PENINSULA MOMENTS
At The Peninsula Bangkok, world-class hospitality enriched with compelling
Thai cultural experiences creates perfect memorable moments.
Volume 27 No. 2 สวัสั ดีีผู้้�อ่่านเพลงดนตรีที ุุกท่า่ น ด้า้ นของการบรรเลง บทเพลง และรูปู แบบ
October 2021 เมื่�อเดืือนกัันยายนที่่�ผ่่านมา วง วงอย่า่ งต่อ่ เนื่�อง ส่ง่ ผลให้ส้ ามารถอนุรุ ักั ษ์์
Thailand Phil เป็น็ หนึ่�งในสี่�วงออร์เ์ คสตรา และสืืบสานวััฒนธรรมทางดนตรีีของวง
จากต่่างประเทศที่ �ได้้รัับเลืือกให้้แสดงใน ปี่่�พาทย์์มอญในจัังหวััดนครปฐมให้้คงอยู่ �
งานเทศกาลดนตรีี 2021 Busan Maru จนถึึงปัจั จุุบันั
International Music Festival (BMIMF) จัดั
ที่�ประเทศเกาหลีใี ต้้ ในปีนีี้�งานจัดั ในรูปู แบบ อีกี บทความน่า่ สนใจในคอลัมั น์ด์ นตรีี
ออนไลน์์ เนื่�องจากสถานการณ์์การแพร่่ ไทย นำำ�เสนอเกี่�ยวกัับเพลงเซ่น่ เหล้้า ใน
ระบาดของไวรัสั โคโรนา (COVID-19) โดย บทบาทที่่�ยังั มีอี ยู่�ในปัจั จุบุ ันั ซึ่�งเป็น็ เพลง
วง Thailand Phil ได้ส้ ่่งวิิดีีโอการแสดง บรรเลงในการประกอบพิธิ ีกี รรมต่า่ ง ๆ เช่น่
บทเพลง “Pictures at an Exhibition” การเทศน์ม์ หาชาติิ พิธิ ีไี หว้ค้ รูดู นตรีไี ทย/ครูู
ของ Mussorgsky และบทเพลงไทย โขนละคร หรือื พิธิ ีกี รรมไหว้บ้ วงสรวงต่า่ ง ๆ
“ลาวดวงเดือื น” ภายใต้ก้ ารควบคุมุ วงของ และในบทบาทที่่�สููญหายไป ซึ่�งจะมีีอะไร
อัลั ฟอนโซ สการาโน (Alfonso Scarano) บ้า้ ง พลิิกไปติดิ ตามได้ใ้ นเล่ม่
หััวหน้้าวาทยกร
สำำ�หรัับผู้้�อ่่านที่่�ติิดตามบทความ ด้า้ นการเดินิ ทางท่อ่ งยุโุ รปของพระเจน
“เรื่�องเล่า่ เบาสมองสนองปัญั ญา” ในฉบับั ดุรุ ิยิ างค์์ ได้เ้ ดินิ ทางมาถึงึ ตอนที่� ๔ โดยใน
เดือื นตุุลาคมนี้� นำำ�เสนอ เพลงไทยสากล ตอนนี้�จะเกี่�ยวกับั ภารกิจิ ตลอดสี่�เดือื นที่�กรุงุ
เชิดิ ชูชูื่�นชมสตรีนี ารีนี าง ตอนที่� ๑ โดยได้้ ลอนดอน ประเทศอังั กฤษ ซึ่�งรวมถึงึ การ
วิิเคราะห์์บทเพลงที่่�มีีเนื้ �อหาชื่ �นชมความ เข้า้ สัังเกตการณ์ก์ ารฝึึกซ้้อมของวง BBC
สามารถของสตรีี ซึ่�งในตอนแรกนี้้�คัดั เลือื ก Symphony Orchestra ภายใต้้การคุุม
มาทั้�งหมด ๗ เพลง ที่�ได้้รัับความนิิยม วงของ Arturo Toscanini วาทยกรมาก
อย่า่ งแพร่ห่ ลาย เช่น่ เพลงดอกไม้ข้ องชาติิ ฝีมี ืือที่่�มีีชื่�อเสียี งในช่่วงศตวรรษที่� ๒๐ ที่�
เพลินิ ดอกไม้เ้ มือื งเหนือื เป็น็ บทความที่� หอแสดงดนตรีี the Queen’s hall
ให้เ้ กร็ด็ ความรู้�และมุมุ มองที่�สนุกุ สนาน
ด้า้ นดนตรีไี ทย นำำ�เสนอบทความเกี่�ยว นอกจากนี้� ยัังมีบี ทความด้้านดนตรีี
กับั ประวัตั ิขิ องวงปี่่พ� าทย์ม์ อญ คณะฉลาด วิิทยา ธุุรกิิจดนตรีี ชีีวประวััติินัักดนตรีี
กลิ่�นถือื ศีลี พร้อ้ มทั้�งอธิบิ ายถึงึ กระบวนการ และนัักเปีียโน รวมถึึงประสบการณ์์การ
ถ่า่ ยทอดความรู้� การปรับั ตัวั และพัฒั นาใน เดิินทางแข่่งดนตรีีในต่่างประเทศ เชิิญ
พลิกิ ไปติิดตามในเล่่มค่่ะ
ดวงฤทัยั โพคะรััตน์ศ์ ิริ ิิ
เจ้าของ ฝ่่ายภาพ สำำ�นักั งาน
วิทยาลัยดุริยางคศิลป์ คนึงนิจ ทองใบอ่อน วิทยาลัยดุริยางคศิลป์
มหาวิทยาลัยมหิดล มหาวิทยาลัยมหิดล
ฝา่ ยศิลป์ (วารสารเพลงดนตรี)
บรรณาธิิการบริิหาร ๒๕/๒๕ ถนนพุทธมณฑลสาย ๔
จรูญ กะการดี ต�ำบลศาลายา อ�ำเภอพุทธมณฑล
ดวงฤทัย โพคะรัตน์ศิริ นรเศรษฐ์ รังหอม จังหวัดนครปฐม ๗๓๑๗๐
โทรศัพท์ ๐ ๒๘๐๐ ๒๕๒๕-๓๔
หัวหนา้ กองบรรณาธกิ าร พิสูจนอ์ ักษรและรปู เลม่ ต่่อ ๓๒๐๕
โทรสาร ๐ ๒๘๐๐ ๒๕๓๐
ธััญญวรรณ รััตนภพ ธัญญวรรณ รัตนภพ [email protected]
ทปี่ รึกษากองบรรณาธกิ าร เวบ็ มาสเตอร์
Kyle Fyr ภรณ์ทิพย์ สายพานทอง
กองบรรณาธิการขอสงวนสิทธ์ิในการพิจารณาคัดเลือกบทความลงตีพิมพ์โดยไม่ต้องแจ้งให้ทราบล่วงหน้า ส�ำหรับข้อเขียนที่ได้รับการ
พิจารณา กองบรรณาธิการขอสงวนสิทธ์ิที่จะปรับปรุงเพื่อความเหมาะสม โดยรักษาหลักการและแนวคิดของผู้เขียนแต่ละท่านไว้ ข้อเขียน
และบทความที่ตีพิมพ์ ถือเป็นทัศนะส่วนตัวของผู้เขียน กองบรรณาธิการไม่จ�ำเป็นต้องเห็นด้วย และไม่ขอรับผิดชอบบทความน้ัน
สารบญั
Contents
Music Entertainment Thai and Oriental Music Musician Biography
04 28 58
“เรื่่อ� งเล่่าเบาสมองสนองปััญญา” บทบาทที่่�ดำำ�รงอยู่� และสูญู หาย สาระน่่ารู้�จากอัตั ชีวี ประวัตั ิิของ
เพลงไทยสากลเชิดิ ชููชื่่�นชมสตรีี ของเพลงเซ่น่ เหล้า้ เฮอร์เ์ บิิร์ต์ คลาร์ก์ (ตอนที่� ๑)
นารีนี าง (ตอนที่� ๑) เดชน์์ คงอิ่่�ม วิศิ ิษิ ฏ์์ จิติ รรัังสรรค์์
กิิตติิ ศรีีเปารยะ (Dejn Gong-im) (Wisit Chitrangsan)
(Kitti Sripaurya)
36 Study Abroad
Musicology
ปี่่พ� าทย์์มอญ 62
20 คณะฉลาด กลิ่�นถือื ศีีล
ธัันยาภรณ์์ โพธิกิ าวินิ ตอนที่� ๒: การประกวด
‘Lisztomania’ (Dhanyaporn Phothikawin) กีตี าร์ค์ ลาสสิกิ มีีมากกว่า่
แฟนด้อ้ มแรกของวงการเพลง การขึ้ �นไปแสดงบนเวทีี
ที่่�พิิสููจน์ว์ ่า่ Franz Liszt EPuhrroapCehenduriyang in ชิินวััฒน์์ เต็็มคำ�ำ ขวััญ
เป็น็ 'Superstar' คนแรก (Chinnawat Themkumkwun)
กฤตยา เชื่�่อมวราศาสตร์์ 40
(Krittaya Chuamwarasart) The Pianist
ตามรอย พระเจนดุุริิยางค์์
General Education ท่อ่ งยุโุ รปกว่า่ ๑๐ เดืือน (ตอนที่� ๔): 66
ควีนี ส์์ฮอลล์แ์ ละตอสกานีีนีี
24 จิิตร์์ กาวีี The Romance on
(Jit Gavee) Fingertips: Dang Thai Son
Spectre of Nihilism Yun Shan Lee
in Undergraduate Music Business (ยุุน ชาน ลีี)
Survey Courses
Nathan Lynch 46
(เนทััน ลิินช์)์
อุตุ สาหกรรมดนตรีใี นโลกดิจิ ิิทัลั :
เมื่่�อผู้้�ร้ายกลายเป็น็ พระเอก
จิติ ตานัันทิ์์� เชื้อ� ภิิญโญวงศ์์
(Jittanan Chuapinyowong)
อนงค์น์ าฏ เกษโกมล
(Anongnat Ketkomon)
ผดา จรุุงกลิ่่น�
(Pada Jarungklin)
ณรดา บุุตรสุวุ รรณ
(Narada Buthsuwan)
MUSIC ENTERTAINMENT
“เรื่อ่� งเล่า่ เบาสมองสนองปัญั ญา”
เพลงไทยสากลเชิิดชูชู ื่น�่ ชมสตรีนี ารีีนาง
(ตอนที่่� ๑)
เร่ือง:
กติ ติ ศรีเปารยะ (Kitti Sripaurya)
อาจารย์ประจำ� สาขาวชิ าดนตรสี มยั นยิ ม
วิทยาลยั ดุรยิ างคศิลป์ มหาวทิ ยาลัยมหดิ ล
พจนานุกุ รมศัพั ท์ส์ ังั คมวิทิ ยา ฉบับั ราชบัณั ฑิติ ยสถาน อธิบิ ายว่า่ คตินิ ิยิ มสิทิ ธิสิ ตรีี หรือื สตรีนี ิยิ ม (feminism)
หมายถึงึ แนวความคิดิ และขบวนการทางสังั คมที่�เคลื่�อนไหวให้เ้ กิดิ ความเท่า่ เทียี มกันั ระหว่า่ งเพศ การเคลื่�อนไหว
ทางสังั คมนี้� เริ่�มในประเทศอังั กฤษ ตั้�งแต่ค่ ริสิ ต์ศ์ ตวรรษที่� ๑๘ หลังั การปฏิิวัตั ิอิ ุตุ สาหกรรม และเป็น็ ผลสืบื เนื่�อง
มาจากการเสื่�อมสลายของบรรทััดฐาน ประเพณีี ที่�ปฏิบิ ััติกิ ันั มาแต่ด่ั้�งเดิมิ รวมทั้�งการที่�สตรีไี ด้้รับั อิสิ รภาพทาง
เศรษฐกิิจเพิ่�มขึ้�น (ข้้อมููลจากวิิกิิพีีเดีีย) ประมาณ ๑ ศตวรรษที่่�ผ่่านมา โลกมีีสตรีีผู้�ทรงบทบาทอย่่างสููงต่่อ
สัังคม อาทิิ
04
ช่ือ สถานะ บทบาทหนา ทีส่ ําคญั
Marie Curie
นักเคมีชาวโปแลนด ผคู นพบธาตุเรเดยี ม
Amelia Earhart ผูไดรับรางวลั โนเบล และกรรมวิธนี ําไปใช
Mother Teresa ถึง ๒ ครงั้ ใหเกิดประโยชน
(สาขาฟสิกส ป พ.ศ. ๒๔๔๖ แกม วลมนุษยชาติ
สาขาเคมี ป พ.ศ. ๒๔๕๔)
นกั บนิ หญิงชาวอเมรกิ นั สตรีคนแรกท่ขี ้นึ บิน
ในฐานะผูโดยสาร
ขามมหาสมทุ รแอตแลนติก
และตอ ดว ยการบินเดีย่ วเอง
เปนผลสาํ เร็จในป พ.ศ. ๒๔๗๕
นักบวชหญิงในศาสนาครสิ ต ทานมีชื่อเสยี งเปนทร่ี ูจักกนั ดี
นิกายโรมันคาทอลกิ ในฐานะผชู ว ยเหลอื และผูนํา
การตอ สเู พือ่ คนยากไร
ทัง้ ในประเทศท่ยี ากจน
และราํ่ รวย
ส่ว่ นในบ้า้ นเมือื งเราข้อ้ ความตัดั ทอนจากวิกิ ิพิ ีเี ดียี เช่น่ กันั หัวั ข้อ้ “สตรีใี นประเทศไทย” บันั ทึกึ ไว้ว้ ่า่ ...สังั คม
ไทยในอดีตี เป็น็ แบบ “ผัวั เดียี วหลายเมียี ” หมายความว่า่ ชายมีสี ถานะเหนืือหญิงิ ในทุกุ ด้า้ น ในสมัยั สุโุ ขทัยั ตำำ�หนิิ
ชายที่่�มีชี ู้้�กับั ภรรยาคนอื่น�่ แต่ไ่ ม่ห่ ้า้ มชายมีภี รรยาหลายคน ต่อ่ มาในสมัยั อยุธุ ยา กฎหมายลัักษณะผัวั เมียี พ.ศ.
๑๙๐๔ ยังั ได้แ้ บ่ง่ ภรรยาออกเป็น็ ๓ ประเภท และชายจะมีภี รรยากี่่ค� นก็ไ็ ด้้ ทั้้ง� ยังั มีภี าษิติ ที่่ว� ่า่ “ผู้ห้� ญิงิ เป็น็ ควาย
ผู้�้ ชายเป็น็ คน” ซึ่ง่� ต่อ่ มารัชั กาลที่่� ๔ ทรงมีพี ระบรมราชวินิ ิจิ ฉัยั ว่า่ ไม่ย่ ุตุ ิธิ รรม ให้ย้ กเสียี เนื่อ�่ งจากกรณีถี วายฎีกี า
ของอำ�ำ แดงเหมืือน จนกระทั่่�ง พ.ศ. ๒๔๗๘ จึึงมีีกฎหมายให้้ชายมีภี รรยาได้เ้ พียี งคนเดีียว...
