รายงานภาษาจีน

ความสัมพนั ธข์ องภาษากับวฒั นธรรมของประเทศจีน

เสนอ
ผศ.ภัทรา เอกประเสริฐ

รายงานเสนอเป็นส่วนหนึ่งของการศึกษา
รายวชิ า 144342 ภาษาในบริบทสังคมและวัฒนธรรมสมยั ใหม่

ภาคการศึกษาต้น ปีการศึกษา 2564
มหาวิทยาลัยพะเยา



ความสัมพนั ธข์ องภาษากับวฒั นธรรมของประเทศจนี

เสนอ
ผศ.ภทั รา เอกประเสริฐ

รายงานเสนอเปน็ ส่วนหนึ่งของการศึกษา
รายวิชา 144342 ภาษาในบรบิ ทสังคมและวฒั นธรรมสมยั ใหม่

ภาคการศึกษาต้น ปีการศึกษา 2564
มหาวทิ ยาลัยพะเยา



คณะผ้จู ดั ทำ

1. นางสาวกสุ มุ า หม่ันอุตสาห์ 62204958
62202529
2. นางสาวกชกร ศักดิ์ศรี 62202710
62202709
3. นางสาวชญั ญา คำลือ 62200303
62202798
4. นางสาวชวิศา โคตร์อาษา 62202833
62202899
5. นายนฤชติ แก้วล้วนทอง 62200460
62202967
6. นายนนทกร เมา้ ท่งุ 62205128
62203003
7. นางสาวบุปผา สีคำวัง 62200527
62203115
8. นางสาวปาณศิ า กลมเกลียว 62200729
62203238
9. นายพัฒนพงศ์ รนุ ดา

10. นางสาวภาวินี กองแกว้

11. นางสาวรชั ดาภรณ์ เปยะกัง

12. นางสาววนพร ขนุ ทอง

13. นางสาววรรณภรณ์ เปรมปราย

14. นางสาวสร้อยนภา พลสุภรณ์

15. นายอนุเดช ภาโส

16. นางสาวอิรวดี เพลียวิเศษ

ก

คำนำ

รายงานเรื่อง ความสัมพันธ์ของภาษากับวัฒนธรรมของประเทศในอาเซียน (ภาษาจีน)เปน็
ส่วนหนึ่งของรายวิชา 144342 ภาษาในบริบทสังคมและวัฒนธรรม เล่มนี้จัดทำขึ้นมีวัตถุประสงค์
เพื่อศึกษาและรวบรวมข้อมูลเกี่ยวกับ ประวตั ิความเป็นมาของประเทศจีน วัฒนธรรมของประเทศ
จีน ภาษาและสำนวนจีน วรรณกรรมและสือ่ บันเทิง รวมไปถึงอิทธิพลที่มีต่อการใช้ภาษาไทย โดย
ศึกษาผ่านแหลง่ เรียนรู้ตา่ งๆ อาทิเชน่ หนงั สือ ส่อื ออนไลน์ เป็นต้น

คณะผู้จัดทำหวังเป็นอย่างยิ่งว่ารายงาน “ความสัมพันธ์ของภาษากับวัฒนธรรมของ
ประเทศในอาเซียน(ภาษาจีน)” ฉบบั นจี้ ะเปน็ ประโยชน์ต่อผู้ที่สนใจศึกษา สามารถเพม่ิ เติมความรู้ได้
อยา่ งเหมาะสม และประยุกตใ์ ช้ความรู้ที่ศึกษาไปนน้ั ให้เกิดประโยชน์สงู สุด

หากมีขอ้ ผิดพลาดประการใด ทางคณะผู้จัดทำขอน้อมรบั ไว้ และขออภยั มา ณ ที่นดี้ ว้ ย
 

 

คณะผู้จดั ทำ

ข

สารบญั

เร่อื ง หน้า
คำนำ....................................................................................................................................ก
สารบญั ............................................................................................................................ข-ค
สารบญั ภาพ.....................................................................................................................ง-จ
ประวตั ศิ าสตร์จีน……………………………………………………………………………………………………………………….1
ราชวงศเ์ ซี่ย (2,100 ปีก่อนครสิ ต์ศกั ราช – 1,700 ปีกอ่ นครสิ ต์ศักราช)…………..…………………….1
ราชวงศ์ซาง (1,700 ปีกอ่ นครสิ ต์ศกั ราช – 1,100 ปีกอ่ นครสิ ต์ศักราช).................................2
ราชวงศ์โจว (1046-256 ปีกอ่ นครสิ ต์ศักราช)…………………………………………………………………..2-3
ราชวงศ์โจวตะวันตก (1,100 ปีก่อนครสิ ต์ศกั ราช – 771 ปีกอ่ นครสิ ตศ์ กั ราช)………..………..3-4
ราชวงศโ์ จวตะวนั ออก (770 ปีกอ่ นครสิ ต์ศักราช – 476 ปีกอ่ นครสิ ต์ศักราช)………………….4-5
ยคุ จ้านกว๋อ หรือ เลยี ดก๊ก (477ปีก่อนครสิ ต์ศักราช – 222 ปีกอ่ นครสิ ต์ศกั ราช)…………….5-6
ราชวงศ์ฉิน (221ปีกอ่ นครสิ ตศ์ ักราช – 206ปีกอ่ นครสิ ต์ศักราช)………………………………………6-7
ราชวงศ์ฮ่ันตะวนั ตก (206 ปีกอ่ นครสิ ต์ศักราช – ค.ศ. 220)…………………………………………….7-8
ราชวงศ์ซนิ (ค.ศ. 9-23)…………………………..……………………………………………………………………………8
ราชวงศฮ์ ่นั ตะวันออก (ค.ศ. 23-220)………………..…………………………………………………………….8-9
ยุคสามก๊ก (ค.ศ. 220-280)…………………………………………………………………………………………….9-10
ราชวงศ์จ้นิ ตะวันตก (ค.ศ. 265-317)…………………………………..………………………………………..10-11
ราชวงศเ์ หนือใต้ (ค.ศ. 420-581)……………………………………………………………………………………11-12
ราชวงศ์สุย (ค.ศ. 581-618)……………………………………………………………………………………………12-13
ราชวงศ์ถงั (ค.ศ. 618-907)……………………………………………………………………………………………13-14
ยุคห้าราชวงศ์สิบอาณาจกั ร (ค.ศ. 907-960)……………………………………………………………….14-15
ราชวงศซ์ ง่ (ค.ศ. 960-1279)…………………………………………………………………………………………15-16
ราชวงศ์หยวน (ค.ศ. 1279-1368)………………………………………………………………………………….16-17
ราชวงศห์ มิง (ค.ศ. 1368-1644)…………………………………………………………………………………….17-18
ราชวงศช์ ิง (ค.ศ. 1644-1912)………………………………………………………………………………………..18-19

ค

สารบัญ (ต่อ)

เร่อื ง หน้า
จีนยุคใหม่……………………………………….…………………………………………………………………………………….19-24
ประเทศสาธารณรฐั ประชาชนจีน………………..……………………………………………………………………….24-26
ข้อมลู ทวั่ ไป…………………………………………………………………………..………………………………………………26-28
วฒั นธรรม.............................................................................................................................29
วัฒนธรรมท้องถิน่ ………………………………………………………………………..……………………………………..29
ด้านศาสนา………………………………………………………………………………………………………………………………..29
ศาสนาพุทธ……………………………………………………………………………………………………………………29-30
ศาสนาเต๋า…………………………………………………………………………………………………………………………….31
ศาสนาอิสลาม……………………………………………………………………………………………………………….31-32
ศาสนาโรมนั คาทอลกิ …………………………………………………………..……………………………………………..32
ศาสนาคริสต์.............................................................................................................32-33
ดา้ นการรบั ประทานอาหาร............................................................................................33-34
ดา้ นอาหาร....................................................................................................................34-36
ธรรมเนียมจีนในประเทศไทย…………………………………………………………………..…………………………36-41
ภาษาและสำนวน...........................................................................................................42-47
สำนวนภาษาจีน……………………………..………………………………………………………………………………….48-49
วรรณกรรมและสื่อบันเทิงจีนในประเทศไทย……………………………..……………………………………..50-53
อิทธิพลทม่ี ีต่อการใช้ภาษาไทย.......................................................................................54-55
วิธีนำคำยืมภาษาจีนมาใช้ในภาษาไทย…………………………………..…………………………………….55-56
ความสำคญั ของการศึกษาภาษาจีนกลางในประเทศไทย………………………..…………………..56-57
บรรณานุกรม.................................................................................................................58-59

ง

สารบัญภาพ

ภาพ หนา้
1 แสดงตวั อยา่ งราชวงศเ์ ซีย่ .....................................................................................................1
2 แสดงตวั อย่างราชวงศซ์ าง....................................................................................................2
3 แสดงตัวอย่างราชวงศ์โจว....................................................................................................3
4 แสดงตัวอยา่ งราชวงศโ์ จวตะวันตก.......................................................................................4
5 แสดงตัวอยา่ งราชวงศโ์ จวตะวนั ออก....................................................................................5
6 แสดงตัวอยา่ งยคุ จ้านกว๋อ หรือ เลยี ดก๊ก..............................................................................6
7 แสดงตวั อย่างราชวงศฉ์ ิน.....................................................................................................7
8 แสดงตวั อย่างราชวงศฮ์ ่ันตะวันตก........................................................................................8
9 แสดงตัวอย่างราชวงศฮ์ นั่ ตะวนั ออก......................................................................................9
10 แสดงตัวอย่างยคุ สามก๊ก....................................................................................................10
11 แสดงตวั อย่างราชวงศ์จ้นิ ตะวันตก.......................................................................................11
12 แสดงตวั อย่างราชวงศ์เหนือใต้............................................................................................12
13 แสดงตัวอยา่ งราชวงศส์ ุย...................................................................................................13
14 แสดงตวั อยา่ งราชวงศ์ถัง....................................................................................................14
15 แสดงตวั อยา่ งยุคห้าราชวงศ์สิบอาณาจกั ร..........................................................................15
16 แสดงตวั อย่างราชวงศ์ซ่ง....................................................................................................16
17 แสดงตัวอย่างราชวงศห์ ยวน...............................................................................................17
18 แสดงตวั อย่างราชวงศห์ มิง.................................................................................................18
19 แสดงตวั อย่างราชวงศช์ ิง....................................................................................................18
20 แสดงตวั อยา่ งยุคสาธารณรัฐจีน โดย ดร. ซนุ ยดั เซ็น..........................................................20
21 แสดงตวั อยา่ งยคุ สาธารณรฐั จีน โดย เหมา เจ๋อตงุ .............................................................20
22 แสดงตัวอย่างยคุ สาธารณรฐั จีน โดย เตงิ้ เส่ยี วผิง.............................................................21
23 แสดงตัวอย่างการเติบโตของทางเศรฐกิจภาคใต้ของจีน โดย เจียง เจ๋อหมิน.......................22
24 แสดงตัวอย่างสาธารณรฐั ประชาชนจีน โดย หู จิน่ เทา........................................................23
25 แสดงตวั อย่างประเทศสาธารณรัฐประชาชนจีน.................................................................24

จ

สารบญั ภาพ (ต่อ)

ภาพ หนา้
26 แสดงตวั อยา่ งแผนที่ประเทศจีน.........................................................................................25
27 แสดงตวั อยา่ งข้อมูลทวั่ ไปของประเทศจีน..........................................................................26
28 แสดงตวั อยา่ งพระพทุ ธศาสนาในจีน…………………………………………………………………………………….30
29 แสดงตวั อยา่ งศาสนาเต๋า...................................................................................................31
30 แสดงตัวอยา่ งศาสนาอิสลาม............................................................................................32
31 แสดงตัวอยา่ งศาสนาคริสต์...............................................................................................33
32 แสดงตัวอย่างการรับประทานอาหาร................................................................................33
33 แสดงตวั อย่างอาหารจีน...................................................................................................35
34 แสดงตวั อยา่ งอาหารจีน...................................................................................................35
35 แสดงตวั อย่างประเพณีเซน่ ไหว้บรรพบุรุษ.........................................................................37
36 แสดงตวั อยา่ งเทศกาลตรษุ จีน..........................................................................................38
37 แสดงตัวอย่างวดั บรมราชากาญจนาภิเษก ที่บางบวั ทอง....................................................39
38 พระราชพิธสี งั เวยพระป้าย................................................................................................40
39 ตวั อยา่ งพิธกี งเต็ก.............................................................................................................41
40 ตัวอยา่ งวรรณกรรมจีน เรือ่ ง“สามกก๊ -ไซ่ฮนั่ ”.............................................................50-51
41 ตวั อยา่ งนวนยิ ายไทยเรือ่ ง “ มงกฎุ ดอกส้ม”.................................................................51-52
42 ตวั อย่างภาษาจีนในประเทศไทย........................................................................................55

