร้อนกับหนาวอะไรเลยเพราะอันนี้มันรุนแรงภายในใจ นี่... แล้วไม่ใช่เดินอยู่วันหนึ่งวันเดียว นั่นซี มันเป็นประจำ�ของมันอย่างนั้นพอเข้าทางจงกรม แล้ว เท่านั้นแหละ ไม่มีเวล่ำ�เวลานาทีมายุ่งกวน มีแต่อันนี้ฟัดกันอยู่ภายใน หมุนติ้ว ๆ เราก็เดิน ก็เดิน ไปยังงั้นล่ะ แต่ทางนี้ทำ�งานอยู่ตลอดเวลา เดินสะเปะสะปะไปตามเรื่องของมัน ทีนี้เดินไม่หยุดสิวันนี้ก็ เดินวันหน้าก็เดิน เดินหลายวันต่อหลายวัน… …เดินจงกรมไม่รู้จักหยุด... ไม่รู้ว่าเหนื่อยว่าอะไร เพราะมันหมุนติ้ว ๆ อยู่นี่งานอยู่นี่ เดินไป ·Ò§¨§¡ÃÁ “…เอาผ้าอาบน้ำมาพับครึ่ง แล้วก็มัดผูกบนศีรษะนี้ แล้วก็มาผูกใส่คาง เหลือแต่ตา เดินจงกรมกลางแจ้งทีเดียว…” ๙๓ ๗ ก้าวเดินทางปัญญา

ประวัติท่านอาจารย์พระมหาบัว ญาณสัมปันโน บางทีเดินจงกรมนี้ โน่นเซซัดเข้าไปในป่าโน่น โครมครามในป่าโน่นเพราะจิตมันไม่ออก ตาก็มืดมัวไป หมดละซีมีแต่ขาก้าวไป ๆ ก็เข้าไปโน่น แล้วออกมาอีกทีเอาอีกอยู่งั้น คำ�ว่าน้ำ�ท่าอะไร ๆ ไม่สนใจทั้ง นั้นเมื่อถึงขั้นตะลุมบอนกัน…” มองดูคน... เนื้อหนังแดงโร่ ย้อนกล่าวถึงอุบายวิธีพิจารณาด้านปัญญาที่ท่านดำ�เนินเป็นลำ�ดับมานี้ท่านเคยกล่าวไว้ในคราว อบรมพระเณรเสมอ ๆ เพราะเป็นสิ่งที่ท่านเน้นหนักมากเฉพาะอย่างยิ่งแก่นักบวช จะได้รู้จักวิธีพิจารณา อันนำ�มาซึ่งความสงบร่มเย็นภายในใจ ดังนี้ “…ก็เร่งทางด้านปัญญา เร่งทางกายนี้ก่อน ตอนอสุภะ๑ นี่สำ�คัญอยู่มากนะสำ�คัญมากจริง ๆ พิจารณาอสุภะนี่มันคล่องแคล่วแกล้วกล้า มองดูอะไรทะลุไปหมด ไม่ว่าจะหญิงจะชายจะหนุ่มจะสาว ขนาดไหน เอ้า พูดให้เต็มตามความจริงที่จิตมันกล้าหาญน่ะ ไม่ต้อง ให้มีผู้หญิงเฒ่า ๆ แก่ ๆ ละ ให้มีแต่หญิงสาว ๆ เต็มอยู่ในชุมนุม นั้นน่ะ เราสามารถจะเดินบุกเข้าไปในที่นั่นได้โดยไม่ให้มีราคะตัณหา อันใดแสดงขึ้นมาได้เลย นั่น ความอาจหาญของจิตเพราะอสุภะ มองดูคนมีแต่หนังห่อกระดูก มีแต่เนื้อแต่หนังแดงโร่ไป หมด มันเห็นความสวยความงามที่ไหน เพราะอำ�นาจของอสุภะ มันแรง มองดูรูปไหนมันก็เป็นแบบนั้นหมด แล้วมันจะเอาความ สวยงามมาจากไหนพอให้กำ�หนัดยินดี เพราะฉะนั้นมันจึงกล้าเดิน บุก เอ้า ! ผู้หญิง สาว ๆ สวย ๆ นั้นแหละ บุกไปได้อย่างสบาย เลยถึงคราวมันกล้า เพราะเชื่อกำ�ลังของตัวเอง แต่ความกล้านี้ก็ไม่ถูกกับจุดที่จิตอิ่มตัวในขั้นกามราคะ จึง ได้ตำ�หนิตัวเองเมื่อจิตผ่านไปแล้ว ความกล้านี้มันก็บ้าอันหนึ่งเหมือนกัน แต่ตอนที่ดำ�เนินก็เรียกว่าถูกใน การดำ�เนินเพราะต้องดำ�เนินอย่างนั้น เหมือนการตำ�หนิอาหารในเวลาอิ่มแล้วนั่นแล