๘๐ กว่า่ ปีมี านี้� สตรีไี ทยได้ร้ ับั การยอมรับั และมีบี ทบาททางสังั คมมากขึ้�นตามลำำ�ดับั มีโี อกาสได้ศ้ ึกึ ษาถึงึ ระดับั
มหาวิทิ ยาลัยั ยุคุ หนึ่�งเคยมีีคำำ�ขวัญั เท่่ ๆ ว่่า “สตรีคี ืือดอกไม้้ของชาติิ” พร้อ้ มกัับประพันั ธ์เ์ พลงรำ�� วงมาตรฐาน
และอีกี ไม่น่ านหลังั จากนั้�นบังั เกิดิ เพลงไทยสากลในชื่�อเดียี วกันั ท่า่ นผู้้�อ่า่ นโปรดพิจิ ารณาเนื้�อหาของทั้�ง ๒ เพลง
บรรจุุในตารางต่อ่ ไปนี้�
05
ลีลาจงั หวะราํ วงมาตรฐาน ดอกไมข องชาติ
คํารอ ง / ทํานอง : ลีลาจงั หวะสโลว
ทา นผูห ญงิ ละเอยี ด พบิ ูลสงคราม
คาํ รอง : ชาลี อนิ ทรวจิ ิตร
ขวัญใจดอกไมข องชาติ ทาํ นอง : สมาน กาญจนะผลนิ
งามวลิ าศนวยนาฏรายราํ
ขวญั ใจดอกไมของชาติ มองเห็นไมด อก เจา บานไสว กล่ินเจาเยาใจ
งามวิลาศนวยนาฏรา ยรํา หลายพรรณบปุ ผา โนน กาหลงพุดตาน
เอวองค ออนงาม ตามแบบ
นาฏศลิ ป ชี้ชาตไิ ทย เนาถน่ิ น่ันดอกกรรณิกา ตางสมี คี า สรรมาเพ่อื ความเบิกบาน
ดอกเอยดอกรัก สงู ศกั ดิ์พอเหมาะสม
เจรญิ วัฒนธรรม
ขวญั ใจดอกไมข องชาติ ไมสงู จนเหลงิ ลม เพียงใหชมสมใจนานมา
งามวลิ าศนวยนาฏรา ยรํา โอนางแยม แยม ยิม้ อยูริมธาร ดอกบหุ งา ผกากานต
ขวัญใจดอกไมข องชาติ
งามวิลาศนวยนาฏรา ยรํา รักเจา บานไมรโู รยเอย
งามทุกส่ิง สามารถ สรา งชาติ ชังนักรักเร เจา เรรวน เรไ ปคลา ยนวล มิควรทเ่ี ลย
ชวยชาย ดาํ เนนิ ตาม นโยบาย
สูทน เหนอ่ื ยยากตรากตราํ เทีย่ วเรร ักควักเอา แยง ทเี่ ขาหวงเชย
เหมาะสมคาํ เอย เยยเอาใหเจาอกตรม
ดอกเอยดอกไม หาใชง ามแตสี
กล่นิ หอมมวลมาลี คอื สตรีหอมความดพี รม
เชดิ ชูศกั ด์หิ ญิง แทจรงิ ใหย งิ่ คําชม ใหอบอวล
หอมหวนทวนลม สมกับเปนดอกไมของชาติ
เนื้�อหาของเพลงรำ��วงฯ กล่่าวถึึงผู้�หญิงิ ที่่�มีรี ููปร่า่ งงดงาม เปี่่ย� มความสามารถในศิิลปะการร่า่ ยรำ�� มีคี วาม
เพีียบพร้้อมที่�จะช่่วยฝ่่ายชายในการสร้้างชาติไิ ทยให้้เจริิญรุ่�งเรือื ง
ส่่วนอีีกเพลงเป็็นการเปรีียบเทีียบความดีีงามของสตรีีกัับดอกไม้้ ที่�พร้้อมทั้�งความสวยงามและกลิ่�นหอม
สมนาม “ดอกไม้้ของชาติ”ิ
สังั คมไทยปัจั จุบุ ันั บทบาทของสตรีเี พศเพิ่�มขึ้�นเรื่�อย ๆ จนใกล้เ้ คียี งหรือื ทัดั เทียี มบุรุ ุษุ เพศ มีกี ารกำำ�หนดวันั
สำำ�คัญั ประจำำ�ปีี เพื่�อยกย่อ่ งให้เ้ กีียรติิแก่เ่ หล่า่ สตรีี ดังั ปรากฏตามภาพ
06
เหล่่าสตรีีไทยที่่�มีีชื่ �อเสีียงและมีีบทบาทสำำ�คััญในการสร้้างความโดดเด่่นขึ้ �นมาทััดเทีียมบุุรุุษมีีอยู่ �หลายท่่าน
ขอยกตััวอย่า่ งมา ๓ ท่า่ น (ข้้อมููลจากวิิกิพิ ีีเดียี หัวั ข้้ออ้้างแล้ว้ จากบรรทััดด้้านบน)
อรพินท ไชยกาล ทา นผหู ญิง รองศาสตราจารย
เลอศักด์ิ สมบัติศิริ วมิ ลศิริ ชาํ นาญเวช
บทบาทหนาที่สาํ คัญ บทบาทหนาท่ีสาํ คัญ บทบาทหนาทส่ี าํ คัญ
สมาชกิ สภาผูแทนราษฎร รฐั มนตรวี า การ รัฐมนตรวี า การ
กระทรวงคมนาคม
หญงิ คนแรกของไทย ทบวงมหาวิทยาลัย
หญิงคนแรกของไทย หญิงคนแรกของไทย
เม่ือป พ.ศ. ๒๔๙๒
เมอ่ื ป พ.ศ. ๒๕๑๙ เม่ือป พ.ศ. ๒๕๑๙
เชอ่ื หรอื ไมว่ า่ แวดวงการดนตรสี ากลเมอื งไทยในอดตี เมอ่ื กวา่ ๘๐ ปที แี่ ลว้ เราเคยมวี งดนตรหี ญงิ จดั ตงั้ ขน้ึ
มาโดย เรือโท มานิต เสนะวณี ิน การจัดวง (instrumentation) เป็นแบบ jazz band ตามมาตรฐานอเมริกัน
ในยคุ น้ัน ดังปรากฏตามภาพ
เพลงไทยสากลหลายเพลงทีเี ดียี วที่่�มีคี ำำ�ร้อ้ งข้อ้ งเกี่�ยวกับั สตรีเี พศ ทั้�งแง่บ่ วกและลบ เรียี กตามประสาบ้า้ น ๆ
ว่า่ ทั้�งชมทั้�งด่า่ บทความนี้� ผู้�เขียี นฯ ขอนำำ�เฉพาะ “แง่บ่ วก” มาเสนอต่อ่ ท่า่ นผู้้�ฟังั ในแบบ ๓ มิติ ิิ (แหล่ง่ ไฟล์เ์ สียี ง
[YouTube link], แผ่น่ โน้ต้ สากล [lead sheet] และเนื้�อร้อ้ ง) พร้อ้ มคำำ�อธิิบายตามสมควร
07
๑) ดอกไม้ข้ องชาติิ (รำ�� วงมาตรฐาน) (https://www.youtube.com/watch?v=nOjds30ScV4)
ข้อ้ มูลู จากวิกิ ิพิ ีเี ดียี รำ�� วงมาตรฐาน เป็น็ การแสดงที่่ม� ีวี ิวิ ัฒั นาการมาจากรำ��โทน เป็น็ การรำ��และร้อ้ งของชาว
บ้า้ น ซึ่่�งจะมีผี ู้้�รำ��ทั้้ง� ชายและหญิงิ รำ��กันั เป็็นคู่่� ๆ รอบครกตำ�ำ ข้้าวที่่ว� างคว่ำ�ำ� ไว้้ หรืือไม่ก่ ็ร็ ำ��กันั เป็็นวงกลม โดย
มีีโทนเป็็นเครื่่�องดนตรีีประกอบจัังหวะ ลัักษณะการรำ��และร้้องเป็็นไปตามความถนััด ไม่่มีีแบบแผนกำำ�หนดไว้้
คงเป็น็ การรำ��และร้้องง่่าย ๆ มุ่�งเน้น้ ที่่�ความสนุกุ สนานรื่�น่ เริงิ เป็็นสำำ�คััญ เช่่น เพลงช่่อมาลีี เพลงยวนยาเหล
เพลงหล่่อจริิงนะดารา เพลงตามองตา เพลงใกล้้เข้้าไปอีีกนิิด ฯลฯ ด้้วยเหตุุที่่�การรำ��ชนิิดนี้้�มีีโทนเป็็นเครื่�่อง
ดนตรีปี ระกอบจังั หวะ จึึงเรียี กการแสดงชุุดนี้้ว� ่า่ รำ�� โทน ต่่อมาเมื่่�อปีี พ.ศ. ๒๔๘๗ ในสมััย จอมพล ป. พิบิ ููล
สงคราม เป็็นนายกรััฐมนตรีี รััฐบาลตระหนัักถึึงความสำ�ำ คััญของการละเล่่นรื่่�นเริิงประจำ�ำ ชาติิ และเห็็นว่่าคน
ไทยนิิยมเล่่นรำ��โทนกัันอย่่างแพร่ห่ ลาย ถ้า้ ปรับั ปรุงุ การเล่่นรำ��โทนให้เ้ ป็น็ ระเบียี บทั้้�งเพลงร้้อง ลีีลาท่า่ รำ�� และ
การแต่่งกาย จะทำำ�ให้้การเล่่นรำ��โทนเป็็นที่่�น่่านิิยมมากยิ่่�งขึ้�น จึึงได้้มอบหมายให้้กรมศิิลปากรปรัับปรุุงรำ��โทน
เสียี ใหม่่ให้เ้ ป็น็ มาตรฐาน มีกี ารแต่่งเนื้้อ� ร้อ้ ง ทำ�ำ นองเพลง และนำำ�ท่า่ รำ��จากแม่บ่ ทมากำ�ำ หนดเป็็นท่่ารำ��เฉพาะ
แต่่ละเพลงอย่่างเป็น็ แบบแผน
08
“ดอกไม้ข้ องชาติิ” ฉบัับรำ��วงบัันทึึกอยู่�บน Bb major pentatonic scale ลีลี าจังั หวะปานกลาง เป็็นเพลง
๒ ท่่อน มีีสร้้อย - เนื้�อร้้อง ๑ และสร้อ้ ย - เนื้�อร้้อง ๒ การบัันทึกึ เสีียงมีกี ารทำำ�ซ้ำำ��มาแล้ว้ หลายครั้�ง ส่ว่ นใหญ่่
เป็น็ ผลงานของกรมศิลิ ปากร หน่ว่ ยงานรัับผิดิ ชอบโดยตรง ใช้ด้ นตรีีที่�เป็็นเครื่�องไทยของเดิิม
๒) ดอกไมข้ องชาติ (ไทยสากล) (https://www.youtube.com/watch?v=eoDjol3uGFw)
ไฟล์์เสีียงต้้นฉบัับเพลงนี้� ผู้�เขีียนฯ ทำำ� transcription จากวิิดีีโอคลิิป ซึ่�งแสดงภาพจานเสีียงแผ่่นครั่�ง
เป็น็ การยืืนยัันได้ว้ ่า่ มีกี ารบันั ทึึกเสีียงครั้�งแรกในช่่วงต้้นของทศวรรษ ๒๕๐๐ (ช่่วงนั้�นแผ่น่ ครั่�งยังั เป็็นที่่�นิิยมกััน
อยู่�) ประพัันธ์ค์ ำำ�ร้้องโดย “ชาลีี อิินทรวิจิ ิิตร” ทำำ�นองเป็็นของ “สมาน กาญจนะผลินิ ”
09
ขับั ร้อ้ งโดย สวลีี ผกาพันั ธุ์� (ทั้�ง ๓ ท่า่ น ล้ว้ นเป็น็ ศิลิ ปินิ แห่ง่ ชาติ)ิ ลีลี าทำำ�นองกระชับั อัตั ราความเร็ว็ จังั หวะ
ขนาดปานกลาง (medium foxtrot) ทั้�งเพลงบัันทึกึ อยู่�บน Eb major scale แบ่่งออกเป็น็ ๔ ท่อ่ น ท่อ่ นละ ๘
ห้้อง (สัังเกตจากเส้น้ กั้�นห้้องแบบคู่� - double bar line)
10
๓) เพลิิน (https://www.youtube.com/watch?v=XCsCd98fBYQ)
คำำ�ว่า่ “เพลินิ ” พจนานุกุ รมฯ ให้น้ ิยิ ามไว้ว้ ่า่ อาการที่่ป� ล่อ่ ยอารมณ์อ์ ยู่่�กับั สิ่่ง� ใดสิ่ง� หนึ่ง�่ ที่่ช� อบใจจนลืืมนึึกถึึงสิ่ง�
อื่่�น ท่า่ นผู้�หญิงิ พวงร้อ้ ย สนิทิ วงศ์์ (อภัยั วงศ์)์ ศิลิ ปินิ แห่ง่ ชาติิ ประพันั ธ์ท์ ำำ�นองร่ว่ มกับั ม.ล.ประพันั ธ์์ สนิทิ วงศ์์
คำำ�ร้อ้ งโดย พระเจ้้าวรวงศ์เ์ ธอ พระองค์เ์ จ้้าภาณุพุ ัันธุ์์�ยุุคล ขับั ร้้องบัันทึึกเสียี งต้น้ ฉบัับโดย ศัักดิ์� วีรี ะศร เมื่�อปีี
พ.ศ. ๒๔๘๑ เพื่�อใช้ป้ ระกอบภาพยนตร์ไ์ ทยเรื่�อง “แม่เ่ สืือสาว” หลังั จากนั้�นมีกี ารนำำ�มาทำำ�ซ้ำำ��ทั้้�งในรูปู แบบของ
เพลงขัับร้อ้ งและเพลงบรรเลงอีีกหลายครั้�งจนปััจจุุบััน คำำ�ร้อ้ งของเพลงนี้้�มีขี นาดกะทััดรัดั ดัังปรากฏต่อ่ ไปนี้�
เพลนิ พศิ พกั ตรแ์ ลว้ เหลือเพลนิ เพลินเนตร คราเนตรน้องมาเผชิญ
เพลินโอษฐ์ ยามโอษฐ์เอ้อื นอัญเชญิ เพลนิ รกั พี่รกั แล้วไยเมิน
เพลนิ เพลนิ เพลิน เผลอละเมอฝัน วนั คืนตื่นผวาตาสวา่ ง
เหน็ แต่ร่าง นางสาวสวย แลส�ำรวย รื่นชื่นอุรา
ใจความตามเนื้อร้องเป็นเรื่องของพระเอกผู้ก�ำลังหลงใหลนางเอกแต่แรกเห็น มองหน้าก็เพลิน มองตาก็
เพลิน กระทงั่ เสียงพดู จาพาทเี มื่อได้ยินก็เพลนิ เรยี กว่าเพลินกนั ทั้งเพลงเลยทีเดยี ว โนต้ สากลพรอ้ มเนือ้ รอ้ ง
และทางเดนิ คอรด์ แกะจากไฟล์เสียงตน้ ฉบับปรากฏดังภาพต่อไปนี้
11
ทั้�งเพลงบัันทึึกอยู่�บน C major scale ฟอร์ม์ เพลงแบ่ง่ เป็น็ ๓ ท่อ่ น ๒ ท่่อนแรกมีที ่่อนละ ๘ ห้อ้ ง ส่ว่ น
ท่่อน ๓ (หลัังประทุนุ ๒) มีี ๑๕ ห้้อง โปรดสังั เกตว่่าเครื่�องหมายกำำ�กับั จัังหวะนับั เป็็น ๒-๔ และลีีลาจัังหวะ
กำำ�หนดเป็็น tempo di tango คนไทยไฮโซอายุเุ กิิน ๕๐ ปีี รู้้�จัักกัันดีวี ่่า tango เป็็นจังั หวะเต้้นรำ�� ชั้้�นสูงู ของฝรั่่�ง
มังั ค่า่ ที่�ปฏิบิ ัตั ิิ (เต้้นให้้ถููกหลััก) ได้ค้ ่อ่ นข้า้ งยาก หากเต้้นถููกวิธิ ีกี ็จ็ ะดููสวยงามสง่่าน่่าทึ่�งเลยทีีเดีียว
๔) ดอกไม้เ้ มืืองเหนือื (https://www.youtube.com/watch?v=Now4eVdJQRw)
คำำ�ร้้องโดย สุรุ ััฐ พุุกกะเวส ทำำ�นองและขัับร้อ้ งโดย เอื้�อ สุุนทรสนาน ผู้�เขีียนบทความนี้้�ทำำ� transcription
จากไฟล์์เสียี งต้น้ ฉบับั (แผ่น่ ครั่�ง) ซึ่�งยัังฟังั ได้ช้ ัดั เจน ทั้�งเสียี งร้้อง (ครููเอื้�อในวััยหนุ่�ม) และดนตรีี ส่ว่ นคำำ�ร้อ้ ง
สำำ�เนาจากเว็บ็ ไซต์์ “บ้้านคนรักั สุนุ ทราภรณ์”์
งามเหลืือเกิินเพลิินพิศิ ติิดใจ ดอกไม้เ้ มืืองเหนืือแสนงาม เพิ่่ม� ความนิิยมชมเชย
โอ้ส้ าวเวีียงเหนืือนี่่�เอย สวยกระไรบ่่เคยพบเลยในสามโลกนี้้�
ผิวิ งามยามพิิศติดิ ตรึึง กลิ่่น� สาวเจ้้าหอมซึ้้ง� ตรึึงใจทวีี
สาวสวยจริิง สวยยิ่่ง� ทุุกที่่� ศรีสี มถิ่่น� สวยสิ้้น� งามตา
เพลิินฤทััยได้้เห็น็ สาวชาวนครแหล่ง่ งาม เพลินิ ชมทั่่�วเขตคามน้ำ�ำ� ใจมอบบููชา
สาวเอยใจฉันั นี่่�นา รักั ตรึึงอุุราให้้เสีียวซ่า่ รัญั จวน
ครวญคะนึึงคิิดถึึงไม่่วาย รัักจริิงไม่่ทิ้้ง� แหนงหน่า่ ย จิติ ใจคะนึึงถึึงนวล
ดููหรืือตัวั ฉัันไม่่ควร รักั จึึงไม่ช่ ื่�น่ ชวนฤทััยเฝ้า้ หวนอาลัยั
สััญญาต่อ่ หน้า้ แผ่่นดินิ หากห้้วยแก้้วสููญสิ้้�น ธารหายเหืือดไป
ความรัักนั่่�น สิิพลันั แหนงหน่่าย ใจจึึงถ่่ายรักั หน่า่ ยจากเธอ
คงฤทัยั ใฝ่ร่ ัักแท้ไ้ ม่ผ่ ัันแปรเปลี่่ย� นไป แม้ต้ ััวจะอยู่�ไกลใจก็ใ็ คร่บ่ ำำ�เรอ
น้ำ��ำ ใจมอบไว้แ้ ด่่เธอ เพ้อ้ ดููคู่่�ครองปองหัวั ใจรำ��พััน
12
เนื้�อร้้องพรรณนาเกี่�ยวกัับสตรีีสาวชาวเหนืือ ให้้รายละเอีียดจนท่่านผู้้�อ่่านสามารถนึึกภาพและเข้้าใจถึึง
คุณุ ลักั ษณะของพวกเธอได้เ้ ป็น็ อย่า่ งดีวี ่า่ สวยงามยากจะหาใดเปรียี บปาน ด้า้ นโน้ต้ สากลบันั ทึกึ จาก transcription
ปรากฏดัังภาพต่อ่ ไปนี้�
13
ทั้�งเพลงบัันทึึกอยู่�บนบัันไดเสียี ง G major pentatonic เนื่�องจากใช้้กลุ่�มเสียี งเพีียง ๕ โน้้ต (G - A - B -
D - E) เรียี งร้้อยขึ้�นเป็็นแนวทำำ�นองเพลงนี้� ฟอร์์มเพลงแบ่่งเป็็น ๓ ท่อ่ น ท่่อนละ ๘ ห้อ้ ง (สัังเกตจากเส้้นกั้�น
ห้อ้ งแบบคู่� - double bar line) อััตราความเร็ว็ เทียี บกับั metronome application วัดั เทียี บได้้กัับลีลี าจังั หวะ
slow bolero
๕) ดอกไมเ้ มอื งกรงุ (https://www.youtube.com/watch?v=LNcvXsZHpAQ)
ไฟล์เ์ สีียงต้น้ ฉบัับที่�ผู้�เขีียนฯ นำำ�มาทำำ� transcription สำำ�หรัับบทความตอนนี้� ขัับร้อ้ งโดย ม.ร.ว.ถนัดั ศรีี
สวัสั ดิวิ ัตั น์์ (ศิิลปิินแห่่งชาติิฯ) หนุ่�มใหญ่เ่ ชื้�อสายชาววังั ในอดีีต ผู้้�ฝากผลงานการขัับร้อ้ งเพลงไพเราะไว้ห้ ลาย ๆ
สิบิ เพลง ประพันั ธ์ค์ ำำ�ร้อ้ งโดย พิพิ ัฒั น์์ บริบิ ูรู ณ์์ (เจ้า้ ของงานเพลง “ผู้�ใหญ่ล่ ี”ี อันั เลื่�องลือื ) ส่ว่ นทำำ�นองประพันั ธ์์
โดย นคร ถนอมทรััพย์์ (ศิิลปิินแห่่งชาติฯิ ) เนื้�อร้้องที่�ถอดจากต้้นฉบับั ปรากฏดังั นี้�
เปล่ง่ ปลั่่�งเหมืือนดัังดอกไม้แ้ รกบาน สวยตระการเปรีียบหวานปานผึ้้ง� หวานเดืือนห้า้
กลิ่่�นช่า่ งอบอวล เนื้้อ� นวลยวนยั่่ว� อุุรา เหมืือนองค์อ์ ุุมา เหนืือนางฟ้้าวาสิิฏฐีี
ช่า่ งอ่อ่ นละมุุนละไมหนักั หนา ทั้้�งวาจาเสกสรรมาไพเราะเหลืือที่่�
จริติ จรรยา โสภาทุุกท่า่ เทพีี สมเป็น็ สตรีี โสภีเี วีียงฟ้า้ เมืืองอินิ ทร์์
ดอกไม้้ใต้้ฟ้้าเมืืองไทย หอมไปไกลจููงจิิตใจภุุมรินิ
หวัังภิริ มย์์ หวัังชมกลิ่่�น ภมรกิินสิ้้น� แล้้วบิินไกล
อย่า่ เปรียี บฉันั เป็็นเช่น่ ภุุมริิน หวังั ร่่อนบินิ ดื่ม�่ หวานกิินสิ้้�นแล้ว้ ลืืมได้้
ดื่ม�่ กิินความหวาน รัักนานจนสิ้้น� ลมไป รักั จริงิ ร่ว่ มใจ รักั เดียี วดอกไม้้เมืืองกรุงุ
สรุปุ เนื้�อหาของเพลงนี้� ท่อ่ นแรกและท่อ่ น ๒ พรรณนาถึงึ คุณุ ลักั ษณะของสตรีี (ชาวกรุงุ ) ว่า่ งามเลิศิ ประเสริฐิ
ศรีีเพียี งใด ท่่อน ๓ และ ๔ สรุปุ ความว่า่ ให้้วางใจในความรัักของหนุ่�มที่�มาหลงสาวชาวกรุุงว่่ามีรี ัักเดียี วใจเดียี ว
ภาพต่่อไปนี้�เป็น็ โน้้ตสากลพร้้อมเนื้�อร้้องและ chord progression อันั สามารถนำำ�ไปขยายความต่อ่ ได้ส้ ำำ�หรับั
งานที่�ไม่่หวัังผลกำำ�ไร เช่่น ใช้้เพื่�อการศึึกษาในรูปู แบบต่่าง ๆ
14
รูปู แบบเพลงเข้า้ ลักั ษณะของ AABA (song form) ยอดนิยิ ม เส้น้ กั้�นห้อ้ งแบบ double bar line แบ่ง่ เพลง
ออกเป็็น ๔ ท่่อน ท่อ่ นละ ๘ ห้้อง แนวทำำ�นองทั้�งหมดบันั ทึกึ อยู่�บนบันั ไดเสียี ง D minor ผสมกัับ F major ใน
ท่่อน ๓ ลีีลาจังั หวะค่่อนข้า้ งช้า้
๖) นางฟ้้าจำำ�แลง (https://www.youtube.com/watch?v=EmASF1-ueLs)
ผลงานอมตะจาก ๒ ท่า่ นคู่�ขวัญั “ทำำ�นอง เอื้�อ เนื้�อ แก้ว้ ” วงดนตรีสี ุุนทราภรณ์บ์ รรเลงเพลงนี้�ในจังั หวะ
15
quick waltz ขับั ร้อ้ งบันั ทึกึ เสียี งต้น้ ฉบับั โดย “เอื้�อ สุนุ ทรสนาน” ลีลี าเพลงนี้�คล้อ้ งจองกับั การเดินิ แบบนวยนาด
ของนางสาวไทย ดังั ข้้อเขียี นของ ศ.นพ.พููนพิิศ อมาตยกุุล จากเอกสารในห้้องสมุดุ ดนตรีีสมเด็็จพระเทพรััตน์์
มหาวิทิ ยาลััยมหิดิ ล หัวั ข้้อเรื่�อง กรมสมเด็็จพระเทพรััตนราชสุดุ าฯ กัับการดนตรีี ตอนที่� ๗๒ เพลงไทยสากล
ที่�แต่่งให้ก้ ัับสุุภาพสตรีที ี่่�มีคี วามงดงาม บันั ทึึกว่า่
“ในสมัยั ที่่จ� อมพล ป. พิิบููลสงคราม เป็น็ นายกรัฐั มนตรีี ในระหว่่างปีี พ.ศ. ๒๔๘๑-๒๔๘๗ ได้้มีีการฟื้น้� ฟูู
การประกวดนางสาวไทย ซึ่่�งในการประกวดนั้้�น ผู้้�เข้้าประกวดต้้องเดิินให้้คณะกรรมการชม ครููเอื้้อ� สุุนทรสนาน
และครููแก้้ว อัจั ฉริิยะกุลุ จึึงได้แ้ ต่ง่ เพลงเพื่�่อใช้ใ้ นการเดินิ ประกวดนางสาวไทย และยัังคงใช้้มาถึึงปัจั จุบุ ััน...”
