คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ ๒๐

คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 | คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 โครงการธรรมานามัยเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ | - ๑๐๐ - 5. ไม่ควรฟังเพลงพร้อมกับทำงานที่ต้องใช้ความคิด การรับรู้เสียงเพลงอาจเป็นไปไม่ได้เต็มที่เพราะ สมองต้องทำงาน มากขึ้น ควรฟังก่อนหรือหลังการทำงานจะได้ผลดีกว่า 6. ควรหัดเล่นเครื่องดนตรีให้เป็น โดยเฉพาะเครื่องดนตรีที่พกพาไปได้สะดวก เช่น ขลุ่ย กีตาร์ หีบ เพลงปาก ซอ ระนาดเล็ก 7. ฝึกเคลื่อนไหวประกอบเพลง ไม่ว่าจะเป็นจังหวะช้าราบเรียบนุ่มนวล จังหวะปานกลาง 8. หาเวลาทากิจกรรมดนตรีร่วมกัน ทั้งในครอบครัวและในสังคม เพื่อสร้างความสัมพันธ์ที่ดี ความรัก สามัคคีและความสนุกสนานเพลิดเพลิน 9. ฝึกการเป็นผู้ฟังที่ดี พูดจาด้วยนำเสียงที่มีคุณภาพเหมือนเสียงดนตรี ความไพเราะ นุ่มนวล ชัดเจน มีความหมายในทางสร้างสรรค์ด้วยกริยาท่าทางที่ดูสุภาพ งดงาม 10. ฝึกร้องเพลงที่ชอบและถนัดบ่อย ๆ เลือกเพลงที่ร้องได้ดีที่สุดและรู้สึกสบายที่สุดเป็นช่วงบันได เสียงตนเอง จากคีย์หรือบันไดเสียงของเพลงที่เราจะร้องเพื่อนักดนตรีจะได้เล่นให้ตรงคีย์ของเรา เพลงที่ร้องควรมี เนื้อหาในเชิงสร้างสรรค์ ไม่ทำให้เกิดอารมณ์เชิงลบ กิจกรรมฝึกส่งความรู้สึกดีดีให้กัน นั่งบนเก้าอี้ หันหน้าไปทางเดียวกัน คนนั่งหน้า นั่งหลับตา เท้าวางติดพื้น มีสติอยู่กับปัจจุบัน คนนั่ง ข้างหลัง ลืมตา เอื้อมมือทั้งสองวางบนบ่าคนข้างหน้า ลูบหลังคนนั่งข้างหน้าเบา ๆ ช้า ๆ ร้องเพลงคลอเบา ๆ ส่ง ใจให้คนข้างหน้ารู้สึกสบาย มีสุขภาพดี ขณะเดียวกัน ตามองตามมือที่ลูบหลังไปเรื่อย ๆ ตั้งสติเอาใจจรดจ่ออยู่ กับการทำนี้ไปเรื่อย ๆ ประมาณ 3 - 5 นาที แล้วผลัดกันทำ เทคนิคการร้องเพลงเพื่อสุขภาพ 1. อยู่ในท่ายืนผ่อนคลาย ในที่ที่มีอากาศปลอดโปร่งเย็นสบายในเวลากลางวัน 2. ตั้งสติ ทำใจให้ผ่องแผ้ว สูดหายใจลึก ๆ ยาว ๆ 3. เลือกร้องเพลงที่ชอบ ที่ร้องได้ดี ร้องแล้วเกิดความสุขเพลิดเพลิน ไม่ทำให้ต้องคิดมาก 4. ออกเสียงร้องด้วยจังหวะไม่เร็วมาก ไม่ดังมาก เสียงไม่สูงมาก 5. ร้องตามสไตล์ของตนเอง ไม่ต้องถูกต้องหรือเหมือนต้นฉบับ 6. ปัญหาอยู่ที่คนฟัง จึงควรร้องในที่และในเวลาที่เหมาะสม เพลงไร้รักไร้ผล (บทเพลงพระราชนิพนธ์ รัชกาลที่ 6) เรานี้เกิดมาแล้วชาติหนึ่ง ควรคำนึงถึงชาติศาสนา มีควรให้เสียทีที่เกิดมาในหมู่ประชาชาวไทย แม้ใครตั้งจิตคิดรักตัว จะมัวนอนนิ่งอยู่ไฉน ควรจะร้อนอกร้อนใจ เพื่อให้พรั่งพร้อมทั่วตน ชาติใดไร้รักสมัครสมาน จะทำการสิ่งใดก็ไร้ผล แม้ชาติย่อยยับอับจน บุคคลจะสุขอยู่อย่างไร เพลง หนึ่งในร้อย (คำร้อง แก้ว อัจฉริยกุล ทำนอง สง่า อารัมภีร์) พราวแพรว อันดวงแก้วแวววาว สดสีงาม หลายหลากมากนามนิยม นิลกาฬมุกดา บุษราคัมคม น่าชมว่างาม เหมาะสมดี เพชรน้ำหนึ่งงามซึ้ง จึงเป็นยอดมณี ผ่องแผ้วสดสี เพชรดีมีหนึ่งในร้อยดวง ความดี คนเรานี่ดีใด ดีน้ำใจที่ให้แก่คน ทั้งปวง อภัยรู้แต่ให้ ไปไม่หวง เจ็บทรวง หน่วงใจให้รู้ทัน รู้กลืนกล้าเลิศล้ำ ความเป็นยอดคน ชื่นชอบตอบผล ร้อยคนมีหนึ่งเท่านั้นเอย

คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 | คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 โครงการธรรมานามัยเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ | - ๑๐๑ - เพลงคิดเป็น (เนื้อร้อง/ทำนอง เสาวณีย์ สังฆโสภณ) คิดดี ทำดี อย่างมีสติเข้าไว้ ตัวตนย่อมมีสลาย ปล่อยวางใจกิเลสทั้งปวง น้ำคำ น้ำใจ เปลี่ยนตนให้มีความหมาย ดูกายและใจตนไว้ ชีพสดใสงดงามทั่วกัน *** ธรรมดาทุกคนต้องอยากมี จนหรือมีทุกคนก็อยากดัง แต่จะเป็นหรือตายก็คนละครั้ง ชีพอยู่ยังขอจงหยุดที่เพียงพอ คิดให้ คิดส่วนดี อย่างมีเวทีสร้างสรรค์ ห่วงใยอาทรกัน ร่วมฝ่าฟันขจัดทุกข์ภัย หันมายิ้มให้กัน แบ่งปันสิ่งดีๆ ไว้ สิทธิฯ ประชาธิปไตย ต้องใส่ใจชาติไทยเจริญ เสาวณีย์ สังฆโสภณ วิทยากรผู้เชียวชาญด้านพัฒนาคุณภาพชีวิต ด้วยวิธีดนตรีบำบัด กายภาพบำบัด สติบำบัด และธรรมชาติบำบัด โทรศัพท์ : 089-8932160 Facebook : เสาวณีย์ สังฆโสภณ ID. Line : Sao 2160 ---------------------------------------------------

คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 | คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 โครงการธรรมานามัยเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ | - ๑๐๒ - จิตสาธารณะ จิตอาสา 4 ปัจจุบันเราได้ยินคำว่า จิตสาธารณะ และ จิตอาสา บ่อยขึ้น ผมต้องยอมรับว่าทั้งสอง คำนี้ ศาสตราจารย์ ดร.วีรชัย โกแวร์ ไม่รู้จักและไม่มีใครเขาพูดกันในสมัยที่ผมเป็นเด็ก ทั้งนี้ทั้งนั้นอาจเป็นได้ว่าผมเป็น เด็กบ้านนอกไม่ทันสมัย ผมพยายามใคร่ครวญหาเหตุผลว่า เพราะเหตุใดสังคมยุคของผม เขาไม่พูดกัน เป็น เพราะพวกผมไม่ทันสมัยหรือว่ามีเหตุผลอื่น ประการแรก ให้เรามาศึกษาความหมายของสองคำนี้หมายความว่าอะไร จิตสาธารณะ หมายถึง คนที่ มีจิตใจคิดถึงผู้อื่น คิดถึงส่วนรวม ไม่ใช่หมกมุ่นคิดแต่ผลประโยชน์ส่วนตน และไม่สนใจใยดีกับความเป็นไปหรือ ความเป็นอยู่ของผู้อื่น บุคคลที่ขาดจิตสาธารณะ เขายึดความสะดวก ความสบาย ผลประโยชน์ผลกำไรเข้าตนเอง ฝ่ายเดียว ไม่คำนึงว่าความสะดวก ความสบาย ความสุข ผลกำไรที่ตนได้มาสร้างความ เดือดร้อนต่อคนอื่นหรือไม่ ครั้งหนึ่งขณะผมขับรถตามรถกระบะคันหนึ่ง พวกเขามีความสุข และสนุกในการเดินทาง แต่ที่ผมไม่สบายใจก็คือ ขณะที่เขาอร่อยกับผลไม้ที่รับประทาน เขาทิ้งเปลือกผลไม้ตลอดทางที่เขาไป พวกเขาไม่คิดว่าความสะดวกสบาย ที่ทิ้งเปลือกผลไม้ สร้างปัญหาให้ผู้อื่น นี่เป็นเพียงตัวอย่างเดียวในการสร้างความสุขบนความทุกข์ของผู้อื่น นั่นคือ ผู้ขาดจิตสำนึกสาธารณะ แต่อีกลักษณะหนึ่งของการขาดจิตสาธารณะคือ ไม่สนใจใยดีกับปัญหาต่างๆ ของสังคม รอบตัวเรา ขอเพียงให้ตัวเองสบาย ส่วนจิตอาสา หมายถึง ผู้ที่เต็มใจจะช่วยผู้อื่นโดยไม่คิดค่าตอบแทน เขายอม สละเวลาทรัพย์สินเงินทอง และกำลังกายเพื่อกิจกรรมอันเป็นประโยชน์ต่อสังคม จากความหมายดังกล่าวข้างต้นทำให้ผมเข้าใจว่า เพราะอะไรสังคมชนบท ที่ผมเติบโตขึ้นในยุคนั้นเขา ไม่พูดกัน มันเป็นเพราะวิถีชีวิตพวกเขามีทั้งสองสิ่งจึงไม่จำเป็นต้องพูดถึง พวกเขาลงแขก (การช่วยกันทำงานโดย วิธีผลัดเปลี่ยนช่วยกันเป็นบ้าน ๆ) ในฤดูทำนา และฤดูเก็บเกี่ยว ในเวลาที่พวกเขาซ่อมบ้าน สร้างบ้าน งานวัด 4 ที่มา : www.romyenchuerh.org

คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 | คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 โครงการธรรมานามัยเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ | - ๑๐๓ - งานโบสถ์ งานโรงเรียน หรืองานสาธารณประโยชน์ พวกเขาสมัครใจ เต็มใจ พร้อมใจ และยอมเสียสละประโยชน์ ส่วนตนเพื่อส่วนรวม เนื่องจากวิถีชีวิตของสังคมแปรเปลี่ยนไป เราปฏิเสธไม่ได้ว่าสังคมเราไม่ได้มองเห็นเรื่องส่วนรวมอยู่ เหนือเรื่องผลประโยชน์ส่วนตนต่อไป ด้วยเหตุผลดังกล่าว เสียงร้องปลุกจิตสำนึก เกี่ยวกับจิตสาธารณะ กับจิต อาสา ซึ่งเป็นเนื้อแท้ของความเป็นมนุษย์ให้ตื่นจึงเกิดขึ้น ผมมีความประทับใจที่การปลุกจิตสำนึกดังกล่าวกำลัง ได้ผล เราเห็นจากเหตุการณ์ภัยธรรมชาติน้ำท่วมที่ร้ายแรงที่สุดในประวัติศาสตร์ไทย พลังประชาชนยอมสละ ทรัพย์ สละเวลา และพลังกาย ออกไปช่วยเหลือผู้เป็นเหยื่อภัยพิบัติอย่างมากมาย เป็นเหตุให้ผู้เดือดร้อนได้รับ ความช่วยเหลือบรรเทาความเจ็บปวดอย่างแสนสาหัสที่พวกเขาประสบ ผมก็หวังอย่างยิ่งว่า จิตใจเช่นนี้จะดำเนิน ต่อไปและขยายตัวมากขึ้น ขอพระเจ้าอวยพร ทุกคนที่มีจิตสาธารณะและจิตอาสาทุกคน ------------------------------------------------

คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 | คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 โครงการธรรมานามัยเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ | - ๑๐๔ - เครือข่ายจิตอาสา 5 เครือข่ายจิตอาสา เกิดจากการรวมตัวของกลุ่มคนทำงานภาคสังคมที่เห็นความสำคัญของงาน อาสาสมัคร และต้องการสืบสานกระแสพลังน้ำใจ ที่มีอาสาสมัครจำนวนมาก เดินทางไปช่วยผู้ประสบภัยสึนามิ ในช่วงต้นปี ๒๕๔๘ เครือข่ายมุ่งประสานความร่วมมือ และเสริมพลังการทำงานขององค์กรที่ทำงานด้าน อาสาสมัคร และการให้ เกี่ยวกับจิตอาสา เนื่องจากเหตุการณ์ประสบภัยคลื่นสึนามิที่ได้ก่อให้เกิดการร่วมมือกันระหว่างองค์กรภาครัฐภาคเอกชน ภาคประชาสังคมต่าง ๆ ซึ่งทำให้เป็นจุดเริ่มต้นของกระแสการเป็นอาสาสมัครซึ่งเป็นการช่วยเหลือซึ่งกัน และ เป็นประโยชน์ร่วมกัน ทั้งต่อผู้กระทำและผู้อื่น โดยเน้นที่คุณค่าของความสามัคคีการมีส่วนร่วม และการ สร้างสรรค์ประโยชน์สุขในสังคม ทาง องค์กรต่าง ๆ ได้เล็งเห็นถึงความสำคัญในด้านงานอาสาสมัคร และมี ความเห็นร่วมกันที่จะมีการจัดการอาสาสมัครให้มีระบบที่ชัดเจนมากขึ้นเพื่อรองรับกับรูปแบบงานอาสาที่ หลากหลาย นับตั้งแต่แบบพึ่งพาตนเองในชุมชน จนไปถึงการช่วยเหลือผู้คนที่อ่อนแอทั่วโลก จึงได้มีการร่วมมือ กันเป็นเครือข่ายจิตอาสา เพื่อให้กระแสอาสาสมัครในสังคมไทยนั้น เป็นไปอย่างมั่นคงและยั่งยืน กลุ่มสมาชิกในเครือข่ายมีดังนี้ ศูนย์ส่งเสริมการให้และการอาสาช่วยเหลือสังคม มูลนิธิอาสาสมัครเพื่อสังคม (มอส.) มูลนิธิกระจกเงา กลุ่มนวัตกรรมเยาวชนเพื่อสังคม (why i why) Budpage.com กรีนพีซ เอเชียตะวันออกเฉียงใต้ (สำนักงานประเทศไทย) มูลนิธิสุขภาพไทย องค์การแอคชั่นเอด มูลนิธิเพื่อการพัฒนาเด็ก United Nations Volunteers (UNV) มูลนิธิกองทุนไทย (โครงการส่งเสริมการให้เพื่อสังคม และโครงการเยาวชนอาสา) บางกอกฟอรั่ม องค์กรอโชก้า ผู้ริเริ่มสร้างสรรค์เพื่อสังคม เครือข่ายชาวพุทธเพื่อพระพุทธศาสนาและสังคมไทย (เครือข่ายพุทธิกา) สถาบันรามจิตติ มูลนิธิกลุ่มมะขามป้อม มูลนิธิบูรณะพัฒนาชนบทแห่งประเทศไทย กลุ่มธุรกิจเพื่อสังคมไทย โครงการมูลนิธิชุมชนกรุงเทพ เครือข่ายอาสารักษ์ธรรมชาติ (V4N Network) แผนงานพัฒนาจิตเพื่อสุขภาพ มูลนิธิสดศรี-สฤษดิ์วงศ์ (มสส.) 5 ที่มา : https://th.wikipedia.org

คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 | คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 โครงการธรรมานามัยเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ | - ๑๐๕ - สำนักงานอาสากาชาด เครือข่ายองค์กรสาธารณประโยชน์ ชมรมหัวใจสาธารณะ (C4pC) พิพิธภัณฑ์ภาพพระเครื่อง โครงการฟื้นฟูประเทศไทย OFC Club โครงการทำดีถวายพ่อหลวง ธนาคารจิตอาสา มูลนิธิจิตอาสาช่วยเหลือสังคมเพื่อสังคม ----------------------------------------------

คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 | คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 โครงการธรรมานามัยเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ | - ๑๐๖ - เปลี่ยนการจัดการขยะเป็นการจัดการทรัพยากรกับระบบเศรษฐกิจหมุนเวียน ดร.ภาณุวัฒน์ อ่อนเทศ จำนวนประชากรโลกที่เพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่องจาก 5,000 พันล้านคนเมื่อปี 2530 เป็น 8,012 พันล้านคนในปี 2566 6 โดยประชากรอาศัยอยู่ในเมืองมากกว่าเขตชนบทและมีแนวโน้มเพิ่มมากขึ้นจากเมื่อปี 2493 ประชากรของโลกร้อยละ 30 อาศัยอยู่ในเมือง และคาดการณ์ว่าจะเพิ่มขึ้นร้อยละ 66 ภายในปี 2050 7 ส่งผลให้ความต้องการสินค้าและบริการเพื่อการอุปโภคบริโภคเพื่อการดำรงชีวิตและอำนวยความสะดวกต่าง ๆ เพิ่มขึ้นตามไปด้วย นำไปสู่ความต้องการพลังงาน น้ำและอาหารก่อให้เกิดผลกระทบต่อทรัพยากรที่มีอยู่อย่าง จำกัดของโลก โดยองค์การอาหารและเกษตรแห่งสหประชาชาติประมาณการว่าประชากรจะเกิน 9.1 พันล้าน คน ภายในปี 2050 ในขณะที่กิจกรรมการดำรงชีวิตของมนุษย์เช่น การเดินทาง การใช้เครื่องปรับอากาศ การ ทิ้งขยะ น้ำเสีย ปล่อยก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ที่เพิ่มขึ้นถึง 1.944 พันล้านตันในปี 2566 ทำให้โลกร้อนขึ้น ซึ่ง งานศึกษาของ PricewaterhouseCoopers (PWC) ได้คาดว่าสถานการณ์ดังกล่าวนี้สามารถเกิดขึ้นได้ภายใน ปี 2036 นับเป็นปัญหาสำคัญของโลกในการวางแผนการใช้ทรัพยากรที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมลดการปล่อยก๊าซ เรือนกระจก การจัดการขยะที่ดีเป็นส่วนหนึ่งของการทรัพยากรที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมช่วยลดก๊าซเรือนกระจกคือ การจัดการของเหลือจากการผลิตและการบริโภคให้เกิดการใช้ประโยชน์อย่างคุ้มค่าตามคุณสมบัติของวัสดุ วิธีที่ดี ที่สุดในจัดการขยะที่เกิดจากกระบวนการผลิตและการบริโภค คือ การลดปริมาณเศษของเสียหรือขยะมูลฝอย ขั้นตอนต่าง ๆ ในกระบวนการผลิต การบริโภค และการกำจัดของเหลือ เช่น การลดการใช้วัตถุดิบด้วย การ หมุนเวียนนำเศษวัสดุของเสียหรือของเหลือใช้กลับมาใช้ในกระบวนการผลิตใหม่ซึ่งเรียกว่ารีไซเคิล 8 ทั้งนี้ใน การตอบสนองความต้องการของประชากรคือระบบเศรษฐกิจในการผลิต ซื้อ ขาย บริโภค โดยเริ่มจากการผลิต มนุษย์นำเอาทรัพยากรธรรมชาติและพลังงานเข้าสู่ระบบเศรษฐกิจในโรงงานผลิตสินค้า และส่งต่อไปยังผู้บริโภค หลังจากบริโภคแล้วก็จะเกิดของเหลือเช่น บรรจุภัณฑ์ ชิ้นส่วนต่าง ๆ ของสินค้า หากนำสิ่งเหล่านี้ไปกำจัดหรือ เผาทำลายทิ้งในไม่ช้าทรัพยากรที่เป็นวัตถุดิบการผลิตสินค้าเพื่อการดำรงชีวิตของคนก็จะหมดไปในที่สุดเมื่อ ประชากรเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง การลดการใช้ทรัพยากรธรรมชาติและลดผลกระทบต่อระบบนิเวศสามารถ กระทำได้ด้วยการลดปริมาณการผลิตสินค้า การลดปริมาณของเสียจากการผลิต การเพิ่มการใช้ซ้ำและเพิ่มการรี ไซเคิลโดยนำวัสดุที่เหลือจากการบริโภคมาหมุนเวียนใช้เป็นวัตถุดิบการผลิตทดแทนวัตถุดิบซึ่งนำมาจาก ทรัพยากรธรรมชาติ เพื่อลดปริมาณของเสียหรือขยะจากการผลิตและการบริโภคที่ต้องนำไปกำจัดทิ้ง 9 แนวคิด ระบบเศรษฐกิจหมุนเวียนคือคำตอบในการจัดการขยะเป็นการจัดการทรัพยากรจึงต้องใช้สิ่งของเหลือต่าง ๆ ให้ คุ้มค่ามากที่สุดก่อนทิ้งส่วนที่เหลือในบ่อฝังกลบขยะ แนวคิดระบบเศรษฐกิจหมุนเวียนให้ความสำคัญกับการผลิต การบริโภค และการจัดการขยะด้วยการ นำวัตถุดิบที่ผ่านการผลิตและบริโภคแล้วเข้าสู่กระบวนการผลิตใหม่ หรือนำมาใช้ซ้ำ เปลี่ยนจากขั้นตอนที่ต้องไป ใช้ทรัพยากรธรรมชาติใหม่ในการผลิตเป็นการนำวัตถุดิบที่ผ่านการผลิตและบริโภคแล้วกลับมาเป็นวัตถุดิบใหม่ ให้ความสำคัญกับการเลือกใช้วัสดุ การออกแบบผลิตภัณฑ์ การใช้เทคโนโลยีในกระบวนการที่เกี่ยวข้องตลอด 6 Worldometers, 2023 7 NSTDA, 2023 8 Tchobanoglous et al., 1993 9 Field and Field (2002)

คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 | คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 โครงการธรรมานามัยเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ | - ๑๐๗ - วงจรชีวิตของผลิตภัณฑ์ เพื่อทำให้เกิดการใช้ทรัพยากรอย่างมีประสิทธิภาพสูงสุด ปราศจากของเสียและมลพิษ ตลอดทั้งกระบวนการ มีหลักการสำคัญคือการรักษาและเสริมทุนด้านธรรมชาติ โดยเริ่มจากการสร้างประโยชน์ หรือคุณค่าของทรัพยากร การหมุนเวียนใช้ทรัพยากรให้เกิดประโยชน์สูงสุด ใช้ประโยชน์ทรัพยากรให้เกิด ประโยชน์สูงสุด การออกแบบการแปรรูปทรัพยากรหลังจากที่ทรัพยากรผ่านการใช้งาน และการนำกลับมาใช้ใหม่ เพื่อหมุนเวียนเป็นส่วนประกอบและวัตถุดิบต่าง ๆ ในระบบเศรษฐกิจ การรักษาประสิทธิภาพของระบบ ผ่าน การออกแบบเพื่อหลีกเลี่ยงผลกระทบด้านลบจากผลิตภัณฑ์ ลดผลกระทบด้านลบต่อมนุษย์ เช่น อาหาร การ คมนาคม ที่อยู่อาศัย การศึกษาและสุขภาพ รวมไปถึงการจัดการผลกระทบด้านลบต่าง ๆ ที่มาจากการใช้ ทรัพยากร เช่น การใช้ที่ดินอากาศน้ำมลภาวะทางเสียง และการเปลี่ยนแปลงของสภาพภูมิอากาศ 10 การจัดการขยะเป็นส่วนหนึ่งของระบบเศรษฐกิจหมุนเวียนโดยจัดการในระดับการบริโภค การ หมุนเวียนใช้ประโยชน์ และการกำจัดขยะซึ่งมีลำดับขั้น 2 ส่วน ส่วนแรกเป็นการจัดการของเหลือใช้ให้เป็นการจัดการทรัพยากรแทนการทิ้งลงถังขยะ ซึ่งทุกคนทำได้ ด้วยการการลดการสร้างขยะด้วยการหลีกเลี่ยงการซื้อหรือใช้สินค้าที่มีบรรจุภัณฑ์ย่อยสลายยากเช่น โฟม พลาสติก หรือพลาสติกใช้ครั้งเดียวแล้วทิ้งลงถังขยะ เช่น หลอด ช้อน ส้อม ตะเกียบ ถุงหูหิ้วชนิดบาง ซึ่งสามารถ หลีกเลี่ยงได้โดยการใช้สิ่งของหรือภาชนะที่ใช้ซ้ำได้เช่น ใช้ถุงผ้าแทนถุงพลาสติก ใช้กระบอกน้ำแทนแก้วพลาสติก หรือแก้วกระดาษ ใช้กล่องข้าวแทนการใช้กล่องโฟมหรือพลาสติกใช้ครั้งเดียวแล้วทิ้ง หรือเลือกใช้สินค้าที่บรรจุ ภัณฑ์นำกลับไปใช้ซ้ำได้อีกหลายครั้งหรือนำส่งไปรีไซเคิลได้ เช่น บรรจุภัณฑ์ที่ทำจากวัสดุประเภทแก้ว กระดาษ พลาสติก สังกะสี อลูมิเนียม ซี่งสามารถคัดแยกตามประเภทวัสดุและส่งกลับไปโรงงานผลิตสินค้าเพื่อเป็นวัตถุดิบ การผลิตสินค้าใหม่แทนการทิ้งลงถังขยะแล้วถูกขนส่งไปทิ้งที่บ่อฝังกลบขยะหรือเตาเผาขยะซึ่งไม่สามารถนำ กลับมาใช้ได้อีกและยังก่อให้เกิดก๊าซเรือนกระจกด้วย เป็นการลดการใช้ทรัพยากรตั้งแต่การเริ่มเลือกใช้สินค้า และบริการ และคัดแยกส่งกลับไปใช้ประโยชน์หลังบริโภคแล้ว ส่วนที่สองเป็นการเปลี่ยนขยะที่ถูกทิ้งลงถังขยะและถูกขนส่งไปยังศูนย์กำจัดมูลฝอยโดยการนำเข้า โรงงานแปรรูปขยะใช้ประโยชน์เช่น โรงงานระบบหมักได้สารบำรุงดิน หรือหมักแก๊สผลิตไฟฟ้า หรือโรงงานเผา ขยะเพื่อแปรรูปเป็นพลังงานไฟฟ้า ส่วนที่เหลือจากโรงงานเผาขยะจึงนำไปกำจัดด้วยการฝังกลบ ซึ่งเป็นการฝัง เถ้าจากการเผาหรือวัสดุที่เผาไหม้ไม่ได้เช่น กระเบื้อง กระจก หิน คอนกรีต เป็นต้น โดยส่วนที่หนึ่งเป็นส่วน สำคัญเพราะเป็นการแยกที่ต้นทางจะได้วัสดุหรือวัตถุดิบการผลิตที่สะอาด ไม่มีปัญหากลิ่นสร้างความเดือกร้อน รำคาญ และใช้ประโยชน์ได้สูงสุด ค่าใช้จ่ายต่ำ หากวัสดุที่เหลือไม่สามารถเข้าระบบการผลิตใหม่ได้ก็ควรนำสู่ กระบวนการบำบัดโดยการเปลี่ยนเป็นพลังงานไฟฟ้า และนำเถ้าที่เหลือซึ่งไม่สามารถใช้ประโยชน์ได้อีกนำไปฝัง กลบอย่างถูกหลักสุขาภิบาลต่อไป 11 การจัดการขยะที่ดีจึงต้องเริ่มตั้งแต่ครัวเรือน และระดับบุคคล หากทุกครัวเรือนคัดแยกขยะและใช้ ประโยชน์เองหรือส่งต่อให้ผู้อื่นนำไปใช้ประโยชน์ทั้งวัสดุรีไซเคิลและเศษอาหาร กิ่งไม้ใบไม้ ก็จะช่วยลดการกำจัด ทิ้งทรัพยากรที่มีคุณค่าได้ถึงร้อยละ 80 ทั้งนี้เนื่องจากขยะจากอาคารบ้านเรือนทั่วไปจะประกอบด้วยบรรจุภัณฑ์ ที่ผลิตจากวัสดุประเภทแก้ว กระดาษ พลาสติก โลหะต่าง ๆ เช่น สังกะสี อลูมีเนียม เหล็ก ซึ่งส่วนใหญ่นำ กลับไปเป็นวัตดุดิบการผลิตมาใช้ใหม่ได้ อยู่ประมาณ ร้อยละ 40 ของขยะทั้งหมด และอีกส่วนหนึ่งเป็นเศษ อาหารประมาณร้อยละ 40 ซึ่งส่วนที่เหลืออีกร้อยละ 20 จะเป็นวัสดุแห้งที่เผาไหม้ได้เช่น ถุงพลาสติก เศษหนัง เศษยาง เศษผ้า นำเข้าระบบกำจัดผลิตพลังงานไฟฟ้า เราทุกคนจึงสามารถช่วยโลกใบนี้ด้วยการจัดการทรัพยากร ด้วยหลักการ 3R ได้แก่ Reduce การลดการสร้างขยะ ลดละเลิกใช้พลาสติกหรือวัสดุที่ใช้ครั้งเดียวทิ้ง Reuse 10 Dailyplanet.climate. 11 USEPA (2011)

คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 | คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 โครงการธรรมานามัยเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ | - ๑๐๘ - ใช้ภาชนะที่ใช้ซ้ำได้หลาย ๆ ครั้งในการซื้ออาหารเครื่องดื่ม และ Recycle การนำกลับมาหมุนเวียนเป็นวัตถุดิบ การผลิตสินค้าใหม่ โดยพิจารณาว่าสิ่งของที่เหลือจากการบริโภคนั้นมีที่มาจากวัสดุประเภทใดและแยกประเภท เดียวกันใส่ถุงพลาสติกเช่น บรรจุภัณฑ์หรือส่วนประกอบสินค้าทำมาจากวัสดุประเภทกระดาษ แก้ว พลาสติก อลูมิเนียม สังกะสี เช่น ขวดน้ำ ขวดเครื่องดื่มต่าง ๆ ขวดแชมพู ขวดนม กระป๋องเครื่องดื่ม กล่องขนม กล่อง พัสดุ กล่องเครื่องใช้ต่าง ๆ เมื่อบริโภคแล้วแยกเป็นประเภท ๆ แล้วขายหรือบริจาคให้ซาเล้ง หรือนำไปขายที่ร้าน รับซื้อวัสดุรีไซเคิล หรือขายผ่านแอพพริเคชันต่าง ๆ เพื่อส่งต่อไปยังโรงงานผลิตสินค้านำไปเป็นวัตถุดิบการผลิต สินค้าใหม่ ลดการใช้ทรัพยากรธรรมชาติ ส่วนขยะเศษอาหารในครัวเรือนสามารถแยกใส่ถังและนำไปหมักทำปุ๋ย ด้วยวิธีการต่าง ๆ ซึ่งมีหลายหลายวิธีเผยแพร่ในสื่อออนไลน์ หรือนำไปเลี้ยงสัตว์เช่น ไก่ ปลา สุกร เป็นต้น ส่วน ขยะที่เหลือจะเป็นขยะทั่วไปก็ใส่ถังหรือถุงขยะทิ้งให้กับรถเก็บขยะซึ่งจะเหลือน้อยมากและไม่มีปัญหากลิ่นเหม็น เพราะได้แยกขยะเศษอาหารออกไปแล้ว แต่ก่อนทิ้งขอให้สังเกตว่ามีขยะมีพิษหรือไม่อาจหาถุงพลาสติกมาใส่ไว้ เพื่อส่งให้รถขยะเพื่อนำไปกำจัดแยกจากขยะทั่วไป ขยะมีพิษดังกล่าวเรียกว่าขยะอันตรายเช่น หลอดไฟ ถ่านไฟฉาย แบตเตอรี่ กระป๋อง ขวด บรรจุสารเคมี ยาฆ่าแมลง ยากำจัดศัตรูพืช เครื่องใช้ไฟฟ้าต่าง ๆ รวมถึงยา และเครื่องสำอางหมดอายุก็เป็นขยะอันตรายเช่น กัน แต่มีปริมาณไม่มากประมาณร้อยละ 1-3 เท่านั้น แยกวัสดุ และบรรจุภัณฑ์เหล่านั้นออกใส่ถังหรือถุงและเก็บในที่ห่างไกลจากมือเด็ก ไม่ใกล้น้ำหรือความชื้น มีร่มเงา เพื่อ ป้องกันสารเคมีรั่วไหลลงผิวดินและถูกน้ำชะลงน้ำใต้ดินซึ่งจะกลับมาเป็นน้ำดื่มน้ำใช้จะทำให้เราได้รับสารพิษจาก น้ำได้ เพียงเท่านี้เราก็สามารถเป็นส่วนหนึ่งในการจัดการทรัพยากรของโลกที่กำลังถูกใช้ในปริมาณมหาศาลและ นับถอยหลังถึงวันที่ทรัพยากรเหล่านั้นจะสิ้นสูญไป เอกสารอ้างอิง Bonciu, F. (2014). The European Economy: From a Linear to a Circular Economy. Retrieved from https://heinonline.org/HOL/Page?collection=journalsandhandle=hein.journals/rojaeuf14andid= 335andmen_tab=srchresults. Dailyplanet.climate Retrieved from https://dailyplanet.climate-kic.org/seven-pillars-circular-economy/ European Commission. (2015). Communication from the commission to the European parliament, the council, the European economic and social committee and the committee of the regions, Towards a circular economy: A zero waste program for Europe. Retrieved from https://eurlex.europa.eu/legal-content/EN/ALL/?uri=COM:2015:614:FIN Field, B. C., & Field, M. K. (2012). Environmental economics: An introduction. New York: McGraw-Hill Education Ministry of the Environment of Japan. (2005). Japan’s Experience in Promotion of the 3RS for the Establishment of a Sound Material-Cycle Society. Japan: Waste Management and Recycling Department. NSTDA. Megatrends 2020 – 2030. Retrieved from https://www.nstda.or.th/home/knowledge_post/megatrend2020-2030/ Panuwatt Ontes, Cham Poboon, Wisakha Phoochinda, & Karika Kunta. (2018). Evaluation of Waste Minimization of Bangkok Metropolitan Administration. Paper presented at the National Environmental conference, National Institute of Development Administration. Tchobanoglous, G., Theisen, H., & Vigil, S. A. (1993). Integrated solid waste management, engineering principles and management issues. singapore: McGraw-Hill Inc. United States Environmental Protection Agency. (2011). Municipal Solid Waste in the United States: 2011 Facts and Figures. Washington, DC Worldometers. World Population 2023. https://www.worldometers.info/th/ ------------------------------------------------

คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 | คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 โครงการธรรมานามัยเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ | - ๑๐๙ - กิจกรรม และประมวลภาพกิจกรรม o การให้ความรู้ทางวิชาการ o กิจกรรม – จันทร์สดใสในสวนศรี o กิจกรรมของกลุ่มพฤหัสพัฒนา o กิจกรรมของกลุ่มแม่หญิง o กิจกรรม - ศิลปวัฒนธรรม o กิจกรรมทอดผ้าป่าสามัคคี o งาน Thank You Party “Happy Time in April””

คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 | คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 โครงการธรรมานามัยเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ | - ๑๑๐ - การให้ความรู้ทางวิชาการ... ด้านการดูแลสุขภาพแบบองค์รวม ชมรมธรรมานามัย จัดให้มีกิจกรรมการให้ความรู้ทางวิชาการแก่สมาชิก ของชมรม และผู้ที่สนใจ ทุกวันจันทร์หรือวันอังคารในช่วงต้นเดือน โดยวิทยากรจะเป็น ผู้เชี่ยวชาญ หรือผู้ทรงคุณวุฒิในด้านสาขาต่าง ๆ จากโรงพยาบาลศิริราช โรงพยาบาล จุฬาลงกรณ์ หรือ โรงพยาบาลรามาธิบดี เป็นต้น เป็นการบรรยายให้เข้าใจอย่างถ่องแท้ จากผู้รู้จริง ...

คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 | คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 โครงการธรรมานามัยเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ | - ๑๑๑ -

คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 | คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 โครงการธรรมานามัยเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ | - ๑๑๒ - กิจกรรมจันทร์สดใสในสวนศรี โดย พลเรือตรีมณเฑียร สุวรรณเสวตร ประธานธรรมานามัย รุ่น ๑๔ โครงการอุทยานสุขภาพ เป็นหนึ่งในโครงการของมูลนิธิชีวิตพัฒนาฯ มีวัตถุประสงค์เพื่อดูแล ปรับปรุงภูมิทัศน์บริเวณด้านที่ต่อเชื่อมจากอาคารเฉลิมพระเกียรติ มีลักษณะเป็น "อุทยานสุขภาพ" ที่ร่มรื่น มีพันธุ์ไม้นานาชนิด มีทางเดินออกกำลังกายโดยรอบ บริเวณกลางสวนมีสระน้ำขนาดใหญ่ มีศาลา "วิทุรทัศนา" การจัดกิจกรรม "จันทร์สดใสในสวนศรี" มีวัตถุประสงค์เพื่อมุ่งเน้นให้สมาชิกได้ออกกำลังกาย เพื่อสุขภาพ เช่น การเต้นแอโรบิค เล่นเปตอง การรำกระบอง การฝึกร้องเพลงคาราโอเกะ เป็นต้น ทั้งนี้ เพื่อสุขภาพกาย สุขภาพใจให้แข็งแรงขึ้น สร้างความรัก ความสามัคคี ตลอดจนการมีจิตอาสาในการทำ กิจกรรมเพื่อช่วยเหลือสังคมต่อไป……

คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 | คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 โครงการธรรมานามัยเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ | - ๑๑๓ -

คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 | คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 โครงการธรรมานามัยเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ | - ๑๑๔ -

คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 | คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 โครงการธรรมานามัยเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ | - ๑๑๕ - กิจกรรมพฤหัสพัฒนา นางศรีนวล เดชพรหม ประธานธรรมานามัย รุ่นที่ ๑๐ กิจกรรมพฤหัสพัฒนาเป็นกิจกรรมหนึ่งของชมรมธรรมานามัยในหมวดนันทนาการ จัดตั้งเพื่อรวมชาวธรรมานามัยทุกรุ่นที่ผ่านการอบรมได้มาทำกิจกรรมร่วมกัน สัปดาห์ละครั้ง เน้นกิจกรรมที่ต่อเนื่องจากการอบรมทั้งทา งกาย ทางใจ และการใช้ชีวิตในสูงวัยอย่างมีความสุข มีการสวดมนต์ ร้องเพลงเพื่อบริหารปอด ฝึกลมปราณ ชี่กง และฝึกการบริหารกล้ามเนื้อ แอโรบิคสูงวัย เต้าเต๋อ ไลน์แดนซ์ เพื่อความสนุกสนานพร้อมเสียงเพลง นอกจากนี้ยังมีกิจกรรม ให้เลือกเรียน ลีลาศ ร้อยสร้อย ปักกระเป๋า และงานประดิษฐ์ต่าง ๆ อีกมากมาย

คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 | คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 โครงการธรรมานามัยเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ | - ๑๑๖ -

คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 | คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 โครงการธรรมานามัยเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ | - ๑๑๗ -

คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 | คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 โครงการธรรมานามัยเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ | - ๑๑๘ - กิจกรรมกลุ่มแม่หญิง โดย กฤษพร พันธุ์ยิ้ม รองประธานธรรมานามัยรุ่น 12 กิจกรรมนี้เป็นกลุ่มจิตอาสาที่มารวมตัวกันทำกิจกรรมเพื่อฝึก กาย จิต และชีวิต ตามหลักการ “ธรรมานามัย” โดยการสนับสนุนของมูลนิธิชีวิตพัฒนาฯ กิจกรรมที่ทำ ได้แก่การผลิตเต้านมเทียม เพื่อมอบ ให้ผู้ป่วยที่ได้รับการผ่าตัดรักษามะเร็งเต้านม การประดิษฐ์ดอกลำดวน และการทำกิจกรรมเพื่อพัฒนาชีวิต เช่น การแนะนำทำอาหารเพื่อสุขภาพ เป็นต้น

คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 | คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 โครงการธรรมานามัยเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ | - ๑๑๙ -

คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 | คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 โครงการธรรมานามัยเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ | - ๑๒๐ - กิจกรรมศิลปวัฒนธรรม นายอภิวัฒน์ โควินทรานนท์ ประธานธรรมานามัย รุ่นที่ 16 กิจกรรมทางศิลปวัฒนธรรมของมูลนิธิชีวิตพัฒนาฯ แบ่งเป็น 2 ลักษณะ ได้แก่การ บรรยายเรื่องศิลปวัฒนธรรมในห้องประชุม และการพาชมสถานที่สำคัญทั้งในกรุงเทพฯ และ ต่างจังหวัด นอกจากจะได้ความรู้ในด้านนั้น ๆ ยังเป็นสิ่งที่ดีงามของชีวิตานามัยอีกด้วย

คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 | คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 โครงการธรรมานามัยเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ | - ๑๒๑ -

คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 | คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 โครงการธรรมานามัยเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ | - ๑๒๒ - กิจกรรมทอดผ้าป่าสามัคคี 1๘ มีนาคม 2566 มูลนิธิชีวิตพัฒนาฯ กำหนดจัดให้มีการทอดผ้าป่าสามัคคีที่วัดป่าสิริวัฒนวิสุทธิ์ ในพระองค์อำเภอท่าตะโก จังหวัดนครสวรรค์เป็นประจำทุกปีและในปีที่ผ่านมา เนื่องในวาระครบรอบ 99 ปีวันประสูติสมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอเจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์มูลนิธิชีวิต พัฒนาฯ ได้จัดกิจกรรมทอดผ้าป่าสามัคคีเพื่อสมทบทุนหารายได้ในการบำรุงศาสนสถาน ณ วัดแห่งนี้

คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 | คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 โครงการธรรมานามัยเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ | - ๑๒๓ -

คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 | คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 โครงการธรรมานามัยเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ | - ๑๒๔ -

คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 | คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 โครงการธรรมานามัยเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ | - ๑๒๕ - งาน Thank You Party “Happy Time in April” การจัดงาน Thank you Party “Happy Time in April”: ได้จัดดำเนินการขึ้นโดย ธรรมานา มัยรุ่นล่าสุด (รุ่นที่ 19) หลังจากเสร็จสิ้นการอบรม ซึ่งเป็นการจัดงานเลี้ยง สังสรรค์เพื่อแทนคำ "ขอบคุณ" ธรรมานามัยรุ่นที่ 18 และผู้ที่เกี่ยวข้องในการดำเนินการจัดการอบรม ธรรมานามัย รุ่นที่ 19 นอกจากนี้มี การเชิญตัวแทนของธรรมานามัยรุ่นอื่น ๆ มาพบปะสังสรรค์ รับประทานอาหารร่วมกัน ชมการแสดงต่าง ๆ เพื่อความสุข สนุกสนาน รื่นเริง ซึ่งจะเป็นการสร้างความสัมพันธ์ที่ดีระหว่างกันและกัน อันจะทำให้การ ทำงานเป็นทีมเพื่อมูลนิธิฯ มีประสิทธิภาพยิ่งขึ้นและสามารถสรรสร้างงานที่จะเป็นประโยชน์ของสังคมและ ส่วนรวมต่อไป….

คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 | คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 โครงการธรรมานามัยเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ | - ๑๒๖ -

คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 | คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 โครงการธรรมานามัยเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ | - ๑๒๗ -

คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 | คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 โครงการธรรมานามัยเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ | - ๑๒๘ -

คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 | คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 โครงการธรรมานามัยเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ | - ๑๒๙ - ส่วนที่ ๔ ภาคผนวก

คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 | คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 โครงการธรรมานามัยเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ | - ๑๓๐ -

คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 | คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 โครงการธรรมานามัยเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ | - ๑๓๑ -

คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 | คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 โครงการธรรมานามัยเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ | - ๑๓๒ -

คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 | คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 โครงการธรรมานามัยเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ | - ๑๓๓ -

คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 | คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 โครงการธรรมานามัยเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ | - ๑๓๔ -

คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 | คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 โครงการธรรมานามัยเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ | - ๑๓๕ -

คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 | คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 โครงการธรรมานามัยเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ | - ๑๓๖ - รายนามประธานธรรมานามัย รุ่นที่ 1 - 19 และหมายเลขโทรศัพท์ รุ่นที่ ชื่อ – สกุล หมายเลขโทรศัพท์ 1 รศ.ดร.สมชาย ดุรงค์เดช 081 442 8934 2 นพ.ทักษ์พงษ์ ปิยวาทิน 02 758 8791, 081 495 5347 3 นายวิศาล สายเพชร์ 02 415 2515, 089 922 3500 4 พล.ร.ต.สัมพันธ์ ภู่ไพบูลย์ 02 441 9138, 087 763 6699 5 นพ.พล หิรัณยศิริ 085 113 0590 6 ศ.ดร.ศุลีมาศ สุทธิสัมพัทน์ 02 468 7327, 02 877 5722, 089 481 8811 7 นางสายพิณ พหลโยธิน 02 513 1981, 02 513 5674, 081 824 6715 8 นางนพรัตน์ กุลหิรัญ 02 581 7885-6, 02 581 4411, 081 845 2592 9 นางพรพรรณ ประคองวงศ์ 02 434 3317, 089 892 1263 10 นางสีนวล เดชพรหม 02 891 1534, 089 786 1092 11 นายสมโภชน์ ภู่ระหงษ์ 081 298 1452 12 นางอุมาสีว์สอาดเอี่ยม 02 447 0189, 081 371 6491 13 นางวันทนา เฮงสกุล 02 411 1088, 089 813 0062 14 พล.ร.ต.มณเฑียร สุวรรณเสวตร 081 755 1767 15 นางศิริพร พิพิธรังษี 081 621 3088 16 นายอภิวัฒน์ โควินทรานนท์ 086 380 2364 17 พล.ต.ต.ชวลิต เลิศศักดิ์วิมาน 02 415 5488, 081 801 7628 18 19. นายสุธน สุวรรณภานนท์ นายส่วน ดวงจันทร์ 081 649 9766 081 914 9044

คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 | คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 โครงการธรรมานามัยเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ | - ๑๓๗ - ที่มาของเพลงธรรมานามัย และเพลงธรรมานามัย

คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 | คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 โครงการธรรมานามัยเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ | - ๑๓๘ - ที่มาของเพลงธรรมานามัย เพลงที่พวกเราร้องจนต้องถือว่าเป็นเพลงประจำชมรมธรรมานามัยไปแล้วนั้น มีความเป็นมา เช่นนี้ครับ ในอดีตกาล เมื่ออบรมตั้งแต่รุ่นที่ ๕ ที่ผมเข้ามาและได้มีบทบาทเข้าประชุมเกือบทุกรุ่นมากบ้างน้อยบ้าง ตามแต่เขาจะเชิญมา ซึ่งแต่ละรุ่นก็จะมีแนวคิดการแบ่งกลุ่มไปเป็นแบบต่างๆ เช่น กลุ่มผลไม้ กลุ่มชื่อสัตว์ กลุ่ม ชื่ออาหาร และในปี พ.ศ. ๒๕๕๗ คุณสมใจ ขจรโรจนวัจน์(คุณขาว) ได้เสนอแนวคิดว่า ธรรมานามัย รุ่นที่ ๑๓ น่าจะเป็นรูปแบบของดอกไม้ โดยมีดอกไม้ ๕ กลุ่มเป็นตัวหลัก คือ ดอกกุหลาบ ดอกรัก ดอกพุด ดอก บานไม่รู้โรย และดอกกล้วยไม้ ซึ่งดอกไม้ทั้ง ๕ ชนิดนั้น ท้ายที่สุดก็จะรวมกันมาร้อยเป็นพวงมาลัยข้อพระกร เพื่อมอบให้ท่านประธานมูลนิธิ คือ พลเรือเอก นายแพทย์ หม่อมเจ้าปุสาณ สวัสดิวัตน์ซึ่งแนวคิดนี้ได้รับการ ตอบรับอย่างดีจากรุ่นที่ ๑๓ และได้เสนอแนวคิดกันว่า น่าจะทำเป็นแผ่นไวนิลเป็นฉากหลังให้สมาชิกแต่ละกลุ่ม ถ่ายรูปตามกลุ่มดอกไม้ของตนเอง ซึ่งหลังจากมีการทดลองทำกัน ดูต่างก็ชื่นชอบกับวิธีนี้ ธรรมานามัยรุ่นที่ ๑๓ อีกเช่นเคย ที่ได้ติดต่อคุณชินกร ไกรลาศ ศิลปินแห่งชาติที่ท่านมีผลงานลือเลื่อง ในการขับร้องเพลงลิลิตพระลอ และอีกหลายเพลงซึ่ง คุณกันยา นันทโต (ป้าแต๋ว) รุ่นที่ ๑๓ เป็นคนที่สนิทชิด ชอบกับท่าน ได้ขอร้องให้ท่านประพันธ์เพลงให้กับชมรมธรรมานามัย โดยมีกลุ่มดอกไม้ทั้ง ๕ ชนิด อยู่ในเนื้อ เพลงด้วย ซึ่งท่านก็ตอบรับโดยมีข้อแม้ว่า ต้องให้ค่าตัวท่านเท่านี้ ท่านยกมา ๑ นิ้ว ป้าแต๋วก็ต้องประเมินว่าหนึ่ง นิ้วของท่านน่าจะเป็นหนึ่งหมื่นบาท หรือหนึ่งพันบาท ตามอัตราค่าตัวของท่าน แต่ท่านหัวเราะและบอกว่าหนึ่ง พันบาทจ้ะ สรุปแล้ว ประธานรุ่นที่ ๑๓ คุณวันทนา เฮงสกุล ก็เลยรีบควักเงินส่วนตัว ๑,๐๐๐ บาท มอบให้ท่าน ไปเลย (คุณชินกร กระซิบบอกว่าที่นี่เป็นมูลนิธิเป็นเรื่องของการกุศล จึงไม่อยากคิดเงิน แต่เรียก ๑,๐๐๐ บาท สำหรับเป็นค่าแท็กซี่พาท่านมาที่นี่และส่งท่านกลับบ้านแถวฝั่งธนฯ) สรุปแล้ว ท่านได้นำเนื้อร้องเพลงธรรมานามัยมาขับร้องให้พวกเราด้วยจังหวะที่สนุกสนานมาก และ ความหมายดีมากด้วย นั่นแหละคือที่มาของเพลงธรรมานามัยที่เราใช้ต่อเนื่องกันมาถึงปัจจุบัน จนเป็นเพลงอมตะ ของชมรม ที่แต่งโดยคุณชินกร ไกรลาศ ซึ่งโชคดีมากที่หลังจากนั้นอีกไม่นานท่านก็เสียชีวิตจากไปด้วยโรคมะเร็ง ลำไส้ใหญ่ที่ท่านเป็นมานาน ถ้าคิดช้ากว่านี้ เราก็อดได้เพลงอมตะเพลงนี้ จึงเป็นไปได้ว่าเพลงอมตะนี้อาจเป็น เพลงสุดท้ายที่ท่านประพันธ์ขึ้นมาเพื่อพวกเราโดยเฉพาะ นายแพทย์พล หิรัณยศิริ รองประธานชมรมธรรมานามัยและ ประธานธรรมานามัยรุ่นที่ ๕

คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 | คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 โครงการธรรมานามัยเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ | - ๑๓๙ - เพลงธรรมานามัย เนื้อร้อง/ทำนอง โดย ชินกร ไกรลาศ ศิลปินแห่งชาติสาขาดนตรีและการแสดง ธรรมานามัย เหมือนดังดอกไม้ที่เบ่งบาน ธรรมานามัยทำจิตใจให้สนุกสนาน ธรรมะ คือ อนามัย ทำใจ มิให้เรรวน ดอกเอยดอกกล้วยไม้อยู่ในไพรหรือว่าในสวน งามเจ้า เย้ายียวน เหมือนชี้ชวนให้ ชื่นชม พบกันในวันนี้ ในดวงฤดีมีความสุขสม อยากได้กล้วยไม้ไว้ชม เพราะมีอารมณ์ สุนทรีย์ กุหลาบงาม ยามเพ่งพิศ มีหลายชนิด หลายหลากสี จำนวนหมู่มวลมาลี ชาวโลก ล้วนมีความเห็นตรงกัน กุหลาบนี้มีเอกภาพ กลีบของกุหลาบ อาบด้วยสีสัน กุหลาบซาบซึ้ง ชีวัน นิยมให้กัน วันวาเลนไทน์ ดอกพุด ไม่เคยหยุดหอม ใครได้ดมดอมย่อมสุขสดใส พุดขาว โน้มน้าวจิตใจ ผู้อยู่ ชิดใกล้ชื่นใจทุกคน ดอกพุดวิสุทธิ์วิศิษฏ์ นำพาชีวิต คิดถึง เหตุผล บูชาเป็นมหามงคล ปลาบปลื้มกมล สุขาอารมณ์ ดอกรัก เปรียบรักมนุษย์ รักบริสุทธิ์คือจุดสุขสม รักรื่นก็ชื่นอารมณ์ ถ้ารักเลิกล้ม ตรอมตรมฤดี รักพ่อ-แม่ผู้แก่เฒ่า รักพี่น้องเรา และรักศักดิ์ศรี รู้รัก รู้สามัคคี รักน้องรักพี่ ธรรมานามัย ดอกบานไม่รู้โรย ชอบกอบโกยความสุขสดใส รักดีและมีวินัย เพื่อดวงใจได้สุข สำราญ อากาศ อาหาร อารมณ์ เป็นผู้นิยมกายบริหาร ชีวิตและจิตวิญญาณ เหมือน ดอกไม้บาน ไม่รู้โรย ธรรมานามัย เหมือนดังดอกไม้ที่เบ่งบาน ธรรมานามัย ทำจิตใจให้สนุกสนาน ธรรมะ คือ อนามัย ทำใจมิให้เรรวน

คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 | คู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 โครงการธรรมานามัยเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตผู้สูงอายุ | - ๑๔๐ - คณะผู้จัดทำคู่มือการอบรมธรรมานามัย รุ่นที่ 20 ที่ปรึกษา 1. นายแพทย์สุรศักดิ์ สัมปัตตะวนิช 2. นายแพทย์พล หิรัณยศิริ 3. รศ.ดร.สมชาย ดุรงค์เดช 4. นายสุธน สุวรรณภานนท์ 5. นางอุทุมพร ถิระธรรม 6. นางปราณี ประดิษฐ์ 7. นายพินิต อารยะศิลปธร 8. นายส่วน ดวงจันทร์ 9. นางน้อย ลิ้มพิทักษ์สกุล คณะผู้จัดทำ 1. นางสาวนงลักษณ์ แต้มสุวรรณ 2. นางจงกลนี ชุติมาเทวินทร์ 3. นางสาวภัทรภร เกิดในมงคล 4. นางสาวพิชชาณันท์ กะฐินเทศ 5. นางเพลินจันทร์ ต้นโพธิ์ทอง 6. นายเพทาย หอมชะเอม 7. นายลลิต เลิศไม้ไทย 8. นางสาวไพรวัลย์ เหล็งสุดใจ 9. นางธารทิพย์ ยงสกุลโรจน์ 10.นางอัญชลี ทรงวิทย์ชุติ 11.นางสาวสมลักษณ์ กันอริ 12. นางสาววัลภา หาญตระกูล 13. นางมยุรี แก้วจันทร์ 14. นางสาวอุไร เชิงชาญกิจ

