ການພັດທະນາພະນັກງານຂອງສູນກາງຊາວໜຸ່ມປະຊາຊົນປະຕິວັດລາວ

86 ຅າກຉາຖາຄ຋ີ28: ຏຌ຺ກາຌ຋ຈ຺ຘບຍຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ 1 ຑຍ຺ທາໃ ຋ຈັຘະຌະຂບຄຑະຌກັຄາຌເຌ ຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ ຉໃໍກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌຈາໄຌກາຌຌາໍຑາຆາທໜຸຓໃ ຽຂ຺ໄາ ຘຂູໃ ະຍທຌກາຌ ຋ໃີ຾ງກຉາຓຖະຈຍັກາຌຘຶກຘາ ຿ຈງຖທຓແຈງໄ ບຓປຍັຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ຋ໃີຉຄັໄແທໄ1 ຂໍ, ໄ ຽຌໃບືຄ຅າກທາໃ ຃າໃ (P.Value < 0.05) ນົື຃າໃ ຃ທາຓຘາໍ຃ຌັ຋າຄຘະຊຉິ ິຌບໄ ງກທາໃ 0.05 ຃ື: ຃ທຌ຅ຈັກາຌ ຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກາຌຽຎັຌຌກັ຿຃ຘະຌາຂບຄຆາທໜຸຓໃ ຃າໃ (sig=0.05) ຾ຖະ ແຈຎໄ ະຉິຽຘຈຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ຋ໃີຉຄັໄ ແທໄ9 ຂໍ,ໄ ຽຌໃບືຄ຅າກທາໃ ຃າໃ (P.Value > 0.05) ນົື຃າໃ ຃ທາຓຘາໍ຃ຌັ຋າຄຘະຊຉິ ິເນງກໃ ທາໃ 0.05 ຈໃຄັເຌ ຉາຖາຄ 28. ຈໃຄັຌຌັໄ, ຅ໃຄຶຘາຓາຈຘະນຸົຍແຈທໄ າໃ ຑະຌກັຄາຌ຋ໃີຓຖີະຈຍັກາຌຘຶກຘາ຋ໃີຎຼຍ຋ຼຍກຍັຈາໄຌ ກາຌຌາໍ ຑາຆາທໜຸໃຓຽຂ຺ໄາຘູໃຂະຍທຌກາຌ ຿ຈງຖທຓ຾ຖໄທ຾ຓຌໃ ຓ຋ີຈັຘະຌະຉໃໍກາຌຑຈັ຋ະຌາ ຑະຌກັຄາຌເຌຘູຌກາຄຆາທໜຸໃຓຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ ຍໃໍ຾ຉກຉໃາຄກຌັ ຃ໃາ (sig>0.55) ຽຆໃິຄ ຘະ຾ຈຄເນຽໄນັຌທາໃ ຍໃໍກຄ຺ກຌັກຍັຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ຋ໃີຉຄັໄແທໄ຾ຖະ ງບຓປຍັຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ຋ໃີຉຄັໄແທຑໄ ຼຄຈາໄຌຈຼທ ຽ຋ໃ຺າຌຌັໄ. ຉາຖາຄ຋ີ29: ຎຼຍ຋ຼຍ຃ທາຓ຾ຉກຉາໃ ຄຈາໄຌກາຌຘຶກຘາ ກຍັ ຈາໄຌກາຌຌາໍຑາຽງ຺າທະຆຌ຺ຽຂ຺ໄາຘູໃ ຂະຍທຌກາຌ ຖ/ຈ ຈາໄຌກາຌຌາໍຑາ ຽງ຺າທະຆຌ຺ຽຂ຺ໄາຘູໃ ຂະຍທຌກາຌ ຖະຈຍັ ກາຌຘກຶຘາ ຅າໍຌທຌ (N=190) ຃າໃ ຘະ ຽຖງໃ ຃າໃ ຏຈິ ຈຼໃ ຄຓາຈ ຉະຊາຌ F-Test Sig ຾ຎຏຌ຺ 1 ຃ທຌ຅ຈັ ກາຌຐຶກ ບຍ຺ປຓ຺ນັຌຽບ຺າຓະ ຉິ, ຃າໍຘໃຄັ, ຾ຏຌ ຄາຌ, ຿຃ຄກາຌ ຾ຖະ ຌະ຿ງຍາງ ຂ ບ ຄ ຑັກ -ຖັຈ ຓ າ ຽຎັຌກຈິ຅ະກາໍ ບາຌຎຸ ະຖິຌງາ 16 3.93 0.85 1.61 0.20 ຍໃໍ຾ຉກ ຉາໃ ຄ ຎະຖິຌງາຉີ 147 4.01 0.92 ຎະຖິຌງາ຿຋ 27 4.33 0.73 2 ຃ທຌ຅ຈັ ກາຌຐຶກ ບຍ຺ ປຓ຺ ຾ຍຍ຾ຏຌ ກາຌຌາໍ ຑາຂ ບ ຄ ຆາທໜຸຓໃ ບາຌຎຸ ະຖິຌງາ 16 3.81 0.98 0.59 0.55 ຍໃໍ຾ຉກ ຎ ຉາໃ ຄ ະຖິຌງາຉີ 147 3.93 0.97 ຎະຖິຌງາ຿຋ 27 4.11 0.64 3 ຃ທຌ຅ຈັ ກາຌຐຶກ ບ຺ຍປ ຺ຓກາຌຽຎັຌ ຏຌໄູ າໍກຈິ ຅ະກາໍຂບຄ ຆາທໜຸຓໃ ບາຌຎຸ ະຖິຌງາ 16 3.68 0.70 1.71 0.18 ຍໃໍ຾ຉກ ຉາໃ ຄ ຎະຖິຌງາຉີ 147 3.90 0.95 ຎະຖິຌງາ຿຋ 27 4.18 0.68

87 4 ຃ທຌ຅ຈັ ກາຌຐຶ ກ ບ຺ ຍປ ຺ ຓກາຌທ າ ຄ ຾ ຏ ຌ ກ າ ຌຽ຃ໃື ບຌ ແນທກຈິ ຅ະກາໍຂບຄ ຆາທໜຸ ຓໃ ບາຌຎຸ ະຖິ ຌງາ 16 3.81 0.91 1.80 0.16 ຍໃໍ ຾ຉກ ຉາໃ ຄ ຎະຖິ ຌງາຉີ 147 3.85 0.97 ຎະຖິ ຌງາ຿຋ 27 4.22 0.69 5 ຃ທຌ຅ຈັ ກາຌຐຶ ກ ບຍ຺ ປຓ຺ ທ຋ິ ີ ກາຌຘາໄ ຄ ຂະຍທຌກາຌຂບຄ ຆາທໜຸຓໃ ບາຌຎຸ ະຖິ ຌງາ 16 3.93 0.99 1.04 0.35 ຍໃໍ ຾ຉກ ຉາໃ ຄ ຎະຖິຌງາຉີ 147 3.85 0.99 ຎະຖິຌງາ຿຋ 27 4.14 0.76 6 ຃ທຌ຅ຈັ ກາຌຐຶ ກ ບຍ຺ ປຓ຺ ກາຌຽຎັ ຌຌກັ ຿຃ຘະຌາຂບຄຆາທ ໜຸຓໃ ບາຌຎຸ ະຖິ ຌງາ 16 3.75 1.06 0.97 0.38 ຍໃໍ ຾ຉກ ຎະຖິ ຌງາຉີ 147 3.99 0.91 ຉາໃ ຄ ຎະຖິ ຌງາ຿຋ 27 4.14 0.71 7 ຃ທຌ຅ຈັ ກາຌຐຶ ກ ບຍ຺ ປຓ຺ ກາຌຽຎັ ຌຌກັ ຿຃ຘະຌາຂບຄຆາທ ໜຸຓໃ ບາຌຎຸ ະຖິ ຌງາ 16 3.68 1.01 0.80 0.45 ຍໃໍ ຾ຉກ ຉາໃ ຄ ຎະຖິຌງາຉີ 147 3.97 0.93 ຎະຖິຌງາ຿຋ 27 4.03 0.89 8 ຃ທຌ຅ຈັ ກາຌຐຶ ກ ບຍ຺ ປຓ຺ ກາຌຓຘີໃທຌ ປໃ ທ ຓ ເ ຌ ກ າ ຌ ຆໃທ ງຽນົືບຘັຄ຃຺ຓ ຂບຄຆາທໜຸຓໃ ບາຌຎຸ ະຖິ ຌງາ 16 3.75 1.06 0.89 0.40 ຍໃໍ ຾ຉກ ຉາໃ ຄ ຎະຖິ ຌງາຉີ 147 4.01 0.93 ຎະຖິ ຌງາ຿຋ 27 4.14 0.90 9 ຃ທຌ຅ຈັ ກາຌຐຶ ກ ບ຺ ຍ ປ ຺ ຓ ກໃຼ ທ ກັ ຍ ຅ິ ຈຉະຘາຈຂບຄ ຽງ຺ າທະຆຌ຺ ບາຌຎຸ ະຖິ ຌງາ 16 3.68 1.01 0.76 0.46 ຍໃໍ ຾ຉກ ຉາໃ ຄ ຎະຖິ ຌງາຉີ 147 3.87 1.03 ຎະຖິ ຌງາ຿຋ 27 4.07 0.91 10 ຃ທຌ຅ຈັ ກາຌຐຶ ກ ບຍ຺ ປຓ຺ ຃ທາຓປກູໄ ຼໃ ທ ກຍັ ທຼກຄາຌ ຎກຘ ຾ຖະ ຎກຆ ບາຌຎຸ ະຖິ ຌງາ 16 3.75 1.06 1.11 0.32 ຍໃໍ ຾ຉກ ຉາໃ ຄ ຎະຖິ ຌງາຉີ 147 3.72 1.02 ຎະຖິ ຌງາ຿຋ 27 4.0 0.70 ຖທຓ 1.12 0.34 ຍໃໍ ຾ຉກ ຉາໃ ຄ * ຖະຈຍັ ຃ທາຓຘາໍ ຃ຌັ ຋າຄຘະຊຉິເິ ຌຖະຈຍັ 0.05.

88 ຅າກຉາຖາຄ຋ີ29: ຏຌ຺ກາຌ຋ຈ຺ຘບຍຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ 1 ຑຍ຺ທາໃ ຋ຈັຘະຌະຂບຄຑະຌກັຄາຌເຌຘູຌ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ ຎະຉິທຈັຖາທ ຉໃໍກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌຈາໄຌກາຌຌາໍຑາຽງ຺າທະຆຌ຺ຂາ຺ໄ ຘຂູໃ ະຍທຌກາຌ ຋ໃີ຾ງກຉາຓຖະຈຍັກາຌຘຶກຘາ ຿ຈງຖທຓແຈຎໄ ະຉິຽຘຈຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ຋ໃີຉຄັໄແທ຋ໄ ຄັໝຈ຺ 10 ຈາໄຌຽຆໃັຌຈຼທກຌັ, ຽຌໃບືຄ຅າກທາໃ ຃າໃ (P.Value > 0.05) ນົື຃າໃ ຃ທາຓຘາໍ຃ຌັ຋າຄຘະຊຉິ ິເນງກໃ ທາໃ 0.05 ຈຄໃັເຌຉາຖາຄ 29. ຈຄໃັຌຌັໄ, ຅ໃຄຶຘາຓາຈຘະນຸົຍແຈທໄ າໃ ຑະຌກັຄາຌ຋ໃີຓຖີະຈຍັກາຌຘຶກຘາ຋ໃີຎຼຍ຋ຼຍກຍັຈາໄຌກາຌຌາໍ ຑາຽງ຺າທະຆຌ຺ຽຂ຺ໄາຘຂູໃ ະຍທຌກາຌ ຾ຓຌໃ ຓ຋ີຈັຘະຌະຉໃໍກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌເຌຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ ຍໃໍ຾ຉກຉາໃ ຄກຌັ ຃າໃ (sig>0.34) ຽຆໃິຄຘະ຾ຈຄເນຽໄນັຌຍໃໍກຄ຺ກຌັກຍັຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ຋ໃີຉຄັໄແທ.ໄ ຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ 2 ຑະຌກັຄາຌ຋ໃີຓີຎະຘຍ຺ກາຌຽປັຈທຼກ ຉາໃ ຄກຌັ ຅ະຓ຋ີຈັຘະຌະຉໃໍກຍັ຾ຌທ຋າຄເຌກາຌຑຈັ຋ະ ຌາຑະຌກັຄາຌດຘູໃ ຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ ຾ຉກຉາໃ ຄກຌັ, ຾ຓຌໃ ຌາໍ ເຆໄF-Test (OneWay ANOVA). ຉາຖາຄ຋ີ30: ຎຼຍ຋ຼຍ຃ທາຓ຾ຉກຉາໃ ຄຈາໄຌຎະຘຍ຺ກາຌຽປັຈທຼກ ກຍັ ຈາໄຌ຋ິຈຘະຈກີາຌຽຓບືຄ ຖ/ຈ ຈາໄຌ຋ິຈຘະຈີ ກາຌຽຓບືຄ ຎະຘຍ຺ກາຌ ຽປັຈທຼກ ຅າໍຌທຌ (N=190) ຃າໃ ຘະ ຽຖງໃ ຃າໃ ຏິຈ ຈຼໃ ຄຓາຈ ຉະຊາຌ FTest Sig ຾ຎຏຌ຺ 1 ຃ທຌຽຑໃີຓ຅າໍຌທຌ ຑະຌກັຄາຌເນໄຓີ ຿ບກາຈແຎຍາໍ ຖຸຄ ຋ິຈ ຘ ະ ຈີກ າ ຌ ຽຓບືຄ 45ທຌັ 1-5 ຎີ 41 4.53 0.59 3.21 0.01 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.27 1.13 11-15 ຎີ 32 3.81 1.28 16-20 ຎີ 23 3.78 1.24 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 4.10 0.90 2 ຃ທຌຘໃຄ຺ຽຘໃີຓເນໄ ຑະຌກັຄາຌຓ຿ີບ ກາຈແຎປຼຌ຋ິຈ ຘະຈີກາຌຽຓືບຄ ກາຌຎກ຺ ຃ບຄຖະ ຈຍັຆຌັໄຘຄູ 1-5 ຎີ 41 4.51 0.55 5.01 0.00 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.33 0.89 11-15 ຎີ 32 3.68 1.25 16-20 ຎີ 23 3.82 0.98 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 4.15 0.83 3 ຃ທຌຘໄາຄຽຄໃືບຌ ແຂເນຑໄ ະຌກັຄາຌ ແຈແໄຎປຼຌ຋ິຈຘະ ຈກີາຌຽຓບືຄກາຌ 1-5 ຎີ 41 4.39 0.73 2.85 0.02 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 3.98 0.87 11-15 ຎີ 32 3.75 1.19 16-20 ຎີ 23 3.73 1.00

89 ຎ຺ ກ຃ບຄຖະຈັ ຍ ຎະຖຌິ ງາຉີ 21 ຎີ ຂຌຶໄ ແຎ 40 3.90 0.95 4 ຃ ທ ຌ ຆ ບ ກ ນ າ ຾ນົໃຄ຋ືຌເນໄຑະ ຌັກ ຄ າ ຌແ ຈໄແ ຎ ປ ຼ ຌ ຋ິຈ ຘ ະ ຈີ ກາຌຽຓືບຄກາຌ ຎ຺ກ຃ບຄຖະຈັຍ ຎະຖຌິງາ຿຋ 1-5 ຎີ 41 4.41 0.70 4.13 0.00 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.12 0.84 11-15 ຎີ 32 3.59 1.26 16-20 ຎີ 23 3.73 0.91 21 ຎີ ຂຌຶໄ ແຎ 40 3.95 1.01 5 ຃ ທ ຌ ຆ ບ ກ ນ າ ຾ນົໃຄ຋ືຌເນໄຑະ ຌັກ ຄ າ ຌແ ຈໄແ ຎ ປຼຌ຋ິຈຘະຈກີາຌ ຽ ຓືບ ຄ ກ າ ຌ ຎ຺ກ ຃ບຄຖະຈັຍຎະ ຖຌິງາຽບກ 1-5 ຎີ 41 4.41 0.74 4.71 0.00 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 3.98 0.94 11-15 ຎີ 32 3.50 1.07 16-20 ຎີ 23 3.65 0.98 21 ຎີ ຂຌຶໄ ແຎ 40 3.92 1.07 6 ຃ ທ ຌ ຆ ບ ກ ນ າ ຾ນົໃຄ຋ືຌເນໄຑະ ຌັກ ຄ າ ຌແ ຈໄແ ຎ ປຼຌ຋ິຈຘະຈກີາຌ ຽ ຓືບ ຄ ກ າ ຌ ຎ຺ກ ຃ບຄ ດູໃຎະ ຽ຋ ຈ ນທຼຈຌາຓ 1-5 ຎີ 41 4.31 0.75 5.02 0.00 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.35 0.73 11-15 ຎີ 32 3.56 1.21 16-20 ຎີ 23 3.86 1.01 21 ຎີ ຂຌຶໄ ແຎ 40 3.92 0.94 7 ຃ ທ ຌ ຆ ບ ກ ນ າ ຾ນົໃຄ຋ືຌເນໄຑະ ຌັກ ຄ າ ຌແ ຈໄແ ຎ ປ ຼ ຌ ຋ິຈ ຘ ະ ຈີ ກາຌຽຓືບຄກາຌ ຎກ຺ ຃ບຄຽຈືບຌດູໃ ຎະຽ຋ຈ຅ຌີ 1-5 ຎີ 41 4.21 0.98 2.92 0.02 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.16 0.74 11-15 ຎີ 32 3.56 1.21 16-20 ຎີ 23 3.78 0.99 21 ຎີ ຂຌຶໄ ແຎ 40 4.02 0.91 ຖທຓ 3.97 0.00 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ * ຖະຈຍັ ຃ທາຓຘາໍ ຃ຌັ ຋າຄຘະຊຉິເິ ຌຖະຈຍັ 0.05.

90 ຅າກຉາຖາຄ຋ີ30: ຏຌ຺ກາຌ຋ຈ຺ຘບຍຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ 2 ຑຍ຺ທາໃ ຋ຈັຘະຌະຂບຄຑະຌກັຄາຌເຌຘູຌ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ ຉໃໍກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌຈາໄຌ຋ິຈຘະຈີກາຌຽຓບືຄ຋ໃີ຾ງກ ຉາຓຎະຘຍ຺ກາຌຽປັຈທຼກ ຿ຈງຖທຓແຈງໄ ບຓປຍັຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ຋ໃີຉຄັໄແທ຋ໄ ຄັໝຈ຺ 7 ຂໍ,ໄ ຽຌໃບືຄ຅າກທາໃ ຃າໃ (P.Value < 0.05) ນົື຃າໃ ຃ທາຓຘາໍ຃ຌັ຋າຄຘະຊຉິ ິຌບໄ ງກທາໃ 0.05 ຃ືຓ຃ີາໃ (sig<0.00) ຈໃຄັເຌຉາຖາຄ 30. ຈຄໃັຌຌັໄ, ຅ໃຄຶຘາຓາຈຘະນຸົຍແຈທໄ າໃ ຑະຌກັຄາຌ຋ໃີຓຎີະຘຍ຺ກາຌຽປັຈທຼກ຋ໃີຎຼຍ຋ຼຍກຍັຈາໄຌ຋ິຈຘະ ຈີກາຌຽຓບືຄ ຾ຓຌໃ ຓ຋ີຈັຘະຌະຉໃໍກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌເຌຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັ ຖາທ ຾ຉກຉາໃ ຄກຌັ ຃າໃ (sig<0.00) ຽຆໃຄິຘະ຾ຈຄເນຽໄນັຌທາໃ ງບຓປຍັຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ຋ໃີຉຄັໄແທ.ໄ ຉາຖາຄ຋ີ31: ຎຼຍ຋ຼຍ຃ທາຓ຾ຉກຉາໃ ຄຈາໄຌຎະຘຍ຺ກາຌຽປັຈທຼກ ກຍັ ຈາໄຌກາຌຑຈັ຋ະຌາ຾ຌທ຃ິຈ ຖ/ຈ ຈາໄຌກາຌຑຈັ຋ະ ຌາ຾ຌທ຃ິຈ ຎະຘຍ຺ກາຌ ຽປັຈທຼກ ຅າໍຌທຌ (N=190) ຃າໃ ຘະ ຽຖງໃ ຃າໃ ຏິຈ ຈຼໃ ຄຓາຈ ຉະຊາຌ FTest Sig ຾ຎຏຌ຺ 1 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຘາໍ ຓະຌາກຼໃ ທກຍັຓຌູ ຽຆືໄບຂບຄຆາຈ, ຂ ບ ຄ ຑັກ ຾ ຖ ະ ຂ ບ ຄ ຆ າ ທ ໜຸໃ ຓ ດາໃ ຄຽຎັຌຎກ຺ກະຉິ 1-5 ຎີ 41 4.46 0.74 2.89 0.02 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.25 0.82 11-15 ຎີ 32 3.84 1.29 16-20 ຎີ 23 3.91 1.04 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 3.97 0.83 2 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຘາໍ ຓະຌາກຼໃ ທກຍັຎະ ນທຈັຘາຈ ຾ຖະ ທິ຋ະງາຘາຈກຼໃ ທ ກຍັທຼກຄາຌຆາທ ໜຸຓໃ 1-5 ຎີ 41 5.31 6.24 1.52 0.19 ຍໃໍ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.27 0.78 11-15 ຎີ 32 3.93 1.13 16-20 ຎີ 23 3.95 0.97 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 3.90 0.95 3 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຘາໍ ຓະຌາກຼໃ ທກຍັຌະ ຿ງຍາງ, ຓະຉິ ກບຄຎະຆຸຓ ກຈ຺ ໝາງ ຾ຖະ ຖະ ຍຼຍກາຌຉາໃ ຄໂ຋ໃີ ຽຎັຌຎະ຿ນງຈຉໃໍ ກຍັຑະຌກັຄາຌ 1-5 ຎີ 41 4.46 0.67 2.60 0.03 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.24 0.84 11-15 ຎີ 32 3.87 1.26 16-20 ຎີ 23 4.00 1.00 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 3.92 0.99 4 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກ 1-5 ຎີ 41 4.31 0.64 2.48 0.04 ຾ຉກ

91 ບຍ຺ປຓ຺ຈໄທງກາຌ ຋ຈັຘະຌະຘຶກຘາ ຉາ ຓຘະຊາຌ຋ໃີ ຎະນທຈັຘາຈ, ນໍ ຓູຌ ຽ ຆືໄບ ຾ ຖ ະ ຑິຑິ຋ະຑຌັຉາໃ ຄໂ 6-10 ຎີ 54 4.12 0.72 ຉາໃ ຄ 11-15 ຎີ 32 3.84 1.05 16-20 ຎີ 23 3.86 0.91 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 3.85 0.89 5 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຘຶກ ຘາບຍ຺ປຓ຺ຏາໃ ຌຂະ ຍທ ຌກ າ ຌບ ບ ກ ຾ປຄຄາຌກຖິ າ, ຘິ ຖະຎະທຌັຌະ຃ະ ຈີ຾ຖະ ກາຌຖຄ຺ ປ າ ກ ຊ າ ຌ ກ າ ຌ ຽຓບືຄ 1-5 ຎີ 41 4.24 0.66 1.31 0.26 ຍໃໍ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.14 0.83 11-15 ຎີ 32 3.93 1.01 16-20 ຎີ 23 3.82 0.88 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 4.00 0.81 ຖທຓ 2.16 0.10 ຍໃໍ຾ຉກ ຉາໃ ຄ * ຖະຈຍັ຃ທາຓຘາໍ຃ຌັ຋າຄຘະຊຉິເິຌຖະຈຍັ 0.05. ຅າກຉາຖາຄ຋ີ31: ຏຌ຺ກາຌ຋ຈ຺ຘບຍຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ 2 ຑຍ຺ທາໃ ຋ຈັຘະຌະຂບຄຑະຌກັຄາຌເຌຘູຌ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ ຉໃໍກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌຈາໄຌກາຌຑຈັ຋ະຌາ຾ຌທ຃ິຈ຋ໃີ ຾ງກຉາຓຎະຘຍ຺ກາຌຽປັຈທຼກ ຿ຈງຖທຓແຈງໄ ບຓປຍັຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ຋ໃີຉຄັໄແທໄ3 ຂໍ,ໄ ຽຌໃບືຄ຅າກທາໃ ຃າໃ (P.Value < 0.05) ນົື຃າໃ ຃ທາຓຘາໍ຃ຌັ຋າຄຘະຊິຉິຌບໄ ງກທາໃ 0.05 ຃ື: ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺ຈທໄ ງ ກາຌ຋ຈັຘະຌະຘຶກຘາຉາຓຘະຊາຌ຋ໃີຎະນທຈັຘາຈ, ນໍຓຌູ ຽຆືໄບ ຾ຖະ ຑິຑິ຋ະຑຌັຉາໃ ຄໂເນນໄ ົາງຂຶໄຌ ຃າໃ (sig<0.04), ຃ທຌ຅ຈັກາຌຘາໍ ຓະຌາກຼໃ ທກຍັຌະ຿ງຍາງ, ຓະຉິກບຄຎະຆຸຓກຈ຺ໝາງ ຾ຖະ ຖະຍຼຍກາຌຉາໃ ຄໂ຋ໃີຽຎັຌຎະ຿ນງຈຉໃໍກຍັຑະຌກັຄາຌເນນໄ ົາງຂຶໄຌກທາໃ ຽກໃ຺າ ຃າໃ (sig<0.03), ຃ທຌ ຅ຈັກາຌຘາໍຓະຌາກຼໃ ທກຍັຓຌູ ຽຆືໄບຂບຄຆາຈ, ຂບຄຑກັ ຾ຖະ ຂບຄຆາທໜຸຓໃ ດໃາຄຽຎັຌຎກ຺ກະຉິຽຑໃີຓ ຂຶໄຌ ຃າໃ (sig<0.02) ຾ຖະ ແຈຎໄ ະຉິຽຘຈຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ຋ໃີຉຄັໄແທໄ2 ຂໍ,ໄ ຽຌໃືບຄ຅າກທາໃ ຃າໃ (P.Value > 0.05) ນົື຃າໃ ຃ທາຓຘາໍ຃ຌັ຋າຄຘະຊຉິ ິເນງກໃ ທາໃ 0.05 (sig>0.10), ຈຄໃັເຌຉາຖາຄ 31. ຈໃຄັຌຌັໄ, ຅ໃຄຶຘາຓາຈຘະນຸົຍແຈທໄ າໃ ຑະຌກັຄາຌ຋ໃີຓຎີະຘຍ຺ກາຌຽປັຈທຼກ຋ໃີຎຼຍ຋ຼຍກຍັກາຌ ຑຈັ຋ະຌາ຾ຌທ຃ິຈ ຿ຈງຖທຓ຾ຖທໄ ຾ຓຌໃ ຓ຋ີຈັຘະຌະຉໃໍກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌເຌຘູຌກາຄຆາທ ໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ ຍໃໍ຾ຉກຉາໃ ຄກຌັ ຽຆໃຄິຘະ຾ຈຄເນຽໄນັຌທາໃ ຍໃໍກຄ຺ກຌັກຍັຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ຋ໃີຉຄັໄແທໄ ຾ຖະ ງບຓປຍັຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ຋ໃີຉຄັໄແທຑໄ ຼຄ 3 ຂໍ.ໄ

92 ຉາຖາຄ຋ີ32: ຎຼຍ຋ຼຍ຃ທາຓ຾ຉກຉາໃ ຄຈາໄຌຎະຘຍ຺ກາຌຽປັຈທຼກ ກຍັ ຈາໄຌຑາຘາຉາໃ ຄຎະຽ຋ຈ ຖ/ຈ ຈາໄຌຑາຘາ ຉາໃ ຄຎະຽ຋ຈ ຎະຘຍ຺ກາຌ ຽປັຈທຼກ ຅າໍຌທຌ (N=190) ຃າໃ ຘະ ຽຖງໃ ຃າໃ ຏິຈ ຈຼໃ ຄຓາຈ ຉະຊາຌ FTest Sig ຾ຎຏຌ຺ 1 ຃ທຌຘາໄຄ຿ບກາຈ ເນຑໄ ະຌກັຄາຌແຈໄ ແຎຍາໍ ຖຸຄຑາຘາ ບຄັກຈິ 1-5 ຎີ 41 4.65 0.48 3.37 0.01 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.64 0.73 11-15 ຎີ 32 4.15 1.08 16-20 ຎີ 23 4.17 0.93 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 4.37 0.80 2 ຃ທຌຘາໄຄ຿ບກາຈ ເນຑໄ ະຌກັຄາຌແຈໄ ແຎຍາໍ ຖຸຄຑາຘາ ນທຼຈຌາຓ 1-5 ຎີ 41 4.56 0.59 4.63 0.00 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.44 0.86 11-15 ຎີ 32 3.96 0.99 16-20 ຎີ 23 3.82 1.11 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 4.07 0.82 3 ຃ທຌຘາໄຄ຿ບກາຈ ເນຑໄ ະຌກັຄາຌແຈໄ ແຎຍາໍ ຖຸຄຑາຘາ ຅ຌີ 1-5 ຎີ 41 4.39 0.73 3.01 0.01 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.33 0.89 11-15 ຎີ 32 3.87 1.07 16-20 ຎີ 23 3.78 1.20 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 4.05 0.78 4 ຃ທຌຘາໄຄ຿ບກາຈ ເນຑໄ ະຌກັຄາຌແຈໄ ແຎຍາໍ ຖຸຄຑາຘາ ຐຕໃຄັ 1-5 ຎີ 41 3.73 1.02 4.12 0.00 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 3.77 1.04 11-15 ຎີ 32 3.21 1.21 16-20 ຎີ 23 3.00 1.00 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 3.25 0.77 5 ຃ທຌຘາໄຄ຿ບກາຈ ເນຑໄ ະຌກັຄາຌແຈໄ ແຎຍາໍ ຖຸຄຑາຘາ ຕຈັຽຆງ 1-5 ຎີ 41 3.78 0.88 5.98 0.00 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 3.68 1.06 11-15 ຎີ 32 3.34 1.20 16-20 ຎີ 23 2.69 1.06 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 3.15 0.83 6 ຃ທຌຘາໄຄ຿ບກາຈ ເນຑໄ ະຌກັຄາຌແຈໄ ແຎຍາໍ ຖຸຄຑາຘາ ງໃຎີຸຌໃ 1-5 ຎີ 41 4.00 0.77 6.23 0.00 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 3.66 0.99 11-15 ຎີ 32 3.37 1.23 16-20 ຎີ 23 2.78 1.04 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 3.37 0.95