ท่่านผู้้�อ่่านโปรดพิจิ ารณาเนื้�อร้้อง
โฉมเอยโฉมงาม อร่่ามแท้้แลตะลึึง ได้เ้ จอครั้�งหนึ่่ง� เสน่่ห์์ซึ้้ง� ตรึึงใจ
ครั้ง� เดีียวได้ช้ ม สมัคั รภิริ มย์์รักั ใคร่่ พันั ผููกใจไม่่ร้า้ งรา
น้ำำ��คำำ�ลืือเลื่่อ� ง ไปทั่่�วทั้้ง� เมืืองนานมา ชมว่่าวิไิ ลงามตา ดังั เทพธิิดาองค์์หนึ่�่ง
มาเห็น็ เต็็มตา พลอยพารำ��พึึง ติิดตรึึง ชวนให้ค้ ะนึึงอาจิณิ
เห็น็ เพีียงนิดิ เดียี ว ให้ซ้ าบเสีียววิิญญา ได้ช้ มโฉมหน้้า ดังั หยาดฟ้า้ มาดินิ
โสภาท่่าทาง ดููช่่างสำ�ำ อางงามสิ้้�น คำ�ำ ที่่ย� ินิ ยัังน้อ้ ยไป
หรืือว่่าชาติิก่อ่ น นางได้้รับั พรของใคร คงสร้้างผลบุุญยิ่่ง� ใหญ่่ จึึงได้้วิไิ ลงามตา
นางฟ้้าองค์์ใด แปลงกายลงมา จึึงงาม ดัังเทพธิิดาลาวัณั ย์์
โนต้ สากลแกะจากไฟลเ์ สียงต้นฉบับ พรอ้ มคำ� ร้องและ chord progression ด�ำเนินการโดยผเู้ ขยี นฯ
16
โปรดสัังเกต โน้้ตเพลงนี้� ผู้�เขีียนฯ ถอดส่่วนนำำ�เพลง (introduction) บัันทึึกไว้้ด้้วยเหตุุเพราะว่่าในการ
บรรเลงของงานที่่�ทำำ�ซ้ำำ��ทุุกรุ่�นต่่างใช้้ intro นี้้�นำำ�ขึ้้�นเพลงจนเป็็นเอกลัักษณ์์ กล่า่ วแบบชาวบ้า้ นว่่า จะบรรเลง
“นางฟ้า้ จำำ�แลง” เมื่�อใด ต้้องเริ่�มด้้วย intro ดัังว่า่ ฟอร์์มเพลงเป็็นแบบ ๔ ท่่อน ท่อ่ นละ ๘ ห้้อง บัันทึกึ อยู่�
บน Ab major pentatonic scale ใช้้โน้ต้ Ab - Bb - C - Eb - F สิ่�งน่่าสังั เกตอีีกประการคืือ เทคนิิคการซ้ำำ��
กระสวนจัังหวะ แต่ป่ รับั เสีียงโน้้ตให้ต้ ่่างออกไป ดัังตัวั อย่่าง ๑ - ๒ - ๓
17
๗) นางแกว้ (https://www.youtube.com/watch?v=JMjg09K-Tyg)
ขอบคณุ ท่านเจา้ ของ Facebook “พร่างเพชรในเกรด็ เพลง” ๒๔ พฤศจกิ ายน ๒๕๖๓ สำ� หรับบทความที่
ผเู้ ขยี นฯ ตัดทอนมาดังตอ่ ไปน้ี
เพลง “นางแก้้ว” ขัับร้อ้ งโดย สุุเทพ วงศ์ก์ ำำ�แหง คำ�ำ ร้้อง สนิทิ ศ. ทำำ�นองและเรีียบเรียี งเสีียงประสาน
สมาน กาญจนะผลินิ บัันทึึกเสียี งปีี พ.ศ. ๒๕๐๖ เป็น็ เพลงเชิิดชููหญิงิ ผู้�้เป็็นที่่�รััก เปรีียบเธอเป็็นดังั “นางแก้ว้ ”
ที่่ง� ามพร้้อมทั้้�งกายและใจ
ความงามดา้ นรูปลกั ษณข์ องเธอ เปน็ ดงั ค�ำรอ้ งทว่ี า่ “นางแกว้ โสภาเพรศิ แพรว้ ดงั แกว้ กาญจน์ จตุ มิ าเหมอื น
ฟา้ ประทาน เฉดิ โฉมปานเทพปี ระดับชีวา”
ความงามด้า้ นจิติ ใจ เห็น็ ได้จ้ ากคำ�ำ ร้อ้ งที่่ว� ่า่ “น้ำำ��ใจนางแก้ว้ เลิศิ ล้ำ�ำ� เหนืือคำ�ำ พร่ำ��ชมรำ��พันั ได้น้ ้อ้ งคู่�ครองชีวี ันั
พี่่�สุขุ สัันต์เ์ หนืือสุุขอื่น่� ใด”
ดว้ ยเหตนุ ้ี “นางแก้ว” จึงเป็นสุดรกั สดุ บูชา ท่ี ชายผโู้ ชคดตี อ้ งรกั และถนอมเธอตลอดไป
สำำ�หรัับคำำ�ร้อ้ งฉบัับเต็ม็
นางแก้ว้ โสภาเพริศิ แพร้ว้ ดัังแก้ว้ กาญจน์์ จุตุ ิิมาเหมืือนฟ้้าประทาน เฉิดิ โฉมปานเทพีีประดับั ชีวี า
นางแก้้ว น้อ้ งตรึึงใจแน่่วดัังแก้้วตา เนตรประกายฉายรักั ส่อ่ งมา พี่่ส� ััญญารักั นางเหมืือนอย่่างจอมขวัญั
น้ำ�ำ�ใจนางแก้ว้ เลิศิ ล้ำ�ำ� เหนืือคำ�ำ พร่ำ��ชมรำ��พััน ได้น้ ้อ้ งคู่�ครองชีวี ััน พี่่ส� ุขุ สัันต์์เหนืือสุขุ อื่�่นใด
นางแก้้ว ขอรัักนางแน่ว่ เป็น็ แก้ว้ ใจ แนบถนอมมิยิ อมห่่างไกล มอบรักั ไว้้บููชาชิิดชื่�น่ เสมอ
18
โน้ต้ สากลที่่�ผ่า่ นการทำำ� transcription บัันทึึกเนื้�อร้อ้ งและทำำ� chord progression โดยผู้�เขียี นฯ ปรากฏ
ดัังภาพต่่อไปนี้ �
ฟอร์ม์ เพลง “นางแก้ว้ ” จัดั อยู่�ในประเภทเพลง ๔ ท่อ่ น (AABA หรือื song form) ที่�เพลง popular ทั่�วไป
นิยิ มใช้ก้ ันั กลุ่�มเสียี งที่�ครูสู มาน กาญจนะผลิิน ใช้้สร้้างทำำ�นองเพลงนี้� เมื่�อนำำ�มาจััดระเบีียบตามหลัักการบันั ได
เสียี งดนตรีีสากล พบว่่า “เกือื บ” เรีียกได้ว้ ่า่ บัันทึึกอยู่�บน C major pentatonic scale (C - D - E - G - A)
เพราะมีีโน้้ต F ปรากฏเพีียง ๒ ครั้�งดัังตัวั อย่่าง
เพลงไทยสากลช่นื ชมโฉมสตรี ยงั มีอกี หลายสิบ ผู้เขยี นบทความนจี้ ะคดั สรรเฉพาะงานทีไ่ ด้รบั ความนยิ ม
แพร่หลาย หรอื อาจเรียกวา่ เป็นเพลง “ไรก้ าลเวลา” มลี ีลาท�ำนองทไี่ พเราะ ประกอบพร้อมดว้ ยเน้อื รอ้ งท่ีสละ
สลวยสวยงาม ใชภ้ าษาพรรณนาเทยี บเปรียบเปรยอยา่ งคมคาย มานำ� เสนอต่อท่านผอู้ า่ นตอ่ ไปครบั ขอบคุณ
และสวัสดคี รับ
19
MUSICOLOGY
‘Lisztomania’
แฟนด้้อมแรกของวงการเพลง
ที่�่พิิสูจู น์์ว่่า Franz Liszt เป็น็ ‘Superstar’ คนแรก
เรื่ �อง:
กฤตยา เชื่�อมวราศาสตร์์ (Krittaya Chuamwarasart)
นักั ข่่าวอิิสระ
เขาคนนั้�น เกิดิ ในปีี ค.ศ. ๑๘๑๑ BLINK แฟน ๆ วง BLACKPINK ที่� ในยุุโรปช่ว่ งกลางศตวรรษที่� ๑๙ !!
และในวัันที่� ๒๒ ตุุลาคมนี้� เขาก็็จะ พยายามทำำ�ทุกุ วิถิ ีที างเพื่�อให้ไ้ อดอล แฟนด้้อมกลุ่�มนั้�นถููกเรีียกว่่า
มีีอายุคุ รบ ๒๑๐ ปีี พอดิิบพอดีี ของพวกเขารู้้�ถึงความจงรักั ภักั ดีแี ละ ‘Lisztomania’ คำำ�ที่่� Heinrich Heine
ปรากฏการณ์เ์ กาหลีฟี ีเี วอร์อ์ าจ ชื่�นชมในตััวศิิลปิินที่่�รักั (1797-1857) กวีชี าวเยอรมันั ซึ่�ง
ไม่ใ่ ช่ส่ิ่�งใหม่่ แต่ส่ิ่�งที่�เราไม่เ่ คยคิดิ ว่า่ ทว่่า สิ่�งที่�เรีียกว่่า “แฟนด้อ้ ม” มีชี ีวี ิติ ช่ว่ งเดียี วกับั Liszt ได้บ้ ัญั ญัตั ิิ
จะได้เ้ ห็น็ ก็ไ็ ด้เ้ ห็น็ คือื การร่ว่ มงานกันั ไม่่ได้้เพิ่�งเกิิดขึ้�นหรอกนะ และคุุณ ขึ้�น เพื่�อเรียี กกลุ่�มแฟนเกิริ ์ล์ ของนักั
ของศิลิ ปินิ เกาหลีแี ละศิลิ ปินิ ตะวันั ตก เองก็็อาจจะแปลกใจที่�สิ่�งนี้�เกิิดขึ้�น เปีียโนชาวฮังั กาเรีียนผู้�ยิ่�งใหญ่่
อย่า่ งล่า่ สุดุ ก็ค็ ือื วง Coldplay จาก
อัังกฤษ กัับ BTS จากเกาหลีีใต้้ ที่�
คลอดงานเพลงอย่า่ ง My Universe
ออกมา เพื่�อขยายฐานแฟนคลับั ให้้
กว้า้ งขึ้�น รวมถึงึ ผลประโยชน์ท์ี่�อาจ
ตามมาให้้กอบโกยอีีกมาก
แต่่สิ่�งที่�เรีียกว่่า ซููเปอร์์สตาร์์
หรือื ไอดอล ไม่่ใช่ส่ิ่�งที่�เพิ่�งเกิิดขึ้�นใน
ยุคุ ปัจั จุบุ ันั หรอกนะ
ภาพของแฟนบอย-แฟนเกิริ ์ล์ กรีดี
ร้้อง ร้อ้ งไห้ส้ ะอึกึ สะอื้�น บางคนก็็มีี
อาการเป็น็ ลมล้ม้ พับั ไปเมื่�อเห็น็ ไอดอล
ที่่�ตัวั เองหลงใหลนั้�น หลายคนอาจคิดิ
ว่า่ เป็น็ ปรากฏการณ์ท์ี่�เพิ่�งเกิดิ ขึ้�นใน
ยุุคศตวรรษที่� ๒๐-๒๑ เท่า่ นั้�น คง
ย้้อนไปได้้ไกลสุุดก็็ช่่วงทศวรรษที่ �
๑๙๕๐-๑๙๖๐ ซึ่�งเป็็นยุคุ ทองของ
เอลวิิส เพรสลีีย์์ (Elvis Presley,
1935-1977) และเดอะบีีเทิิลส์์
(The Beatles, 1960-1970) แล้ว้
กระแสความคลั่�งไคล้น้ั้�นก็ซ็ าไป จน
มาถึงึ ยุุคของ One Directioners, ลิสท์ในวัยหนุ่มกับทรงผมอันเป็นเอกลักษณ์
Beliebers, ARMY แฟน ๆ วง BTS,
20
บ้านเกิดของลิสท์ใน Doborján หรือปัจจุบันคือเมือง Raiding ในรัฐ Burgenland ทางตะวันออกของออสเตรีย
ฟรัันซ์์ ลิิสท์์ (Franz Liszt, และเสียี งเปียี โนที่่�น่า่ ทึ่�ง เทคนิคิ การ ดนตรีีระดัับโลกคนแรก ๆ ที่�ออก
1811-1886) เป็็นทั้�งนัักเปีียโน เล่่น ความพลิ้�วไหวและงดงามของ แสดงในหลายประเทศ โดยมีเี ปียี โน
นักั แต่่งเพลง และอาจารย์์ดนตรีี ร่่างกาย และจินิ ตนาการทางดนตรีี เป็น็ ใบเบิกิ ทาง ประมุขุ ของรัฐั ต่า่ ง ๆ
เขายัังเป็็นที่�จดจำำ�ในฐานะเด็็ก ออกมา “สุุดยอด” ไม่่แพ้ก้ ััน ทุกุ ๆ ต้อ้ งจ่า่ ยเงินิ เพื่�อให้เ้ ขาบรรเลงในหอ
อััจฉริิยะ นัักดนตรีีผู้�แหกคอกแห่่ง องค์ป์ ระกอบหลอมรวมเป็น็ “ความ แสดงที่�หรููหราและสมเกีียรติิที่่�สุุด
ยุุคโรแมนติิก คาทอลิิกผู้�เคร่่งครััด น่่าทึ่�ง” หาใครเปรียี บ ส่ว่ นบรรดาแฟนเกิริ ์ล์ ต่า่ งก็ย็ อมสยบ
นัักชาติินิิยมฮัังกาเรีียน นัักแสดง ลิิสท์์ เป็น็ สุดุ ยอดซูเู ปอร์ส์ ตาร์์ แทบเท้า้ ยิ่�งเขาแสดงลีลี าในคอนเสิริ ์ต์
นักั ธุรุ กิจิ และเสือื ผู้�หญิงิ ... ทั้�งความ ยิ่�งกว่า่ นิกิ โคโล ปากานินิ ีี (Niccolò มากเพียี งใด กระแสความคลั่�งไคล้ก้ ็็
สามารถและชื่�อเสียี งโด่ง่ ดังั ทั่�วยุโุ รป Paganini, 1782-1840) นักั ไวโอลินิ ยิ่�งเพิ่�มขึ้�นตามมา
ทำำ�ให้ล้ ิสิ ท์ถ์ ูกู ยกให้เ้ ป็น็ ‘Celebrity’ จากอิติ าลีี ที่�เขายกย่่องเป็็นไอดอล “เมื่่�อใดก็็ตามที่่�เขาปรากฏตััว
ของสังั คมยุโุ รปขณะนั้�นอย่า่ งไม่ต่ ้อ้ ง เสีียอีีก เหล่่าแฟนเพลงก็็จะกระตืือรืือร้้น
สงสััย โดย Dr. Oliver Hilmes นักั เป็็นพิิเศษ เขากลายเป็น็ ‘หนุ่�่มใน
เด็็กอััจฉริิยะที่�สร้้างความตก เขียี นและนักั ประวัตั ิศิ าสตร์์ ผู้�เขียี น ฝััน’ ที่่�สาวเล็็กสาวใหญ่ต่ ่่างเพ้อ้ ฝันั
ตะลึึงให้้ผู้�ชมในกรุุงเวีียนนา กรุุง หนัังสืือ Franz Liszt: Musician, ถึึง เขาทำำ�ให้้พวกเธอลืืมทุุกอย่่าง
ลอนดอน และกรุงุ ปารีสี เมื่�อเป็น็ ครูู Celebrity, Superstar กล่า่ วว่่า “ ทั้้ง� มารยาททางสัังคม ชื่่�อเสียี งของ
สอนเปีียโนเป็็นเวลาหลายปีี ทำำ�ให้้ ความนิยิ มชมชอบในผลงานและความ วงศ์ต์ ระกููล หรืือแม้้แต่ค่ ำ�ำ สอนของ
เขารู้้�วิธีีการเปลี่�ยนจุุดด้้อยให้้กลาย สามารถของลิสิ ท์์ ก็ค็ งเหมืือนกับั เชื้อ� พระเจ้า้ ... อย่า่ งซิกิ าร์ท์ ี่่น� ักั เปียี โนสููบ
เป็็นจุุดเด่่นและป้้องกัันความผิิด โรคที่่เ� ข้้าเกาะกุมุ หััวใจคนทั่่�วยุุโรป” ได้ค้ รึ่ง�่ มวนแล้ว้ วางไว้้ ก็ม็ ีแี ฟนเกิริ ์ล์
พลาดที่�อาจเกิดิ ขึ้�นได้้ นั่�นทำำ�ให้ล้ ีลี า อาจกล่่าวได้้ว่่า ลิิสท์์เป็็นนััก หยิบิ ไปสููบต่อ่ อย่า่ งดีอี กดีใี จ และไม่่
21
ภาพของลิิสท์์ในวััยชรา ที่�เรา ๆ คุ้�นตา
ว่า่ พวกเธอจะมีตี ำำ�แหน่ง่ เป็น็ บารอน แต่ศ่ ิิลปิินคนนั้�น ๆ ต้้องมีีรูปู ลัักษณ์์ ๑๘๓๐-๑๘๕๐ ลิสิ ท์ใ์ ช้ท้ ุกุ เทคนิคิ เพื่�อ
เนสหรืือเคาท์เ์ ตส ก็ส็ ามารถตบตีแี ละ ภายนอกที่่�ดีี มีีเสน่่ห์์เฉพาะตััว นำำ�เสนอทุุกแนวการบรรเลงเปีียโน
ทึ้้ง� ผมกันั ได้เ้ พียี งเพื่อ่� ให้ไ้ ด้ส้ ัมั ผัสั กับั ท่ว่ งทำำ�นองที่่�ติดิ หูู ภาพลักั ษณ์ท์ี่�เป็น็ ที่�สามารถเป็็นไปได้้ ซึ่�งสิ่�งเหล่่านั้�น
แก้ว้ น้ำำ��และผ้า้ เช็ด็ หน้า้ ที่่ล� ิสิ ท์เ์ คยใช้”้ เอกลัักษณ์์ และการตลาด ที่่�สำำ�คัญั ปรากฏในผลงานเปีียโนในปััจจุุบััน
Hilmes อธิิบายให้้เห็็นภาพ คืือองค์์ประกอบเหล่่านี้้�ต้้องหลอม ด้้วย นัักประพัันธ์์เพลงทำำ�ได้้เพีียง
และเมื่�อมองภาพของลิสิ ท์ใ์ นวัยั รวมกันั เป็น็ สิ่�งที่่�น่า่ ดึงึ ดูดู ใจและตอบ นำำ�สิ่่�งที่่�ลิิสท์์สร้้างสรรค์์ไว้้มาปััดฝุ่�น
หนุ่�ม เราก็ไ็ ม่แ่ ปลกใจว่า่ ทำำ�ไมสาว ๆ สนองจินิ ตนาการของผู้�คน ใหม่่ หรืือไม่ก่ ็็ตีีความ/ต่่อยอดสิ่�งที่�
จึึงคลั่�งไคล้เ้ ขานักั “เขาสามารถบรรเลงเพลงของ ลิสิ ท์ส์ ร้้างไว้้เท่่านั้�น
Dr. Ruth Deller อาจารย์ด์ ้า้ น บาคจนถึึงโชแปง ออกมาจากความ ทั้้ง� Hilmes และ Gerstein ต่า่ ง
สื่�อสารมวลชนจากมหาวิิทยาลััย ทรงจำ�ำ ได้้อย่า่ งสวยงาม” ก็็เห็็นพ้้องว่่า ลิิสท์์ คืือนัักเปีียโน
Sheffield Hallam University ใน ลิสิ ท์์ คือื หนึ่�งในผู้�ปฏิิวัตั ิวิ งการ ที่่�ยิ่่ง� ใหญ่ท่ ี่่�สุดุ ที่่�เคยมีมี า
อัังกฤษ ผู้้�ที่่�ศึึกษาเรื่�องพฤติิกรรม ดนตรีจี ากยุคุ โรแมนติกิ ผลงานของ ผลงานประพัันธ์์ของเขาปฏิิวััติิ
แฟนคลับั กล่า่ วว่า่ การกรีดี ร้อ้ ง ส่ง่ เขาเป็น็ เหมือื นการเปิดิ โลกของการ โลกดนตรีี เพราะส่ง่ ผลต่อ่ นักั ดนตรีรีุ่�น
เสีียงเชียี ร์์ หรือื แม้้แต่เ่ ป็็นลม อาจ แสดงเปียี โน - Kirill Gerstein (ค.ศ. หลังั ๆ กระทั่�งปััจจุบุ ััน และอาจจะ
ไม่ใ่ ช่เ่ รื่�องแปลกใหม่ใ่ นปัจั จุบุ ันั แต่ใ่ น ๑๙๗๙-ปััจจุุบััน) นัักเปีียโนชาว เป็็นนัักดนตรีีที่�เก่่งที่่�สุุดอีีกด้้วย-
สมัยั นั้�นเป็น็ สิ่�งที่�เรียี กว่า่ ไม่ธ่ รรมดา รัสั เซียี น-อเมริกิ ันั ผู้้�บันั ทึกึ เสียี งงาน Gerstein ยอมรับั ว่า่ การบรรเลงเพลง
เธอเสริมิ ต่อ่ ไอีกี ว่า่ พรสวรรค์อ์ าจ เพลงโหดหินิ อย่า่ ง Transcendental ของลิิสท์์ ทำำ�ให้้เขาได้้สััมผััสกัับ
ไม่ใ่ ช่ท่ั้�งหมดที่่�ทำำ�ให้เ้ ป็น็ ซูเู ปอร์ส์ ตาร์์ Etudes กล่า่ วว่า่ ในช่ว่ งทศวรรษที่� จิิตวิิญญาณของนัักประพัันธ์์ผู้�ยิ่�ง
22
ภาพวาดของ Theodor Hosemann ที่่�ทำำ�ให้้เราเห็็น ‘Lisztomania’
ใหญ่.่ .. เหมือื นการเฝ้า้ มองยอดเขา เขาก็ส็ ามารถยึดึ พื้�นที่่�หัวั ใจของคุณุ ได้้ อ้้างอิงิ
เอเวอร์เ์ รสต์์ ที่�เราต่า่ งก็ร็ู้�ว่าการจะ เหมือื นกันั เพราะทั้�งความสามารถ https://www.youtube.com/
ไปถึงึ จุดุ สูงู สุดุ นั้�นเป็น็ หนทางที่�ยาก และความเชี่�ยวชาญในเปีียโนลีีลา watch?v=3PhxJJ3cIeQ
ลำำ�บาก แต่่เส้้นทางนั้�นก็็ยัังคงเป็็น การบรรเลง ความชื่�นชมในผลงาน https://www.reuters.com/
แรงบันั ดาลใจได้เ้ สมอ “เมื่อ่� คุณุ พรม ประพัันธ์์ ไปจนถึึงเสน่่ห์์เฉพาะตััว article/us-music-liszt/
นิ้้ว� ลงไปบนคียี ์เ์ ปียี โนตามโน้ต้ ที่่ล� ิสิ ท์์ จะทำำ�ให้เ้ ขาเป็น็ หนึ่�งในซูเู ปอร์ส์ ตาร์์ superstar-ladies-man-
ประพันั ธ์ไ์ ว้้ มืือของคุณุ ได้เ้ คลื่อ่� นไป ของยุคุ ปััจจุบุ ัันอย่่างแน่่นอน happy-200th-franz-liszt-
ในทิศิ ทางเดียี วกับั ลิสิ ท์์ และนั่่น� ทำ�ำ ให้้ “ถ้้าเราได้้เจอตััวเป็็น ๆ ของ idUSTRE7182IT20110209
คุณุ ได้ส้ ัมั ผัสั กับั จิติ วิญิ ญาณของเขา เขาล่่ะก็็ คุุณจะไม่่ปฏิิเสธเลยว่่า https://www.bbc.com/culture/
ที่่�แทรกอยู่�ในทุุกองค์์ประกอบของ ซููเปอร์์สตาร์์/ไอดอลที่่�เรายกย่่อง article/20160817-franz-
งานเพลง” กันั ในปััจจุบุ ันั ก็็เป็น็ เพีียงเด็็กน้อ้ ย liszt-the-worlds-first-musical-
การที่�ดนตรีคี ลาสสิกิ ถูกู มองข้า้ ม ทัันทีี เมื่่�อเทียี บกับั ลิิสท์”์ superstar
จนสังั คมเริ่�มลืมื เลือื น อาจทำำ�ให้ห้ ลาย https://www.barnesandnoble.
คนนึึกไม่่ออกว่่านัักเปีียโนคลาสสิิก com/w/franz-liszt-oliver-
อย่า่ งลิสิ ท์์ จะเกาะกุุมใจผู้�ชม (โดย hilmes/1122868141
เฉพาะสาว ๆ) ทั่�วยุโุ รปได้้อย่่างไร
อย่า่ งไรก็ต็ าม Gerstein กล่า่ วว่า่
หากฟรันั ซ์์ ลิสิ ท์์ มีชี ีวี ิติ อยู่�ในปัจั จุบุ ันั
23
GENERAL EDUCATION
Spectre ofSNuihrivliesymCoinuUrsnedsergraduate
Story:
Nathan Lynch (เนทััน ลิินช์)์
General Education Department
College of Music, Mahidol University
Two prevailing virtues in the famously destructive 20th sense of an individual’s experience
undergraduate survey courses are: century had even arrived.1 Since throughout a catastrophe. This
1) criticism of humanity’s inevitable then, humanity has developed slow process of contextualization
progress toward a brighter future, terrifying weapons and military is simply not possible in a survey
and 2) interdisciplinarity, rejection tactics and used them to do horrible course, nor is it attractive to casual
of the arbitrary borders between things. We have also developed consumers of history.
traditional fields of study. The powerful information technology
majority of the perennial theorists which we use to make sure no In the name of edutainment,
on syllabi tend to exemplify these one will ever forget how terrible instructors may feel encouraged
prevailing intellectual virtues in humans can be. Martin Luther to cross disciplines to produce
