นาวิกาธิปัตย์สาร เล่ม 104

ี
ี
กําลังรบยกพลข้นบกของรัสเซียมีความเส่ยงท่จะถูกโจมตีดวยอาวุธปลอย
ึ

ํ
ู
ี
ั

่

ิ
นาวถตอตานรถถงทฝายยเครนนามาใชอยางไดผลในสงครามทางบก ทาให 
ํ
ํ


ี

ี
ี
ื
รัสเซียเลือกท่จะใชการเคล่อนกําลังสูฝงผานทางทาเรือของเมืองทาท่ฝาย
ึ
ื
ี
รัสเซียยึดครองไดเพ่อลดความเส่ยงของการปฏิบัติการ โดยหน่งในเมืองทา
ี
ั
สําคัญท่ฝายรัสเซียยึดครองไดต้งแตในชวงสัปดาหแรกของสงครามคือเมือง
ึ
Berdyansk ในฝงทะเลอะซอฟ ซ่งตอมารัสเซียไดใชทาเรือเมือง Berdyansk
สําหรับการลําเลียงกําลังรบข้นสูฝงดวยเรือยกพลข้นบกในชวงเดือนมีนาคม
ึ
ึ
๒๕๖๕ อยางไรก็ดี ฝายยูเครนไดทําการโจมตีทาเรือเมือง Berdyansk
ี
ึ
ในระหวางท่เรือยกพลข้นบกของรัสเซียกําลังขนถายอาวุธและยานเกราะ
ลําเลียงพลขึ้นสูฝงเมื่อวันที่ ๒๔ มีนาคม ๒๕๖๕ สงผลใหเรือยกพลขึ้นบก
ชั้น Alligator จม ๑ ลํา กับเรือยกพลขึ้นบกชั้น Ropucha เสียหาย ๒ ลํา
่
ื
็
ี
แสดงใหเหนวาการเคลอนกําลงสูฝงผานทางทาเรือของเมืองทาท่ถูกยึด
ั
ครองไดยังคงมีความเสี่ยงที่จะถูกตอตานอยางรุนแรงได
ในสวนของการโจมตีฝง มีคํากลาวท่วา A Ship is a Fool to
ี
Fight a Fort หรือเรือรบท่คิดจะตอสูกับปอมปราการ (บนฝง) น้นคือคนโง
๗
ี
ั
หมายถึง เรือรบจะเปนฝายเสียเปรียบตอปอมปราการท่มีการปองกัน
ี
ั
ึ
แนนหนาเสมอ ซ่งเปนขอเท็จจริงสําหรับการรบทางเรือมาต้งแตสมัยยุคเรือใบ
ั
ซ่งต้งแตในยุคอุตสาหกรรมเปนตนมาการปองกันฝงไมไดมีเพียงแคปอม
ึ
ื
ี
ปราการติดอาวุธเทาน้น แตไดมีการพัฒนารูปแบบอ่นท่เปนอันตรายตอ
ั
ํ
เรือรบขนาดใหญไมนอยไปกวากัน เชน ทุนระเบิด เรือเร็วโจมตี และเรือดําน้า
ี
ื
ขนาดเล็ก เปนตน แตสืบเน่องจากหลักการรบทางเรืออีกประการท่วา
“The Seat of Purpose is on the Land” ที่กลาวถึงความเกี่ยวของ
เชื่อมโยงกันระหวางวัตถุประสงคของการรบทางเรือกับสถานการณบนฝง
ั
ี
่
่
ทาใหกาลงทางเรือหลกเลยงไมไดทจะตองมปฏิบตการทเกียวของกับ
ํ
่
ํ
ั
ี
่
ี
ี
ิ
ี
ึ
เปาหมายบนฝง ไดแก การยกพลข้นบก และการโจมตีฝง อยางไรก็ด ี
ในสมัยปจจุบันท่มีการพัฒนาเทคโนโลยีปนใหญเรือและอาวุธปลอยนําวิถ ี
ี
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒà 49
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

โจมตีฝงระยะไกล (Standoff) ทําใหเรือรบมีบทบาทในการโจมตีฝงอยาง
ไดผลมากยิ่งขึ้น นอกจากนี้กําลังทางเรือยังสามารถอาศัยขอไดเปรียบของ
ื
ี
ื
ความคลองตัวในการเคล่อนท่เพ่ออาศัยปจจัยของการจูโจม (Surprise)
ื
ั
หรือการซอนพราง (Stealth) เพ่อไมใหหนวยปองกันฝงมีการต้งตัว รวมถึง
การใชอาวุธปลอยนําวิถีระยะไกลเพื่อใหอยูนอกระยะของอาวุธปองกันฝง


























ภาพที่ ๔ ภาพนิ่งจากคลิปวีดีโอการโจมตีฝงดวยอาวุธปลอยนําวิถี Kalibr ของรัสเซีย
ที่มา: สํานักขาว Zvezda ของรัสเซีย


ื
ในสงครามรัสเซีย-ยูเครน นอกเหนือจากการปดอาวและการเคล่อน
กําลังสูฝงแลว รัสเซียยังไดใชประโยชนของการควบคุมทะเลชวงตนสงคราม
ี
ในการโจมตีฝงท่เปนเปาหมายสําคัญในยูเครน ท้งในสวนของการสนับสนุน
ั
การยึดครองเมืองทาสําคัญ เชน เมืองทา Mariupol ในชายฝงทะเลอะซอฟ
และในสวนของการยิงอาวุธปลอยนําวิถีโจมตีฝงระยะไกล Kalibr จากเรือผิวน้า ํ
ื
และเรือดําน้าในทะเลดําตอเปาหมายทางบกอ่นๆ ลึกเขาไปบนฝงยูเครน
ํ

50 ¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

เพื่อสนับสนุนแนวรบทางบก ซึ่งอาวุธปลอยนําวิถี Kalibr 3M14 มีระยะ
ื
ยิงถึง ๑,๖๐๐ ไมลทะเล สามารถยิงจากทะเลดําถึงกรุงคีฟและเมืองสําคัญอ่น ๆ
ของยูเครนไดอยางงายดาย โดยจะเห็นวากําลังทางเรือรัสเซียไดพยายาม

หลีกเลี่ยงคํากลาววา A Ship is a Fool to Fight a Fort ดวยการอาศัย
ปจจัย Standoff Surprise และ Stealth ดวยการใชอาวุธปลอยนําวิถี
ระยะไกลจากเรือผิวนํ้าและเรือดํานํ้า อีกทั้งยังมีปฏิบัติการขาวสารในการ
เผยแพรภาพถายและคลิปวีดีโอของการยิงอาวุธปลอยนําวิถี Kalibr จากทอยิง
ั
Vertical Launch System ของเรือฟริเกตช้น Admiral Grigorovich และ
เรือดํานํ้าชั้น Kilo (Project 636.3) ของกองเรือทะเลดํา นอกจากนี้ยังมี
ี
ิ
ภาพการโหลดลูกอาวุธปลอยนําวิถี Kalibr เพ่มเติมท่ฐานทัพเรือ Sevastopol
ี
ั
ต้งแตเดือนมีนาคม ๒๕๖๕ ท้งน้จากสงครามรัสเซีย-ยูเครน จะเห็นวา
ั
เรือดําน้าดีเซล-ไฟฟา ยังคงมีขอจํากัดในการโจมตีฝงดวยอาวุธปลอยนําวิถ ี
ํ
ื
ในสงครามหรือการปฏิบัติการขนาดใหญเน่องจากมีจํานวนลูกอาวุธปลอย
นําวิถีที่จํากัด ทําใหตองใชเรือดํานํ้าจํานวนหลายลํา หรือจําเปนตองกลับ
เขารับการโหลดลูกอาวุธปลอยนําวิถีเพิ่มเติมบอยครั้ง























ภาพที่ ๕ ภาพถายเรือดํานํ้าชั้น Kilo (Project 636.3) ทําการโหลดอาวุธปลอยนําวิถี Kalibr
เพิ่มเติมที่ฐานทัพเรือ Sevastopol เมื่อเดือนมีนาคม ๒๕๖๕
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒà 51
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

การควบคุมทะเลที่มีการตอตาน (Disputed Sea Control) และการ
ปฏิเสธการใชทะเล (Sea Denial)

ื
การครองทะเลตามแนวคิดของ Mahan และ Corbett ส่อความหมาย
ึ
ั
ถึงการไดมาซ่งเสรีภาพอยางสมบูรณของการปฏิบัติการในทะเลท้งในมิต ิ
ํ
ํ
ํ
บนผิวน้า หวงอากาศเหนือผิวน้า และใตน้า ดวยการรบทางเรือขนาดใหญ
ื
อยางเด็ดขาดเพ่อทําลายกําลังรบของฝายศัตรูใหหมดไป (ตามแนวคิดของ
Mahan) หรือการทําลายกําลังรบของฝายศัตรูรวมกับการปดอาว
ี
(ตามแนวคิดของ Corbett) อยางไรก็ดี ในสมัยปจจุบันเปนท่ยอมรับวาการ
ไดมาซ่งการครองทะเลอยางสมบูรณเปนสภาวะท่มีความเปนไปไดนอย
ึ
ี
และในทางปฏิบัติกําลังทางเรือจะสามารถทําไดเพียงการควบคุมทะเลเฉพาะ
ี
ี
ื
้
ี
ึ
ี
ในพนท่และหวงเวลาท่ตองการ ซ่งในกรณีท่ฝายศัตรูยงคงมีขดความสามารถ
ั
ทางทหารอยู จะสงผลใหการควบคุมทะเลอาจถกตอตานจากฝายศัตรูได
ู
ไมวาจะเปนการตอตานดวยกําลังทางเรือ หรือการตอตานดวยกําลังปองกัน
ั
ฝง ซ่งในสถานการณการรบทางเรือท่วไปแลวจะมีลักษณะของการควบคุม
ึ
ทะเลท่มีการตอตาน (Disputed Sea Control) มากกวาการควบคุมทะเล
ี
ึ
ี
อยางสมบูรณ โดยฝายท่มีกําลังทางเรือเหนือกวามักไดมาซ่งการควบคุม
ทะเลในหวงเวลาที่ตองการในบริเวณทะเลเปดหางฝง แตมักมีการตอตาน
จากฝายท่มีกําลังทางเรือดอยกวาในบริเวณใกลฝง ในขณะเดียวกันหาก
ี
กําลังทางเรือมีขีดความสามารถเพียงแคจํากัดการปฏิบัติการทางเรือของ
ั
ิ
ึ
ิ
ี
่
ู
ั
ฝายศตรแตยงไมเพยงพอทจะไดมาซงเสรภาพในการปฏบตการทางทะเล
ั
ี
ี
่
ของฝายเรา จะเปนกรณีของการปฏิเสธการใชทะเล (Sea Denial) ทั้งนี้
การไดมาซ่งการควบคุมทะเลน้นนอกเหนือจากการมีเสรีในการปฏิบัติการ
ั
ึ
ทางเรือของฝายเราแลว ยังหมายรวมถึงการจํากัดเสรีในการปฏิบัติการทาง
ั
ึ
เรือของฝายศัตรูดวย หรือกลาวอีกนัยหน่งวาการปฏิเสธการใชทะเลน้นเปน
องคประกอบหนึ่งของการควบคุมทะเล
52 ¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

ในกรณีสงครามรัสเซีย-ยูเครน ถึงแมวา ทร.ยูเครนจะสูญเสียกําลัง
ั
ื
ทางเรือสวนใหญไปต้งแตเหตุการณรัสเซียยึดครองไครเมียเม่อป ๒๕๕๘
็
ึ
แตรัสเซียกยังไมสามารถไดมาซ่งการครองทะเล หรือการควบคุมทะเลได
โดยสมบูรณเนื่องจากยังคงมีความพยายามตอตานจากยูเครน โดยเฉพาะ
อยางยิ่งในสวนของกําลังปองกันฝงท่มีการโจมตีกําลังทางเรือของรัสเซีย
ี
ดวยจรวดหลายลํากลอง โดรนติดอาวุธ และอาวุธปลอยนําวิถี ตัวอยาง
ื
เชน การตอตานการเคล่อนกําลังสูฝงผานทางทาเรือเมือง Berdyansk
ท่ไดกลาวไปขางตน และอีกหนึ่งในความสูญเสียสําคัญของกําลังทางเรือ
ี
รัสเซียคือกรณีเรือลาดตระเวน Moskva ซึ่งเปนเรือธงของกองเรือทะเลดํา
ถูกโจมตีดวยอาวุธปลอยนําวิถี Neptune จากฐานยิงบนฝงของยูเครนจน
กระท่งจมลงในเวลาตอมา โดยเรือลาดตระเวน Moskva มีขีดความสามารถ
ั
หลักในการรบผิวน้าและการปองกันภัยทางอากาศดวยอาวุธปลอยนําวิถ ี
ํ
พื้น-สู-พื้น P-1000 Vulkan กับอาวุธปลอยนําวิถีพื้น-สู-อากาศ S-300 แต
ไมมีขีดความสามารถในการโจมตีฝง ซ่งบทบาทสําคัญของเรือลาดตระเวน
ึ
่
ี
ั
ํ
ื
ั
ื
Moskva คอการทาหนาทเปนเรอปองกนภยทางอากาศระยะไกลสาหรบ
ั
ํ
กําลังทางเรือของรัสเซียบริเวณตอนเหนือของทะเลดําและฐานท่ต้งของ
ั
ี
รัสเซียบนเกาะงู แสดงใหเห็นตัวอยางสําคัญวาการไดมาซ่งการควบคุมทะเล
ึ
โดยสมบูรณเปนสิ่งที่เปนไปไดยาก ถึงแมวาฝายศัตรูจะมีกําลังดอยกวาแต
ยังคงมีขีดความสามารถในการตอตานการปฏิบัติการของฝายเรา โดยเฉพาะ
อยางยิ่งในบริเวณพื้นที่ใกลฝง













ภาพที่ ๖ เรือลาดตระเวน Moskva ของรัสเซียไดรับความเสียหาย
จากการถูกอาวุธปลอยนําวิถีในทะเลดํากอนจะจมลงในที่สุด
ที่มา: กระทรวงกลาโหมรัสเซีย ¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒà 53
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

อยางไรก็ดี การตอตานของยูเครนยังไมถึงข้นการปฏิเสธการใช
ั
ทะเล (Sea Denial) โดยกําลังทางเรือของรัสเซียยังคงมีเสรีในการปฏิบัติ
ึ
บริเวณทะเลดําและทะเลอะซอฟในระดับหน่ง โดยเฉพาะในบริเวณหางฝง
ิ
และนอกชายฝงท่อยูในความควบคุมของกําลังรัสเซีย เพียงแตตองเพ่มความ
ี
ระมัดระวังในการปฏิบัติการใกลฝง และมีการประเมินวารัสเซียจะยังคงใช
ื
ี
ึ
กําลังทางเรือใหไดมาซ่งการควบคุมทะเลท่มีการตอตานเพ่อสนับสนุนการ
ปฏิบัติการทางบกดวยการปดอาว การเคลื่อนกําลังสูฝง และการโจมตีฝง
ตอไป

เกาะงู (Snake Island) กับการลาถอยของรัสเซียในทะเลดํา
ั
เกาะงู (Snake Island / Zmiinyi Island) ต้งอยูบริเวณปากแมน้า
ํ
ดานูบทางตะวันตกเฉียงเหนือของทะเลดํา หางจากชายฝงยูเครนเพียง
ั
ี
ประมาณ ๑๙ ไมลทะเล เปนท่ต้งของหนวยปองกันชายแดนขนาดเล็กของ
ยูเครน และเปนจุดยุทธศาสตรสําคัญท่ยูเครนใชอางอิงในการกําหนด
ี
อาณาเขตทางทะเลในทะเลดํา โดยรัสเซียไดเขายึดเกาะงูต้งแตการเปดฉาก
ั
บุกยูเครนวันแรก ในวันที่ ๒๔ กุมภาพันธ ๒๕๖๕ และรัสเซียไดใชเกาะงู
ั
่
ี
ั
ุ
้
ื
ั
ี
้
่
เปนทตงของระบบปองกนภยทางอากาศครอบคลมพนททางตะวนตกของ