93 7 ຃ທຌຘາໄຄ຿ບກາຈ ເນຑໄ ະຌກັຄາຌແຈໄ ແຎຍາໍ ຖຸຄຑາຘາ ຽດງຖະຓຌັ 1-5 ຎີ 41 3.82 0.86 6.71 0.00 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 3.50 1.12 11-15 ຎີ 32 3.25 1.27 16-20 ຎີ 23 2.52 0.89 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 3.10 0.95 ຖທຓ 4.86 0.00 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ * ຖະຈຍັ຃ທາຓຘາໍ຃ຌັ຋າຄຘະຊຉິເິຌຖະຈຍັ 0.05. ຅າກຉາຖາຄ຋ີ32: ຏຌ຺ກາຌ຋ຈ຺ຘບຍຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ 2 ຑຍ຺ທາໃ ຋ຈັຘະຌະຂບຄຑະຌກັຄາຌເຌຘູຌ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ ຉໃໍກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌຈາໄຌຑາຘາຉາໃ ຄຎະຽ຋ຈ຋ໃີ຾ງກ ຉາຓຎະຘຍ຺ກາຌຽປັຈທຼກ ງບຓປຍັຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ຋ໃີຉຄັໄແທ຋ໄ ຄັໝຈ຺ 7 ຂໍ,ໄ ຽຌໃບືຄ຅າກທາໃ ຃າໃ (P.Value < 0.05) ນົື຃າໃ ຃ທາຓຘາໍ຃ຌັ຋າຄຘະຊຉິ ິຌບໄ ງກທາໃ 0.05 ຈຄໃັເຌຉາຖາຄ 32. ຈຄໃັຌຌັໄ, ຅ໃຄຶຘາຓາຈຘະນຸົຍແຈທໄ າໃ ຑະຌກັຄາຌ຋ໃີຓຎີະຘຍ຺ກາຌຽປັຈທຼກ຋ໃີຎຼຍ຋ຼຍກຍັຈາໄຌຑາຘາ ຉາໃ ຄຎະຽ຋ຈ ຿ຈງຖທຓ຾ຖໄທ຾ຓຌໃ ຓ຋ີຈັຘະຌະຉໃໍກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌເຌຘຌູ ກາຄຆາທໜຸໃຓ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ ຾ຉກຉາໃ ຄກຌັ ຃າໃ (sig=0.00) ຽຆໃຄິຘະ຾ຈຄເນຽໄນັຌທາໃ ງບຓປຍັຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ຋ໃີ ຉຄັໄແທ.ໄ ຉາຖາຄ຋ີ33: ຎຼຍ຋ຼຍ຃ທາຓ຾ຉກຉາໃ ຄຈາໄຌຎະຘຍ຺ກາຌຽປັຈທຼກ ກຍັ ຈາໄຌທຆິ າກາຌທຼກຄາຌ ຆາທໜຸຓໃ ຖ/ຈ ຈາໄຌທຆິ າກາຌທຼກ ຄາຌຆາທໜຸຓໃ ຎະຘຍ຺ກາຌຽປັຈ ທຼກ ຅າໍຌທຌ (N=190) ຃າໃ ຘະ ຽຖງໃ ຃າໃ ຏິຈ ຈຼໃ ຄຓາຈ ຉະຊາຌ F-Test Sig ຾ຎຏຌ຺ 1 ຃ທຌຘໄາຄ຿ບກາຈ ເນໄຑະຌກັ ຄາຌແຈໄ ຑຈັ຋ະຌາ຃ທາຓປູໄ ຋າຄຈໄາຌທຼກຄາຌ ຿຃ຘະຌາ, ຘຶກຘາ ບຍ຺ປຓ຺ກາຌຽຓບືຄ- ຾ຌທ຃ຈິ ເນ຾ໄ ກຆໃ າທ ໜຸຓໃ -ຽງ຺າທະຆຌ຺ 1-5 ຎີ 41 4.46 0.67 3.29 0.01 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.46 0.81 11-15 ຎີ 32 4.00 1.16 16-20 ຎີ 23 3.82 1.19 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 4.02 1.07 2 ຃ທຌຘໄາຄ຿ບກາຈ ເນໄຑະຌກັ ຄາຌແຈໄ ຽຂ຺ໄາ ປໃທ ຓ ຐຶກ ບ຺ຍ ປຓ຺ ທຼກຄາຌຆາທ ໜຸ ໃຓດູໃຑາງເຌຽຎັຌ 1-5 ຎີ 41 4.46 0.67 3.43 0.01 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.24 0.82 11-15 ຎີ 32 3.93 1.13 16-20 ຎີ 23 3.73 1.13

94 ຎກ຺ກະຉິ 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 3.92 0.91 3 ຃ທຌຘໄາຄ຿ບກາຈ ເນໄຑະຌກັ ຄາຌແຈໄ ແຎຐຶກບຍ຺ປຓ຺ທຼກ ຄ າ ຌ ຆ າ ທ ໜຸ ໃ ຓ ດູໃ ຎ ະ ຽ ຋ ຈ ນ ທ ຼ ຈ ຌາຓຽຎັຌຎກ຺ກະຉິ 1-5 ຎີ 41 5.63 7.93 1.74 0.14 ຍໃໍ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.37 0.83 11-15 ຎີ 32 3.90 1.02 16-20 ຎີ 23 3.47 1.08 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 3.90 0.92 4 ຃ທຌຘໄາຄ຿ບກາຈ ເນໄຑະຌກັ ຄາຌແຈໄ ແຎຐຶກບຍ຺ປຓ຺ທຼກ ຄ າ ຌ ຆ າ ທ ໜຸ ໃ ຓ ດູໃ ຎ ະ ຽ ຋ ຈ ຅ີຌ ຽ ຎັຌ ຎກ຺ກະຉິ 1-5 ຎີ 41 4.39 0.66 4.77 0.00 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.22 0.83 11-15 ຎີ 32 3.87 1.00 16-20 ຎີ 23 3.52 0.99 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 3.92 0.88 5 ຃ທຌຘໄາຄ຿ບກາຈ ເນໄຑະຌກັ ຄາຌແຈໄ ແຎຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກາຌ ຽ ຎັ ຌ ຌັ ກ ຎາຊະກະຊາ, ຌກັ ຿຃ຘະຌາ 1-5 ຎີ 41 4.43 0.67 4.22 0.00 ຾ຉກ ຉາຄໃ 6-10 ຎີ 54 4.29 0.83 11-15 ຎີ 32 3.75 1.13 16-20 ຎີ 23 3.78 1.12 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 3.92 0.91 6 ຃ທຌຘໄາຄ຿ບກາຈ ເນໄຑະຌກັ ຄາຌແຈໄ ແຎຐຶກບຍ຺ປຓ຺຋າຄ ຈໄາ ຌ ແ ບ ຋ີຂໍໄຓູຌ ຂາໃ ທຘາຌ 1-5 ຎີ 41 4.46 0.55 4.94 0.00 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.40 0.87 11-15 ຎີ 32 3.87 1.15 16-20 ຎີ 23 3.78 1.04 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 3.90 0.84 7 ຃ທຌຘໄາຄ຿ບກາຈ ເນໄຑະຌກັ ຄາຌແຈໄ ຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກາຌຌາໍ ເ ຆໄບີຽ ຓ ທ ຾ ຖ ະ ກ າ ຌ ຘໃ຺ຄ ຽ ບ ກ ະ ຘາຌ຋າຄບຽີຓທ 1-5 ຎີ 41 4.29 0.71 4.01 0.00 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.22 0.90 11-15 ຎີ 32 3.96 1.03 16-20 ຎີ 23 3.60 1.07 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 3.72 0.78 ຖທຓ 3.77 0.02 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ * ຖະຈຍັ຃ທາຓຘາໍ຃ຌັ຋າຄຘະຊຉິເິຌຖະຈຍັ 0.05. 1) ຅າກຉາຖາຄ຋ີ33: ຏຌ຺ກາຌ຋ຈ຺ຘບຍຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ 2 ຑຍ຺ທາໃ ຋ຈັຘະຌະຂບຄຑະຌກັຄາຌເຌ ຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ ຎະຉິທຈັຖາທ ຉໃໍກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌຈາໄຌທິຆາກາຌທຼກຄາຌ

95 ຆາທ ໜຸຓໃ ຋ໃີ຾ງກຉາຓຎະຘຍ຺ກາຌຽປັຈທຼກ ແຈຎໄ ະຉິຽຘຈຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ຋ໃີຉຄັໄແທໄ1 ຂໍ,ໄ ຽຌໃບືຄ຅າກທາໃ ຃າໃ (P.Value > 0.05) ນົື຃ໃາ຃ທາຓຘາໍ ຃ຌັ຋າຄຘະຊິຉິເນງໃກທໃາ 0.05 ຃ື: ຃ທຌຘໄາຄ຿ບກາຈເນໄ ຑະຌກັຄາຌແຈແໄຎຐຶກບຍ຺ປຓ຺ທຼກຄາຌຆາທໜຸຓໃ ດຎູໃ ະຽ຋ຈນທຼຈຌາຓຽຎັຌຎກ຺ກະຉິ຃າໃ (sig>0.14) ຾ຖະ ແຈງໄ ບຓປຍັຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ຋ໃີຉຄັໄແທໄ6 ຂໍ,ໄ ຽຌໃບືຄ຅າກທາໃ ຃າໃ (P.Value < 0.05) ນົື຃າໃ ຃ທາຓຘາໍ຃ຌັ ຋າຄຘະຊຉິ ິຌບໄ ງກທາໃ 0.05 ຈຄໃັເຌຉາຖາຄ 33. ຈໃຄັຌຌັໄ, ຅ໃຄຶຘາຓາຈຘະນຸົຍແຈທໄ າໃ ຑະຌກັຄາຌ຋ໃີຓຎີະຘຍ຺ກາຌຽປັຈທຼກ຋ໃີຎຼຍ຋ຼຍກຍັຈາໄຌທິຆາ ກາຌທຼກຄາຌຆາທໜຸຓໃ ຿ຈງຖທຓ຾ຖທໄ ຾ຓຌໃ ຓ຋ີຈັຘະຌະຉໃໍກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌເຌຘູຌກາຄ ຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ ຾ຉກຉາໃ ຄກຌັ (sig<0.02) ຽຆໃິຄຘະ຾ຈຄເນຽໄນັຌທາໃ ງບຓປຍັຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ຋ໃີຉຄັໄແທໄ຾ຖະ ຍໃໍກຄ຺ກຌັກຍັຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ຋ໃີຉຄັໄແທຑໄ ຼຄຈາໄຌຈຼທຽ຋ໃ຺າຌຌັໄ. ຉາຖາຄ຋ີ34: ຎຼຍ຋ຼຍ຃ທາຓ຾ຉກຉາໃ ຄຈາໄຌຎະຘຍ຺ກາຌຽປັຈທຼກ ກຍັ ຈາໄຌຎະຉິຍຈັໜາໄ຋ໃີທຼກ ຄາຌ ຖ/ຈ ຈາໄຌກາຌຎະຉິຍຈັ ໜາໄ຋ໃີທຼກຄາຌ ຎະຘຍ຺ກາຌຽປັຈ ທຼກ ຅າໍຌທຌ (N=190) ຃າໃ ຘະ ຽຖງໃ ຃າໃ ຏຈິ ຈຼໃ ຄຓາຈ ຉະຊາຌ F-Test Sig ຾ຎຏຌ຺ 1 ຃ ທ ຌ ຅ ັຈ ຐຶກ ບ຺ຍ ປຓ຺ກໃຼທກຍັຑາຖະ ຍຈ຺ຍາຈ ຾ຖະ ໜໄາ ຋ໃີຂບຄຘູຌກາຄຆາທ ໜຸ ໃຓຎະ ຆາຆຌ຺ ຎະຉິທຈັຖາທ 1-5 ຎີ 41 4.39 0.80 3.95 0.00 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.50 0.81 11-15 ຎີ 32 4.00 1.21 16-20 ຎີ 23 3.86 0.96 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 3.95 0.71 2 ຃ ທ ຌ ຅ ັຈ ຐຶກ ບ຺ຍ ປ ຺ຓກໃຼທ ກັຍກາຌ ຍໍຖິນາຌບຄ຺ກບຌ, ຍຸ ກ ຃ ະ ຖ າ ກ ບ ຌ ຾ຖະຽທຖາ 1-5 ຎີ 41 4.34 0.69 3.90 0.00 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.37 0.78 11-15 ຎີ 32 4.09 1.02 16-20 ຎີ 23 3.78 0.99 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 3.82 0.87 3 ຃ທຌ຅ຈັ ກາຌຐຶກ ບ຺ຍປ ຺ຓກ າ ຌ ຂ ຼ ຌ ຾ຏຌ ງຸຈ຋ ະຘ າ ຈ ກາຌຑຈັ຋ະຌາຆາທ ໜຸຓໃ -ຽງ຺າທະຆຌ຺ 1-5 ຎີ 41 4.39 0.73 3.25 0.01 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.25 0.85 11-15 ຎີ 32 4.15 0.91 16-20 ຎີ 23 3.65 1.11 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 3.95 0.90

96 4 ຃ທຌ຅ຈັ ກາຌຐຶກ ບ຺ຍປ ຺ຓກາຌຂ ຼ ຌ ຾ຏຌກ າຌ, ຿຃ ຄ ກາ ຌ ຾ຖ ະ ຄ ຍ຺ ຎະຓາຌ 1-5 ຎີ 41 4.41 0.59 4.07 0.00 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.25 0.87 11-15 ຎີ 32 4.06 0.98 16-20 ຎີ 23 3.60 1.07 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 3.87 0.99 5 ຃ທຌ຅ຈັ ກາຌຐຶກ ບ຺ຍປ ຺ຓກາຌຂຼຌ ຉາໍ຾ໜໃຄຄາຌ ຾ຖະ ກາ ຌປໃາ ຄ ຌິຉິກ າໍ ຉາຄໂ ໃ 1-5 ຎີ 41 4.26 0.80 2.48 0.04 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.22 0.86 11-15 ຎີ 32 4.18 0.85 16-20 ຎີ 23 3.73 1.09 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 3.82 0.98 6 ຃ທຌ຅ຈັ ກາຌຐຶກ ບຍ຺ປຓ຺ກາຌຎະຽຓຌີ ຿຃ຄກາຌ 1-5 ຎີ 41 4.26 0.80 2.25 0.06 ຍໃໍ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.07 0.84 11-15 ຎີ 32 4.12 0.90 16-20 ຎີ 23 3.73 1.09 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 3.77 0.91 7 ຃ທຌ຅ຈັ ກາຌຐຶກ ບຍ຺ປຓ຺ກໃຼທກຍັຌະ ຿ ງ ຍ າ ງ , ຓ ະ ຉິ ກບຄຎະຆຸຓ, ກຈ຺ໝ າ ງ ຾ ຖ ະ ຖ ະ ຍຼຍກາຌຉາໃ ຄໂ 1-5 ຎີ 41 4.36 0.62 4.17 0.00 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.20 0.87 11-15 ຎີ 32 4.03 0.99 16-20 ຎີ 23 3.47 1.16 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 3.90 0.95 8 ຃ທຌ຅ຈັ ກາຌຐຶກ ບ຺ຍປ ຺ຓກາຌປໃາ ຄ ຽ ບ ກ ະ ຘ າ ຌ ຋ າ ຄ ຖຈັຊະກາຌ, ຘະ ນຸົຍ ຾ ຖ ະ ກ າ ຌ ຂຼຌຖາງຄາຌ 1-5 ຎີ 41 4.24 0.73 3.16 0.01 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.18 0.93 11-15 ຎີ 32 3.96 1.20 16-20 ຎີ 23 3.43 1.12 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 3.92 0.91 ຖທຓ 3.40 0.01 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ * ຖະຈຍັ຃ທາຓຘາໍ຃ຌັ຋າຄຘະຊຉິເິຌຖະຈຍັ 0.05. ຅າກຉາຖາຄ຋ີ34: ຏຌ຺ກາຌ຋ຈ຺ຘບຍຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ 2 ຑຍ຺ທາໃ ຋ຈັຘະຌະຂບຄຑະຌກັຄາຌເຌ ຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ ຉໃໍກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌຈາໄຌກາຌຎະຉິຍຈັໜາໄ຋ໃີທຼກ ຄາຌ຋ໃີ຾ງກຉາຓຎະຘຍ຺ກາຌຽປັຈທຼກ ແຈຎໄ ະຉິຽຘຈຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ຋ໃີຉຄັໄແທໄ 1 ຂໍໄ, ຽຌໃືບຄ຅າກທາໃ ຃ໃາ (P.Value > 0.05) ນົື຃າໃ ຃ທາຓຘາໍ຃ຌັ຋າຄຘະຊິຉິເນງກໃ ທາໃ 0.05 ຃ື: ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກາຌ

97 ຎະຽຓຌີ຿຃ຄກາຌ ຃າໃ (sig>0.06) ຾ຖະ ແຈງໄ ບຓປຍັຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ຋ໃີຉຄັໄແທໄ7 ຂໍ,ໄ ຽຌໃບືຄ຅າກທາໃ ຃າໃ (P.Value < 0.05) ນົື຃າໃ ຃ທາຓຘາໍ຃ຌັ຋າຄຘະຊຉິ ິຌບໄ ງກທາໃ 0.05 ຈຄໃັເຌຉາຖາຄ 34. ຈຄໃັຌຌັໄ, ຅ໃຄຶຘາຓາຈຘະນຸົຍແຈທໄ າໃ ຑະຌກັຄາຌ຋ໃີຓຎີະຘຍ຺ກາຌຽປັຈທຼກ຋ໃີຎຼຍ຋ຼຍກຍັຎະຉິຍຈັ ໜາໄ຋ໃີທຼກຄາຌ ຿ຈງຖທຓ຾ຖທໄ ຾ຓຌໃ ຓ຋ີຈັຘະຌະຉໃໍກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌເຌຘູຌກາຄຆາທໜຸໃຓ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ ຾ຉກຉາໃ ຄກຌັ ຃າໃ (sig<0.01) ຽຆໃິຄຘະ຾ຈຄເນໄຽນັຌທາໃ ຍໃໍກຄ຺ກຌັກຍັຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ຋ໃີຉຄັໄແທໄ຾ຖະ ງບຓປຍັຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ຋ໃີຉຄັໄແທໄ7 ຂໍ.ໄ ຉາຖາຄ຋ີ35: ຎຼຍ຋ຼຍ຃ທາຓ຾ຉກຉາໃ ຄຈາໄຌຎະຘຍ຺ກາຌຽປັຈທຼກ ກຍັ ຈາໄຌ຾ຍຍ຾ຏຌທ຋ິ ີກາຌ ຽປັຈທຼກ ຖ/ຈ ຈາໄຌ຾ຍຍ຾ຏຌ ກາຌຽປັຈທຼກ ຎະຘຍ຺ກາຌ ຽປັຈທຼກ ຅າໍຌທຌ (N=190) ຃າໃ ຘະ ຽຖງໃ ຃າໃ ຏຈິ ຈຼໃ ຄຓາຈ ຉະຊາຌ FTest Sig ຾ຎຏຌ຺ 1 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກ ບຍ຺ປຓ຺຾ຍຍ຾ຏຌ ກາຌຌາໍຑາ, ທິ຋ີ ຂຌ຺ຂທາງຓະນາ ຆຌ຺ ເນໄຽຂ຺ໄາກາຌ ຅ຈັ ຉຄັໄ ຾ຖະຽຂ຺ໄາ ປທໃ ຓຂະຍທຌກາຌ 1-5 ຎີ 41 4.26 0.83 3.76 0.00 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.35 0.87 11-15 ຎີ 32 3.78 1.21 16-20 ຎີ 23 3.65 1.11 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 3.90 0.84 2 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກ ບຍ຺ ປຓ຺ກາຌຂຼຌ ຉ ໍາ ຾ ໜໃ ຄ ຄ າ ຌ ຾ຖະ ກາຌປໃາ ຄ ຌຉິກິ າໍຉາໃ ຄໂ 1-5 ຎີ 41 4.26 0.74 4.12 0.00 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.18 0.72 11-15 ຎີ 32 3.62 1.00 16-20 ຎີ 23 3.73 0.96 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 3.87 0.82 3 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກ ບ຺ຍ ປ຺ຓ ກ າ ຌ ຉີ ຖາ຃າຎະຽຓຌີຏຌ຺ ຑ ະ ຌັກ ຄ າ ຌ ຖຈັຊະກບຌ 1-5 ຎີ 41 4.34 0.85 4.68 0.00 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.16 0.72 11-15 ຎີ 32 3.68 0.85 16-20 ຎີ 23 3.60 1.03 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 3.85 0.92 4 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກ ບຍ຺ ປຓ຺ກາຌປໃາຄ ຽບກ ະຘາ ຌ຋ າ ຄ ຖຈັຊະກາຌ 1-5 ຎີ 41 4.31 0.81 3.66 0.00 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.20 0.91 11-15 ຎີ 32 3.78 1.03 16-20 ຎີ 23 3.65 0.88

98 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 3.80 0.91 5 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກ ບຍ຺ ປຓ຺ ກາຌຽປັຈ ຍຈ຺ຘະນຸົຍ ຾ຖະ ກາຌຂຼຌຍຈ຺ຖາງ ຄາຌ 1-5 ຎີ 41 4.34 0.65 3.61 0.00 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.01 0.87 11-15 ຎີ 32 3.81 0.93 16-20 ຎີ 23 3.60 1.15 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 3.75 0.89 ຖທຓ 3.96 0.00 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ * ຖະຈຍັ຃ທາຓຘາໍ຃ຌັ຋າຄຘະຊຉິເິຌຖະຈຍັ 0.05. ຅າກຉາຖາຄ຋ີ35: ຏຌ຺ກາຌ຋ຈ຺ຘບຍຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ 2 ຑຍ຺ທາໃ ຋ຈັຘະຌະຂບຄຑະຌກັຄາຌເຌ ຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ ຉໃໍກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌຈາໄຌ຾ຍຍ຾ຏຌທິ຋ີກາຌຽປັຈ ທຼກ຋ໃີ຾ງກຉາຓຎະຘຍ຺ກາຌຽປັຈທຼກ ງບຓປຍັຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ຋ໃີຉຄັໄແທ຋ໄ ຄັໝຈ຺ 5 ຂໍ,ໄ ຽຌໃບືຄ຅າກທາໃ ຃າໃ (P.Value < 0.05) ນົື຃າໃ ຃ທາຓຘາໍ຃ຌັ຋າຄຘະຊຉິ ິຌບໄ ງກທາໃ 0.05 ຈຄໃັເຌຉາຖາຄ 35. ຈໃຄັຌຌັໄ, ຅ໃຄຶຘາຓາຈຘະນຸົຍແຈທໄ າໃ ຑະຌກັຄາຌ຋ໃີຓຎີະຘຍ຺ກາຌຽປັຈທຼກ຋ໃີຎຼຍ຋ຼຍກຍັຈາໄຌ ຾ຍຍ຾ຏຌກາຌຽປັຈທຼກ ຿ຈງຖທຓ຾ຖທໄ ຾ຓຌໃ ຓ຋ີຈັຘະຌະຉໃໍກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌເຌຘູຌກາຄ ຆາທໜຸໃຓຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ ຾ຉກຉາໃ ຄກຌັ ຃າໃ (sig<0.00) ຽຆໃິຄຘະ຾ຈຄເນໄຽນັຌທາໃ ງບຓປຍັ ຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ຋ໃີຉຄັໄແທ.ໄ ຉາຖາຄ຋ີ36: ຎຼຍ຋ຼຍ຃ທາຓ຾ຉກຉາໃ ຄຎະຘຍ຺ກາຌຽປັຈທຼກ ກຍັ ຈາໄຌກາຌຌາໍຑາຆາທໜຸຓໃ ຽຂ຺ໄາຘູໃ ຂະຍທຌກາຌ ຖ/ຈ ຈາໄຌກາຌຌາໍຑາ ຆາທໜຸຓໃ ຽຂ຺າໄຘູໃ ຂະຍທຌກາຌ ຎະຘຍ຺ກາຌ ຽປັຈທຼກ ຅າໍຌທຌ (N=190) ຃າໃ ຘະ ຽຖງໃ ຃າໃ ຏິຈ ຈຼໃ ຄຓາຈ ຉະຊາຌ FTest Sig ຾ຎຏຌ຺ 1 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກ ບຍ຺ປຓ຺ນຌັຽບ຺າຓະ ຉິ, ຃າໍ ຘໃຄັ, ຾ຏຌ ຄາຌ, ຿຃ຄກາຌ ຾ຖະ ຌະ຿ງຍາງ ຂບຄຑັກ-ຖຈັ ຓາ ຽຎັຌກຈິ຅ະກາໍ 1-5 ຎີ 41 4.39 0.66 4.43 0.00 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.29 0.92 11-15 ຎີ 32 3.84 1.19 16-20 ຎີ 23 3.69 1.01 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 3.72 1.03 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກ ບຍ຺ປຓ຺຾ຍຍ຾ຏຌ ກາຌຌາໍ ຑາຂບຄ 1-5 ຎີ 41 4.21 0.79 6-10 ຎີ 54 4.22 0.79 11-15 ຎີ 32 3.90 1.11

99 2 ຆາທໜຸ ຓໃ 16-20 ຎີ 23 3.69 1.01 2.96 0.02 ຾ຉກ 21 ຎີ ຂຌຶໄ ແຎ 40 3.70 1.09 ຉາໃ ຄ 3 ຃ທຌ຅ຈັ ກາຌຐຶ ກ ບຍ຺ ປຓ຺ ກາຌຽຎັ ຌ ຏໄູ ຌາໍ ກິ ຈ຅ ະ ກາໍ ຂບຄຆາທໜຸ ຓໃ 1-5 ຎີ 41 4.48 0.59 5.76 0.00 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.22 0.83 11-15 ຎີ 32 3.87 1.09 16-20 ຎີ 23 3.52 1.12 21 ຎີ ຂຌຶໄ ແຎ 40 3.80 0.99 4 ຃ທຌ຅ຈັ ກາຌຐຶ ກ ບຍ຺ ປຓ຺ ກາຌທາຄ ຾ຏຌກາຌຽ຃ໃື ບຌ ແນທກິ ຈ຅ະ ກາໍ ຂບຄຆາທໜຸ ຓໃ 1-5 ຎີ 41 4.29 0.74 4.01 0.00 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.20 0.78 11-15 ຎີ 32 3.78 1.21 16-20 ຎີ 23 3.60 1.19 21 ຎີ ຂຌຶໄ ແຎ 40 3.70 0.91 5 ຃ທຌ຅ຈັ ກາຌຐຶ ກ ບ຺ ຍປຓ຺ ທິ ຋ີ ກາຌ ຘາໄ ຄຂະຍທຌກາຌ ຂບຄຆາທໜຸ ຓໃ 1-5 ຎີ 41 4.34 0.65 3.11 0.01 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.03 0.91 11-15 ຎີ 32 3.81 1.17 16-20 ຎີ 23 3.60 0.98 21 ຎີ ຂຌຶໄ ແຎ 40 3.85 0.83 6 ຃ທຌ຅ຈັ ກາຌຐຶ ກ ບຍ຺ ປຓ຺ ກາຌບບກ ຾ຍຍກິ ຈ຅ະກາໍ ຂບຄຆາທໜຸ ຓໃ 1-5 ຎີ 41 4.36 0.62 4.43 0.00 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.12 0.82 11-15 ຎີ 32 3.96 0.89 16-20 ຎີ 23 3.56 1.03 21 ຎີ ຂຌຶໄ ແຎ 40 3.77 0.91 7 ຃ທຌ຅ຈັ ກາຌຐຶ ກ ບຍ຺ ປຓ຺ ກາຌຽຎັ ຌ ຌກັ຿຃ຘະຌາຂບຄ ຆາທໜຸ ຓໃ 1-5 ຎີ 41 4.39 0.70 4.62 0.00 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.29 0.88 11-15 ຎີ 32 4.00 0.98 16-20 ຎີ 23 3.56 1.19 21 ຎີ ຂຌຶໄ ແຎ 40 3.80 0.96 8 ຃ທຌ຅ຈັ ກາຌຐຶ ກ ບ຺ ຍ ປ຺ ຓ ກ າ ຌ ຓີ ຘທໃ ຌປທໃ ຓເຌກາຌ ຆໃທງຽນົືບຘຄັ຃ຓ຺ ຂບຄຆາທໜຸຓໃ 1-5 ຎີ 41 4.56 0.63 2.14 0.07 ຍໃໍ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.81 4.00 11-15 ຎີ 32 3.90 1.22 16-20 ຎີ 23 3.52 0.94 21 ຎີ ຂຌຶໄ ແຎ 40 3.82 0.78 ຃ທຌ຅ຈັ ກາຌຐຶ ກ 1-5 ຎີ 41 4.43 0.67

100 9 ບຍ຺ປຓ຺ກຼໃ ທກຍັ ຅ິຈຉະຘາຈຂບຄ ຆາທໜຸຓໃ 6-10 ຎີ 54 4.24 0.79 5.86 0.00 ຾ຉກ 11-15 ຎີ ຉາໃ ຄ 32 3.93 1.01 16-20 ຎີ 23 3.52 0.89 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 3.85 0.86 10 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກ ບ຺ຍປ຺ຓ຃ທ າຓ ປູໄ ກຼໃ ທກຍັທຼກຄາຌ ຎ ກ ຘ ຾ ຖ ະ ຎກຆ 1-5 ຎີ 41 4.02 0.87 3.70 0.00 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.12 0.86 11-15 ຎີ 32 3.71 1.19 16-20 ຎີ 23 3.47 0.66 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 3.55 0.93 ຖທຓ 4.10 0.01 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ * ຖະຈຍັ຃ທາຓຘາໍ຃ຌັ຋າຄຘະຊຉິເິຌຖະຈຍັ 0.05. ຅າກຉາຖາຄ຋ີ36: ຏຌ຺ກາຌ຋ຈ຺ຘບຍຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ 2 ຑຍ຺ທາໃ ຋ຈັຘະຌະຂບຄຑະຌກັຄາຌເຌ ຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ ຉໃໍກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌຈາໄຌກາຌຌາໍຑາຆາທໜຸຓໃ ຽຂ຺ໄາ ຘຂູໃ ະຍທຌກາຌ ຋ໃີ຾ງກຉາຓຎະຘຍ຺ກາຌຽປັຈທຼກ ແຈຎໄ ະຉິຽຘຈຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ຋ໃີຉຄັໄແທໄ1 ຂໍ,ໄ ຽຌໃບືຄ຅າກ ທາໃ ຃າໃ (P.Value > 0.05) ນົື຃າໃ ຃ທາຓຘາໍ຃ຌັ຋າຄຘະຊຉິ ິເນງກໃ ທາໃ 0.05 ຃ື: ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺ ກາຌຓຘີທໃ ຌປທໃ ຓເຌກາຌຆທໃ ງຽນົືບຘຄັ຃ຓ຺ຂບຄຆາທໜຸຓໃ ຃າໃ (sig>0.07) ຾ຖະ ແຈງໄ ບຓປຍັຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ຋ໃີຉຄັໄແທໄ9 ຂໍ,ໄ ຽຌໃບືຄ຅າກທາໃ ຃າໃ (P.Value < 0.05) ນົື຃າໃ ຃ທາຓຘາໍ຃ຌັ຋າຄຘະຊິຉິຌບໄ ງກທາໃ 0.05 ຈຄໃັເຌຉາຖາຄ 36. ຈໃຄັຌຌັໄ, ຅ໃຄຶຘາຓາຈຘະນຸົຍແຈທໄ າໃ ຑະຌກັຄາຌ຋ໃີຓຎີະຘຍ຺ກາຌຽປັຈທຼກ຋ໃີຎຼຍ຋ຼຍກຍັຈາໄຌ ກາຌຌາໍ ຑາຆາທໜຸໃຓຽຂ຺ໄາຘູໃຂະຍທຌກາຌ ຿ຈງຖທຓ຾ຖໄທ຾ຓຌໃ ຓ຋ີຈັຘະຌະຉໃໍກາຌຑຈັ຋ະຌາ ຑະຌກັຄາຌເຌຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ ຾ຉກຉາໃ ຄກຌັ ຃າໃ (sig<0.01)ຽຆໃຄິຘະ຾ຈຄ ເນຽໄນັຌຍໃໍກຄ຺ກຌັກຍັຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ຋ໃີຉຄັໄແທຑຼຄ ໄ 1 ຂໍໄ຾ຖະ ງບຓປຍັຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ຋ໃີຉຄັໄແທ.ໄ

101 ຉາຖາຄ຋ີ37: ຎຼຍ຋ຼຍ຃ທາຓ຾ຉກຉາໃ ຄຈາໄຌຎະຘຍ຺ກາຌຽປັຈທຼກ ກຍັ ຈາໄຌກາຌຌາໍຑາຽງ຺າທະຆຌ຺ ຽຂ຺ໄາຘຂູໃ ະຍທຌກາຌ ຖ/ຈ ຈາໄຌກາຌຌາໍຑາ ຽງ຺າທະຆຌ຺ຽຂ຺າໄຘູໃ ຂະຍທຌກາຌ ຎະຘຍ຺ກາຌ ຽປັຈທຼກ ຅າໍຌທຌ (N=190) ຃າໃ ຘະ ຽຖງໃ ຃າໃ ຏຈິ ຈຼໃ ຄຓາຈ ຉະຊາຌ FTest Sig ຾ຎຏຌ຺ 1 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກ ບ຺ຍ ປ຺ຓ ນັຌ ຽ ບ຺າ ຓະຉິ, ຃າໍ ຘໃຄັ, ຾ຏຌຄາຌ, ຿຃ຄ ກາຌ຾ຖະຌະ຿ງ ຍາງຂບຄຑກັ-ຖຈັ ຓາຽຎັຌກຈິ຅ະກາໍ 1-5 ຎີ 41 4.24 0.69 2.63 0.03 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.18 0.89 11-15 ຎີ 32 4.03 0.93 16-20 ຎີ 23 3.56 1.12 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 3.97 0.83 2 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກ ບຍ຺ປຓ຺຾ຍຍ຾ຏຌ ກາຌຌາໍ ຑາຂບຄ ຆາທໜຸຓໃ 1-5 ຎີ 41 4.19 0.78 4.33 0.00 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.18 0.89 11-15 ຎີ 32 3.78 0.94 16-20 ຎີ 23 3.39 0.94 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 3.82 0.98 3 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກ ບຍ຺ ປຓ຺ກາຌຽຎັຌ ຏໄູຌ ໍາ ກິຈ຅ ະ ກ າໍ ຂບຄຆາທ ໜຸຓໃ 1-5 ຎີ 41 4.12 0.64 6.37 0.00 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.22 0.83 11-15 ຎີ 32 3.78 0.94 16-20 ຎີ 23 3.21 1.08 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 3.85 0.86 4 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກ ບຍ຺ ປຓ຺ກາຌທາຄ ຾ຏຌກາຌ ຽ຃ໃືບຌ ແນທ ກິຈ຅ ະ ກ າໍ ຂບຄຆາທໜຸຓໃ 1-5 ຎີ 41 4.14 0.72 4.91 0.00 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.16 0.88 11-15 ຎີ 32 3.68 0.99 16-20 ຎີ 23 3.30 1.01 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 3.82 0.95 5 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກ ບ຺ຍປ຺ຓທິ຋ີກາ ຌ ຘາໄຄຂະຍທຌກາຌ ຂບຄຆາທໜຸຓໃ 1-5 ຎີ 41 4.19 0.74 4.43 0.00 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.16 0.88 11-15 ຎີ 32 3.68 0.99 16-20 ຎີ 23 3.43 1.07 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 3.70 1.01 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກ 1-5 ຎີ 41 4.19 0.71