1

1. ประวัติศาสตร์จีน

ราชวงศ์เซี่ย (2,100 ปีก่อนครสิ ตศ์ ักราช – 1,700 ปีก่อนครสิ ต์ศักราช)
ราชวงศ์ เซี่ย ถือเป็นราชวงศ์แรกในประวัติศาสตร์จีนที่เริ่มระบบการปกครองแบบพ่อสืบ
ทอดให้ลกู จากบันทึกทางประวัติศาสตร์ของซือหม่าเชียน ทำให้นักประวัติศาสตร์จีนมักเริม่ นับยคุ
สมัยเซี่ยโดยเริม่ จากเซี่ยหวี่ ถึงลวีก่ ยุ่ หรือเซี่ยเจยี๋ ในระยะเวลา 400 กว่าปี มีกษัตริย์ครองบัลลังก์
17 พระองค์ มีการสบื ทอดอำนาจถงึ 14 ชวั่ คน

ภาพที่ 1 แสดงตัวอยา่ งราชวงศเ์ ซีย่
ทีม่ า: บริษัทแกรนด์ทัวร์ แอน เทรด จำกดั . ประวตั ศิ าสตร์จีน
https://grandtourchina.com/%E0%B8%9A%E0%B8%97%E0%B8%84%E0%B8%A7%E0%B8
%B2%E0%B8%A1/%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%A7%E0%B8%B1%E0
%B8%95%E0%B8%B4%E0%B8%A8%E0%B8%B2%E0%B8%AA%E0%B8%95%E0%B8%A3%
E0%B9%8C%E0%B8%88%E0%B8%B5%E0%B8%99/

2

ราชวงศซ์ าง (1,700 ปีกอ่ นครสิ ต์ศักราช – 1,100 ปีก่อนครสิ ต์ศกั ราช)
ราชวงศ์ซางมอี ำนาจอย่ปู ระมาณ 550 ปี คือ ตั้งแต่ 1600-1046 ปีกอ่ น ครสิ ตศ์ ักราช
(1057-503 ปีกอ่ นพ.ศ.) มีกษตั ริยป์ กครองท้ังส้นิ 31 พระองค์

ภาพที่ 2 แสดงตวั อยา่ งราชวงศซ์ าง
ที่มา: บริษทั แกรนดท์ วั ร์ แอน เทรด จำกดั . ประวัติศาสตรจ์ ีน
https://grandtourchina.com/%E0%B8%9A%E0%B8%97%E0%B8%84%E0%B8%A7%E0%B8
%B2%E0%B8%A1/%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%A7%E0%B8%B1%E0
%B8%95%E0%B8%B4%E0%B8%A8%E0%B8%B2%E0%B8%AA%E0%B8%95%E0%B8%A3%
E0%B9%8C%E0%B8%88%E0%B8%B5%E0%B8%99/

ราชวงศโ์ จว (1046-256 ปีก่อนครสิ ตศ์ ักราช)
นักประวัติศาสตรจ์ ีนแบ่งราชวงศ์โจวออกเปน็ ราชวงศ์โจวตะวันตก และ ราชวงศ์โจวตะวัน
ออก ซึ่งมรี ะยะครองแผน่ ดนิ ตอ่ เนื่องกนั 790 ปี(ยาวนานท่สี ดุ ในจีน) แต่มกี ารย้ายเมืองหลวง
หลังจากแพช้ นะกนั จึงแบ่งราชวงศน์ ี้ดว้ ยทิศทางของเมืองหลวงเปน็ หลัก

3

ภาพที่ 3 แสดงตัวอยา่ งราชวงศโ์ จว
ทีม่ า: บรษิ ัทแกรนด์ทวั ร์ แอน เทรด จำกัด. ประวัตศิ าสตร์จีน
https://grandtourchina.com/%E0%B8%9A%E0%B8%97%E0%B8%84%E0%B8%A7%E0%B8
%B2%E0%B8%A1/%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%A7%E0%B8%B1%E0
%B8%95%E0%B8%B4%E0%B8%A8%E0%B8%B2%E0%B8%AA%E0%B8%95%E0%B8%A3%
E0%B9%8C%E0%B8%88%E0%B8%B5%E0%B8%99/

ราชวงศโ์ จวตะวันตก (1,100 ปีก่อนครสิ ตศ์ ักราช – 771 ปีก่อนครสิ ต์ศักราช)
โจวมีประวัติความเป็นมาอันยาวนาน เดิมอาศัยอยู่ในแถบเสียกาน ต่อมาอพยพไปตั้ง
รกรากยังโจวหยวน ซึ่งอยู่ทางตอนใต้ของอำเภอฉีซานมณฑลส่านซีของจีน เมื่อ 1,100 ปีก่อน
คริสต์ศักราชชนเผ่าตน้ ตระกูลโจวกม็ ีขุมกำลังเข้มแขง็ ข้นึ พวกเขาทางหนึ่งรวบรวมรัฐเล็ก ๆรอบข้าง
เข้ามา อีกทางหนึ่งโยกย้ายนครหลวงจากโจวหยวนมายังดินแดนฝั่งตะวันตกของแม่น้ำเฟิง หรือ
อำเภอฉางอานในปจั จุบัน โดยตั้งเป็นเมืองเฟิงจงิ จากนั้นแพร่ขยายอิทธิพลไปทางทิศตะวันออก ทำ
ให้เกิดข้อพิพาทกบั ราชวงศซ์ าง

4

ภาพที่ 4 แสดงตัวอย่างราชวงศโ์ จวตะวันตก
ทีม่ า: บริษัทแกรนด์ทัวร์ แอน เทรด จำกัด. ประวตั ศิ าสตร์จนี
https://grandtourchina.com/%E0%B8%9A%E0%B8%97%E0%B8%84%E0%B8%A7%E0%B8
%B2%E0%B8%A1/%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%A7%E0%B8%B1%E0
%B8%95%E0%B8%B4%E0%B8%A8%E0%B8%B2%E0%B8%AA%E0%B8%95%E0%B8%A3%
E0%B9%8C%E0%B8%88%E0%B8%B5%E0%B8%99/

ราชวงศโ์ จวตะวันออก (770 ปีกอ่ นครสิ ตศ์ ักราช – 476 ปีก่อนครสิ ตศ์ กั ราช)
ยุคชุนชิว แปลว่า ยุคฤดูใบไม้ผลิและใบไม้ร่วง เป็นยุคหนึ่งในราชวงศ์โจว ราชวงศ์ที่
ยาวนานท่สี ุดในประวัติศาสตรจ์ ีน หลังจากอาณาจักรโจวตะวันตกของพระโจวโยวหวังล่มสลายลง
โดยความรว่ มมือของเจ้า นครรัฐบางคนกับเผา่ เฉวี่ยนหรงแล้ว พวกเขาสถาปนารชั ทายาท อี้จิ้ว ขึ้น
เป็นกษัตริย์องค์ใหม่ทรงพระนามว่า พระเจ้าโจวผิงหวัง แล้วย้ายไปตั้งเมืองหลวงใหม่ที่ เมืองลั่วอี้
เนื่องจากเมืองเฮา่ ได้รบั ความเสยี หายจากเพลงิ ไหม้อย่างมาก นักประวตั ิศาสตร์เรียกช่วงการครอง
อำนาจของราชวงศ์นีว้ ่า ยคุ ชุนชิว (ซึ่งมสี งครามแย่งชิงความเป็นใหญข่ องเจ้านครรัฐต่างๆเป็นระยะ
เพือ่ ความเป็น เจ้าผู้นำนครรัฐ ยุคน้ีเรม่ิ ต้นในปี 770 ก่อน ค.ศ. รัชสมัยพระเจ้าโจวผิงหวัง ถึง ปี 476
ก่อน ค.ศ

5

ภาพที่ 5 แสดงตวั อย่างราชวงศโ์ จวตะวนั ออก
ที่มา: บรษิ ัทแกรนด์ทวั ร์ แอน เทรด จำกดั . ประวตั ศิ าสตรจ์ นี
https://grandtourchina.com/%E0%B8%9A%E0%B8%97%E0%B8%84%E0%B8%A7%E0%B8
%B2%E0%B8%A1/%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%A7%E0%B8%B1%E0
%B8%95%E0%B8%B4%E0%B8%A8%E0%B8%B2%E0%B8%AA%E0%B8%95%E0%B8%A3%
E0%B9%8C%E0%B8%88%E0%B8%B5%E0%B8%99/

ยคุ จ้านกวอ๋ หรอื เลียดกก๊ (477ปีก่อนครสิ ต์ศกั ราช – 222 ปีกอ่ นครสิ ตศ์ กั ราช)
ต้นยุคชุนชิวแผ่นดินจีนมีประมาณสองร้อยนครรัฐ แต่สงครามแย่งชิงอำนาจหรือแผ่ขยาย
อิทธิพลต่างผนวกดินแดนต่างๆเข้ากบั รัฐผู้ ชนะจนกระทั่งเหลือเพียงรัฐใหญ่ เจ็ดรัฐมหาอำนาจใน
ตอนปลายยุคชุนชิวนักประวัติศาสตร์จีนเรียกว่า เจ็ดมหานครรัฐแห่งยุคจั้นกั๋ว ได้แก่ รัฐฉี รัฐฉู่ รัฐ
เยียน รัฐฉิน รัฐหาน รฐั เวย่ และ รฐั เจ้า ยุคสมัยนมี้ ีสงครามดเุ ดอื ดระหวา่ งรฐั ตอ่ เนือ่ ง รฐั ฉินกับรัฐฉี
ได้รับการขนานนามเป็นสองรฐั มหาอำนาจฟากตะวนั ออกและฟากตะวันตก ซึง่ ถือเป็นดุลอำนาจต่อ
กัน ยุคนี้สิ้นสุดโดยการขึ้นครองอำนาจของ อิ๋งเจิ้ง แห่งรัฐฉิน หรือที่รู้จักกันในนาม จิ๋นซีฮ่องเต้
(พระเจ้าฉนิ ส่อื หวงต้ี) โดยถอื เปน็ จกั รพรรดอิ งคแ์ รกของจีน

6

ภาพที่ 6 แสดงตวั อยา่ งยุคจ้านกว๋อ หรอื เลียดก๊ก
ที่มา: บรษิ ัทแกรนดท์ ัวร์ แอน เทรด จำกดั . ประวัตศิ าสตร์จนี
https://grandtourchina.com/%E0%B8%9A%E0%B8%97%E0%B8%84%E0%B8%A7%E0%B8
%B2%E0%B8%A1/%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%A7%E0%B8%B1%E0
%B8%95%E0%B8%B4%E0%B8%A8%E0%B8%B2%E0%B8%AA%E0%B8%95%E0%B8%A3%
E0%B9%8C%E0%B8%88%E0%B8%B5%E0%B8%99/