ั

ทะเลดํา เพื่อสนับสนุนกําลังทางเรือจากฐานทัพเรือ Sevastopol บนคาบ
ี
สมุทรไครเมียท่ทําหนาท่ควบคุมทะเลและปดอาวเมืองทาสําคัญของยูเครน
ี
ในชายฝงทะเลดําอยางไดผลในชวงแรกของสงคราม รวมถึงมีความเปนไป
ไดท่รัสเซียจะใชเกาะงูเปนฐานทัพหนาสําหรับการยกพลข้นบกในการเขา
ี
ึ
ื
ี
ื
ยึดเมืองทา Odesa กับพ้นท่ชายฝงดานใตของยูเครนเพ่อไปบรรจบกับการ
ั
ยึดครอง Kherson Oblast และปดเสนทางออกสูทะเลดําของยูเครนท้งหมด
54 ¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

ภาพที่ ๗ แผนที่เกาะงูในทะเลดํา
ที่มา: Google Maps

อยางไรก็ดี หลังจากการสูญเสียเรือลาดตระเวน Moskva ซึ่งเปน
ขีดความสามารถหลักในการปองกันภัยทางอากาศบริเวณทางตอนเหนือ
ของทะเลดําของรัสเซียในเดือนเมษายน ประกอบกับระยะทางถึงเกาะงูที่

อยูใกลชายฝงยูเครนมากกวาฐานทัพเรือ Sevastopol ของรัสเซีย สงผล
ิ
ึ
ใหยูเครนมีเสรีเพ่มมากข้นในการใชอากาศยานและโดรนติดอาวุธในการ
ั
โจมตีฐานท่ต้งของรัสเซียบนเกาะงูและขัดขวางเสนทางการสงกําลังบํารุง
ี
ของรัสเซียไปยังเกาะงูในชวงเดือนพฤษภาคม ทําใหรัสเซียตองสูญเสียกําลัง
ทางเรือประกอบดวย เรือจูโจมชั้น Raptor จํานวน ๔ ลํา เรือลําเลียงพล
ั
ช้น Serna จํานวน ๑ ลํา และเรือลากจูงขนาดใหญ Vasily Bekh ในระหวาง
ชวงเดือนพฤษภาคม-มิถุนายน จนกระท่งในวันท่ ๓๐ มิถุนายน ๒๕๖๕
ั
ี
ู
ํ
ื
ิ
ั
รสเซยไดประกาศถอนกาลงจากเกาะงและเปดเสนทางเดนเรอในทะเลดา
ี
ั
ํ
สําหรับการขนสงผลผลิตทางการเกษตรออกจากยูเครนเพ่อลดผลกระทบ
ื
ของวิกฤตความขาดแคลนอาหารและธัญพืชจากยูเครน
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒà 55
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

ี
ท้งน้ ถึงแมวาการถอนกําลังรัสเซียออกจากเกาะงูจะถูกมองวาเปน
ั
ชัยชนะของยูเครน แตก็มีแนวโนมวายูเครนจะไมสามารถวางกําลังเพื่อใช
ื
ประโยชนจากเกาะงูในทางทหารได เน่องจากความเสี่ยงในการถูกโจมต ี
ทางอากาศจากรัสเซีย สงผลใหสถานการณในบริเวณเกาะงูมีลักษณะของ
ื
ึ
การปฏิเสธการใชทะเลที่ไมมีฝายใดฝายหน่งใชประโยชนจากพ้นท่ดังกลาว
ี
ได
ขอสรุป


ิ
ั
้
ตงแตเร่มสงครามรัสเซีย-ยเครนเม่อเดือน
ู
ื
กุมภาพันธ รัสเซียมีความไดเปรียบดานกําลังทางเรือและ
สามารถทําการควบคุมทะเลในบริเวณทะเลดําและ
ี
ทะเลอะซอฟอยางไดผล นอกจากน้ยังมีการนําผลของ
การควบคุมทะเลไปใชประโยชนเก่ยวของกับสถานการณ
ี
บนฝง ท้งการปดอาว การเคล่อนกําลังสูฝง และการโจมตีฝง
ื
ั
อยางไรก็ดี ยูเครนยังคงมีความพยายามตอตานการปฏิบัต ิ
ั
การทางเรือของรสเซีย สงผลใหการควบคุมทะเลของ
ี
รัสเซียเปนลักษณะของการควบคุมทะเลท่มีการตอตาน
และกําลังทางเรือของรัสเซียไดรับความเสียหายอยูบาง
ท้งน้การปฏิบัติการของฝายรัสเซียในสงครามรัสเซีย-
ี
ั
ยูเครน ไดเขาสูชวงที่ ๒ ในการเนนการปฏิบัติการทาง
ั
ภาคใตของยูเครนต้งแตตนเดือนเมษายนเปนตนมา
ิ
ในขณะท่นานาชาติกําลังเพ่มการสนับสนุนอาวุธยุทโธปกรณ
ี
ึ
ใหกับยูเครน ซ่งมีความเปนไปไดวาอาจทาใหยูเครน
ํ
ั
สามารถปฏิเสธการใชทะเลในบริเวณใกลฝงได ท้งน ี ้
สงครามรัสเซีย-ยูเครน ในภาพรวมยังคงมีแนวโนมที่จะ
ยืดเย้อไปจนถึงชวงฤดูหนาวและนักสงครามทางเรือคง
ื
ตองติดตามสถานการณเพ่อศึกษาบทเรียนจากเหตุการณ
ื
จริงควบคูกับการศึกษาทางทฤษฎีตอไป
56 ¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

น.ท.สุระ บรรจงจิตร รับราชการในกองทัพเรือมากวา ๒๐ ป
ิ
ั
ิ


ไดเคยผานประสบการณการปฏบตงานสาคญไดแก หลกสตรวทยาการและ

ั
ู
ิ

ํ
ั

เทคโนโลยีเรือดําน้าเยอรมนี หลักสูตรการฝกหนีภัยจากเรือดําน้าเนเธอรแลนด
ํ
ํ
ื
ํ
ํ
กําลังพลรับเคร่องฝกศูนยยุทธการเรือดําน้า ผูสังเกตการณการฝกในเรือดําน้า
ชั้น Los Angeles ของ ทร.สหรัฐฯ ผูสังเกตการณการฝกในเรือดํานํ้าชั้น
212A ของ ทร.เยอรมนี หัวหนาชุดฝกศูนยยุทธการเรือดําน้าและครูฝก
ํ
ํ
เรือดําน้าของกองเรือดําน้ากองเรอยทธการ น.ท.สุระ ไดลาออกจากราชการ
ุ
ื
ํ
เมื่อป ๒๕๖๒ ปจจุบันเปนที่ปรึกษาอิสระและผูเชี่ยวชาญดานเรือดํานํ้าที่
SubmarineConsulting.com
เอกสารอางอิง
๑. Milan Vego, General Naval Tactics: Theory and Practice (Naval
Institute Press, 2020), pp. 1-4
๒. Naval Doctrine Publication 1: Naval Warfare (April 2020), pp. 5-6
๓. Bernard Brodie, A Layman’s Guide to Naval Strategy
(Princeton UP, 1942)
๔. Milan Vego, Maritime Strategy and Sea Control: Theory
and Practice (Routledge, May 2016), pp. 19-20
๕. Wayne Hughes, John Girrier, Fleet Tactics and Naval

Operations (Naval Institute Press, 3rd Edition, 2018), pp. 24-26
๖. B. J. Armstrong, “The Russo-Ukrainian War at Sea: Retrospect
and Prospect.” https://warontherocks.com/2022/04/the-

russo-ukrainian-war-at-sea-retrospect-and-prospect/, April 2022
๗. Hughes, Fleet Tactics and Naval Operations, p. 26




¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒà 57
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

การปฏิบัติการทางทหาร

ในมิติทางอวกาศ




โดย นาวาเอก นาวี ฤทัยวทัญู






¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒà 59 59
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

บทคัดยอ


การแขงขันทางอวกาศของสองมหาอํานาจ (Space Race) ในชวง
ื
สงครามเย็นไดนําไปสูการศึกษา คนควาและสํารวจในพ้นท่หวงอวกาศ
ี
ึ
ซ่งทาทายความสามารถของมนุษยมาตลอดระยะเวลาของประวัติศาสตร
การแขงขันดังกลาวไดนําไปสูการพัฒนาดานเทคโนโลยีและประโยชน
ั
ในดานตาง ๆ ซ่งรวมถึงดานความม่นคงของประเทศ โดยนานาชาติไดเรียนร ู
ึ
ที่จะใชประโยชนจากมิติทางอวกาศเพื่อปฏิบัติการทางทหาร ดังจะเห็นได
จากบทบาทของมิติทางอวกาศท่มากข้นอยางตอเน่อง ในสงครามหรือความ
ี
ื
ึ
ขัดแยงที่ผานมา อันไดแก สงครามอาวครั้งที่ ๑ และ ๒ รวมไปถึงสงคราม
ระหวาง รัสเซีย-ยูเครน ที่ยังดําเนินอยูอยางตอเนื่องในปจจุบัน

ั
ิ
ั
ความสาคญของมตทางอวกาศตอการทหารยงสามารถยนยนได
ํ
ิ
ื
ั
จากแนวความคิดการปฏิบัติการทางทหารในปจจุบัน ท่เพ่มเติมมิติทาง
ิ
ี
อวกาศและไซเบอร รวมเขากับมิติการรบแบบเดิม คือ มิติทางบก มิติทางทะเล
และมิติทางอากาศ
ี
จากความสําคัญท่มิติทางอวกาศมีตอการปฏิบัติการทางทหาร
ื
ซ่งเพ่มมากข้นอยางตอเน่อง จนปจจุบันการปฏิบัติการในมิติดังกลาว
ึ
ิ
ึ
ถูกมองวาเปนเร่องทาทายของทุก ๆ กองทัพในการเรงพัฒนานโยบาย
ื
บุคลากร เทคโนโลยี และยุทโธปกรณ เพ่อใหสามารถแสวงหาประโยชน
ื
และความไดเปรียบในการใชมิติทางอวกาศตอปฏิบัติการทางทหาร ในอัน
ท่จะทําใหสามารถจัดการกับภัยคุกคามตอความม่นคงของชาติไดอยางม ี
ี
ั
ประสิทธิภาพ
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
60 60 ¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

คําสําคัญ มิติทางอวกาศ (Space Domain)

บทนํา


ั
ิ
การพัฒนาและใชประโยชนดานอวกาศอาจนับวามีจุดเร่มตนต้งแต
การแขงขันดานอวกาศระหวางสหรัฐกับสหภาพโซเวียตในชวงกลางศตวรรษ
ี
ท่ ๒๐ ในยุคสงครามเย็น ความกาวหนาดานอวกาศท่สําคัญ ไดแก ความสําเร็จ
ี
ี
ึ
ของสหภาพโซเวียตท่สงดาวเทียม Sputnik 1 ซ่งเปนดาวเทียมดวงแรก
ึ
ั
๑
้
ขนไปโคจรในอวกาศในป ค.ศ.๑๙๕๗ ถัดจากน้น ๑ ปตอมา สหรฐอเมรกา
ิ
ั
ื
โดยหนวยงานของกองทัพบกท่ช่อวา U.S. Army Ballistic Missile Agency
ี
๒
ก็สามารถสงดาวเทียม Explorer 1 ข้นสูอวกาศ ตามดวยความสําเร็จของ
ึ
สหภาพโซเวียตในการสงมนุษยคนแรกข้นสูหวงอวกาศในป ค.ศ.๑๙๖๑
ึ
และเหตุการณที่สําคัญตอมาคือการที่ยาน Apollo 11 สามารถลงจอดบน
ดวงจันทรรวมท้งสงมนุษยคนแรกกาวเดินบนดวงจันทรไดในป ค.ศ.๑๙๖๙
ั
การแขงขันของท้งสองชาติไดกอใหเกิดความตระหนักถึงความสําคัญ
ั
ของการใชมิติทางอวกาศ ซ่งกอใหเกิดประโยชนอยางมหาศาล ไมวาจะเปน
ึ
ดานเศรษฐกิจ ขอมูลขาวสาร สังคม การติดตอส่อสาร และท่สําคัญคือดาน
ื
ี
ความม่นคง จึงไมใชเร่องแปลกท่ทุกวันน้ไมเพียงแตสหรัฐอเมริกาและรัสเซีย
ื
ั
ี
ี
เทาน้น หากแตท่วโลกไมวาจะเปนภาครัฐหรือเอกชนตางใหความสําคัญ
ั
ั
ั
ื
ี
่
ในการใชประโยชนจากมตทางอวกาศ ยนยนไดจากจานวนดาวเทยมทมาก
ํ

ี
ิ


ิ
ข้นในทุกป จากการสํารวจพบวาในป ค.ศ.๒๐๒๑ มีดาวเทียมจํานวน ๔,๕๕๐ ดวง
ึ
(เฉพาะท่ยังมีการใชงานอยู) โคจรรอบโลก โดย ๑๐ อันดับประเทศท่ครอบครอง
ี
ี
ี
ดาวเทียมมากท่สุด ไดแก สหรัฐอเมริกา จีน สหราชอาณาจักร รัสเซีย ญ่ปุน
ี
อินเดีย แคนาดา เยอรมนี ลักเซมเบิรก และอาเจนตินา หากพิจารณาเปน
่
ื

ั
ี
ี

้
ลกษณะของหนวยงานทงภาครฐและเอกชน พบวาหนวยงานทมเครอขาย
ั


ั
ดาวเทียมมากที่สุด ไดแก SpaceX (๑,๖๕๕ ดวง) Chinese Military of
National Defense (๑๒๙ ดวง) Ministry of Defence of the Russian
Federation (๑๒๕ ดวง) U.S. Air Force (๘๗ ดวง) NASA (๖๐ ดวง)
U.S. Department of Defense (๔๕ ดวง) และ U.S. Navy (๒๔ ดวง) ๓
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒà 61 61
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

- Soviet technician working on Sputnik 1 - The three men responsible for
ที่มา: www.history.com the success of Explorer 1
ที่มา: www.nasa.gov



































Top Satellite Operators/Owners
ที่มา: dewesoft.com
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
62 62 ¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

ั
ความสาคญทางการทหารเรมเหนไดอยางเดนชดขน จากเหตการณ 

ุ
ึ
้

่
ั
ิ

ํ
็
ี
ั
ท่มีการนําขีดความสามารถในมิติทางอวกาศมาใชในสงครามอาวคร้งแรก
(The First Gulf War: The War to Free Kuwait) ในป ค.ศ.๑๙๙๐
พันธมิตรซ่งนําโดยสหรัฐอเมริกาไดใชระบบนํารอง (The Global Positioning
ึ
System :GPS) ในการนําทางกองกําลังทหาร อากาศยาน และระบบอาวุธ
ระยะไกล เขาทําลายเปาหมายท่สําคัญตาง ๆ ของกองทัพอิรักซ่งบุกเขา
ี
ึ
ื
ยึดครองคูเวตไดอยางแมนยําและมีประสิทธิภาพ แมวาพ้นท่ปฏิบัติการจะเปน
ี
ึ
พ้นท่ทะเลทรายซ่งทหารสัมพันธมิตรไมคุนเคยและยากตอการนําทางตาม
ื
ี
ี
วิธีการดังเดิม การใชระบบนํารองน้สงผลใหฝายสัมพันธมิตรใชเวลาปฏิบัต ิ
การภาคพ้นเพียงประมาณ ๑๐๐ ช่วโมง โดยสามารถขับไลกองทัพอิรัก
ั
ื
๔
ที่มีจํานวนมหาศาลออกจากคูเวตได เหตุการณครั้งนี้ทําใหกองทัพตาง ๆ
ี
ไดเร่มตระหนักถึงความสําคัญของมิติทางอวกาศท่สงผลตอการปฏิบัติการ
ิ
ทางทหารทั้งทางบก ทะเล และอากาศ
้
ี
ั
ื
ิ
ั
ํ
ความสาคญของมติทางอวกาศตอการทหารสามารถยนยันอกครง
ในสงครามอาวครั้งที่ ๒ (The Second Gulf War: Iraq War) ระหวาง
ี

ึ


ั
ค.ศ.๒๐๐๓ ถง ๒๐๑๑ สหรฐอเมรกาไมเพยงแตใชความสามารถดานอวกาศ
ิ

ในการนํารองกําลังทหารและอาวุธเขาทําลายเปาหมายในอิรัก หากแต
ื
ขอมูลจากดาวเทียมยังถูกนําไปใชสนับสนุนงานอ่น ๆ ท่สําคัญ ไดแก
ี
ั
การวางแผนการปฏิบัติการท้งทางบกและทางทะเล การคาดการณสภาพอากาศ
ื
ในพ้นท่ปฏิบัติการ (ทะเลทรายอาหรับและบริเวณอาวเปอรเซีย) การส่อสาร
ื
ี
ึ
ควบคุมและส่งการหนวยกําลังตาง ๆ ซ่งรวมถึงการควบคุม UAV เชน
ั
Predator และ Global Hawk จากสถานีควบคุมระยะไกลในสหรัฐอเมริกา
สงครามคร้งน้จึงเปนอีกเหตุการณท่ช้ใหเห็นไดอยางชัดเจนถึงความสําคัญ
ั
ี
ี
ี
รวมทั้งประโยชนที่มิติทางอวกาศมีผลตอการปฏิบัติการทางทหาร ๕
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒà 63 63
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

Pre- and post-strike imagery of an Iraqi military facility
ที่มา: nsarchive2.gwu.edu


ความสําคัญของมิติทางอวกาศตอการปฏิบัติการทางทหารในปจจุบัน

ึ
ไดทวีความสําคัญมากข้น เห็นไดจากแนวความคิดการปฏิบัติการรบรวม
ี
หลายมิติ (Multi-Domains Operation Concept) ท่ปจจุบันสหรัฐอเมริกา
ใชในการปฏิบัติการและการฝกรวมกับชาติพันธมิตรตาง ๆ รวมถึงประเทศไทย
ี
แนวความคิดดังกลาวเปนการนําเอาการปฏิบัติการรวมท่มีอยูแลวในมิต ิ
ทางบก มิติทางทะเล และมิติทางอากาศ เชื่อมโยงเขากับมิติอื่น ๆ เพิ่มเติม

ี
ไดแก มิติทางไซเบอร และมิติทางอวกาศ เหตุผลของแนวความคิดน้มาจาก
การตระหนักถึงความสัมพันธกันอยางแนบแนนของปฏิบัติการทางทหาร
ในมิติตาง ๆ รวมท้งวัตถุประสงคท่ตองการใชบุคลากร เคร่องมือ และ
ั
ื
ี
ี
ั
องคความรูท้งหมดอยางมีประสิทธิภาพในการสรางผลกระทบท่ตองการ
ี
ั
ื
(Desired Effects) เพ่อนําไปสูการบรรลุสภาวการณสุดทายท่ต้งใจไว
(End State) ๖
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
64 64 ¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

Multi-Domain Operations
ที่มา: www.defencetalk.com


พื้นที่สําคัญในมิติทางอวกาศ

ี
ี
ื
พ้นท่อวกาศเปนบริเวณท่ไมถูกกําหนดใหอยูภายใตอํานาจของ
ึ
ั
ี
ี
ิ
ื
รัฐหน่งรัฐใด โดยท่วไปพ้นท่น้จะเร่มตนจากความสูง ๑๐๐ กิโลเมตร
เหนือระดับน้าทะเลข้นไป สําหรับการจําแนกพ้นท่สําคัญในมิติทางอวกาศน้น
ํ
ึ
ั
ี
ื
เน่องจากปฏิบัติการทางทหารในปจจุบันมีความเก่ยวของโดยตรงกับดาวเทียม
ี
ื
ดังน้นพ้นท่สําคัญในมิติทางอวกาศจึงสามารถจําแนกใหสอดคลองกับวงโคจร
ี
ั
ื
ี
ํ
ท้ง ๔ ประเภทของดาวเทียม ไดแก ระยะต่า ระยะปานกลาง ประจําท่ และ
ั
รูปวงรีมาก ๗
วงโคจรระยะตํ่า (Low Earth Orbit: LEO) เปนสวนที่อยูระหวาง
ี
๑๐๐ ถึง ๑,๐๐๐ กิโลเมตร เหนือระดับน้าทะเล เปนสวนท่อยูใกลโลกมาก
ํ
ี
ื
ท่สุด ดาวเทียมท่อยูในระดับวงโคจรน้สามารถเห็นวัตถุขนาดเล็กบนพ้นผิวโลก
ี
ี
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒà 65 65
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

ี
็
ี
้
ไดดกวาในวงโคจรอ่น อยางไรกตามดาวเทียมในวงโคจรนจะมความเรว
็
ื
ี
ั
สัมพันธสูงกวาการหมุนของโลก ดังน้นดาวเทียมจึงไมสามารถเคล่อนท ่ ี
ื
ี
ื
ึ
ึ
ี
ื
สัมพันธกับพ้นท่ใดพ้นท่หน่งบนผิวโลกไดตลอดเวลา หรืออีกนัยหน่งคือ
ึ
ื
ั
ไมสามารถครอบคลุมบริเวณใดบริเวณหน่งไดอยางตอเน่อง ดังน้นหาก
ื
ื
้
ื
ี
ี
ตองการใหเกิดความตอเน่องในการเฝาสังเกตพ้นท่ใดพนท่หน่งเฉพาะ
ึ
อาจตองใชดาวเทียมหลาย ๆ ดวงในวงโคจรนี้ ดาวเทียมสวนใหญที่อยูใน
วงโคจรนี้ ไดแก ดาวเทียมลาดตระเวนสังเกตการณ ดาวเทียมตรวจสภาพ
อากาศบางชนิด ดาวเทียมสํารวจทรัพยากร และดาวเทียมทําแผนที่
วงโคจรระยะปานกลาง (Medium Earth Orbit: MEO) เปนสวน
ที่อยูระหวาง ๑,๐๐๐ ถึง ๓๕,๐๐๐ กิโลเมตร เหนือระดับนํ้าทะเล เปนวง
โคจรท่ทําใหวัตถุสามารถเคล่อนท่รอบโลกไดภายใน ๑๒ ช่วโมง ดังน้น
ั
ื
ี
ั
ี
ี
ื
ี
ี
ั
ดาวเทียมท่อยูในวงโคจรน้จะเคล่อนท่ผานตําแหนงเดิมวันละ ๒ คร้ง
โดยดาวเทียมที่อยูในวงโคจรน้ ไดแก ดาวเทียมท่ใชในระบบนํารอง
ี
ี
ซ่งเก่ยวของกับการบอกตําแหนง การนําทาง และการเปรียบเทียบเวลา
ี
ึ
เชน ดาวเทียมในระบบ GPS ของสหรัฐฯ GLONASS ของรัสเซีย Beidou
ของจีน และ Galileo ของยุโรป
ี
วงโคจรประจําท่หรือคางฟา (Geostationary Earth Orbit: GEO)
เปนสวนที่อยูสูงกวา ๓๕,๐๐๐ กิโลเมตร เหนือระดับนํ้าทะเลขึ้นไป ในวง
ื
ี
ี
โคจรน้วัตถุจะเคล่อนท่รอบโลกเทากับความเร็วท่โลกหมุนรอบตัวเอง
ี
ดังน้นวัตถุจึงเสมือนลอยนิ่งอยูเหนือบนจุดหน่งของโลกตลอดเวลา
ึ
ั
โดยเฉพาะเม่อเปนวงโคจรท่อยูในระนาบเสนศูนยสูตร ทําใหสามารถเรียก
ื
ี
ดาวเทียมที่อยูในวงโคจรนี้อีกชื่อวา “ดาวเทียมคางฟา” ดาวเทียมที่อยูใน
ี
วงโคจรน้ ไดแก ดาวเทียมอุตุนิยมวิทยา ดาวเทียมโทรคมนาคม และ
ดาวเทียมเตือนภัยขีปนาวุธ
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
66 66 ¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

วงโคจรรูปวงรีมาก (Highly Elliptical Orbit: HEO) เปนวงโคจรท ่ ี
ื
ทําใหดาวเทียมมีความเร็วไมคงท่ กลาวคือ จะมีความเร็วสูงเม่ออยูใกลโลก
ี
ื
และจะลดความเร็วลงเม่อดาวเทียมเดินทางออกหางจากโลก วงโคจรรูป
ี
ี
ี
วงรีมากน้จึงเหมาะสําหรับดาวเทียมท่ปฏิบัติหนาท่เฉพาะดาน เชน ดาวเทียม
สํารวจระยะไกลดาวเทียมศึกษาวิทยาศาสตร





























Satellites in Orbit
ที่มา: dewesoft.com


ปฏิบัติการทางทหารในมิติทางอวกาศ

ี
กิจกรรมในมิติทางอวกาศท่เก่ยวของโดยตรงกับปฏิบัติการทางทหาร
ี
ในมิติอื่น ๆ สามารถจําแนกออกเปน ๔ สวนที่สําคัญ ไดแก การเฝาระวัง
ั
การลาดตระเวน การส่อสารและโทรคมนาคม รวมท้งการบอกพิกัด
ื
โดยรายละเอียดมีดังตอไปนี้ ๘


¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒà 67 67
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

๑. การเฝาระวังทางอวกาศ (Space Situational Awareness: SSA)
ิ
ิ
ึ
ื
่
่
ึ
้
ั
่
ู
ึ
่
ิ
ิ
ี
เปนการสรางความตระหนกรถงสงทเกดขนในมตอวกาศซงเชอมโยงและ
อาจสงผลกระทบไปถึงการปฏิบัติการทางทหารในมิติอื่น ๆ การเฝาระวัง
ทางอวกาศครอบคลุมถึงกิจกรรม ๒ กลุม ไดแก กลุมที่ ๑ การตรวจจับ
ี
ติดตาม และพิสูจนทราบ (Detect/Track/Identify: D/T/ID) และ กลุมท่ ๒
การประเมินและแจงเตือนภยคุกคาม (Threat Warning and Assessment:
ั
TW&A) ทั้ง ๒ กลุมนี้มีความเกี่ยวของโดยตรงตอวัตถุในอวกาศ ความถี่ที่
ี
มการแพรออกมา และสภาพแวดลอมในอวกาศ โดยอาศัยการเฝาตรวจ
ผานระบบตาง ๆ ไดแก ระบบกลองโทรทรรศน ระบบตรวจจับสัญญาณ
ระบบเรดาร ระบบเลเซอร และระบบตรวจจับที่ติดตั้งบนดาวเทียม
๒. การลาดตระเวนและเฝาตรวจทางอวกาศ (Space Surveillance
ื
and Reconnaissance: SSR ) เปนการปฏิบัติการทางอวกาศเพ่อใหไดมา
ซึ่งขอมูลที่ตองการในพื้นที่เปาหมายอยางรวดเร็วทันตอเหตุการณ เพื่อใช
สนับสนุนปฏิบัติการทางทหารในมิติหรือสาขาอ่น ๆ ขอมูลท่เก่ยวของน ้ ี
ี
ี
ื
ไดแก ขอมูลจากกลองถายภาพ และเรดารรูรับแสงสังเคราะห (Synthetic
Aperture Radar (SAR)) ติดตั้งบนดาวเทียมวงโคจรตํ่าที่มักเคลื่อนที่ผาน
จุดตาง ๆ ของผิวโลกเกินกวา ๒ คร้งตอวัน ขอมูลจากดาวเทียมเหลานี ้
ั
ื
ื
ื
ี
มีขอไดเปรียบจากขอมูลท่รวบรวมจากมิติอ่น ๆ เน่องจากไมมีขอจํากัดเร่อง
ของเขตแดนประเทศ รวมท้งมีความเส่ยงต่าในการถูกรบกวนหรือทําลาย
ี
ํ
ั
จากฝายตรงขาม อยางไรก็ตามหากสภาพอากาศที่ไมเอื้ออํานวย เชน เมฆ

หมอก และควัน อาจเปนอุปสรรคที่สําคัญสําหรับการลาดตระเวนและเฝา

ตรวจทางอวกาศ
ื
๓. การส่อสารและโทรคมนาคมผานทางอวกาศ (Space
ื
Communications) เปนการใชมิติทางอวกาศในการเช่อมตอการติดตอ
ื
ิ

สอสารทงเสยง ภาพ วดโอ และขอมูล มความไดเปรยบในการตดตอสอสาร
่
ี
ี
ี

ิ
้
่
ี
ื
ั

¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
68 68 ¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

ื
ี
จากมิติอ่น ๆ คือสามารถครอบคลุมพ้นท่ไดมากกวา ไมถูกจํากัดดวยพรมแดน
ื
ประเทศและขอบฟา (Line Of Sight) อีกท้งยังสามารถสรางความตอเนื่อง
ั
ของการติดตอสื่อสารไดตลอด ๒๔ ชั่วโมง
ื
การส่อสารและโทรคมนาคมทางอวกาศเปนหัวใจสําคัญในการ
ี
ิ
เพ่มศักยภาพของการสงครามท่ใชเครือขายเปนศูนยกลาง (Network
Centric Warfare: NCW) ดังจะเห็นไดจากการควบคุมสั่งการ อากาศยาน
ไรคนขับ (Drone) ในการคนหาและโจมตีเปาหมายจากระยะไกล

ื
สวนประกอบท่สําคัญสําหรับการส่อสารและโทรคมนาคมทาง
ี
อวกาศก็คือ ดาวเทียมสื่อสารที่ปกติอยูในวงโคจร Geostationary Orbit
ี
ื
ื
ื
ั
ึ
ทําใหสามารถส่อสารกับพ้นท่หน่ง ๆ ไดอยางตอเน่องตลอด ๒๔ ช่วโมง
ี
ื
แตอาจมีความลาชาของสัญญาณท่ตองเดินทางไกล เพ่อแกไขปญหาในเร่อง
ื
ื
เวลาท่ลาชาของสัญญาณจึงมีการใชเครือขายดาวเทียมส่อสารหลายดวงใน
ี
ํ
ิ
วงโคจรต่า Low Earth Orbit ทําใหการส่อสารโดยเฉพาะอยางย่ง
ื
ื
ี
การส่อสารขอมูลสามารถเกิดการแลกเปล่ยนไดทันในท่ไรความหนวง (Latency)
ี
เปนการส่อสารในเวลาจริง (Real Time) ดังจะเห็นไดจากตัวอยางดาวเทียม
ื
ของบริษัทสื่อสารชั้นนําตาง ๆ ไดแก บริษัท Intelsat บริษัท Eutelsat
และ บริษัท Starlink
๔. การบอกพิกัด (Global Navigation Satellite System: GNSS)
ึ
เปนการใชมิติทางอวกาศในการชวยระบุพิกัดในปจจุบัน ซ่งเปนการตอบ
คําถาม “ฉันอยูที่ไหน (Where am I?)” และการเชื่อมโยงพิกัดในปจจุบัน
เขากับพิกัดที่ตองการเดินทางไป ซึ่งเปนการตอบคําถาม “ฉันไปถึงตําบล
ั
ี
ี
ท่ท่ต้งใจไดอยางไร (How do I reach my intended location?)”
การบอกพิกัดน้กระทําไดโดยอาศัยการวัดระยะจากดาวเทียมอยางนอย ๓ ดวง
ี
ั
ี
่


ื

้
ึ
ี
หากแตถาสามารถวดระยะเพมขนจากดาวเทยมดวงท ๔ หรอดวงตอ ๆ ไป
ิ
่
จะย่งลดความคลาดเคลื่อนและเพ่มความแมนยําของการระบุพิกัดได
ิ
ิ
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒà 69 69
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

ึ
ซ่งในปจจุบันสามารถแบงขีดความสามารถและลักษณะการใชงานของ
ดาวเทียมบอกพิกัดไดเปน ๒ กลุมใหญ ไดแก

ี
ั
ระบบดาวเทียมบอกพิกัดครอบคลุมพ้นท่ท่วโลก (Global Navigation
ื
Satellite System) เปนระบบที่สามารถระบุตําบลที่และนํารองไดในทุก
พื้นที่ทั่วโลก ตัวอยางของระบบเหลานี้ ไดแก ระบบ Global Positioning
System GPS ของสหรัฐอเมริกา ระบบ Global’naya Navigaionnaya
Sputnikowaya Sistema ของรัสเซีย ระบบ Galileo ของสหภาพยุโรป