102 6 ບຍ຺ ປຓ຺ກາຌຽຎັຌ ຌກັ຿຃ຘະຌາຂບຄ ຆາທໜຸຓໃ 6-10 ຎີ 54 4.25 0.73 5.27 0.00 ຾ຉກ 11-15 ຎີ ຉາໃ ຄ 32 3.90 0.92 16-20 ຎີ 23 3.34 1.07 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 3.87 0.99 7 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກ ບຍ຺ ປຓ຺ກາຌຽຎັຌ ຌກັ຿຃ຘະຌາຂບຄ ຆາທໜຸຓໃ 1-5 ຎີ 41 4.24 0.73 6.29 0.00 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.24 0.72 11-15 ຎີ 32 3.90 0.92 16-20 ຎີ 23 3.30 1.06 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 3.72 1.06 8 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກ ບ຺ຍ ປ຺ຓ ກ າ ຌ ຓີ ຘທໃ ຌປທໃ ຓເຌກາຌ ຆໃທງຽນົືບຘຄັ຃ຓ຺ ຂບຄຆາທໜຸຓໃ 1-5 ຎີ 41 4.39 0.62 10.16 0.00 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.33 0.82 11-15 ຎີ 32 3.81 0.93 16-20 ຎີ 23 3.17 0.88 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 3.82 1.03 9 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກ ບ຺ຍປ຺ຓກໃຼ ທ ກັຍ ຅ິຈຉະຘາຈຂບຄ ຽງ຺າທະຆຌ຺ 1-5 ຎີ 41 4.19 0.81 5.91 0.00 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.20 0.80 11-15 ຎີ 32 3.68 1.14 16-20 ຎີ 23 3.21 1.08 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 3.70 1.09 10 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກ ບ຺ຍປ຺ຓ຃ທ າ ຓ ປູໄ ກຼໃ ທກຍັທຼກຄາຌ ຎກຘ ຾ຖະຎກຆ 1-5 ຎີ 41 3.92 0.95 4.19 0.00 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ 6-10 ຎີ 54 4.05 0.81 11-15 ຎີ 32 3.53 1.21 16-20 ຎີ 23 3.17 0.83 21 ຎີຂຌຶໄ ແຎ 40 3.77 0.97 ຖທຓ 5.44 0.00 ຾ຉກ ຉາໃ ຄ * ຖະຈຍັ຃ທາຓຘາໍ຃ຌັ຋າຄຘະຊຉິເິຌຖະຈຍັ 0.05. ຅າກຉາຖາຄ຋ີ37: ຏຌ຺ກາຌ຋ຈ຺ຘບຍຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ 2 ຑຍ຺ທາໃ ຋ຈັຘະຌະຂບຄຑະຌກັຄາຌເຌ ຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ ຉໃໍກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌຈາໄຌກາຌຌາໍຑາຽງ຺າທະຆຌ຺ຂາ຺ໄ ຘຂູໃ ະຍທຌກາຌ ຋ໃີ຾ງກຉາຓຎະຘຍ຺ກາຌຽປັຈທຼກ ແຈງໄ ບຓປຍັຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ຋ໃີຉຄັໄແທ຋ໄ ຄັໝຈ຺ 10 ຂໍ, ໄ ຽຌໃບືຄ຅າກທາໃ ຃າໃ (P.Value < 0.05) ນົື຃າໃ ຃ທາຓຘາໍ຃ຌັ຋າຄຘະຊິຉິຌບໄ ງກທາໃ 0.05 ຈໃຄັເຌຉາຖາຄ 37.

103 ຈຄໃັຌຌັໄ, ຅ໃຄຶຘາຓາຈຘະນຸົຍແຈທໄ າໃ ຑະຌກັຄາຌ຋ໃີຓຖີະຈຍັກາຌຘຶກຘາ຋ໃີຎຼຍ຋ຼຍກຍັຈາໄຌກາຌຌາໍ ຑາຽງ຺າທະຆຌ຺ຽຂ຺ໄາຘຂູໃ ະຍທຌກາຌ ຿ຈງຖທຓ຾ຖທໄ ຾ຓຌໃ ຓ຋ີຈັຘະຌະຉໃໍກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌເຌ ຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ ຾ຉກຉາໃ ຄກຌັ ຃າໃ (sig<0.00) ຽຆໃິຄຘະ຾ຈຄເນຽໄນັຌທາໃ ງບຓປຍັຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ຋ໃີຉຄັໄແທ.ໄ ຘະນຸົຍຏຌ຺ກາຌ຋ຈ຺ຘບຍຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ: ຏຌ຺ກາຌ຃ຌ຺ໄ຃ທາໄເຌ຃ຄັໄຌີໄກາຌຘຓ຺຋ຼຍຖະນທາໃ ຄຖະຈຍັ ກາຌຘຶກຘາ຾ຓຌໃ ແຈຎໄ ະຉິຽຘຈຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ຋ໃີຉຄັໄແທ຋ໄ ຄັໝຈ຺ 8 ຈາໄຌ ຽຆໃິຄ຃າໃ (P.Value > 0.05) ນົື຃າໃ ຃ທາຓຘາໍ຃ຌັ຋າຄຘະຊິຉິເນງກໃ ທາໃ 0.05 (sig>0.05). ຘທໃ ຌກາຌຘຓ຺຋ຼຍຖະນທາໃ ຄຎະຘຍ຺ກາຌຽປັຈ ທຼກ຾ຓຌໃ ແຈຎໄ ະຉິຽຘຈຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ຋ໃີຉຄັໄແທໄ1 ຈາໄຌ ຾ຖະ ຓຌັແຈກໄ ຄ຺ກຍັຘຓ຺ຓຈຸ ຊາຌ຋ໃີຉຄັໄແທໄ7 ຈາໄຌ ຽຆໃຄິ຃າໃ (P.Value < 0.05) ນົື຃າໃ ຃ທາຓຘາໍ຃ຌັ຋າຄຘະຊຉິ ິເນງກໃ ທາໃ 0.05 (sig < 0.05). ຈໃຄັຌຌັໄ, ຅ໃຄຶ ຘະນຸົຍແຈທໄ າໃ ຑະຌກັຄາຌ຋ໃີຓຖີະຈຍັກາຌຘຶກຘາຉາໃ ຄກຌັ ເຌຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ ແຈຓໄ ຋ີຈັຘະຌະຉໃໍກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌ຃າໄງ຃ືກຌັຍໃໍທາໃ ຅ະຽຎັຌ ຈາໄຌ຋ິຈຘະຈີກາຌຽຓບືຄ, ຈາໄຌ ກາຌຑຈັ຋ະຌາ຾ຌທ຃ິຈ, ຈາໄຌຑາຘາຉາໃ ຄຎະຽ຋ຈ, ຈາໄຌທິຆາກາຌທຼກຄາຌຆາທໜຸຓໃ , ຈາໄຌກາຌ ຎະຉິຍຈັໜາໄ຋ໃີທຼກຄາຌ, ຈາໄຌ຾ຍຍ຾ຏຌທ຋ິ ີຽປັຈທຼກ, ຈາໄຌກາຌຌາໍຑາຆາທໜຸຓໃ ຽຂ຺ໄາຘຂູໃ ະຍທຌກາຌ ຾ຖະ ຈາໄຌກາຌຌາໍຑາຽງ຺າທະຆຌ຺ຽຂ຺ໄາຘຂູໃ ະຍທຌກາຌ ຽຆໃຄິ຿ຈງຖທຓເຌ຾ຉຖໃ ະຈາໄຌ຋ໃີກາໃ ທຓາຌ຾ີໄ ຓຌໃ ຃ທຌຽຑໃີຓກາຌງກ຺ຖະຈຍັ຃ທາຓປູ,ໄ ຃ທາຓຘາຓາຈເນໄ຾ກຑໃ ະຌກັຄາຌຑາງເຌຘູຌກາຄຆາທໜຸໃຓ ຎະຉິທຈັຖາທເນໄນົາງຂຶໄຌຉໃືຓ. ຘທໃ ຌຑະຌກັຄາຌ຋ໃີຓຎີະຘຍ຺ກາຌຽປັຈທຼກຉາໃ ຄກຌັແຈຓໄ ຋ີຈັຘະຌະຉໃໍ ກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌເຌ຾ຉຖໃ ະຈາໄຌ຋ໃິກາໃ ທຓາຽຆໃັຌຈຼທກຌັ຾ຓຌໃ ຓ຾ີຌທ຃ິຈຽນັຌ຾ຉກຉາໃ ຄກຌັ ຽຌໃບືຄ຅າກຽຄໃບືຌແຂກາຌແຈປໄຍັ຃ຈັຽຖືບກເຌກາຌແຎງກ຺ຖະຈຍັເຌ຾ຉຖໃ ະຈາໄຌຍໃໍທາໃ ຅ະຽຎັຌ຃ທາຓປ,ູໄ ຃ທາຓຘາຓາຈ, ຋ກັຘະເຌກາຌຽປັຈທຼກ ຋ໃີບາຈງຄັຍໃໍ຋ຌັ຃ຍ຺ຽຄໃບືຌແຂ ຘະຌຌັໄ, ຅ໃຄຶຉບໄ ຄເຆຽໄທຖາເຌ ກາຌຘາໄຄຏຌ຺ຄາຌຽຑໃືບຑຈັ຋ະຌາຉຌ຺ເນກໄ າໄທຽຂ຺ໄາຘ຃ູໃ ທາຓຑບໄ ຓເຌ຾ຉຖໃ ະຍາຈກາໄທ. 7. ບະຑິຎາງຏຌ຺ 7.1 ຘະຑາຍກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌ ຂບຄ ຘູຌກາຄຆາທໜຸໃຓຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ ເຌ ແຖງະຏາໃ ຌຓາ ຘະຑາຍກາຌຑຈັ຋ະຌາ຋າຄຈາໄຌຆຍັຑະງາກບຌຓະຌຸຈຂບຄຘູຌກາຄ ຆຎຎຖາທ ຉະນົບຈແຖງະ ຏາໃ ຌຓາ຾ຓຌໃ ແຈຽໄຌັຌໄ ເຘໃ 8 ຈາໄຌຽຎັຌນົກັ຃ື: 1) ຈາໄຌ຋ິຈຘະຈກີາຌຽຓບືຄ, 2) ຈາໄຌກາຌຑຈັ຋ະຌາ຾ຌທ ຃ິຈ, 3) ຈາໄຌຑາຘາຉາໃ ຄຎະຽ຋ຈ, 4) ຈາໄຌທິຆາກາຌທຼກຄາຌຆາທໜຸຓໃ , 5) ຈາໄຌກາຌຎະຉິຍຈັໜາໄ຋ໃີ ທຼກຄາຌ, 6) ຈາໄຌ຾ຍຍ຾ຏຌທິ຋ີຽປັຈທຼກ, 7) ຈາໄຌກາຌຌາໍຑາຆາທໜຸຓໃ ຽຂ຺ໄາຘຂູໃ ະຍທຌກາຌ ຾ຖະ 8) ຈາໄຌກາຌຌາໍຑາຽງ຺າທະຆຌ຺ຽຂ຺ໄາຘຂູໃ ະຍທຌກາຌ.

104 ຽຓໃບືຘຄັຖທຓ຾ຖທໄ ຊາໄຽທ຺ໄາຽຊຄິກາຌງກ຺ຖະຈຍັຑະຌກັຄາຌຈາໄຌ຋ິຈຘະຈີກາຌຽຓບືຄ ຾ຓຌໃ ຿ຈງ ຘທໃ ຌນົາງຑະຌກັຄາຌເຌຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ຾ຓຌໃ ແຈປໄ ຍັກາຌງກ຺ຖະຈຍັ຃ທາຓປູໄ ເຌແຖງະຘຌັໄ຃ືຘທໃ ຌນົາງຑະຌກັຄາຌ຾ຓຌໃ ແຈປໄ ຍັຐຶກບຍ຺ປຓ຺຋ິຈຘະຈີກາຌຽຓບືຄແຖງະ 45 ທຌັ, 5 ຽຈບືຌ, 1 ຎີຘທໃ ຌໜໃຶຄບີຄຉາຓຽຄໃບືຌແຂ. ຌບກຌຌັໄ, ງຄັຘໃຄ຺ຑະຌກັຄາຌແຎງກ຺ຖະຈຍັຑາຘາຉາໃ ຄຎະຽ຋ຈ ເຌແຖງະຘຌັໄຽຆໃັຌ: ຎະຽ຋ຈ຅ຌີ ຾ຖະ ນທຼຈຌາຓຽຎັຌຘທໃ ຌນົາງ ຽຑໃືບເນຑໄ ະຌກັຄາຌຂບຄຘຌູ ກາຄແຈໄ ຓ຃ີທາຓປູໄ຃ທາຓຘາຓາຈຽຂ຺ໄາເຌທຼກຄາຌຂະຍທຌກາຌຂບຄຆາທໜຸໃຓເນໄຓຎີະຘິຈ຋ິຏຌ ຾ຖະ ຺ ຎະຘິຈ຋ິຑາຍຈີຂຶໄຌແຎຽ຋ໃືບຖະກາໄທ. ຘທໃ ຌຘະຑາຍກາຌກາຌຑຈັ຋ະຌາຈາໄຌ຾ຌທ຃ິຈດູໃຘູຌກາຄຆາທ ໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ ຘທໃ ຌເນງ຾ໃ ຓຌໃ ແຈປໄຍັກາຌຘຶກຘາບຍ຺ປຓ຺຾ຌທ຃ິຈກຼໃ ທກຍັ ຎະນທຈັຘາຈ ຂບຄຆາທໜຸຓໃ , ຓຌູ ຽຆບືໄ ຂບຄ ຑກັ, ຓຌູ ຽຆບືໄ ຂບຄຆາທໜຸຓໃ , ຓຌູ ຽຆບືໄ ບຌັປກັຆາຈ ຾ຖະ ແຈປໄຍັກາຌຐຶກ ບຍ຺ປຓ຺຾ຌທ຋າຄຌະ຿ງຍາງຂບຄຑກັ, ກຈ຺ໝາງ ຾ຖະ ຖະຍຼຍກາຌຉາໃ ຄໂ ຽຆໃິຄຓຌັແຈຘໄ ບຈ຃ບໃ ຄກຍັ ຾ຌທ຃ິຈຂບຄ ຎະຆຸຓ ຖບຈຎະຽຘີຈ 1979 ທາໃ : “ກາຌຑຈັ຋ະຌາຍຸກ຃ະຖາກບຌ຾ຓຌໃ ໝາງຽຊິຄ ຂະຍທຌກາຌຽຘີຓຘາໄຄຍກຸ ຃ະຖາກບຌເນຓໄ ຃ີທາຓປ-ູໄ຃ທາຓຘາຓາຈ ຾ຖະ ຃ທາຓຽຂ຺ໄາເ຅ຉະນົບຈຽຊິຄ ຋ຈັຘະຌະ຃ະຉິ຋ໃີ຅ະຽຎັຌຏຌ຺຾ກກໃ າຌຎະຉິຍຈັໜາໄ຋ໃີຓຎີະຘິຈຉິຑາຍຈີງໃິຄຂຶໄຌ, ກາຌຑຈັ຋ະຌາຏດໄູ ູໃເຉໄ ຍຄັ຃ຍັຍຌັຆາ ຾ຖະ ກາຌຑຈັ຋ະຌາຉຌ຺ຽບຄ” ຾ຖະ ທຌັຌະຍຸຍຏາ 2010 ທາໃ : “ຆທໃ ງເນຍໄ ຸກ຃ະຖາ ກບຌຓ຃ີທາຓປູໄ຾ຖະ ຋ກັຘະ຋ໃີ຅າໍຽຎັຌເຌກາຌຎະຉິຍຈັໜາໄ຋ໃີທຼກຄາຌ຋ໃີແຈຓໄ ບຍໝາງຍຌັຖຸແຎດໃາຄ ຎະຘິຈ຋ິຑາຍ”. ຘທໃ ຌຘະຑາຍກາຌຑຈັ຋ະຌາຈາໄຌຑາຘາຉາໃ ຄຎະຽ຋ຈ຿ຈງຘທໃ ຌນົາງຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຾ຓຌໃ ແຈຘໄໃຄ຺ຑະຌກັຄາຌແຎງກ຺ຖະຈຍັຍາໍຖຸຄຑາຘາບຄັກຈິ ຽຎັຌຘທໃ ຌນົາງຽຑາະຽຎັຌຑາຘາ຋ໃີເຆຽໄຂ຺ໄາເຌ ທຼກຄາຌ຋ກຸ ທຼກຄາຌເຌຖະຈຍັຘາກຌ຺ ຌບກ຅າກຑາຘາບຄັກິຈກໍ຾ຓຌໃ ຑາຘານທຼຈຌາຓ ຽຑາະທາໃ ຑາຘານທຼຈຌາຓ຾ຓຌໃ ຘາໍ຃ຌັງໃິຄເຌກາຌຘໃືຘາຌ຾ຖກຎໃຼຌຍຈ຺ປຼຌຖະນທາໃ ຄບາໄງຌບໄ ຄຖາທ-ນທຼຈ຋ໃີຍໃໍ ຘາຓາຈຉຈັຂາຈກຌັແຈຽໄຆໃຄິ 2 ຎະຽ຋ຈຌ຾ີໄ ຓຌໃ ຓຓີຌູ ຽຆບືໄ ບຌັຈຄີາຓຉໃໍກຌັຓາ຾ຉຈໃ ຌ຺ຌາຌ ຌບກ຅າກຌຌັໄ, ກງໍ ຄັແຈຽໄຖໃັຄເນຑໄ ະຌກັຄາຌແຎງກ຺ຖະຈຍັຑາຘາ຋ໃີຘາໍ຃ຌັຽຑໃີຓບີກ 2 ຑາຘາ຃ືຑາຘາ຅ຌີ ຾ຖະ ດໃີຎຸໃຌ ຽຑາະຓຌັ຅ະຽທ຺ໄາຽຊິຄກາຌຑທ຺ຑຌັນົາງໂຈາໄຌເຌກາຌຑຈັ຋ະຌາ຋ກຸ ຂະ຾ໜຄກາຌເຌບະຌາ຃ຈ຺ ຽຆໃິຄ ຿ຈງຖທຓ຾ຖທໄ ກາຌງກ຺ຖະຈຍັຑາຘາຉາໃ ຄຎະຽ຋ຈຽຎັຌຘໃິຄຘາໍ຃ຌັນົາງຉໃໍກາຌຎະຉິຍຈັທຼກຄາຌເຌກາຌ ຑທ຺ຑຌັຉາໃ ຄຎະຽ຋ຈ ຽຆໃຄິຓຌັແຈຘໄ ບຈ຃ບໃ ຄກຍັ ຋ິຈຘະຈກີາຌຑຈັ຋ະຌາຆຍັຑະງາກບຌຓະຌຈຸ ກຼໃ ທກຍັ “ກາຌຑຈັ຋ະຌາຍກຸ ຃ະຖາກບຌໝາງຽຊິຄກາຌຍາໍຖຸຄ, ກໃຘໍ າໄຄຑະຌກັຄາຌຖຈັຊະກບຌ຋ຄັໝຈ຺຋ໃີຽ຃ໃືບຌ ແນທດູໃເຌທຼກຄາຌທິຆາຘະຽຑາະ ດູໃຍຌັຈາຘາໍ ຌກັຄາຌບຄ຺ກາຌ຅ຈັຉຄັໄຉາໃ ຄໂຂບຄຑກັ-ຖຈັ, ບຄ຺ ກາຌ຅ຈັຉຄັໄຓະນາຆຌ຺-ຘຄັ຃ຓ຺຾ຉຖໃ ະຂຌັໄຈທໄງນົາງປຍູ ນົາງ຾ຍຍ ຾ຖະ ນົາງທ຋ິ ີຽຆໃັຌ: ກາຌຘໃຄ຺ແຎປຼຌ ແຖງະງາທ, ແຖງະກາຄ ຾ຖະ ແຖງະຘຌັໄ, ກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺, ກາຌຘາໍຓະຌາກາຌແຎ຋ຈັຘະຌາຘຶກຘາ

105 ຋ຄັດູໃຑາງເຌ ຾ຖະ ຉາໃ ຄຎະຽ຋ຈ”. ຌບກຌຌັໄ, ຑະຌກັຄາຌກແໍ ຈຽໄຂ຺ໄາປທໃ ຓຑຈັ຋ະຌາຉຌ຺ຽບຄເຌຈາໄຌ ກາຌຑຈັ຋ະຌາທຼກຄາຌທຆິ າກາຌ ຾ຖະ ກາຌຌາໍຑາຉາໃ ຄໂຽຂ຺ໄາຘຂູໃ ະຍທຌກາຌ຋ໃີກຼໃ ທຂບໄ ຄຽຎັຌ຅າໍຌທຌ ນົາງ ຽຆໃິຄກທຓກທາໃ ຽ຃ໃິຄໜໃຶຄຂບຄ຅າໍຌທຌຑະຌກັຄາຌ຋ໃທ຺ຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ ຎະກບຍຓ:ີ຃ທາຓປຈູໄ າໄຌທຆິ າກາຌທຼກຄາຌຆາທໜຸຓໃ ຽຎັຌຉຌ຺ໄ຾ຓຌໃ ຈາໄຌທຼກຄາຌ຿຃ຘະຌາ, ຘຶກຘາ ບຍ຺ປຓ຺ກາຌຽຓບືຄ-຾ຌທ຃ິຈ, ທຼກຄາຌຆາທໜຸຓໃ ດູໃ຋ຄັຑາງເຌ ຾ຖະ ຉາໃ ຄຎະຽ຋ຈ. ຑບໄ ຓຌີໄເຌງຸກ ຾ນຄໃ ຂໍຓໄ ຌູ ຂາໃ ທຘາຌ຋ໃີທບໃ ຄແທ ຾ຖະ ຋ຌັຘະແໝ ກແໍ ຈຘໄ າໄຄຍຸກ຃ະຖາກບຌເຌທຼກຄາຌແບ຋ີ, ຂໍຓໄ ຌູ ຂາໃ ທຘາຌ, ກາຌຌາໍເຆບໄ ີຽຓທ ຾ຖະ ກາຌຘໃຄ຺ຽບກະຘາຌ຋າຄບີຽຓທຽຎັຌຎກ຺ກະຉິຉໃືຓບີກ. ຘາໍຖຍັກາຌ ຎະຉິຍຈັໜາໄ຋ໃີທຼກຄາຌ ຾ຖະ ຾ຍຍ຾ຏຌທິ຋ີຽປັຈທຼກ ກແໍ ຈປໄ ຍັກາຌຑຈັ຋ະຌານົາງຂຶໄຌ ຈທໄ ງກາຌ ຅ຈັຘາໍຓະຌາເຌນທ຺ຂໍ຋ໄໃີຉິຈຑຌັກຍັຑາຖະຍຈ຺ຍາຈ ໜາໄ຋ໃີຂບຄ ຘູຌກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັ ຖາທ; ກາຌຍໍຖິນາຌບຄ຺ກບຌ, ຍຸກ຃ະຖາກບຌ, ຽທຖາ; ກາຌຂຼຌ຾ຏຌງຈຸ ຋ະຘາຈກາຌຑຈັ຋ະຌາຆາທ ໜຸຓໃ -ຽງ຺າທະຆຌ຺, ກາຌຂຼຌ຾ຏຌກາຌ, ຿຃ຄກາຌ ຾ຖະ ຄຍ຺ຎະຓາຌ; ກາຌຎະຽຓຌີ຿຃ຄກາຌ; ຌະ຿ງ ຍາງ, ຓະຉິກບຄຎະຆຸຓ, ກຈ຺ໝາງ ຾ຖະ ຖະຍຼຍກາຌຉາໃ ຄໂ; ແຈຓໄ ກີາຌຘໃຄ຺ຽຘີຓກາຌຑຈັ຋ະຌາຈາໄຌ ຾ຍຍ຾ຏຌທິ຋ີຽປັຈທຼກເນຑໄ ະຌກັຄາຌ ຈທໄ ງກາຌ຅ຈັຐຶກບຍ຺ປຓ຺຾ຍຍ຾ຏຌທິ຋ີຌາໍຑາ, ຂຌ຺ຂທາງ ຓະນາຆຌ຺ເນຽໄຂ຺ໄາກາຌ຅ຈັຉຄັໄ; ກາຌຂຼຌຉາໍ຾ໜຄໃ ຄາຌ ຾ຖະ ກາຌປາໃ ຄຌຉິ ິກາໍຉາໃ ຄໂ; ກາຌຉີຖາ຃າຎະ ຽຓຌີຏຌ຺ຑະຌກັຄາຌຖຈັຊະກບຌ, ກາຌປາໃ ຄຽບກະຘາຌ຋າຄຖຈຊະກາຌ ັ ຾ຖະ ກາຌຽປັຈຍຈ຺ຘະນຸົຍ ຾ຖະ ກາຌຂຼຌຖາງຄາຌ. ບີກຈາໄຌໜໃຶຄ຋ໃີຘາໍ຃ຌັ ຾ຓຌໃ ກາຌຑຈັ຋ະຌາຈາໄຌກາຌຌາໍຑາຆາທໜຸຓໃ -ຽງ຺າ ທະຆຌ຺ ຽຂ຺ໄາຘຂູໃ ະຍທຌກາຌ ຈທໄງກາຌ຅ຈັຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກາຌນຌັຽບ຺າຓະຉິ, ຃າໍຘໃຄັ, ຾ຏຌຄາຌ, ຿຃ຄກາຌ ຾ຖະ ຌະ຿ງຍາງຂບຄຑກັ-ຖຈັ ຓາຽຎັຌກຈິ ຅ະກາໍ; ຋ກັຘະກາຌຽຎັຌຏຌໄູ າໍຑາກຈິ ຅ະກາໍ, ກາຌທາຄ ຾ຏຌກາຌຽ຃ໃືບຌແນທ, ກາຌບບກ຾ຍຍກຈິ ຅ະກາໍຘາໍຖຍັຆາທໜຸຓໃ ຾ຖະ ຽງ຺າທະຆຌ຺, ກາຌຽຎັຌຌກັ ຿຃ຘະຌາ, ກາຌຓຘີທໃ ຌປທໃ ຓຆທໃ ງຽນົືຘຄັ຃ຓ຺, ຾ຍຍ຾ຏຌກບຄຽງ຺າທະຆຌ຺ ຾ຖະ ກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກຼໃ ທ ກຍັ຅ຈິຉະຘາຈຂບຄຆາທໜຸຓໃ -ຽງ຺າທະຆຌ຺ ຽຆໃິຄກາຌຘກຸ ງູຘໄ ໃຄ຺ຽຘີຓ຋ໃີກາໃ ທຓາຌຽີໄນັຌທາໃ ຊືກຉບໄ ຄ ຾ຖະ ຘບຈ຃ບໃ ຄຉາຓ຾ຏຌກາຌ຋ໃີຘູຌກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ ທາຄແທໄ຿ຈງຘະຽຑາະ຾ຓຌໃ ກາໍ ຌຈ຺ເຌ຾ຏຌຑຈັ຋ະຌາຆາທໜຸຓໃ -ຽງ຺າທະຆຌ຺ ແຖງະ 5 ຎີ(2016-2020) ຾ຖະ ຋ບຄຘະຌຈິ ຑຌັ຾ຑຄ ຈີ2016 “ຘຶກຘາກຼໃ ທກຍັຘະຑາຍ ຾ຖະ ຃ທາຓຉບໄ ຄກາຌຑຈັ຋ະຌາຍຸກ຃ະຖາກບຌເຌຘຌູ ກາຄຆາທ ໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ” ຽຑໃືບຽຎັຌກາຌຘາໄຄຑະຌກັຄາຌ຋ໃີຽປັຈທຼກຄາຌຆາທໜຸຓໃ ຓ຃ີທາຓຽຆໃືບໝຌັໄ ຉໃໍກາຌຌາໍຑາຂບຄຑກັ, ປກັຘາແຈ຃ຸຌໄ ຋າຈກາຌຽຓບືຄ, ຃ຌຸ ຘຓ຺ຍຈັ, ຋ຈັຘະຌະ຋ໃີຊືກຉບໄ ຄ, ຓຌີາໍໄເ຅ປກັ ຆາຈ, ຓຌີາໍໄເ຅ຒຈ຺ຒືໄຌຎະ຅ຌັຍາຌ, ຘະ຾ນທຄນາ຃ທາຓກາໄທໜາໄ ຽຑໃືບຑຈັ຋ະຌາຉຌ຺ຽບຄ຋າຄຈາໄຌ ປາໃ ຄກາງ ຾ຖະ ຅ຈິ ເ຅; ຽປັຈເນກໄ າຌ຅ຈັຉຄັໄຓ຃ທາຓ ີ ໜກັ຾ໜຌໄ -ຽຂັໄຓ຾ຂຄ, ຍຈ຺ຍາຈຂບຄ ຃ຆຎຎຖ