that they often mix methods, defy King warned that, “our scientific profound effects. One of the most
conventions, or compellingly power has outrun our spiritual potent techniques for contextualizing
warn of humanity’s possible power. We have guided missiles the horrors of World War 2 is to
downfalls. I believe that thought and misguided men.”2 But are include two pivotal psychology
leaders should be venerated for horror stories enough to provide experiments: 1) The Milgram
their critical prowess and ability guidance for humanity? Experiments, where the presence
to break disciplinary boundaries, of an authority figure encouraged
yet we should also consider the Consider a history course that the majority of participants to
possible side effects of these attempts to cover the entire 20th torture another human being, and
virtues when they are practiced Century including both World 2) The Stanford Prison Experiment
by beginners. In this essay I will Wars, the proxy wars of the Cold where elite university students
discuss the deployment of survey War, and the paradigm shift from were successfully encouraged to
courses intended for non-majors colonialism, to post-colonialism, physically and psychologically
to learn the basic elements of a to globalization. Given the time abuse other students by assuming
discipline in order to add breadth constraints, it seems that every the role of unsupervised prison
to their education and teach week would treat students to guards.
critical thinking skills. I believe hours of unjustifiable violence. In
that survey courses indeed deliver contrast, history majors learn to The presentation of the
these benefits, yet I will suggest use a variety of lenses to interpret Holocaust, The Milgram
that a superficial encounter with catastrophic events, and their Experiments, and the Stanford
a new discipline may also lead broader and deeper interrogation Prison Experiment has a very
students toward nihilistic modes contextualizes these horrors as they obvious thematic consequence.
of thinking. study the background conditions, The Milgram Experiments were
aftermaths, and organizational repeated hundreds of times in order
History failures that made such tragic events to study the contexts in which
possible. They can also focus on people were most likely to obey
Nietzsche (ex-friend of Wagner) seemingly insignificant corners of orders and engage in violence
declared the death of God before the historical big picture and gain a sanctioned by an authority. They
provide statistical evidence that
1 Nietzsche, Friedrich, The Gay Science (Dover Thrift Editions), (Mineola: Dover Publications, 2020),
p. 125
2 King, Martin Luther, Coretta Scott, Raphael G. Warnock, A Gift of Love: Sermons From “Strength To
Love” and Other Preachings (King Legacy, revised ed.), (Boston: Beacon Press, 2012), p. 22
24
suggests that most people would abandon utilitarianism when they both kidneys from a poor man,
have participated in the Holocaust. find out that the suffering of the effectively killing the poor man.
The Stanford Prison Experiment few is accepted as a necessary evil The poor man freely agrees to sell
is noteworthy because its subjects as long as it can produce a lot of his kidneys because his children
were attending one of the best pleasure for the many. will be given the best education
schools in the world, therefore money can buy.6 If we are willing
even elite students must deeply The next week students are to imagine that higher education
question whether they really relieved to learn that libertarianism is something a father would die
have what it takes to defy this promises to set us free from the to provide for his children, we
tendency to obey authority and tyranny of the majority, because need to do our best to be sure we
commit atrocity. This combination all humans have the right to live are examining the consequences
of history and psychology is free and pursue the acquisition of of our teaching.
certainly interdisciplinary and it property.5 No one can be enslaved
questions humanity’s progress, or denied their freedom no matter Part of the problem may be
but is an invitation to implicate how much happiness it might the structure of survey courses.
oneself in the horrors of the 20th produce for the masses. This is Teachers effectively curate a movie
Century too intense to be consumed a temporary relief because, as a trailer full of all the most action-
superficially? responsible teacher, I must also packed scenes, provide students
tell students that libertarianism with an entertaining summary
Destroying great ideas has flaws: 1) the tragedy of the of an idea and then provide an
commons - if we cannot be forced equally satisfying rendition of
In social sciences and to sacrifice anything for the whole the idea’s death. If the course
humanities courses we often teach of humanity, it is unlikely that our proceeds chronologically students
a survey of the field’s geniuses, cities will have parks. The ocean, are dismissed somewhere near
discoveries, and noteworthy not being human, has no right to the present day where we are not
movements. I begin my ethics complain about humans using it as a yet sure who will be venerated
course like this: Utilitarianism garbage dump, and animals certainly by history because many thought
claims that good actions will have no grounds to complain leaders “are born posthumously.”7
create the most happiness for about humans torturing them with Furthermore, we are living in a
the most people. It’s like a math factory farms and experimental century when humans seem to
problem. If you can give more chemicals; 2) Inability to legislate be less confident than ever about
people more pleasure you are morality - some people are shocked what is actually true.
doing the right thing.3 In the name to hear that libertarianism would
of interdisciplinarity I include a not prevent someone from using Scientific and religious
work of great literature: Ursula even the most harmful drugs or truths
Leguin’s “The Ones Who Walk selling sex as long as they are
Away From Omelas,” a thought not interfering with the rights of A mark of academic intelligence
experiment in which an entire utopia others to live free and pursue the is the willingness to accept the
is powered by allowing the neglect acquisition of property. possibility that much of our current
and abject suffering of a single knowledge is somehow flawed.
child.4 LeGuin’s literary genius The philosopher Micheal Sandel In science, they have a term for
perfectly illustrates a fatal flaw in provides a thought experiment that this phenomenon: “the pessimistic
utilitarianism, namely: ‘the tyranny should make everyone rethink metainduction from the history of
of the majority.’ Students typically this brand of libertarianism, science.”8 This extremely wordy
in which a rich man purchases term invites us to consider the
3 Mill, John Stuart, Utilitarianism, (independently published, 2020) 25
4 LeGuin, Ursula K., The Ones Who Walk Away from Omelas: A Story (A Wind’s Twelve Quarters Story),
(New York: Harper Perennial, 2017)
5 Locke, John, Second Treatise of Government, (independently published, 2020)
6 Sandel, Michael J., Justice: What’s The Right Thing To Do?, (New York: Farrar, Straus and Giroux,
2010), p. 56-60
7 Nietzsche, Friedrich, The Anti-Christ (10/26/10 ed.), (New York: SoHo Books, 2010), p. 1
8 Shultz, K., The Pessimistic Metainduction from the History of Science, in John Brockman (ed.),
This Will Make You Smarter - New Scientific Concepts to Improve Your Thinking, (New York: Harper
Perennial, 2013), p. 30–32.
path of science as a long history alongside many competing and and a superficial understanding of
of discovering the things we have contradictory claims to universal the history of ideas, we should
been wrong about. If we consider truth, the effect is often to abandon expect students to exit university
that the overwhelming majority of any hope of certainty. swinging a great hammer in hopes
our scientific theories have been of smashing the ideals humanity
either dead wrong or in need of This outcome is attractive still foolishly worships. This
improvement, we should come to many brilliant people. The is consistent with the Dunning
to the conclusion that our current eminent philosopher of science and Kruger effect, which suggests
scientific theories are unlikely to outspoken atheist Daniel Dennett’s that beginners in virtually any
be true. Undergraduate students in 2006 TED Talk advocated for field of knowledge are typically
the sciences will also learn about Comparative World Religions to be much more confident than experts
‘the replication crisis’ which refers taught in high schools.9 It is quite even though they know far less.13
to the disturbing fact that many obvious that he believes this kind Knowing this, is it irresponsible
of the most popular experimental of course would frustrate religious to provide undergraduate students
findings taught in undergraduate belief in young impressionable superficial encounters with the
courses have been tested, and people. Many academics have greatest questions facing humanity?
those tests have failed. The argued that discouraging religious
metainduction gives us a logical dogmatism should increase the Philosophizing with a hammer
reason to doubt scientific truth, well being of humans in the global does not require the wielder to
and the replication crisis supports community.10, 11 Even if this argument indiscriminately smash every
that doubt empirically. is sound in a utilitarian sense, I entity that is larger in scope and
believe that educators should be influence than a mere human. We
What about religious truth? mindful of the side effects of the should not be training unthinking
Comparative World Religions is a end of certainty. destroyers of all big ideas. Philo
common interdisciplinary survey sophia in the ancient Greek suggests
course in higher education. In under How should a musician do the love and humble pursuit of
forty hours students are presented philosophy with a hammer? wisdom, not certainty that there is
with the history, mythology, art, no truth. Another interpretation of
soteriology, metaphysics, texts, When Nietzsche announced Nietzsche’s aphorism is that we are
sects, practices, practitioners and the death of God, he was not training musicians to philosophize
some relevant statistics about the celebrating. He thought that it creatively with a hammer. We can
major world religions. One may was going to be very difficult for strike the idols with the hammer
receive a big picture view of how humanity to try to create our own to make them ring out their most
Judiasm, Christianity, and Islam meaning, and that only the most beautiful songs, and wisely choose
share roots, how Buddhism sprang free-spirited people would be ready the harmonies on which we base
from Hinduism, or how Taoism and for the challenge. An unfortunately our lives. It may be true that some
Buddhism blended to influence popular interpretation of Nietzsche’s idols are sonorous enough to help
Zen. This is useful for serious subtitle to “Twilight of the Idols” us construct our own meaning in
students of culture, but superficial or “How to Philosophize with a the face of nihilism.
encounters with universal truths Hammer”12 is that all old ideals
may produce nihilism. A religion, that have gained respect are hollow,
unlike a philosophy, is more than and a good Nietzschean should
just a worldview and when assessed smash them all. Armed with a
horrifying history of human failing
9 Dennett, Dan, Let’s teach religion — all religion — in schools, TED Talks, 18.07.2006, https://www.
ted.com/talks/dan_dennett_let_s_teach_religion_all_religion_in_schools?language=en
10 Harris, Sam, The Moral Landscape: how science can determine human values, (New York: Free
Press, 2010)
11 Dawkins, Richard, The God Delusion, (London: Black Swan, 2016)
12 Nietzsche, Friedrich, R. J. Hollingdale, Walter Kaufmann, Twilight of the Idols: How to
Philosophize with a Hammer, (Los Angeles: CreateSpace Independent Publishing Platform, 2016)
13 Kruger, Justin, David Dunning, Unskilled and Unaware of It: How Difficulties in Recognizing
One’s Own Incompetence Lead to Inflated Self-Assessments, in: Journal of Personality and Social
Psychology, no. 77, 2000, pp. 1121–34.