และ ระบบ Beidou ของจีน

ี
ื
ระบบดาวเทียมบอกพิกัดครอบคลุมพ้นท่ระดับภูมิภาค (Regional
ื
ื
ี
Navigation Satellite System) เปนระบบท่ออกแบบมาเพ่อใชในพ้นท่เฉพาะ
ี
ตัวอยางไดแก ระบบ Indian Regional Navigation Satellite System
(IRNSS) ออกแบบใหสามารถครอบคลุมพื้นที่เอเชียใต
การตอตานปฏิบัติการในมิติอวกาศ


ึ
ในทางทหารเม่อมีปฏิบัติการรูปแบบหน่ง ก็มักจะมีการปฏิบัติการ
ื
ื
ในอีกรูปแบบเพ่อตอตานปฏิบัติการน้น ๆ ในกรณีของมิติทางอวกาศก็เชน
ั
เดียวกัน มีการตอตานปฏิบัติการในมิติทางอวกาศ โดยเปนการกระทําผาน
ยุทโธปกรณซึ่งสามารถแบงออกเปน ๓ แบบ ตามความสัมพันธกับมิติทาง
อวกาศ ไดแก อาวุธจากผิวโลกสูอวกาศ อาวุธจากอวกาศสูอวกาศ และ

อาวุธจากอวกาศสูผิวโลก โดยในแตละแบบน้นยังสามารถถูกจําแนก
ั
เพิ่มเติมเปนลักษณะการทําลายที่เปนทางกายภาพ (Kinetic) หรือไมเปน
ทางกายภาพ (Non-Kinetic) อีกดวย ๙

๑. อาวุธจากผิวโลกสูอวกาศ
๑.๑ อาวุธจากผิวโลกสูอวกาศในลักษณะ Kinetic เปนอาวุธ
จรวดท่โจมตีโดยตรงหรือมีการระเบิดใกลเคียงกับดาวเทียมเปาหมาย
ี

¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
70 70 ¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

ี
สงผลใหเกิดการทําลายดาวเทียมโดยตรงหรือสรางขยะอวกาศท่อาจกีดขวาง
ี
การทํางานของดาวเทียมได ประเทศท่คาดวานาจะมีขีดความสามารถน ้ ี
ไดแก จีน รัสเซีย อินเดีย และสหรัฐอเมริกา

๑.๒ อาวุธจากผิวโลกสูอวกาศในลักษณะ Non-Kinetic

ื
ี
หมายรวมถึงอาวุธหรืออุปกรณท่ใชเพ่อลดทอนการทํางานของดาวเทียม
เปาหมายโดยไมมีการทําลายทางกายภาพ เชน การกอกวนการทํางาน

ี
ั
การรบกวนการตรวจจบ และการโจมตทางไซเบอร โดยการลดทอนการทํางาน
ั
ึ
ั
ื
ี
ลกษณะนอาจเกิดข้นแบบช่วคราวหรือแบบถาวรข้นอยูกับเคร่องมือและ
ึ
้
วัตถุประสงคในการโจมตี การกระทําในลักษณะนี้ ไดแก การใช Jammer
รบกวนการติดตอส่อสารระหวางดาวเทียมและสถานีควบคุม การใช laser
ื
ั
ื
ี
ุ
ี
รบกวนการตรวจจบดวยอปกรณตาง ๆ บนดาวเทยม หรอการโจมตทาง
ี
ไซเบอรกับสถานีควบคุมดาวเทียม เปนตน ประเทศท่คาดวานาจะมีขด
ี
ั
ี
ั
ี
ั
ิ
ิ
ิ
ี
ี
ี


ความสามารถน ไดแก จน รสเซย อนเดย สหรฐอเมรกา อรก และเกาหลเหนอ
ื
้
๒. อาวุธจากอวกาศสูอวกาศ
๒.๑ อาวุธจากอวกาศสูอวกาศในลักษณะ Kinetic เปนอาวุธ
ท่ใชทําลายดาวเทียมเปาหมายโดยตรง ในท่น้รวมถึงอาวุธท่พุงชนแลวทําให
ี
ี
ี
ี
ิ
ื
ดาวเทยมหลดออกจากวงโคจร หรออาวธทระเบดแลวสรางขยะอวกาศ
ุ
ี
่
ุ
ี
กีดขวางวงโคจรของดาวเทียม
๒.๒ อาวุธจากอวกาศสูอวกาศในลักษณะ Non-Kinetic เปน
ี
ี
สวนท่ครอบคลุมการใชอุปกรณท่ติดต้งกับดาวเทียมสงสัญญาณรบกวน
ั
ื
แพรคล่นไมโครเวฟพลังงานสูง (High-Powered Microwave) หรือยิง
พลังงานเลเซอร เพ่อรบกวนหรือขัดขวางประสิทธิภาพการทํางานของ
ื
ื
ึ
ั
ดาวเทียมซ่งอาจเปนแบบช่วคราวหรือแบบถาวร ท้งน้ข้นอยูกับเคร่องมือ
ี
ั
ึ
และวัตถุประสงคในการโจมตี
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒà 71 71
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

๓. อาวุธจากอวกาศสูผิวโลก

๓.๑ อาวุธจากอวกาศสูผิวโลกในลักษณะ Kinetic เปนอาวุธ
ี
ท่ถูกยิงจากฐานยิงในอวกาศโจมตีเปาหมายท่อาจอยูในมิติทางบก มิติทางทะเล
ี
ี
ื
หรือมิติทางอากาศ สามารถทะลุทะลวงเขาไปในทุกพ้นท่แมวาจะเปน
ั
เขตแดนของฝายตรงขามท่มีการปองกันสูงก็ตาม อีกท้งยังมีความเร็วสูง
ี
ซึ่งทําใหเวลาในการเตือนภัยและตอตานเปนไปอยางจํากัด อาวุธที่มีความ
ใกลเคียงในลักษณะดังกลาว ไดแก Soviet Fractional Orbital
Bombardment Systems (FOBS) ที่มีการใชงานในชวง ป ค.ศ.๑๙๖๐
ถึง ๑๙๘๐ ในสวนของสหรัฐอเมริกาก็เคยมีแนวความคิดใกลเคียงกันภายใต
ชื่อโครงการ Hypersonic Kinetic Penetrator Projectile อยางไรก็ตาม
ี
อาวุธลักษณะน้มีอุปสรรคในการพัฒนา เน่องจากความซับซอนทางดาน
ื
ั
ี
เทคโนโลยี งบประมาณในการพัฒนา อีกท้งยังมีขอถกเถียงเก่ยวกับการ
ละเมิดสนธิสัญญาของสหประชาชาติวาดวยหลักเกณฑการดําเนินกิจการ
ของรัฐในการสํารวจและการใชอวกาศภายนอก รวมท้งดวงจันทรและเทห
ั
ในทองฟาอื่น ๆ ค.ศ.๑๙๖๗ (Treaty on Principles Governing the

Activities of States in the Exploration and Use of Outer Space,
including the Moon and Other Celestial Bodies) ในขอที่หามไมให
ติดตั้งอาวุธนิวเคลียร หรืออาวุธทําลายลางสูง ในวงโคจร วัตถุ หรือสถานี
ที่อยูในหวงอวกาศ ๑๐


ู
ิ
ั
๓.๒ อาวธจากอวกาศสผวโลกในลกษณะ Non-Kinetic นน
้
ั
ุ
ประกอบไดดวย เลเซอรพลังงานสูงโจมตีเปาหมายในมิติตาง ๆ บนพื้นผิว
โลก รวมไปถึงการใชการรบกวนทางอิเล็กทรอนิกสจากอวกาศอีกดวย
อยางไรกตาม การใชอาวธในลกษณะ Non-Kinetic อาจถกลดทอน
ุ
็
ั
ู
ประสิทธิภาพลง จากอุปสรรคของการทะลุทะลวงผานชั้นบรรยากาศและ
ระยะทางที่ไกลจากเปาหมายบนผิวโลก
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
72 72 ¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

มิติทางอวกาศกับการปฏิบัติทางทหารในปจจุบัน


ิ
ั
ปฏิบัติการทางทหารระหวางรัสเซียและยูเครนซ่งเร่มตนต้งแต
ึ
ี
ตนป ค.ศ.๒๐๒๒ เปนอีกเหตุการณท่ช้ใหเห็นถึงผลกระทบของมิติทาง
ี
อวกาศท่มีตอปฏิบัติการทางทหารในมิติอ่น ๆ กอนท่สงครามคร้งนี้จะเกิดข้น
ั
ี
ื
ี
ึ
ื
นักการทหารหลายคนเช่อกันวารัสเซียจะสามารถทําลายขีดความสามารถ
ทางทหารของยูเครน เชน ระบบควบคุมสั่งการ ระบบสื่อสาร และระบบ
ั
การรวบรวมขอมูลขาวสาร ไดเกือบท้งหมดในระยะเวลาอันส้น อยางไร
ั
ี
ก็ตามเม่อเวลาผานไปหลายเดือน เปนท่ชัดเจนวายูเครนสามารถดํารง
ื
ขีดความสามารถในการตอตานรัสเซียไดอยางมีประสิทธิภาพ หน่งในเหตุผล
ึ
ี
สําคัญท่อธิบายการดํารงอยูของความสามารถทางทหารของยูเครนคือ
ิ
ุ
ิ
ุ
ั
ยูเครนไดรับการสนับสนนปฏิบติการในมิตทางอวกาศจากกลมบรษัท
ดาวเทียมเอกชน (Commercial Satellites) ซึ่งสามารถยกตัวอยางการ
สนับสนุนไดเปน ๓ รูปแบบ ไดแก การติดตอสื่อสาร ภาพถายดาวเทียม
ความละเอียดสูง และการตรวจจับสัญญาณทางอิเล็กทรอนิกส
ึ
ื
การสนับสนุนดานการติดตอส่อสาร: บริษัท Space x ซ่งเปน
เจาของเครือขายดาวเทียม Starlink ที่มีมากกวา ๑,๖๐๐ ดวง ในวงโคจร
ตํ่า ( Low Earth Orbit: LEO) ไดถูกใชสนับสนุนฝายยูเครนในดานการ
ติดตอส่อสารระหวางหนวยทหาร การปฏิบัติการดานกิจการพลเรือน
ื
การปฏิบัติการดานจตวิทยา รวมไปถึงการควบคุม Drone ในการโจมต ี
ิ
เปาหมายทางทหารของรัสเซีย


ดาวเทียม Starlink ของบริษัท SpaceX
ที่มา: https://www.livescience.com/
starlink




¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒà 73 73
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

การสนับสนุนภาพถายดาวเทียมความละเอียดสูง: ภาพถายพื้นที่
ั
ิ
อุปกรณ รวมท้งส่งกอสรางตาง ๆ รายละเอียดสูงของบริษัท Maxar
Technologies และ BlackSky ซึ่งมีเครือขายดาวเทียมที่มีระบบตรวจจับ

หลายชนิด เชน Optical Imaging Near-Infrared Short-Wave Infrared
และ Synthetic Aperture Radar (SAR) ถูกนําไปใชเปนขอมูลสําคัญใน
การวางแผนทางทหารของยูเครนอยางตอเน่อง ขอมูลเหลาน้ถือวาเป นสวน
ี
ื
หน่งของขาวกรองทางภูมิสารสนเทศ (Geospatial intelligent: GEOINT) ๑๑ ๑๒
ึ



















ที่มา: https://spacenews.com/satellite-imaging-companies




















ที่มา: breakingdefense.com

¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
74 74 ¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

การสนับสนุนดานการตรวจจับสัญญาณทางอิเล็กทรอนิกส:
หนึ่งในภาคเอกชนที่มีบทบาทสนับสนุนขอมูลคือ บริษัท HawkEye 360
ึ
่
ุ
ี
ั
ี
ํ
ซงเปนเจาของเครือขายดาวเทยมท่สามารถตรวจจบ ระบบตาบลท ่ ี
รวมทั้งวิเคราะหสัญญาณคลื่นความถี่วิทยุ (Radio-Frequency, RF) ที่มี
การแพรออกมาจากกิจกรรมตาง ๆ ในพ้นท่เปาหมาย บริษัทดังกลาวได
ี
ื
ื
สนับสนุนขอมูลการตรวจจับการแพรคล่นรบกวนสัญญาณของระบบ GPS
ี
ื
ั
รวมท้งการติดตามขอมูลการแพรคล่นท่มาจากระบบ AIS ท่ติดต้งในเรือ
ี
ั
ี
ขอมูลเหลาน้ถือวาเปนสวนหน่งของขาวกรองทางสัญญาณ (Signals
ึ
intelligence: SIGINT) ๑๓


























ดาวเทียม Hawkeye 360 ตรวจจับสัญญาณรบกวน GPS
ที่มา: https://www.he360.com/space-industry


¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒà 75 75
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

กำรพัฒนำกำรใช้มิติทำงอวกำศเพื่อกำรปฏิบัติกำรทำงเรือ


จากท่กล่าวมาข้นต้นจะเห็นได้อย่างชัดเจนถึงความสาคัญของการ
ี
ั
�
ึ
ิ
ี
ี
ใช้มิติทางอวกาศท่เพ่มมากข้นในปัจจุบัน มิติน้สามารถเพิ่มศักยภาพในด้าน
การรวบรวมข้อมูลข่าวสาร โดยเฉพาะข่าวกรองทางสัญญาณ (SIGINT)
และข่าวกรองทางภูมิสารสนเทศ (GEOINT) รวมทั้งการติดต่อสื่อสารและ
การสั่งการซึ่งเป็นแกนกลางของระบบสงครามแบบเครือข่าย (NCO) ดังที่
ได้เห็นจากการใช้ดาวเทียมในปฏิบัติการทางทหารต่าง ๆ โดยเฉพาะใน
ี
ิ
ั
ยูเครน ดังน้นกองทัพเรือจึงควรมแนวทางในการพัฒนาการใช้มติทางอวกาศ
ิ
ื
�
เพ่อเพ่มขีดความสามารถในการปฏิบัติการทางเรือ สาหรับแนวทางในการ
พัฒนาอาจครอบคลุมหัวข้อ ดังต่อไปนี้
• การจัดทาแผนแม่บทท่ชัดเจนในการพัฒนาขีดความสามารถใน
�
ี
มิติทางอวกาศสนับสนุนการปฏิบัติการทางเรือ
• การพัฒนาบุคลากรของกองทัพให้ตระหนักถึงความสาคัญ และ
�
มีขีดความสามารถในการปฏิบัติงานเก่ยวข้องกับมิติทางอวกาศตามหน้าท ่ ี
ี
ความรับผิดชอบที่ได้รับ
ื
• การพัฒนาเทคโนโลยี และอุปกรณ์ทางเรือในการเช่อมต่อกับ
เครือข่ายดาวเทียมที่มีในพื้นที่ปฏิบัติการ

• การแสวงหาความร่วมมือระหว่างกองทัพ องค์กรภาครัฐ และ
เอกชน ทั้งในและต่างประเทศ



















¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
76 7620 ¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃนาวิกาธิปัตย์สาร
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
คลังปัญญา พัฒนาผู้นำ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒา

เอกสำรอ้ำงอิง


๑. History. (2022, jul 31). History Stories. Retrieved from
History.com: https://www.history.com/news/from-sputnik-to-space
walking-7-soviet-space-firsts
๒. NASA. (2022, Jul 31). Explorer 1 Overview. Retrieved from Explorer
and Early Satellites: https://www.nasa.gov/mission_pages/explorer
/explorer-overview.html
๓. Every Satellite Orbiting Earth and Who Owns Them. (2022, Jul 31).
Retrieved from dewesoft.com: https://dewesoft.com/daq/every-
satellite-orbiting-earth-and-who-owns-them
๔. GPS and the World’s First “Space War”. (31 Jul 2022). เข้าถึงได้จาก
scientificamerican: https://www.scientificamerican.com/article/gps-
and-the-world-s-first-space-war/
๕. Eyes on Saddam. (31 Jul 2022). เข้าถึงได้จาก The National Security
Archive: https://nsarchive2.gwu.edu/NSAEBB/NSAEBB88/
๖. Army News Service. (24 April 2020). US Army Futures and Concepts
Center evaluates new force structure. เข้าถึงได้จาก Defencetalk:
https://www.defencetalk.com/us-army-futures-and-concepts-
center-evaluates-new-force-structure-75266/
๗. คณะเจ้าหน้าที่ท�างานหลักนิยมปฏิบัติการทางอากาศ. (๒๕๖๒). ร่างหลักนิยม
ปฏิบัติการทางอวกาศ . กรุงเทพฯ: กองทัพอากาศ.
๘. คณะเจ้าหน้าที่ท�างานหลักนิยมปฏิบัติการทางอากาศ. (๒๕๖๒). ร่างหลักนิยม
ปฏิบัติการทางอวกาศ . กรุงเทพฯ: กองทัพอากาศ.
๙. Michael P. Gleason. (2020). A Roadmap for Assessing Space
Weapons. Center for Space Policy and Strategy, 1-12.
๑๐. UN. (2022, Jul 31). Treaty on Principles Governing the Activities of
States in the Exploration. Retrieved from UN Office for Outer
Space Affairs : https://www.unoosa.org/oosa/en/ourwork/spacelaw/
treaties/introouterspacetreaty.html
๑๑. spacenews.com. (2022, Jul 31). Retrieved from https://spacenews.
com/satellite-imaging-companies-increase-profile-as-they-track-rus
sias-invasion-of-ukraine/