จะผิดหรือถูกก็เข้า ในทำ�นองนี้ การพิจารณาอสุภะอสุภัง พิจารณาไปจนกระทั่งว่าราคะนี้ไม่ปรากฏเลย ค่อยหมดไป ๆ และ หมดไปเอาเฉย ๆ ไม่ได้บอกเหตุบอกผล บอกกาลบอกเวลาบอกสถานที่บอกความแน่ใจเลยว่า ราคะ ความกำ�หนัดยินดีในรูปหญิงรูปชายนี้ได้หมดไปแล้ว ตั้งแต่ขณะนั้นเวลานั้นสถานที่นั้น ไม่บอก จึงต้อง มาวินิจฉัยกันอีก ความหมดไป ๆ เฉย ๆ นี้ไม่เอา คือจิตมันไม่ยอมรับ ถ้าหมดตรงไหนก็ต้องบอกว่าหมด ให้รู้ชัดว่า หมดเพราะเหตุนั้น หมดในขณะนั้น หมดในสถาน ที่นั้น ต้องบอกเป็นขณะให้รู้ซิ ฉะนั้นจิตต้องย้อนกลับมาพิจารณาหาอุบายวิธีต่าง ๆ เพื่อแก้ไขกันอีก เมื่อหมดจริง ๆ มันทำ�ไมไม่ปรากฏชัดว่าหมดไปในขณะนั้นขณะนี้นะ พอมองเห็นรูป มันทะลุไปเลยเป็นเนื้อเป็นกระดูกไปหมดในร่างกายนั่น ไม่เป็นหญิงสวย หญิง งาม คนสวยคนงามเลย เพราะอำ�นาจของอสุภะมีกำ�ลังแรงเห็นเป็นกองกระดูกไปหมด มันจะเอาอะไร ๑ กรรมฐานที่ยึดเอาซากศพเป็นอารมณ์เพื่อพิจารณาให้เห็นความไม่งาม ความไม่เที่ยงแท้ของสังขาร ๙๔

ไปกำ�หนัดยินดีเล่าในเวลาจิตเป็นเช่นนั้น ทีนี้ก็หาอุบาย พลิกใหม่ว่า ‘ราคะนี้มันสิ้นไปจนไม่มีอะไรเหลือนั้น มันสิ้นใน ขณะใดด้วยอุบายใด ? ทำไมไม่แสดงบอกให้ชัดเจน’ จึงพิจารณาพลิกใหม่ คราวนี้เอาสุภะเข้ามาบังคับ พลิกอันที่ว่าอสุภะที่มีแต่ร่างกระดูกนั้นออกเอาหนังหุ้ม ห่อให้สวยให้งาม นี่เราบังคับนะ ไม่งั้นมันทะลุไปทาง อสุภะทันทีเพราะมันชำ�นาญนี่ จึงบังคับให้หนังหุ้มกระดูก ให้สวยให้งามแล้วนำ�เข้ามาติดแนบกับตัวเอง นี่วิธีการ พิจารณาของเรา เดินจงกรมก็ให้ความสวยความงามรูปอัน นั้นน่ะติดแนบกับตัวติดกับตัวไปมาอยู่อย่างนั้น เอ้า มันจะกินเวลานานสักเท่าไร ? หากยังมีอยู่ มันจะต้องแสดงขึ้นมา หากไม่มีก็ให้รู้ว่าไม่มี…” เหมือนว่าหมดกามราคะ หลังจากเอาวิธีการนี้มาปฏิบัติได้ ๔ วันเต็ม ๆ ก็ ไม่แสดงความกำ�หนัดยินดีขึ้นมาแต่อย่างใด ถึงจุดนี้ท่าน กล่าวว่า “…ทั้ง ๆ ที่รูปนี้สวยงามที่สุดมันก็ไม่แสดง มันคอยแต่จะหยั่งเข้าหนังห่อกระดูก แต่เราบังคับ ไว้ให้จิตอยู่ที่ผิวหนังนี่ พอถึงคืนที่ ๔ น้ำ�ตาร่วงออกมา บอกว่า ‘ยอมแล้ว ไม่เอา’ คือมันไม่ยินดีนะ มัน บอกว่า ‘ยอมแล้ว’ ด้านทดสอบก็ว่า ‘ยอมอะไร ถ้ายอมว่าสิ้นก็ให้รู้ว่าสิ้นซิยอมอย่างนี้ไม่เอา ยอมชนิดนี้ยอมมี เล่ห์เหลี่ยม เราไม่เอา’ กำ�หนดไป กำ�หนดทุกแง่ทุกมุมนะ แง่ไหนมุมใดที่มันจะเกิดความกำ�หนัดยินดีเพื่อจะรู้ว่าความ กำ�หนัดยินดีมันจะขึ้นขณะใด เราจะจับเอาตัวแสดงออกมานั้นเป็นเครื่องพิจารณาถอดถอนต่อไป พอดึก เข้าไป ๆ กำ�หนดเข้าไป ๆ แต่ไม่กำ�หนดพิจารณาอสุภะนะ ตอนนั้นพิจารณาแต่สุภะอย่างเดียวเท่านั้น ๔ วันเต็ม ๆ เพราะจะหาอุบายทดสอบหาความจริงมันให้ได้ พอสัก ๓ - ๔ ทุ่มล่วงไปแล้วในคืนที่ ๔ มันก็มีลักษณะยุบยับ เป็นลักษณะเหมือนจะกำ�หนัดใน รูปสวย ๆ งาม ๆ ที่เรากำ�หนดติดแนบกับตัวเป็นประจำ�ในระยะนั้น มันมีลักษณะยุบยับชอบกล สติทัน นะเพราะสติมีอยู่ตลอดเวลานี่ พอมีอาการยุบยับก็กำ�หนดเสริมขึ้นเรื่อย ๆ ‘นั่นมันมีลักษณะยุบยับเห็นไหม จับเจ้าตัวโจรหลบซ่อนได้แล้วทีนี้นั่นเห็นไหม มันสิ้นยังไง ถ้า สิ้นทำไมจึงต้องเป็นอย่างนี้’ กำ�หนดขึ้น ๆ คือ คำ�ว่ายุบยับนั้นเป็นแต่เพียงอาการของจิต แสดงเพียงเล็กน้อยเท่านั้น ไม่ได้ ทำ�อวัยวะให้ไหวนะ มันเป็นอยู่ภายในจิต พอเสริมเข้า ๆ มันก็แสดงอาการยุบยับ ๆ ให้เป็นที่แน่ใจว่า “…พอมองเห็นรูป มันทะลุไปเลย เป็นเนื้อเป็นกระดูกไปหมด ã¹ÃèÒ§¡Ò¹Ñè¹ ไม่เป็นหญิงสวยหญิงงาม คนสวยคนงามเลย…” ๙๕ ๗ ก้าวเดินทางปัญญา

ประวัติท่านอาจารย์พระมหาบัว ญาณสัมปันโน ‘เอ้อ นี่มันยังไม่หมด เมื่อยังไม่หมดจะปฏิบัติยังไง ?’ ทีนี้ ต้องปฏิบัติด้วยอุบายใหม่โดยวิธีสับเปลี่ยนกัน ทั้งนี้เพราะทางไม่เคยเดิน สิ่งไม่เคยรู้ จึง ลำ�บากต่อการปฏิบัติอยู่มาก พอเรากำ�หนดไปทางอสุภะนี้สุภะมันดับพึบเดียวนะ มันดับเร็วที่สุดเพราะ ความชำ�นาญทางอสุภะมาแล้ว พอกำ�หนดอสุภะมันเป็นกองกระดูกไปหมดทันที ต้องกำ�หนดสุภะความสวยงามขึ้นมาแทนที่ สับเปลี่ยนกันอยู่นั้น นี่ก็เป็นเวลานานเพราะหนทางไม่เคยเดิน มันไม่เข้าใจก็ต้องทดสอบด้วยวิธีการ ต่าง ๆ จนเป็นที่แน่ใจ จึงจะตัดสินใจลงทางใดทางหนึ่งได้ทีนี้…” ตื่นเงาตัวเอง หลังจากได้ลองทดสอบกำ�หนดอสุภะและสุภะสลับสับเปลี่ยนกันไปมาอยู่นั้น วาระสุดท้ายที่จะ ทำ�ให้ท่านได้รู้ความจริงก็คือ “…เวลาจะได้ความจริง ก็นั่งกำ�หนดอสุภะไว้ตรงหน้า จิตกำ�หนดอสุภะไว้ให้ตั้งอยู่อย่างนั้น ไม่ให้เคลื่อนไหวเปลี่ยนแปลงเป็นอย่างหนึ่งอย่างใด คือตั้งให้คงที่ของมันอยู่อย่างนั้นละ จะเป็นหนังห่อ กระดูกหรือว่าหนังออกหมดเหลือแต่กระดูกก็ให้มันรู้อยู่ตรงหน้านั้น แล้วจิตเพ่งดูด้วยความมีสติจดจ่อ อยากรู้อยากเห็นความจริงจากอสุภะนั้นว่า เอ้า ! มันจะไปไหนมาไหน กองอสุภะกองนี้จะเคลื่อนหรือเปลี่ยนตัวไปไหนมาไหน คือเพ่งยัง ไงมันก็อยู่อย่างนั้นละ เพราะความชำ�นาญของจิต ไม่ให้ทำ�ลายมันก็ไม่ทำ� เราบังคับไม่ให้มันทำ�ลาย ถ้า กำ�หนดทำ�ลายมันก็ทำ�ลายให้พังทลายไปในทันทีนะ เพราะความเร็วของปัญญา แต่นี่เราไม่ให้ทำ�ลาย ให้ ตั้งอยู่ตรงหน้านั้นเพื่อการฝึกซ้อมทดสอบกันหาความจริงอันเป็นที่แน่ใจ พอกำ�หนดเข้าไป ๆ อสุภะที่ตั้งอยู่ตรงหน้านั้น มันถูกจิตกลืนเข้ามา ๆ อมเข้ามา ๆ หาจิตนี้ สุดท้ายเลยรู้เห็นว่าเป็นจิตเสียเองเป็นตัวอสุภะนั้นน่ะ จิตตัวไปกำ�หนดว่าอสุภะนั้นน่ะมันกลืนเข้ามา ๆ เลยมาที่ตัวจิตเสียเองไปเป็น สุภะ และ อสุภะ หลอกตัวเอง จิตก็ปล่อยผลัวะทันทีปล่อยอสุภะข้างนอก ว่าเข้าใจแล้วทีนี้เพราะมันขาดจากกัน มันต้องอย่างนี้ซิ นี่มันเป็นเรื่องของจิตต่างหากไปวาดภาพหลอกตัวเอง ตื่นเงาตัวเอง อันนั้นเขาไม่ใช่ราคะ อันนั้น ไม่ใช่โทสะ ไม่ใช่โมหะ ตัวจิตนี้ต่างหากเป็นตัวราคะ โทสะ โมหะ ทีนี้พอจิตรู้เรื่องนี้ชัดเจนแล้ว จิตก็ ถอนตัวจากอันนั้นมาสู่ภายใน พอจิตแย็บออกไปมันก็รู้ว่า ตัวนี้ออกไปแสดงต่างหาก ทีนี้ภาพอสุภะนั้น มันก็เลยมาปรากฏอยู่ภายในจิตโดยเฉพาะ กำ�หนดอยู่ภายในพิจารณาอยู่ภายในจิต ทีนี้มันไม่เป็นความกำ�หนัดอย่างนั้นน่ะซิมันผิดกันมาก เรื่องความกำ�หนัดแบบโลก ๆ มันหมดไปแล้ว มันเข้าใจชัดว่า มันต้องขาดจากกันอย่างนี้คือมันตัดสิน กันแล้ว เข้าใจแล้ว ทีนี้ก็มาเป็นภาพปรากฏอยู่ภายในจิต ก็กำ�หนดอยู่ภายในนั้น พอกำ�หนดอยู่ภายใน มันก็ทราบชัดอีกว่า ภาพภายในนี้ก็เกิดจากจิต มันดับมันก็ดับไปที่นี่มันไม่ดับไปที่ไหน พอกำ�หนดขึ้นมันดับไป พอกำ�หนดไม่นานมันก็ดับไป ต่อไปมันก็เหมือนฟ้าแลบนั่นเอง พอ กำ�หนดพั้บขึ้นมาเป็นภาพก็ดับไปพร้อม ๆ กัน เลยจะขยายให้เป็นสุภะอสุภะอะไรไม่ได้ เพราะความ รวดเร็วของความเกิดดับ พอปรากฏขึ้นพั้บ ก็ดับพร้อม ๆ ต่อจากนั้นนิมิตภายในจิตก็หมดไป จิตก็กลายเป็นจิตว่างไปเลย ส่วนอสุภะภายนอกนั้น หมด ๙๖

ปัญหาไปก่อนหน้านี้แล้ว เข้าใจแล้วตั้งแต่ขณะที่มันกลืนตัวเข้ามาสู่จิต มันก็ปล่อยอสุภะข้างนอกทันที เลย รูป เสียง กลิ่น รส อะไรข้างนอกมันปล่อยไปหมด เพราะอันนี้ไปหลอกต่างหากนี่ เมื่อเข้าใจตัวนี้ ชัดแล้ว อันนั้นไม่มีปัญหาอะไร มันเข้าใจทันทีและปล่อยวางภายนอกโดยสิ้นเชิง…” อัศจรรย์จิต ท่านเล่าถึงความอัศจรรย์ของจิตที่เกิดขึ้นในขณะนั้นต่อไปว่า “…หลังจากภาพภายในดับไปหมดแล้ว จิตก็ว่าง ว่างหมด ทีนี้กำ�หนดดูอะไรก็ว่างหมด มองดู ต้นไม้ภูเขาตึกรามบ้านช่อง เห็นเป็นเพียงราง ๆ เป็นเงา ๆ แต่ส่วนใหญ่คือจิตนี้มันทะลุไปหมด ว่างไป หมด แม้แต่มองดูร่างกายตัวเองมันก็เห็นแต่พอเป็นเงา ๆ ส่วนจิตแท้มันทะลุไปหมด ว่างไปหมด ถึงกับ ออกอุทานในใจว่า ‘โอ้โฮ ! จิตนี้ว่างถึงขนาดนี้เชียวนา ว่างตลอดเวลา ไม่มี อะไรเข้าผ่านในจิตเลย’ ถึงมันจะว่างอย่างนั้นมันก็ปรุงภาพเป็นเครื่องฝึกซ้อม