26
น(ำTำ�eเขl้.า้ แ0ล2ะ-จ6ััด2จ2ำำ-�ห6น4่5า่ ย1โ-ด5ย)TSH MUSIC www.tshmusic.com
27
THAI AND ORIENTAL MUSIC
บขอทงบเาพทลทีง่�ด่ เำซ�ำ่่นรงเหอลยู้่า้� และสูญู หาย
เรื่ �อง:
เดชน์์ คงอิ่่�ม (Dejn Gong-im)
ผู้้ช� ่่วยศาสตราจารย์์ ประจำำ�สาขาวิชิ าดนตรีีศึึกษา
คณะครุศุ าสตร์์ มหาวิิทยาลัยั ราชภััฏพิิบููลสงคราม
ในบรรดาเพลงไทยเพลงหนึ่�ง ๆ มากและเป็น็ เรื่�องที่่�น่า่ เสียี ดายอย่า่ ง ปัจั จัยั นั้�นขึ้�นอยู่่�กับั ยุคุ สมัยั กาลเวลา
ที่่�มีีบทบาทหน้้าที่�ในการบรรเลงใน ยิ่�งสำำ�หรัับศาสตร์์และศิิลป์์ทางด้้าน การประกอบการแสดงประกอบท่า่ รำ��ก็็
โอกาสต่า่ ง ๆ เพลงบางเพลงเกิดิ ขึ้�น ดนตรีีไทยที่่�มีีความเสื่�อมถอยลง ขึ้�นอยู่่�กับั ความนิยิ มในการแสดงนั้�น ๆ
แล้้วก็็ดัับไปตามกฎของไตรลัักษณ์์ จนสููญหายไปในที่่�สุุด แต่ส่ิ่�งเหล่่านี้� มีคี วามเสื่�อมถอย เสื่�อมคลาย ไม่ไ่ ด้้
หมายถึงึ ตั้�งแต่ผู่้�แต่ง่ ได้แ้ ต่ง่ เพลงนั้�น ก็็บัังเกิิดขึ้�นอยู่�ตามปกติิของเพลง รับั ความนิยิ ม อันั นี้้�ก็เ็ ป็น็ เหตุหุ นึ่�งที่�
ขึ้�นมา อาจจะได้้บรรเลงอย่า่ งน้้อย ไทย ซึ่�งจะเกิิดจากเหตุุและปััจจััย ทำำ�ให้เ้ พลงนั้�นสูญู หาย บทบาทที่่�ดำำ�รง
เพีียงครั้�งเดีียว แล้้วก็็ไม่่ได้้บรรเลง ต่่าง ๆ ที่�ไม่่สามารถกำำ�หนดการ อยู่�แสดงว่า่ เพลงนั้�นยังั ต้อ้ งประกอบ
อีกี เลย จะเป็น็ ด้ว้ ยขาดการยอมรับั ดำำ�รงอยู่�ได้้ เปรีียบเหมืือนสัังขาร กับั สิ่�งนั้�น เช่่น ประกอบการแสดง
ขาดความนิยิ มด้ว้ ยประการใดก็แ็ ล้ว้ ร่่างกายของมนุุษย์์ที่่�มีีความเสื่�อม ประกอบท่า่ รำ�� ประกอบการขับั ร้อ้ ง
แต่่ หรือื ไม่ม่ ีโี อกาสในการบรรเลงอีกี ถอยไปตามกาลเวลา รวมทั้ �งประกอบอยู่่�กัับพิิธีีการ
เลย เพลงนั้�นก็น็ อนนิ่�ง ๆ อยู่� ถ้า้ ไม่่ อย่า่ งไรก็ต็ าม การบัันทึึกเสียี ง พิธิ ีีกรรมต่่าง ๆ ในทางกลัับกันั ถ้า้
ได้ม้ ีกี ารบันั ทึกึ เสียี ง บันั ทึกึ โน้ต้ ก็ม็ ีี การบันั ทึกึ ทำำ�นองด้ว้ ยสัญั ลักั ษณ์โ์ น้ต้ พิิธีีกรรมใดยกเลิิก ไม่่ได้้รัับความ
โอกาสสูญู หายไปตามกาลเวลา เพลง จึงึ เป็น็ สิ่�งหนึ่�งที่�จะทำำ�ให้ท้ ำำ�นองเพลง นิิยม ขาดคติิความเชื่�อในพิธิ ีกี รรม
บางเพลงมีีบทบาทหลายหน้้าที่�ใน นั้�นคงอยู่�และดำำ�รงอยู่�ได้ใ้ นบทบาทที่� นั้�นไปแล้ว้ บทบาทของเพลงก็ต็ ้อ้ ง
โอกาสต่า่ ง ๆ ทั้�งบรรเลงประกอบการ เคยผ่า่ นมา คือื บทบาทหน้า้ ที่�ที่�เป็น็ เสื่�อมถอยลงไปและสูญู หายในหน้า้ ที่�
ขับั ร้อ้ ง ประกอบการแสดง ประกอบ ประวัตั ิวิ ่า่ เคยมีบี ทบาทและหน้า้ ที่�ใน ในบทบาทนั้�น แต่่ถ้้าความนิิยมใน
ระบำำ�รำ��ฟ้อ้ น ประกอบท่า่ ทาง รวม การบรรเลงประกอบหรือื ทำำ�ประกอบ เรื่�องการขัับร้้อง ในการประกอบ
ทั้�งนำำ�ไปบรรเลงในโอกาสประกอบ อะไรบ้า้ ง อยู่�ที่�ไหนบ้า้ ง ก็เ็ ป็น็ หน้า้ ที่� ท่า่ ทาง ยัังนิิยมกระทำำ�กััน เพลงก็็
พิธิ ีกี รรมทั้�งทางศาสนาและพิธิ ีกี รรม ของผู้้�ศึึกษาวิิจััยค้้นคว้้าที่่�มีีความ ยังั คงมีหี น้า้ ที่�นั้�นอยู่� ดังั นั้�น บทบาท
ทางคติคิ วามเชื่�อ ซึ่�งก็ม็ ีอี ยู่�ไม่น่ ้อ้ ยใน สนใจในสิ่�งเหล่่านี้�ได้้กระทำำ�กััน ของเพลงที่�จะดำำ�รงอยู่�และสูญู หายไป
เพลงประเภทนี้� แต่ส่ิ่�งสำำ�คัญั ที่�เพลง อาจจะทำำ�ให้้บทเพลงนั้�นฟื้้�นคืืนชีีพ ประกอบด้ว้ ยเหตุปุ ัจั จัยั ต่า่ ง ๆ ซึ่�งผู้�
บางเพลงมีีบทบาทหลายบทบาท ขึ้�นมาได้้ ถืือว่่าเป็็นโชคดีีของเพลง แต่ง่ เพลง ผู้�บรรเลงเพลง มีหี น้้าที่�
มีีหน้้าที่�หลายหน้้าที่� แต่่เมื่�อกาล เหมืือนได้้ชุุบชีวี ิิต แต่่หากยัังไม่่มีีผู้� โดยตรงก็็จริิงอยู่� แต่่ไม่่ได้้มีีหน้้าที่�
เวลาได้ด้ ำำ�เนินิ ไปเบื้�องหน้า้ เมื่�อหันั สนใจที่�จะศึกึ ษา ที่�จะค้น้ คว้า้ วิจิ ัยั ก็็ ที่�จะดำำ�รงให้อ้ ยู่�และทำำ�ให้้สููญหาย
มองข้า้ งหลังั หน้า้ ที่�และบทบาทของ ต้อ้ งรอกาลเวลา รอผู้้�มีคี วามสนใจ
เพลงบางเพลงอาจจะได้้รัับความ หรืืออาจจะยัังไม่่เข้้ากัับเรื่�องราวที่� บทบาทที่�่ดำำ�รงอยู่�่
นิยิ มมาก่อ่ นหน้า้ แต่ใ่ นปัจั จุบุ ันั และ ผู้�คนที่�สนใจจะหัันมามอง ซึ่�งยัังมีี เพลงเซ่่นเหล้้า เป็็นบทเพลง
อนาคต เพลงเพลงนั้�นได้ล้ ดบทบาท เพลงอีกี จำำ�นวนมากที่�ขาดการได้ร้ ับั อีีกเพลงหนึ่�งที่่�ยัังดำำ�รงอยู่� และมีี
ลดหน้า้ ที่�ลง และก็ไ็ ม่ม่ ีบี ทบาทและ ความสนใจในการศึกึ ษาค้น้ คว้า้ วิจิ ัยั บทบาทหน้า้ ที่�ในการบรรเลงประกอบ
ไม่ม่ ีหี น้า้ ที่�ในการที่�จะประกอบในส่ว่ น บทบาทที่�เพลงไทยจะดำำ�รงอยู่่�ก็ต็ าม พิธิ ีกี รรมทางศาสนาและพิธิ ีพี ราหมณ์์
นั้�นก็็มีีอยู่�หลายเพลง ซึ่�งมีีจำำ�นวน หรืือจะสููญหายไปแล้้วก็็ตาม เหตุุ ฮินิ ดูู พิธิ ีไี หว้ค้ รูดู นตรีไี ทยและพิธิ ีไี หว้้
28
ครููโขนละคร พิิธีีกรรมการเซ่่นไหว้้ กล่่าวคำำ�ถวายเครื่�องสัังเวยกระยา บทบาทที่ส�่ ููญหาย
บวงสรวงต่่าง ๆ ที่่�กำำ�หนดให้้มีีวง บวช และบอกเพลงให้้ปี่่�พาทย์์พิิธีี ๑) เพลงเซ่่นเหล้้า ประกอบ
ปี่่พ� าทย์ป์ ระกอบพิธิ ีี เพลงเซ่น่ เหล้า้ ใน ทำำ�เพลงนั่�งกิินและเพลงเซ่่นเหล้้า การขัับร้้องในบทละครเรื่�องเงาะป่่า
บทบาทที่่�ดำำ�รงอยู่�นั้�นก็ค็ ือื ยังั มีหี น้า้ ที่� ก็็ต้้องถืือว่่าเป็็นเพลงที่่�สำำ�คััญในพิิธีี ตอนกินิ เลี้�ยง บทละครเรื่�องเงาะป่า่
ในการบรรเลงประกอบ ขาดไม่่ได้้ เพราะในพิิธีีการไหว้้ครูู เป็็นบทพระราชนิิพนธ์์ในพระบาท
๑) การเทศน์ม์ หาชาติิ ซึ่�งสมเด็จ็ ดนตรีไี ทยและไหว้ค้ รูโู ขนละคร หรือื สมเด็็จพระจุุลจอมเกล้้าเจ้้าอยู่่�หััว
เจ้า้ ฟ้า้ กรมพระยานริศิ รานุวุ ัดั ติวิ งศ์์ ไหว้ค้ รูใู นการอื่�น ๆ สิ่�งที่�จะขาดไม่ไ่ ด้้ รััชกาลที่� ๕ ท่า่ นทรงชุุบเลี้�ยงเงาะ
ได้้ทรงบรรจุุเพลงเซ่่นเหล้้าสำำ�หรัับ คือื การสังั เวยด้ว้ ยภักั ษาหาร มังั สา ป่า่ ชื่�อ คนังั ทรงให้เ้ ล่่าเรื่�องราววิถิ ีี
บรรเลงรับั กัณั ฑ์เ์ ทศน์ม์ หาเวสสันั ดร หาร และสุรุ า กัญั ชา ฝิ่่น� ซึ่�งเชื่�อกันั ชีีวิิตของเงาะป่่า แล้้วทรงนำำ�มา
ชาดก กัณั ฑ์ท์ี่� ๕ คือื กัณั ฑ์ช์ ูชู ก โดย ว่่าเป็็นสิ่�งที่�ครููบาอาจารย์์ทางด้้าน พระราชนิพิ นธ์์เป็น็ บทขัับร้อ้ ง โดย
เนื้�อหาของกัณั ฑ์ช์ ูชู กนี้� เป็น็ การแสดง มนุุษย์์ที่่�ล่่วงลัับและเทพอสููรโปรด ทรงโปรดฯ ให้พ้ ระยาเสนาะดุรุ ิยิ างค์์
ถึงึ วิถิ ีชี ีวี ิติ ของเฒ่า่ ชราตาชูชู ก ที่�เป็น็ เมื่�อได้ร้ ับั การถวายแล้ว้ จะอำำ�นวยให้้ (แช่ม่ สุนุ ทรวาทินิ ) เป็น็ ผู้�บรรจุเุ พลง
วรรณะต่ำำ��สุดุ คือื เป็น็ วณิพิ กขอทาน ประสบความสำำ�เร็จ็ ในสิ่�งที่�ปรารถนา บรรเลงและขับั ร้อ้ งถวาย รวมทั้�งทรง
แต่เ่ ป็น็ ขอทานที่่�มีฐี านะมีเี งินิ ทองเก็บ็ ผู้�ที่�เคยเข้้าร่่วมพิิธีีก็็อาจจะได้้ยิิน บรรจุุเพลงบางเพลงด้้วยพระองค์์
เรีียกว่่าเป็็นเศรษฐีีในอาชีีพขอทาน เวลาผู้�ประกอบพิิธีีไหว้้ครููกล่่าวคำำ� เอง ทรงแก้้และแนะนำำ�จนทรงพอ
จึึงมีีผู้�มายืืมเงิินเป็็นลููกหนี้�ตาชููชก ถวายเครื่�องสัังเวยกระยาบวชและ พระราชหฤทัยั เช่่น ทรงโปรดฯ ให้้
จำำ�นวนมาก หนึ่�งในจำำ�นวนลููกหนี้� บอกให้ว้ งปี่่พ� าทย์พ์ ิธิ ีใี นพิธิ ีไี หว้ค้ รูทู ำำ� ใช้้เพลงเซ่่นเหล้้าบรรจุุในตอนกิิน
ได้้นำำ�ลููกสาวมาขััดดอก วัันหนึ่�ง เพลงเซ่่นเหล้า้ เพลงเซ่น่ เหล้้าจึึงมีี เลี้�ยงของเงาะป่า่ และทรงให้พ้ ระยา
นางนึึกถึึงความสุุขสบาย อยากมีี บทบาทหน้้าที่�ในพิิธีีกรรมดัังกล่่าว เสนาะดุรุ ิยิ างค์์ (แช่ม่ สุนุ ทรวาทินิ )
คนรัับใช้้ จึึงออกอุุบายให้้เฒ่่าชรา และก็ค็ งจะดำำ�รงอยู่�ได้้ไม่่สูญู หาย ได้ท้ ำำ�ทำำ�นองร้อ้ งให้เ้ ข้า้ กับั ทางเครื่�อง
ตาชููชกไปขอกััณหาชาลีี ๒ พี่่�น้้อง ๓) ในพิธิ ีกี รรมบวงสรวงต่า่ ง ๆ ของเพลงเซ่น่ เหล้า้ เข้า้ ประกอบอยู่�ใน
จากพระเวสสัันดรที่�อยู่�ในป่่า เรื่�อง ทั้�งบวงสรวงกลางแจ้ง้ บวงสรวงใน บทละครเงาะป่า่ ความดำำ�รงอยู่�ของ
ราวก็็จะกล่่าวถึึงชีีวิิตความเป็็นอยู่� มณฑลพิิธีี เท่่าที่่�สัังเกตก็็จะมีีการ เพลงร้อ้ งเพลงเซ่น่ เหล้า้ ก็ค็ ือื ถ้า้ ได้ข้ ับั
ของชููชก ซึ่�งดููลักั ษณะงก ๆ เงิ่�น ๆ ถวายบููชาเครื่�องสัังเวยกระยาบวช ร้อ้ งเพลงตับั เรื่�องเงาะป่า่ ก็จ็ ะมีกี าร
เดินิ ยักั แย่ย่ ักั ยันั ท่า่ นจึงึ บรรจุเุ พลง เช่น่ เดียี วกันั รวมทั้�งผู้�ประกาศโองการ บรรเลงและขับั ร้อ้ งเพลงเซ่น่ เหล้า้ นี้�
เซ่น่ เหล้า้ เป็น็ เพลงประจำำ�กัณั ฑ์เ์ ทศน์์ บวงสรวงก็จ็ ะบอกเพลงให้ป้ี่่พ� าทย์ท์ ำำ� ครบถ้้วนสมบููรณ์์ ทางร้้องและทาง
กัณั ฑ์ช์ ูชู ก กัณั ฑ์ท์ี่� ๕ ในเทศน์ท์ ำำ�นอง เพลงนั่�งกินิ เพลงเซ่น่ เหล้า้ ประกอบ บรรเลงก็็ยังั ดำำ�รงคงอยู่� แต่อ่ ยู่่�ที่่�ว่่า
หลวง และยังั มีบี ทบาทสำำ�คัญั ในการ พิธิ ีใี นช่ว่ งที่�ถวายเครื่�องสังั เวยกระยา จะมีีความนิิยมในการบรรเลงและ
ประกอบการเทศน์ม์ หาชาติสิ ำำ�หรับั แบบ บวช บทบาทของเพลงเซ่่นเหล้้าใน ขับั ร้อ้ งแล้ว้ ยังั มีคี นนิยิ มฟังั อยู่่�บ้า้ ง
ฉบับั ชาวบ้า้ นทั่�วไปด้ว้ ย ในพิธิ ีกี รรม พิธิ ีกี รรมบวงสรวงสังั เวยสิ่�งศักั ดิ์์�สิทิ ธิ์� หรือื ไม่ใ่ นยุคุ สมัยั นี้� หรือื ก็น็ อนนิ่�งอยู่�
ทางพระพุุทธศาสนาก็็เห็็นจะมีีแต่่ ต่า่ ง ๆ จึงึ คงดำำ�รงอยู่�และได้ร้ ับั ความ นอกเสียี จากที่�จะนำำ�มาศึกึ ษาลักั ษณะ
ในการประกอบการเทศน์์มหาชาติิ นิยิ มมากขึ้�นในปัจั จุบุ ันั ซึ่�งแต่เ่ ดิมิ การ การบรรจุุทำำ�นองเพลงประกอบบท
ทำำ�นองหลวงนี้ � บวงสรวงสังั เวยต่า่ ง ๆ ไม่ม่ ีวี งปี่่พ� าทย์์ ละครเท่่านั้�นเอง
๒) เพลงเซ่น่ เหล้า้ ในพิธิ ีพี ราหมณ์์ เข้้าประกอบ มีแี ต่่สังั ข์์ บัณั เฑาะว์์ ทำำ�นองเพลงเซ่่นเหล้้า มีี
ฮิินดููแท้้ ๆ ดั้�งเดิิม ไม่่มีีเกี่�ยวข้้อง ฆ้้องชััย แต่่ในปััจจุุบัันนิิยมมีีวง โครงสร้า้ งเป็น็ ๔ ท่่อน สั้น้� ๆ โน้ต้
แต่่มาเกี่�ยวข้้องอยู่่�กัับพิิธีีไหว้้ครูู ปี่่�พาทย์์บรรเลงเพลงหน้้าพาทย์์ ไม่่ได้แ้ สดงเครื่อ�่ งหมายย้อ้ นในแต่่ละ
ปี่่พ� าทย์ด์ นตรีไี ทย ไหว้ค้ รูโู ขนละคร ประกอบพิิธีี เพื่�อให้้เกิิดความเข้้ม ท่่อนเพลง ทำำ�ย้อ้ นให้เ้ ห็น็ ตามรูปู แบบ