นาวิกาธิปัตย์สาร
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
คลังปัญญา พัฒนาผู้นำา 77 77 21
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

๑๒. breakingdefense.com. (2022, Jul 31). Retrieved from
https://breakingdefense.com/2022/05/to-maximize-ukraine-cover
age-blacksky
๑๓. www.he360.com. (2022, Jul 31). Retrieved from https://
www.he360.com/space-industry




















































¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
78 78 22 นาวิกาธิปัตย์สาร
คลังปัญญา พัฒนาผู้นำา
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

สงครามไซเบอร์







โดย นาวาเอก ธงชัย คุมกัน






¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒà 79 79
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

บทคัดยอ

สงครามไซเบอร (CYBER WAR) คือ การใชชองทางดิจิทัล
ื
เพ่อโจมตีประเทศศัตรู โดยหวังผลใหเกิดความเสียหายพอๆ กับการทํา
ื
สงครามจริงๆ โดยใชโลกไซเบอรเปนเคร่องมือ ทําใหเกิดความเสียหาย
ดานกายภาพ ทําอันตรายตอผูคนหรือวัตถุในโลกจริง รวมถึงไปขัดขวาง
ี
ั
การทํางานหรือทําลายระบบคอมพิวเตอรท่สําคัญ อีกท้งสงครามไซเบอร
ยังเปนเรื่องของการใชอานุภาพทางไซเบอรของชาติใดชาติหนึ่ง เพื่อโจมตี
ึ
ั
ั
ึ
ื
ิ
ื
อีกชาตหน่ง ท้งเพ่อขมขู คุกคาม จนกระท่งทําลายลางอีกชาติหน่ง เน่องจาก
ื
ความกาวหนาทางเทคโนโลยีทําให มีการเช่อมโยงเครือขายคอมพิวเตอร
หลายลานเคร่องท่วโลกเขาดวยกัน หรือท่เรียกวาเครือขายอินเตอรเน็ต
ั
ี
ื
ั
นอกจากจะมีประโยชนในดานของการติดตอส่อสารกันไดท่วโลกแลว
ื
อินเตอรเน็ตยังสามารถใชเปนอาวุธ ในทางการทหาร และการสงครามดวย
เปนผลทําใหการทําสงครามเปลี่ยนไปจากสงครามรูปแบบเดิม ๆ ไปอยางมาก
สงครามรูปแบบใหมจะมาในรูปของการทําสงครามผานทางระบบ
ึ
ี
เครือขายอินเตอรเน็ต หรือท่เรียกวา CYBER WAR ซ่งสงครามน้อาจไม
ี
ื
จําเปนตองเคล่อนกําลังทหารหรือยุทโธปกรณไปโจมตีขาศึก เพียงแตน่ง
ั
อยูหนาจอคอมพิวเตอร แลวเคาะแปนคียบอรดเทานั้น ก็สามารถทําลาย
ขาศึกใหเกิดความเสียหายได แมวาจะไมมีการทิ้งระเบิดถลมอาคาร หรือ
ื
อะไรก็ตามสหรัฐอเมริกาไดช่อวาเปนผูนําดานสงครามไซเบอร มีนักรบ
ไซเบอรท่เกงกาจ แตก็มีหลายประเทศท่มีศักยภาพดานสงครามไซเบอรสูง
ี
ี
เชน จีน รัสเซีย ก็มีศักยภาพเพียงพอสามารถที่จะแฮกระบบของสหรัฐได
เชนกัน แมสหรัฐจะดูเหมือนวามีความเหนือกวาในดานสงครามไซเบอร
แตอาจไมลงเอยดวยการเปนผูชนะเสมอไป และหากสงครามไซเบอรเกิด
ขึ้นเต็มรูปแบบจะกอความสูญเสียอยางไรตอประเทศที่ถูกโจมตี เนื่องจาก
ึ
โลกในปจจุบันมีการพ่งพาระบบเครือขายคอมพิวเตอร ในการทําธุรกิจ และ
ึ
ี
กิจกรรมอยูตลอดเวลา ซ่งมีความเปราะบางมากท่จะถูกโจมตีจากแฮกเกอร
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
80 80 ¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

ึ
ึ
ซ่งสามารถสรางความเสียหายใหเกิดข้นได เชน เงินในบัญชีของผูถูกแฮกอาจ
สูญหายไป ความลับทางการคาอาจถูกขโมยไป หรืออ่นๆ อีกมากมาย
ื
สงครามไซเบอร นั้นมีอิทธิพลอยางยิ่งตอการกําหนดยุทธศาสตร
ในหลายๆประเทศไดมีการเตรียมการใหประเทศมีความพรอม และมีขีด
ั
ความสามารถในการทําสงครามไซเบอร ดังน้นประเทศไทย ควรเตรียมการ
ใหประเทศมีความพรอมและพัฒนาขีดความสามารถในการทําสงคราม
ไซเบอรใหอยูในระดับสูง

บทนํา

ี
ในทศวรรษแรกของศตวรรษท่ ๒๑ สหรัฐอเมริกาไดพัฒนาและ
นําอาวุธชนิดใหมเขาประจําการ ไดกอต้งกองบัญชาการทหารหนวยใหม
ั
ึ
ี
ื
ข้นมาเพ่อใหทําหนาท่ปฏิบัติการในสงครามไฮเทครูปแบบใหม โดยในป ๒๐๐๙
ั
สหรัฐอเมริกาไดต้งกองบัญชาการไซเบอร ซ่งเปนหนวยงานทางทหาร
ึ
มีภารกิจในการปฏิบัติการทางสงคราม ไซเบอร แตยังมีกองบัญชาการ
เชนเดียวกันน้ในหลายประเทศ เชน รัสเซีย จีน เกาหลีใต องคกรดานการขาว
ี
และการทหารเหลาน้กําลังเตรียมพรอมในการทําสงครามไซเบอร ดวยหลาย
ี
สิ่งที่เรียกกันวา “Logic Bomb” (ซอฟตแวร หรือชุดคําสั่งที่ปดระบบหรือ
เครือขาย และ/หรือลบขอมูลหรือซอฟตแวรในเครือขาย) และ “Trapdoor”
ี
(ซอฟตแวรประสงคราย ท่ถูกเพ่มในระบบโดยไมไดรับอนุญาต เปนตัวท่จะ
ิ
ี
เปดการเขาถึงเครือขาย หรือโปรแกรมน้นโดยไมไดรับอนุญาตในภายหลัง)
ั











ที่มา https://newstextarea.com/cyber-wars-of-the-future-what-experts-warn-of/


¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒà 81 81
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

เมื่อใชอุปกรณเชื่อมตอเครือขาย ในการติดตั้งโปรแกรม สามารถ
พบภัยคุกคามมากมาย มีมัลแวรหลายประเภทท่อาจทําให ระบบความ
ี
ี
ปลอดภัยตกอยูในความเส่ยง และอาจสงผลกระทบตอการทํางานของระบบ
ึ
คอมพิวเตอร การโจมตีดวย “Logic Bomb Attack” ซ่งเปนมัลแวรประเภทหน่ง ึ
ที่ทําใหเกิดผลกระทบตอเปาหมายอยางรายแรงได มัลแวร Logic Bomb
ั
(ซอฟตแวร หรือชุดคําส่งท่สามารถปดระบบหรือเครือขาย และ/หรือลบ
ี
ี
ึ
ขอมูลหรือซอฟตแวรในเครือขายได) ข้นอยูกับการเขียนโคดท่เปนอันตราย
ลงในโปรแกรม โดยแฝงตัวอยูในโปรแกรมนั้น จนกวาจะถึงเวลาที่กําหนด
ี
ไวใหดําเนินการโจมตีเปาหมาย ในกรณีน้แฮ็กเกอรจะกําหนดให มัลแวร
ดําเนินการโจมตีเปาหมาย เมื่อตรงตามเงื่อนไขบางประการ อาจเปนการ
่
ํ
ี

ี
ี
ี
ั
้
ิ
โจมตททาใหเกิดความเสยหายมาก เนองจากเปาหมายท่ตดตงซอฟตแวรน ้ ี
่

ื
ั
ื
ื
ไมรูวาเคร่องคอมพิวเตอรน้นติดไวรัสหรือมัลแวร เน่องจากไมสังเกตเห็นวา
ี
ิ
ื
คอมพิวเตอรทํางานผิดปกติ หรือปดเคร่องไมมีโปรแกรมท่ติดต้งเพ่มเติม
ั
ี
ึ
ปรากฏข้นหรือมีอะไรแปลกๆ จนกวาจะถึงเวลาท่กําหนดไวใหโจมตี มัลแวร
Logic Bomb นั้นมีขีดความสามารถหลายอยาง เชน ลบไฟล ขโมยขอมูล
ปองกันการเขาถึงโปรแกรมหรือบริการใชบัญชีของเรา หรือใชทรัพยากร
ิ
ระบบ “Trapdoor” หรือ “Backdoor” (ซอฟตแวรประสงคราย ท่ถูกเพ่ม
ี
ี
ในระบบโดยไมไดรับอนุญาต เปนตัวท่จะเปดการเขาถึงเครือขาย หรือ
ั
้
้
ํ
ี
่
ั
ั
ึ
้
ั
ั
ุ
โปรแกรมนนโดยไมไดรบอนญาตในภายหลง) โปรแกรมทจดทาขนนนจะ
มีสวนที่เปนความลับในโปรแกรม เปนพิเศษเพื่อเขาสูโปรแกรม หรือโมดูล
ไดโดยตรง จึงเปนชองโหวในการถูกโจมตีได โดยลอบติดต้งมัลแวรเอาไว
ั
ในยามสันติ ในการทําสงครามไซเบอรน้นการลงมือโจมตีกอนน้นดีท่สุด
ี
ั
ั
ี
โดยสวนมาก เปาหมายการโจมตีน้นสามารถถูกโจมตีได ไมวาจะอยูท่ใดใน
ั
โลก ทําใหมีโอกาสกลายเปนวิกฤตการณที่สูงไดมากอยางยิ่ง ดังนั้นการทํา





สงครามไซเบอรนั้นจึงถูกปกปดเปนความลับอยางมาก
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
82 82 ¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

ึ
ี
ประเทศท่เปนผูคิดคนเทคโนโลยีใหม ใชยุทธวิธีใหม ๆ ข้นมาใชงาน
ั
อาจไมใชผูพิชิตเสมอไป ถาหากกองทัพของประเทศน้นยังคงหลงติดอยูกับ
ื
ี
ี
วิธีการท่เคยใชมาในอดีต ความเช่อม่นในยุทโธปกรณท่คิดวามีพลานุภาพ
ั
ี
เหนือใคร ผูท่เปนตนกําเนิดของอาวุธเชิงรุกใหมอาจกลายเปนผูแพได
เวนเสียแตวาจะสามารถดําเนินการปองกันอาวุธเหลานี้ได
จุดเริ่มตนสงครามไซเบอร
ี
การทําสงครามไซเบอร? มีอะไรบางท่นํามาใชเปนอาวุธในการโจมต ี

ี
อันดับแรก อาวุธท่วาน้ไดถูกนํามาใชในการกออาชญากรรม
ี
บนโลกไซเบอร ซึ่งเกิดขึ้นอยูตลอดเวลา โดยจะมี Botnet (เปนกลุมของ
ี
ี
ี
อุปกรณท่ติดมัลแวรและถูกเปล่ยนเปน Bot) ท่พรอมจะดําเนินการโจมต ี
เปาหมาย แบบ DDoS (Distribute Denial of Service ) คือ การปฏิเสธ
ื
ึ
การใหบริการ ซ่งเปนการทําใหเคร่อง หรือทรัพยากรเครือขาย สําหรับเปาหมาย
ที่ถูกโจมตีใชบริการไมได หรืออาจทําใหการบริการตางๆ หยุดชะงัก หรือ
ทําหนาท่เบ่ยงเบนความสนใจจากผูดูแลระบบ เพ่อใหสามารถโจมต ี
ี
ี
ื
เปาหมายที่แทจริงไดงายขึ้น (Smoke Screen DDoS) หรืออาจจะเปนได
ท้งสองอยาง นอกจากเทคนิคการ Hacking ของ Hacker ยังมีการโจมต ี
ั
อีกหลากหลาย เชน เทคนิคการโจมตีแบบ Social engineering ซึ่งไมได
ี
ี
่
โจมตทีระบบ แตเปนการโจมตีท่ผูใชระบบ หรือเทคนิค Spear Phishing เปนการ
สรางสถานการณใหเปาหมายหลงเช่อ เชน การสงขอความ อีเมล หรือ
ื
ื
ื
เว็บไซตปลอม เพ่อเปนเหย่อลอใหเปาหมายหลงเช่อ และหลอกลอเปาหมาย
ื
ื
่
ิ
ั

ิ
้
ใหกรอกขอมลสวนตวตาง ๆ หรอ สงโปรแกรมใหตดตงลงเครองคอมพวเตอร 

ู



ื
ั

ตามท่แฮกเกอรตองการแลวนําไปใชประโยชน เปนตน แตภัยคุกคามน้น
ั
ี
กสามารถเกดจากภายในไดและปองกนไดยาก อยางไรกตาม Hacker
็
็
ั
ิ
สามารถโจมตีไปยังเครือขายตาง ๆ ไดโดยตรง หรือแฝงเขามาโจมตีระบบ
ที่มีความสําคัญ (Highly Sensitive) หรือที่เปนความลับได
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒà 83 83
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

อิสราเอลใชสงครามไซเบอรโจมตีซีเรีย

























ที่มา http://monsoonphotonews.blogspot.com/2013/09/un.html

สหรัฐอเมริกาและมหาอํานาจทางนิวเคลียร กําหนดวาจะยุติการ
ขายองคความรู ดานอาวุธนิวเคลียร และไมใหประเทศอ่นๆ มีอาวุธนิวเคลียร
ื
ิ
จุดเร่มตน คือ ซีเรีย ประเทศท่มีชายแดนติดกับอิสราเอล เคยเปดการเจรจา
ี
กับอิสราเอลผานทางตุรกี และไดมีความพยายามอยางจริงจังแบบลับๆ
ี
ี
ในอันท่จะครอบครองอาวุธนิวเคลียร ตอมามีประเทศท่เปนผูเช่ยวชาญ
ี
ไดเริ่มตั้งขอสงสัยวา ซีเรียกําลังสรางระเบิดนิวเคลียรขึ้นมา จึงไดเกิดการ
วางแผนโจมตีอาคาร ที่ถูกสงสัยวาเปนสถานที่ผลิตนิวเคลียร แตยังไมเปน
ี
ี
ท่แนชัดวา อาคารท่ถูกทําลายน้นเปนสถานท่ผลิตนิวเคลียรจริงหรือไม
ั
ี
ี
ํ
ี
ิ
่
ึ
ซงมผวเคราะหวา ซีเรยอาจไมใชเปาหมายท่แทจรง แตอิสราเอลกาลัง
ิ
ู
ี
สงสัญญานเตือนไปยังอิหราน ใหเห็นวาอิสราเอลสามารถโจมตีทํานอง
เดียวกันกับอาคารสถานที่ทางนิวเคลียรของอิหรานได หากทางอิหรานไม
ยุติโครงการพัฒนานิวเคลียร
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
84 84 ¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