ราชวงศ์ฉิน (221ปีก่อนครสิ ตศ์ ักราช – 206ปีก่อนครสิ ตศ์ กั ราช)
เป็นราชวงศ์ที่ปกครองแผ่นดินจีนระหว่าง 221ปีก่อนคริสต์ศักราช 206 ปีก่อน
ครสิ ตศ์ กั ราช ถึงแม้วา่ ราชวงศ์ฉินจะมีอายุเพียงแค่ 12 ปี เมืองหลวงต้ังอย่ทู ีเ่ ซียงหยาง บรเิ วณเมือง
ซีอานปัจจุบัน ก่อนหน้านี้จีนได้แตกแยกออกเป็น 7 รัฐ เปิดศึกกับกษัตริย์ของรัฐ ทั้ง 6 ประเทศใน
ลุ่มน้ำเหลือง คือ หาน จ้าว เว้ย ฉู่ เยียน และฉี ฉินได้ทำสงครามรวบรวมแผ่นดินให้เป็นหนึ่งเดียว
และสถาปนาตนเปน็ ปฐมกษตั ริย์แห่งราชวงศ์ฉินโดยใช้พระนามว่า ฉินส่อื หวงต้ี คนไทยจงึ ออกเสียง
เพี้ยนเป็น จิ๋นซีฮ่องเต้ หรือ ฉินซีฮ่องเต้ จิ๋นซีฮ่องเต้ครองราชย์ระหว่าง 221ปีก่อนคริสต์ศักราช –
221 ปีก่อนคริสต์ศักราช ในช่วงนี้แผ่นดินจีนมีความเป็นปึกแผ่นมั่นคงมาก แต่เมื่อจิ๋นซีฮ่องเต้ทรง
เสด็จสวรรคต ราชวงศฉ์ ินกส็ นั่ คลอนอย่างหนัก และลม่ สลายลงในช่วง 206ปีกอ่ นครสิ ต์ศักราช
ในสมัยราชวงศ์ฉินมีการก่อสร้างกำแพงเมืองจีน เพื่อป้องกนั การรกุ รานของพวกป่า
เถ่อื นทางเหนือของจีน คือพวกมองโกล ซงหนู และคีตัน

7

ภาพที่ 7 แสดงตัวอยา่ งราชวงศ์ฉิน
ทีม่ า: บรษิ ัทแกรนดท์ ัวร์ แอน เทรด จำกดั . ประวัตศิ าสตรจ์ นี
https://grandtourchina.com/%E0%B8%9A%E0%B8%97%E0%B8%84%E0%B8%A7%E0%B8
%B2%E0%B8%A1/%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%A7%E0%B8%B1%E0
%B8%95%E0%B8%B4%E0%B8%A8%E0%B8%B2%E0%B8%AA%E0%B8%95%E0%B8%A3%
E0%B9%8C%E0%B8%88%E0%B8%B5%E0%B8%99/

ราชวงศ์ฮ่ันตะวนั ตก (206 ปีก่อนครสิ ตศ์ กั ราช – ค.ศ. 220)
หลังจากที่ผ่านสงครามกลางเมืองช่วงสั้น ๆ เมื่อเล่าปังเอาชนะเซี่ยงอี่สำเร็จ จึง
สถาปนาตนเองเป็นจักรพรรดอิ งค์แรกของราชวงศฮ์ ั่นอันยิ่งใหญ่และยาวนาน มีพระนามวา่ สมเด็จ
พระจักรพรรดฮิ นั่ เกาจู โดยต้ังเมืองหลวงที่ ฉางอาน (ใกล้บริเวณเมืองซีอาน มณฑลส่านซีปัจจุบัน)
แล้วเรียกชื่อประเทศว่า อาณาจักรฮั่น นักประวัติศาสตร์จีนแบ่งยุคสมัยของราชวงศ์ฮ่ันเป็นสองยคุ
ตามทีต่ ้ังของเมืองหลวง คือ ราชวงศฮ์ นั่ ตะวนั ตก (เริม่ ต้นโดยพระเจ้าฮ่ันเกาจู่) โดยมีราชวงศ์ซินของ
อองมังมาคน่ั เปน็ ระยะสน้ั ๆ กอ่ นทีจ่ ะเกิดการฟืน้ ฟู ราชวงศ์ฮนั่ ตะวนั ออก (เริม่ ต้นทีพ่ ระเจ้าฮัน่ กวงอู่)
โดยย้ายนครหลวงไปทีเ่ มืองลัว่ หยาง

8

ภาพที่ 8 แสดงตัวอย่างราชวงศฮ์ ั่นตะวันตก
ทีม่ า: บริษทั แกรนด์ทัวร์ แอน เทรด จำกดั . ประวตั ิศาสตรจ์ นี
https://grandtourchina.com/%E0%B8%9A%E0%B8%97%E0%B8%84%E0%B8%A7%E0%B8
%B2%E0%B8%A1/%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%A7%E0%B8%B1%E0
%B8%95%E0%B8%B4%E0%B8%A8%E0%B8%B2%E0%B8%AA%E0%B8%95%E0%B8%A3%
E0%B9%8C%E0%B8%88%E0%B8%B5%E0%B8%99/

ราชวงศ์ซิน (ค.ศ. 9-23)
ราชวงศ์ซนิ มีเปน็ ราชวงศส์ ้ันๆ ผู้กอ่ ตง้ั คือ อองมงั ทรงไดอ้ ำนาจมาจากการปฏวิ ตั โิ คน่
ลม้ จกั รพรรดฮิ ่นั เมื่อเสด็จสวรรคต ราชวศ์ฮ่ันกฟ็ ืน้ ฟูกลบั ข้นึ มาอีกครั้ง
ราชวงศฮ์ ่ันตะวันออก (ค.ศ. 23-220)
ราชวงศ์นีเ้ ปน็ ราชวงศท์ ี่ถูกกขู้ ึ้นมา หลงั ถกู อองมงั ยึดอำนาจ เปน็ ราชวงศฮ์ น่ั ดังเดิม แต่
ย้ายเมืองหลวงไปลั่วหยางช่วงเสื่อมของฮั่นตะวันออก เกิดกบฎโจรโพกผ้าเหลือง ขึ้นใน ค.ศ. 184
ซึ่งเป็นจุดเริ่มต้นของยุคขุนศึก หลังจากนั้นได้มีอาณาจักรสามแห่งตั้งประชันกัน โดยเรียกว่า ยุค
สามก๊ก เป็นที่มาของวรรณกรรมเรื่องสามก๊กเนื่องจากความเจริญของชนชาติจีนในยุคราชวงศ์ฮ่นั
คนจนี จึงเรยี กตวั เองวา่ เปน็ “ชาวฮั่น” สบื ทอดมาจนถึงปัจจุบนั

9

ภาพที่ 9 แสดงตวั อยา่ งราชวงศฮ์ ั่นตะวนั ออก
ทีม่ า: บริษัทแกรนด์ทัวร์ แอน เทรด จำกัด. ประวตั ศิ าสตรจ์ นี
https://grandtourchina.com/%E0%B8%9A%E0%B8%97%E0%B8%84%E0%B8%A7%E0%B8
%B2%E0%B8%A1/%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%A7%E0%B8%B1%E0
%B8%95%E0%B8%B4%E0%B8%A8%E0%B8%B2%E0%B8%AA%E0%B8%95%E0%B8%A3%
E0%B9%8C%E0%B8%88%E0%B8%B5%E0%B8%99/

ยคุ สามก๊ก (ค.ศ. 220-280)
เปน็ ยคุ ที่แผน่ ดินจีนแตกออกเป็น 3 กก๊ โดยมีกก๊ ของ เลา่ ปี่ กก๊ ของ โจโฉ และก๊กของ
ซนุ กวน ซึง่ ต่างรบแยง่ ชิงความเปน็ ใหญ่ในแผน่ ดนิ มังกรทอง เริม่ จากการที่พระเจ้าเหยี้ นเต้ ถกู
บุตรชายโจโฉขับออกจากบลั ลงั ก์ แผน่ ดนิ จีนแตกออกเป็น 3 แคว้น

➢ ค.ศ. 263 ก๊กเลา่ ปี่ลม่ สลาย
➢ ค.ศ. 265 ก๊กโจโฉถูกขุนศึกภายในชื่อ สุมาเอี๋ยน ยึดอำนาจ และสุมาเอี๋ยน

กอ่ ต้ังราชวงศจ์ ้นิ และเริ่มครองราชยใ์ นนามราชวงศ์จ้นิ

10

➢ ค.ศ. 280 กก๊ ซุนกวนล่มสลาย สมุ าเอยี๋ นครองแผน่ ดนิ จีนได้สมบรู ณ์

ภาพที่ 10 แสดงตัวอย่างยคุ สามกก๊
ทีม่ า: บริษทั แกรนดท์ วั ร์ แอน เทรด จำกัด. ประวัตศิ าสตรจ์ ีน
https://grandtourchina.com/%E0%B8%9A%E0%B8%97%E0%B8%84%E0%B8%A7%E0%B8
%B2%E0%B8%A1/%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%A7%E0%B8%B1%E0
%B8%95%E0%B8%B4%E0%B8%A8%E0%B8%B2%E0%B8%AA%E0%B8%95%E0%B8%A3%
E0%B9%8C%E0%B8%88%E0%B8%B5%E0%B8%99/

ราชวงศ์จ้นิ ตะวนั ตก (ค.ศ. 265-317)
สุมาเอี๋ยน สถาปนาตนเองเป็นจิ้นอู่ตี้ ก่อตั้งราชวงค์จิ้นตะวันตกใน ปีคริสต์ศักราช 265
แทนทีร่ าชวงศว์ ่ยุ ของเฉาเชาหรือโจโฉ เมือ่ ถึงปีค.ศ. 280 จนิ้ ตะวันตกปราบงอ่ กก๊ ลงได้ รวมแผ่นดิน
เป็นปึกแผ่น ยุติยุคสามก๊กลง ราชวงศ์จิ้นได้เปิดรับเผ่านอกด่านทางเหนือเข้ามาเป็นจำนวนมาก
หัวหน้าของชนเผ่าซงหนู หลิวหยวน ก็ประกาศตั้งตัวเป็นอิสระ โดยใช้ชื่อว่า ฮั่นกว๋อภายหลังหลิว
หยวนสิน้ บตุ รชายชือ่ หลวิ ชง ยกกำลังเข้าบุกลว่ั หยางนครหลวงของจิ้นตะวนั ตก จบั จิ้นหวยตเี้ ป็นตัว
ประกันและสำเรจ็ โทษในเวลาตอ่ มา
การล่มสลายของราชวงศ์จิ้นตะวันตก ทำให้แผ่นดินจีนตกอยู่ในภาวะแตกเป็นเสี่ยง ๆ ราช
สำนกั จนิ้ ย้ายฐานทม่ี ่ันทางการปกครองและเมืองหลวงลงไปทางใต้ สถาปนา ราชวงศ์จิ้นตะวันออก
(ค.ศ. 317-420) ขณะที่สถานการณ์ทางตอนเหนือวุน่ วายหนกั แผ่นดนิ ทีแ่ ตกออกเปน็ แว่นแคว้นของ
ชนเผ่าต่างๆ 16 แคว้น โดยเรียกยุคน้ีว่า ยคุ ห้าชนเผา่ สิบหกแคว้น เป็นยคุ ส้ันๆ ทีเ่ กิดการหลอมรวม
ทางวฒั นธรรมของชาวจีนเชือ้ สายตา่ งๆ

11

ภาพที่ 11 แสดงตวั อยา่ งราชวงศจ์ น้ิ ตะวันตก
ทีม่ า: บริษทั แกรนดท์ ัวร์ แอน เทรด จำกัด. ประวัตศิ าสตรจ์ ีน
https://grandtourchina.com/%E0%B8%9A%E0%B8%97%E0%B8%84%E0%B8%A7%E0%B8
%B2%E0%B8%A1/%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%A7%E0%B8%B1%E0
%B8%95%E0%B8%B4%E0%B8%A8%E0%B8%B2%E0%B8%AA%E0%B8%95%E0%B8%A3%
E0%B9%8C%E0%B8%88%E0%B8%B5%E0%B8%99/

ราชวงศ์เหนอื ใต้ (ค.ศ. 420-581)
หลงั จากการล่มสลายของราชวงศ์จิ้นตะวันตก (ค.ศ. 265316) ภาคเหนือของจีนก็ตกอยู่ใน
ภาวะจลาจลและสงครามชนเผ่าของยุค 16 แคว้น จวบจน ค.ศ. 386 หัวหน้าเผ่าท่ัวป๋าเซียนเปยได้
สถาปนาแคว้นเป่ยวุ่ย และตั้งนครหลวงที่เมืองผิงเฉิง (ปัจจุบันคือเมืองต้าถงในมณฑลซันซี) ยุติ
ความวุ่นวายจากสงครามแยง่ ชิงอำนาจทีเ่ กิดขนึ้ ทางภาคเหนือใน ค.ศ. 439
เมื่อถึงปีค.ศ. 581หยางเจียนปลดโจวจิ้งตี้ จากบัลลังก์ สถาปนาราชวงศ์สุย จากนั้นกรีธา
ทัพลงใต้ ยตุ ิสภาพการแบง่ แยกเหนือใต้อนั ยาวนานของแผน่ ดนิ จีนได้เปน็ ผลสำเรจ็