อยู่เหมือนกัน เราจะปรุงภาพใดก็แล้วแต่เถอะ เป็นเครื่องฝึก ซ้อมจิตใจให้มีความว่างช่ำ�ชองเข้าไปจนกระทั่งแย็บเดียวว่าง ๆ พอปรุงขึ้นแย็บมันก็ว่างพร้อม ๆ ไปหมด ตอนนี้แหละ ตอนที่จิตว่างเต็มที่ความรู้อันนี้จะเด่นเต็ม ที่ทีนี้คือ รูปก็ดีเวทนาก็ดีสัญญาก็ดีสังขารก็ดีวิญญาณก็ดี มันรู้รอบหมดแล้ว มันปล่อยของมันหมด ไม่มีอะไรเหลือ เหลือ แต่ความรู้เดียวมันมีความปฏิพัทธ์มันมีความสัมผัสสัมพันธ์อ้อย อิ่งอยู่อย่างละเอียดสุขุมมาก ยากจะอธิบายให้ตรงกับความจริง ได้มันมีความดูดดื่มอยู่กับความรู้อันนี้อย่างเดียว พออาการใด ๆ เกิดขึ้นพั้บมันก็ดับพร้อม มันดูอยู่นี่ สติปัญญาขั้นนี้ถ้าครั้งพุทธกาลเรียกว่ามหาสติมหาปัญญา แต่ สมัยทุกวันนี้ เราไม่อาจเอื้อมพูด เราพูดว่า สติปัญญาอัตโนมัติ ก็พอตัวแล้วกับที่เราใช้อยู่ มันเหมาะสมกันอยู่แล้ว ไม่จำ�เป็น จะต้องให้ชื่อให้นามสูงยิ่งไปกว่านั้น มันก็ไม่พ้นจากความจริงซึ่งเป็นอยู่นี้เลย จิตดวงนี้ถึงได้เด่น ความ เด่นอันนี้มันทำ�ให้สว่างไปหมด…” หลักเกณฑ์อันใหญ่หลวง หลังจากที่จิตลงอยู่นานเป็นชั่วโมง ๆ แล้วจึงค่อยถอนขึ้นมา เมื่อท่านกำ�หนดดูต้นไม้ภูเขา กุฏิ ศาลา กลับไม่เห็นเลย ว่างไปหมด แม้ลืมตาดูก็มองเห็นเป็นราง ๆ แล้วว่างไปหมด ตามองเห็นวัตถุพอ เป็นร่าง ๆ เงา ๆ ส่วนใหญ่ของจิตมันทะลุไปหมดว่างไปหมดจนน่าอัศจรรย์จากนั้นท่านก็นำ�เรื่องนี้ไป เล่าถวายท่านอาจารย์มั่น ท่านก็พูดร้องขึ้นทันทีอย่างขึงขังตึงตังว่า “เอ้อ ! ถูกต้องแล้ว เหมาะแล้ว ได้หลักพยานแล้ว ได้หลักได้เกณฑ์แล้วอย่างนี้ละ… ผมเป็นที่ “…มองดูต้นไม้ภูเขา µÖ¡ÃÒÁºéÒ¹ªèͧ... àËç¹à»ç¹à¾Õ§ÃÒ§ æ à»ç¹à§Ò æ ... มันทะลุไปหมด ว่างไปหมด…” ๙๗ ๗ ก้าวเดินทางปัญญา

ประวัติท่านอาจารย์พระมหาบัว ญาณสัมปันโน ถ้ำสาริกา เป็นอย่างท่านมหานี่ละ เอาเลยได้การ” จากนั้นท่านอาจารย์มั่นเมตตาเล่าถึงความอัศจรรย์ของจิตที่เกิดขึ้นที่ถ้ำ�สาริกา นครนายก ให้ ท่านฟังภายในห้องบนกุฏิที่วัดหนองผือ ท่านนำ�มาเล่าดังนี้ “…ท่านอยู่ถ้ำ�สาริกา นั่นเวลาท่านได้รับความทุกข์นะ นี่ละคนเราเวลาจนตรอกจนมุมจริง ๆ ช่วยตัวเองได้นะ ปัญญามาเอง ของท่านก็เหมือนกัน ท่านเป็นโรคท้อง ยานี้ก็เคยบำ�บัดกันได้เป็นระยะ ๆ ไปท่านว่า แล้วไปอยู่ในถ้ำ�สาริกาก็เป็นยาสมุนไพรมีอยู่ตามที่ท่านพัก เขาก็บอกแล้วก่อนที่ท่านจะขึ้นไปว่า ‘พระตาย ๔ องค์แล้วถ้ำนี้’ เขาจึงถามว่า ‘นี่ท่านจะตายองค์ที่ ๕ เหรอ ?’ เขาบอกท่านไม่ฟัง ท่านบอกให้เขาพาไปส่งขึ้น ถ้ำ�สาริกา ‘นี่ท่านจะตายองค์ที่ ๕ เหรอ ?’ เขาว่าอย่างนั้น ‘โอ๊ย ที่ไหนก็ไม่ว่าแหละ’ ท่านว่าอย่างนั้น ‘ขอไปดูควรอยู่ก็อยู่’ นั่นฟังซิท่านพูดถ่อมตนของ ท่าน ‘ควรอยู่ก็อยู่ ควรลงก็ลง ให้ไปดูเสียก่อน’ ทางจิตท่านไม่ได้เป็นอย่างนั้น ท่านเล่าให้ฟัง ‘ที่ไหนมัน ไม่ตายน่ะ’ ท่านว่าอย่างนั้นทีเดียวนะ ‘ถ้ำหรือไม่ถ้ำ มันก็ตายทั้งนั้นนี่นะ ป่าช้ามีอยู่ทั่วไป’ นั่นในใจของท่าน แต่เวลาพูดออกมา ‘เข้าไปดูเสียก่อนมันควรอยู่ก็อยู่ ไม่ควรอยู่ก็ลงเสีย’ ท่านว่าอย่างนั้น พอขึ้นไปแล้วโรคก็กำ�เริบใหญ่เลย ‘นี่เรานี่จะเป็นองค์ที่ ๕ จริง ๆ เหรอ ?’ ท่านก็ว่าอย่างนั้น ‘เอ้า ห้าก็ห้า’ ท่านไม่ได้ถอย ‘เอ้า ห้าก็ห้า’ ว่างั้นเลย เอายาอะไรมาฉันก็ไม่มีน้ำ�ยา เลยแหละ สุดท้ายท่านบอกว่ายากำ�อยู่นี้ปาเข้าป่า ‘มันเป็นอะไร เอ้า ! เป็นก็เป็นตายก็ตาย’ ยาที่กำ�นี้เอามาต้มแล้วปาเข้าป่าเลย ทิ้งหมดเข้าในถ้ำ�เลย ถ้ำ�เล็ก ๆ เราไปดูหมดแหละ ที่ท่าน บอกตรงไหน ไปดู ทีนี้เวลามันเอาจริง ๆ มันก็หนักจริง ๆ หนักก็ฟัดกันเลย... ทุกขเวทนา เอากันเต็ม เหนี่ยว ‘เอ้า เป็นก็เป็น ตายก็ตาย เอาสนามรบนี่เป็นป่าช้า สนามรบกับความทุกข์ความทรมาน กับ กิเลสตัณหาที่เกิดความฟุ้งซ่านวุ่นวายต่าง ๆ ขึ้นในนั้น ฟัดกันในนั้นเลย àÍéÒ à»ç¹¡çà»ç¹ ตายก็ตาย’ พอได้ที่มันก็พรึบเลย พอลงได้จังหวะแล้วพรึบทันที ดับหมดเลยโลกธาตุสว่างจ้าไปหมดเลย ไม่มีอะไรปิดบังลี้ลับสว่างจ้าไปหมดเลย ที่เราพูดถึงเรื่องผีใหญ่ที่มันจะมาตีท่าน อย่างนั้นแล้วเห็นไหมล่ะ แบกเหมือนท่อนเหล็กจะ มาตีท่าน ดังที่เขียนในหนังสือประวัติท่านอาจารย์มั่น นี่ละความจริง ปีพรรษา ๒๒ ท่านได้หลักเกณฑ์ ไม่หวั่นไหวตรงนั้นละ ทั้ง ๆ ที่กิเลสมีอยู่นะแต่ว่าหลักธรรมนี้เข้าสู่ใจแล้ว ไม่หวั่นไหวเลย เชื่อแน่ต่อ มรรคผลนิพพาน กล้าหาญตั้งแต่นั้นมา ไปได้หลักเกณฑ์อันใหญ่หลวงที่ถ้ำ�สาริกา...” เมื่อท่านได้เล่าถวายท่านอาจารย์มั่นแล้ว ท่านรู้สึกว่าจิตใจพองขึ้น และยิ่งท่านอาจารย์มั่น เมตตาเล่าเรื่องของท่านเองดังกล่าวเป็นสักขีพยานอันเป็นเอกด้วยแล้ว ใจของท่านก็ยิ่งพองขึ้นด้วยความ ปีติยินดีจากนั้นจึงเร่งภาวนาอย่างเต็มที่ด้วยตั้งใจจะให้ได้ผลอัศจรรย์ดังเดิม ท่าน ภาวนาอย่างหนักอยู่ ๒ - ๓ วันก็ไม่ปรากฏผลว่าจะเป็นเช่นเดิมแต่อย่างใด จึงได้ขึ้น กราบเรียนถามท่านอาจารย์อีกครั้งหนึ่ง ท่านเลยขนาบเอาเสียอย่างหนักว่า ๙๘