เมื่อเดือนกันยายน ป ค.ศ.๒๐๐๗ กลุมอาคารแหงหนึ่งทางตะวัน
ออกของซีเรีย ซึ่งเปนอาคารที่กําลังกอสรางโดยใชคนงานเกาหลีเหนือ ถูก

่
ึ
่
ี
ิ
ุ
ู
ี
ู
ฝงบนอิสราเอลโจมต โดยแหลงขาวของอสราเอลระบวา สถานทซงถกโจมต ี
ิ

เปนโรงงานผลิตอาวุธนิวเคลียรที่ออกแบบโดยเกาหลีเหนือ






ที่มา https://mgronline.com/around/detail/9610000028253



อยางไรก็ตาม เบื้องหลังความลึกลับทั้งหมดนี้ ยังมีเรื่องใหแปลก
ื
ี
ใจอยูอีกอยาง ท่ผานมาซีเรียใชเงินหลายพันลานดอลลารเพ่อระบบปองกัน
ภัยทางอากาศ ในคํ่าคืนของเดือนกันยายนนั้น เจาหนาที่ของกองทัพซีเรีย



ั
ิ
ั

ั
กจบตามองเรดารของตนอยางใกลชดตลอดเวลา หลงจากทชวงเชาในวนนน
้

่
ี
็
ั
ี
ี
อิสราเอลส่งการใหทหารของตนท่ประจําการอยูบนท่ราบสูงโกลัน เตรียมพรอม
ั
ี
ั
ี
ื
เต็มพิกัดจากท่ม่นของกองทหารดังกลาวซ่งเปนพ้นท่ยึดครองอยูในดินแดน
ึ
ี
ื
ของซีเรีย และอิสราเอล ไดเขาโจมตีอาคารท่ตองสงสัยเม่อเวลาเท่ยงคืน
ี
โดยสงฝูงบินที่ประกอบดวย F-15 อีเกิล และ F-16 ฟลคอล โดยบินผาน
มาทางตุรกี ซ่งเคร่องบินเหลาน้ ยังอยูหางไกลจากความสามารถในการ
ี
ื
ึ
ลองหน หลีกเรนจากเรดาร ในขณะน้นกองทัพซีเรียมีการเตรียมพรอมอยาง
ั
ี
สูงสุดระบบปองกันภัยทางอากาศของซีเรียควรตรวจจับฝูงบินท่เขามาโจมตีได
ควรมีสัญญานเตือน และควรเกิดจุดสวางบนจอเรดารของซีเรีย แตปรากฏวา
ั
ไมมีสญญานเตือน ไมมีจุดสวางบนจอเรดารของซีเรียแมแตนอยบนจอเรดาร
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒà 85 85
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

ิ
็
ี
ิ
็
้
ั
ี
ี
ไมมอะไรผดปกตปรากฏใหเหน แสดงผลใหเหนวานานฟาของซเรยนน
ปลอดภัย














ที่มา : https://www.tnews.co.th/social/354249

















ที่มา : https://twitter.com/siraxkyungsoo/status/1396119751777083399/photo/1


ี
หลังเหตุการณ ซีเรียไดสรุปผลวา กอนท่จะถูกโจมตีเครือขายระบบ
ู
ิ
ปองกนภยทางอากาศของซีเรยถกครอบครองโดยอสราเอล โดยเขาไป
ี
ั
ั
ควบคุมระบบปองกันภัยทางอากาศไมใหตรวจจับฝูงบินได ทําใหไมมีการ
ั
ี
แสดงภาพปรากฏบนจอเรดาร ภาพท่กองทัพซีเรียเห็นบนจอเรดารน้นวางเปลา
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
86 86 ¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

นานฟาไมถูกบุกรุกและมีความปลอดภัย แตในความเปนจริงนานฟาทาง
ิ
ตะวันออกของซีเรีย ถูกบุกรุกและตกอยูภายใตการโจมตีของฝูงบินท้งระเบิด
ั
อิสราเอล โดยระบบปองกันภัยทางอากาศของซีเรียน้นไมสามารถระดมยิงได
ั
ึ
เพราะถูกควบคุมโดยอิสราเอล ซ่งระบบปองกันภัยทางอากาศของซีเรียน้น
สรางโดยรัสเซีย ซีเรียจึงไดสอบถามไปที่รัสเซีย ใหตรวจสอบวาระบบนี้ผิด
พลาดไดอยางไร แตบรรดาเหลานักรบไซเบอรกลับไมประหลาดใจกับเร่อง
ื
นี้ เพราะนักรบไซเบอรอิสราเอลใชวิธีการสงไวรัสเขาไปควบคุมเรดารของ
ซีเรีย ไมใหซีเรียตรวจพบฝูงบินของอิสราเอลที่บุกเขาโจมตี แทนที่จะใชวิธี

เขาไปโจมตีทิ้งระเบิดเรดารของซีเรีย ซึ่งอาจจะทําใหเกิดการสูญเสีย หรือ

ํ
ิ
ํ



ิ
็

็
ภารกจการทาลายเปาหมายไมสาเรจได จะเหนไดวาอสราเอลวางแผนการ
ี
ี
โจมตีซีเรียในสงครามไซเบอรไดอยางไรท่ติ เหลือเพียงประเด็นท่วา อิสราเอล
ึ
ี
ทําไดอยางไร ซ่งมีความเปนไปได ๓ วิธี ท่อิสราเอลสามารถครอบครอง
ระบบการปองกันภัยทางอากาศของซีเรียได
วิธีแรก มีความเปนไปไดวา กอนการโจมตีของอิสราเอลมีการสง
(UAV) บินลักลอบเขาไปในนานฟาซีเรีย โดยจงใจบินเขาไปอยูในแนวสัญญาณ
ของระบบเรดารปองกันภัยทางอากาศของซีเรีย ตามหลักแลวระบบเรดาร
ื
จะสงสญญาณออกไปในทิศทางตางๆ เม่อสัญญาณท่สงไปกระทบกบวัตถุใด
ั
ั
ี
จะสะทอนกลับมายังเคร่องรับ หลังจากน้นระบบจะประมวลขอมูลและ
ั
ื
ั
ี
ี
แสดงผลออกมาวา วัตถุท่สัญญาณกระทบน้นอยูท่ใด บินอยูในระดับความ
สูงเทาใด มีความเร็วเทาไร และมีขนาดเล็กใหญเพียงใด ตรงน้มีขอเท็จจริง
ี
ั
ี
สําคัญประการหน่งอยู น่นก็คือ สัญญาณเรดารท่สงสัญญาณอิเล็กทรอนิกส
ึ
ออกไปในอากาศน้นจะตองอนุญาตใหรับสัญญาณท่สะทอนกลับเขามายัง
ี
ั
ี
ั
ื
ระบบคอมพิวเตอรท่ติดต้งไวบนภาคพ้นดิน ดังน้นเรดารจึงเปนเสมือนประต ู
ั
ี
ี
ี
ท่เปดกวางท่คอยรับสัญญาณอิเล็กทรอนิกสท่สงออกไปคนหาอะไรก็ตาม
ที่อยูบนทองฟากลับเขามาในระบบ UAV ของอิสราเอลอาจไมถูกพบเห็น
จากเรดารระบบปองกันภัยทางอากาศของซีเรีย เพราะอาจถูกเคลือบดวย
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒà 87 87
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

ื
ี
ี
ี
วัสดุท่ดูดซับหรือหักเหทิศทางของสัญญานเรดารไปทางอ่น แทนท่จะสะทอน วิธีท่สาม อิสราเอลสงสายลับ “Hacker”เขาไปในซีเรียและสามารถ
กลับไปยังแหลงท่มา อยางไรก็ตาม ยูเอวีน้อาจตรวจจับสัญญาณเรดารท ี ่ คนพบเคเบิลไฟเบอรออพติกของเครือขายระบบปองกันภัยทางอากาศในซีเรีย
ี
ี
ั
ถูกสงออกมาจากภาคพ้นดินได หลังจากน้นก็ใชคล่นความถ่เดียวกันสง โดยไดเช่อมตอและ “Hack” เขาไปในระบบผานเคเบิลฯ โดยควบคุมส่งให
ื
ื
ั
ี
ื
ื
ี
“packet data”กลับไปยังคอมพิวเตอรของเรดาร และเครือขายระบบ “Trapdoor” เปดชองทาง แมเปนเร่องท่เส่ยงมากสําหรับสายลับอิสราเอล
ี
ปองกันภัยทางอากาศของซีเรียโดย “packet data” หรือชุดขอมูล ท่จะเขาไปอยูในซีเรียเพ่อดําเนินการเช่อมตอเขากับเคเบิลฯ ก็ตาม แตก ็
ี
ื
ื
ี
ื
คอมพิวเตอรดังกลาวทําใหระบบทํางานผิดพลาด และควบคุมระบบแสดง ไมใชเร่องท่เปนไปไมได มีรายงานออกมาวา อิสราเอลไดสงสายลับ “Hacker”
ื
ผลใหเห็นภาพนานฟาท่วางเปลา แมวาในขณะน้นไดมีฝูงเคร่องบินรบของ เขาไปอยูท่ซีเรียมานานหลายสิบปมาแลว เครือขายไฟเบอรออฟติกท่ใช
ี
ั
ี
ี
อิสราเอลบินเขามาโจมตีก็ตาม เพ่อรองรับระบบปองกันภัยทางอากาศของซีเรียน้นมีการเช่อมตอไป
ื
ั
ื
ั
ี
ั
ั
วิธีที่สอง มีความเปนไปไดวา รหัสคอมพิวเตอรของรัสเซียที่ใชใน ท่วประเทศ ไมจํากัดอยูเฉพาะภายในท่ต้งทางทหารเทาน้น จึงทําใหสายลับ
ื
ั
การควบคุมเครือขายระบบปองกันภัยทางอากาศของซีเรียร่วไหลโดยฝมือ สามารถปฏิบัติการในพ้นท่อ่นท่ไมใชท่ต้งทางทหารเพ่อ “Hack” เขาไปใน
ี
ื
ั
ี
ื
ี
ี
ี
ี
ของสายลับอิสราเอล ณ ท่ใดท่หน่ง อาจเปนท่หองปฏิบัติงานของรัสเซีย เครือขายไดสะดวกขึ้น ทําใหการปฏิบัติการนั้นไมไดขึ้นอยูกับความสําเร็จ
ึ
ื
ี
หรือสถานท่ทางดานการทหารของซีเรียเอง หรืออาจมีผูอ่นทําใหกับอิสราเอล ของ UAV ที่จะตองสง “packet data” สะทอนกลับมาเพื่อแทรกเขาสู
ื
ี
โดยลักลอบติดตั้ง “Trapdoor” ซึ่งเปนคําสั่งที่แฝงไวในระบบปฏิบัติการ เน็ตเวิรคภาคพ้นเพียงอยางเดียว ท่สําคัญคือสายลับน้นสามารถเช่อมตอ
ั
ื
ั
ื
ี
ี
หรือแอพพลิเคช่น มีหนาท่ควบคุมการทํางานของโปรแกรมระบบปองกันภัย ส่อสารผานสายเคเบิลไฟเบอรออพติกในพ้นท่กลับไปยังฐานบัญชาการ
ื
ี
ื
ทางอากาศ (การตรวจสอบการทํางานของซอฟแวร แมกระทั่งผูเชี่ยวชาญ ของกองทัพอากาศอิสราเอลได โดยใชวิธีการส่อสารท่เรียกวา “LPI”
ี
ื
ํ
ก็ยังไมสามารถคนหาความบกพรองท่ถูกแทรกใสไวในซอฟตแวรได) (Low-probability-of-intercept) ซ่งเปนการส่อสารท่มีความเปนไปไดต่า
ี
ึ
โดย“Trapdoor” ท่ถูกใสแฝงเอาไวอาจถูกกําหนดใหรับคําสั่งหรือตอบ ที่จะถูกดักจับสัญญาณได สายลับอิสราเอลอาจสามารถจัดตั้งชองทางการ
ี
สนองตอสญญาณโดยเฉพาะ เชน เมอระบบประมวลผลของเรดารตรวจ สื่อสารลับ “Covert Communications Network (CCN)” แมจะอยูใน
่
ื
ั
ี
พบสัญญาณอิเล็กทรอนิกสพิเศษชุดหนึ่งแลวตอบสนองโดยการควบคุม ยานธุรกิจในกลางกรุงดามัสกัส โดยเส่ยงตอการท่จะถูกตรวจพบในซีเรียได
ี
ี
ี
่
ระบบใหแสดงผลวาไมมเปาหมายบนทองฟาในชวงเวลาทกาหนดไว นอยมาก
ํ
ุ

ั
็
ิ


โดยตองควบคมเครอง UAV ใหสงชดสญญาณอเลกทรอนกส ชดหนงสะทอน ไมวาจะเลือกใชวิธีการใดเลนงานเครือขายของระบบปองกันภัย
ุ
ื
่
่
ึ

ุ
ิ

กลับไปยังระบบคอมพิวเตอรภาคพื้นโดย “Trapdoor” อาจเปนจุดเชื่อม ทางอากาศของซีเรีย มีความเปนไปไดวามันอาจจะมาจากตํารายุทธวิธ ี
ตอลับ ๆ ที่เปดเปนชองทางไวใหสามารถเขาถึงเครือขายระบบปองกันภัย ที่หยิบยืมมาจากสหรัฐอเมริกา
ทางอากาศ โดยขามระบบตรวจสอบการลวงลํ้าและไฟรวอลล ผานระบบ
การเขารหัสความปลอดภัยแลวเขาไปควบคุมท้งเครือขายโดยมีสิทธิและ การเรียนรูจากบทเรียนของสหรัฐอเมริกา
ั
อํานาจเทียบเทากับผูดูแลระบบ อสราเอลไดเรยนรจากโปรแกรมการฝกรวมทดาเนนการมานาน
ํ
ู
ิ
ี
ิ
ี
่
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
88 88 ¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒà ¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒà 89 89
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ ¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

ี
วิธีท่สาม อิสราเอลสงสายลับ “Hacker”เขาไปในซีเรียและสามารถ
คนพบเคเบิลไฟเบอรออพติกของเครือขายระบบปองกันภัยทางอากาศในซีเรีย
ั
โดยไดเช่อมตอและ “Hack” เขาไปในระบบผานเคเบิลฯ โดยควบคุมส่งให
ื
ื
“Trapdoor” เปดชองทาง แมเปนเร่องท่เส่ยงมากสําหรับสายลับอิสราเอล
ี
ี
ี
ื
ื
ท่จะเขาไปอยูในซีเรียเพ่อดําเนินการเช่อมตอเขากับเคเบิลฯ ก็ตาม แตก ็
ี
ไมใชเร่องท่เปนไปไมได มีรายงานออกมาวา อิสราเอลไดสงสายลับ “Hacker”
ื
เขาไปอยูท่ซีเรียมานานหลายสิบปมาแลว เครือขายไฟเบอรออฟติกท่ใช
ี
ี
เพ่อรองรับระบบปองกันภัยทางอากาศของซีเรียน้นมีการเช่อมตอไป
ั
ื
ื
ั
ั
ี
ั
ท่วประเทศ ไมจํากัดอยูเฉพาะภายในท่ต้งทางทหารเทาน้น จึงทําใหสายลับ
สามารถปฏิบัติการในพ้นท่อ่นท่ไมใชท่ต้งทางทหารเพ่อ “Hack” เขาไปใน
ื
ี
ี
ี
ื
ั
ื
เครือขายไดสะดวกขึ้น ทําใหการปฏิบัติการนั้นไมไดขึ้นอยูกับความสําเร็จ
ของ UAV ที่จะตองสง “packet data” สะทอนกลับมาเพื่อแทรกเขาสู
เน็ตเวิรคภาคพ้นเพียงอยางเดียว ท่สําคัญคือสายลับน้นสามารถเช่อมตอ
ี
ั
ื
ื
ื
ส่อสารผานสายเคเบิลไฟเบอรออพติกในพ้นท่กลับไปยังฐานบัญชาการ
ื
ี
ของกองทัพอากาศอิสราเอลได โดยใชวิธีการส่อสารท่เรียกวา “LPI”
ื
ี
ี
ื
ํ
(Low-probability-of-intercept) ซ่งเปนการส่อสารท่มีความเปนไปไดต่า
ึ
ที่จะถูกดักจับสัญญาณได สายลับอิสราเอลอาจสามารถจัดตั้งชองทางการ
สื่อสารลับ “Covert Communications Network (CCN)” แมจะอยูใน
ยานธุรกิจในกลางกรุงดามัสกัส โดยเส่ยงตอการท่จะถูกตรวจพบในซีเรียได
ี
ี
นอยมาก
ไมวาจะเลือกใชวิธีการใดเลนงานเครือขายของระบบปองกันภัย
ทางอากาศของซีเรีย มีความเปนไปไดวามันอาจจะมาจากตํารายุทธวิธ ี
ที่หยิบยืมมาจากสหรัฐอเมริกา
การเรียนรูจากบทเรียนของสหรัฐอเมริกา
ู
ิ
ี
อสราเอลไดเรยนรจากโปรแกรมการฝกรวมทดาเนนการมานาน
ี
่
ิ
ํ
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒà 89 89
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