12

ภาพที่ 12 แสดงตัวอยา่ งราชวงศ์เหนอื ใต้
ที่มา: บริษทั แกรนดท์ วั ร์ แอน เทรด จำกัด. ประวตั ิศาสตรจ์ ีน
https://grandtourchina.com/%E0%B8%9A%E0%B8%97%E0%B8%84%E0%B8%A7%E0%B8
%B2%E0%B8%A1/%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%A7%E0%B8%B1%E0
%B8%95%E0%B8%B4%E0%B8%A8%E0%B8%B2%E0%B8%AA%E0%B8%95%E0%B8%A3%
E0%B9%8C%E0%B8%88%E0%B8%B5%E0%B8%99/

ราชวงศส์ ุย (ค.ศ. 581-618)
สุยเหวินตี้ฮ่องเต้ ได้รวบรวมประเทศให้เป็นปึกแผ่นได้อีกครั้ง แต่โอรสคือสุยหยางต้ไี ม่
มีความาสามารถ ทำให้ซ้ำรอยราชวงศ์ฉิน บรรดาผู้ปกครองหัวเมืองต่างตั้งตนเป็นใหญ่และแย่ง
อำนาจกัน ราชวงศส์ ุยอยไู่ ด้เพียงสองรัชกาลเชน่ กัน (ค.ศ. 581-617)

13

ภาพที่ 13 แสดงตัวอยา่ งราชวงศส์ ุย
ทีม่ า: บริษทั แกรนด์ทวั ร์ แอน เทรด จำกดั . ประวตั ิศาสตรจ์ ีน
https://grandtourchina.com/%E0%B8%9A%E0%B8%97%E0%B8%84%E0%B8%A7%E0%B8
%B2%E0%B8%A1/%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%A7%E0%B8%B1%E0
%B8%95%E0%B8%B4%E0%B8%A8%E0%B8%B2%E0%B8%AA%E0%B8%95%E0%B8%A3%
E0%B9%8C%E0%B8%88%E0%B8%B5%E0%B8%99/

ราชวงศ์ถงั (ค.ศ. 618-907)
หลี่หยวน (หลี่เอียน) หรือถังเกาจูฮ่องเต้ ขุนนางใหญ่ในสมัยสุย ได้ลุกฮือที่แดนไท่
หยวน และได้บุตรชายคนรองหล่ซี ื่อหมิน ทำการชนะศึกอย่างต่อเนื่อง ได้ต้ังราชธานี ที่เมืองฉางอัน
(เมืองฉางอนั เปน็ เมืองหลวงของหลายราชวงศ์ อาทิ ฮ่ันตะวันตก ราชวงศส์ ุย ราชวงศ์จ้นิ ตะวันออก)
ผู้นำของแค้วนถังได้สถาปนาตัวเองเปน็ อิสระจากสุยหยางตี้ และได้ชัยชนะเด็ดขาดจากแคว้นอืน่ ๆ
ในที่สุด ภายหลัง โอรสองค์รองหลี่ซื่อหมินยึดอำนาจจากรัชทายาท หลี่เจี้ยนเฉิง และโอรสองค์ที่
สามหลี่หยวนจี๋ ในเหตุการณ์ที่ประตูเสียนอู่ สุดท้ายหลี่เอียนสละราชสมบัติ หลี่ซื่อหมินขึ้นเป็น
ถังไท่จงฮ่องเต้ และเริ่มยุคถัง ซึ่งรุ่งเรืองเทียบได้กับยุคฮั่น เป็นยุดที่มีความรุ่งเรื่องทั้งทางด้าน
แสนยานุภาพทางทหาร การค้า ศิลปะ ฯลฯ มีนครหลวงฉางอาน (ซีอานในปัจจุบัน) ราชวงศ์ถังมี
อาณาเขตกว้างใหญ่กว่าราชวงศฮ์ ่ันมาก นอกจากจกั รพรรดิถงั ไท่จงแล้วในสมัยถังนี้ยังมีจักรพรรดิ
ถังสวนจง ซึ่งในสมัยของพระองค์กวีรุ่งเรื่องมาก นับว่าในสมัยของพระองค์ยังเป็นยุดรุ่งเรื่องและ
เส่อื มลงเพราะปลายสมยั ของ พระองค์ ทรงลุม่ หลงหยางกุ้ยเฟย ไม่สนใจในราชกิจบ้านเมือง และใน
ระหว่างได้เกิดฮ่องเต้หญิงคนแรกของประเทศจีน ซึ่งก็คือ พระนางบูเช็กเทียน อานลู่ซานแม่ทัพ

14

ชายแดนจึงก่อการปฏิวัติและยึดเมืองหลวงฉางอาน เปน็ ผลสำเรจ็ ทำให้ราชวงศ์ถังเริ่มเส่ือมต้ังแต่
บดั น้ันราชวงศ์ถงั มีระยะเวลาอยู่ช่วงราว ๆ (ค.ศ. 618-907)

ภาพที่ 14 แสดงตวั อยา่ งราชวงศถ์ ัง
ที่มา: บรษิ ทั แกรนดท์ ัวร์ แอน เทรด จำกดั . ประวตั ิศาสตรจ์ ีน
https://grandtourchina.com/%E0%B8%9A%E0%B8%97%E0%B8%84%E0%B8%A7%E0%B8
%B2%E0%B8%A1/%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%A7%E0%B8%B1%E0
%B8%95%E0%B8%B4%E0%B8%A8%E0%B8%B2%E0%B8%AA%E0%B8%95%E0%B8%A3%
E0%B9%8C%E0%B8%88%E0%B8%B5%E0%B8%99/

ยคุ หา้ ราชวงศส์ ิบอาณาจกั ร (ค.ศ. 907-960)
ตอนปลายราชวงศ์ถังมีการก่อกบฏประชาชนตามชายแดน ขันทีครองอำนาจบริหาร
บ้านเมืองอย่างเหิมเกรมิ มีการแย่งชิงอำนาจกนั แม่ทพั จูเวิน (จูเฉวียนจง) สงั หารขันทีทรงอำนาจใน
ราชสำนัก แล้วสถาปนาตนเป็นจักรพรรดิ ทำให้ราชวงศ์ถังสิ้นสุด บรรดาหัวเมืองต่างๆมีการแบ่ง
อำนาจกันเป็นห้าราชวงศ์ สิบอาณาจักร คือ ราชวงศ์เหลียง ถัง จิ้น ฮั่น และโจว โดยปกครองแถบ
ลุ่มน้ำฮวงโหติดต่อกันมาตามลำดับ ส่วนเขตลุ่มแม่น้ำแยงซีเกียงกับดินแดนทางใต้ลงไปเกิดเป็นรัฐ
อิสระอีก 10 รัฐ รวมเรียกวา่ สบิ อาณาจักร การแบง่ แยกอำนาจปกครองยุคนี้ขาดเสถียรภาพ ชีวิต
ของประชาชนเต็มไปด้วยความลำบากยากแค้น ต่อมา เจ้าควงอิ้น ผู้บัญชาการทหารองครักษ์ชิง
อำนาจจากราชวงศ์โจวตง้ั ตนสถาปนาราชวงศ์ซ่งหรือ ซ้องเป็น พระเจ้าซง่ ไท่จู่ แล้วปราบปรามรวม
อาณาจักรเรื่อยมา จนกระทั่งพระเจ้าซ่งไท่จง ผู้สืบทอดราชบัลลังก์ปิดฉากสภาพการแบ่งแยก
ดนิ แดนท้ังหมดลงสำเรจ็ โดยใช้เวลา เกอื บ 20 ปี

15

ภาพที่ 15 แสดงตัวอย่างยุคหา้ ราชวงศส์ ิบอาณาจกั ร
ทีม่ า: บรษิ ัทแกรนดท์ ัวร์ แอน เทรด จำกัด. ประวตั ศิ าสตรจ์ ีน
https://grandtourchina.com/%E0%B8%9A%E0%B8%97%E0%B8%84%E0%B8%A7%E0%B8
%B2%E0%B8%A1/%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%A7%E0%B8%B1%E0
%B8%95%E0%B8%B4%E0%B8%A8%E0%B8%B2%E0%B8%AA%E0%B8%95%E0%B8%A3%
E0%B9%8C%E0%B8%88%E0%B8%B5%E0%B8%99/

ราชวงศซ์ ง่ (ค.ศ. 960-1279)
ปี ค.ศ. 960เจ้าควงอิ้นหรือพระเจ้าซ่งไท่จู่ สถาปนาราชวงศ์ซ่งหรือซ้องเหนือ เมือง
หลวงอย่ทู ี่ไคฟง (มณฑลเหอหนานใน ปัจจบุ ัน) รวบรวมแผน่ ดินจีนเป็นอนั หนึ่งอันเดยี วสำเร็จ แล้ว
ใช้นโยบายแบบ ลำต้นแข็ง กิ่งก้านอ่อนในการบริหารประเทศ ปฏิรูปการปกครอง การทหาร การ
คลัง อันมีประโยชน์ในการสร้างเสถียรภาพแก่อำนาจส่วนกลาง แต่ส่วนท้องถิ่นกลับอ่อนแอ เมื่อ
ต้องทำสงคราม ย่อมไม่มีกำลังต่อต้านศัตรูได้ อำนาจการใช้กระบวนการยุติธรรมถูกควบคุมโดย
ส่วนกลาง

16

ภาพที่ 16 แสดงตวั อยา่ งราชวงศ์ซ่ง
ที่มา: บรษิ ทั แกรนด์ทวั ร์ แอน เทรด จำกัด. ประวัติศาสตรจ์ นี
https://grandtourchina.com/%E0%B8%9A%E0%B8%97%E0%B8%84%E0%B8%A7%E0%B8
%B2%E0%B8%A1/%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%A7%E0%B8%B1%E0
%B8%95%E0%B8%B4%E0%B8%A8%E0%B8%B2%E0%B8%AA%E0%B8%95%E0%B8%A3%
E0%B9%8C%E0%B8%88%E0%B8%B5%E0%B8%99/

ราชวงศ์หยวน (ค.ศ. 1279-1368)
ยคุ น้ีประเทศจีนถกู ปกครองโดยชาวมองโกล นำโดย หยวนชื่อจู่ (หรือกบุ ไลข่าน) ซึง่ โค่น
ราชวงศ์ซ่ง ตั้งราชวงศ์หยวน หรือราชวงศ์มองโกลขึ้น ยุดสมัยนี้ได้มีชาวต่างประเทศเดินทางมา
ค้าขายเช่น มาร์โคโปโล มีการพิมพ์ธนบัตรจีนขึ้นครั้งแรกมีการส่งกองทัพรุกราน ชวา เวียดนาม
ญ่ปี ุ่น แตไ่ ม่ประสบความสำเรจ็
สมยั นีอ้ าณาเขตมีขนาดใหญม่ าก ว่ากนั ว่าใหญก่ ว่าอณาจักรโรมถึง4เท่า หลังจากกบุ ไล
ข่านสิ้นพระชนม์ ชนชั้นมองโกลได้กดขี่ชาวจีนอย่างรุนแรง จนเกิดกบฏและสะสมกองกำลังทหาร
หรือกลมุ่ ต่อต้านขนึ้ ช่วงปลายราชวงศ์หยวนจูหยวนจางได้ปราบปรามกลุม่ ต่าง ๆ และขบั ไล่ราชวงศ์
หยวนออกไปจากแผ่นดินจีนได้สำเรจ็

17

ภาพที่ 17 แสดงตวั อยา่ งราชวงศ์หยวน
ที่มา: บรษิ ทั แกรนด์ทัวร์ แอน เทรด จำกัด. ประวตั ิศาสตรจ์ ีน
https://grandtourchina.com/%E0%B8%9A%E0%B8%97%E0%B8%84%E0%B8%A7%E0%B8
%B2%E0%B8%A1/%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%A7%E0%B8%B1%E0
%B8%95%E0%B8%B4%E0%B8%A8%E0%B8%B2%E0%B8%AA%E0%B8%95%E0%B8%A3%
E0%B9%8C%E0%B8%88%E0%B8%B5%E0%B8%99/