106 ຘູຄຽຈໃັຌຂຌຶໄ ເຌຘຄັ຃ຓ຺, ຘາຓາຈຽຎັຌເ຅ກາຄເຌກາຌຽຉ຺ໄາ຿ປຓຽບ຺າຆາທໜຸຓໃ ຽຂ຺ໄາດບູໃ ບໄ ຓຂາໄຄຑກັ, ຽບ຺າເ຅ ເຘ຅ໃ ຈັຉຄັໄຎຸກຖະຈຓ຺ຂະຍທຌກາຌຆາທໜຸໃຓ-ຽງ຺າທະຆຌ຺ ຎະຉິຍຈັຂໍ຾ໄ ຂຄໃ ຂຌັ “ປກັຆາຈ-ຑຈັ຋ະຌາ” ຈທໄ ງຂະຍທຌກາຌ 4 ຍຸກຂບຄຆາທໜຸໃຓ ຾ຖະ 3 ຈີ4 ປູຂບຄ ໄ ຽງ຺າທະຆຌ຺຋ຌັທາ ແຈດໄ ໃາຄກທາໄຄ ຂທາຄ. ຃ຼຄ຃ກູໃ ຍັຈາໄຌຉຄັໄໜາໄ຋ໃີກາໃ ທຓາຌຌັໄ ກງໍ ຄັຓຍີາຄຂໍ຃ໄ ຄ຺຃າໄຄ ຽຆໃັຌ: ງຄັຓຑີະຌກັຄາຌຘທໃ ຌໜບໄ ງ຋ໃີງຄັຍໃໍ ຽ຃ີງຓ຿ີບກາຈແຈຽໄຂ຺ໄາປທໃ ຓກາຌຑຈັ຋ະຌາ ຽຆໃິຄກທຓຽບ຺າ຅າໍຌທຌຘທໃ ຌໜບໄ ງຽ຋ໃ຺ຌຌຌັໄ ຍໃໍທາໃ ຅ະຽຎັຌກາຌ ຑຈັ຋ະຌາ຋າຄຈາໄຌ຋ິຈຘະຈີກາຌຽຓບືຄ, ຈາໄຌກາຌຑຈັ຋ະຌາ຾ຌທ຃ິຈ, ຈາໄຌຑາຘາຉາໃ ຄຎະຽ຋ຈ, ຈາໄຌ ທິຆາກາຌທຼກຄາຌຆາທໜຸຓໃ , ຈາໄຌຎະຉິຍຈັໜາໄ຋ໃີທຼກຄາຌ, ຈາໄຌ຾ຍຍ຾ຏຌທິ຋ີຽປັຈທຼກ, ຈາໄຌກາຌ ຌາໍຑາຆາທໜຸໃຓຽຂ຺ໄາຘຂູໃ ະຍທຌກາຌ ຾ຖະ ຈາໄຌກາຌຌາໍຑາຽງ຺າທະຆຌ຺ຽຂ຺ໄາຘູຂໃ ະຍທຌກາຌ, ຉໃໍກຍັຂໍຂໄ ຄ຺ ຂາໄຄ຋ໃີກາໃ ທຓາຌຓີໄ ຌັແຈຘໄ ະ຋ບໄ ຌເນຽໄນັຌຽຊຄິ຃ທາຓຍໃໍຘບຈ຃ບໃ ຄກຍັ຾ຌທ຃ິຈຂບຄຌກັຎະຉິທຈັກຼໃ ທກຍັທຼກ ຄາຌຆາທໜຸຓໃ ຃ືຖຈັ຋ິຓາກ-ຽຖຌຌິ ຽນັຌທາໃ : “ຆາທໜຸຓໃ ຾ຓຌໃ ບະຌາ຃ຈ຺ຂບຄຓະຌຈຸ ຆາຈ ຉາຓ຋າຈ ຾຋ຂໄ ບຄຓຌັ຾ຖໄທຆາທໜຸໃຓ຾ຓຌໃ ຆຌັໄ຃ຌ຺຋ໃີຂະນງຌັນໄາທນຌັກທາໃ ໝເູໃ ຌຘຄັ຃ຓ຺. ຈໃຄັຌຌັໄ, ຽຑໃິຌ຅ໃຄິເນໄ ຃ທາຓຘາໍ຃ຌັເນງນໃ ົທຄຉໃໍກາຌຘຶກຘາບຍ຺ປຓ຺຃ຌ຺ປຌຸໄ ເໝຉໃ ໃໍກາຌກຼຓຽຂ຺າຽ຅຺າໄ຋ໃີຎະຽຆີຌໜາໄກຍັຆີທິຈບຌັ ນາໄທນຌັເຌຘຄັ຃ຓ຺ຎຈັ຅ຍຸ ຌັຌ”ີໄ. ຾ຉຽໃ ຊຄິ຾ຌທເຈກຉໍ າຓ ບຌັຽຌໃບືຄຓາ຅າກຑະຌກັຄາຌ຋ໃີຍໃໍແຈປໄຍັກາຌ຃ຈັ ຽຖືບກຽຂ຺ໄາຘຂູໃ ະຍທຌກາຌຌຽີໄ຋ໃືບງບໄ ຌຓຑີະຌກັຄາຌ຅າໍຌທຌໜໃຶຄຽຂ຺ໄາຓາຍຌັ຅ຽຸຎັຌຑະຌກັຄາຌເໝ຅ໃ ໃຄຶແຈໄ ຖໍຊາໄກາຌຉິຈຉາຓຏຌ຺ຄາຌກບໃ ຌ ຽຆໃິຄຘຌູ ກາຄຆາທໜຸໃຓຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ ກໍຉບໄ ຄແຈເໄຆຽໄທຖາເຌ ຉິຈຉາຓຏຌ຺ຄາຌກາຌຽ຃ໃືບຌແນທເຌກາຌຎະຉິຍຈັທຼກຄາຌຂບຄຘະຓະຆິກ ນົືຑະຌກັຄາຌຑະຌກັຄາຌ຋ໃີ ຓາຍຌັ຅ເຸ ໝເໃ ຌ຾ຉຖໃ ະແຖງະ ຽຑໃືບຘາໄຄເນຽໄຎັຌຏຘໄູ ືຍ຋ບຈຉໃໍແຎ. 7.2 ຾ຌທ຋າຄກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌ ຂບຄ ຘູຌກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ ເນກາງ ໄ ຽຎັຌຏຘໄູ ືຍ຋ບຈ ເຌບະຌາ຃ຈ຺ ຾ຌທ຋າຄກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌ ຂບຄຘູຌກາຄຆາທໜຸໃຓຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ ເນໄ ກາງຽຎັຌຏຘໄູ ືຍ຋ບຈເຌບາຌາ຃ຈ຺ ຽນັຌທາໃ : ຈາໄຌ຋ິຈຘະຈີກາຌຽຓບືຄ ຽນັຌທາໃ ຑະຌກັຄາຌຘທໃ ຌນົາງຓ຃ີທາຓຉບໄ ຄກາຌເນໄຽຑໃີຓກາຌຘາໄຄ ຿ບກາຈ, ຂຌ຺ຂທາງ຋ຶຌປບຌ ຾ຖະ ຓ຿ີກຉາໄເນຽໄຂ຺າຽ຅຺າໄແຈແໄຎງກ຺ຖະຈຍັຈາໄຌ຋ິຈຘະຈີກາຌຽຓບືຄກາຌ ຎກ຺຃ບຄເຌຖະຈຍັຉາໃ ຄໂດາໃ ຄຽຎັຌຎກ຺ກະຉິ. ຑບໄ ຓຌີໄກ຃ໍ ທຌຓກີາຌ຅ຈັຉຄັໄກາຌຽຆໃືບຓຆຶຓ຾ຌທ຋າຄຂບຄ ຑກັ, ຌະ຿ງຍາງ, ຖະຍຼຍກຈ຺ໝາງຂບຄຖຈັ, ຌຉິ ິກາໍຉາໃ ຄໂຂບຄຑກັ, ຖຈັ ຋ໃີຑທ຺ຑຌັຽຊິຄທຼກຄາຌຆາທ ໜຸໃຓ, ຅ຈັຎາຊະກະຊາກຼໃ ທກຍັຓູຌຽຆືໄບຂບຄຑກັ , ຂບຄຆາທໜຸໃຓ, ຋ຈັຘະຌາຘຶກຘາດູໃຘະຊາຌ຋ໃີ ຎະນທຈັຘາຈຂບຄຑກັ, ຂບຄຆາທໜຸຓໃ ເຌ຋ໃທ຺ຎະຽ຋ຈ, ຘະຊາຌ຋ໃີທຈັ຋ະຌະ຋າໍ, ນໍຓຌູ ຽຆືໄບ ຾ຖະ ນໍຑິຑິ

107 ຋ະຑຌັ, ຅ຈັຂະຍທຌກາຌ຾ຖກຎໃຼຌຍຈ຺ປຼຌ ຾ຖະ ດໄຼຓດາຓຂບຄຆາທໜຸຓໃ ຖາທກຍັຆາທໜຸຓໃ ຽຑໃືບຌຓຈິ ງຸຈ຋ະຘາຈເຌນທ຺ຂໍຉໄ າໃ ຄໂເນນໄ ົາງຂຶໄຌ. ແຎ຃ຼຄ຃ູກໃ ຍັກາຌຘືຍຉໃໍຎຍັຎຸຄ຾ຍຍ຾ຏຌ, ທິ຋ີກາຌ, ປູຍກາຌ ຿຃ຘະຌາ-ຘຶກຘາບຍ຺ປຓ຺ຑະຌກັຄາຌດໃາຄຽຌໃບືຄຌຈິຖຼຌຉິຈ, ງກ຺ຘຄູ ຃ຌຸ ຋າຈກາຌຽຓບືຄເນໜໄ ກັ຾ໜຌໄ , ກໃຘໍ າໄຄ ຾ຖະ ງກ຺ຖະຈຍັ຃ທາຓປ, ູໄ຃ທາຓຘາຓາຈເນ຾ໄ ກຑໃ ະຌກັຄາຌ຋ໃີຽປັຈທຼກຄາຌຆາທໜຸຓໃ -ຽງ຺າທະຆຌ຺ ຋ຄັແຖງະຘຌັໄ ຾ຖະ ແຖງະງາທ ດູໃຑາງເຌ ຾ຖະ ຉາໃ ຄຎະຽ຋ຈ. ຈາໄຌກາຌຑຈັ຋ະຌາ຾ຌທ຃ິຈ: ຑະຌກັ ຄາຌຂບຄຘູຌກາຄ ຆຎຎ ຖາທ ຽນັຌຈີນົາງເນຓໄ ກີາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌ຋າຄຈາໄຌ຾ຌທ຃ິຈ ຿ຈງ ກາຌ຅ຈັຉຄັໄຽຆໃບືຓຆຓຶ຾ຌທ຋າຄຌະ຿ງຍາງ, ຓະຉິ຃າໍຘໃຄັຂບຄຑກັ, ກຈ຺ໝາງ, ກຈ຺ຖະຍຼຍຂບຄຖຈັ, ປາໃໍປຼຌຽບ຺າ຋ິຈຘະຈີຓາກ-ຽຖຌຌິ , ຓຌູ ຽຆືໄບຂບຄຑກັ, ຂບຄຆາຈ, ຂບຄຆາທໜຸຓໃ , ຽຏີງ຾ຏຘໃ ະຑາຍ ກາຌ຋ໃີຏຌ຺ໄຽຈໃັຌ຋ຄັຑາງເຌ ຾ຖະ ຉາໃ ຄຎະຽ຋ຈເກກໄ ທາໄຄຂທາຄ ຾ຖະ ຋ໃທ຺ຽຊຄິ ຽຑໃືບເນຘໄ ບຈ຃ບໃ ຄກຍັ ຑຶຈຉິກາໍຉທ຺຅ຄິ, ຽບ຺າເ຅ເຘຉໃ ິຈຉາຓ຋ຈ຺ຘບຍຏຌ຺ຂບຄກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺, ຃ຌ຺ໄ຃ທາໄປາໃໍປຼຌ, ກາຌຎະຆຸຓ຋າຄ ທິ຋ະງາຘາຈ ຾ຖະ ກາຌ຅ຈັກຈິ຅ະກາໍບໃືຌໂ ຂບຄຑະຌກັຄາຌຉາຓປຌຸໄ ຃ຌ຺, ຘໃຄ຺ຽຘີຓ ຾ຖະ ຎຸກຖະຈຓ຺ ຘາໄຄຽຄໃບືຌແຂເນແໄຈປໄ າໃໍປຼຌຓຌູ ຽຆືໄບຈທໄ ງນົາງປຍູ ກາຌ, ຎຍັຎຸຄທິ຋ີຘຶກຘາບຍ຺ປຓ຺ເນຓໄ ນີົາງປຍູ ນົາງຘີ ຘບຈ຃ບໃ ຄ຾ຉຖໃ ະຽຎ຺ໄາໝາງເນນໄ ົາງຂຶໄຌ. ຈາໄຌຑາຘາຉາໃ ຄຎະຽ຋ຈ: ຑະຌກັຄາຌ ຂບຄ ຘູຌກາຄ ຆຎຎ ຖາທ ຽນັຌຈຽີຎັຌດາໃ ຄງໃິຄທາໃ : ຃ທຌຘາໄຄ຿ບກາຈ, ງາຈ຾ງຄໃ ຋ຶຌປບຌ, ຅ຈັຘຌັຄຍ຺ຎະຓາຌເນຽໄຂ຺າຽ຅຺າໄແຈໄ ແຎງກ຺ຖະຈຍັ຋າຄຈາໄຌຑາຘາຉາໃ ຄຎະຽ຋ຈ ຿ຈງຘະຽຑາະ຾ຓຌໃ ຑາຘາບຄັກຈິ , ນທຼຈຌາຓ, ຅ຌີ, ຐຕໃຄັ, ງໃີຎຸໃຌ, ຖຈັຽຆງ ຾ຖະ ຽດງຖະຓຌັ ຽທ຺ໄາຘະຽຑາະດູໃຘຌູ ກາຄ ຆຎຎ ຖາທ, ຃ທຌຓກີາຌ຅ຈັຉຄັໄກາຌປຼຌກາຌຘບຌຽຎັຌຎກ຺ກະຉິເນນໄ ົາງຂຌຶໄ ຿ຈງປທໃ ຓຓກືຍັບຄ຺ກາຌຆທໃ ງຽນົືບຂບຄຘາກຌ຺ເຌກາຌປຍັຽບ຺າບາຘາ ຘະໝກັ຅າກຎະຽ຋ຈງໃີຎຸໃຌ ຾ຖະ ຽດງຖະຓຌັ ຽຑໃືບຓາຆທໃ ງຘບຌຑາຘາຉາໃ ຄຎະຽ຋ຈເນຑໄ ະຌກັຄາຌຂບຄ ຘູຌກາຄ ຆຎຎ ຖາທ ຖທຓ຋ຄັຆາທໜຸຓໃ -ຽງ຺າທະຆຌ຺ເຌ຋ໃທ຺ຎະຽ຋ຈ. ກາຌງກ຺ຖະຈຍັຈາໄຌຌີໄ຅ະຽຎັຌກາຌ ຽຘີຓຂະນງາງກາຌຑທ຺ຑຌັ ປທໃ ຓຓກືຍັຍຌັຈາຎະຽ຋ຈຽຑໃືບຌຓຈິງຈຸ ຋ະຘາຈ, ຘາກຌ຺, ບາຆຼຌ ເຌກາຌຂໍ ກາຌຆທໃ ງຽນົືບ, ຘາໄຄຍຸກ຃ະຖາກບຌ ຾ຖະ ຋ຈັຘະຌະ຾ຖກຎໃຼຌຍຈ຺ປຼຌເຌທຼກຄາຌຆາທໜຸຓໃ -ຽງ຺າທະ ຆຌ຺ເນຓໄ ຅ີາໍຌທຌຽຑໃີຓຂຌຶໄ ເຌບະຌາ຃ຈ຺. ຘທໃ ຌຈາໄຌທິຆາກາຌທຼກຄາຌຆາທໜຸຓໃ : ຃ະຌະຌາໍຂບຄຘຌູ ກາຄ ຆຎຎຖ ຽນັຌແຈຽໄຊຄິ຃ທາຓຘາໍ຃ຌັຂບຄກາຌ຅ຈັຉຄັໄຎະຉິຍຈັ຾ຏຌຘາໄຄຑະຌກັຄາຌຉາຓຘະຑາຍຉທ຺຅ຄິຂບຄ ຑະຌກັຄາຌ຾ຉໃຖະ຃ຌ຺, ຘໃຄ຺ຽຘີຓເນໄຓກີາຌງກ຺ຖະຈຍັຈໄາຌ຋ິຈຘະຈີ, ທິຆາຘະຽຑາະ, ຐຶກບຍ຺ປຓ຺, ຋ຈັຘະຌະຘຶກຘາປຼຌກຍັຉທ຺຅ຄິ ຈທໄງກາຌຖຄ຺ປາກຊາຌຉິຈຑຌັກຍັກາຌຌາໍຖຄ຺ຘະຽຑາະຉາຓຘາງຂບຄ຾ຉໃ ຖະກຓ຺, ຓບຍ຃ທາຓປຍັຏິຈຆບຍ຾ຍຄໃ ໜາໄທຼກຉາຓຑາຖະຍຈ຺ຍາຈ, ຉາໍ຾ໜຄໃ ຄາຌຑບໄ ຓ຋ຄັຌາໍຑາຽປັຈຉທ຺ ຅ຄິ, ຘໃຄ຺ຽຘີຓ຃ທາຓຘາຓາຈຉທ຺຅ຄິ, ຃ທາຓກາໄນາຌ, ຑບຌຘະນທຌັຉາຓ຋າໃ ຾ປຄຍຓ຺ຆບໄ ຌຂບຄຑະຌກັຄາຌ. , ຆຸກງູຘໄ ໃຄ຺ຽຘີຓເນຽໄຂ຺າຽ຅຺າໄແຈງໄ ກ຺ຖະຈຍັ຋າຄຈາໄຌທິຆາຘະຽຑາະ ຾ຖະ ຃ທາຓປຉູໄ າໃ ຄໂ ເນຘໄ ຄູ ຂຶໄຌ

108 ຽຎັຌຉຌ຺ໄ຾ຓຌໃ ທຼກຄາຌກາຌຑຈັ຋ະຌາຆາທໜຸຓໃ -ຽງ຺າທະຆຌ຺ ຈທໄ ງກາຌຘາໄຄ຿ບກາຈເນຑໄ ະຌກັຄາຌແຈໄ ຽຂ຺ໄາປທໃ ຓກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺ທຼກຄາຌ຿຃ຘະຌາ, ຘຶກຘາບຍ຺ປຓ຺ກາຌຽຓບືຄ-຾ຌທ຃ິຈ ເນໄຆາທໜຸໃຓຽງ຺າທະຆຌ຺຋ຄັດູໃຑາງເຌ ຾ຖະ ຉາໃ ຄຎະຽ຋ຈເນໄນົາງຂຶໄຌ, ຽຂ຺ໄາປທໃ ຓກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກາຌຽຎັຌຌກັ ຎາຊະກະຊາ, ຿຃ຘະຌາ ຖທຓ຋ຄັທຼກຄາຌແບ຋ີ, ຂໍຓໄ ຌູ ຂາໃ ທຘາຌ ຾ຖະ ກາຌຌາໍ ເຆບໄ ີຽຓທຽຂ຺ໄາເຌ ທຼກຄາຌນົາງຂຌຶໄ . ຑບໄ ຓ຋ຄັ ຘືຍຉໃໍຘຓຸ ເຘກໃ າຌ຅ຈັຉຄັໄຎະຉິຍຈັຂໍ຾ໄ ຂຄໃ ຂຌັ 4 ຍຸກ ຂບຄ ຘູຌກາຄຆາທ ໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ ເນໄຽຎັຌຂະຍທຌກາຌຒຈ຺ຒືໄຌ, ຘາໄຄ຾ຏຌງຸຈ຋ະຘາຈຑຈັ຋ະຌາຆາທ ໜຸຓໃ -ຽງ຺າທະຆຌ຺, ປທໃ ຓຓກືຍັ຃ະຌະຆາທໜຸຓໃ ຽຑໃືບຌຓຈິງຈຸ ຋ະຘາຈເຌກາຌຍາໍຖຸຄຘາໄຄຑະຌກັຄາຌເນໄ ຓ຃ີທາຓປ-ູໄ຃ທາຓຘາຓາຈ ຽຑໃືບຉບຍຘະໜບຄກຍັ຃ທາຓປຼກປບໄ ຄຉບໄ ຄກາຌຂບຄໜາໄ຋ໃີກາຌຽຓບືຄເຌ ແຖງະເໝໃ . ຘທໃ ຌຈາໄຌກາຌຎະຉິຍຈັໜາໄ຋ໃີທຼກຄາຌ: ຽຑໃືບຑຈັ຋ະຌາກາຌຎະຉິຍຈັໜາໄ຋ໃີທຼກຄາຌຂບຄ ຑະຌກັຄາຌ ຽນັຌທາໃ ຓ຃ີທາຓ຅າໍຽຎັຌ຋ໃີຑະຌກັຄາຌ຅ະແຈປໄຍັກາຌງກ຺ຖະຈຍັ຃ທາຓປ-ູໄ຃ທາຓຘາຓາຈຈທໄງ ກາຌຽຂ຺ໄາປທໃ ຓຐຶກບຍ຺ປຓ຺, ຘາໍ ຓະຌາ ຾ຖະ ກາຌຊບຈຊບຌຍຈ຺ປຼຌເຌກາຌຎະຉິຍຈັທຼກຄາຌທິຆາ ຘະຽຑາະຉທ຺຅ຄິ, ກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌ຾ຓຌໃ ຉບໄ ຄ຅ຈັແຎຉາຓຎະຽຑຈຂບຄຑະຌກັຄາຌ ຿ຈງຖຄ຺ຽຖິກ ເນຽໄຎັຌບາຆຍີ, ຽຎັຌຆຼໃ ທຆາຌຈາໄຌຉາໃ ຄໂ ນົີກຽທັຌໄ ຓຍີກຸ ຃ະຖາກບຌ຋າຄຈາໄຌຎະຖິຓາຌນົາງ ຾ຉ຃ໃ ທາຓ ປ຃ູໄ ທາຓຘາຓາຈຍໃໍຘບຈ຃ບໃ ຄກຍັ຃ທາຓປຼກປບໄ ຄຉບໄ ຄກາຌເຌຎຈັ຅ຍຸ ຌັ. ກາຌຑຈັ຋ະຌາຍຸກ຃ະຖາກບຌ ຉບໄ ຄຊກືກຍັ຃ທາຓປູໄ຾ຖະ ຑບຌຘະນທຌັຉທ຺຅ຄິຂບຄຑະຌກັຄາຌ. ຃ຼຄ຃ກູໃ ຌັຌີໄກ຃ໍ ທຌຓກີາຌກາໍຌຈ຺ຉາໍ຾ ໜຄໃ ຄາຌເນ຅ໄ ະ຾຅ຄໄ ຾ຍຄໃ ເນຑໄ ະຌກັຄາຌ຾ຉຖໃ ະ຃ຌ຺ປຍັຏິຈຆບຍຉາຓຽຄໃບືຌແຂຂບຄຉາໍ ຾ໜຄໃ ຄາຌຽຎັຌ ຍຌັນານົກັ, ກາໍຌຈ຺຃ທາຓປຍັຏິຈຆບຍດໃາຄຖະບຼຈ, ຓກີາຌຎະຽຓຌີຏຌ຺ຂບຄຑະຌກັຄາຌໝໃຌັງບໄ ຄງໍຏໄຈູ ີ ຽຈໃັຌ ຾ຖະ ຐຶກບຍ຺ປຓ຺ເນຏໄ ຋ໄູໃີງຄັບບໃ ຌ ຽຎັຌຉຌ຺ໄເຌທຼກຄາຌ຋ໃີກຼໃ ທກຍັຑາຖະຍຈ຺ຍາຈ ຾ຖະ ໜາໄ຋ໃີຂບຄ ຘຌູ ກາຄ ຆຎຎ ຖາທ; ກາຌຂຼຌ຾ຏຌກາຌ, ຿຃ຄກາຌ ຾ຖະ ຄຍ຺ຎະຓາຌ; ກາຌຂຼຌຉາໍ຾ໜຄໃ ຄາຌ, ປາໃ ຄ ຌຉິ ິກາໍຉາໃ ຄໂ; ກາຌຎະຽຓຌີ຿຃ຄກາຌ; ຽບກະຘາຌ຋າຄຖຈັຊະກາຌ, ກາຌຘະນຸົຍ ຾ຖະ ກາຌຂຼຌຖາງ ຄາຌເນນໄ ົາງຂຶໄຌ.ຘທໃ ຌຈາໄຌ຾ຍຍ຾ຏຌທິ຋ີຽປັຈທຼກ: ຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ ແຈທໄ າຄ ຾ຌທ຋າຄເຌກາຌຎຍັຎຸຄ຾ຍຍ຾ຏຌທິ຋ີຽປັຈທຼກຂບຄຑະຌກັຄາຌ ຿ຈງນຌັຽຂ຺ໄາຘູໃຖະຍຼຍນົກັກາຌ, ກາຌ຅ຈັຉຄັໄຎະຉິຍຈັທຼກຄາຌຉໄບຄຓ຾ີຏຌກາຌ, ຿຃ຄກາຌຖະບຼຈ, ປຍັຎະກຌັນົກັກາຌຖທຓຘູຌ ຎະຆາ຋ິຎະແຉຌາໍຑາຽຎັຌໝ຃ູໃ ະຌະ, ຍຸກ຃ຌ຺ປຍັຏິຈຆບຍ, ກທຈກາຎະຽຓຌີ ຾ຖະ ຊບຈຊບຌຍຈ຺ປຼຌ, ຽຘີຓຂະນງາງນທ຺຃ິຈຎະຈຈິຘາໄຄດາໃ ຄ຾຋຅ໄ ຄິ, ຅າໍກຈັຑະງາຈບາຈງາຘິຈ ນາໃ ຄຽນີຌ຅າກທຼກຄາຌຉທ຺຅ຄິ; ຓ຾ີຍຍ຾ຏຌທິ຋ີຽປັຈທຼກ຋ໃີປຍັຎະກຌັ, ຾ຌຌໃ ບຌ, ຃ບໃ ຄ຾຃ທໄ ຋ຄັຘບຈ຃ບໃ ຄກຍັຆາທໜຸໃຓ-ຽງ຺າທະຆຌ຺ ຽຑໃືບປຍັຎະກຌັແຈຑໄ ະຌກັຄາຌໜຸໃຓ຾ໜໄຌຘືຍ຋ບຈ຾ຉຖໃ ະແຖງະ, ຓກີາຌຘຶກຘາຽຍໃິຄຽຄໃບືຌແຂຂບຄຍຸກ ຃ະຖາກບຌເຌກາຌຍາໍຖຄຸ ກໃຘໍ າໄຄ ຿ຈງຘະຽຑາະເຌຈາໄຌ຾ຍຍ຾ຏຌທິ຋ີຌາໍຑາ; ກາຌຂຌ຺ຂທາງຓະນາຆຌ຺

109 ເນຽໄຂ຺ໄາເຌກາຌ຅ຈັຉຄັໄ ຾ຖະ ປທໃ ຓຂະຍທຌກາຌ; ຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກາຌຂຼຌຉາໍ຾ໜໃຄຄາຌ, ກາຌປາໃ ຄຌຉິ ິກາໍ ຉາໃ ຄໂ, ກາຌຉີຖາ຃າຎະຽຓຌີຏຌ຺ຑະຌກັຄາຌ; ກາຌປາໃ ຄຽບກະຘາຌ຋າຄຖຈັຊະກາຌ; ກາຌຽປັຈຍຈ຺ຘະນຸົຍ ຾ຖະ ກາຌຂຼຌຖາງຄາຌເນນໄ ົາງຂຌຶໄ . ຑບໄ ຓຌີໄກຉໍ ບໄ ຄແຈຘໄ ຶກຘາບຍ຺ປຓ຺຾ຌທ຃ິຈ, ຆຸກງູເໄນຽໄຂ຺າຽ຅຺າໄເນຓໄ ີ ຃ທາຓກະຉືຖືຖຌ຺ໄ ເຌກາຌຘາໄຄຉຌ຺ຽບຄປຍັຎະກຌັແຈຑໄ ະຌກັຄາຌ ປຸຌໃ ໜຸໃຓຽຑໃືບປຍັຎະກຌັແຈຉໄ າຓ຿຃ຄ ຎະກບຍຍຸກ຃ະ ຖາກບຌເຌຊຌັ຾ຊທຑະຌກັຄາຌຌາໍຑາ-຃ຓຸໄ ຃ບຄ຾ຉຖໃ ະຘະແໝ. ຘທໃ ຌຈາໄຌກາຌຌາໍຑາ ຆາທໜຸຓໃ -ຽງ຺າທະຆຌ຺ຽຂ຺ໄາຘຂູໃ ະຍທຌກາຌ: ກາຌຑຈັ຋ະຌາຈາໄຌຌ຅ີໄ ະຽຎັຌກາຌຘາໄຄຑະຌກັຄາຌເນປໄ ຽູໄປັຈ ທຼກກາຌຽຓບືຄ ຾ຖະ ຘາໄຄ຃ຌ຺ ໝາງທາໃ ຽຎັຌຑະຌກັຄາຌ຋ໃີຌາໍຑາ຾ຌທ຋າຄຌະ຿ງຍາງ ຾ຖະ ກຈ຺ໝາງ ແຎຌາໍຑາຆາທໜຸໃຓ-ຽງ຺າທະຆຌ຺ ຅ຈັຉຄັໄຎະຉິຍຈັ ຾ຖະ ຽຎັຌຘະຓາຆິກຂບຄຍຌັຈາກາຌ຅ຈັຉຄັໄຘຄັ຃ຓ຺, ຽ຃ໃືບຌແນທທຼກຄາຌຘຄັ຃ຓ຺຋ໃີຊືກຉບໄ ຄກຍັກຈ຺ໝາງ, ຘາໄຄຑະຌກັຄາຌເນໄປຌູໄ າໍຑາຆາທໜຸຓໃ -ຽງ຺າທະຆຌ຺ ຅ຈັຉຄັໄຎະຉິຍຈັຂໍໄ຾ຂຄໃ ຂຌັຂບຄຆາທໜຸໃຓ-ຽງ຺າທະຆຌ຺ເຌ຾ຉຖໃ ະຽຄໃບືຌແຂ, ຌາໍຑາຆາທໜຸຓໃ -ຽງ຺າທະຆຌ຺ ຽ຃ໃືບຌແນທຂະຍທຌກາຌ຅ຈັຉຄັໄຎະຉິຍຈັ຾ຏຌກາຌຂບຄຑກັ, ຂບຄຖຈັ, ບຄ຺ກາຌຎກ຺຃ບຄ ຿ຈງກາຌນຌັ ຾ຏຌກາຌຂບຄບຌັຖທຓ ຓາຽຎັຌ຾ຏຌຘະຽຑາະຂບຄ ຃ະຌະຍໍຖິນາຌຄາຌຆາທໜຸໃຓ ຾ຖະ ຽຂ຺ໄາປທໃ ຓ ຂະຍທຌກາຌຖທຓຂບຄຑກັ, ຂບຄຖຈັ. ຽຌໃບືຄ຅າກຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ ຍໃໍ຋ຌັຓຘີະ ຊາຍຌັກາຌຘຶກຘາທຼກຄາຌຆາທໜຸໃຓ-ຽງ຺າທະຆຌ຺, ຅ໃຄຶແຈຊໄ ືຽບ຺າກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺, ຊບຈຊບຌຍຈ຺ປຼຌ຋ຄັ ຽປັຈ຋ຄັ຾ຖກຎໃຼຌຈທໄງນົາງປຍູ , ນົາງ຾ຍຍ, ນົາງທ຋ິ ີ຋ຄັຓກີາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກຍັ຋ໃີ຾ຖະ ກາຌຽ຃ໃືບຌແນທ ຌບກຘະຊາຌ຋ີ, ກາຌຘໃຄ຺ແຎຐືກບຍ຺ປຓ຺ດຑູໃ າງເຌ ຾ຖະ ຉາໃ ຄຎະຽ຋ຈ ຾ຓຌໃ ແຈປໄ ຍັກາຌຽບ຺າເ຅ເຘໃ ຽຑໃືບ ຑຈັ຋ະຌາດໃາຄຓ຅ີຈຸ ຘຸຓຉາຓ຋ິຈ຋າຄຖທຓ຾ຏຌຑຈັ຋ະຌາທຼກຄາຌຆາທໜຸໃຓ-ຽງ຺າທະຆຌ຺. ນທ຺ຂໍໄ຋ໃີ ຅າໍຽຎັຌ ຾ຖະ ຽນັຌທາໃ ຃ທຌຓກີາຌ຅ຈັຐຶກບຍ຺ປຓ຺ເນນໄ ົາງຂຶໄຌຉໃືຓແຈ຾ໄ ກໃ : ກາຌນຌັຽບ຺າຓະຉິ, ຃າໍຘໃຄັ, ຾ຏຌຄາຌ, ຿຃ຄກາຌ ຾ຖະ ຌະ຿ງຍາງຂບຄຑກັ-ຖຈັ ຓາຽຎັຌກຈິ຅ະກາໍ; ຾ຍຍ຾ຏຌກາຌຌາໍຑາ, ກາຌ ຽຎັຌຏຌໄູ າໍກຈິ຅ະກາໍ, ກາຌທາຄ຾ຏຌກາຌຽ຃ໃືບຌແນທກຈິ຅ະກາໍ, ກາຌຘາໄຄຂະຍທຌກາຌ, ກາຌຽຎັຌຌກັ ຿຃ຘະຌາ, ກາຌຆທໃ ງຽນົືບຘຄັ຃ຓ຺, ຅ຈິຉະຘາຈຂບຄຆາທໜຸໃຓ-ຽງ຺າທະຆຌ຺ ຾ຖະ ຃ທາຓປກູໄ ຼໃ ທກຍັທຼກ ຄາຌ ຎກຆ-ຎກຘ. ຅າກຘໃິຄ຋ໃີກາໃ ທຓາເຌ຾ຉຖໃ ະຈາໄຌຌຌັໄ ຽນັຌແຈທໄ າໃ ຑະຌກັຄາຌຓ຃ີທາຓຘຌ຺ເ຅ ຾ຖະ ຓ຃ີທາຓຉບໄ ຄກາຌ ດໃາຄງໃິຄເຌກາຌຘະ຾ນທຄນາ຃ທາຓປູ,ໄ ຃ທາຓຘາຓາຈເນໄກຍັຉຌ຺ຽບຄ ຽຆໃິຄຘະ຾ຈຄບບກເຌ຃ທາຓ ຉບໄ ຄກາຌດາກແຎຘຶກຘາຉໃໍ, ຉບໄ ຄກາຌດາກຐຶກບຍ຺ປຓ຺ເຌຂະ຾ໜຄກາຌຉາໃ ຄໂ ຍໃໍທາໃ ຅ະຽຎັຌທຼກຄາຌທິຆາ ກາຌ ນົືທຆິາຘະຽຑາະຈາໄຌ ຾ຖະ ຑາຘາຉາໃ ຄຎະຽ຋ຈ ຖທຓຽຊິຄທຼກຄາຌຂະຍທຌກາຌຉາໃ ຄໂກຽໍຎັຌແຈໄ ຽຊຄິ຃ທາຓຘາໍ຃ຌັ຋ໃີດາກຑຈັ຋ະຌາຉຌ຺ຽບຄເນດໄ ູໃເຌຊຌັ຾ຊທກາຌຌາໍຂບຄກາຌ຅ຈັຉຄັໄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ ຎະຉິທຈັຖາທ ເຌ຾ຉຖໃ ະຍາຈກາໄທ ຾ຖະ ຑຈັ຋ະຌາຉຌ຺ຽບຄເນຓໄ ຃ີທາຓປ຃ູໄ ທາຓຘາຓາຈ ຾ຖະ ຋ກັຘະ