ี
กวาสองทศวรรษ ในป ๑๙๙๐ ขณะท่สหรัฐอเมริกาเตรียมเขาสูสงครามกับ
ั
อิรักเปนคร้งแรก ขุนศึกไซเบอรยุคบุกเบิกของสหรัฐอเมริกาตองทํางานรวม
ื
กับหนวยปฏิบัติการพิเศษ เพ่อหาวิธีการทําลายเรดาร และเครือขายระบบ
ี
จรวดตอตานอากาศยานในระบบปองกันภัยทางอากาศท่ครอบคลุมประเทศ
อิรักไดอยางไร กอนท่ฝูงบินโจมตีของอเมริกาและพันธมิตรจะบินเขาสูนานฟา
ี
ี
ั
ั
กรุงแบกแดด คร้งแรกมีแผนท่จะสงสายลับ “Hacker”รวมไปกบหนวย
ิ
ิ
ิ
ิ
ู
ิ
ี
ั
ั
่
ี
ปฏบัตการพเศษเขาไปในอรกกอนทจะสงฝงบนเขาไปโจมต โดยใหสายลบ
ื
“Hacker”เขาไปควบคุมระบบเรดารทางดานใตของอิรัก เพ่อทําหนาท ี ่
“Hack” เขาไปในระบบเครือขายของอิรักจากภายในฐาน และจัดการสง
โปรแกรมไวรัสท่จะทําใหคอมพิวเตอรทุกตัวท่อยูในเน็ตเวิรคลมไปพรอม ๆ
ี
ี
กัน และไมสามารถรีบูทใหมได แต นายพล ชวารชคอรฟ ในขณะนั้นคิดวา
แผนดังกลาวเส่ยงและไมมีความแนนอน เขาไมม่นใจในการปฏิบัติของหนวย
ี
ั
ปฏิบัติการพิเศษของสหรัฐอเมริกามากนัก และกลัววาหนวยคอมมานโด
ท่สงเขาไปจะตกเปนเชลยศึกกอนท่สงครามจะเปดฉากดวยซ้าไป และ
ี
ํ
ี
ชวารชคอรฟ กลัววาฝายอิรักจะสามารถรีบูทคอมพิวเตอรข้นมาใหมได
ึ
ี
ทําใหระบบปองกันภัยทางอากาศสามารถระดมยิงฝูงบินโจมตีท่สงเขาไปโจมต ี
ี
โดยแผนบินจะใชมากกวาสองพันเท่ยวในวันแรกของการโจมตีทางอากาศ
“มีแนวความคิดวา ถาคุณตองการใหแนใจวาเรดารและขีปนาวุธระบบ
ิ
ปองกันภัยทางอากาศของพวกน้นจะทํางานไมได ตองระเบิดมันท้งเสียกอน
ั
เปนสิ่งแรก แลวถึงเขาไปถลมเปาหมายดานใน” ดวยเหตุนี้ เที่ยวบินโจมตี
ิ
ิ
เร่มแรกของสหรัฐอเมริกาและพันธมิตรจึงถูกสงเขาไปโจมตีท้งระเบิดเขาใส
เปาหมายเปนฐานที่ตั้งเรดาร และระบบจรวดตอตานอากาศยาน จึงทําให
เคร่องบินรบของสหรัฐและพันธมิตรบางสวนถูกทําลายในการเขาโจมตีเปาหมาย
ื
ดังกลาว และมีทหารบางสวนถูกจับเปนเชลยศึก ซึ่งเปนบทเรียนที่สําคัญ
ของอเมริกา
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
90 90 ¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

ี
กวาสองทศวรรษ ในป ๑๙๙๐ ขณะท่สหรัฐอเมริกาเตรียมเขาสูสงครามกับ ผลจากบทเรียนของสหรัฐอเมริกา
ื
ั
อิรักเปนคร้งแรก ขุนศึกไซเบอรยุคบุกเบิกของสหรัฐอเมริกาตองทํางานรวม ในอีก ๑๓ ปตอมา เม่อสหรัฐอเมริกาเขาสูสงครามกับอิรักเปนคร้ง ั
ื
กับหนวยปฏิบัติการพิเศษ เพ่อหาวิธีการทําลายเรดาร และเครือขายระบบ ที่สอง กอนหนาที่เครื่องบินโจมตี ของอเมริการะลอกแรกจะทะยานเขาไป
จรวดตอตานอากาศยานในระบบปองกันภัยทางอากาศท่ครอบคลุมประเทศ อเมริกาไดทําสงครามไซเบอรกอน โดยกองทัพอิรัก ไดรับรูลวงหนาวาเครือขาย
ี
ี
อิรักไดอยางไร กอนท่ฝูงบินโจมตีของอเมริกาและพันธมิตรจะบินเขาสูนานฟา คอมพิวเตอรของกองทัพท่เปนเครือขายระบบปด แยกเปนเอกเทศและ
ี
ี
ั
ั
ั
ั
ึ
กรุงแบกแดด คร้งแรกมีแผนท่จะสงสายลับ “Hacker”รวมไปกบหนวย ม่นคงอยางย่งน้น ถูกทอนอานุภาพท้งหมดลงแลว ซ่งฝายอเมริกาแจงให
ั
ิ
ิ
ิ
ิ
ั
ิ
ี
ั
่
ี
ู
ิ
ปฏบัตการพเศษเขาไปในอรกกอนทจะสงฝงบนเขาไปโจมต โดยใหสายลบ พวกเขาไดรับรูอยางนั้น ทหารอิรักจํานวนมากไดรับอีเมล จากระบบอีเมล
“Hacker”เขาไปควบคุมระบบเรดารทางดานใตของอิรัก เพ่อทําหนาท ่ ี ของกระทรวงกลาโหมอิรักเองกอนหนาท่สงครามจะเร่มตน และมีแหลง
ื
ี
ิ
ี
ื
ื
“Hack” เขาไปในระบบเครือขายของอิรักจากภายในฐาน และจัดการสง ขาวท่เช่อถือไดหลายคนเปดเผยเน้อความโดยสรุป เปนไปในทํานองดังตอไปน้ ี
โปรแกรมไวรัสท่จะทําใหคอมพิวเตอรทุกตัวท่อยูในเน็ตเวิรคลมไปพรอม ๆ
ี
ี
กัน และไมสามารถรีบูทใหมได แต นายพล ชวารชคอรฟ ในขณะนั้นคิดวา
แผนดังกลาวเส่ยงและไมมีความแนนอน เขาไมม่นใจในการปฏิบัติของหนวย “น่คือสารจากศูนยบัญชาการกองทัพสหรัฐอเมริกา
ั
ี
ี
ปฏิบัติการพิเศษของสหรัฐอเมริกามากนัก และกลัววาหนวยคอมมานโด ตามทพวกทานรบทราบกนอยูแลวกองทพฯ อาจไดรบ
่
ี
ั

ั

ั


ั
ี
ี
ท่สงเขาไปจะตกเปนเชลยศึกกอนท่สงครามจะเปดฉากดวยซ้าไป และ มอบหมายใหรุกเขาไปในอิรักในอนาคตอันใกลนี้ หากเปนเชนนั้น
ํ
ึ
ชวารชคอรฟ กลัววาฝายอิรักจะสามารถรีบูทคอมพิวเตอรข้นมาใหมได กองทัพฯจะทมกําลังเขาไปใหเหนือกวากําลังใดๆ ท่อาจใช 
ุ
ี
ทําใหระบบปองกันภัยทางอากาศสามารถระดมยิงฝูงบินโจมตีท่สงเขาไปโจมต ี ตอตานเหมือนเชนที่กองทัพฯ เคยใชเม่อหลายปกอนหนาน้ ี
ี
ื
ี
โดยแผนบินจะใชมากกวาสองพันเท่ยวในวันแรกของการโจมตีทางอากาศ ทางกองทัพฯ ไมตองการใหเกิดอันตรายกับทานหรือหนวย
“มีแนวความคิดวา ถาคุณตองการใหแนใจวาเรดารและขีปนาวุธระบบ ทหารของทาน เปาหมายของกองทัพฯที่ไดรับมอบหมาย
ปองกันภัยทางอากาศของพวกน้นจะทํางานไมได ตองระเบิดมันท้งเสียกอน มีเพียงประการเดียวนั่นคือการโคนลม ซัดดัม ฮุสเซน และลูกชาย
ั
ิ
เปนสิ่งแรก แลวถึงเขาไปถลมเปาหมายดานใน” ดวยเหตุนี้ เที่ยวบินโจมตี ทั้งสอง หากทานไมตองการใหเกิดอันตรายใด ๆ ขึ้น กรุณา
ิ
เร่มแรกของสหรัฐอเมริกาและพันธมิตรจึงถูกสงเขาไปโจมตีท้งระเบิดเขาใส ส่งการใหรถถังหรือยานยนตหมเกราะอ่นใดใหอยแตในทตง
ิ
่
ี
้
ั
ู
ื
ุ
ั
เปาหมายเปนฐานที่ตั้งเรดาร และระบบจรวดตอตานอากาศยาน จึงทําให และทิ้งไวอยางนั้น ทานและทหารของทานควรกลับบาน ทาน

เคร่องบินรบของสหรัฐและพันธมิตรบางสวนถูกทําลายในการเขาโจมตีเปาหมาย และกองกําลังอื่น ๆ ของอิรักจะไดรับสถานภาพกลับคืน
ื
ดังกลาว และมีทหารบางสวนถูกจับเปนเชลยศึก ซึ่งเปนบทเรียนที่สําคัญ หลังการเปลี่ยนแปลงรัฐบาลในแบกแดดสิ้นสุดลงแลว”
ของอเมริกา
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
90 90 ¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒà ¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒà 91 91
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ ¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

ํ
่
ิ
ั
ั
ิ
ื
ี
ปรากฏวาทหารอรกจานวนมากเชอขอความในอเมลของกองทพอเมรกา
ี
ท่แพรไปผานเน็ตเวิรคลับของกองทัพอิรัก ผูบัญชาการฐานทัพอิรักบางราย
ั
ี
อนุญาตใหทหารลาพักกลับไดกอนสงครามเกิดขึ้นไมก่ช่วโมง ทหารจํานวน
มากเดินทางกลับบาน เมื่อกองกําลังของสหรัฐอเมริกาเขาโจมตีไดพบวามี
ี
หลายหนวยท่จอดรถถังเรียงแถวอยางเปนระเบียบภายในฐานสงผลให
เคร่องบินรบของสหรัฐอเมริกาสามารถโจมตีท้งระเบิดทําลายไดอยางงายดาย
ื
ิ
ั
ื
่
ื
ิ

ื

่
นคอการแฮกเขาไปในระบบเครอขายสอสารทางทหารของอรกเพอใชปฏบตการ
ี
ิ
ิ

ั
่
ื
จิตวิทยากอนหนาที่จะมีการโจมตีในรูปแบบปกติ
ี
สงครามสหรัฐอเมริกา-อิรัก รอบท่สอง และเหตุการณท่อิสราเอล
ี
ั
โจมตีซีเรียถัดมาหลังจากน้น แสดงใหเห็นการใชประโยชนจากสงคราม
ไซเบอร (Cyber War) เพื่อใหการโจมตีทางทหารตามรูปแบบเดิมงายขึ้น
ดวยการทําลายศักยภาพในการปองกันตัวเองของฝายศัตรู การปฏิบัติการ
ื
จิตวิทยาโดยใชการแจกจายอีเมลหรือเคร่องมืออ่นใดในการส่อสารผาน
ื
ื
ี
ี
อินเตอรเน็ต แทนการโปรยใบปลิวท่ใชกันกอนหนาน้ (คงจํากันไดถึงใบปลิว
จํานวนมาก ที่มีขอความและภาพวาดแสดงวิธีการดําเนินการที่โปรยลงใส
ํ
ั
กองกาลังของอิรักในป ๑๙๙๑ บอกวิธีการตอทหารเหลาน้นวาจะยอมจํานน
ตอกองกําลังสหรัฐอเมริกาไดอยางไร ทหารอิรักจํานวนไมนอยท่เก็บใบปลิว
ี
ที่วานี้ติดมากับตัวเมื่อตอนที่ยอมแพตอกองทัพอเมริกา)
ั
ี
การโจมตีสถานท่ต้งทางนิวเคลียรของซีเรียและปฏิบัติการในโลก
ไซเบอรของสหรัฐอเมริกากอนหนาที่จะมีการสงกําลังบุกเขาไปในอิรัก คือ




ตัวอยางของการที่กองทัพ ใช “Hacker”เปนเครื่องมือชวยเหลือในการทํา
สงครามในรูปแบบท่เราคุนเคยกันมากกวา อยางไรก็ตาม การใชไซเบอรสเปซ
ี
เพ่อเปาหมายทางการเมือง การทูต และการทหารของชาติใดชาติหน่ง
ื
ึ
ิ
อาจไมจําเปนตองลงเอยดวยการสงฝูงบินท้งระเบิดโจมตีหรือสงกําลังทหาร
บุกเขาไปโจมตีแตอยางใด
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
92 92 ¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

การโจมตีเอสโตเนียดวย DDoS (Web War One)
ี
ํ
เอสโตเนีย เปนประเทศล้าหนาท่สุดดานดิจิทัล แมจะเปนประเทศเล็ก ๆ
โดยมีเมือง ทัลลินน (Tallinn) เปนเมืองหลวงของประเทศ (มีประชากรราว
๔๐๐,๐๐๐ คน) ท่ไดแยกตัวออกมาเปนอิสระภายหลังจากการลมสลาย
ี
ของโซเวียต
ชวงป ค.ศ.๑๙๔๑ - ๑๙๔๔ เอสโตเนียถูกยึดครองโดยนาซีเยอรมัน
ิ
ื
ี
ั
และเม่อส้นสงครามโลกคร้งท่ ๒ สหภาพโซเวียตมีชัยเหนือกองทัพนาซี
เอสโตเนียจึงถูกยึดครองและผนวกเขาเปนสวนหนึ่งของสหภาพโซเวียตและ
ไดสรางอนุสาวรียรูปปนสําริดทหารกองทัพแดง (Red Army) แหงพรรค
คอมมิวนิสตโซเวียตไว เพื่อไมใหชาวเอสโตเนียลืมความเสียสละ ของเหลา
ทหารกองทัพแดงโซเวียต ท่ปลดปลอยเอสโตเนียจากนาซี อนุสาวรียรูปปน
ี
่
ั
สําริดทหารกองทัพแดง (Bronze Soldier of Tallinn) ต้งอยูทสุสานทหารแหงทลลินน 
ั
ี
(Defense Forces Cemetery of Tallinn)
ื
ั
เม่อเอสโตเนีย ประกาศตัวเปนอิสระอีกคร้ง ความขัดแยงระหวาง
ื
ชาวเอสโตเนีย กับชาวรัสเซียท่มาอาศัยอยูในเอสโตเนียก็เร่มข้น เม่อคน
ิ
ึ
ี
ี
สวนใหญในเอสโตเนียพยายามลบลางสัญลักษณใดๆ ท่บงบอกถึงการตก
เปนเมืองข้นรัสเซียออกไป ตอมารัฐบาลเอสโตเนีย ออกกฎหมายการอนุรกษ
ึ
ั
ื
หลุมฝงศพของทหารจากสงคราม เน่องจากตองการปกปองหลุมฝงศพ
วีรบุรุษของชาติ และมรดกทางประวัติศาสตร จึงสงผลใหสิ่งปลูกสรางที่มี
ลักษณะตองหาม เชน รูปปนสําริดทหารกองทัพแดงโซเวียตจะตองถูกร้อถอน
ื
และศพทหารโซเวียตจะตองถูกเคลื่อนยายออกจากสุสานทหารเอสโตเนีย
คํ่าวันที่ ๒๗ เมษายน ค.ศ.๒๕๕๐ สื่อทั่วโลกเรียกวา “Bronze
Night” เกิดจลาจลระหวางฝายคัดคานการยายรูปปนสําริดทหารกองทัพแดง
(กลุมคนเช้อสายรัสเซีย) และฝายสนับสนุนการยาย (กลุมชาตินิยมเอสโตเนีย)
ื
เกิดการตะลุมบอนกันจนทําใหมีผูเสียชีวิต รัฐบาลเอสโตเนีย จึงไดเคลื่อน
ยายรูปปนสําริดทหารกองทัพแดง ออกจากสุสานทหารเอสโตเนียไปท่ใหม
ี


¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒà 93 93
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

และไดสงทหารมาอารักขารูปปน ทําใหเหตุการณตอสูกันบนถนนไดสงบลง
แตความขัดแยงบนโลกความเปนจริงไดยายการตอสูกันมาบนโลกไซเบอร DDoS “Dustributed-Denial-of-service” Attack เปนการ
สเปซแทน โจมตีทางไซเบอรดวยวิธีการสง “packet data” ปริมาณมหาศาลโจมตีไป

ยัง Server เปาหมาย เมื่อ Server เปาหมายไดรับขอมูลจํานวนมหาศาล
ํ
ั
ิ
จนปรมาณ Traffic data ในการรบสงใชเวลาการทางานหนกมากจนไม
ั
ั



สามารถใหบรการได เชน ไดรบ E-mail ขยะจานวนมหาศาลนบลานๆ ฉบับ

ิ
ํ
ั
มายัง Server เปาหมาย หรือการสง TCP SYN Flood DOS Attack (การ
สง Packet TCP/SYN โดยใช IP ที่ไมมีอยูจริง) ทําให Server ที่ถูกโจมตี
ตองใชหนวยความจําในการประมวลผลจํานวนมาก เปนผลใหการทํางาน
ไมปกติ หรือการสง Ping of Death คือการสงแพ็คเกจขนาดใหญมากกวา
ปกติเขามาเรื่อย ๆ จน Server รองรับไมไหว นอกจากนั้นการโจมตีทาง
ไซเบอร “Hacker” ยังสามารถยืมมือคนอื่นชวยโจมตีไดดวยการ “Hack”
(The Bronze Soldier monument at the Defense Forces Cemetery of Tallinn)
ที่มา https://www.atlasobscura.com/places/the-bronze-soldier-of-tallinn-tallinn-estonia คอมพิวเตอรจํานวนมาก อาจถึงลานเครื่องชวยโจมตีโดยใช Malware สง
ไปฝงไวท่คอมพิวเตอร ของคนอ่น ๆ หรือองคกรอ่น ๆ ซ่งเรียกบรรดาเคร่อง
ี
ื
ึ
ื
ื
เอสโตเนยไดรบเอกราชเพยง ๒๕ ป แตไดรบการยกยองวาเปน คอมพิวเตอรท่ถูกฝง Malware ไวเพ่อควบคุมชวยในการโจมตี เหลาน้นวา
ั
ี
ื
ี
ั
ี
ั
สังคมเศรษฐกิจดิจิทัลที่กาวหนาที่สุดแหงหนึ่งของโลก ความสําเร็จตาง ๆ Zombie หรือ Botnet
ถูกกลาวขานถึงท้ง e-Society e-Government e-Residency e-Voting etc.
ั
ั
ุ
บรการออนไลนของภาครฐ และภาคเอกชน ครอบคลมแทบทกมตของ
ิ
ิ
ิ
ุ
ประชากรชาวเอสโตเนีย การจายภาษีออนไลน การทําธุรกรรมธนาคาร
ออนไลน บัตรประชาชนอิเล็กทรอนิกส ขอมูลดานสุขภาพของประชาชน
ถูกจัดเก็บไวอยางเปนระบบ บนคลาวด ฯลฯ
ี
ไมก่วันหลังจากเหตุการณ “Bronze Night” บรรดา Server
ท่ใหบริการตางๆ ในเอสโตเนียถูกโจมตีโดยมีการสงคําขอเขาสูหนาเว็บ
ี
(Request to send) จํานวนมหาศาลจนทําให Server Down การบริการ
ตาง ๆ ปดตัวลง และบาง Server ไดรับคําสั่ง Ping เขามาจํานวนมหาศาล
ั
จนเว็บคาง ไมสามารถใหบริการได รวมท้งระบบรัฐบาลอิเล็กทรอนิกส การโจมตีแบบ DDOS Attack

ไมสามารถใหบริการได โดนการโจมตีที่เรียกวา DDoS Attack ที่มา https://www.atlasobscura.com/places/the-bronze-soldier-of-tallinn-tallinn-estonia
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
94 94 ¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒà ¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒà 95 95
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ ¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

DDoS “Dustributed-Denial-of-service” Attack เปนการ
โจมตีทางไซเบอรดวยวิธีการสง “packet data” ปริมาณมหาศาลโจมตีไป

ยัง Server เปาหมาย เมื่อ Server เปาหมายไดรับขอมูลจํานวนมหาศาล
ํ
ั
ิ
ั
จนปรมาณ Traffic data ในการรบสงใชเวลาการทางานหนกมากจนไม

ิ


ํ
ั

ั
สามารถใหบรการได เชน ไดรบ E-mail ขยะจานวนมหาศาลนบลานๆ ฉบับ
มายัง Server เปาหมาย หรือการสง TCP SYN Flood DOS Attack (การ
สง Packet TCP/SYN โดยใช IP ที่ไมมีอยูจริง) ทําให Server ที่ถูกโจมตี
ตองใชหนวยความจําในการประมวลผลจํานวนมาก เปนผลใหการทํางาน
ไมปกติ หรือการสง Ping of Death คือการสงแพ็คเกจขนาดใหญมากกวา
ปกติเขามาเรื่อย ๆ จน Server รองรับไมไหว นอกจากนั้นการโจมตีทาง
ไซเบอร “Hacker” ยังสามารถยืมมือคนอื่นชวยโจมตีไดดวยการ “Hack”
คอมพิวเตอรจํานวนมาก อาจถึงลานเครื่องชวยโจมตีโดยใช Malware สง
ี
ื
ื
ไปฝงไวท่คอมพิวเตอร ของคนอ่น ๆ หรือองคกรอ่น ๆ ซ่งเรียกบรรดาเคร่อง
ึ
ื
ั
คอมพิวเตอรท่ถูกฝง Malware ไวเพ่อควบคุมชวยในการโจมตี เหลาน้นวา
ี
ื
Zombie หรือ Botnet














การโจมตีแบบ DDOS Attack
ที่มา https://www.atlasobscura.com/places/the-bronze-soldier-of-tallinn-tallinn-estonia

¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒà 95 95
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

ื
DDoS Attack ดูเหมือนเปนแคเร่องกอกวนเล็กนอย ไมใชอาวุธหนัก
ั
ั
ั
สําหรับการทําสงครามไซเบอร แตในคร้งน้นรฐบาลเอสโตเนียถูกโจมตดวย
ี
ื
ี
DDoS Attack โดยควบคุมเคร่องคอมพิวเตอรท่ถูกฝง Malware ไวใหเปน
ื
ึ
ื
Zombie และ Botnet ซ่งมีเปนจํานวนนับหม่นนับแสนเคร่องใหสง “packet data”
ื
ึ
ื
ปริมาณมหาศาลโจมตีตอเน่องยาวนานนับสัปดาห ซ่งเจาของเคร่อง
ื
ื
คอมพิวเตอร ไมมีทางทราบไดเลยวา ตนตกเปนเหย่อท่เคร่องคอมพิวเตอร
ี
ถูกทําให กลายเปน Zombie หรือ Botnet ที่นําไปเขารวมการโจมตีดวย
ี
เอสโตเนียถูกโจมตีดวย DDoS คร้งใหญท่สุดในประวัติศาสตรโดย
ั
Server เว็บไซตตาง ๆ รวมถึง Server ของระบบเครือขายโทรศัพทเคล่อนท ี ่
ื
ื
ระบบการส่อสาร หนังสือพิมพ ธนาคารออนไลน และระบบพาณิชย
ิ
อเลกทรอนกสของรฐบาลถกโจมต จนทาให Server Down ลงทงหมด
ั
ู
ี
ั
้
ิ
็
ํ
และเอสโตเนียไดรองขอความชวยเหลือไปท่สภาความรวมมือแอตแลนติกเหนือ
ี
(North Atlantic Cooperation Council) องคกรของกลุมประเทศพันธมิตร
ี
ทางทหารนาโต และไดสงผูเช่ยวชาญดาน Cyber security จากยุโรป และ
อเมริกา เดินทางไปชวยเหลือทันที ซ่งผูเช่ยวชาญไดทําการแกะรอย Track back
ึ
ี
ึ
ยอนรอยคําส่ง Ping ไปยังเคร่องคอมพิวเตอร Zombie จํานวนหน่ง
ั
ื
ื
เม่อเคร่องคอมพิวเตอร Zombie เหลาน้น เรียกกลับ ไปยังผูควบคุมมันอย ู
ื
ั
สุดทายผูเชี่ยวชาญไดอางจากผลการตรวจสอบ พบวาเครื่องคอมพิวเตอร
ั
ลําดับสุดทายท่ใชในการควบคุมการโจมตีน้นมาจากรัสเซีย แตรัสเซียแถลง
ี
ปฏิเสธวา มิไดอยูเบ้องหลังการโจมตีทางไซเบอรกับเอสโตเนีย และ ยังปฏิเสธ
ื
คํารองขอทางการทูตอยางเปนทางการในการใหความชวยเหลือแกะรอย
ผูควบคุมการโจมตีครั้งนี้ ถึงแมจะมีความตกลงทวิภาคีที่ระบุวารัสเซียตอง
ใหความรวมมืออยูก็ตาม
ริชารด และ โรเบิรต (Richard and Robert, 2012) เชื่อวาเปน
“กลุมรัสเซียรักชาติ” กลุมชาตินิยมรัสเซียรุนใหมกลุมวัยรุนคลั่งชาติ และ
ี
ี
เปนกลุมแฮกเกอรท่ชํานาญท่สุดในรัสเซีย สวนใหญคนเหลาน้ทํางานให
ี
องคกรอาชญากรรม
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
96 96 ¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

ั
ี
ุ

ั
อาชญากรรมแหงความเกลยดชง (Hate crime) เปนภยคกคามชาต ิ

ี
อยางรุนแรง และยากท่คนท่วไปจะรูเทาทัน เพราะเปนทฤษฎีทางอาชญาวิทยา
ั
ื
ื
หากแบงคนในชาติเปนสองฝาย และนําเร่องความเช่อ เคารพ ศรัทธา
ท่แตกตางกันมาทําเปนประเด็นสรางความแตกแยก และเม่อความชิงชัง
ี
ื
ขยายวงกวางเม่อไรจะทําใหคนชาติเดียวกันลุกข้นมาทําลายลางกันเอง
ึ
ื
อันท่จริงเหตุการณ Bronze night มีการใช Fake news สรางความแตกแยก
ี
สรางขาวปลอม ใหเกิดความเกลียดชังผานโลกออนไลน เปนปรากฏการณ
ที่คลาย ๆ จะเกิดขึ้นในหลาย ๆ ประเทศในปจจุบัน เพียงแตบทความนี้
เนนเรื่อง DDoS เปนสําคัญ และคงไมยากนักที่ประเทศตาง ๆ จะเตรียม
ี


้
ู
ื
ั
ั
การรบมอภยคกคามรปแบบใหม ๆ เหลานในอนาคต
ุ
หลังจากเอสโตเนียถูกโจมตีทางไซเบอร หลังจากเหตุการณ “Bronze
Night” นาโตไดเตรียมการปองกันภัยทางไซเบอร โดยนาโตไดจัดตั้งศูนย
ปองกันภัยทางไซเบอร “Cooperative Cyber Defence Centre of
Excellence” ขึ้นมา และเปดดําเนินการอยางเปนทางการเมื่อป ๒๐๐๘
ตั้งอยูที่ทัลลินนประเทศเอสโตเนีย

การโจมตีโรงงานนิวเคลียรของอิหรานโดยหนอนไวรัส Stuxnet











ที่มา : https://www.zdnet.com/pictures/the-worlds-most-famous-and-
dangerous-apt-state-developed-malware/




¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒà 97 97
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ

Stuxnet Worm ถูกคนพบในป ๒๐๑๐ ซึ่งเปนตัวอยางของการ
ี
ใชกลยุทธแบบ (Multiple Layers) ในการโจมตี ท่นํามาใชจนประสบความสําเรจ
็
ี
่
่
่
ื
ี
ิ
ี
ิ
ี
ํ
ั
เนองจากมเจาหนาท ททางานในโครงการพลงงานนวเคลยรของอหราน
อาจต้งใจหรือไมไดต้งใจก็ไมทราบได ไดทําการเสียบอุปกรณ USB ท่ติด
ั
ั
ี
ั
ไวรัส Stuxnet Worm ทําใหไวรัสแพรเขาสูระบบ Air-gapped หลังจากน้น
มัลแวร (Malware) ไดเขาโจมตีแบบ (Zero-Day Exploits) “การโจมตี
ชองโหวท่ไมเคยถูกคนพบมากอน” ในทันทีโดยทไมทันต้งตัว โดยมเปาหมาย
ี
ี
ี
ั
่
คนหาซอฟตแวรเฉพาะสําหรับการควบคุมเครื่องหมุนเหวี่ยง จากนั้นไวรัส
จะดําเนินการตั้งโปรแกรมใหม เพื่อควบคุมใหเครื่องหมุนเหวี่ยงหมุนรอบ
ตัวเองอยางรวดเร็วมากผิดปกติ แลวก็กลับมาหมุนชา ๆ แบบที่ไมสามารถ
ี
ี
ตรวจจับได ทํางานแบบน้อยูหลายเดือน จนในท่สุดเคร่องหมุนเหว่ยง
ี
ื
เกิดการแตกเสียหาย เคร่องมากกวา ๑,๐๐๐ เคร่องถูกทําลายแมวาจะไมม ี
ื
ื
ี
ื
ใครออกมารับผิดชอบเร่องการโจมตี แตก็เปนท่รูวาถูกโจมตีดวยไวรัส
ซึ่งเปนอาวุธทางไซเบอร (Cyber Weapon) ที่ถูกสรางขึ้น โดยเปนความ
ี
พยายามท่เกิดจากความรวมมือกันระหวางกองทัพอิสราเอล และสหรัฐฯ
แตทั้งสองประเทศไดปฏิเสธในเรื่องนี้
ยอนกลับไปเม่อชวงป ค.ศ.๑๙๕๐ ท่สหรัฐฯ ไดพัฒนาโครงการ
ื
ี
ื
ื
ปรมาณูเพ่อสันติและมองหาประเทศพันธมิตร เพ่อทดลองสรางโรงไฟฟา
ึ
นิวเคลียรสําหรับการผลิตไฟฟาใหพลเรือน ซ่งอิหรานไดรับอนุญาติใหพัฒนาได
ั
ื
ึ
ซ่งขณะน้นยังเปนพันธมิตรกันอยู เม่อป ค.ศ.๑๙๗๙ เกิดการปฏิวัติในอิหราน
ผูนําในเวลาน้นไดส่งหยุดโครงการนิวเคลียรท้งหมด แตหลังจากการปฏิวัต ิ
ั
ั
ั
๕ ป ผูนําของอิหรานไดรื้อฟนโครงการโรงไฟฟานิวเคลียรสําหรับการผลิต
ึ
ื
ี
ไฟฟาใหพลเรือนข้นมาใหม แตหลายฝายเช่อวาโครงการท่แทจริงคือการ
ผลิตอาวุธนิวเคลียร
¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
98 98 ¹ÒÇÔ¡Ò¸Ô»˜µÂÊÒÃ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ
¤Åѧ»˜ÞÞÒ ¾Ñ²¹Ò¼ÙŒ¹íÒ