ราชวงศห์ มิง (ค.ศ. 1368-1644)
ราชวงศ์หมิงเป็นราชวงศข์ องจีนสถาปนาโดยจหู ยวนจาง (จักรพรรดิหงหวู)่ เมื่อปีค.ศ.
1368จู หยวนจาง หรือจักรพรรดิหมิงไท่จู่ ปฐมกษัตริย์องค์ของราชวงศ์ครองราชย์ที่เมืองนานกิง
และได้สถาปนาราชวงศ์หมิงขึ้น 31ปีแห่งการครองอำนาจ จักรพรรดิหมิงไทจ่ ู่ได้เสริมสร้างระบอบ
รวมศูนย์อำนาจรัฐเผด็จการแบบศักดินา ให้เข้มแขง็ ขึ้นอย่างสุดความสามารถ จักรพรรดิหมิงไทจ่ ู่
ประหารขนุ นางผู้มีคุณูปการ ฆา่ ผู้คนที่มีความเห็นที่ไมเ่ หมือนพระองค์ เพิม่ อำนาจของจักรพรรดิให้
มากขึน้ ปราบปรามอิทธิพลท่ีตอ่ ต้านพระองค์ หลงั จากจักรพรรดหิ มิงไท่จสู่ วรรคตแล้ว จักรพรรดิ
เจี้ยนเหวินซึ่งเป็นพระราชนัดดาองค์หนึ่งได้ขึ้นครองราชย์ ต่อมาไม่นาน จูตี้ ผู้เป็นปิตุลาของ
จักรพรรดิเจี้ยนเหวินซึ่งเป็นได้ลุกขึ้นต่อสู้และโค่นอำนาจ รัฐของจักรพรรดิเจี้ยนเหวินลง จูตี้ได้ขึ้น
ครองราชย์เป็นจักรพรรดหิ มิง เฉิงจู่หรือจกั รพรรดหิ ยุงเลอ่ ในปีค.ศ. 1421 จักรพรรดหิ ย่งเลอ่ ได้ย้าย
เมืองหลวงจากเมืองหนานจงิ ไปยงั กรงุ ปกั กิ่ง

18

ภาพที่ 18 แสดงตัวอยา่ งราชวงศ์หมิง
ที่มา: บรษิ ัทแกรนด์ทวั ร์ แอน เทรด จำกดั . ประวัตศิ าสตร์จีน
https://grandtourchina.com/%E0%B8%9A%E0%B8%97%E0%B8%84%E0%B8%A7%E0%B8
%B2%E0%B8%A1/%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%A7%E0%B8%B1%E0
%B8%95%E0%B8%B4%E0%B8%A8%E0%B8%B2%E0%B8%AA%E0%B8%95%E0%B8%A3%
E0%B9%8C%E0%B8%88%E0%B8%B5%E0%B8%99/

ราชวงศช์ ิง (ค.ศ. 1644-1912)
ราชวงศช์ ิง (ค.ศ. 1644-1911 ) เป็นราชวงศ์สดุ ท้ายก่อนสถาปนาเป็นระบบสาธารณรัฐ
เป็นราชวงศ์ของเผ่าแมนจู เป็นชนต่างชาติที่เข้ามาปกครองจีน เป็นสมัยที่มีการตรวจตราข้อบงั คบั
ของสังคม เช่น ให้ชายจีนไว้ผมหางเปียและใส่เสื้อแบบแมนจู ในราชสำนักมีขนุ นางตำแหน่งสำคัญ
กำเนิดขนึ้ ดว้ ย คือ “ขันที”

19

ภาพที่ 19 แสดงตัวอยา่ งราชวงศ์ชิง
ที่มา: บริษทั แกรนดท์ วั ร์ แอน เทรด จำกัด. ประวัติศาสตรจ์ ีน
https://grandtourchina.com/%E0%B8%9A%E0%B8%97%E0%B8%84%E0%B8%A7%E0%B8
%B2%E0%B8%A1/%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%A7%E0%B8%B1%E0
%B8%95%E0%B8%B4%E0%B8%A8%E0%B8%B2%E0%B8%AA%E0%B8%95%E0%B8%A3%
E0%B9%8C%E0%B8%88%E0%B8%B5%E0%B8%99/

จนี ยคุ ใหม่
หลังจากจกั รพรรดปิ ูยี ฮ่องเต้ราชวงศ์ชิงองค์สุดท้ายสละราชสมบัติและเข้าไปอยู่ภายใต้
การคุ้มครอง ของญี่ปุ่นซึ่งเข้าครองดินแดนบางส่วนของจีนและกดขี่ข่มเหงคนจีนจำนวนมาก
กลายเป็นหุ่นเชิดของญี่ปุ่นเมื่อถูกสถาปนาขึ้นเปน็ ฮ่องเต้ของดินแดนแมนจูกัว ซึ่งญี่ปุ่นยึดครองไว้
ต่อมาต้องพ่ายแพ้ต่อพรรคคอมมิวนิสต์ของ เหมาเจ๋อตุง และถูกจับเข้าค่ายเพื่ออบรมเปลี่ยน
แนวความคิดตามหลกั การของพรรคคอมมิวนิสต์ ทำให้ฮ่องเต้พระองคน์ ้ีรอดตายและมีพระชนม์ชีพ
จนแกช่ ราและสวรรคตดว้ ยโรคภยั ของชายชราทว่ั ไป ถอื เปน็ การสนิ้ สุดจีนโบราณและก้าวเข้าสู่ยุค
จีนใหม่ซึ่งเป็นการต่อสู้ชิง อำนาจระหว่างพรรคคอมมิวนิสต์ของ เหมา เจ๋อ ตุง กับพรรครัฐบาล
ของ นายพล เจียง ไค เชค็
ยุคสาธารณรัฐจนี (ค.ศ. 1912-1949)
ดร. ซุนยัดเซ็น เป็นผู้นำการเปลี่ยนแปลงการปกครองจากระบบสมบูรณยาสิทธิราชย์
ซึง่ ปกครองดว้ ยสิทธิขาดของจักรพรรดิ มาเป็นระบอบประชาธิปไตยอนั มีจกั รพรรดเิ ป็นประมุขตาม
อารยนิยมหลงั จากซุนยัดเซ็นเสียชีวิต เป็นชว่ งเวลาชิงอำนาจระหว่างฝา่ ยประชาธิปไตย คือ เจียงไค
เช็ค กับฝ่ายคอมมิวนิสต์ นำโดย เหมาเจ๋อตุง ช่วงแรกเจียงไคเช็คเป็นฝ่ายชนะและทำการปฏิวัตไิ ด้

20

สำเร็จ สุดท้ายกลุ่มผู้นำพรรคก๊กมินตั๋งรวมตัวกันขับไล่ เจียงไคเช็คหนีไปยังเกาะไต้หวัน และ
สถาปนาสาธารณรัฐจีนขนึ้ แทน

ภาพที่ 20 แสดงตวั อยา่ งยคุ สาธารณรัฐจนี โดย ดร. ซุนยดั เซน็
ทีม่ า: บรษิ ทั แกรนด์ทัวร์ แอน เทรด จำกัด. ประวัติศาสตร์จนี
https://grandtourchina.com/%E0%B8%9A%E0%B8%97%E0%B8%84%E0%B8%A7%E0%B8
%B2%E0%B8%A1/%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%A7%E0%B8%B1%E0
%B8%95%E0%B8%B4%E0%B8%A8%E0%B8%B2%E0%B8%AA%E0%B8%95%E0%B8%A3%
E0%B9%8C%E0%B8%88%E0%B8%B5%E0%B8%99/

21

ยุคสาธารณรฐั ประชาชนจีน (ค.ศ. 1949-ปจั จุบัน)

ภาพที่ 21 แสดงตวั อย่างยุคสาธารณรัฐจนี โดย เหมา เจ๋อตุง

ที่มา: บรษิ ทั แกรนด์ทวั ร์ แอน เทรด จำกัด. ประวัตศิ าสตร์จนี
https://grandtourchina.com/%E0%B8%9A%E0%B8%97%E0%B8%84%E0%B8%A7%E0%B8
%B2%E0%B8%A1/%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%A7%E0%B8%B1%E0
%B8%95%E0%B8%B4%E0%B8%A8%E0%B8%B2%E0%B8%AA%E0%B8%95%E0%B8%A3%
E0%B9%8C%E0%B8%88%E0%B8%B5%E0%B8%99/

➢ เหมา เจ๋อตุง (ค.ศ. 1949-1976)
หลังสงครามภายในจีนและชัยชนะเป็นของพรรคคอมมิวนิสต์จีนของ เหมเจ๋อตุง

พรรคก๊กมินตั๋งกำลงั ของ เจียง ไคเชก็ อพยพไปที่เกาะไต้หวนั ประตูชยั แรกรวมตรวจระบบความเป็น
เจ้าของกรรมสิทธิ์ที่ดินและที่ดินกว้างใหญ่ ทำให้ดีขึ้นจากระบบทีด่ ินศักดินาทีเ่ จ้าของที่ดินของจีน
เปน็ เจ้าของ กรรมสทิ ธิ์ของที่ดินเพาะปลูกและ ชาวไรช่ าวนา คนทำงานถูกเคล่อื นย้ายกับระบบการ
จัดจำหน่ายที่เท่ากันมากกว่าในความกรุณา กว่ามั่งมีต่อชาวไร่ชาวนา เหมาเน้นหนักวางบน การ
ต่อสู้ห้องเรียนและงานตามทฤษฎีและในปี 1953 เริ่มต้นการโฆษณาต่างๆเพื่อปิดบังเจ้าของที่ดิน
ก่อนและนายทุนทั้งหลาย

22

ภาพที่ 22 แสดงตวั อย่างยุคสาธารณรฐั จีน โดย เติ้ง เสี่ยวผิง
ทีม่ า: บรษิ ัทแกรนด์ทัวร์ แอน เทรด จำกัด. ประวัติศาสตรจ์ ีน
https://grandtourchina.com/%E0%B8%9A%E0%B8%97%E0%B8%84%E0%B8%A7%E0%B8
%B2%E0%B8%A1/%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%A7%E0%B8%B1%E0
%B8%95%E0%B8%B4%E0%B8%A8%E0%B8%B2%E0%B8%AA%E0%B8%95%E0%B8%A3%
E0%B9%8C%E0%B8%88%E0%B8%B5%E0%B8%99/

➢ เติ้ง เสีย่ วผิง (ค.ศ. 1976-1989)
เหมา เจ๋อตุง ถึงแก่ความตายและในที่สุด เติ้ง เสี่ยวผิง ก็ได้เป็นผู้นำของ

สาธารณรัฐประชาชนจีนในปี 1980 จีนทีล่ งเรือบนถนนเพือ่ ทำให้เศรษฐกิจดีข้นึ และเปิด นโยบายซึ่ง
เริ่มต้นติดตามกบั แห่งอุตสาหกรรมทำให้จุดมุ่งหมายดีขึ้นที่คอนโทรลการปกครองในเซก็ เตอร์แหง่
อุตสาหกรรมบนมรดกของหัวข้อของ เหมา เจ๋อตุง เติ้ง เสี่ยวผิง มีแนวความคิดของพื้นที่ในทาง
เศรษฐกิจพิเศษโดยใช้ เซินเจิน้ เปน็ เขตเศรษฐกิจแรกของประเทศที่ซึ่งลงทุนต่างประเทศจะถูกยอม
เพื่อไหลในโดย ปราศจากการยับยงั้ การปกครองเคร่งครดั และข้อบังคับการวิ่งในระบบทุนนิยมอย่าง
งา่ ย เติง้ เสย่ี วผิง เน้นวางบนอตุ สาหกรรมทีส่ ว่างเป็นหินที่กา้ วเพื่อการพฒั นาของอตุ สาหกรรมหนัก
การสนบั สนุนของ เติง้ เส่ยี วผิง ทำให้เศรษฐกิจจีนดขี นึ้ ชกี้ ารพฒั นารวดเร็วของเศรษฐกิจจีน

23

การเติบโตของทางเศรฐกจิ ภาคใตข้ องจนี (ค.ศ. 1989-2002)