110 ເຌກາຌຽປັຈທຼກຂບຄຉຌ຺ ຽຑາະ຃ທາຓປູໄ຃ທາຓຘາຓາຈ຋ໃີງຄັຍໃໍຑຼຄຑໍຉໃໍຍຈ຺ຍາຈໜໄາ຋ໃີຂບຄຉຌ຺຋ໃີ ປຍັຏິຈຆບຍ ຈໃຄັຌຌັໄ, ຑະຌກັຄາຌ຅ໃຄຶຽນັຌແຈ຃ໄ ທາຓຘາໍ຃ຌັເຌກາຌຑຈັ຋ະຌາຈາໄຌກາຌຘຶກຘາປຼຌປູໄ ຾ຖະ ກາຌ຾ຖກຎໃຼຌຎະຘຍ຺ກາຌຉາໃ ຄໂ຅າກຑາງເຌ ຾ຖະ ຉາໃ ຄຎະຽ຋ຈຽຑໃີຓຂຶໄຌ ຽຆໃິຄຽນັຌແຈທໄ າໃ ຓີ ຃ທາຓຘບຈ຃ບໃ ຄກຍັຏຌ຺ກາຌຘຶກຘາ ຂບຄ ຋ບຄຘະຌຈິ ຑຌັ຾ຑຄຈີ2016 ທາໃ : ຏຌ຺ຂບຄກາຌຘຶກຘາ ເຌ 9 ຈາໄຌ ຑຍ຺ທາໃ : ຅ຈຸ ຎະຘຄ຺຋ີ1 ຘະຑາຍກາຌຑຈັ຋ະຌາຍກຸ ຃ະຖາກບຌເຌຘຌູ ກາຄ ຆຎຎຖຽຆໃີຄ ຍກຸ ຃ະຖາກບຌແຈປໄ ຍັກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺, ຘາໍຓະຌາຈາໄຌທິຆາກາຌເຌຖະຈຍັກາຄ ຾ຖະ ກາຌຑຈັ຋ະ ຌາຊືກຉາຓທິຆາຘະຽຑາະ຋ໃີຽຎັຌຑືໄຌຊາຌຉຌ຺ໄ ຉໍ; ຅ຈຸ ຎະຘຄ຺຋ີ2 ຃ທາຓຉບໄ ຄກາຌຑຈັ຋ະ ຌາຍຸກ ຃ະຖາກບຌເຌຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ ຿ຈງຖທຓ຾ຖທໄ ຑຍ຺ທາໃ ຓ຃ີທາຓຉບໄ ຄກາຌ ເຌຖະຈຍັນົາງ, ເຌຌຌັໄ຃ທາຓຉບໄ ຄກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺ງກ຺ຖະຈຍັ຃ທາຓປເູໄຌຈາໄຌທິຆາຘະຽຑາະນົາງ ກທາໃ ໝູໃ . ຎະຘິຈ຋ິຑາຍເຌກາຌຑຈັ຋ະຌາຍກຸ ຃ະຖາກບຌຑຍ຺ທາໃ ຋ຄັຽຑຈຆາງ ຾ຖະ ຽຑຈງິຄຓ຃ີທາຓ ຉບໄ ຄກາຌເຌກາຌຑຈັ຋ະຌາຍໃໍ຾ຉກຉາໃ ຄກຌັ; ຅າກ຃ທາຓ຃ິຈ຋ໃີແຈ຅ໄ າກ຾ຍຍຘບຍຊາຓ ຾ຖະ ກາຌ ຘາໍຑາຈຘະ຾ຈຄເນຽໄນັຌກາຌຈາໍຽຌຌີກາຌເຌ຾ຉຖໃ ະຈາໄຌຽນັຌທາໃ ຓນີົາງບຌັຈີກທາໃ ຅ຈຸ ຍກ຺ຏບໃ ຄ ຾ຖະ ຓຍີຌັນາຍາຄດໃາຄຉບໄ ຄ຾ກແໄຂຽຆໃັຌກຌັ; ຘໃິຄຽນຖໃ຺າຌີໄ຾ຓຌໃ ກາຌຑຈັ຋ະຌາ ຾ຖະ ກາຌຎະຽຓຌີຏຌ຺ ຾ຖະ ຘຖຸ ິງາ ຾ກທໄຑິຖາທຄ຺ 2017 ທາໃ : ຏຌ຺ກາຌຘຶກຘາຑຍ຺ທາໃ : ຘະຑາຍຍຌັນາກາຌ຅ຈັຉຄັໄຎະຉິຍຈັ ທຼກຄາຌຂະຍທຌກາຌຉະນົບຈແຖງະຏໃາຌຓາກໍ຃ືຎຈັ ຅ຸຍຌັຂະຍທຌກາຌຆາທໜຸໃຓງຄັ຾ຓຌໃ ທິ຋ີ ກາຌຽ຃ໃືບຌແນທຂບຄຘູຌກາຄຆາທໜຸໃຓຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທເຌກາຌຏຌັຂະນງາງ຾ຌທ຋າຄ ຌະ຿ງຍາງຂບຄຑກັ, ກຈ຺ຖະຍຼຍ, ກຈ຺ໝາງ, ຓະຉິ, ຃າໍ ຘໃຄັຉາໃ ຄໂ ຾ຖະ ຂະຍທຌກາຌ ບໃືຌໂ ຽຎັຌຉຌ຺ໄ: ຂະຍທຌກາຌຘຶກຘາບຍ຺ປຓ຺ກາຌຽຓບືຄ, ຾ຌທ຃ິຈ, ຃ຌຸ ຘຓ຺ ຍຈັຘິຌ຋າໍຎະຉິທຈັ, ຓຌູ ຽຆືໄບ ຂບຄຑກັ, ຂບຄຆາຈ, ຂບຄຆາທໜຸຓໃ , ຂະຍທຌກາຌທຆິ າຘະຽຑາະ, ທ຋ິ ະງາຘາຈຽຉັກຌກິ ຋ໃີ຋ຌັຘະແ ໝ ຾ຖະ ກາຌງກ຺ຘຄູ ຃ທາຓປ຃ູໄ ທາຓຘາຓາຈປບຍຈາໄຌແຈຽໄປັຈເນຆໄ າທໜຸຓໃ ກາງຽຎັຌຌກັກາຌຽຓບືຄ, ຌກັທິຘະທະກບຌ, ຌກັ຋ຖຸ ະກຈິ , ຌກັກຖິ າ, ຌກັຘະ຾ຈຄ ຾ຖະ ບໃືຌໂ. ຃ຼຄ຃ກູໃ ຌັຌຌັໄກໃງໍ ຄັຓຘີໃິຄ຋ໄາ ຋າງນົາງຈາໄຌ຋ໃີຉບໄ ຄແຈ຾ໄ ກແໄຂຽຎັຌຉຌ຺ໄ: ຽຌບືໄ ເຌກາຌຽ຃ໃືບຌແນທຂະຍທຌກາຌງຄັຍໃໍ຋ຌັຘບຈ຃ບໃ ຄຽ ໜາະຘຓ຺ກຍັ຅ຈຸ ຑິຽຘຈ, ຅ຈິຉະຘາຈ, ກຸຓໃ ບາງຸ, ຽ຃ໃືບຄຓກືາຌ຿຃ຘະຌາງຄັຍໃໍ຋ຌັ຾ນົຓ຃ຓ຺, ຃ທາຓ ຘາຓາຈຂບຄຍກຸ ຃ະຖາກບຌຓ຃ີທາຓ຅າໍກຌັ, ຖະຍຍ຺ກາຌ ຅ຈັຉຄັໄງຄັຍໃໍ຋ຌັຽຂັຓໄ ຾ຂຄ຿ຈງຘະຽຑາະຂຌັໄ ປາກຊາຌຍາໄຌ, ກາຌຘຶກຘາປາໃໍປຼຌແຎຉາຓກະ຾ຘຍໃ ໃໍ຋ຌັຽຎັຌຽ຅຺າໄກາຌ, ຽກຈີຓຎີະກຈ຺ກາຌນງໍໄ຋ໍໄເຌ ຊຌັ຾ຊທຆາທໜຸຓໃ ແຈຘໄ າໄຄ຃ທາຓນງຸຄໄງາກເນໄ຾ກ຃ໃ ບຍ຃ທ຺, ກາຌ຅ຈັຉຄັໄ ຾ຖະ ຘຄັ຃ຓ຺, ກາຌຘາໄຄ ຽຘຈຊະກຈິ ຃ບຍ຃ທ຺ຂບຄຆາທໜຸຓໃ ງຄັຍໃໍ຋ຌັຘາຓາຈກຸຓໃ ຉຌ຺ຽບຄແຈ.ໄ ຌບກ຅າກຌຌັໄງຄັຘາຓາຈຆບກ ຽນັຌແຈຂໄ ໍໄຂາຈຉກ຺ຍກ຺ຏໃບຄ຋ໃີຉບໄ ຄແຈຘໄ ືຍຉໃໍ຾ກແໄຂເຌຘະຽຑາະໜໄາ ຾ຖະ ງາທຌາຌ. ຋ຄັໝຈ຺ຌຌັໄ

111 ກາຌ຅ຈັຉຄັໄຘຄັ຃ຓ຺ຉາໃ ຄໂ ຉບໄ ຄແຈຘໄ າໄຄຘໃິຄບາໍຌທງ຃ທາຓຘະຈທກຽຑໃືບຘາໄຄຽຄໃບືຌແຂເນຆໄ າທໜຸຓໃ ແຈໄ ຽຂ຺ໄາຽຊຄິຂໍຓໄ ຌູ ຂາໃ ທຘາຌ຋ໃີ຅າໍຽຎັຌ; ຈາໄຌຽຌບືໄ ເຌ຾ຖະທິ຋ີກາຌຽ຃ໃືບຌແນທຂະຍທຌກາຌຉບໄ ຄຉິຈຑຌັ ກຍັກາຌຏຌັຂະນງາງຍຌັຈາຓະຉິ, ຃າໍຘໃຄັ, ຖະຍຼຍກຈ຺ໝາງ ຾ຖະ ຾ຏຌກາຌຖທຓຂບຄ຃ະຌະຑກັ ຽຎັຌຓາຈຊາຌຈທໄ ງຂະຍທຌກາຌ ‘’ປກັຆາຈຑຈັ຋ະຌາ’’ ຾ຖະ ຉິຈຑຌັກຍັຂໍໄ຾ຂຄໃ ຂຌັໄ 4 ຍຸກຂບຄ ຃ະຌະຆາທໜຸຓໃ ຾ຖະ ຘບຈ຃ບໃ ຄກຍັ຅ຈິຉະຘາຈຂບຄກຸຓໃ ຽຎ຺ໄາໝາງຈທໄ ງນຖາງທິ຋ີ຋ໃີ ຽໜາະຘຓ຺ ກຍັ຃ທາຓປ຃ູໄ ທາຓຘາຓາຈຂບຄກຸຓໃ ຽຎ຺ໄາໝາງ ຾ຖະ ຋ບໄ ຄຊໃຌິ . ຽຊຄິດາໃ ຄເຈກຉໍ າຓກາຌຽ຃ໃືບຌແນທຂະຍທຌກາຌຂບຄຆາທໜຸຓໃ ຉບໄ ຄແຈຘໄ ືຍຉໃໍເຌກາຌຎຍັຎຸຄຽຌບືໄ ເຌ ຾ຖະ ທ຋ິ ີກາຌ ເນຓໄ ນີົາກນົາງນທ຺ຂໍ,ໄ ຓຽີຌບືໄ ເຌຖະບຼຈກະ຋ຈັປຈັຘບຈ຃ບໃ ຄຖະນທາໃ ຄ຋ິຈຘະຈີ ຾ຖະ ຉທ຺຅ິຄ, ຓ຃ີທາຓຽຂ຺ໄາເ຅ຄາໃ ງຽໜາະຘຓ຺ , ຘບຈ຃ໃບຄກຍັກຸຓໃ ຽຎ຺ໄາໝາງ, ຘບຈ຃ໃບຄກຍັ ຅ຈິຉະຘາຈ, ບາງຸ, ຽຑຈ, ຽຏໃ຺າ ຿ຈງຘະຽຑາະ຾ຓຌໃ ຽຖໃີຓ຅າກຘະຊາຍຌັ຃ບຍ຃ທ຺, ຘະຊາຍຌັກາຌ ຘຶກຘາ, ບຄ຺ກາຌ຅ຈັຉຄັໄຑາກຖຈັ ຾ຖະ ຽບກະຆຌ຺ຉບໄ ຄຘາໄ ຄຽຄໃບືຌແຂບາໍ ຌທງ຃ທາຓຘະຈທກເຌ ກາຌຌາໍຑາຎະຉິຍຈັເນແໄຈ,ໄ ຎະຉິຍຈັເນຈໄ ,ີ ຎະຉິຍຈັເນນໄ ົາງ ຾ຖະ ຎະຉິຍຈັເນຊໄ ືກຉາຓ຾ຌທ຋າຄ ຌະ຿ງຍາງຂບຄຑກັ, ຊືກຉາຓຖະຍຼຍກຈ຺ໝາງຂບຄຖຈັຈທໄ ງນົາງທິ຋ີ, ນົາງປຍູ ກາຌ ຊືທາໃ ຋ຸກ ກາຌຽ຃ໃືບຌແນທຂະຍທຌກາຌຂບຄຆາທໜຸຓໃ ຉບໄ ຄປຍັຎະກຌັເນແໄຈ຋ໄ າຄຈາໄຌຽຌບືໄ ເຌ ຾ຖະ ທ຋ິ ີກາຌ຋ໃີ ຾ຌຌໃ ບຌເຌກາຌຑຈັ຋ະຌາທຼກຄາຌຂະຍທຌກາຌຆາທໜຸໃຓຖາທເຌຘະຽຑາະໜາໄ ຾ຖະ ງາທຌາຌ ດໃາຄຓຘີີຘຌັ ຾ຖະ ທຌັຌະຍຸຍຏາ 2010 ທາໃ : ຃ທາຓປ຃ູໄ ທາຓຘາຓາຈ ຾ຖະ ຋ກັຘະເຌກາຌຽປັຈທຼກ ຂບຄຖຈັຊະກບຌງຄັຍໃໍຑຼຄຑໍຉໃໍຍຈ຺ຍາຈໜາໄ຋ໃີຂບຄບຄ຺ກາຌຎກ຺຃ບຄ ຾ຖະ ຃ຓຸໄ ຃ບຄຖຈັຊະກບຌ. ຃ທາຓ ຉບໄ ຄກາຌເຌກາຌຑຈັ຋ະຌາຉຌ຺ຽບຄຂບຄຖຈັຊະກບຌ຅າກກາຌທິແ຅ຑຍ຺ທາໃ : ຖຈັຊະກບຌຂບຄບຄ຺ກາຌ ຉາໃ ຄໂ ຓ຃ີທາຓຉບໄ ຄກາຌຑຈັ຋ະຌາຉຌ຺ຽບຄເຌຈາໄຌ຋ກັຘະຂບຄກາຌຍໍຖິນາຌຄາຌຽຎັຌບຌັຈຍັ຋າໍບິຈ, ຾ຌທ຋າຄ຋ໃີຽໝາະຘຓ຺ເຌກາຌຑຈັ຋ະຌາຖຈັຊະກບຌ຃ື:1. ບຄ຺ກາຌຉາໃ ຄໂ຃ທຌຽຎີຈ຿ບກາຈເນຖໄ ຈັຊະ ກບຌແຈປໄຼຌປ຅ູໄາກກາຌຎະຉິຍຈັຄາຌ຅າກຎະຘຍ຺ກາຌຉທ຺຅ຄິ, 2. ຘໃຄ຺ຽຘີຓກາຌຘບຌທຼກ຅າກຏຍໄູ ຄັ຃ຍັ ຍຌັຆາ, 3. ຘໃຄ຺ຽຘີຓກາຌປຼຌປຈູໄ ທໄ ງຉຌ຺ຽບຄ, 4. ກາຌເນກໄ າຌຘຶກຘາເຌແຖງະງາທ, 5.ກາຌ຅ຈັຆຸຈ ຐຶກບຍ຺ປຓ຺ເຌແຖງະຘຌັໄ, 6. ຅ຈັເນຓໄ ກີາຌໝຌູ ທຼຌໜາໄ຋ໃີ຃ທາຓປຍັຏິຈຆບຍເຌຍບໃ ຌຽປັຈທຼກ. ຽຊິຄ຾ຌທເຈກຉໍ າຓ ຃ະຌະຌາໍຂບຄຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ ຽທຖາເຈກຊໍ ືທຼກ ຄາຌຑະຌກັຄາຌຽຎັຌກກ຺, ຽຎັຌຎຈັແ຅ຉຈັຘິຌຏຌ຺ແຈ,ໄ ຏຌ຺ຽຘງ ຂບຄທຼກຄາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌ ຆໃຶຄ ແຖງະຏາໃ ຌຓາແຈຓໄ ກີາຌຘະນຸົຍຉີຖາ຃າກຼໃ ທກຍັກາຌຘາໄຄຑະຌກັຄາຌ ຾ຖະ ທາຄ຋ິຈ຋າຄ຾ຏຌກາຌເຌຉໃໍ ໜາໄ, ຓ຾ີຏຌກາໍຌຈ຺ຘາໄຄຑະຌກັຄາຌຌາໍຑາ-຃ຓຸໄ ຃ບຄຂບຄ ຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ ເຌ ຋ຸກໂ 5 ຎີຉາຓຂຌັໄຉບຌດາໃ ຄຖະບຼຈ ຿ຈງແຈນໄ ຌັ຾ຏຌກາໍຌຈ຺ຘາໄຄຑະຌກັຄາຌຌາໍຑາ-຃ຓຸໄ ຃ບຄຓາຽຎັຌ

112 ຾ຏຌຘາໄຄຑະຌກັຄາຌຉາຓ຃ທາຓປ-ູໄ຃ທາຓຘາຓາຈຂບຄຑະຌກັຄາຌ, ຂຌຶໄ ຾ຏຌກາໍຌຈ຺ຘາໄຄຑະຌກັຄາຌດໃາຄ ຽຎັຌຖະຍຍ຺ ຾ຖະ ນຌັຽຎັຌໜຸໃຓ, ຅ຈັທາຄຆຍັຆບໄ ຌຑະຌກັຄາຌເນໄຍຌັຈາກຓ຺ຽໝາະຘຓ຺ກຍັຓາຈຊາຌ ຽຄໃບືຌແຂຂບຄຉາໍ຾ໜຄໃ ຄາຌ຋ໃີກາໍຌຈ຺ແທໄຈທໄ ງນົາງປຍູ , ນົາງ຾ຍຍ, ນົາງທິ຋ີ຾ຖະ ຽຂ຺ໄາຽຊິຄກຸຓໃ ຽຎ຺ໄາ ໝາງ ຈທໄ ງກາຌຘໃຄ຺ຽຘີຓເນໄແຎງກ຺ຖະຈຍັຈາໄຌທິຆາຘະຽຑາະຈທໄ ງ຋ຶຌຂບຄຖຈັ, ຋ຶຌຉທ຺ຽບຄ, ຐຶກ ບຍ຺ປຓ຺, ງກ຺ຖະຈຍັ຋ິຈຘະຈກີາຌຽຓບືຄ, ກາຌຍໍຖິນາຌ, ຑຈັ຋ະຌາຈທໄ ງຏາໃ ຌຑຶຈຉິກາໍ຿ຉ຅ຄິເຌຂະ ຍທຌກາຌທຼກຄາຌທິຆາຘະຽຑາະຂບຄ຾ຉຖໃ ະຂະ຾ໜຄກາຌຉາຓ຃ທາຓຽໝາະຘຓ຺ ຽຑໃືບຽປັຈເນກໄ າຌ ຅ຈັຉຄັໄຎະຉິຍຈັທຼກຄາຌຓຎີະຘິຈ຋ິຑາຍ.

113 ຑາກ຋ ີ V ຘະນ ຸົຍຏຌ຺ກາຌຘກ ຶ ຘາ ຾ຖະ ຂໍຘໄ ະຽໜ ີ ຾ຌະ 1. ຘະນ ຸົຍຏຌ຺ກາຌຘຶກຘາ ຏຌ຺ກາຌຘຶກຘານທ຺ຂໍໄກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌ ຂບຄຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ ຓ຅ີຈຸ ຎະຘຄ຺ຽຑໃືບ: 1) ຘຶກຘາຘະຑາຍກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌ ຂບຄຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ ຎະຉິທຈັຖາທ; 2) ຾ຌທ຋າຄກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌ ຂບຄຘູຌກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັ ຖາທ. ເຆໄທິ຋ີກາຌຘຶກຘາ຾ຍຍຎະຖິຓາຌ ຾ຖະ ຃ຸຌຌະຑາຍ ທິຽ຃າະ຿ຈງເຆໄ຃ໃາ຃ທາຓຊໃີ (Frequency) ຾ຖະ ຘໃທຌປບໄ ງ (Percentage) ຾ຖະ ເຆ຃ໄ ໃາຘະຽຖໃງ (Mean) ຾ຖະ ຃ໃາຏິຈຈໃຼຄ ຓາຈຉະຊາຌ (S.D) 1.1 ຘະຑາຍກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌ ຂບຄ ຘູຌກາຄຆາທໜຸໃຓຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ ເຌ ແຖງະຏາໃ ຌຓາ ຘະນຸົຍ຾ຖທໄ ຘະຑາຍກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌເຌ ຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ ຾ຓຌໃ ຽນັຌແຈທໄ າໃ ຑະຌກັຄາຌ຿ຈງຘທໃ ຌນົາງແຈປໄຍັກາຌຑຈັ຋ະຌາເຌ຾ຉຖໃ ະແຖງະ຃ື: ຘະຑາຍກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌເຌຈາໄຌ຋ິຈຘະຈີກາຌຽຓບືຄ ຾ຓຌໃ ຿ຈງຘທໃ ຌນົາງຑະຌກັຄາຌເຌ ຘູຌກາຄຆາທໜຸໃຓຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ຾ຓຌໃ ແຈປໄ ຍັກາຌງກ຺ຖະຈຍັ຃ທາຓປເູໄຌແຖງະຘຌັໄດູໃຑາງເຌ ຎະຽ຋ຈ຃ືຘທໃ ຌກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺຋ິຈຘະຈີກາຌຽຓບືຄແຖງະ 45 ທຌັ 46.8%, ກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺຋ິຈຘະຈີ ກາຌຽຓບືຄແຖງະ 5 ຽຈບືຌ ຾ຖະ 1 ຎີຘທໃ ຌໜໃຶຄບີຄຉາຓຽຄໃບືຌແຂ, ຍໃໍຽ຃ີງງກ຺ຖະຈຍັ 44.7% ຾ຖະ ຓ຅ີາໍ ຌທຌໜບໄ ງ຋ໃີຓຽີຄໃບືຌແຂເຌກາຌແຎງກ຺ຖະຈຍັທຼກຄາຌ຋ິຈຘະຈກີາຌຽຓບືຄດຉູໃ າໃ ຄຎະຽ຋ຈ຿ຈງຘະຽຑາກ຃ໍ ື ຎະຽ຋ຈນທຼຈຌາຓ ຾ຖະ ຎະຽ຋ຈ຅ຌີ. ຽນັຌທາໃ ກາຌງກ຺ຖະຈຍັຘທໃ ຌເນງໃ ຾ຓຌໃ ຅ະ຅ຈັຂຶໄຌຑາງເຌ, ກາຌ ງກ຺ຖະຈຍັຆຌັໄຘຄູ ຾ຖະ ຖະຈຍັຎະຖິຌງາຉີ຾ຓຌໃ ງຄັຓໜີ ບໄ ງ ຾ຖະ ຘທໃ ຌເນງໃ ຾ຓຌໃ ແຈຌໄ າໍ ເຆຄໄຍ຺ຎະຓາຌ ຉຌ຺ຽບຄ. ຘທໃ ຌຖະຈຍັຎະຖິຌງາ຿຋ ຾ຖະ ຎະຖິຌງາຽບກ຾ຓຌໃ ຓໜີ ບໄ ງ຋ໃີຘຈຸ . ຘທໃ ຌຘະຑາຍກາຌກາຌຑຈັ຋ະຌາຈາໄຌ຾ຌຌ຃ິຈດູໃຘູຌກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ ຎະຉິທຈັຖາທ ຘທໃ ຌເນງ຋ໃ ໃີກທຓຽກບືຍຽ຃ໃິຄໜໃຶຄຂບຄ຅າໍຌທຌຑະຌກັຄາຌ຋ຄັໝຈ຺ ຾ຓຌໃ ແຈຽໄຂ຺ໄາປທໃ ຓຘາໍຓະຌາກຼໃ ທກຍັ ຎະນທຈັຘາຈ ຾ຖະ ທຼກຄາຌຆາທໜຸຓໃ 48.9%, ປບຄຖຄ຺ຓາກແໍ ຈຽໄຂ຺ໄາປທໃ ຓກາຌຘາໍຓະຌາຓຌູ ຽຆືໄບ ຂບຄຑກັ, ຂບຄຆາທໜຸຓໃ 45.8% ຾ຖະ ຌບກຌຌັໄກໍແຈປໄ ຍັຘາໍຓະຌາກຼໃ ທກຍັ຾ຌທ຋າຄຌະ຿ງຍາງ ຂບຄຑກັ , ກຈ຺ໝາງ, ຖະຍຼຍກາຌຉໃາຄໂ, ຓູຌຽຆືໄບປກັຆາຈ ຾ຖະ ແຎ຋ຈັ ຘະຌະຘຶກຘາດູໃ ຉາໃ ຄຎະຽ຋ຈ ຖຼຄຉາຓຖາໍ ຈຍັ. ຾ຖະ ແຈຓໄ ຑີະຌກັຄາຌ຅າໍຌທຌໜບໄ ງ຋ໃີງຄັຍໃໍແຈຽໄຂ຺ໄາປທໃ ຓຘາໍຓະຌາ

114 ຽຖີງຽຌໃບືຄ຅າກຽຎັຌຏຍໄູ ຌັ຅ຽຸຂ຺ໄາຽຎັຌຑະຌກັຄາຌຘຄັກຈັເໝໃ . ຽນັຌທາໃ : ກາຌ຅ຈັຆຸຈຐຶກບຍ຺ປຓ຺຾ຓຌໃ ຈາໍ ຽຌຌີແຎຆທໃ ຄເຈໜໃຶຄ (ທຌັຘາໍ຃ຌັຉາໃ ຄໂຂບຄຆາຈ), ກາຌ຅ຈັຓຖີກັຘະຌະກະ຋ຈັປຈັ, ຂາຈຽຉັກຌິກເຌ ກາຌຈຄຶຈຈູ ຓະນາຆຌ຺ຽຂ຺ໄາປທໃ ຓ ຾ຖະ ຘາໍ຃ຌັປ຃ູໄ ທາຓຘາຓາຈຂບຄຌກັທ຋ິ ະງາກບຌງຄັກາໍຘະຑາຍຍໃໍ຋ຌັ ຋ໃທ຺ຽຊຄິ. ຘທໃ ຌຘະຑາຍກາຌຑຈັ຋ະຌາຈາໄຌຑາຘາຉາໃ ຄຎະຽ຋ຈ຿ຈງຘທໃ ຌນົາງຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຾ຓຌໃ ແຈຘໄໃຄ຺ ຑະຌກັຄາຌແຎງກ຺ຖະຈຍັຍາໍຖຄຸ ຑາຘາບຄັກຈິ 63.2% ຽຑາະຽຎັຌຑາຘາ຋ໃີເຆຽໄຂ຺ໄາເຌທຼກຄາຌ຋ກຸ ທຼກຄາຌ ເຌຖະຈຍັຘາກຌ຺ ຌບກຌກີໄ ຾ໍ ຓຌໃ ຑາຘານທຼຈຌາຓ 25.8%, ຑາຘາ຅ຌີ ຾ຖະ ດໃີຎຸໃຌ ຽຑາະຓຌັ຅ະຽທ຺ໄາຽຊິຄ ກາຌຑທ຺ຑຌັນົາງໂຈາໄຌເຌກາຌຑຈັ຋ະຌາ຋ກຸ ຂະ຾ໜຄກາຌເຌບາຌາ຃ຈ຺ຍໃໍທາໃ ຅ະຽຎັຌທຼກຄາຌຆາທໜຸຓໃ ຾ຖະ ກາຌຂຌ຺ຂທາງ຾ນົໃຄ຋ຶຌ, ກາຌ຾ຖກຎໃຼຌ຃ທາຓປູໄ຾ຖະ ຎະຘຍ຺ກາຌ຅າກຉໃາຄຎະຽ຋ຈຽຂ຺ໄາຓາ ຑຈັ຋ະຌາຎະຽ຋ຈຆາຈຂບຄຑທກຽປ຺າ. ຽຆໃິຄຘທໃ ຌເນງໃ ຾ຓຌໃ ກາຌ຅ຈັຆຸຈຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກຍັ຋ໃີ, ຌາໍ ເຆກໄ າຌ ຊາໃ ງ຋ບຈຽຉັກຌກິ຅າກບາຘາຘະຓກັຉາໃ ຄຎະຽ຋ຈ. ກາຌບຍ຺ປຓ຺ຓແີຖງະຘຌັໄງຄັຍໃໍຽຎັຌຖະຍຍ຺຃ຍ຺ຆຸຈ ຾ຖະ ຍໃໍ຋ຌັຉໃໍຽຌໃບືຄ. ຘາໍ ຖຍັຘະຑາຍກາຌຑຈັ຋ະຌາທຼກຄາຌທິຆາກາຌຆາທໜຸໃຓ ຘທໃ ຌເນງ຾ໃ ຓຌໃ ແຈຐໄ ຶກບຍ຺ປຓ຺ ທຼກຄາຌຆາທໜຸຓໃ ດຑູໃ າງເຌຎະຽ຋ຈ 43.7%, ຃ຼຄ຃ກູໃ ຌັກຍັແຈແໄຎງກ຺ຖະຈຍັຐຶກບຍ຺ປຓ຺ທຼກຄາຌຆາທ ໜຸຓໃ ດູໃຉາໃ ຄຎະຽ຋ຈ (ນທຼຈຌາຓ ຾ຖະ ຅ຌີ)ຽຆໃັຌ: ຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກຼໃ ທກຍັທຼກຄາຌ຿຃ຘະຌາ, ຘຶກຘາ ບຍ຺ປຓ຺ກາຌຽຓບືຄ-຾ຌທ຃ິຈເນ຾ໄ ກຆໃ າທໜຸຓໃ -ຽງ຺າທະຆຌ຺ 36.8%, ຾ຉກໃ າຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺຋າຄຈາໄຌແບ຋ີ, ຂໍຓໄ ຌູ ຂາໃ ທຘາຌ, ກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກາຌຌາໍເຆບໄ ີຽຓທ ຾ຖະ ຘໃຄ຺ຽບກະຘາຌ຋າຄບີຽຓທ ຽຎັຌນທ຺ຂໍ຋ໄໃີຑະ ຌກັຄາຌແຈຽໄຂ຺ໄາປທໃ ຓໜບໄ ງ຋ໃີຘຈຸ ຾ຖະ ກຓໍ ຑີະຌກັຄາຌຍາຄ຅າໍຌທຌ຋ໃີຍໃໍຽ຃ີງແຈຑໄ ຈັ຋ະຌາຈາໄຌຌຽີໄຖີງ ຽຌໃບືຄ຅າກຑະຌກັຄາຌຍາຄ຃ຌ຺຾ຓຌໃ ນາກຊໍ ືກຍຌັ຅ຽຸຂ຺ໄາຽຎັຌຖຈັຊະກບຌເໝຽໃ ຄໃບືຌແຂງຄັຍໃໍບາໍຌທງ. ຅ຈຸ ຌຽີໄນັຌທາໃ ງຄັຍໃໍຘາຓາຈ຅ຈັຉຄັໄຎະຉິຍຈັແຈດໄ າໃ ຄຽຎັຌຖະຍຍ຺, ຂາຈກາຌຂຌຶໄ ຾ຏຌເຌກາຌ຅ຈັຆຸຈບຍ຺ປຓ຺ ເຌແຖງະຘຌັໄ ຾ຖະ ແຖງະງາທ, ກາຌ຃ຌ຺ໄ຃ທາໄຘາໄຄເນຽໄຎັຌຖະຍຍ຺຃ຍ຺ຆຸຈ, ງຄັຍໃໍ຋ຌັຓຌີຈິຉິກາໍ ຾ຖະ ຉີ ຖາ຃າ຃ທາຓປຍັປຂູໄ ບຄຍກຸ ຃ະຖາກບຌ. ຘທໃ ຌຘະຑາຍກາຌຑຈັ຋ະຌາຈາໄຌກາຌຎະຉິຍຈັໜາໄ຋ໃີທຼກຄາຌ ຑະຌກັຄາຌຘທໃ ຌເນງກໃ ແໍ ຈໄ ປຍັກາຌຑຈັ຋ະຌາ຃ທາຓປຂູໄ ບຄຉຌ຺ຈາໄຌຑາຖະຍຈ຺ຍາຈ ຾ຖະ ໜາໄ຋ໃີຂບຄຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ ຎະຉິທຈັຖາທ 58.4%, ປບຄຖຄ຺ຓາກາຌຘາໍຓະຌາກຼໃ ທກຍັຌະ຿ງຍາງ, ຓະຉິກບຄຎະຆຸຓ, ກຈ຺ໝາງ ຾ຖະ ຖະຍຼຍກາຌຉາໃ ຄໂ 45.8%. ກາຌຂຼຌ຾ຏຌ, ຿຃ຄກາຌ ຾ຖະ ຄຍ຺ຎະຓາຌ, ກາຌຂຼຌ຾ຏຌ ງຸຈ຋ະຘາຈກາຌຑຈັ຋ະຌາຆາທໜຸໃຓ-ຽງ຺າທະຆຌ຺ ຾ຖະ ກາຌຍໍຖິນາຌບຄ຺ກບຌ, ຍຸກ຃ະຖາກບຌ ຾ຖະ ຽທຖາ. ຘທໃ ຌທຼກຄາຌກາຌຎະຽຓຌີ຿຃ຄກາຌ຾ຓຌໃ ງຄັ ຾ຖະ ຌບກ຅າກຌີໄງຄັຓຑີະຌກັຄາຌ