จะทำำ�เพลงนี้�ในโอกาสถวายเครื่�อง ขลััง เกิิดความศัักดิ์์�สิิทธิ์� ประสบ การบรรเลงจริิง ดัังนี้้�
สัังเวยกระยาบวช ผู้�ประกอบพิิธีี ความสมบูรู ณ์พ์ ูนู สุขุ แด่เ่ จ้า้ ภาพและ
ไหว้้ครููกล่่าวคำำ�บููชาครูู กล่่าวคำำ� ผู้�เข้้าร่่วมพิิธีี เพลงเซ่่นเหล้้าจึึงมีี
อััญเชิิญเทพเทวดาครููบาอาจารย์์ บทบาทอีีกบทบาทหนึ่�งในพิธิ ีีกรรม
มายัังปริิมณฑลพิิธีีเรีียบร้้อย ก็็จะ บวงสรวงสังั เวย
29
30
31
32
(ที่�มา: เดชน์์ คงอิ่�ม)
33
บทร้อ้ งเพลงเซ่น่ เหล้้า ในเรื่�องเงาะป่่า พระราชนิพิ นธ์์ในพระบาทสมเด็็จพระจุุลจอมเกล้้าเจ้า้ อยู่่�หัวั
เซนเหลา
“เลเลเอเลลา เลเลเอเลลา ฮอเงด็ กาเคย้ี ดบา เลเลเอเลลา
ฮาในเฮาชวิ า เลเลเอเลลา เลเลเอเลลา เลเลเอเลลา
เลเลเอเลลา เลเลเอเลลา กาเบอะกอเฮด็ ตา เลเลเอเลลา
ฮงั วชิ เบแบมฮา เลเลเอเลลา เลเลเอเลลา เลเลเอเลลา
เลเลเอเลลา เลเลเอเลลา ปะเยอเจาะโนรา เลเลเอเลลา
ตากลบลอเกียนนา เลเลเอเลลา เลเลเอเลลา เลเลเอเลลา
เลเลเอเลลา เลเลเอเลลา เหปะเยอวา เลเลเอเลลา”
(บทละครเร่ืองเงาะปา , ๒๕๔๐, น. ๗๔)
บทโขน เรื่�องรามเกีียรติ์� ชุุดพระพิริ าพ องก์ท์ี่� ๓ พระพิิราพปลููกต้น้ พวาทอง
รอ งเพลงสมงิ ทองมอญ
มาจะกลา วบทไป ถึงพริ าพฤทธิไกรแกลวกลา
กระเดอ่ื งเดชเร่ียวแรงแผลงศกั ดา แบกพฤกษามาจากหมิ พานต
มาถงึ สวนซึ่งสรา งไวกลางไพร ทีท่ างกวา งใหญรโหฐาน
รองเรยี กรากษสบริวาร อยขู างไหนไมข านเลยสักคน
เหลารากษสตางก็รูใ จยกไหเหลาเทใสถ ว ย
ลางตนกร็ บี ฉวยมดี กรดี มังสาหาร แลวหยิบย่ืนใหขุนมารผเู ปน นายฯ
ฝายพิราพกร็ ับถวยดม่ื พลนั
กนิ ท้ังกบั แกลม สรรพสิ่งมีมหิงษหนั ทอดมันชา งเนอื้ แพนงแกงกวางอยางอรอ ยเอร็ด
กระเพาะพยคั ฆาผัดเผ็ดกระทงิ ยางคางนํ้าตกฯ
ขางฝา ยบาวเลากง็ นั งกยกแตไ หแลเหลา รนิ ใสปาก
บา งกห็ ยิบกับจบั มีดถากเฉือนแจกกัน ดว ยความปรดี ิ์เปรมเกษมสนั ตส มใจจนิ ตฯ
- ปพ าทยท ําเพลงเซน เหลา -
พิราพอสุรินทรก ินเหลาสน้ิ เกา ไห พลางพูดโปง โผงอึงอวดบา วไพรวาวันน.ี้ ..
34
๒) เพลงเซ่น่ เหล้า้ ประกอบท่า่ รำ�� หนึ่�งที่�ทรงความรู้� สามารถทำำ�ได้ใ้ น ประกอบท่่ารำ�� หรือื ท่่ารำ�� เพลงเซ่น่
หลายท่า่ นอาจจะยังั ไม่ท่ ราบว่า่ มีที ่า่ รำ�� ทุกุ ๆ ตััวละคร และได้เ้ พลงต่า่ ง ๆ เหล้า้ ของยัักษ์พ์ ิริ าพ ก็เ็ ป็น็ เพียี งแต่่
เพลงเซ่น่ เหล้า้ นี้� เป็น็ ท่า่ รำ�� ของยักั ษ์์ ท่า่ รำ��เพลงต่า่ ง ๆ ไว้ม้ ากมาย เท่า่ ที่� ตำำ�นาน ที่�เคยทราบว่่ามีีผู้�ขอต่อ่ ท่า่
พิริ าพ ซึ่�งมีหี น้า้ ที่�เฝ้า้ สวนป่า่ พวาทอง ทราบท่่านได้้บัันทึึกเป็็นภาพยนตร์์ รำ��จากครููหมััน แต่่ว่่ายัังไม่่ทัันที่�จะ
และได้้รัับพรมาจากพระอิิศวร โดยพระบาทสมเด็็จพระบรมชนกา ได้ร้ ับั การถ่า่ ยทอด ท่า่ นก็ส็ิ้�นไปเสียี
โดยจะไม่่กิินสััตว์์หรืือสิ่�งมีีชีีวิิตอื่�น ธิเิ บศร มหาภูมู ิพิ ลอดุลุ ยเดชมหาราช ก่อ่ น ท่า่ รำ�� นี้้�จึงึ ยังั ไม่ส่ ูญู หาย แต่ย่ ังั
โดยพลการ เป็็นยัักษ์ท์ ี่่�กินิ ผัักผลไม้้ บรมนาถบพิติ ร ทรงโปรดให้ค้ รูทู าง อยู่�ในการบัันทึึกไว้้เป็็นภาพยนตร์์
ถ้า้ มีมี นุษุ ย์ห์ ลงเข้า้ ไปในป่า่ พวาทอง ด้า้ นนาฏศิลิ ป์โ์ ขนละครได้บ้ ันั ทึกึ ท่า่ เพีียงแต่่ไม่่ได้้นำำ�มาสืืบทอดศึึกษา
จึงึ จะจับั กินิ ได้้ ในบทก็ม็ ีกี ารกินิ เลี้�ยง รำ�� ที่่�สำำ�คัญั ๆ ครูหู มันั เป็น็ ท่า่ นหนึ่�ง ต่่อยอด จึึงเป็็นเรื่�องที่่�น่่าเสีียดาย
ของเหล่า่ อสูรู และยักั ษ์พ์ ิริ าพ ออกท่า่ ที่่�ทำำ�หน้้าที่�ถวายงาน จึึงออกท่่ารำ�� อย่่างยิ่�ง สำำ�หรัับท่่ารำ�� เพลงเซ่่น
รำ�� เพลงเซ่่นเหล้้าโดย ครููมััลลีี คง เพลงเซ่่นเหล้้า และเก็็บรัักษาไว้้ที่� เหล้า้ ของยัักษ์พ์ ิิราพ ที่�นอนนิ่�ง ๆ
ประภััศร์์ หรืือครููหมััน ซึ่�งเป็็นครูู กองภาพยนตร์ส์ ่ว่ นพระองค์์ ปัจั จุบุ ันั อยู่� ดังั นี้�แลฯ
ใหญ่ท่ างด้า้ นนาฏศิลิ ป์โ์ ขนละครท่า่ น เป็น็ องค์ก์ ารมหาชน เพลงเซ่น่ เหล้า้
อ้า้ งอิงิ
จุลุ จอมเกล้า้ เจ้า้ อยู่่�หัวั , พระบาทสมเด็จ็ พระ. (๒๓๙๖-๒๔๕๓). บทละครเรื่�องเงาะป่า่ . พิมิ พ์ค์ รั้�งที่� ๒.
กรุงุ เทพมหานคร: สำำ�นัักพิมิ พ์แ์ สงดาว.
ประพันั ธ์์ สุคุ นธะชาติ.ิ (๒๕๒๒). บทโขนเรื่�องรามเกีียรติ์� ชุุดพระพิริ าพ.
สัมั ภาษณ์์
ศาสตราจารย์์ ดร.คณพล จัันทน์ห์ อม วันั ที่� ๗ ตุุลาคม ๒๕๖๔
อาจารย์์ชนก ช่่างเรีียน วันั ที่� ๗ ตุลุ าคม ๒๕๖๔
35
THAI AND ORIENTAL MUSIC
คปี่่�พณาทะฉย์ล์มอาญด กลิ่ �นถือื ศีลี
เรื่ �อง:
ธันั ยาภรณ์์ โพธิิกาวินิ (Dhanyaporn Phothikawin)
อาจารย์์ประจำำ�สาขาวิิชาดนตรีศี ึึกษา
วิทิ ยาลัยั ดุรุ ิิยางคศิิลป์์ มหาวิิทยาลััยมหิิดล
ภาพ:
บุญุ เกิดิ กลิ่่�นถืือศีีล (Boonkoed Klintuesin)
ปี่่�พาทย์์มอญ คณะฉลาด กลิ่�นถืือศีีล ก่่อตั้�งขึ้�น นายออด กลิ่�นถืือศีีล
เมื่�อประมาณ พ.ศ. ๒๕๒๘ โดยนายฉลาด กลิ่�นถือื ศีีล
ปััจจุบุ ันั อยู่่�บ้้านเลขที่� ๑๒/๒๔ หมู่� ๔ ตำำ�บลแหลมบัวั
อำำ�เภอนครชััยศรีี จังั หวััดนครปฐม
จุดุ เริ่�มต้น้ ของการก่อ่ ตั้�งคณะ นายฉลาด กลิ่�นถือื ศีลี
ได้้เรีียนกัับครููทองดีี เดชชาวนา และเป็็นนัักดนตรีีใน
คณะจรูญู ปรางค์์ทิิพย์์ ซึ่�งในตอนนั้�นเป็น็ ปี่่�พาทย์์ไทย
และแตรวง ต่่อมา หลวงพ่อ่ มา เจ้า้ อาวาสวัดั ทุ่�งน้อ้ ย
ต้อ้ งการปี่่พ� าทย์ป์ ระจำำ�วัดั จึงึ ได้เ้ ชิญิ ครูทู องดีี เดชชาวนา
มาต่่อเพลงให้น้ ายฉลาดและลููกศิษิ ย์ค์ นอื่�น ๆ จากนั้�น
นายฉลาดจึงึ ได้เ้ ริ่�มซื้�อเครื่�องดนตรีเี พื่�อตั้�งคณะปี่่พ� าทย์์
ไทย ปี่่�พาทย์์มอญ แตรวง แล้ว้ ใช้้ชื่�อว่า่ ปี่่พ� าทย์์มอญ
คณะฉลาด กลิ่�นถือื ศีลี
นายฉลาด กลิ่�นถืือศีีล เมื่�อตั้�งคณะได้้แล้้ว นายฉลาดได้้เล็็งเห็็นถึึงความ
สำำ�คัญั ในการเผยแพร่ค่ วามรู้� จึงึ ได้เ้ ริ่�มถ่า่ ยทอดความรู้�
ทางดนตรีีให้้แก่่บุุคคลในครอบครััว โดยได้้ถ่่ายทอด
ความรู้�ให้้น้อ้ งชาย นายออด กลิ่�นถือื ศีีล และบุตุ รชาย
ของตนเอง นอกจากนี้� ยังั ได้้ถ่า่ ยทอดความรู้�ให้บ้ ุคุ คล
ที่�สนใจ เพื่�อเป็็นการต่่อยอดอาชีีพนัักดนตรีีให้้เกิิดขึ้�น
ในชุุมชนอีีกด้้วย
ในด้้านของการถ่่ายทอดความรู้�ให้้แก่่บุุคคลใน
ครอบครััว การเรียี นรู้�ดนตรีีของนายออด เริ่�มขึ้�นเมื่�อ
อายุปุ ระมาณ ๑๔-๑๕ ปีี “ตอนที่่ก� ลับั มาสร้า้ งวงที่่บ� ้า้ น
พี่่ช� ายเขาก็็สอนให้เ้ ด็ก็ ๆ ที่่ส� นใจ แถวบ้า้ น พอเป็น็ ก็็
มาเป็น็ นักั ดนตรีใี นวง ตอนนั้้น� ผมก็ย็ ังั ไม่เ่ ป็น็ ดนตรีี ผม
ก็ฟ็ ัังทุกุ วััน ฟังั ไปฟัังมา ดููไปดููมา ก็็เล่่นได้เ้ อง พอเป็น็
36
คราวนี้้พ� ี่่ช� ายก็พ็ ากันั ต่อ่ เพลง ต่อ่ โหมโรงให้้ และก็ต็ าม เติมิ กับั ครูเู ด่น่ ปานต่อ่ เหลา ซึ่�งเป็น็ นักั ดนตรีใี นคณะครูู
ไปออกงานบ้า้ ง จากนั้้น� ก็เ็ ริ่ม� หาความรู้เ�้ อง ฟังั บ้า้ ง จำ�ำ รวม พรหมบุรุ ีี วงปี่่พ� าทย์ท์ ี่่�มีชีื่�อเสียี งในจังั หวัดั ราชบุรุ ีี
บ้า้ ง ก็็พอเป็น็ ” และครูสู งบ แก้ว้ บูชู า จากนั้�นต่อ่ เพลงเถากับั ครูจู ำำ�เริญิ
การเรีียนรู้�ทางดนตรีีเกิิดขึ้�นจากการได้้ยิิน ได้้ฟััง พิิมเผือื ก ต่่อเพลงหน้า้ พาทย์ก์ ัับครูมู นัสั สัังข์์เสวก ใน
จนเกิิดเป็็นการเรียี นรู้้�ด้้วยตนเอง จากนั้�นจึึงได้ร้ ัับการ ระดับั อุดุ มศึกึ ษาได้เ้ ข้า้ ศึกึ ษาต่อ่ ที่�มหาวิทิ ยาลัยั ราชภัฏั
ถ่่ายทอดความรู้�จากพี่�ชาย เพื่�อต่่อยอดความรู้� จน สวนสุนุ ันั ทา ได้ศ้ ึกึ ษาดนตรีเี พิ่�มเติมิ กับั ครูศู ิริ ิิ นักั ดนตรีี
สามารถบรรเลงดนตรีไี ด้้ แต่ก่ ารเรียี นรู้�ในครอบครัวั นั้�น จากนั้�นจึึงประกอบอาชีีพเป็็นครููและนัักดนตรีี จนถึึง
ยังั ไม่เ่ พียี งพอต่อ่ การเป็น็ นักั ดนตรีที ี่่�มีคี วามเชี่�ยวชาญได้้ ปััจจุบุ ััน
นายออดยัังได้้แสวงหาความรู้�และประสบการณ์์ทาง ในด้้านของการถ่่ายทอดความรู้� นายบุุญเกิิดได้้
ดนตรีีเพิ่�มเติิม จากการไปบรรเลงในงานต่่าง ๆ ทำำ�ให้้ ถ่่ายทอดความรู้�ให้้แก่่บุุตรชายและเด็็ก ๆ ในชุุมชนที่�
ได้้รับั ความรู้�มาต่อ่ ยอดทางดนตรีีเพิ่�มขึ้�นอีีกด้ว้ ย “พอ สนใจเข้า้ มาเรียี นรู้�ทางดนตรีี เพื่�อเป็น็ การอนุรุ ักั ษ์ด์ นตรีี
เริ่�มเล่่นได้้ ก็็อยากได้้ทางเพิ่่�ม ก็็ไปออกงาน บางทีีก็็ ให้อ้ ยู่�คู่�กับชุมุ ชน นอกจากนี้� ยังั ทำำ�หน้า้ ที่�ในการถ่า่ ยทอด
แอบไปงาน พอไป เราก็ไ็ ด้เ้ รียี นรู้้�ทางดนตรีี ได้ฟ้ ังั เพลง ความรู้�ทางดนตรีีให้้แก่่โรงเรีียนสามพรานวิิทยา เพื่�อ
ที่่�มีีความหลากหลาย ครููพักั ลักั จำำ�มา ได้้เพลง ได้ท้ าง ถ่่ายทอดความรู้�ทางดนตรีีและสร้้างวงปี่่�พาทย์์มอญ
มากขึ้้�น” จากการเรีียนรู้�ทางดนตรีทีี่�มาจากการสั่�งสม ทั้�งยัังได้้ส่่งนัักเรีียนเข้้าร่่วมการแข่่งขัันทางดนตรีีไทย
ประสบการณ์์ จนเกิิดเป็็นความเชี่�ยวชาญ ประกอบ สามารถสร้า้ งชื่�อเสียี งให้้แก่่โรงเรียี นอย่า่ งต่่อเนื่�อง
กับั ความต้อ้ งการในการสืบื ทอดความรู้�ทางดนตรีี นาย ในด้า้ นของการบรรเลง ในอดีตี นักั ดนตรีเี ป็น็ ลูกู ศิษิ ย์์
ออดจึงึ ได้ส้ ่ง่ ต่อ่ ความรู้�ทางดนตรีนีั้�นให้แ้ ก่บ่ ุตุ รชาย นาย ของลุงุ ฉลาด แต่ใ่ นปัจั จุบุ ันั เป็น็ นักั ดนตรีทีี่�เคยเล่น่ และ
บุญุ เกิิด กลิ่�นถืือศีีล เรียี นดนตรีมี าด้ว้ ยกันั “แต่ก่ ่อ่ น นักั ดนตรีใี นวงจะเป็น็ ลููก
ศิษิ ย์ร์ ุ่่�นของลุงุ แต่ส่ ่ว่ นใหญ่ก่ ็เ็ สียี ชีวี ิติ ไปบ้า้ ง อายุมุ าก ก็็
ไม่ส่ ะดวกในการไปเล่น่ งาน ปัจั จุบุ ันั จะเป็น็ ลููกของลุงุ ผม
และก็็นัักดนตรีีที่่�เคยเรีียน เคยเล่่นดนตรีีมาด้้วยกััน
การมารวมกัันแบบนี้้�ก็็จะทำ�ำ ให้้มีีความหลากหลายทั้้�ง
บทเพลงและเทคนิิคมากขึ้้�น ก็็เป็็นความโดดเด่่นของ
คณะในอีกี แบบ” ซึ่�งการเปลี่�ยนแปลงนักั ดนตรีดี ังั กล่า่ ว
ได้้ส่่งผลต่่อการบรรเลงบทเพลงของคณะเช่่นกััน แต่่
คณะยัังคงให้้ความสำำ�คััญต่่อการอนุุรัักษ์์และสืืบทอด
บทเพลงดั้ �งเดิิมที่ �เป็็นรากฐานทางดนตรีีให้้คงอยู่่�กัับ
คณะ “บทเพลงก็็มีีของดั้้�งเดิิม ที่่�เราก็็ยัังคงรัักษาไว้้
ทางเพลงก็็จะมีจี ากหลายที่่� ทั้้�งทางราชบุรุ ีี ทางกทม.