ภาพที่ 23 แสดงตวั อยา่ งการเติบโตของทางเศรฐกจิ ภาคใต้ของจนี โดย เจยี ง เจ๋อหมิน
ทีม่ า: บริษทั แกรนด์ทวั ร์ แอน เทรด จำกดั . ประวัตศิ าสตรจ์ นี
https://grandtourchina.com/%E0%B8%9A%E0%B8%97%E0%B8%84%E0%B8%A7%E0%B8
%B2%E0%B8%A1/%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%A7%E0%B8%B1%E0
%B8%95%E0%B8%B4%E0%B8%A8%E0%B8%B2%E0%B8%AA%E0%B8%95%E0%B8%A3%
E0%B9%8C%E0%B8%88%E0%B8%B5%E0%B8%99/

นำโดย เจียง เจ๋อหมิน เป็นเศรษฐกิจที่เติบโตทั้ง ๆ ที่การห้ามส่งสินค้าการค้า

ต่างประเทศคืนสู่การวิ่งเร็วโดยในปี 1990 เจียง เจ๋อหมิน ทำให้ดีขึ้นวิสัยทัศน์ของ เติ้ง เสี่ยวผิง ที่

ไกลกว่าสำหรับระบบสังคมนิยมกับคนจีนในลักษณเวลาเดียวกัน เจียง เจ๋อหมินปรับระยะเวลาที่

ดำเนนิ ตอ่ ไปข้ีนในการรับสินบนทางสังคมผลกำไรเป็นได้ ถกู ปิดเพื่อทำวิธสี ำหรับแข่งขันกันมากขึ้น
การลงทุนอย่างภายในและตา่ งประเทศ ทีจ่ ดั เตรียมไว้พร้อมระบบความผาสุขทางสังคมถูกใสใ่ นการ

ทดสอบจริงจัง เจียง เจ๋อหมิน ยังเน้นหนักวางบนความก้าวหน้าแบบวิทยาศาสตร์และทาง

เทคโนโลยีในพื้นที่ เช่น การค้นหาช่องว่างเพื่อทนรับการบริโภคมนุษย์กว้างใหญ่การดึงดูดการ

สนับสนุน และคำวิจารณแ์ พร่หลายมลพิษทางสิ่งแวดล้อมกลายเป็นปัญหาจริงจงั มากเปน็ ที่ปักก่ิง

บอ่ ย

24

สาธารณรฐั ประชาชนจีน (ค.ศ. 2002-ปจั จุบนั )

ภาพที่ 24 แสดงตัวอย่างสาธารณรัฐประชาชนจีน โดย หู จิน่ เทา
ทีม่ า: บริษทั แกรนด์ทัวร์ แอน เทรด จำกัด. ประวตั ิศาสตร์จีน
https://grandtourchina.com/%E0%B8%9A%E0%B8%97%E0%B8%84%E0%B8%A7%E0%B8
%B2%E0%B8%A1/%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%A7%E0%B8%B1%E0
%B8%95%E0%B8%B4%E0%B8%A8%E0%B8%B2%E0%B8%AA%E0%B8%95%E0%B8%A3%
E0%B9%8C%E0%B8%88%E0%B8%B5%E0%B8%99/

วิกฤตกาลหลักแรกที่จีนเผชิญในศตวรรษที่ 21 เป็นการก่อกำเนิดใหม่ของผู้นำนำโดย หู

จิ่นเทา คือสมมุติว่าพลังที่รวมอยู่ด้วยวิกฤตกาลสาธารณสุขสงครามบนความตกใจกลัววาด

ประเทศแต่ถูกวิจารณ์เปน็ ข้ออ้างสำหรับการแสดงว่าถกู ต้องการติดแสตมป์ออกจาก ซินเจียง โจร

แยกดินแดนทำให้เศรฐกิจดำเนิน ต่อไปเพื่อเติบโตในหมายเลขหลักเป็นการพัฒนาของพื้นที่ในถิ่น

ชนบทกลายเปน็ ที่ สนใจหลกั ของนโยบายการปกครองในขั้นตอนทีละน้อยเพื่อรวมเป็นปึกแผ่นพลัง

ของเขา หู จิ่นเทา หัวหน้างานสังสรรคเ์ อาเซีย่ งไฮ้เป็นศูนยก์ ลางการค้าของจีน

25

2. ประเทศสาธารณรัฐประชาชนจีน

ภาพที่ 25 แสดงตวั อยา่ งประเทศสาธารณรัฐประชาชนจีน
ที่มา: ประเทศจีน.
https://th.wikipedia.org/wiki/%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B9%80%E0%B8
%97%E0%B8%A8%E0%B8%88%E0%B8%B5%E0%B8%99

สาธารณรัฐประชาชนจีน (จีนตัวย่อ: 中华人民共和国; จีนตัวเต็ม: 中華人
民共和國; พินอิน: Zhōnghuá Rénmín Gònghéguó; อังกฤษ: People's Republic of China
(PRC)) เป็นรัฐเอกราชในเอเชียตะวนั ออก เป็นประเทศทีม่ ีประชากรมากที่สดุ ในโลก กวา่ 1,400 ลา้ น
คน เป็นรัฐพรรคการเมืองเดียวปกครองโดยพรรคคอมมิวนิสต์จีน มีเมืองหลวงอยู่ที่กรุงปักกิ่ง
ประเทศจีนแบง่ การปกครองออกเปน็ 22 มณฑล (ไมร่ วมพ้ืนทีพ่ ิพาทไต้หวัน), 5 เขตปกครองตนเอง

26

, 4 เทศบาลนคร (ปักกิง่ เทียนจิน เซี่ยงไฮ้ และฉงชิง่ ), และ 2 เขตบรหิ ารพิเศษ ได้แกฮ่ ่องกงและมา
เกา๊

ภาพที่ 26 แสดงตวั อยา่ งแผนที่ประเทศจนี
ที่มา: ประเทศจีน.
https://th.wikipedia.org/wiki/%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B9%80%E0%B8
%97%E0%B8%A8%E0%B8%88%E0%B8%B5%E0%B8%99

ประเทศจีนมีพืน้ ที่ 9.6 ลา้ นตารางกโิ ลเมตร นับเป็นประเทศที่มีพื้นที่ทั้งหมดใหญ่ที่สุดใน
โลกเป็นอันดับ 3 หรือ 4 แล้วแต่วิธีการวัด ลักษณะภูมิประเทศของจีนมีความหลากหลาย ตั้งแต่
ป่าสเต็ปป์และทะเลทรายในพื้นที่แห้งแล้งทางตอนเหนือของประเทศติดกับประเทศมองโกเลียและ
ไซบีเรียของรัสเซีย และป่าฝนกึ่งโซนร้อนในพื้นที่ชื้นทางใต้ซึ่งติดกับเวียดนาม ลาว และพม่า ส่วน
ภูมิประเทศทางตะวันตกนั้นขรุขระและเป็นที่สูง โดยมีเทือกเขาหิมาลัยและเทือกเขาเทียนชานกั้น
เป็นพรมแดนตามธรรมชาติกับประเทศอินเดีย เนปาล และเอเชียกลาง ในทางตรงกันข้าม แนว
ชายฝั่งด้านตะวันออกของจีนแผ่นดินใหญ่นั้นเป็นทีร่ าบตำ่ และมีแนวชายฝ่ังยาว 14,500 กิโลเมตร
(ยาวที่สุดเป็นอันดับที่ 11 ของโลก) ซึ่งติดต่อกับทะเลจีนใต้ทางใต้ และทะเลจีนตะวันออกทาง
ตะวันออก นอกจากนีย้ ังมีประเทศทีเ่ ปน็ เกาะอยู่ใกลเ้ คียง ได้แก่ เกาหลี และญป่ี ุน่

27

ขอ้ มูลทว่ั ไป

ที่ตั้ง : ตั้งอยู่ด้านตะวันออกของทวีปเอเชีย มีพรมแดนติดต่อกับประเทศต่าง ๆ โดยรอบ 14
ประเทศ คือ เกาหลเี หนือ รสั เซีย มองโกเลยี คาซคั สถาน เคอรก์ ิชสถาน ทาจิกสิ ถาน อฟั กานิสถาน
ปากีสถาน อินเดีย เนปาล ภูฏาน เมียนมา ลาว และเวียดนาม ทิศตะวันออกและทิศใต้ติดกับทะเล
เหลอื ง ทะเลจนี ตะวันออก และทะเลจนี ใต้

พืน้ ที่ : 9.561 ลา้ นตารางกโิ ลเมตร มีเส้นพรมแดนทางบกยาวกว่า 2 หมื่นกิโลเมตร
ภมู ิประเทศ : ทางตะวันตกส่วนใหญเ่ ปน็ เทือกเขา ทะเลทราย และทีร่ าบสูง และค่อย ๆ ลาด
ลงทางทิศตะวนั ออก

ภาพที่ 27 แสดงตัวอยา่ งข้อมลู ทั่วไปของประเทศจนี
ที่มา: ประเทศจีน.
https://th.wikipedia.org/wiki/%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B9%80%E0%B8
%97%E0%B8%A8%E0%B8%88%E0%B8%B5%E0%B8%99

28

รูปแบบการปกครอง : สงั คมนิยมแบบจีน
ประธานาธิบดี : นายสี จนิ้ ผิง (Xi Jinping)

นายกรัฐมนตรี : นายหล่ี เค่อเฉยี ง (Li Keqiang)

29

ตา่ งประเทศ : นายหวัง อี้ (Wang Yi)

วนั ชาติ : 1 ตลุ าคม (สาธารณรัฐประชาชนจีนไดร้ ับการสถาปนาข้ึนเมื่อ 1 ตุลาคม พ.ศ.
2492 ภายหลัง จากที่พรรคคอมมิวนสิ ตจ์ ีนมีชัยชนะในสงครามกลางเมืองเหนือพรรคกก๊ หมินตั๋ง)

เมืองหลวง : กรงุ ปกั กิ่ง (ภาษาราชการจีนเรียกว่า “เปย่ จิง” – 北京– Beijing)

ชนชาติ : มีชนชาตติ า่ ง ๆ อยรู่ วมกัน 56 ชนชาติ โดยเปน็ ชาว ”ฮนั่ ” ประมาณรอ้ ยละ 90
ที่เหลอื เปน็ ชนกลุ่มน้อย ที่สำคัญไดแ้ ก่ ชนเผ่าจ้วง หยุ อุยกรู ์ หยี ทิเบต แม้ว แมนจู มองโกล ไตหรือ
ไท เกาซนั

ภาษา : ภาษาจีนกลาง (ผู่ทงฮว่า 普通话) เป็นภาษาราชการ ชาวจีนในมณฑลต่าง
ๆ มีภาษาพูดทอ้ งถิน่ ทีแ่ ตกต่างกนั เช่น เสฉวน หูหนาน กวางตงุ้ ไหหลำ และฮกเกี้ยน

ศาสนา : ศาสนาพุทธรอ้ ยละ 18.2 ศาสนาคริสต์ร้อยละ 5.1 ศาสนาอิสลามร้อยละ 1.8
ศาสนาอื่น ๆ ร้อยละ 22.7 และมีประชากรที่ไม่นับถือศาสนารอ้ ยละ 52.2

เงินตรา : หนว่ ยเงินตราของประเทศจีน คือ เหรินหมินปี้ (Renminbi - RMB) ซึง่ หมายถึง
เงินตราของประชาชน หน่วยของเงินเหรินหมินปี้ คือ หยวน

▪ ธนบัตร มีมูลค่า 1 หยวน 5 หยวน 10 หยวน 20 หยวน 50 หยวน และ 100
หยวน

▪ เหรียญ มีมลู คา่ 1 เจีย่ ว และ 5 เจี่ยว
สถาปนาความสัมพนั ธไ์ ทย - จีน : 1 กรกฎาคม พ.ศ. 2518

2. วัฒนธรรม

❖ วัฒนธรรมทอ้ งถิน่
- ชาวจีนมกั ทักทายกนั โดยการจับมือ และกลา่ วคำสวัสดวี ่า “หนี หา่ ว” การเรียกชื่อ ให้เรียก