  flffifflfffi fi!"fi# $%%&'()*'+,)),-.+*)/0)1/'(. 234&567.897:;<=4 * >.?' @(-,A1BC DB/E7F GH@-G85?I.J0)1/  KLMNPOQRSLTUVNPWXYZ [Z\]N^_`a\PbLcdT_efVcgMhLicNPOK\cjWklm_MnRLcNi_M h_e dopc MSLejXi_qqZr qqsqtZr uvsuwZr uqZrd\bLT_jjXi_ xkklLkm_TaX_Tap]`dyMsKiLz_{\XT[a\cj_\| xkklLkm_TaX_Tap]`dyMRLc}US`RS_\XiTLk\T~\\T_M_TWe\MiNPO€vKiLz_{\XT[a\cj_\Lk\T~\\TM_TWe\ndXi_cXWMNPOw TpmM_eMmctj\j‚_aT€quu ƒ„…„†‡ˆ‰‰ˆŠ‹Œˆ„Ž‡ ‘’’“”• –—ffi”fi˜ffi"’ ™fiš›ffiœž• Ÿœ `{¡™ L_e™

  flffifflfffi fi!"fi# $%%&'()*'+,)),-.+*)/0)1/'(. 234&567.897:;<=4 * >.?' @(-,A1BC DB/E7F GH@-G85?I.J0)1/  KLMNOPMQRSTTMKRU QRSTTMKRU QRSTTMVW QRSTTMXYN RZ[\]NMR^_N`Ma

  flffifflfffi fi!"fi# $%%&'()*'+,)),-.+*)/0)1/'(. 234&567.897: ;<=4 >*>?.@;'>(-,A1BC>DB/E7F GH-G850)1/I.'&)J'.  KLMNPOQRSTUVWXMYLZ[\]VY]T^S_UL`^U ab^cVdeLf^gch`RSTUijZiLklNPOK^Zfh`RSTUVWXMYLZN_TM m``nL`oTURSTURpcVWXMqK_LrTi^SUaR^ZfT^s tuvuwxyzzy{|}~yux€~ ‚ƒƒ„…† ‡ˆffi…fi‰ffi"ƒ Šfi‹ŒffiŽ†‘Ž ’“fT^c”TVMpMfT^f_LMfT^L`^UŠ cOUTf cO bTMfdTZ iLk•] RS^b^h`b^–Z fT^b^g•TnhUihM—˜ d_SZWM]Tf_LMfT^ L`^U fT^KpcK_Lml]Z YT_SnT^f_LMfT^ L`^U fT^K]LM^h`mdgfT^ dZNgV`O™M fT^K^Sln–YrTi V`šeLZK]MmdgfT^ K^SlRhcf^LZViPeL b›LZfhMfT^mi^V_•šeL aRSpcq’œ fT^b^g•TnhUihM—˜ d_SZWM]Tf_LMfT^ L`^U fT^KpcK_Lml]Z YT_SnT^f_LMfT^ L`^U fT^K]LM^h`mdgfT^ dZNgV`O™M fT^K^Sln–YrTi V`šeLZK]MmdgfT^ K^SlRhcf^LZViPeL b›LZfhMfT^mi^V_•šeL aRSpcq’œ

  flffifflfffi fi!"fi# $%%&'()*'+,)),-.+*)/0)1/'(. 234&567.897: ;<=4 >*>?.@;'>(-,A1BC>DB/E7F GH-G850)1/I.'&)J'.  KLMNOPQNRSTSMNOOUVWXNYMNOZ[O\] P^\NM P^ _NSM`NY aZbcd eWO_Of[_OgY hiNSjk^lfPZ[O\\^ eWN\RV\NUh\Mf[ MTlMOO\mXNYn ZNVNOo`UZNVNO WXNYRV\NUh\ MNOZQNSWpeWN\ hUPWMbSPdNSmXNY n\^eWN\RV\NUh\ Zg_MOqrshm jftSu_MOqrRV\NU h\ MTlMOO\_OUMZ[ MNOZ[O\\^eWN\ RV\NUh\ hiNSjk^lfPZ[O\\^ eWN\RV\NUh\Mf[ MTlMOO\mXNYn ZNVNOo`UZNVNO WXNYRV\NUh\ MNOZQNSWpeWN\ hUPWMbSPdNSmXNY n\^eWN\RV\NUh\ Zg_MOqrshm jftSu_MOqrRV\NU h\ MTlMOO\_OUMZ[ MNOZ[O\\^eWN\ RV\NUh\ vLOUpURW`NMNOZ[O\RV\NUh\] P^\NM P^ _NSM`NY aZbcd eWO_Of[_OgY OUpURW`NMNO Z[O\RV\NUh\ OUpURW`NMNO Z[O\RV\NUh\ wLMNOPQNRSTSMNOmXNYnRakxZ_yZYMfSMNOoaORXczxZseWTP{|}] P^\NM P^ _NSM`NY aZbcd eWO_Of[_OgY MNOPQNRSTSMNOmXNY nRakxZ_yZYMfSMNO oaORXczxZseWTP{|} MNOPQNRSTSMNOmXNY nRakxZ_yZYMfSMNO oaORXczxZseWTP{|}

  flffifflfffflfi ffl! "##$%&'(%)*''*+,)('-.'/-%&, 012$345,67589:;<2 =(=>,?:%=@&+*A/BC=DB-E5F GH@+G63.'/-I,%$'J%,  KLMNPOQRSTURVWXYZM[\]^_LX`ML[M]LPaMb [`WcRSTURVWXYZMLdTecLV`f]XgMeY\hi`jKfYfaL`VPcNPORSfkfhlkfmcLPaMbn\n [ll`LloTURSTURVWXYZMpKeLqTrfSUsRfciTfn tuvuwxyzzy{|}~yux€~‚ƒƒ„…† ‡ˆ…ffl‰ ƒ Š‹fiŒ

  flffifflfffflfi ffl! "##$%&'(%)*''*+,)('-.'/-%&, 012$345,67589:;<2 =(=>,?:%=@&+*A/BC=DB-E5F GH@+G63.'/-I,%$'J%,  KLMNPOQRSTUVWXYZLWZ[\S]^N_YMV`MaYbcPUNPOde]fZOgMZh]diiZTWjk]XTWXYZeaYfMcMkO^cKLgY_UdZ W]YU \WWbLWlY[m^Y[mcefRnMoK_LpYqZ^[rmZUXYZs tuvuwxyzzy{|}~yux€~‚ƒƒ„…† ‡ˆ…ffl‰ ƒ Š‹fiŒ

  flffifflfffflfi ffl! "##$%&'(%)*''*+,)('-.'/-%&, 012$345,67589:;<2 =(=>,?:%=@&+*A/BC=DB-E5F GH@+G63.'/-I,%$'J%,  KLMNPOQNRSMTUVWXSYZR[\]T\YY[LP^M_WL`[abM]c]dSefbg`\SYLhY[fY^Li[R\]T\YY[jkhXS` lhhmLhnS[oZS[o]kVfpMqKRLdSrYZ[soY`\SYt uvwvxyz{{z|}~zv€y‚ƒ„„…†‡ ˆ‰†fflŠ „ ‹ŒfiŽ

  flffiffifflfffflfifflffl! ffl"ff#$%&'ffl!( )**+,-./,01..1230/.45.64,-3 789+:;<-=></?@A8,<2+BCADEFGHI+- G@JKL;;JMCNOPDK)Q41RS3=5.64 T UVWXZY[\]V^_`XZabcd edfgXhijkfZlVmn^iop`mqWrVsmXZYUfbtuavwxiW\VmXsiW rio nyzm W]Voubsi{{d| {{}{~d| €}d| {d|nflV^iuubsi ‚vvwVvxi^kbi^kzgjnƒW\Vm„_]j\]ifbs^Vvf^…ff^iWi^aof†Ws XZY‡€}fiobzri ‚vvwVvxi^kbi^kzgjnƒW\Vm„_]j\]ifbs^Vvf^…ff^iWi^aof†WsXZY‡€}fiobzri ˆ‰Š‰‹ŒŽŽ‘’‰“Œ”•’– —($ ˜™ff(fflffiffš  ›fflœ"ffž #$Ÿ%ž j ¡› Vio†›

  flffiffifflfffflfifflffl! ffl"ff#$%&'ffl!( )**+,-./,01..1230/.45.64,-3 789+:;<-=></?@A8,<2+BCADEFGHI+- G@JKL;;JMCNOPDK)Q41RS3=5.64 T UVWXYZW[\]^^WU\_ [\]^^WU\_ [\]^^W`a [\]^^WbcX \defgXW\hiXjWk