ทางนครปฐม และบทเพลงสมััยใหม่่ ลููกทุ่่�ง ลููกกรุุง
นายบุุญเกิิด กลิ่�นถืือศีีล รวมกันั ไป ถ้า้ เป็น็ บทเพลงสมัยั ใหม่่ ส่ว่ นใหญ่ก่ ็แ็ ล้ว้ แต่่
เจ้า้ ภาพจะขอมา สมัยั นี้้ไ� ม่เ่ ล่น่ ไม่ไ่ ด้้ เจ้า้ ภาพฟังั ไม่อ่ อก
ก็อ็ าจจะต้อ้ งมีปี ะปนไปบ้า้ ง ถ้า้ ไม่ป่ รับั เลยก็ไ็ ม่ไ่ ด้”้ การ
นายบุุญเกิิด กลิ่�นถืือศีลี ได้้เรียี นรู้�ดนตรีีจากบิิดา ปรับั ตััวในเรื่�องของบทเพลงดังั กล่่าว จึงึ เกิดิ ขึ้�นเพื่�อให้้
ตั้�งแต่่อายุุประมาณ ๕ ขวบ ในช่่วงแรกของการเรีียน ผู้้�ว่่าจ้้างและผู้้�ฟัังสามารถเข้้าถึึง เข้้าใจในบทเพลงที่�
ดนตรีี เริ่�มจากการต่่อฆ้้องมอญ “แรกเริ่�ม ผมก็็อยู่่�กับั บรรเลงได้้ง่่ายขึ้�น สอดคล้้องกัับการเปลี่�ยนแปลงทาง
ดนตรีีมาตั้้�งแต่่เกิิดเลย ฟัังและอยู่่�กัับดนตรีีมาตลอด สังั คมในปัจั จุบุ ันั นอกจากนี้� คณะยังั ได้ม้ ีกี ารปรับั รูปู แบบ
ในช่่วงแรกพ่่อก็็เป็็นคนสอน เป็น็ คนจับั มืือตีี ตอนนั้้�น ของวง เพื่�อให้้ดููสวยงามและน่่าสนใจมากขึ้�นอีีกด้้วย
ใช้้จำ�ำ เสียี ง จำ�ำ ทำ�ำ นอง ไม่่มีโี น้ต้ ” เมื่�อเริ่�มบรรเลงได้จ้ ึงึ “เราก็เ็ อาของมาประดับั เพิ่่ม� เติมิ ไฟ พู่�หางนกยููง เครื่อ่� ง
ได้้เรีียนรู้�ทางดนตรีีเพิ่�มเติิมกัับลุุงฉลาด กลิ่�นถืือศีีล เสียี ง ทำำ�ให้ด้ ููสวยงาม เพื่อ�่ ที่่เ� ขาเห็น็ จะได้ส้ ะดุดุ ตา และ
และบุุตรชายของลุุง ต่่อมาจึึงได้้ไปต่่อเพลงฆ้้องเพิ่�ม แสดงให้้เห็็นถึึงความพร้้อมในการรัับงานของเราด้้วย”
37
การปรัับรููปแบบของการบรรเลงที่� ดนตรีี จากการพััฒนา ปรัับปรุุง บรรเลงและการแสดง ส่ง่ ผลให้ไ้ ด้ร้ ับั
เกิดิ ขึ้�นเพื่�อตอบสนองความต้อ้ งการ และปรัับตััวที่�เกิิดขึ้�น ล้้วนแล้้วแต่่ การจ้า้ งงานมากขึ้�น และทำำ�ให้ค้ ณะ
ของผู้้�จ้า้ งงาน ที่่�ต้้องการความโดด เพื่�อให้้คณะปี่่�พาทย์์มีีความพร้้อม ปี่่พ� าทย์ม์ อญสามารถดำำ�รงอยู่�ได้้
เด่น่ และความเป็น็ เอกลักั ษณ์ข์ องวง ในการดำำ�เนินิ งาน ทั้�งในด้า้ นของการ
การแสดงของคณะฉลาด กลิ่�นถืือศีีล
38
การแสดงของคณะฉลาด กลิ่�นถืือศีีล
จากการศึึกษาประวััติิของคณะฉลาด กลิ่�นถืือศีีล นอกจากนี้� คณะยังั มีกี ารปรับั ปรุงุ และพัฒั นาในด้า้ นของ
เป็็นคณะดนตรีีที่�เป็็นรากฐานทางประวััติิศาสตร์์ทาง การบรรเลง บทเพลง และรูปู แบบของวงอย่า่ งต่อ่ เนื่�อง
ดนตรีีในจังั หวััดนครปฐมอีีกคณะหนึ่�ง และเป็็นคณะที่� จึึงส่่งผลให้้เป็็นคณะปี่่�พาทย์์ที่่�มีีชื่�อเสีียงในจัังหวััด
มีกี ารถ่า่ ยทอดความรู้�เป็น็ กระบวนการที่่�มีคี วามสำำ�คัญั นครปฐมอีีกคณะหนึ่�ง
ในการสืืบทอดความรู้�ทางดนตรีีมาจนถึึงปััจจุุบััน
อ้า้ งอิงิ
บุุญเกิดิ กลิ่�นถืือศีีล สัมั ภาษณ์เ์ มื่�อวันั ที่� ๑๙ กันั ยายน พ.ศ. ๒๕๖๔
ออด กลิ่�นถือื ศีลี สัมั ภาษณ์เ์ มื่�อวันั ที่� ๑๙ กัันยายน พ.ศ. ๒๕๖๔
39
PHRA CHENDURIYANG IN EUROPE
ตามรอย พระเจนดุุริยิ างค์์
ท่่องยุุโรปกว่า่ ๑๐ เดืือน (ตอนที่่� ๔)
ควีีนส์ฮ์ อลล์แ์ ละตอสกานีีนีี
เรื่ �อง:
จิติ ร์์ กาวีี (Jit Gavee)
อาจารย์์ประจำำ�สาขาวิิชาดนตรีี คณะมนุุษยศาสตร์์และสัังคมศาสตร์์
มหาวิิทยาลัยั ราชภัฏั อุดุ รธานีี
ย่่างก้้าวเข้้าสู่�เดืือนที่�สี่�ในการ ผู้�ยิ่�งใหญ่ท่ ี่่�สุดุ ในช่่วงศตวรรษที่� ๒๐ นั้�น นั่�นก็ค็ ืือ หอแสดงดนตรีีควีีนส์์
เดินิ ทางไกลบ้า้ นของพระเจนดุรุ ิยิ างค์์ มีีผลงานการแสดงและบัันทึึกเสีียง ฮอลล์์ และตอสกานีนี ีี การเดินิ ทาง
กัับเป้้าประสงค์์ในการศึึกษาหา มากมาย รวมทั้�งกิิตติิศััพท์์ที่�ร่ำ���ลืือ ศึกึ ษาดูงู านในประเทศอังั กฤษในข้อ้
ประสบการณ์์ความรู้�ทางการดนตรีี ถึึงการเป็็นวาทยกรระดัับโลกที่่�มีี เขีียน “ตามรอย พระเจนดุรุ ิิยางค์์
ผ่่านการเดิินทางในประเทศต่่าง ๆ ฝีีมืือและความเข้้มงวดคนหนึ่�ง ใน ท่อ่ งยุโุ รปกว่า่ ๑๐ เดือื น ตอนที่� ๔”
ของทวีปี ยุโุ รป ซึ่�งใช้เ้ วลารวมกันั แล้ว้ ก็็ บทความตอนนี้้�จึงึ จะขอกล่า่ วถึงึ สอง นี้�จะเป็น็ อย่า่ งไร ขอเชิญิ ติดิ ตามกันั
มากกว่า่ ๑๐ เดือื น หรือื กว่า่ ๓๐๐ วันั สิ่�งที่�พระเจนดุรุ ิยิ างค์ไ์ ด้ส้ ัมั ผัสั ช่ว่ งเวลา ได้้เลยครับั
ที่ �พระเจนดุุริิยางค์์พำำ�นัักอยู่ �ในต่่าง
แดน ถือื เป็น็ ระยะเวลาที่�ไม่น่ ้อ้ ยเลย
สำำ�หรัับการพำำ�นัักอยู่่�ต่่างแดนเพื่ �อ
ซึมึ ซัับวััฒนธรรมที่�แตกต่า่ ง
ภารกิิจสำำ�คััญที่ �จะนำำ�มากล่่าว
ในข้อ้ เขีียนตอนที่� ๔ นี้� เป็็นภารกิิจ
ที่ �พระเจนดุุริิยางค์์ได้้กระทำำ�ตลอด
ทั้ �งเดืือนที่ �สี่ �ในการพำำ�นัักอยู่ �ที่ �กรุุง
ลอนดอน ประเทศอัังกฤษ คืือ
สัังเกตการณ์์การฝึึกซ้้อมของวง
ดุรุ ิยิ างค์บ์ ีบี ีซี ีซี ิมิ โฟนีี (BBC Symphony
Orchestra) ณ หอแสดงดนตรีคี วีนี ส์์
ฮอลล์์ (The Queen’s Hall) ภาย
ใต้้การอำำ�นวยเพลงของอาร์์ตููโร
ตอสกานีีนีี (Arturo Toscanini) หอแสดงดนตรีีควีีนส์์ฮอลล์์ (ที่�มา: https://blogs.ucl.ac.uk/survey-of-
วาทยกรชาวอิติ าลีี หนึ่�งในวาทยกร london/tag/queens-hall/)
40
ควีนี ส์ฮ์ อลล์์ ธุรุ กิจิ ผู้�บริหิ ารการแสดงดนตรีี ร่ว่ ม แสดงดนตรีีควีีนส์์ฮอลล์์แห่่งนี้้�ด้้วย
ควีีนส์์ฮอลล์์ คืือหอแสดง กับั นายเฮนรีี วููด (Henry Wood) ค่ำำ��คืืนนั้�นได้้รัับการเอ่่ยถึึงว่่าเป็็น
ดนตรีีที่�พระเจนดุุริิยางค์์ได้้เดิินทาง วาทยกรชาวอัังกฤษ “ค่ำำ��คืืนแห่่งความยากเข็็ญ” (The
ไปสัังเกตการณ์์การอำำ�นวยเพลง หอแสดงดนตรีีควีีนส์์ฮอลล์์ Hardest Night) ทั้�งที่�ในช่ว่ งกลางวันั
ของตอสกานีีนีีมากกว่่า ๑๐ ครั้�ง ยิ่�งเป็็นที่่�รู้้�จักมากขึ้�นเมื่�อถููกใช้้เป็็น ก่อ่ นการโจมตีี หอแสดงดนตรีแี ห่ง่ นี้�
ประวััติิศาสตร์์ของหอแสดงแห่่งนี้� พื้�นที่�ให้ค้ ีตี กวีชี าวยุโุ รปหลายคนนำำ� เพิ่�งจะจัดั การแสดงดนตรีไี ปหมาด ๆ
ถืือว่่ามีีความน่่าสนใจและนัับเป็็น บทเพลงมาบรรเลง ณ ที่�แห่ง่ นี้� ไม่่ ความเสีียหายนี้�ไม่่อาจซ่่อมแซมให้้
หอแสดงดนตรีีที่�ประทัับใจพระเจน ว่า่ จะเป็็น เซอร์์เอ็ด็ เวิิร์ด์ เอลการ์์ กลับั คืนื ได้้ การแสดงต่า่ ง ๆ จึึงถูกู
ดุรุ ิยิ างค์ม์ ากแห่ง่ หนึ่�งในการมาเยือื น (Sir Edward Elgar) โกลด เดอบูวู ์ซ์ ีี โยกย้้ายไปยัังหอแสดงอื่�น ๆ The
ทวีปี ยุโุ รปครั้�งนี้� (Claude Debussy) มอริิส ราเวล Proms หรือื BBC Proms ที่�อยู่�คู่�กับ
หอแสดงดนตรีคี วีนี ส์ฮ์ อลล์์ เปิดิ (Maurice Ravel) เป็็นต้้น หอแสดงดนตรีคี วีนี ส์ฮ์ อลล์ต์ั้�งแต่แ่ รก
ทำำ�การครั้�งแรกในปีี ค.ศ. ๑๘๙๓ ประกอบกับั สถานที่�แห่ง่ นี้้�ยังั เป็น็ บ้า้ น เริ่�ม ก็ถ็ ูกู ย้า้ ยมาประจำำ�ยังั หอแสดง
(พ.ศ. ๒๔๓๖) เป็น็ หอแสดงดนตรีี ของวงดุรุ ิยิ างค์ส์ ำำ�คัญั สองวงแห่ง่ เกาะ รอยัลั อัลั เบิริ ์ต์ (Royal Albert Hall)
ที่่�มีีความจุุกว่่า ๒,๐๐๐ คน เปิิด อังั กฤษ คือื วงดุรุ ิยิ างค์บ์ ีบี ีซี ีซี ิมิ โฟนีี จนถึึงปััจจุบุ ันั
ใช้้งานเป็็นพื้�นที่่�สำำ�หรัับแสดงดนตรีี และวงดุุริิยางค์์ฟีีลฮาร์์โมนิิกแห่่ง พระเจนดุุริิยางค์์ก็็เป็็นหนึ่�งใน
โดยเฉพาะวงออร์เ์ คสตราในประเทศ ลอนดอน (London Philharmonic ผู้้�ที่่�ผููกพัันกัับหอแสดงดนตรีีควีีนส์์
อัังกฤษมานานหลายสิิบปีี ตั้�งแต่ป่ ีี Orchestra) ฮอลล์์แห่่งนี้� และยัังมีีการกล่่าวถึึง
ค.ศ. ๑๘๙๓-๑๙๔๑ (พ.ศ. ๒๔๓๖- แต่ช่ ่ว่ งเวลาแห่ง่ ความสุขุ ก็ห็ มด ในบทปาฐกถาแก่่ผู้�ที่�จะไปศึึกษายััง
๒๔๘๔) ช่่วงปีี ค.ศ. ๑๘๙๕ ไปอย่า่ งรวดเร็ว็ เพราะในค่ำำ��คืนื ของ ต่า่ งประเทศตอนหนึ่�งว่่า
(พ.ศ. ๒๔๓๘) เป็น็ ต้น้ มา หอแสดง วันั ที่� ๑๐ พฤษภาคม ค.ศ. ๑๙๔๑
ดนตรีคี วีนี ส์ฮ์ อลล์แ์ ห่ง่ นี้�เป็น็ สถานที่� (พ.ศ. ๒๔๘๔) ในห้้วงเวลาแห่่ง “…โรง Concert ที่่ด� ีที ี่่ส� ุดุ ในกรุงุ
หลัักในการจััดคอนเสิิร์์ตที่�เรีียก สงครามโลกครั้�งที่� ๒ เกิดิ การโจมตีี ลอนดอนในสมััยนั้้น� คืือ Queen’s
ว่่า Promenade concerts หรืือ ทางอากาศอย่า่ งฉับั พลันั รุนุ แรงครั้�ง Hall ตั้้�งอยู่�ที่� Regent Street แต่่
เรียี กสั้�น ๆ ว่่า The Proms หรืือ ใหญ่่ ถล่่มกรุุงลอนดอนพัังพิินาศ สถานที่่�แห่่งนี้้�ได้้ถููกทำ�ำ ลายด้้วยลููก
BBC Proms ริเิ ริ่�มโดยนายโรเบิริ ์์ต สถานที่่�สำำ�คัญั หลายแห่ง่ ได้ร้ ับั ความ ระเบิดิ ทางเครื่อ่� งบินิ ครั้ง� มหาสงคราม
นิิวแมน (Robert Newman) นักั เสีียหาย และแน่่นอนรวมถึึงหอ ที่่แ� ล้ว้ มา ซึ่ง่� เป็น็ ที่่น� ่า่ เสียี ดายอย่า่ ง
ยิ่่ง� ...” (พระเจนดุุริยิ างค์,์ ๒๔๙๗)
ไม่เ่ ป็น็ ที่่�ต้อ้ งสงสัยั เลยว่า่ ควีนี ส์์
ฮอลล์ถ์ ือื เป็น็ จุดุ ศูนู ย์ก์ ลางทางศิลิ ป
วัฒั นธรรมการดนตรีแี ห่ง่ เกาะอังั กฤษ
ที่�อยู่�ในใจประชาชนชาวอังั กฤษและ
ผู้�มาเยือื นเสมอมา และจะยังั คงเป็น็
ที่�กล่า่ วถึงึ อีกี นานเท่า่ นาน
ภายในหอแสดงดนตรีีควีีนส์์ฮอลล์์ก่่อนถููกไฟสงครามทำำ�ลาย (ที่�มา: https://
www.bbc.com/historyofthebbc/anniversaries/may/queens-hall-
destroyed)
41
โดยสังั เขป
อาร์์ตููโร ตอสกานีีนีี เป็็นชาว
อิติ าเลีียนโดยกำำ�เนิิด เขาเกิิดในวันั
ที่� ๒๕ มีนี าคม ค.ศ. ๑๘๖๗ (พ.ศ.