115 ຍາຄ຅າໍຌທຌກຍໍ ໃໍຽ຃ີງຽຂ຺ໄາປທໃ ຓ. ຾ຉກໃ າຌຎະຉິຍຈັຽນັຌທາໃ : ງຄັຂາຈ຾ຍຍ຾ຏຌ, ຽປັຈງຄັຍໃໍກທາໄຄຂທາຄ ຾ຖະ ຍໃໍຽຎັຌຎກ຺ກະຉິ, ງຄັຂາຈຏຊໄູ າໃ ງ຋ບຈຍຈ຺ປຼຌ຋ໃີຓ຃ີທາຓປູໄ຾ຖະ ຌຉິ ິກາໍກຼໃ ທຂບໄ ຄ. ຘທໃ ຌຘະຑາຍກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌຈາໄຌ຾ຍຍ຾ຏຌກາຌຽປັຈທຼກຘທໃ ຌເນງ຾ໃ ຓຌໃ ຘຓຸ ເຘໃ ເຌທຼກຄາຌກາຌບຍ຺ປຓ຺ກາຌຂຼຌຉາໍ຾ໜຄໃ ຄາຌ ຾ຖະ ກາຌປາໃ ຄຌຉິ ິກາໍ 43.2%, ຉໃໍຓາກ຃ໍ ືກາຌປາໃ ຄ ຽບກະຘາຌ຋າຄຖຈັຊະກາຌ 40%, ກາຌຉີຖາ຃າຎະຽຓຌີຏຌ຺ຑະຌກັຄາຌ-ຖຈັຊະກບຌ ຾ຖະ ຐຶກ ບຍ຺ປຓ຺ກາຌຽປັຈຍຈ຺ຘະນຸົຍ ຾ຖະ ກາຌຂຼຌຖາງຄາຌ. ຾ຉກໃ ງໍ ຄັຓຍີາຄທຼກຄາຌ຋ໃີຑະຌກັຄາຌແຈປໄ ຍັ ກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺ໜບໄ ງ຃ືກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກຼໃ ທກຍັ຾ຍຍ຾ຏຌທິ຋ີຌາໍຑາ, ທິ຋ີຂຌ຺ຂທາງຓະນາຆຌ຺ຆາທ ໜຸຓໃ ເນຽໄຂ຺ໄາກາຌ຅ຈັຉຄັໄ. ຑບໄ ຓຌີໄກງໍ ຄັຓຑີະຌກັຄາຌ຅າໍຌທຌໜໃຶຄຍໃໍຽ຃ີງແຈຽໄຂ຺ໄາປທໃ ຓກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺ ທຼກຄາຌຽຖໃ຺າຌຽີໄຖີງ ຽຑາະຽຎັຌຑະຌກັຄາຌ຋ໃີນາກໃຍໍ ຌັ຅ຽຸຂ຺ໄາຽຎັຌຑະຌກັຄາຌເໝໃ . ຾ຉກໃ າຌຎະຉິຍຈັ ຽນັຌທາໃ : ງຄັຂາຈ຾ຍຍ຾ຏຌ, ຽປັຈງຄັຍໃໍກທາໄຄຂທາຄ ຾ຖະ ຍໃໍຽຎັຌຎກ຺ກະຉິ. ຘທໃ ຌຘະຑາຍກາຌຑຈັ຋ະຌາທຼກຄາຌຈາໄຌກາຌຌາໍຑາຆາທໜຸຓໃ ຽຂ຺ໄາຘຂູໃ ະຍທຌກາຌ ຋າຄຘູຌ ກແໍ ຈຽໄບ຺າເ຅ເຘເໃ ຌກາຌຆຸກງ,ູໄ ຎກຸ ຖະຈຓ຺ຑະຌກັຄາຌຽຂ຺ໄາປທໃ ຓຐຶກບຍ຺ປຓ຺ເຌນົາງນທ຺ຂໍຎໄໃິຌບບໄ ຓທຼກ ຄາຌຂະຍທຌກາຌ ຽຆໃິຄນທ຺ຂໍ຋ໄໃີຓ຃ີຌ຺ຽຂ຺ໄາປທໃ ຓນົາງກທາໃ ໝ຾ູໃ ຓຌໃ ກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກາຌນຌັຽບ຺າຓະຉິ, ຃າໍຘໃຄັ, ຾ຏຌຄາຌ, ຿຃ຄກາຌ ຾ຖະ ຌະ຿ງຍາງຂບຄຑກັ-ຖຈັ ຓາຽຎັຌກຈິ ຅ະກາ ໍ 38.4% ຾ຖະ ຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກາຌຽຎັຌຌກັ຿຃ຘະຌາ 37.9%, ຘາໍຖຍັບີກນທ຺ຂໍ຋ໄໃີຘຌ຺ເ຅ຽຂ຺ໄາປທໃ ຓນົາງເຌກາຌຆທໃ ງຽນົືບ ຘຄັ຃ຓ຺, ນທ຺ຂໍຉໄໃໍຓາແຈຐໄ ຶກບຍ຺ປຓ຺ກຼໃ ທກຍັກາຌຽຎັຌຏຌໄູ າໍຑາກຈິ ຅ະກາໍ. ຾ຉຽໃ ຊິຄ຾ຌທເຈກຉໍ າຓ ກງໍ ຄັ ຓຍີາຄນທ຺ຂໍໄ຋ໃີຘາໍ ຃ຌັຽຆໃິຄແຈປໄ ຍັກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺ ຏຌັຂະນງາງໜໄບງຌຌັໄກໍ຃ື: ທຼກຄາຌກາຌທາຄ ຾ຏຌກາຌຽ຃ໃືບຌແນທກຈິ ຅ະກາ, ໍ ກາຌບບກ຾ຍຍກິຈ຅ະກາໍ ຾ຖະ ຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກຼໃ ທກຍັ຅ຈິຉະຘາຈ ຂບຄຆາທໜຸຓໃ . ຘທໃ ຌທຼກຄາຌກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌຈາໄຌກາຌຌາໍຑາຽງ຺າທະຆຌ຺ຽຂ຺ໄາຘຂູໃ ະຍທຌ ກາຌ຿ຈງຖທຓ຾ຖທໄ ຏຌ຺ກາຌຘຶກຘາ຾ຓຌໃ ຽກບືຍຽ຃ໃິຄໜໃຶຄຂບຄຑະຌກັຄາຌເຌຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຍໃໍຽ຃ີງ ແຈຽໄຂ຺ໄາປຍັກາຌງກ຺ຖະຈຍັກາຌຌາໍຑາຽງ຺າທະຆຌ຺ຽຂ຺ໄາຘຂູໃ ະຍທຌກາຌຽຖີງ 56.8%, ຽຌໃບືຄ຅າກຽຎັຌ ກາຌຓບຍໝາງເນໄຘະຽຑາະຂະ຾ໜຄກາຌ ຾ຉຽໃ ຊິຄ຾ຌທເຈກໍຉາຓກບໃ ຌ຅ະຌາໍ ຑາແທໜຸໃຓຑະຌກັ ຄາຌຉບໄ ຄແຈປໄຼຌປູໄ຾ຖະ ຽຂ຺ໄາເ຅຅ຈິຉະຘາຈຂບຄຽງ຺າທະຆຌ຺຋ໃີ຅ະກາໄທຽຂ຺ໄາຘຂູໃ ະຍທຌກາຌຂບຄຆາທ ໜຸຓໃ ຽຑໃືບເນດໄ ເູໃ ຌຊຌັ຾ຊທຂບຄໜາໄຂບຄຆາຈເຌບາຌາ຃ຈ຺. ຽນັຌທາໃ ທຼກຄາຌບຍ຺ປຓ຺ຈາໄຌຌ຾ີໄ ຓຌໃ ຽປັຈ ແຈນໄ ົາງ຾ຉງໃ ຄັຂາຈຈາໄຌຽຉັກຌິກ, ກາຌຘາໄຄຌກັ຿຃ຘະຌາຎາກຽຎໃ຺າຏໄຓູ ຃ີທາຓປ຃ູໄ ທາຓຘາຓາຈ ຾ຖະ ຎະຘຍ຺ກາຌ຋າຄທິຆາກາຌກາຌຘາໄຄກຈິ ຅ະກາໍຽຂ຺ໄາຽຊິຄກຸຓໃ ຽຎ຺ໄາໝາງ, ງຄັຂາຈງຸຈ຋ະຘາຈເຌກາຌ ຑຈັ຋ະຌາ, ຍຌັນາຄຍ຺ຎະຓາຌ ຾ຖະ ກາຌ຃ຓຸໄ ຃ບຄດາໃ ຄຓຖີະຍຍ຺.

116 1.2 ຾ຌທ຋າຄກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌ ຂບຄ ຘູຌກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ ເນກໄ າງ ຽຎັຌຏຘໄູ ືຍ຋ບຈ ເຌບະຌາ຃ຈ຺ ຘະນຸົຍ຾ຖທໄ ຾ຌທ຋າຄກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌຂບຄຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັ ຖາທເນກໄ າງຽຎັຌຏຘໄູ ືຍ຋ບຈເຌບາຌາ຃ຈ຺ ຿ຈງຘທໃ ຌນົາງ຾ຓຌໃ ຽປັຈແຈຈໄ ຑີໍຘຓ຺຃ທຌ ຾ຉກໃ ຓໍ ຍີາຄທຼກ ຄາຌ຋ໃີງຄັຉບໄ ຄຘືຍຉໃໍຽບ຺າເ຅ເຘເໃ ຌກາຌຑຈັ຋ະຌາຍກຸ ຃ະຖາກບຌຑາງເຌບຄ຺ກບຌເນກໄ າໄທໜາໄຂຶໄຌແຎ ຽຖືໄບງໂ ຃ື: ຾ຌທ຋າຄກາຌຑຈັ຋ະຌາຈາໄຌ຋ິຈຘະຈີກາຌຽຓບືຄ ຋າຄຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັ ຖາທ຾ຓຌໃ ເນຽໄບ຺າເ຅ເຘເໃ ຌກາຌຘໃຄ຺ຽຘີຓຑະຌກັຄາຌເນແໄຈຓໄ ຿ີບກາຈແຎປຼຌ຋ິຈຘະຈີກາຌຽຓບືຄກາຌ ຎກ຺຃ບຄເຌຖະຈຍັຆຌັໄຘຄູ ຽຆໃິຄຽຖໃີຓ຅າກກາຌຘໃຄ຺ຑະຌກັຄາຌແຎຍາໍຖຸຄ຋ິຈຘະຈີກາຌຽຓບືຄ 45 ທຌັ, 5 ຽຈບືຌ ຽຊິຄ 1 ຎີບີຄຉາຓຽຄໃບືຌແຂ ຾ຖະ ຃ທາຓຑບໄ ຓຂບຄຑະຌກັຄາຌເຌຊຌັ຾ຊທ. ຑບໄ ຓຈຼທ ກຌັຌຌັໄ ຋າຄຘູຌກາຄຆາທໜຸໃຓກໍແຈຽໄບ຺າເ຅ເຘຆໃ ບກ຾ນົໃຄ຋ຶຌເນໄຑະຌກັຄາຌແຎປຼຌ຋ິຈຘະຈີກາຌ ຽຓບືຄກາຌຎກ຺຃ບຄດູໃ ຘຘ ນທຼຈຌາຓ ເນນໄ ົາງຂຌຶໄ ເຌ຾ຉຖໃ ະຎີ, ຆບກ຾ນົຄໃ ຋ຶຌເນແໄຎປຼຌ຋ິຈຘະຈີ ກາຌຽຓບືຄກາຌຎກ຺຃ບຄເຌຖະຈຍັຎະຖິຌງາ຿຋ຽຑໃີຓຂຶໄຌ, ຆບກນາ຾ນົຄໃ ຋ຶຌເນຑໄ ະຌກັຄາຌແຎງກ຺ ຖະຈຍັດູໃຎະຽ຋ຈ຅ຌີ, ຘາໄຄຽຄໃບືຌແຂເນຑໄ ະຌກັຄາຌແຈແໄຎປຼຌ຋ິຈຘະຈີກາຌຽຓບຄື ກາຌຎກ຺຃ບຄ ຖະຈຍັຎະຖິຌງາຉີ຾ຖະ ຎະຖິຌງາຽບກດູໃຑາງເຌ ຾ຖະ ຉາໃ ຄຎະຽ຋ຈຽຑໃີຓຂຶໄຌຽຖືໄບງໂ. ຘຄັຖທຓ ຾ຖທໄ ຑະຌກັຄາຌຓ຃ີທາຓຽນັຌຈດີເູໃ ຌຖະຈຍັນົາງ =4.04. ຘທໃ ຌກາຌງກ຺ຖະຈຍັ຋າຄຈາໄຌກາຌຑຈັ຋ະຌາ຾ຌທ຃ິຈເນຑໄ ະຌກັຄາຌ ຘທໃ ຌເນງ຾ໃ ຓຌໃ ກາຌ ຘາໍຓະຌາກຼໃ ທກຍັຎະນທຈັຘາຈ ຾ຖະ ທ຋ິ ະງາຈຘາຈ຋ໃີກຼໃ ທກຍັທຼກຄາຌຆາທໜຸຓໃ ຽຆໃິຄຑະຌກັຄາຌ ນົືຊຌັ຾ຊທຆາທໜຸຓໃ ຾ຓຌໃ ຓ຃ີທາຓຘຌ຺ເ຅ ຾ຖະ ຽບ຺າເ຅ເຘເໃ ຌທຼກຄາຌຈຄໃັກາໃ ທຈີນົາງ. ຑບໄ ຓຌີໄຑະ ຌກັຄາຌກງໍ ຄັຽນັຌຈີ ເນຽໄຑໃີຓກາຌ຅ຈັຘາໍຓະຌາກຼໃ ທກຍັຌະ຿ງຍາງ, ຓະຉິກບຄຎະຆຸຓ, ກຈ຺ໝາງ ຾ຖະ ຖະຍຼຍກາຌຉາໃ ຄໂ຋ໃີຽຎັຌຎະ຿ນງຈຉໃໍກຍັຑະຌກັຄາຌເນນໄ ົາງຂຌຶໄ , ຽຑໃີຓກາຌ຅ຈັຘາໍຓະຌາກຼໃ ທ ກຍັຓຌູ ຽຆບືໄ ຂບຄຆາຈ, ຂບຄຑກັ ຾ຖະ ຂບຄຆາທໜຸຓໃ ດາໃ ຄຽຎັຌຎກ຺ກະຉິ, ຽຑໃີຓກາຌ຅ຈັຘຶກຘາບຍ຺ປຓ຺ ຏາໃ ຌຂະຍທຌກາຌຉາໃ ຄໂ ຾ຖະ ກາຌຖຄ຺ປາກຊາຌກາຌຽຓບືຄ ຾ຖະ ຅ຈັຐຶກບຍ຺ປຓ຺ຈທໄ ງກາຌ຋ຈັ ຘະຌະຘຶກຘາຘະຊາຌ຋ໃີຎະນທຈັຘາຈ, ນໍຓຌູ ຽຆືໄບ ຾ຖະ ນໍຑິຑິ຋ະຑຌັຉາໃ ຄໂເນນໄ ົາງຂຶໄຌເຌ຾ຉຖໃ ະ ແຖງະ. ຘຄັຖທຓ຾ຖທໄ ຑະຌກັຄາຌຓ຃ີທາຓຽນັຌຈດີເູໃ ຌຖະຈຍັນົາງ =4.13. ຘທໃ ຌ຾ຌທ຋າຄກາຌຑຈັ຋ະຌາກາຌງກ຺ຖະຈຍັຈາໄຌຑາຘາຉາໃ ຄຎະຽ຋ຈ ຽນັຌທາໃ ຘທໃ ຌນົາງ ຑະຌກັຄາຌ຾ຓຌໃ ຓ຃ີທາຓຉບໄ ຄກາຌເນຓໄ ກີາຌງກ຺ຖະຈຍັຑາຘາບຄັກຈິ ຾ຖະ ຑາຘານທຼຈຽຎັຌຘໃິຄຘາໍ ຃ຌັຉໃໍກາຌຌາໍເຆເໄຌຘໃືຘາຌຽຂ຺ໄາເຌທຼກຄາຌ. ຌບກຌຌັໄ, ງຄັຓ຃ີທາຓຘຌ຺ຉບໄ ຄກາຌຽຑໃີຓ຃ທາຓປຈູໄ າໄຌ

117 ຑາຘາ຅ຌີ, ຐຕໃຄັ, ຖຈັຽຆງ, ດໃີຎຸໃຌ ຾ຉແໃ ຈປໄ ຍັ຃ທາຓຘຌ຺ເ຅ໜໄບງ຾ຓຌໃ ຑາຘາຽດງຖະຓຌັ ຈໃຄັຌຌັໄ, ຃ທຌຘໃຄ຺ຽຘີຓເຘໃກຍັຑາຘາ຋ໃີຘາໍ ຃ຌັ຋ໃີເຆຽໄຂ຺ໄາເຌກາຌຘໃືຘາຌຑທ຺ຑຌັທຼກຄາຌເນໄນົາງຂຶໄຌ ຾ຖະ ຂຌ຺ຂທາງຆບກນາ຾ນົຄໃ ຋ຶຌ ຾ຖະ ຘະຊາຌ຋ໃີ຋ໃີຽໝາະຘຓ຺ ຾ຖະ ບາໍຌທງ຃ທາຓຘະຈທກເຌກາຌຘໃຄ຺ ຑະຌກັຄາຌແຎປຼຌຉໃໍ ຾ຖະ ງກ຺ຖະຈຍັ຃ທາຓປກູໄ ຍັຓາຑຈັ຋ະຌາກຓ຺ກບຄຂບຄຉຌ຺. ຘຄັຖທຓ຾ຖໄທ ຑະຌກັຄາຌຓ຃ີທາຓຽນັຌຈດີເູໃ ຌຖະຈຍັນົາງ =3.79. ຘທໃ ຌ຾ຌທ຋າຄຈາໄຌກາຌຑຈັ຋ະຌາທິຆາກາຌທຼກຄາຌຆາທໜຸຓໃ ຑະຌກັຄາຌຘທໃ ຌເນງໃ ຓີ ຃ທາຓຉບໄ ຄກາຌງກ຺ຖະຈຍັກາຌຍາໍຖຸຄເຌທຼກຄາຌຆາທໜຸຓໃ . ຓ຃ີທາຓຽນັຌຈີເນ຃ໄ ະຌະຌາໍ຅ະຘາໄຄ ຿ບກາຈເນຽໄຂ຺າຽ຅຺າໄແຈແໄຎຐຶກບຍ຺ປຓ຺ທຼກຄາຌຆາທໜຸຓໃ ດູໃ ຘຘ ນທຼຈຌາຓ ຽຎັຌຎກ຺ກະຉິ ຾ຖະ ກາຌຑຈັ຋ະຌາ຃ທາຓປ຋ູໄ າຄຈາໄຌທຼກຄາຌ຿຃ຘະຌາ, ຘຶກຘາບຍ຺ປຓ຺ກາຌຽຓບືຄ-຾ຌທ຃ິຈເນ຾ໄ ກຆໃ າທ ໜຸຓໃ -ຽງ຺າທະຆຌ຺ ຽຑໃີຓຂຶໄຌເນນໄ ົາງ຋ໃີຘຈຸ , ຌບກຌຌັໄ, ຽນັຌຈີນົາງເຌກາຌຘາໄຄ຿ບກາຈຑຈັ຋ະຌາ ຑະຌກັຄາຌເຌທຼກຄາຌ຋າຄຈາໄຌແບ຋ີ, ຂໍຓໄ ຌູ ຂາໃ ທຘາຌ; ຐຶກບຍ຺ປຓ຺ທຼກຄາຌຆາທໜຸຓໃ ດຑູໃ າງເຌຽຎັຌ ຎກ຺ກະຉິ; ຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກາຌຽຎັຌຌກັຎາຊະກະຊາ, ຿຃ຘະຌາຽຑໃີຓຂຶໄຌ, ຐຶກບຍ຺ປຓ຺ທຼກຄາຌຆາທໜຸຓໃ ດູໃ ຎະຽ຋ຈ຅ຌີຽຎັຌຎກ຺ກະຉິ ຾ຖະ ຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກາຌຌາໍ ເຆບໄ ີຽຓທ ຾ຖະ ຘໃຄ຺ຽບກະຘາຌ຋າຄບີຽຓທ. ຘຄັຖທຓ຾ຖທໄ ຑະຌກັຄາຌຓ຃ີທາຓຽນັຌຈດີເູໃ ຌຖະຈຍັນົາງ =4.13. ຘທໃ ຌ຾ຌທ຋າຄກາຌຑຈັ຋ະຌາຈາໄຌກາຌຎະຉິຍຈັໜາໄ຋ໃີທຼກຄາຌ ຑະຌກັຄາຌຘທໃ ຌເນງໃ ຆີໄເນໄ ຽນັຌທາໃ : ຾ຌທ຋າຄເຌກາຌຑຈັ຋ະຌາກາຌຎະຉິຍຈັໜາໄ຋ໃີທຼກຄາຌຓ຃ີທາຓ຅າໍຽຎັຌ ຾ຖະ ຽນັຌຈີ ນົາງ຋ໃີຑະຌກັຄາຌ຅ະຉບໄ ຄແຈຽໄຂ຺ໄາປທໃ ຓຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກຼໃ ທກຍັຑາຖະຍຈ຺ຍາຈ ຾ຖະ ໜາໄ຋ໃີຂບຄຘຌູ ກາຄ ຆຎຎ ຖາທ, ກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກາຌຂຼຌ຾ຏຌງຈຸ ຋ະຘາຈກາຌຑຈັ຋ະຌາຆາທໜຸຓໃ -ຽງ຺າທະຆຌ຺; ກາຌ ຍໍຖິນາຌບຄ຺ກບຌ, ຍຸກ຃ະຖາກບຌ ຾ຖະ ຽທຖາ; ກາຌຂຼຌ຾ຏຌກາຌ, ຿຃ຄກາຌ ຾ຖະ ຄຍ຺ຎະ ຓາຌ; ກາຌຂຼຌຉາໍ຾ໜຄໃ ຄາຌ ຾ຖະ ປາໃ ຄຌຉິ ິກາໍຉາໃ ຄໂ; ຈາໄຌຌະ຿ງຍາງ, ຓະຉິກບຄຎະຆຸຓ, ກຈ຺ ໝາງ ຾ຖະ ຖະຍຼຍກາຌຉາໃ ຄໂ; ກາຌຎະຽຓຌີ຿຃ຄກາຌ ຾ຖະ ກາຌປາໃ ຄຽບກະຘາຌ຋າຄຖຈັຊະ ກາຌ, ຘະນຸົຍ ຾ຖະ ກາຌຂຼຌຖາງຄາຌ. ຽຆໃິຄທຼກຄາຌ຋ໃີກາໃ ທຓາຌ຃ີໄ ທຌຓກີາຌຘໃຄ຺ຽຘີຓ ຾ຖະ ຅ຈັກາຌຘາໍຓະຌາ, ຐຶກບຍ຺ປຓ຺, ຽຏີງ຾ຏເໃ ນປໄ ຍັປ຋ູໄ ໃທ຺ຽຊິຄເນຽໄຎັຌຎະ຅າໍ ຽຑໃືບເນຑໄ ະຌກັຄາຌ ຾ຖະ ຘະຓາຆິກຆາທໜຸໃຓແຈຽໄຂ຺ໄາເ຅ ຾ຖະ ຽຆໃືບຓຆຶຓເຌ຋ກຸ ທຼກຄາຌກາຌ຅ຈັຉຄັໄຆບຄຘຌູ ກາຄຆາທໜຸໃຓ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທເນ຾ໄ ໜຌໄ ຾ຒໄຌ. ຘຄັຖທຓ຾ຖທໄ ຑະຌກັຄາຌຓ຃ີທາຓຽນັຌຈີດູໃເຌຖະຈຍັນົາງ =4.09. ຘທໃ ຌ຾ຌທ຋າຄກາຌຑຈັ຋ະຌາຈາໄຌ຾ຍຍ຾ຏຌທິ຋ີກາຌຽປັຈທຼກ ຑະຌກັຄາຌຘທໃ ຌເນງໃ ຆີໄເນໄ ຽນັຌທາໃ : ຃ທຌຓກີາຌ຅ຈັຐຶກບຍ຺ປຓ຺຾ຍຍ຾ຏຌກາຌຌາໍຑາ, ທິ຋ີຂຌ຺ຂທາງຓະນາຆຌ຺ເນໄຽຂ຺ໄາ

118 ກາຌ຅ຈັຉຄັໄ ຾ຖະ ປທໃ ຓຂະຍທຌກາຌຽຑໃີຓຂຶໄຌ. ຑບໄ ຓຌີໄ ກງໍ ຄັຽນັຌຈີ຃ທຌ຅ຈັຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກາຌປາໃ ຄ ຽບກະຘາຌ຋າຄຖຈັຊະກາຌເນໄນົາງຂຶໄຌ, ຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກາຌຉີຖາ຃າຎະຽຓຌີຏຌ຺ຑະຌກັຄາຌຖຈັຊະກບຌ; ກາຌຂຼຌຉາໍ຾ໜຄໃ ຄາຌ ຾ຖະ ກາຌປາໃ ຄຌຉິ ິກາໍຉາໃ ຄໂ ຾ຖະ ກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺ຽປັຈຍຈ຺ ຘະນຸົຍ ຾ຖະ ກາຌຂຼຌຍຈ຺ຖາງຄາຌເນຓໄ ຅ີາໍຌທຌຑະຌກັຄາຌຽຂ຺ໄາປທໃ ຓນົາງຂຶໄຌຉໃືຓ. ຘຄັຖທຓ຾ຖທໄ ຑະຌກັຄາຌຓ຃ີທາຓຽນັຌຈດີເູໃ ຌຖະຈຍັນົາງ =3.99. ຘທໃ ຌ຾ຌທ຋າຄກາຌຑຈັ຋ະຌາກາຌຌາໍຑາຽງ຺າທະຆຌ຺ ຘຄັຖທຓ຾ຖທໄ ຑະຌກັຄາຌຓ຃ີທາຓຽນັຌຈດີູໃ ເຌຖະຈຍັນົາງ =3.93 ຾ຖະ ຆາທໜຸຓໃ ຽຂ຺ໄາຘຂູໃ ະຍທຌກາຌ ຘຄັຖທຓ຾ຖທໄ ຑະຌກັຄາຌຓ຃ີທາຓ ຽນັຌຈດີເູໃ ຌຖະຈຍັນົາງ =4.02, ຃ທຌຽຑໃີຓກາຌ຅ຈັຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກາຌຓຘີທໃ ຌປທໃ ຓເຌກາຌຆທໃ ງຽນົືບ ຘຄັ຃ຓ຺ຂບຄຆາທໜຸຓໃ , ຽຑໃີຓ຅ຈັຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກາຌຽຎັຌຌກັ຿຃ຘະຌາຂບຄຆາທໜຸຓໃ ; ຈາໄຌ຅ຈິຉະຘາຈ ຂບຄຆາທໜຸຓໃ -ຽງ຺າທະຆຌ຺; ກາຌນຌັຽບ຺າຓະຉິ, ຃າໍຘໃຄັ຾ຏຌຄາຌ, ຿຃ຄກາຌ ຾ຖະ ຌະ຿ງຍາງຂບຄ ຑກັ-ຖຈັຓາຽຎັຌກຈິ຅ະກາໍຂບຄຆາທໜຸຓໃ -ຽງ຺າທະຆຌ຺; ກາຌບບກ຾ຍຍກຈິ຅ະກາໍຂບຄຆາທໜຸຓໃ ; ກາຌ ທາຄ຾ຏຌກາຌຽ຃ໃືບຌແນທກຈິ ຅ະກາໍຂບຄຆາທໜຸຓໃ -ຽງ຺າທະຆຌ຺; ກາຌຘາໄຄຂະຍທຌກາຌທຼກຄາຌ ຉາໃ ຄໂ, ຃ທາຓປກູໄຼໃ ທກຍັທຼກຄາຌ ຎກຘ ຾ຖະ ຎກຆ ເນ຾ໄ ກຆໃ າທໜຸຓໃ ຾ຖະ ຽງ຺າທະຆຌ຺ເນ຃ໄ ຼໃ ຄ຃ູໃ ກຌັແຎ. ຘະນຸົຍບຌັຖທຓ຾ຖທໄ ຾ຌທ຋າຄກາຌຘາໄຄຑະຌກັຄາຌຂບຄຘຌູ ກາຄ ຆຎຎ ຖາທເຌຉໃໍໜາໄ ຃ທຌຘຸຓ ເຘກໃ າຌຑຈັ຋ະຌາ຾ຉຖໃ ະຈາໄຌເນຽໄຎັຌຎກ຺ກະຉິ຾ຖະ ຽຑໃີຓຎະຖິຓາຌ຋ໃີປຍັຎະກຌັ຋ຄັ຃ຌຸ ຌະຑາຍເນນໄ ົາງ ຂຶໄຌ ຽຑໃືບຍຌັຖຸຉາຓ຾ຏຌກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌເຌຉໃໍໜາໄ, ປຍັຎະກຌັກາຌຎະຉິຍຈັໜາໄ຋ໃີທຼກຄາຌ ຉາຓ຃ທາຓປຍັຏິຈຆບຍ ຾ຖະ ຉາຓ຋ໃີແຈປໄ ຍັຓບຍໝາງດໃາຄຓຎີະຘິຈ຋ິຑາຍ, ງກ຺ຘຄູ ຃ຌຸ ຌະຑາຍຂບຄ ຍກຸ ຃ະຖາກບຌຈາໄຌ຋ິຈຘະຈ຋ີາຄຈາໄຌກາຌຽຓບືຄ-ກາຌຎກ຺຃ບຄຎີຖະ 2 - 4 ຋ຶຌ຋ໃີຘະຊາຍຌັກາຌຽຓບືຄ ກາຌຎກ຺຃ບຄ຾ນຄໃ ຆາຈ ຾ຖະ ກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺຋ິຈຘະຈກີາຌຽຓບືຄແຖງະຘຌັໄ 45 ທຌັຎີຖະ 1 - 2 ຆຸຈ. ຊາໄ ນາກທາໃ ຎະຉິຍຈັແຈຈໄ ຄໃັ຾ຌທ຋າຄ຋ໃີກາໃ ທຓາຌຌັໄ ບຄ຺ກາຌ຅ຈັຉຄັໄຆາທໜຸຓໃ ຾ຉຖໃ ະຂຌັໄ຅ະຽຂັໄຓ຾ຂຄກາໄທ ໜາໄ ຾ຖະ ຑະຌກັ ຄາຌຆາທໜຸຓໃ ຅ະຓ຃ີຌຸ ຌະຑາຍ. 2. ຂຘໍໄ ະຽໜີ຾ຌະ ຅າກຏຌ຺ກາຌຘຶກຘາກຼໃ ທກຍັກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌ ຂບຄຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັ ຖາທ ຓຍີາຄຈາໄຌ຋ໃີ຃ທຌຽບ຺າເ຅ເຘຉໃ ໃໍ຾ຌທ຋າຄກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌ. ຽຆໃິຄຏຘໄູ ຶກຘາແຈຘໄ ຄັຖທຓ ຘະຽໜີຍາຄຈາໄຌຈຄໃັຖຸຓໃ ຌ:ີໄ