นามสกุล (แซ)่ กอ่ น แล้วตามดว้ ยคำวา่ “เซียน เซิง” สำหรบั ผู้ชาย ถ้าทราบตำแหน่งกอ็ าจ
เรียกนามสกุล + ตำแหนง่ จะเป็นการเหมาะสมที่สดุ สำหรบั ผู้หญงิ ทีอ่ ายนุ ้อย เช่น
พนักงานเสริฟ หรือ พนักงานโรงแรม อาจเรียก “ฝู อู้ เยวียน” หรือ “เหมย นวี”่ ควรเลย่ี ง
ไม่ใช้คำวา่ “ถง จือ้ ” ซึง่ แปลว่า “สหาย” ซึง่ ล้าสมยั และคำวา่ “เสียว เจี่ย” ซึ่งปัจจบุ ันมี
ความหมายแฝงเชิงลบ

30

− การพูดคยุ นบั ญาติกบั จนี โดยระบุวา่ สมัยโบราณ เช่น เผ่าไทยเคยอยูท่ างตอนใต้
ของจีน และถูกรุกรานจนถอยร่น ลงมาอยู่ในแหลมสุวรรณภมู ิในปจั จุบนั อาจ
สร้างความสบั สน และไมส่ ร้างความรสู้ กึ ร่วมกับค่สู นทนา

− คนจนี โดยทัว่ ไปจะรบั “dirty joke” ไม่คอ่ ยได้
− การแต่งกายเมือ่ ไปชมสถานทโ่ี บราณ หรือมีความสำคัญทางศาสนา เชน่ วดั ควร

สำรวม เชน่ เดยี วกบั ในประเทศไทย ควรระมดั ระวังข้อกำหนดเกี่ยวกับการห้าม
ถา่ ยภาพในบางสถานที่
❖ ด้านศาสนา
− ศาสนาพุทธ

ศาสนาพุทธได้แพร่เข้าสูป่ ระเทศจีนประมาณกอ่ นและหลังศตวรรษที่ 1 เริ่ม
ได้รบั การเผยแพร่อยา่ งกว้างขวางหลังศตวรรษที่ 4 จนค่อย ๆ กลายเป็นศาสนาที่
มีอิทธิพล ใหญท่ ีส่ ดุ ในจีน ศาสนาพทุ ธของจีนประกอบดว้ ยตระกูลภาษาอันสำคัญ
3 ตระกูล อันได้แก่ ศาสนาพุทธตระกูลภาษาฮั้น ศาสนาพุทธตระกูลภาษาธิเบต
และศาสนาพทุ ธ ตระกูลภาษาบาล(ี เป็นศาสนาพุทธทีแ่ พร่กระจายในเอเซียอาคเนย์
และเอเซียใต้) ศาสนา พทุ ธตระกูลสำคัญ 3 ตระกลู นมี้ ีพระออกบวชรวม 2 แสนคน
ปัจจุบัน จีนมีวัดวาอาราม กว่า 13000 แห่ง มีวิทยาลัยสงฆ์ 33 แห่ง มีนิตยสาร
ทางศาสนาะพทุ ธร่วม 50 ชนิด

ศาสนาพุทธตระกูลภาษาธิเบตที่สำคัญแพร่กระจายอยู่ในเขตปกครอง
ตนเองชนชาติธิเบต เขตปกครองตนเองมองโกเลียในและมณฑลชิงไห่ เป็นต้น
ชาวธิเบต ชาว มองโกล ชาวยู่กู้ ชาวเหมินปา ชาวลั่วปาและชาวถู่เจียสว่ นมากนับ
ถือศาสนาพุทธ ตระกูลภาษาธิเบต มีประชากรประมาณกว่า 7 ล้านคน ศาสนา
พุทธตระกูลภาษาบาลที ี่ สำคญั แพรก่ ระจายอยู่ในจงั หวดั ปกครองตนเองชนชาติไต
สิบสองปันนา จังหวัดปกครอง ตนเองชนชาติไตและชนชาติจิ่งโปแห่งเต๋อหงและ
เขตซือเหมาในมณฑลยูนนานทางภาคตะวันตกเฉียงใต้ของจีน ชาวไค ชาวปู้หลั่ง
ชาวอาชังและชาวหว่าส่วนมาก นับถือศาสนาพุทธตระกูลภาษาบาลี ปัจจุบัน มี
ประชากรประมาณกว่า 1 ล้านคน ผู้นับถือศาสนาพุทธตระกูลภาษาฮั้นส่วนมาก
เปน็ ชาวฮ้ันตามทีต่ ่าง ๆ ในทัว่ ประเทศจีน

31

ภาพที่ 28 แสดงตวั อย่างพระพุทธศาสนาในจีน
ทีม่ า: วัฒนธรรมจีน. ดา้ นศาสนา.
https://sites.google.com/a/samakkhi.ac.th/wathnthrrm-cin-3-1/wathnthrrm-thxng-thin

− ศาสนาเตา๋
ศาสนาเต๋าเป็นศาสนาพื้นเมืองของจีน เริ่มมีขึ้นตั้งแต่ศตวรรษที่ 2 ถึง

ปัจจุบัน มีประวัติกว่า 1800 ปี ศาสนาเต๋าได้สืบทอดประเภณีของชาวจีนในสมัย
โบราณทีบ่ ูชา ธรรมชาตแิ ละบรรพบุรุษ มีตระกลู มากในประวัติศาสตร์ ต่อมา ค่อย
ๆ วิวัฒนาการ เป็นฉวนเจินเต้าและเจิ้งอีเต้าซึง่ เปน็ ตระกูงสำคัญ ๆ สองตระกูล มี
อิทธิพลมาก ในบรรดาชาวฮ้ัน เนื่องจากศาสนาเต๋าไมีพิธีและข้อกำหนดในการถือ
บวชอยา่ งเข้มงวด จึงยากที่จะคำนวณจำนวนผู้นับถอื ศาสนาเต๋าทีแ่ น่นอน ปัจจุบัน
จีนวัดศาสนาเต๋ากว่า 1500 แห่ง ผู้นับถือศาสนาเต๋าทั้งชายและหญิงรวมกว่า
25000 คน

32

ภาพที่ 29 แสดงตัวอยา่ งศาสนาเต๋า
ทีม่ า: วัฒนธรรมจีน. ดา้ นศาสนา.
https://sites.google.com/a/samakkhi.ac.th/wathnthrrm-cin-3-1/wathnthrrm-thxng-thin

− ศาสนาอิสลาม
ศาสนาอิสลามเร่มิ แพรเ่ ข้าสู่จีนเมื่อศตวรรษที่ 7 ในบรรดาประชากรชนชาติ

ส่วนน้อย ของจีนจำนวนกวา่ 18 ลา้ นคน อันได้แก่ ชนชาตหิ ยุ อยั กรู ์ ทาทาร์ เคอจิส
คาซัค อุสเบค ตงเซียง ซ่าลา เป่าอัน เป็นต้นส่วนใหญ่เป็นผู้นบั ถือศาสนาอิสลาม
ชาว มุสลิมของจีนสว่ นใหญอ่ ยู่รวม ๆ กนั ตามเขตปกครองตนเองชนชาติอุยกูร์แห่ง
ซินเกียง เขตปกครองตนเองชนชาตหิ ุยแห่งหนิงเซีย่ ตลอดจนมณฑลกันซู่ ชิงไห่และ
มณฑล ยูนนาน เป็นต้น ส่วนมณฑลและเมืองอื่น ๆ ก็มีบ้าง ปัจจุบัน จีนมีสุเหร่า
กวา่ 3 หมืน่ แห่ง มีอิหม่ำกวา่ 4 หมืน่ คน

33

ภาพที่ 30 แสดงตวั อยา่ งศาสนาอิสลาม
ทีม่ า: วัฒนธรรมจีน. ดา้ นศาสนา.
https://sites.google.com/a/samakkhi.ac.th/wathnthrrm-cin-3-1/wathnthrrm-thxng-thin

− ศาสนาโรมนั คาทอลิก
ศาสนาโรมันคาทอลิกเคยแพร่เข้าสู่จีนหลายครั้งนับตั้งแต่ศตวรรษที่ 7 เริ่ม

แพร่เข้า สู่จีนอย่างขนานใหญ่หลังสงครามฝิ่นเมื่อปี 1840 ปัจจุบัน สำนักศาสนา
โรมันของจีน มีเขตศาสนา 100 เขต มีผู้นับถือศาสนาโรมนั ร่วม 5 ล้านคน มีโบสถ์
หรือสถาน ที่จดั ศาสนกิจเกือบ 5000 แห่ง มีวิทยาลยั เทววิทยา 12 แห่ง ในช่วงกว่า
20 ปีที่ผ่านมา สำนักศาสนาโรมนั ของจีนได้อบรมบาดหลวงวัยเยาว์กว่า 1500 คน
มีกว่า 100 คนถูกส่ง ไปศึกษาเพิ่มเติมในต่างประเทศ นอกจากนี้ สำนักศาสนา
โรมนั ของจีนมีแม่ชวี ัยเยาวท์ ี่ต้ัง ปณิธานไว้ในข้ันต้น 3000 คน มีกว่า 200 คนได้ต้ัง
ปณิธานไว้คลอดชีวิต ศาสนา โรมันของจีนมีผู้ผ่านพิธีล้างบาปกว่า 5 หมื่นคนต่อปี
ได้พิมพค์ ัมภีรไ์ บเบิลกวา่ 30000 เลม่
− ศาสนาครสิ ต์

ศาสนาคริสต์ได้แพร่เข้าสู่จีนตั้งแต่ต้นศตวรรษที่ 19 เริ่มแพร่เข้าสูจ่ ีนอยา่ ง
ขนาน ใหญ่หลังสงครามฝิ่น เมื่อปี 1950 วงการสาสนาคริสต์ของจีนเรียกร้องให้
ขจัดอิทธิพล ลัทธิจักรพรรดินิยมให้หมดสิ้น ปลูกฝังจิตใจลัทธิรักชาติและใช้ความ
พยายามเพือ่ บรรลซุ ึง่ การปกครองตนเอง การเล้ยี งตัวเองและการเผยแพร่ศาสนา

34

ด้วยตนเอง ปัจจุบัน จีนมีผู้นับถือศาสนาคริสต์ประมาณ 10 ล้านคน มีบาดหลวง
กว่า 18000 คน มีโบสถ์กว่า 12000 แห่ง
มีสถานที่ชมุ นมุ กนั จัดศาสนกิจงา่ ย ๆ กว่า 25000 แห่ง

ภาพที่ 31 แสดงตวั อยา่ งศาสนาครสิ ต์
ทีม่ า: วฒั นธรรมจีน. ดา้ นศาสนา.
https://sites.google.com/a/samakkhi.ac.th/wathnthrrm-cin-3-1/wathnthrrm-thxng-thin

❖ ด้านการรบั ประทานอาหาร

ภาพที่ 32 แสดงตัวอย่างการรับประทานอาหาร
ทีม่ า: วัฒนธรรมจนี . ด้านการรับประทานอาหาร.
https://sites.google.com/a/samakkhi.ac.th/wathnthrrm-cin-3-1/wathnthrrm-dan- kar-rab-
prathan-xahar

35

− ในการด่มื สุรา ไมค่ วรดื่มโดยไม่ชักชวนผู้อื่นให้ด่มื รว่ มกนั เจ้าภาพมกั จะด่มื เพื่อเปน็
เกียรติแกแ่ ขก โดยพูดคำวา่ “กันเปย” ซึง่ หมายถึง ชนแก้ว หรือดม่ื ให้หมดแกว้

− การสั่งอาหารเลี้ยงชาวจีนควรสั่งให้อาหารเหลือบ้าง ซึ่งแสดงให้เห็นว่าเจ้าภาพมี
ฐานะดี และให้เกียรติแขก

− ตอนท้ายของมือ้ มกั จะมีการเสริ ฟ์ ข้าว หรือ ก๋วยเตยี๋ ว เปน็ การแสดงความถ่อมตน
ของเจ้าภาพวา่ อาจจะเล้ยี งแขกไมอ่ ิม่ จึงต้องส่งั ขา้ วมา

− แขกและเจ้าภาพสามารถตักอาหารให้แก่กันได้ โดยใช้ตะเกียบ หรือ ช้อนกลาง
หากไมม่ ี ควรใช้ตะเกียบ หรือ ช้อนของผู้ที่เราตอ้ งการตกั อาหารให้ ตักอาหารแทน

− ปกติงานเลี้ยงอาหารกลางวันมักจะเสร็จสิ้นภายในเวลา 1 ชั่วโมง และอาหารเย็น
ประมาณ 1 ชัว่ โมงครง่ึ