“มันจะเป็นบ้านะท่าน ผมไม่ได้สอนให้คน เป็นบ้า มันเป็นมันก็เป็นหนเดียวเท่านั้น ผมก็เป็น หนเดียวเท่านั้นแหละ ผมไม่เห็นเป็นบ้า นี่มาเป็นบ้า อะไรอีก ไม่ได้สอนคนให้เป็นบ้านี่นะ Áѹà»ç¹áÅéÇ¡ç¼èÒ¹ä»áÅéÇä»ÂØ觡ѺÁѹ·ำÒäÁ พิจารณาในหลักปัจจุบันซิ มันจะเป็นอะไรก็ให้เป็น ขึ้นในหลักปัจจุบันท่านรู้นั้น ท่านรู้ในหลักปัจจุบันใช่ ไหมนี้ไปคว้าหาที่ไหนอีก” การพิจารณาอริยสัจ กล่าวโดยสรุปถึงวิธีการพิจารณาอริยสัจ ท่านกล่าวไว้ดังนี้ “…ปัญญานี้มีหลายขั้น ตั้งแต่ขั้น อสุภะอสุภัง ไปโดยลำ�ดับจนกระทั่งถึง อนิจจัง ทุกขัง อนัตตา ทั้งส่วนหยาบส่วนกลางส่วนละเอียด ปัญญาจะเดินตลอดทั่วถึงไปหมด เช่น รูปขันธ์ ที่เห็นว่า เป็นของสวยงามน่ารักใคร่ชอบใจน่ากำ�หนัดยินดี นี่เป็นความสำ�คัญของกิเลสที่เสี้ยมสอนมาแต่กาล ไหน ๆ ทำ�สัตวโลกให้ตื่นให้หลงอยู่ไม่มีวันอิ่มพอ… ปัญญาจึงต้องสอดแทรกเข้าไปตรงนั้น แก้ความที่ว่าสวยงาม มันสวยงามยังไง ดูให้เห็น... แต่ เวลาพิจารณาเข้าไปที่ไหน ๆ ที่ว่าสวยงาม ไม่มีปรากฏ มีแต่อสุภะอสุภังเต็มเนื้อเต็มตัว ทำ�ไมจะทนต่อ ความจริงได้ต้องยอมรับว่าหาความสวยงามไม่มีใน สกนธ์กาย นี้… เมื่อเลื่อนจากรูปขันธ์นี้ไปแล้วมักจะพิจารณาเป็น ไตรลักษณ์ เพราะสิ่งเหล่านั้นไม่เกี่ยวกับ เรื่อง สุภะ - อสุภะ ซึ่งมีเฉพาะเรื่องของกายนี้เท่านั้น ที่สำ�คัญมั่นหมายไปต่าง ๆ จึงต้องแก้ความ สำ�คัญมั่นหมายว่าเป็นของสวยงามนั้น ด้วยการพิจารณาอสุภะอสุภัง พอขั้นนี้สมบูรณ์ภายในจิตใจ คือประจักษ์กับปัญญาอย่างชัดเจนแล้ว ย่อมปล่อยวางทั้งสุภะ คือความสำ�คัญว่าสวยว่างามด้วย ทั้งอสุภะที่สำ�คัญว่าไม่สวยไม่งามด้วย ไม่สนใจไม่ยึดในเงื่อนใดเงื่อน หนึ่งพอตัวในการพิจารณาแล้วผ่านไปในท่ามกลางแห่งความพอดีของตัวเองนั่น ท่านเรียกว่า ปัญญา ผ่านไปนั้นแล้วไปพิจารณาอะไร ก็เวทนา สัญญา สังขารวิญญาณ นั่นขันธ์ละเอียด… เรียกว่า นามขันธ์ นามขันธ์ นี่พิจารณาด้วยไตรลักษณ์คืออนิจจัง ก็ตาม ทุกขัง ก็ตาม อนัตตา ก็ตาม ขอให้มีความ ถนัดชัดภายในจิตใจ ถนัดใจ แน่ใจในอาการใด ชอบในอนิจจังก็ดีในทุกขังก็ดีในอนัตตาก็ดี พิจารณา อันนั้นส่วนใดส่วนหนึ่งได้หากวิ่งถึงกันหมด เพราะธรรมเหล่านี้เกี่ยวโยงกันนี่เรียกว่า ปัญญา หยั่งทราบตามความเป็นจริงในสิ่งทั้งหลาย เหล่านี้แล้ว ย่อมปล่อยวางเช่นเดียวกันกับรูป คือรูปกายของเรานี้แล้วก็เวทนา สัญญา สังขาร วิญญาณ ทั้งห้านี้เป็นอาการอันหนึ่งของจิตเท่านั้น ไม่ใช่จิต นักภาวนาจะทราบเองโดยไม่ต้องสงสัย... นี่ทราบได้อย่างชัดเจนและปล่อยวางได้ตามเป็นจริง ลงได้ตามเป็นจริงของมัน…” “…มันจะเป็นบ้านะท่าน ผมไม่ได้สอนให้คนเป็นบ้า มันเป็นมันก็เป็นหนเดียวเท่านั้น ผมก็เป็นหนเดียวเท่านั้นแหละ ผมไม่เห็นเป็นบ้า…” ๙๙ ๗ ก้าวเดินทางปัญญา