119 2.1 ຉໃໍຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ 1) ຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຃ທຌຑຈັ຋ະຌາ຃ທາຓປ,ູໄ ຃ທາຓຘາຓາຈ ຑະຌກັຄາຌເຌ຾ຉຖໃ ະຈາໄຌ ເນ຋ໄ ໃທ຺ຽຊຄິ. 2) ຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຃ທຌຂຌ຺ຂທາງ຾ນົຄໃ ຋ຶຌເຌກາຌງກ຺ຖະຈຍັເນ຾ໄ ກຑໃ ະຌກັຄາຌເນນໄ ົາງ ຂຌຶໄ ກທາໃ ຽກໃາ຺. 3) ຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຃ທຌ຅ຈັຐຶກບຍ຺ປຓ຺຋າຄຈາໄຌແບ຋ີ, ຂໍຓໄ ຌູ ຂາໃ ທຘາຌ, ກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺ ກາຌຌາໍເຆບໄ ີຽຓທ ຾ຖະ ຘໃຄ຺ຽບກະຘາຌ຋າຄບີຽຓທຽຑໃີຓຂຌຶໄ ເນ຾ໄ ກຑໃ ະຌກັຄາຌ. 4) ຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຃ທຌຽຑໃີຓກາຌ຅ຈັຐຶກບຍ຺ປຓ຺ເຌທຼກຄາຌກາຌທາຄ຾ຏຌກາຌຌາໍຑາ ຽ຃ໃືບຌແນທກຈິ຅ະກາໍ, ກາຌບບກ຾ຍຍກຈິ຅ະກາໍ ຾ຖະ ຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກຼໃ ທກຍັ຅ຈິຉະຘາຈຂບຄຽງ຺າທະ ຆຌ຺ ຾ຖະ ຆາທໜຸຓໃ . 2.2 ຘະຽໜີຉໃໍຑາກຘທໃ ຌ຋ໃີກຼໃ ທຂບໄ ຄ 1) ຃ທຌຘາໄ ຄຑະຌກັຄາຌໜຸໃຓຌບໄ ງເນໄຓ຃ີທາຓປ-ູໄ຃ທາຓຘາຓາຈເນໄຘູຄ, ຓ຾ີຌທ຃ິຈກາຌ ຽຓບືຄໜກັ຾ໜຌໄ , ຽຑໃີຓ຃ທາຓປ຋ູໄ າຄບຄ຺ກບຌ, ຃ທາຓປຈູໄ າໄຌທິຆາຘະຽຑາະ ຾ຖະ ຃ທາຓປ຋ູໄ ໃທ຺ແຎເນໄ ນົາງຂຌຶໄ ກທາໃ ຽກໃາ຺. 2) ຃ທຌ຅ຈັຆຸຈຐຶກບຍ຺ປຓ຺ທຼກຄາຌເຌ຾ຉຖໃ ະຈາໄຌດາໃ ຄຉໃໍຽຌໃບືຄ ຾ຖະ ຖຄ຺ຘ຋ູໃ ບໄ ຄຊໃິຌ, ປາກ ຊາຌ. 3) ຃ທຌຽຑໃີຓ຾ນົຄໃ ຋ຶຌເນແໄຈງໄ ກ຺ຖະຈຍັ຋ໃີຘຄູ ກທາໃ ຿ຈງຘະຽຑາະ ຈາໄຌທິຆາຘະຽຑາະ຅າກ ຖະຈຍັຎະຖິຌງາຉີຓາຽຎັຌຎະຖິຌງາ຿຋, ຅າກຎະຖິຌງາ຿຋ຓາຽຎັຌຎະຖິຌງາຽບກເນນໄ ົາງຂຌຶໄ . 2.3 ຉໃໍກາຌຘຶກຘາເຌ຃ຄັໄຉໃໍແຎ ຏ຋ໄູໃີ຅ະຘຶກຘາ຃ຄັໄຉໃໍແຎ ຃ທຌຘຶກຘາຖຄ຺ຽຖິກກຼໃ ທກຍັ຅ຈິຉະຘາຈຆາທໜຸຓໃ , ທຼກຄາຌກທຈກາ ຾ຖະ ທຼກຄາຌກາຌຑທ຺ຑຌັປທໃ ຓຓກືຍັຉາໃ ຄຎະຽ຋ຈ ຋ໃີຉິຈຑຌັກຍັທຼກຄາຌຂະຍທຌກາຌຆາທໝຸຓໃ .

120 ຽບກະຘາຌບາໄຄບຄ ີ ກຓ຺຅ຈັຉຄັໄ, ຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ. (2013). ຾ຏຌງກ຺ຖະຈຍັຑະຌກັຄາຌ຋ໃທ຺ຘຌູ ກາຄຆາທໜຸໃຓຎະຆາຆຌ຺ຎະ ຉິທຈັຖາທ ຾ຉຌໃ ນີໄ າຎີ2020 ຘະຍຍັຽຖກ຋ີ56/຃ຌຑ, ຖຄ຺ທຌັ຋ີ 15/7/2013, ຽບກະຘາຌຉຌ຺ໄ ຘະຍຍັ. ຌະ຃ບຌນົທຄທຼຄ຅ຌັ: ຘູຌກາຄຆາທໜຸໃຓຎະຆາຆຌ຺ ຎະຉິທຈັຖາທ. ແກຘບຌ ຑຓ຺ທນິ າຌ. (1968). ຍຈ຺ຎາແຘຂບຄຎະ຋າຌແກຘບຌ ຑຓ຺ທິນາຌ ຉໃໍ຋ໃີຆຸຓຌຓຸ ຓະ຿ນຖາຌ ຆາທໜຸໃຓຖາທປກັຆາຈບບໄ ຓຂາໄຄຘຌູ ກາຄ. ປາໃ ຿ຌງ: ຘາໍຌກັຑິຓ຅າໍຌາໃ ງຆໃຽື຋ີຈປາໃ ຿ຌງ. ແກຘບຌ ຑຓ຺ທນິ າຌ. (1983). ຍຈ຺຿ບຖໄ ຓ຺ຉໃໍກບຄຎະຆຸຓເນງາຏໄ຾ູ ຋ຌຆາທໜຸໃຓ຋ໃທ຺ຎະຽ຋ຈ ຃ຄັໄ຋ີI. ຌະ຃ບຌນົທຄທຼຄ຅ຌັ: ຘາໍຌກັໜຄັຘືຑິຓໜຸຓໃ ຖາທ. ແກຽຑັຈ ບິຌຑທູ ຼຄ. (2012). ກາຌຑຈັ຋ະຌາຍຸກ຃ະຖາກບຌດໃູ຾ຂທຄບຈຸ ຓ຺ແຆ. ຌະ຃ບຌນົທຄທຼຄ ຅ຌັ: ຃ະຌະທ຋ິ ະງາຘາຈຘຄັ຃ຓ຺ ຓະນາທ຋ິ ະງາແຖ຾ນຄໃ ຆາຈ. ຃ະຌະ຅ຈັຉຄັໄຘູຌກາຄຑກັ. (2018). ກຈ຺ໝາງທໃາຈໄທງ຃ະຌະຆາທໜຸໃຓຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ. ຌະ຃ບຌນົທຄທຼຄ຅ຌັ: ຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ. ຃າໍຘະນທຌັ ແຆງະຘາຌ. (2018). ຃ທາຓຉໄບຄກາຌຑຈັ຋ະຌາຂບຄຖຈັຊະກບຌນໄບຄກາຌຑາງເຌ ຂຌັໄ ຽຓບືຄດໃູຌະ຃ບຌນົທຄທຼຄ຅ຌັ. ຌະ຃ບຌນົທຄທຼຄ຅ຌັ: ຃ະຌະທິ຋ະງາຘາຈຘຄັ຃ຓ຺ ຓະນາທ຋ິ ະງາແຖ຾ນຄໃ ຆາຈ. ຃າໍ ຑັຌ ຘິຈ຋ິຈາໍ ຑາ. (2012). ຾ຌທ຃ທາຓ຃ິຈຂບຄຌກັ ຎະຉິທຈັ ກໃຼທກຍັ ທຼກຆາທໜຸໃຓ. ຌະ຃ບຌນົທຄທຼຄ຅ຌັ: ຘະຊາຍຌັກາຌຽຓບືຄກາຌຎກ຺຃ບຄ຾ນຄໃ ຆາຈ. ຅ຓູ ຓະຖີແຆງະຘບຌ. (2006). ຍຈ຺຿ບຖໄ ຓ຺ຉໃໍກບຄຎະຆຸຓເນງຏໃ ໄ຾ູ ຋ຌຆາທໜຸໃຓ຋ໃທ຺ຎະຽ຋ຈ ຃ຄັໄ຋ີV. ຌະ຃ບຌນົທຄທຼຄ຅ຌັ: ຿ປຄຑິຓໜຸຓໃ ຖາທ. ຘຖຸ ິຕາ ຘກຸ ຋ິຽຈຈ. (2002). ຃ທາຓຉບໄ ຄກາຌຑຈັ຋ະຌາຍກຸ ຃ະຖາກບຌຂບຄຖຈັຊະກບຌຂບຄຘາໍຌກັ ຄາຌຍຌັຆກີບຄ຋ຍັຍກ຺. ຎະຽ຋ຈແ຋: ຓະນາທ຋ິ ະງາແຖຂບຌ຾ກຌໃ . ຘຖຸ ິງາ ຾ກທໄ ຑິຖາທຄ຺. (2017). ກາຌຑຈັ຋ະຌາທຼກຄາຌຂະຍທຌກາຌຆາທໜຸໃຓເຌຽຄບໃ ຌແຂເໝໃ . ຌະ຃ບຌນົທຄທຼຄ຅ຌັ: ຃ະຌະທ຋ິ ະງາຘາຈຘຄັ຃ຓ຺ ຓະນາທ຋ິ ະງາແຖ຾ນຄໃ ຆາຈ. ຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ. (2011). ຽບກະຘາຌກບຄຎະຆຸຓເນງຏໃ ຾ໄູ ຋ຌຆາທໜຸຓໃ ຋ໃທ຺ ຎະຽ຋ຈ຃ຄັໄ຋ີVI, ຌະ຃ບຌນົທຄທຼຄ຅ຌັ, ຿ປຄຑິຓໜຸຓໃ ຖາທ.

121 ຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ. (2006). ກຈ຺ຖະຍຼຍຆາທໜຸໃຓ. ຌະ຃ບຌນົທຄທຼຄ຅ຌັ: ຿ປຄຑິຓໜຸຓໃ ຖາທ. ຘູຌກາຄຆາທໜຸໃຓຎະຆາຆຌ຺ ຎະຉິທຈັຖາທ. (2006). ຾ຏຌຑຈັ ຋ະຌາຆາທໜຸໃຓ-ຽງ຺າທະຆຌ຺ . ຌະ຃ບຌນົທຄທຼຄ຅ຌັ: ຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ. ຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ. (2016). ຾ຏຌຑຈັ຋ະຌາຆາທໜຸໃຓ-ຽງ຺າທະຆຌ຺ 2016- 2020. ຌະ຃ບຌນົທຄທຼຄ຅ຌັ: ຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ. ຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ. (2017). ກຈ຺ຖະຍຼຍຆາທໜຸໃຓ. ຌະ຃ບຌນົທຄທຼຄ຅ຌັ: ຿ປຄຑິຓໜຸຓໃ ຖາທ. ຘູຌກາຄຆາທໜຸໃຓຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ. (2017). ກຈ຺ໝາງທໃາຈໄທງ຃ະຌະຆາທໜຸໃຓຎະຆາຆຌ຺ ຎະຉິທຈັຖາທ (ຘະຍຍັຎຍັຎຄຸ ). ຌະ຃ບຌນົທຄທຼຄ຅ຌັ: ຿ປຄຑິຓໜຸຓໃ ຖາທ. ຘູຌກາຄຆາທໜຸໃຓຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ. (2017). ກຈ຺ໝາງທໃາຈໄທງ຃ະຌະຆາທໜຸໃຓຎະຆາຆຌ຺ ຎະຉິທຈັຖາທ (ຘະຍຍັຎຍັຎຄຸ ). ຌະ຃ບຌນົທຄທຼຄ຅ຌັ: ຿ປຄຑິຓໜຸຓໃ ຖາທ. ຘຌັງາ ຘຌັງາທທິຈັ. (1983). ຘຄັ຃ຓ຺ທ຋ິ ະງາບຄ຺ກາຌ. ກຄຸ ຽ຋ຍຓະນາຌະ຃ບຌ: ຿ປຄຑິຓ຾ນຄໃ ຅ຖຸ າ ຖຄ຺ກບຌຓານາແຖ. ຽຈຆາ ຊາໍໄນີຌ. (2010). ກາຌຍໍຖິນາຌຆຍັຑະງາກບຌຓະຌຈຸ ຂບຄບຄ຺ກາຌຍໍຖິນາຌຍໄາຌຌານບຓ ຽຓບືຄ຋ໃຄ຺ບຈຸ ຓ຺ ຾ຂທຄບຍຸ ຌ຺ຖາຈຆະ຋າຌ.ີ ຎະຽ຋ຈແ຋: ຓະນາທ຋ິ ະງາແຖຂບຌ຾ກຌໃ . ຉບໃ ຄນົໄາ ຘຌັງາ. (2016). ຃ທາຓ຃ິຈຽນັຌຂບຄຑະຌກັຄາຌເຌກະຆທຄກາຌຽຄຌິ ຉໃໍກຍັທຼກຄາຌ. ຌະ຃ບຌນົທຄທຼຄ຅ຌັ: ຃ະຌະທ຋ິ ະງາຘາຈຘຄັ຃ຓ຺ ຓະນາທ຋ິ ະງາແຖ຾ນຄໃ ຆາຈ. ຉຖຸ າ ຽດງຖີຽປ.ິ (2010). ກາຌຑຈັ຋ະຌາໝາງຽຊິຄຂະຍທຌກາຌຽ຃ໃືບຌແນທ຋າຄຈາໄຌກາຌຽຓບືຄ, ຽຘຈຊະກຈິ ຾ຖະ ທຈັ຋ະຌາ຋າໍ-ຘຄັ຃ຓ຺. ຌະ຃ບຌນົທຄທຼຄ຅ຌັ: ຃ະຌະທ຋ິ ະງາຘາຈຘຄັ຃ຓ຺ ຓະນາທ຋ິ ະງາແຖ຾ນຄໃ ຆາຈ. ຋ບຄຘະຌິຈ ຑັຌ຾ຑຄຈີ. (2016). ກາຌຑຈັ ຋ະຌາຍຸກ຃ະຖາກບຌເຌຘູຌກາຄ ຆຎຎຖ. ຌະ຃ບຌນົທຄທຼຄ຅ຌັ: ຃ະຌະທ຋ິ ະງາຘາຈຘຄັ຃ຓ຺ ຓະນາທ຋ິ ະງາແຖ຾ນຄໃ ຆາຈ. ຋ຄ຺ແຆ ຘຌັຉິທຄ຺. (1996). ກາຌຍໍຖິນາຌຍກຸ ຃ຌ຺. ກຄຸ ຽ຋ຍຓະນາຌະ຃ບຌ: ແ຋ທຈັ຋ະຌາຑາຌຈິ . ຍທ຺຿ປຓ ຘຓ຺ທິ຅ຈິ . (2013). ກາຌຑຈັ຋ະຌາ຾ຓຌໃ ຽຊິຄກາຌ຾ກແໄຂຍຌັນາຑືໄຌຊາຌ. ຌະ຃ບຌນົທຄ ທຼຄ຅ຌັ: ຘະຊາຍຌັກາຌຽຓບືຄ-ກາຌຎກ຺຃ບຄ຾ນຄໃ ຆາຈ. ຎະຆຸຓ ຖບຈຎະຽຘີຈ. (1979). ກາຌຍໍຖິນາຌບຄ຺ກາຌ. ກຄຸ ຽ຋ຍຓະນາຌະ຃ບຌ: ຽຌຉິກຌຸ ກາຌຑິຓ.

122 ຎາຌີກິຌຈາທຄ຺ . (2015). ຘຶກຘາ຃ທາຓຑໄບຓຂບຄຑະຌກັຄາຌດໃູຘູຌກາຄຆາທໜຸໃຓ ຎະຆາຆຌ຺ ຎະຉິທຈັຖາທ ຉໃໍກາຌ຅ຈັຉຄັໄຎະຉິຍຈັຂໍ຾ໄ ຂໃຄຂຌັ 4 ຍຸກຆາທໜຸໃຓ. ຌະ຃ບຌນົທຄທຼຄ຅ຌັ: ທ຋ິ ະງາແຖ຾ຘຄຘະນທຌັ. ຑະຌຈັ ນຌັຌາ຃ິຌ. (1996). ຎະຘຍ຺ກາຌຍໍຖິນາຌຍຸກ຃ະຖາກບຌ. ກຸຄຽ຋ຍຓະນາຌະ຃ບຌ: ຑາຌ ຌກ຺ກາຌຑິຓ. ຑຸຈ ຘິຓຓາຖາທຄ຺. (2019). ຽບກະຘາຌຎະກບຍກາຌປຼຌ-ກາຌຘບຌທິຆາ ກາຌຑຈັ຋ະຌາ ຆຍັຑະງາກບຌຓະຌຈຸ ເຌບຄ຺ກາຌ. ຘາໍຖຍັຌກັຘຶກຘາຎະຖິຌງາ຿຋. ທິ຋ະງາຘາຈຘຄັ຃ຓ຺. ຌະ຃ບຌນົທຄທຼຄ຅ຌັ: ຃ະຌະທ຋ິ ະງາຘາຈຘຄັ຃ຓ຺ ຓະນາທ຋ິ ະງາແຖ຾ນຄໃ ຆາຈ. ຑກັຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ. (1986). ຽບກະຘາຌກບຄຎະຆຸຓເນງໃ ຃ຄັໄ຋ໃີIV. ຌະ຃ບຌນົທຄທຼຄ ຅ຌັ: ຑກັຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ. ຑກັຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ. (2001). ຽບກະຘາຌກບຄຎະຆຸຓເນງໃ ຃ຄັໄ຋ໃີVII. ຌະ຃ບຌນົທຄທຼຄ ຅ຌັ: ຑກັຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ. ຑກັຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ. (2006). ຽບກະຘາຌກບຄຎະຆຸຓເນງໃ ຃ຄັໄ຋ໃີVIII. ຌະ຃ບຌນົທຄທຼຄ ຅ຌັ: ຑກັຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ. ຑກັຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ. (2011). ຽບກະຘາຌກບຄຎະຆຸຓເນງໃ ຃ຄັໄ຋ີIX. ຌະ຃ບຌນົທຄທຼຄ ຅ຌັ: ຑກັຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ. ຑຌັ຃າໍ ທິຑາທຌັ. (2019). ຽບກະຘາຌທິຆາກາຌຑຈັ຋ະຌາຆຍັຑະງາກບຌຓະຌຈຸ ດໃູ ຘຎຎ ຖາທ. ຌະ຃ບຌນົທຄທຼຄ຅ຌັ: ຃ະຌະທ຋ິ ະງາຘາຈຘຄັ຃ຓ຺ ຓະນາທ຋ິ ະງາແຖ຾ນຄໃ ຆາຈ. ຖຈັ຋ິຓາກ-ຽຖຌິຌ. (1993). ຓຖໍ ະຈກ຺ຖຈັ຋ິຓາກ-ຽຖຌິຌກຼໃ ທກຍັຆາທໜຸໃຓ. ຓຈ຺ຘະກ:ູ ຘາໍ ຌກັຑິຓ ຂາໃ ທຘາຌ຿ຌທຈັຘະຉິ. ຖາໍ ແຓ ຑິຑກັ຃ະທຄ຺. (2019). ຃ທາຓໝາງກຼໃ ທກຍັກາຌຑຈັ຋ະຌາ. ຌະ຃ບຌນົທຄທຼຄ຅ຌັ: ຃ະຌະ ທ຋ິ ະງາຘາຈຘຄັ຃ຓ຺ ຓະນາທ຋ິ ະງາແຖ຾ນຄໃ ຆາຈ. ຽຖືບຄທຈິ ຽກຈຘທຸ ຌັ. (2558). ກາຌຍໍຖິນາຌກາຌຑຈັ຋ະຌາ. ກຸຄຽ຋ຍຓະນາຌະ຃ບຌ: ຍໍຑິຈກາຌ ຑິຓ. ທິແຖທຌັ ຑຓ຺ຑກັຈີ. (2014). ຘຶກຘາ຃ທາຓຉໄບຄກາຌເຌກາຌຑຈັ຋ະຌາຍຸກ຃ະຖິກກະຑາຍຂບຄ ຑະຌກັຄາຌຘຌູ ກາຄຆາທໜຸໃຓຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖໃທ. ຌະ຃ບຌນົທຄທຼຄ຅ຌັ: ທ຋ິ ະງາແຖ຾ຘຄ ຘະນທຌັ.

123 ທຌັຌະ ຍຍຸ ຏາ. (2010). ຃ທາຓ຅າໍຽຎັຌເຌກາຌຑຈັ຋ະຌາຖຈັຊະກບຌເຌກາຌຎກ຺຃ບຄ ຾ຖະ ຃ໄຓຸ ຃ບຄຖຈັ ເຌຘາໍ ຌກັຄາຌຌາງງກ຺ຖຈັຊະຓຌ຺ຉີ຾ນໃຄ ຘຎຎ ຖາທ. ຌະ຃ບຌນົທຄທຼຄ຅ຌັ: ຃ະຌະທ຋ິ ະງາຘາຈຘຄັ຃ຓ຺ ຓະນາທ຋ິ ະງາແຖ຾ນຄໃ ຆາຈ. ຾ບຌຖໃີຘີນາ຅ກັ. (2019). ກາຌຑຈັ຋ະຌາຖຈັຊະກບຌດໃູຘະຑາຎະຆາຆຌ຺຾ຂທຄທຼຄ຅ຌັ. ຌະ຃ບຌ ນົທຄທຼຄ຅ຌັ: ຃ະຌະທ຋ິ ະງາຘາຈຘຄັ຃ຓ຺ ຓະນາທ຋ິ ະງາແຖ຾ນຄໃ ຆາຈ. ປຸຄໃ ຌະຑາ ຾຅ຄໄປຸຄໃ ຽປບືຄ. (2007). ຃ທາຓຉບໄ ຄກາຌເຌກາຌຑຈັ຋ະຌາຉຌ຺ຽບຄຂບຄຍຸກ຃ະຖາກບຌ ບຄ຺ກາຌຎກ຺຃ບຄ຋ໄບຄຊໃຌິ ເຌບຂທຄຖະງບຄຎະຽ຋ຈແ຋. ຎະຽ຋ຈແ຋: ຓະນາທິ຋ະງາແຖຓະ ນິຈຌ຺. ຿ປ຅ໃ ຓິຌິ . (2008). ຽບກະຘາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺ທຼກຄາຌຆາທໜຸໃຓ-ຽງ຺າທະຆຌ຺ ຆຸຈ຋ີ19. ຘຘ ນທຼຈ ຌາຓ: ຘະຊາຍຌັຆາທໜຸຓໃ -ຽງ຺າທະຆຌ຺ ປາໃ ຿ຌງໄ.

ຑາກຏະໜທກ

຾ຍຍຘບຍຊາຓ ຂາໄຑະຽ຅຺າໄຆໃື຋າໄທ ຘຓ຺ຎະຘຄ຺ ຌາຓທຄ຺ຘກັ ຌກັຘຶກຘາຎະຖິຌງາ຿຋ ຘາຂາ ກາຌຑຈັ຋ະຌາ ຘຄັ຃ຓ຺ ຆຸຈກາຌຘຶກຘາ 2018-2019 ຽຆໃິຄແຈ຃ໄ ຌ຺ໄ ຃ທາໄທິແ຅ກຼໃ ທກຍັນທ຺ຂໍໄ຋ໃີທາໃ ກາຌຑຈັ຋ະຌາ ຑະຌກັຄາຌ ຂບຄ ຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ ຈທໄ ງຽນຈຌີໄ຅ໃຄຶຂໍ຃ທາຓປທໃ ຓຓຓືາງຄັ ຋າໃ ຌຽຑໃືບຆທໃ ງຉບຍ຾ຍຍຘບຍຊາຓຉາຓ຃ທາຓຽຎັຌ຅ຄິ, ຂໍຓໄ ຌູ ຋ຄັໝຈ຺ຌຽີໄຎັຌຂໍຓໄ ຌູ ບຌັຽຎັຌຎະ຿ນງຈ ເນ຾ໄ ກກໃ າຌຂຼຌຍຈ຺຃ຌ຺ໄ຃ທາໄຂບຄຂາໄຑະຽ຅຺າໄກໃ຃ໍ ືຽຎັຌຎະ຿ນງຈຉໃໍ຾ຌທ຋າຄກາຌຎຍັຎຸຄ຅ຈຸ ຋ໃີງຄັ຃າໄຄ ຃າຂບຄກາຌ຅ຈັຉຄັໄຎະຉິຍຈັເຌກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌ ຂບຄ ຘູຌກາຄຆາທໜຸໃຓຎະຆາຆຌ຺ ຎະຉິທຈັຖາທ ເນແໄຈປໄຍັຏຌ຺ຈກີທາໃ ຽກໃາ຺. I. ຂຓໍໄ ຌູ ຋ໃທ຺ແຎຂບຄຏຉໄູ ບຍ຾ຍຍຘບຍຊາຓ ຃າໍຆ຾ີໄ ຅ຄ: ກະຖຌຸ າໝາງ ( √ ) ເຘໜໃ າໄ຃າໍຉບຍ຋ໃີກຄ຺ກຍັຂໍຽໄ຋ັຈ຅ຄິ ນົື຃ທາຓ຃ິຈຽນັຌຂບຄ຋າໃ ຌ ຾ຖະ ຉໃືຓ຃າໍຉບຍເຘຆໃ ບໃ ຄທາໃ ຄ. 1. ຽຑຈ ( ) ຽຑຈຆາງ ( ) ຽຑຈງຄິ 2. ຖະຈຍັກາຌຘຶກຘາ ( ) ບາຌຎຸ ະຖິຌງາຉີ ( ) ຎະຖິຌງາຉີ ( ) ຎະຖິຌງາ຿຋ ( ) ຎະຖິຌງາຽບກ 3. ຎະຘຍ຺ກາຌຽປັຈທຼກ ( ) 1-5 ຎີ ( ) 6-10 ຎີ ( ) 11-15 ຎີ ( ) 16-20 ຎີ ( ) ນົາງກທາໃ 21 ຎີ II. ຘະຑາຍກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌ ຂບຄ ຘຌູ ກາຄຆາທໜ ຸ ຓໃ ເຌແຖງະຏາໃ ຌຓາ ຖ/ຈ ຃າໍຊາຓ ຃າໍຉບຍ ຖະນຈັ ໝາງຽນຈ 4. ຈາໄຌ຋ິຈຘະຈກີາຌຽຓບືຄ ຋າໃ ຌແຈຊໄ ກືຘໃຄ຺ແຎງກ຺ຖະຈຍັ຋ິຈຘະຈີ ກາຌຽຓບືຄເຌປຍູ ຾ຍຍເຈ຾ຈ ໃ ? - ແຖງະຘຌັໄ 45 ທຌັ - ແຖງະຘຌັໄ 5 ຽຈບືຌ - ແຖງະຘຌັໄດຎູໃ ະຽ຋ຈນທຼຈຌາຓ - ແຖງະຘຌັໄດຎູໃ ະຽ຋ຈ຅ຌີ - ແຖງະງາທ 1 ຎີ - ນົາງກທາໃ 1 ຎີ - ຍໃໍຽ຃ີງ 1 2 3 4 5 6 7 ຽຖືບກແຈໄ ນົາງ຃າໍ ຉບຍ

5. ຈາໄຌກາຌຑຈັ຋ະຌາ຾ຌທ຃ິຈ ຋າໃ ຌແຈຑໄ ຈັ຋ະຌາຈາໄຌກາຌຑຈັ຋ະຌາ ຾ຌທ຃ິຈ ຈທໄ ງປຍູ ກາຌເຈ? - ແຈຘໄ າໍຓະຌາກຼໃ ທກຍັຓຌູ ຽຆບືໄ ປກັ ຆາຈ - ແຈຘໄ າໍຓະຌາກຼໃ ທກຍັຓຌູ ຽຆບືໄ ຂບຄຑກັ ຾ຖະ ຂບຄຆາທໜຸຓໃ - ແຈຘໄ າໍຓະຌາກຼໃ ທກຎັະນທຈັຘາຈ ຾ຖະ ທຼກຄາຌຆາທໜຸຓໃ - ແຈຘໄ າໍຓະຌາກຼໃ ທກຍັ຾ຌທ຋າຄ ຌະ຿ງຍາງຂບຄຑກັ, ກຈ຺ໝາງ ຾ຖະ ຖະຍຼຍກາຌຉາໃ ຄໂ - ແຈແໄຎ຋ຈັຘະຌະຘຶກຘາດຑູໃ າງ ເຌຎະຽ຋ຈ - ແຈແໄຎ຋ຈັຘະຌະຘຶກຘາດູໃ ຉາໃ ຄຎະຽ຋ຈ - ຍໃໍຽ຃ີງ 1 2 3 4 5 6 7 ຽຖືບກແຈໄ ນົາງ຃າໍ ຉບຍ 6. ຈາໄຌຑາຘາຉາໃ ຄຎະຽ຋ຈ ຋າໃ ຌແຈຑໄ ຈັ຋ະຌາຈາໄຌຑາຘາ ຉາໃ ຄຎະຽ຋ຈ຃ື຾ຌທເຈ? - ແຈຍໄ າໍຖຄຸ ຑາຘາບຄັກຈິ - ແຈຍໄ າໍຖຄຸ ຑາຘານທຼຈຌາຓ - ແຈຍໄ າໍຖຄຸ ຑາຘາ຅ຌີ - ແຈຍໄ າໍຖຄຸ ຑາຘາງໃຎີຸໃຌ - ຍໃໍຽ຃ີງແຈຑໄ ຈັ຋ະຌາ 1 2 3 4 5 ຽຖືບກແຈໄ ນົາງ຃າໍ ຉບຍ 7. ຈາໄຌທຆິ າກາຌທຼກຄາຌຆາທໜຸຓໃ ຋າໃ ຌແຈຑໄ ຈັ຋ະຌາຈາໄຌທຆິ າກາຌທຼກ ຄາຌຆາທໜຸຓໃ ຃ື຾ຌທເຈ? - ແຈຐໄ ຶກບຍ຺ປຓ຺຃ທາຓປ຋ູໄ າຄຈາໄຌ ທຼກຄາຌ຿຃ຘະຌາ, ຘກຶຘາ ບຍ຺ປຓ຺ກາຌຽຓບືຄ-຾ຌທ຃ຈິ ເນໄ ຾ກຆໃ າທໜຸຓໃ -ຽງ຺າທະຆຌ຺ - ແຈຐໄ ຶກບຍ຺ປຓ຺ທຼກຄາຌຆາທໜຸຓໃ ດຑູໃ າງເຌ 1 2