− ร้านอาหารบางแหง่ อาจมีระเบียบไมใ่ ห้พนกั งานรับทิป และบางร้านได้รวม
คา่ บรกิ ารไว้กับค่าอาหารแล้ว

❖ ด้านอาหาร
อาหารจีนเป็นสว่ นสำคัญของวฒั นธรรมจีนซึง่ รวมถึงอาหารที่มีต้นกำเนิดจาก

ภมู ิภาคตา่ งๆของจีนและจากชาวจีนโพ้นทะเลทีต่ ั้งถิน่ ฐานอยูใ่ นสว่ นอืน่ ๆ ของโลก
เนื่องจากชาวจีนพลัดถิน่ และอำนาจทางประวัติศาสตรข์ องประเทศอาหารจีนจึงมอี ิทธิพล
ตอ่ อาหารอืน่ ๆ ในเอเชียโดยมีการปรบั เปล่ยี นเพื่อตอบสนองความตอ้ งการของคนท้องถิ่น
อาหารจีนสเตเปิลเชน่ ข้าว , ซอสถ่ัวเหลอื ง , บะหมี่ , ชานำ้ มนั พริกและเต้าหู้ , และเครอ่ื งใช้
เช่นตะเกียบและกระทะสามารถพบได้ทวั่ โลก

" หวั ของสิงโตกับ เนือ้ ปู " ( 蟹粉獅子頭) เป็นซปุ ลกู ชนิ้ แบบดงั้ เดมิ

36

ภาพที่ 33 แสดงตวั อยา่ งอาหารจีน
ทีม่ า: วฒั นธรรมจีน. อาหารจีน.
https://hmong.in.th/wiki/Chinese_cuisine

"

ภาพที่ 34 แสดงตัวอย่างอาหารจีน
ทีม่ า: วฒั นธรรมจีน. อาหารจีน.
https://hmong.in.th/wiki/Chinese_cuisine

Quanjudeปรุงอาหารที่ถูกห่นั ปกั กิง่ เปด็ ย่าง เป็ดปักกง่ิ รบั ประทานโดยม้วนรวมกบั ต้นหอม
แตงกวาและ ซอสถวั่ หวานโดยใช้แพนเค้กนึ่ง

37

การต้ังค่าสำหรับปรงุ รสและเทคนิคการทำอาหารของจีนจงั หวัดข้ึนอยู่กับความแตกตา่ งใน
ภูมิหลังทางประวัตศิ าสตรแ์ ละกลมุ่ ชาตพิ ันธุ์ ลกั ษณะทางภมู ิศาสตรร์ วมถึงภูเขาแมน่ ้ำป่าไม้
และทะเลทรายยงั ส่งผลอย่างมากต่อส่วนผสมทีห่ าได้ในท้องถิน่ เนื่องจากสภาพภูมิอากาศ
ของจีนแตกต่างกนั ไปจากเขตร้อนทางตอนใต้ไปจนถึงกึ่งข้ัวโลกใต้ในภาค
ตะวันออกเฉียงเหนือ ความชอบของราชวงศ์และขุนนางกม็ ีส่วนในการเปลย่ี นแปลงอาหาร
จีน เนือ่ งจากการขยายตวั และการค้าขายของจักรวรรดทิ ำให้ส่วนผสมและเทคนคิ การปรงุ
อาหารจากวฒั นธรรมอื่น ๆ ได้ถูกรวมเข้ากบั อาหารจีนตลอดเวลา

ประเพณีที่ยิ่งใหญ่สี่ประเพณีที่ได้รับการยกย่องมากที่สุดได้แก่ Chuan , Lu , Yue
และHuaiyang ซึง่ เป็นตัวแทนของอาหารตะวันตกเหนือใต้และตะวันออกของจีน ในปัจจุบัน
แปดอาหารของจีนอยู่ที่มณฑลอานฮุย (徽菜; Huicai ), กว่างตง (粤菜; Yuècài ), ฝู

เจีย้ น (闽菜; Mǐncài ) มณฑลหูหนาน (湘菜; Xiangcai ) มณฑลเจียงซู (苏菜; Sūcài

) มณฑลซานตง (鲁菜; Lǔcài ) อาหารเสฉวน (川菜; Chuāncài ) และอาหารเจ้อเจียง
(浙菜; Zhècài )

สกี ลิน่ และรสชาติเป็นลกั ษณะดง้ั เดมิ สามประการที่ใช้อธิบายอาหารจีน[4]ตลอดจน
ความหมายลักษณะและโภชนาการของอาหาร การปรุงอาหารควรได้รับการประเมินโดย
คำนึงถึงสว่ นผสมที่ใช้มดี เวลาทำอาหารและเครอ่ื งปรงุ รส
❖ ธรรมเนยี มจีนในประเทศไทย

สังคมไทยรับเอาขนบธรรมเนียมวัฒนธรรมจีนมาผสมผสานอยู่ในวัฒนธรรมไทย
อย่างมากมายจนแยกไมอ่ อก มีรากเหง้าของการบูรณาการทางวฒั นธรรมนับถอยหลงั ไป
ได้ตั้งแต่ก่อนสมัยอยุธยา ซึ่งร่องรอยทางโบราณคดีพบว่างานศิลปะในยุคโบราณ เช่น
ศิลปะมอญ ทวารวดี ลา้ นนา หรือเขมรโบราณ ลว้ นแลว้ แต่มีอิทธิของศิลปะจีนเข้าไปปะปน
อยู่ด้วยทั้งสิ้น จึงเป็นเครื่องยืนยันได้ว่าคนจีนไม่ใช่คนแปลกหน้าสำหรับผู้คนในภูมิภาค
เอเชียตะวันออกเฉียงใต้ เพราะมีการติดต่อสัมพนั ธก์ นั มาเนิ่นนาน

ปัจจยั สำคญั ประการหน่งึ ทีท่ ำให้สังคมเอเชียตะวนั ออกเฉียงใต้รบั เอาวัฒนธรรมจีน
มาได้ง่าย เพราะมีพื้นฐานทางวัฒนธรรมใกล้เคียงกัน ความยึดมั่นในบรรพบุรุษและ
ครอบครัว มีวัฒนธรรมข้าวร่วมกัน และความศรัทธาในศาสนาที่ใกล้เคียงกนั แม้ว่าสังคม

38

จีนมีหลักปรัชญาต่างๆ ที่นับถือ เช่น ปรัชญาของขงจื้อ ปรัชญาเต๋า แต่ชาวจีนก็ยังนับถือ
พุทธศาสนาเช่นกัน

นอกจากนี้ หลกั การของขงจ้ือของเต๋า กผ็ นวกกบั หลกั พุทธศาสนาจนเกือบเป็นเนื้อ
เดยี วกันในสงั คมของจีน ดงั น้ัน การบูรณาการวฒั นธรรมท้องถิน่ กับวฒั นธรรมจีนจึงเกิดขึ้น
และต่อเนื่องมาหลายชว่ั อายุคน ทั้งทีเ่ ปน็ การแลกเปล่ยี นหรือเลอื กรบั เอามาปรบั ใช้

ภาพที่ 35 แสดงตัวอย่างประเพณีเซ่นไหวบ้ รรพบรุ ษุ
ที่มา: Thai Studies CU. ธรรมเนียมจีนในวฒั นธรรมไทย.
http://www.thaistudies.chula.ac.th/2018/09/29/%E0%B8%98%E0%B8%A3%E0%B8%A3%E
0%B8%A1%E0%B9%80%E0%B8%99%E0%B8%B5%E0%B8%A2%E0%B8%A1%E0%B8%88
%E0%B8%B5%E0%B8%99%E0%B9%83%E0%B8%99%E0%B8%A7%E0%B8%B1%E0%B8%
92%E0%B8%99%E0%B8%98%E0%B8%A3%E0%B8%A3%E0%B8%A1/

ประเพณเี ซน่ ไหว้บรรพบรุ ุษในปจั จบุ นั แม้ส่วนใหญเ่ ปน็ ธรรมเนียมของคนไทยเช้อื สายจีน
แต่คนไทย ที่ไมม่ เี ชอื้ สายจีนบางส่วนก็อนุโลมรับเอาธรรมเนียมนมี้ าปรับใช้ไหว้บรรพบุรุษ ไหว้ศาล
พระภูมิเจ้าที่ ในเทศกาลตรุษจีนด้วย ก็เซ่นไหว้ด้วยอาหารการกิน เครื่องสักการะต่างๆ ตามที่
ประเพณจี ีนใช้ ท้ังนี้ คนไทยไมไ่ ด้มองว่าเป็นเรือ่ งแปลก เนือ่ งจากคนไทยก็นิยมทำบุญให้บรรพบุรุษ
ในวันสงกรานตเ์ ชน่ กัน

39

ภาพที่ 36 แสดงตัวอยา่ งเทศกาลตรษุ จีน
ที่มา: Thai Studies CU. ธรรมเนียมจีนในวฒั นธรรมไทย.
http://www.thaistudies.chula.ac.th/2018/09/29/%E0%B8%98%E0%B8%A3%E0%B8%A3%E
0%B8%A1%E0%B9%80%E0%B8%99%E0%B8%B5%E0%B8%A2%E0%B8%A1%E0%B8%88
%E0%B8%B5%E0%B8%99%E0%B9%83%E0%B8%99%E0%B8%A7%E0%B8%B1%E0%B8%
92%E0%B8%99%E0%B8%98%E0%B8%A3%E0%B8%A3%E0%B8%A1

ในเรือ่ งเกี่ยวกับศาสนา แม้ว่าคนจีนกับคนไทยนบั ถือพทุ ธศาสนาต่างนิกายกัน คือ จีน มหายาน
และไทยเถรวาท แต่ก็มีชาวพุทธไทยจำนวนมากนิยมไปไหว้พระไหว้เจ้าในวัดมหายาน เช่น วัดเล่ง
เน่ยยี่ หรือ วัดมังกรกมลาวาส ทีเ่ ยาวราช

วดั บรมราชากาญจนาภิเษก ทีบ่ างบัวทอง ก็เป็นวัดมหายานฝา่ ยจีนที่ใหญโ่ ตและได้รบั พระบรม
ราชปู ถัมภจ์ ากพระมหากษัตริย์ไทยสบื ต่อมาตั้งแต่รัชกาลที่ 5 เป็นวดั ที่พทุ ธศาสนิกชนท้ังคนจนี คน
เชอื้ สายจีน และคนไทยนิยมไปทำบญุ ซึ่งก็ไม่ไดไ้ หว้แต่พระพทุ ธเจ้า แต่รวมถึงพระอรหันตแ์ ละ

40

เทพยดาต่างๆในพุทธศาสนา โดยเฉพาะพระโพธิสตั วห์ ลายองคใ์ นฝา่ ยมหายาน คนไทยก็รับเอามา
บชู าเช่นกัน

ภาพที่ 37 แสดงตัวอย่างวัดบรมราชากาญจนาภิเษก ทีบ่ างบวั ทอง
ทีม่ า: Thai Studies CU. ธรรมเนียมจนี ในวัฒนธรรมไทย.
http://www.thaistudies.chula.ac.th/2018/09/29/%E0%B8%98%E0%B8%A3%E0%B8%A3%E
0%B8%A1%E0%B9%80%E0%B8%99%E0%B8%B5%E0%B8%A2%E0%B8%A1%E0%B8%88
%E0%B8%B5%E0%B8%99%E0%B9%83%E0%B8%99%E0%B8%A7%E0%B8%B1%E0%B8%
92%E0%B8%99%E0%B8%98%E0%B8%A3%E0%B8%A3%E0%B8%A1/

ในประเพณีหลวง ราชสำนักไทยก็รับเอาธรรมเนียมจีนมาปรับใช้ ในเทศกาลตรุษจีนก็มีพระ
ราชพิธีสำคัญ คือ พระราชพิธีสังเวยพระป้าย เป็นการถวายเครื่องสักการะบวงสรวงพระนามของ
พระบาทสมเดจ็ พระเจ้าอยู่หัว และสมเดจ็ พระอัครมเหสีในรัชกาลที่ 4 และรชั กาลที่ 5 ณ พระที่น่ัง
เวหาศน์จำรญู พระราชวังบางประอิน อยธุ ยา