ประวัติท่านอาจารย์พระมหาบัว ญาณสัมปันโน ๘ ปรนนิบัติรับใช้คร ู บาอาจารย์ เป็นที่ไว้ใจของครูบาอาจารย์ ท่านเคยกล่าวถึงอุปนิสัยในการบำ�เพ็ญภาวนาของท่าน โดยยกเอาเหตุการณ์สมัยอยู่วัด บ้านหนองผือมาเล่าดังนี้ “...มาอยู่บ้านหนองผืออย่างนี้ผมจะเดินจงกรมให้หมู่เพื่อนเห็นไม่ได้ โน่นต้องเวลาสงัดสี่ทุ่มห้า ทุ่มล่วงไปแล้ว หมู่เพื่อนเงียบหมดแล้ว ถึงจะลงเดินจงกรม กลางวันก็เข้าไปอยู่ในป่าโน่น ถ้าวันไหนออก มาแต่วัน เช่น ห้าโมงเย็นออกมาอย่างนี้ก็เข้านั่งสมาธิเสียในกุฏิจนกระทั่งหมู่เพื่อนเงียบไปหมดแล้วถึง จะลงทางจงกรม เป็นนิสัยอย่างนั้นมาดั้งเดิม ไม่ให้ใครเห็นการประกอบความเพียรของเราว่ามากน้อยขนาดไหน แต่ธรรมดาใครก็รู้ ทาง จงกรมจนเป็นขุมเป็นเหวไป (เดินมากจนทางจงกรมเป็นร่องลึก) ใครจะไม่รู้…” เรื่องธุดงควัตรนี้แม้ในช่วงที่ท่านอยู่บ้านหนองผือ ท่านก็ยังเข้มงวดจริงจังเสมอมาดังนี้ “…อยู่ที่ไหนก็ตามเรื่องธุดงควัตรนี้ เราจะต้องเอาหัวชน อย่างไม่ถอยเลย ยืนกระต่ายขาเดียวไม่ยอมให้ขาดได้เลย บิณฑบาต มาแล้วก็รีบจัดปุ๊บปั๊บ จะเอาอะไรก็เอาเสียนิด ๆ หน่อย ๆ เพราะ การฉันไม่เคยฉันให้อิ่ม ในพรรษาไม่เคยให้อิ่มเลย โดยกำ�หนดให้ ตัวเองว่าเอาเพียงเท่านั้น ๆ สัก ๖๐% หรือ ๗๐%... ซึ่งคิดว่าพอดี เพราะอยู่กับหมู่เพื่อนหลายองค์ด้วยกัน ถ้าจะอดก็ไม่สะดวก เพราะการงานในวงหมู่คณะเกี่ยวข้อง กันอยู่เสมอ เราเองก็เหมือนเป็นผู้ใหญ่คนหนึ่งอย่างลับ ๆ ทั้งที่ไม่แสดงตัว ทั้งนี้เกี่ยวกับการคอยดูแล ความสงบเรียบร้อยของหมู่คณะภายในวัด พรรษาก็ไม่มาก สิบกว่าพรรษาเท่านั้นแหละ แต่รู้สึกว่าท่าน อาจารย์มั่นท่านเมตตาไว้ใจในการช่วยดูแลพระเณรอย่างลับ ๆ เช่นกัน… ...พอบิณฑบาตกลับมาแล้ว มีอะไรก็รีบจัด ๆ ใส่บาตร เสร็จแล้วก็รีบไปจัดอาหารเพื่อใส่บาตร ท่านอาจารย์มั่น ห่อนั้นหรือห่อนี้ที่เห็นว่าเคยถูกกับธาตุขันธ์ท่าน เรารู้และเข้าใจ ก็รีบจัด ๆ อันไหนควร แยกออกอันไหนควรใส่ ก็จัด ๆ เสร็จแล้วถึงจะมาที่นั่งของตน ตาคอยดูหูคอยสังเกตฟัง ท่านจะว่าอะไร บ้างขณะก่อนลงมือฉัน บาตรเราพอจัดเสร็จแล้วก็เอาตั้งไว้ลับ ๆ ทางด้านข้างฝาติดกับต้นเสา เอาฝาปิดไว้อย่างดีด้วย เอาผ้าอาบน้ำ�ปิดอีกชั้นหนึ่งด้วย เพื่อไม่ให้ใครไปยุ่งไปใส่บาตรเรา เวลานั้นใครจะมาใส่บาตรเราไม่ได้ กำ�ชับกำ�ชาไว้อย่างเด็ดขาด แต่เวลาท่านจะใส่บาตรเราท่านก็มีอุบายของท่าน เวลาเราจัดอะไรของท่าน เสร็จเรียบร้อยแล้วมานั่งประจำ�ที่ ให้พรเสร็จตอนทำ�ความสงบพิจารณาปัจจเวกขณะนั่นแล ท่านจะเอา ๑๐๐