- ແຈຐໄ ຶກບຍ຺ປຓ຺ທຼກຄາຌຆາທໜຸຓໃ ດຎູໃ ະຽ຋ຈນທຼຈຌາຓ - ແຈຐໄ ຶກບຍ຺ປຓ຺ທຼກຄາຌຆາທໜຸຓໃ ດຎູໃ ະຽ຋ຈ຅ຌີ - ແຈຐໄ ຶກບຍ຺ປຓ຺຋າຄຈາໄຌແບ຋ີ, ຂໍໄ ຓຌູ ຂາໃ ທຘາຌ - ແຈຐໄ ຶກບຍ຺ປຓ຺ກາຌຌາໍເຆບໄ ີຽຓທ ຾ຖະ ກາຌຘໃຄ຺ຽບກະຘາຌ຋າຄບີ ຽຓທ - ຍໃໍຽ຃ີງແຈຑໄ ຈັ຋ະຌາ 3 4 5 6 7 8. ຈາໄຌຎະຉິຍຈັໜາໄ຋ໃີທຼກຄາຌ ຋າໃ ຌແຈຑໄ ຈັ຋ະຌາຈາໄຌຎະຉິຍຈັໜາໄ຋ໃີ ທຼກຄາຌ ຈທໄ ງປຍູ ກາຌເຈ຾ຈ?ໃ - ແຈຘໄ າໍຓະຌາ຃ທາຓປຈູໄ າໄຌຑາຖະ ຍຈ຺ຍາຈ ຾ຖະ ໜາໄ຋ໃີຂບຄຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັ ຖາທ - ແຈຘໄ າໍຓະຌາຈາໄຌກາຌຍໍຖິນາຌ ບຄ຺ກບຌ, ຍກຸ ຃ະຖາກບຌ ຾ຖະ ຽທຖາ - ແຈຘໄ າໍຓະຌາກາຌຂຼຌ຾ຏຌງຈຸ ຋ະຘາຈກາຌຑຈັ຋ະຌາຆາທ ໜຸຓໃ -ຽງ຺າທະຆຌ຺ - ແຈຘໄ າໍຓະຌາກາຌຂຼຌ຾ຏຌກາຌ ຿຃ຄກາຌ ຾ຖະ ຄຍ຺ຎະຓາຌ - ແຈຘໄ າໍຓະຌາກາຌຎະຽຓຌີ຿຃ຄ ກາຌ - ແຈຘໄ າໍຓະຌາກຼໃ ທກຍັຌະ຿ງ ຍາງ, ຓະຉິກບຄຎະຆຸຓ, ກຈ຺ ໝາງ ຾ຖະ ຖະຍຼຍກາຌຉາໃ ຄໂ 1 2 3 4 5 6 ຽຖືບກແຈໄ ນົາງ຃າໍ ຉບຍ

- ຍໃໍຽ຃ີງຽຂ຺ໄາປທໃ ຓ 7 9. ຈາໄຌ຾ຍຍ຾ຏຌທ຋ິ ີຽປັຈທຼກ ຋າໃ ຌແຈຑໄ ຈັ຋ະຌາຈາໄຌ຾ຍຍ຾ຏຌທ຋ິ ີ ຽປັຈທຼກ ຈທໄ ງປຍູ ກາຌເຈ຾ຈ?ໃ - ຐຶກບຍ຺ປຓ຺຾ຍຍ຾ຏຌທ຋ິ ີຌາໍຑາ, ທ຋ິ ີຂຌ຺ຂທາງຓະນາຆຌ຺ຆາທ ໜຸຓໃ ເນຽໄຂ຺ໄາກາຌ຅ຈັຉຄັໄ - ຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກາຌຂຼຌຉາໍ຾ໜຄໃ ຄາຌ ຾ຖະ ກາຌປາໃ ຄຌຉິ ິກາໍ ຉາໃ ຄໂ - ຐຶກບຍ຺ປຓ຺ຈາໄຌກາຌຉີຖາ຃າຎະ ຽຓຌີຏຌ຺ຑະຌກັຄາຌຖຈັຊະກບຌ - ຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກາຌປາໃ ຄຽບກະຘາຌ ຋າຄຖຈັ ຊະກາຌ - ຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກາຌຽປັຈຍຈ຺ຘະນຸົຍ ຾ຖະ ກາຌຂຼຌຖາງຄາຌ - ຍໃໍຽ຃ີງຽຂ຺ໄາປທໃ ຓ 1 2 3 4 5 6 10. ຈາໄຌກາຌຌາໍຑາຆາທໜຸຓໃ ຽຂ຺ໄາຘຂູໃ ະຍທຌກາຌ ຋າໃ ຌແຈຑໄ ຈັ຋ະຌາຈາໄຌກາຌຌາໍຑາ ຆາທໜຸຓໃ ຽຂ຺ໄາຘຂູໃ ະຍທຌກາຌຈທໄງ ປຍູ ກາຌເຈ຾ຈ?ໃ - ຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກາຌນຌັຽບ຺າຓະຉິ, ຃າໍຘໃຄັ, ຾ຏຌຄາຌ, ຿຃ຄກາຌ ຾ຖະ ຌະ຿ງຍາງຂບຄຑກັ-ຖຈັ ຓາຽຎັຌກຈິ຅ະກາໍ - ຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກາຌຽຎັຌຏຌໄູ າໍຑາກຈິ ຅ະກາໍ - ຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກາຌທາຄ຾ຏຌກາຌ ຽ຃ໃືບຌແນທກຈິ຅ະກາໍ - ຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກາຌບບກ຾ຍຍກຈິ຅ະ ກາໍ - ຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກາຌຽຎັຌຌກັ ຿຃ຘະຌາ 1 2 3 4 5

- ຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກາຌຓຘີທໃ ຌປທໃ ຓເຌ ກາຌຆທໃ ງ ຽນົືບຘຄັ຃ຓ຺ - ຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກຼໃ ທກຍັ຅ຈິຉະຘາຈ ຂບຄຆາທໜຸຓໃ - ຍໃໍຽ຃ີງຽຂ຺ໄາປທໃ ຓ 6 7 8 11. ຈາໄຌກາຌຌາໍຑາຽງ຺າທະຆຌ຺ຽຂ຺ໄາຘຂູໃ ະຍທຌກາຌ ຋າໃ ຌແຈຑໄ ຈັ຋ະຌາຈາໄຌກາຌຌາໍຑາຽງ຺າ ທະຆຌ຺ຽຂ຺ໄາຘຂູໃ ະຍທຌກາຌຈທໄ ງປຍູ ກາຌເຈ຾ຈ?ໃ - ຐຶກບຍ຺ປຓ຺຾ຍຍ຾ຏຌກາຌຌາໍຑາ ຽງ຺າທະຆຌ຺ - ຐຶກບຍ຺ປຓ຺຾ຍຍ຾ຏຌກບຄ ຽງ຺າທະຆຌ຺ - ຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກາຌຘາໄຄກຈິ຅ະກາໍ ຽງ຺າທະຆຌ຺ - ຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກຼໃ ທກຍັ຅ຈິຉະຘາຈ ຂບຄຽງ຺າ ທະຆຌ຺ - ຍໃໍຽ຃ີງຽຂ຺ໄາປທໃ ຓ 1 2 3 4 5 III. ຾ຌທ຋າຄກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌ ຂບຄຘຌູ ກາຄຆາທໜ ຸ ຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉທິຈັ ຖາທ ເນກໄ າງຽຎັຌຏຘໄູ ຍື຋ບຈເຌບະຌາ຃ຈ຺. ຾ຌທ຋າຄເຌກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌ ຂບຄຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ ເນກໄ າງຽຎັຌຏຘໄູ ຍື຋ບຈເຌບະຌາ຃ຈ຺ ຖະຈຍັ຋ຈັຘະຌະ 5 4 3 2 1 3.1 ຋ິຈຘະຈກີາຌຽຓບືຄ 1 ຃ທຌຽຑໃີຓ຅າໍຌທຌຑະຌກັຄາຌເນຓໄ ຿ີບກາຈແຎຍາໍ ຖຸຄ຋ິຈຘະຈີ ກາຌຽຓບືຄ 45 ທຌັເນນໄ ົາງຂຌຶໄ ກທາໃ ຽກໃາ຺ 2 ຃ທຌຘໃ຺ຄຽຘໃີຓເນໄຑະຌກັ ຄາຌຓີ຿ບກາຈແຎປຼຌ຋ິຈຘະຈີ ກາຌຽຓບືຄກາຌຎກ຺຃ບຄຖະຈຍັຆຌັໄຘຄູຽຑໃີຓຂຌຶໄ 3 ຃ທຌຘໄາຄຽຄໃືບຌແຂເນໄຑະຌກັ ຄາຌແຈໄແຎປຼຌ຋ິຈຘະຈີ ກາຌຽຓບືຄກາຌຎກ຺຃ບຄຖະຈຍັຎະຖິຌງາຉີຽຑໃີຓຂຌຶໄ 4 ຃ທຌຆບກນາ຾ນົໃຄ຋ືຌເນໄຑະຌກັຄາຌແຈໄແຎປຼຌ຋ິຈຘະຈີ ກາຌຽຓບືຄກາຌຎກ຺຃ບຄຖະຈຍັຎະຖິຌງາ຿຋ຽຑໃີຓຂຌຶໄ 5 ຃ທຌຆບກນາ຾ນົໃຄ຋ືຌເນໄຑະຌກັຄາຌແຈໄແຎປຼຌ຋ິຈຘະຈີ

ກາຌຽຓບື ຄກາຌຎກ຺ ຃ບຄຖະຈຍັຎະຖິ ຌງາຽບກຽຑໃີ ຓຂຌຶໄ 6 ຃ທຌຆບກນາ຾ນົຄໃ ຋ື ຌເນຑໄ ະຌກັ ຄາຌແຈແໄ ຎປຼຌ຋ິ ຈຘະຈີ ກາຌ ຽຓບື ຄກາຌຎກ຺ ຃ບຄດຎູໃ ະຽ຋ຈນທຼຈຌາຓເນນໄ ົ າງຂຌຶໄ ກທາໃ ຽກໃາ຺ 7 ຃ທຌຆບກນາ຾ນົຄໃ ຋ືຌເນຑໄ ະຌກັຄາຌແຈແໄຎປຼຌ຋ິຈຘະຈີກາຌ ຽຓບືຄກາຌຎກ຺຃ບຄຽຈບືຌດຎູໃ ະຽ຋ຈ຅ຌີເນນໄ ົາງຂຌຶໄ ກທາໃ ຽກໃາ຺ 3.2 ຈາໄ ຌກາຌຑຈັ ຋ະຌາ຾ຌທ຃ິ ຈ 8 ຃ທຌ຅ຈັ ກາຌຘາໍ ຓະຌາກຼໃ ທກຍັ ຓຌູ ຽຆືໄ ບຂບຄຆາຈ, ຂບຄຑກັ ຾ຖະ ຂບຄຆາທໜຸ ຓໃ ດາໃ ຄຽຎັ ຌຎກ຺ ກະຉິ ຽຑໃີ ຓຂຌຶໄ 9 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຘາໍ ຓະຌາກຼໃ ທກຍັຎະນທຈັຘາຈ ຾ຖະ ທິ຋ະງາ ຘາຈກຼໃ ທກຍັທຼກຄາຌຆາທໜຸຓໃ ຽຑໃີຓຂຌຶໄ 10 ຃ທຌ຅ຈັ ກາຌຘາໍ ຓະຌາກຼໃ ທກຍັ ຌະ຿ງຍາງ, ຓະຉິ ກບຄຎະຆຸ ຓ, ກຈ຺ ໝາງ ຾ຖະ ຖະຍຼຍກາຌຉາໃ ຄໂ ຋ໃີ ຽຎັ ຌຎະ຿ນງຈຉໃໍ ກຍັ ຑະຌກັ ຄາຌເນນໄ ົ າງຂຌຶໄ ກທາໃ ຽກໃາ຺ 11 ຃ທຌ຅ຈັ ກາຌຐຶ ກບຍ຺ ປຓ຺ ຈທໄ ງກາຌ຋ຈັ ຘະຌະຘຶ ກຘາຉາຓຘະ ຊາຌ຋ໃີຎະນທຈັ ຘາຈ, ນໍ ຓຌູ ຽຆືໄ ບ ຾ຖະ ຑິ ຑິ ຋ະຑຌັ ຉາໃ ຄໂ ເນໄ ນົ າງຂຌຶໄ 12 ຃ທຌ຅ຈັ ກາຌຘຶ ກຘາບຍ຺ ປຓ຺ ຏາໃ ຌຂະຍທຌກາຌບບກ຾ປຄຄາຌ, ກຖິ າ, ຘິ ຖະຎະທຌັ ຌະ຃ະຈີ ຾ຖະ ກາຌຖຄ຺ ປາກຊາຌກາຌ ຽຓບື ຄເນນໄ ົ າງຂຌຶໄ 3.3 ຈາໄ ຌຑາຘາຉາໃ ຄຎະຽ຋ຈ 13 ຃ທຌຘາໄ ຄ຿ບກາຈເນຑໄ ະຌກັ ຄາຌແຈແໄ ຎຍາໍ ຖຄຸ ຑາຘາບຄັ ກຈິ 14 ຃ທຌຘາໄ ຄ຿ບກາຈເນຑໄ ະຌກັ ຄາຌແຈແໄ ຎຍາໍ ຖຄຸ ຑາຘານທຼຈຌາຓ 15 ຃ທຌຘາໄ ຄ຿ບກາຈເນຑໄ ະຌກັ ຄາຌແຈແໄ ຎຍາໍ ຖຄຸ ຑາຘາ຅ຌີ 16 ຃ທຌຘາໄ ຄ຿ບກາຈເນຑໄ ະຌກັ ຄາຌແຈແໄ ຎຍາໍ ຖຄຑາຘາຐ ຸ ຕຄໃັ 17 ຃ທຌຘາໄ ຄ຿ບກາຈເນຑໄ ະຌກັ ຄາຌແຈແໄ ຎຍາໍ ຖຄຸ ຑາຘາຕຈັ ຽຆງ 18 ຃ທຌຘາໄ ຄ຿ບກາຈເນຑໄ ະຌກັ ຄາຌແຈແໄ ຎຍາໍ ຖຄຸ ຑາຘາງໃີຎຸໃຌ 19 ຃ທຌຘາໄ ຄ຿ບກາຈເນຑໄ ະຌກັ ຄາຌແຈແໄ ຎຍາໍ ຖຄຸ ຑາຘາຽດງຖະຓຌັ 3.4 ຈາໄ ຌທຆິ າກາຌທຼກຄາຌຆາທໜຸ ຓໃ 20 ຃ທຌຘໄ າຄ຿ບກາຈເນໄ ຑະຌກັ ຄາຌແຈຑໄ ຈ ັ ຋ະຌາ຃ທາຓປ຋າຄ ູໄ ຈາໄ ຌທຼກຄາຌ຿຃ຘະຌາ, ຘຶ ກຘາບຍ຺ ປຓ຺ ກາຌຽຓບື ຄ-຾ຌທ຃ິ ຈ ເນ຾ໄ ກຆໃ າທໜຸ ຓໃ -ຽງ຺ າທະຆຌ຺ ເນນໄ ົ າງກທາໃ ຽກໃາ຺ 21 ຃ທຌຘາໄ ຄ຿ບກາຈເນຑໄ ະຌກັ ຄາຌແຈຽໄ ຂ຺ໄ າປທໃ ຓຐຶ ກບຍ຺ ປຓ຺ ທຼກ

ຄາຌຆາທໜຸ ຓໃ ດຑູໃ າງເຌ ຽຎັ ຌຎກ຺ ກະຉິ 22 ຃ທຌຘາໄ ຄ຿ບກາຈເນໄ ຑະຌກັ ຄາຌແຈແໄ ຎຐຶ ກບຍ຺ ປຓ຺ ທຼກຄາຌ ຆາທໜຸ ຓໃ ດຎູໃ ະຽ຋ຈນທຼຈຌາຓຽຎັ ຌຎກ຺ ກະຉິ 23 ຃ທຌຘາໄ ຄ຿ບກາຈເນໄ ຑະຌກັ ຄາຌແຈແໄ ຎຐຶ ກບຍ຺ ປຓ຺ ທຼກຄາຌ ຆາທໜຸ ຓໃ ດຎູໃ ະຽ຋ຈ຅ຌີ ຽຎັ ຌຎກ຺ ກະຉິ 24 ຃ທຌຘາໄ ຄ຿ບກາຈເນຑໄ ະຌກັ ຄາຌແຈແໄ ຎຐຶ ກບຍ຺ ປຓ຺ ກາຌຽຎັ ຌຌກັ ຎາຊະກະຊາ, ຌກັ຿຃ຘະຌາຽຑໃີ ຓຂຌຶໄ 25 ຃ທຌຘາໄ ຄ຿ບກາຈເນຑໄ ະຌກັ ຄາຌແຈແໄ ຎຐຶ ກບຍ຺ ປຓ຺ ຋າຄຈາໄ ຌແບ ຋ີ , ຂໍ ຓ ໄ ຌ ູ ຂາໃ ທຘາຌຽຑໃີ ຓຂຌຶໄ 26 ຃ທຌຘາໄ ຄ຿ບກາຈເນໄ ຑະຌກັ ຄາຌແຈຐໄ ຶ ກບຍ຺ ປຓ຺ ກາຌຌາໍ ເຆບໄ ີ ຽຓທ ຾ຖະ ກາຌຘໃຄ຺ ຽບກະຘາຌ຋າຄບີ ຽຓທຽຑໃີ ຓຂຌຶໄ 3.5 ຈາໄ ຌກາຌຎະຉິ ຍຈັໜາໄ ຋ໃີ ທຼກຄາຌ 27 ຃ທຌ຅ຈັຐຶ ກບຍ຺ ປຓ຺ ກຼໃ ທກຍັ ຑາຖະຍຈ຺ ຍາຈ ຾ຖະ ໜາໄ ຋ໃີຂບຄ ຘຌູ ກາຄຆາທໜຸ ຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິ ທຈັ ຖາທຽຑໃີ ຓຂຌຶໄ 28 ຃ທຌ຅ຈັຐຶ ກບຍ຺ ປຓ຺ ກຼໃ ທກຍັ ກາຌຍໍ ຖິ ນາຌບຄ຺ ກບຌ, ຍຸ ກ຃ະຖາ ກບຌ ຾ຖະ ຽທຖາຽຑໃີ ຓຂຌຶໄ 29 ຃ທຌ຅ຈັ ກາຌຐຶ ກບຍ຺ ປຓ຺ກາຌຂຼຌ຾ຏຌງຸຈ຋ະຘາຈກາຌ ຑຈັ ຋ະຌາຆາທໜຸ ຓໃ -ຽງ຺ າທະຆຌ຺ ຽຑໃີ ຓຂຌຶໄ 30 ຃ທຌ຅ຈັ ກາຌຐຶ ກບຍ຺ ປຓ຺ ກາຌຂຼຌ຾ຏຌກາຌ, ຿຃ຄກາຌ ຾ຖະ ຄຍ຺ຎະຓາຌຽຑໃີ ຓຂຌຶໄ 31 ຃ທຌ຅ຈັ ກາຌຐຶ ກບຍ຺ ປຓ຺ ກາຌຂຼຌຉາໍ ຾ໜໃຄຄາຌ ຾ຖະ ກາຌ ປາໃ ຄຌຉິ ິ ກາໍ ຉາໃ ຄໂຽຑໃີ ຓຂຌຶໄ 32 ຃ທຌ຅ຈັ ກາຌຐຶ ກບຍ຺ ປຓ຺ ກາຌຎະຽຓຌີ຿຃ຄກາຌ 33 ຃ທຌ຅ຈັ ກາຌຐຶ ກບຍ຺ ປຓ຺ ກຼໃ ທກຍັ ຌະ຿ງຍາງ, ຓະຉິ ກບຄຎະຆຸ ຓ, ກຈ຺ ໝາງ ຾ຖະ ຖະຍຼຍກາຌຉາໃ ຄໂຽຑໃີ ຓຂຌຶໄ 34 ຃ທຌ຅ຈັ ກາຌຐຶ ກບຍ຺ ປຓ຺ ກາຌປາໃ ຄຽບກະຘາຌ຋າຄຖຈັ ຊະກາຌ, ຘະນຸົ ຍ ຾ຖະ ກາຌຂຼຌຖາງຄາຌເນນໄ ົ າງຂຌຶໄ ກທາໃ ຽກໃາ຺ 3.6 ຈາໄ ຌ຾ຍຍ຾ຏຌທ຋ິ ີ ຽປັ ຈທຼກ 35 ຃ທຌ຅ຈັ ກາຌຐຶ ກບຍ຺ ປຓ຺ ຾ຍຍ຾ຏຌກາຌຌາໍ ຑາ, ທິ ຋ີ ຂຌ຺ ຂທາງ ຓະນາຆຌ຺ເນໄ ຽຂ຺ໄ າກາຌ຅ຈັ ຉຄັໄ ຾ຖະ ຽຂ຺ໄ າປທໃ ຓຂະຍທຌກາຌ ຽຑໃີ ຓຂຌຶໄ 36 ຃ທຌ຅ຈັ ກາຌຐຶ ກບຍ຺ ປຓ຺ ກາຌຂຼຌຉາໍ ຾ໜໃຄຄາຌ ຾ຖະ ກາຌ

ປາໃ ຄຌຉິ ິກາໍຉາໃ ຄໂ ຽຑໃີຓຂຌຶໄ ນົາງກທາໃ ຽກໃາ຺ 37 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກາຌຉີຖາ຃າຎະຽຓຌີຏຌ຺ຑະຌກັຄາຌ ຖຈັຊະກບຌຽຑໃີຓຂຌຶໄ ນົາງກທາໃ ຽກໃາ຺ 38 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກາຌປາໃ ຄຽບກະຘາຌ຋າຄຖຈັຊະກາຌ ເນນໄ ົາງຂຌຶໄ ກທາໃ ຽກໃາ຺ 39 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກາຌຽປັຈຍຈ຺ຘະນຸົຍ ຾ຖະ ກາຌຂຼຌ ຍຈ຺ຖາງຄາຌຽຑໃີຓຂຌຶໄ 3.7 ຈາໄຌກາຌຌາໍຑາຆາທໜຸຓໃ ຽຂ຺ໄາຘຂູໃ ະຍທຌກາຌ 40 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺ນຌັຽບ຺າຓະຉິ, ຃າໍຘໃຄັ, ຾ຏຌຄາຌ, ຿຃ຄກາຌ ຾ຖະ ຌະ຿ງຍາງຂບຄຑກັ-ຖຈັຓາຽຎັຌກຈິ຅ະກາໍ 41 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺຾ຍຍ຾ຏຌກາຌຌາໍຑາຂບຄຆາທໜຸຓໃ 42 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກາຌຽຎັຌຏຌໄູ າໍກຈິ຅ະກາໍຂບຄຆາທໜຸຓໃ 43 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກາຌທາຄ຾ຏຌກາຌຽ຃ໃືບຌແນທກຈິ ຅ະ ກາໍຂບຄຆາທໜຸຓໃ 44 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺ທິ຋ີກາຌຘາໄຄຂະຍທຌກາຌຂບຄຆາທ ໜຸຓໃ 45 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກາຌບບກ຾ຍຍກິຈ຅ະກາໍ ຂບຄຆາທ ໜຸຓໃ 46 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກາຌຽຎັຌຌກັ຿຃ຘະຌາຂບຄຆາທໜຸຓໃ 47 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກາຌຓຘີໃທຌປທໃ ຓເຌກາຌຆທໃ ງຽນົືບ ຘຄັ຃ຓ຺ຂບຄຆາທໜຸຓໃ 48 ຃ທຌ຅ຈກາຌ ັ ຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກຼໃ ທກຍັ຅ຈິຉະຘາຈຂບຄຆາທໜຸຓໃ -ຽງ຺າ ທະຆຌ຺ 49 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺຃ທາຓປກູໄຼໃ ທກຍັທຼກຄາຌ ຎກຘ ຾ຖະ ຎກຆ 3.8 ຈາໄຌກາຌຌາໍຑາຽງ຺າທະຆຌ຺ຽຂ຺ໄາຘຂູໃ ະຍທຌກາຌ 50 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺ນຌັຽບ຺າຓະຉິ, ຃າໍຘໃຄັ, ຾ຏຌຄາຌ, ຿຃ຄກາຌ ຾ຖະ ຌະ຿ງຍາງຂບຄຑກັ-ຖຈັຓາຽຎັຌກຈິ຅ະກາໍ 51 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺຾ຍຍ຾ຏຌກາຌຌາໍຑາຂບຄຽງ຺າທະຆຌ຺ 52 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກາຌຘາໄຄກຈິ຅ະກາໍຂບຄຽງ຺າທະຆຌ຺ 53 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກາຌຽຎັຌຏຌໄູ າໍ ກິຈ຅ະກາໍຂບຄຽງ຺າທະ ຆຌ຺

54 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກາຌທາຄ຾ຏຌກາຌຽ຃ໃືບຌແນທກຈິ ຅ະ ກາໍຂບຄຽງ຺າທະຆຌ຺ 55 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺ທ຋ິ ີກາຌຘາໄຄຂະຍທຌກາຌຂບຄຽງ຺າທະ ຆຌ຺ 56 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກາຌບບກ຾ຍຍກຈິ ຅ະກາໍຂບຄຽງ຺າທະ ຆຌ຺ 57 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກາຌຓຘີໃທຌປທໃ ຓເຌກາຌຆທໃ ງຽນົືບ ຘຄັ຃ຓ຺ຂບຄຽງ຺າທະຆຌ຺ 58 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺ກຼໃ ທກຍັ຅ຈິຉະຘາຈຂບຄຆາທໜຸຓໃ -ຽງ຺າ ທະຆຌ຺ 59 ຃ທຌ຅ຈັກາຌຐຶກບຍ຺ປຓ຺຃ທາຓປກູໄຼໃ ທກຍັທຼກຄາຌ ຎກຘ ຾ຖະ ຎກຆ 60. ຂໍຘໄ ະຽໜີຽຑໃີຓຽຉີຓຊາໄຓີ .................................................................................................................................... .................................................................................................................................... .................................................................................................................................... .................................................................................................................................... .................................................................................................................................... .................................................................................................................................... ຂຂໍ ບຍເ຅ດາໃ ຄຘຄູ຋ໃີ຋ໃາຌເນ຃ໄ ທາຓປທໃ ຓຓ ື

຾ຍຍຘາໍຑາຈ ຂາໄຑະຽ຅຺າໄຆໃື຋ໄາທ ຘຓ຺ຎະຘຄ຺ ຌາຓທຄ຺ຘກັ ຌກັຘຶກຘາຎະຖິຌງາ຿຋ ຘາຂາ ກາຌຑຈັ຋ະຌາ ຘຄັ຃ຓ຺ ຆຸຈກາຌຘຶກຘາ 2018-2019 ຽຆໃິຄແຈ຃ໄ ຌ຺ໄ ຃ທາໄທິແ຅ກຼໃ ທກຍັນທ຺ຂໍໄ຋ໃີທາໃ ກາຌຑຈັ຋ະຌາ ຑະຌກັຄາຌ ຂບຄ ຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທ ຈທໄ ງຽນຈຌີໄ຅ໃຄຶຂໍບະຌງຸ າຈຓາງຄັ຋າໃ ຌ ຽຑໃືບຂໍຘາໍຑາຈ ຽຑໃືບຽກຍັກາໍຂໍຓໄ ຌູ ຎະກບຍເຘກໃ າຌຂຼຌຍຈ຺຃ຌ຺ໄ ຃ທາໄຂບຄຂາໄຑະຽ຅຺າໄເນຓໄ ຽີຌບືໄ ເຌ຃ຍ຺ ຊທໄ ຌ ຾ຖະ ຘຓ຺ຍຌູ ງໃິຄຂຌຶໄ . 1. ຂຓໍໄ ຌູ ຋ໃທ຺ແຎຂບຄຏເໄູນຘໄ າໍຑາຈ 1.1 ຆໃື຾ຖະ ຌາຓຘະກຌຸ .............................................. 1.2 ຖະຈຍັກາຌຘກຶຘາ ( ) ບາຌຎຸ ະຖິຌງາຉີ ( ) ຎະຖິຌງາຉີ ( ) ຎະຖິຌງາ຿຋ ( ) ຎະຖິຌງາຽບກ 1.3 ຎະຘຍ຺ກາຌຽປັຈທຼກ ( ) 1-5 ຎີ ( ) 6-10 ຎີ ( ) 11-15 ຎີ ( ) 16-20 ຎີ ( ) ນົາງກທາໃ 21 ຎີ 2. ຾ຌທ຋າຄເຌກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌຂບຄຘຌູ ກາຄຆາທໜ ຸ ຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉທິຈັ ຖາທ ເນກໄ າງຽຎັຌຏຘໄູ ຍື຋ບຈເຌບະຌາ຃ຈ຺. 1) ຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທຓ຾ີຌທ຋າຄເຌກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌ຾ຌທເຈ? .................................................................................................................................... .................................................................................................................................... .................................................................................................................................... 2) ຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທຓ຾ີຌທ຋າຄເຌກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌຈາໄຌກາຌ ຽຓບືຄ-຾ຌທ຃ິຈ ຃ື຾ຌທເຈ? .................................................................................................................................... .................................................................................................................................... .................................................................................................................................... 3) ຘຌູ ກາຄຆາທໜຸໃຓຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທຓ຾ີຌທ຋າຄເຌກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌ ຈາໄຌ ຃ທາຓປ-ູໄ຃ທາຓຘາຓາຈເນຓໄ ຃ີທາຓກາໄທໜາໄ ຃ື຾ຌທເຈ? .................................................................................................................................... .................................................................................................................................... ....................................................................................................................................

4) ຘູຌກາຄຆາທໜຸໃຓຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທຓ຾ີຌທ຋າຄເຌກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌ ຈາໄຌ ກາຌຎະຉິຍຈັໜາໄ຋ໃີທຼກຄາຌ ຾ຖະ ຾ຍຍ຾ຏຌທ຋ິ ີຽປັຈທຼກ ຃ື຾ຌທເຈ? .................................................................................................................................... .................................................................................................................................... .................................................................................................................................... 5) ຘຌູ ກາຄຆາທໜຸໃຓຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັຖາທຓ຾ີຌທ຋າຄເຌກາຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌ ຈາໄຌ ກາຌຌາໍຑາຆາທໜຸຓໃ -ຽງ຺າທະຆຌ຺ຽຂ຺ໄາຘຂູໃ ະຍທຌກາຌ ຃ື຾ຌທເຈ? .................................................................................................................................... .................................................................................................................................... .................................................................................................................................... 6) ຊາໄນາກຎະຉິຍຈັຉາຓ຾ຏຌຑຈັ຋ະຌາຑະຌກັຄາຌ ຂບຄ ຘຌູ ກາຄຆາທໜຸຓໃ ຎະຆາຆຌ຺ຎະຉິທຈັ ຖາທ ຈຄໃັ຋ໃີກາໃ ທຓາ ຋າໃ ຌ຃າຈ຃ະຽຌທາໃ ຑະຌກັຄາຌ຅ະຽຎັຌ຾ຌທເຈ? .................................................................................................................................... .................................................................................................................................... .................................................................................................................................... ຂຂໍ ບຍເ຅ດາໃ ຄຘຄູ຋ໃີ຋ໃາຌເນ຃ໄ ທາຓປທໃ ຓຓ ື