๒๔๑๐) ในเมือื งพาร์์มา (Parma)
ทางตอนเหนืือของประเทศอิิตาลีี
ได้เ้ ริ่�มต้น้ ศึกึ ษาดนตรีใี นสถาบันั ของ
ประเทศบ้า้ นเกิดิ โดยศึกึ ษาทั้�งเรื่�อง
ฮููเบิิร์์ต คลิิฟฟอร์์ด (Hubert Clifford) นัักประพัันธ์์ชาวออสเตรเลีีย, เซอร์์ ทฤษฎีดี นตรีี การประพันั ธ์ด์ นตรีี ไป
เฮนรีี วููด (Sir Henry Wood) ผู้้�ร่่วมก่่อตั้�ง Promenade Concerts หรืือ
BBC Proms และจอห์์น กอฟ (John Gough) นัักประพัันธ์์ชาวออสเตรเลีีย จนถึงึ การปฏิบิ ัตั ิดิ นตรีใี นเครื่�องมือื เอก
กำำ�ลัังร่่วมสำำ�รวจซากปรัักหัักพัังของหอแสดงควีีนส์์ฮอลล์์หลัังถููกระเบิิดทำำ�ลาย เชลโล ในวัยั เพียี ง ๑๙ ปีี ในปีี ค.ศ.
(ที่�มา: https://www.bbc.com/historyofthebbc/anniversaries/may/ ๑๘๘๖ (พ.ศ. ๒๔๒๙) ตอสกานีนี ีไี ด้้
queens-hall-destroyed) ก้า้ วเข้า้ สู่�บทบาทหน้า้ ที่�ของวาทยกร
โดยงานแรกที่�กล่า่ วได้ว้ ่า่ เป็น็ การสร้า้ ง
ชื่�อลงในหน้า้ ประวัตั ิศิ าสตร์ข์ องการ
ตอสกานีีนีี แต่ถ่ ึงึ แม้ว้ ่า่ พระเจนดุรุ ิยิ างค์จ์ ะ เป็น็ วาทยกร คือื การได้อ้ ำำ�นวยเพลง
แม้้ว่่าพระเจนดุุริิยางค์์จะไม่่ได้้ ไม่ไ่ ด้ใ้ ห้ร้ ายละเอียี ดเกี่�ยวกับั ตอสกา ให้ว้ งออร์เ์ คสตราของบริษิ ัทั อุปุ รากร
นีีนีี แต่ส่ิ่�งที่�แสดงให้้เห็น็ ว่่าพระเจน หนึ่�งที่�เขาสัังกััด เมื่�อครั้�งออกทััวร์์
ลงรายละเอีียดเกี่ �ยวกัับการเข้้าชม ดุุริิยางค์์มีีความสนใจและให้้ความ ณ ประเทศบราซิลิ โดยเขาได้ข้ึ้�นทำำ�
การสังั เกตการณ์ก์ ารควบคุมุ วงของ สำำ�คััญในการเข้้าชมการแสดง การ หน้า้ ที่�วาทยกรแทนที่�เลโอโพลด์์ มิเิ กซ
ตอสกานีีนีีมากนััก ระบุแุ ต่่เพีียงวััน ฝึกึ ซ้อ้ มที่่�นำำ�โดยตอสกานีนี ีีนั้�น คืือ (Leopold Miguez) วาทยกร
เดือื นปีี สถานที่� จุดุ ประสงค์ท์ี่�เดินิ ทาง จำำ�นวนครั้�งที่�พระเจนดุรุ ิยิ างค์ไ์ ด้เ้ ข้า้ ชาวบราซิิลที่่�กำำ�ลัังมีีปััญหากัับนััก
ไปยังั สถานที่�นั้�น ๆ ตััวอย่่างเช่่น รัับชม เพราะเอกสารที่่�บัันทึึกโดย แสดงอุุปรากรในคณะ การควบคุุม
พระเจนดุุริิยางค์์นี้ �ได้้ระบุุว่่าท่่านได้้ วงครั้�งแรกของตอสกานีีนีี เขาได้้
“…วัันพุุธที่่� ๒ มิิถุนุ ายน พ.ศ. เข้า้ ชมการแสดงและการฝึกึ ซ้อ้ มของ อำำ�นวยเพลงทั้ �งอุุปรากรเรื่ �องไอดา
๒๔๘๐...วันั นี้้ไ� ด้ไ้ ปที่่ห� อประชุมุ ควีนี ส์์ ตอสกานีีนีีเป็็นจำำ�นวนมากถึึง ๑๗ (AIDA) บทประพัันธ์์ของจููเซปเป
ฮอล (Queen’s Hall) เพื่อ่� ฟังั และ ครั้�ง ภายในระยะเวลาสองเดือื น นั่�น แวร์ด์ ีี (Giuseppe Verdi) ซึ่�งเขาได้้
สัังเกตวิิธีีการซ้้อมคอนเสิิร์์ตครั้ �งที่่� แสดงให้้เห็็นว่่าพระเจนดุุริิยางค์์ให้้ ถ่่ายทอดออกมาอย่่างน่่าประทัับใจ
๓ ของโต๊๊สกานีีนีี (Toscanini) กัับ ความสำำ�คััญกัับการเข้้าชมวาทยกร เป็น็ จุดุ เริ่�มต้น้ อาชีพี วาทยกรของเขา
วงดนตรีีของบีี.บีี.ซีี. ออร์์แกสตรา ชาวอิติ าเลียี นท่า่ นนี้�เพียี งใด ในการ ได้อ้ ย่่างสง่า่ งาม
(B.C.C. Orchestra) ตอนค่ำ�ำ� ได้ไ้ ป นี้้�จึึงอยากจะพาท่่านผู้้�อ่่านทุุกท่่าน
ฟัังการแสดงคอนเสิิร์์ตนี้้�...” (พระ มารู้้�จักั กับั อาร์์ตูโู ร ตอสกานีนี ีี กันั ด้ว้ ยผลงานที่�ยอดเยี่�ยม ตอสกา
เจนดุรุ ิิยางค์,์ ๒๔๘๐) นีนี ีไี ด้ส้ั่�งสมประสบการณ์แ์ ละชื่�อเสียี ง
เป็น็ จำำ�นวนมาก เขาได้เ้ ดินิ ทางไปยังั
ประเทศต่า่ ง ๆ เพื่�อทำำ�หน้า้ ที่�วาทยกร
มีีงานแสดงคอนเสิิร์์ต งานบัันทึึก
เสีียงออกมามากมายมหาศาล วง
ดนตรีทีี่�ตอสกานีนี ีไี ด้ม้ ีโี อกาสร่ว่ มงาน
เช่น่ วงดุรุ ิยิ างค์แ์ ห่ง่ เมโทรโพลิแิ ทน
(Metropolitan Opera, USA) วง
ดุรุ ิยิ างค์ซ์ ิมิ โฟนิกิ แห่ง่ นิวิ ยอร์ก์ (New
York Philharmonic Orchestra
(NYPO) วงดุุริยิ างค์์เอ็็นบีซี ีี (NBC
อาร์์ตููโร ตอสกานีีนีี (ที่�มา: หนัังสืือ Arturo Symphony Orchestra) เป็็นต้น้
Toscanini a symbol of excellence)
42
ตอสกานีนี ีเี ป็น็ วาทยกรที่่�มีคี วาม
เข้ม้ งวดสูงู มีรี ะเบียี บวินิ ัยั และมีโี สต
สัมั ผัสั ที่่�พิเิ ศษ สามารถแยกเสียี งต่า่ ง ๆ
ได้้อย่่างไม่่ผิิดเพี้�ยน วงดนตรีีภาย
ใต้้การอำำ�นวยเพลงของตอสกานีีนีี
จึึงสร้้างสรรค์์ดนตรีีที่่�ดีีออกมาได้้
แตกต่่าง ทำำ�ให้้ตอสกานีีนีีมัักเป็็น
ที่่�ต้้องการของวงดนตรีีต่่าง ๆ อยู่�
ร่ำ���ไป จนในปีี ค.ศ. ๑๙๓๗ (พ.ศ.
๒๔๘๐) ซึ่�งเป็น็ ปีเี ดียี วกับั ที่�พระเจน
ดุุริิยางค์์ได้้เดิินทางมายัังทวีีปยุุโรป
ตอสกานีนี ีกี ็ไ็ ด้ส้ ร้า้ งสรรค์ง์ านบันั ทึกึ
เสียี งร่ว่ มกับั วงดุรุ ิยิ างค์บ์ ีบี ีซี ีซี ิมิ โฟนีี
โดยมีกี ารนำำ�บทประพันั ธ์จ์ ากคีตี กวีี
ยุคุ สมััยต่า่ ง ๆ มาบัันทึกึ เสียี ง เช่น่
ผลงานของลุุดวิิก ฟาน เบโธเฟน
(Ludwing van Beethoven) วอล์ฟ์ กังั
อมาเดอุุส โมสาร์์ท (Wolfgang งานบัันทึึกเสีียงของตอสกานีีนีี ที่่�บัันทึึกร่่วมกัับวงดุุริิยางค์์บีีบีีซีีซิิมโฟนีีช่่วงเวลา
Amadeus Mozart) โยฮันั เนิสิ บรามส์์ เดีียวกัันกัับที่�พระเจนดุุริิยางค์์ได้้เดิินทางไปยัังกรุุงลอนดอน (ที่�มา: https://
(Johannes Brahms) เป็น็ ต้น้ เชื่�อ www.amazon.com/Toscanini-BBC-Recordings-1937-39-Brahms/dp/
ได้้ว่า่ พระเจนดุรุ ิยิ างค์ค์ งได้ม้ ีโี อกาส B000003V0A)
รับั ฟังั บทเพลงเหล่า่ นี้� เพราะตลอด
การมาเยือื นประเทศอังั กฤษ พระเจน เมื่อ่� แสดงคอนเสิติ ครั้ง� ที่่� ๑ กับั คืืนนี้้� วัันที่� ๑๖ มิถิ ุนุ ายน ค.ศ. ๑๙๓๗
ดุรุ ิยิ างค์ไ์ ด้ม้ ีโี อกาสทั้�งพบปะบุคุ ลากร ซึ่ง�่ เป็น็ คืืนสุดุ ท้า้ ยสำ�ำ หรับั คอนเสิติ ชุดุ (พ.ศ. ๒๔๘๐) ใช้ช้ื่�อคอนเสิริ ์ต์ ว่่า
และเยี่�ยมชมสถานที่่�ทำำ�การของวง นี้้� การแสดงก็น็ ำ�ำ มาแต่เ่ พลงโดยนักั A Wagner Concert มีีหััวหน้้าวง
ดุุริิยางค์์บีีบีีซีีซิิมโฟนีีอยู่�หลายครั้�ง ประพันั ธ์ท์ ี่่ล� ืือนามที่่ส� ุดุ คืือ วาคเนอร์์ หรืือคอนเสิิร์์ตมาสเตอร์์คืือ นาย
หลายครา ได้้มีีการเพิ่่�มนัักดนตรีีอย่่างเต็็ม พอล เบียี ร์ด์ (Paul Beard) ความ
พระเจนดุุริิยางค์์ได้้เข้้า ที่่�เป็็นจำ�ำ นวนไม่่น้้อยกว่่า ๑๕๐ ตอนหนึ่�งในประกาศข่่าวได้้ระบุวุ ่่า
สัังเกตการณ์์และชมการแสดง คน...” (พระเจนดุรุ ิิยางค์,์ ๒๔๘๐)
คอนเสิิร์์ตที่่�นำำ�โดยตอสกานีีนีีเป็็น “…ในค่ำ�ำ�คืืนนี้้� ตอสกานีีนีี ซึ่่�ง
ครั้�งสุุดท้า้ ย ในวัันที่� ๑๖ มิิถุุนายน เมื่�อสืบื ค้น้ หาข้อ้ มูลู เกี่�ยวกับั การ เป็็นหนึ่�่งในผู้้�ที่�อำำ�นวยเพลงของ
พ.ศ. ๒๔๘๐ โดยมีีบัันทึึกระบุุถึึง แสดงดังั กล่า่ ว จึงึ พบว่า่ การแสดงครั้�ง วากเนอร์ไ์ ด้ด้ ีที ี่่ส� ุดุ คนหนึ่ง่� จะมานำ�ำ
เหตุกุ ารณ์ค์ รั้�งนั้�นว่า่ นั้�นเป็น็ การแสดงใหญ่่ มีกี ารประโคม เสนอรายการบทเพลงออร์์เคสตรา
ข่่าวในหน้้าหนัังสืือพิิมพ์์สำำ�คััญด้้าน ของวากเนอร์์ : การแสดงครั้�งนี้้�
“...ตอนค่ำ�ำ�ได้้ไปที่่�หอประชุุม การเผยแพร่่ข่่าวการแสดงดนตรีี เริ่�มต้้นด้้วยผลงานเมื่�่อครั้�งเยาว์์วััย
ควีนี ส์ฮ์ อล เพื่อ่� ฟังั และสังั เกตการณ์์ ของอังั กฤษอย่า่ งเรดิโิ อไทม์์ (Radio Faust’ Overture ซึ่่ง� แสดงให้้เห็น็
แสดงคอนเสิติ ครั้ง� ที่่� ๖ ซึ่ง่� เป็น็ คอน Time) พร้อ้ มมีกี ารระบุรุ ายละเอียี ด ว่่าวากเนอร์์ทำ�ำ ได้้ดีีเพีียงใดกัับการ
เสิติ ครั้ง� สุดุ ท้า้ ยของโต๊ส๊ กานีนี ีกี ับั วง ต่่าง ๆ มากมายเป็็นการเชื้�อเชิิญ ประพัันธ์์งานประเภทบทบรรเลง
ออร์แ์ ก๊๊สตรา บีี.บี.ี ซีี. เนื่่�องในงาน ให้้ประชาชนเข้้ามารัับฟัังการแสดง ดุรุ ิยิ างค์น์ ิพิ นธ์์ (Symphonic Poem)
แสดงดนตรีลี อนดอนมิวิ สิกิ แฟ้ส้ ติวิ ัลั ส์์ ส่่งท้้ายของตอสกานีีนีี ทั้�งยัังเป็็น ก่่อนที่่�จะปิิดท้้ายด้้วยบทฟููเนอรััล
(London Music Festival) ปีนี ี้้� ใน คอนเสิิร์์ตสุุดท้้ายของฤดููกาลการ มาร์ช์ (Funeral March) ที่่ย� อด
คืืนนี้้ไ� ด้เ้ ริ่ม� บรรเลงด้ว้ ยเพลงสรรเสริญิ แสดงโดยวงดุุริิยางค์์บีีบีีซีีซิิมโฟนีี เยี่่�ยมอย่่าง Götterdämmerung
พระบารมีีอัังกฤษ เช่่นเดีียวกัันกับั อีีกด้้วย คอนเสิิร์์ตครั้�งนั้�นจััดขึ้�นใน ซึ่่�งถืือเป็็นบทเพลงที่่�แสดงถึึงความ
43
อััจฉริิยะในช่่วงเวลาที่่�โชติิช่่วงที่่�สุุด
ของเขา...” (Radio Time, 1937)
การชมดนตรีคี รั้�งนี้�ของพระเจน
ดุุริิยางค์์จึึงมิิได้้เป็็นแต่่เพีียงเรื่�อง
ของการได้้ชมการแสดงโดยตำำ�นาน
วาทยกรเท่า่ นั้�น แต่ย่ ังั ได้ช้ มผลงาน
เพลงจากคีตี กวีเี อกของโลก ซึ่�งหาฟังั
แบบดนตรีีสดได้้ยากยิ่�ง โดยเฉพาะ
ในประเทศสยามขณะนั้ �น
การที่�พระเจนดุรุ ิยิ างค์ไ์ ด้ร้ ับั ชม
การควบคุุมวงของตอสกานีีนีี ผู้�ได้้
ฉายาว่า่ เป็น็ สัญั ลักั ษณ์แ์ ห่ง่ ความเป็น็
เลิศิ (Symbol of Excellence) จาก
ข่่าวประกาศถึึงการมาถึึงของตอสกานีีนีีในลอนดอน ปีี ค.ศ. ๑๙๓๗ (พ.ศ. ๒๔๘๐) บัันทึึกของพระเจนดุุริิยางค์์ที่่�มีีการ
และโฆษณาบทความเกี่ �ยวกัับตอสกานีีนีีที่ �สร้้างงานดนตรีีอัันเป็็นที่ �แตกต่่าง ระบุุว่่าได้้เข้้ารัับชมการฝึึกซ้้อมของ
(ที่�มา: Radio Times Journal, Vol. 55 No. 715)
ตอสกานีนี ีถี ึงึ ๑๗ ครั้�งนี้� นับั ว่า่ เป็น็
ประสบการณ์์ที่่�มีีค่า่ ไม่่สามารถหา
ซื้�อได้้จากที่�ใด การมาเยือื นอัังกฤษ
ในช่ว่ งเวลานี้�ของพระเจนดุรุ ิยิ างค์จ์ ึงึ
กล่่าวได้แ้ บบภาษาชาวบ้า้ นที่�เข้า้ ใจ
ง่า่ ยว่่า “มาได้ถ้ ูกู ที่� ถูกู เวลา”
สรุปุ ก่่อนเดินิ ทางต่่อ
นอกจากภารกิจิ สังั เกตการณ์ก์ าร
ฝึกึ ซ้อ้ มของวงดุรุ ิยิ างค์บ์ ีบี ีซี ีซี ิมิ โฟนีี
ภายใต้ก้ ารอำำ�นวยเพลงของอาร์ต์ ูโู ร
ตอสกานีนี ีี ณ หอแสดงดนตรีคี วีนี ส์์
ฮอลล์์ ถืือเป็็นภารกิิจหลัักในการ
เดิินทางตอนนี้�ไปโดยปริิยาย แต่่
นอกจากนั้�น พระเจนดุุริิยางค์์ก็็ได้้
เดินิ ทางไปยังั สถานที่�อื่�น ๆ ในกรุุง
ลอนดอน เป็็นการสอดแทรกองค์์
ความรู้�ดนตรีดี ้า้ นอื่�น ๆ เช่น่ กันั มีี
ทั้�งสถานที่�เดิิมที่�เคยไปซ้ำำ��หลาย ๆ
ข่่าวประกาศ คอนเสิิร์์ตสุุดท้้ายของ รอบในตอนที่่�ผ่า่ นมา เช่่น ห้า้ งบููซีี
ฤดููกาลวงดุุริิยางค์์บีีบีีซีีซิิมโฟนีี ควบคุุม แอนด์ฮ์ อกส์์ (Boosey & Hawkes)
วงโดยตอสกานีีนีี เป็็นคอนเสิิร์์ตที่�พระ โรงเรีียนนาฏดุุริิยางค์์คิิลด์์ฮอลล์์
เจนดุุริิยางค์์มีีโอกาสได้้ชมและกล่่าวถึึง (Guildhall Art School of Music
ในบัันทึึกการเดิินทาง (ที่�มา: Radio
Times Journal, Vol. 55 No. 715) and Drama) และยังั มีสี ถานที่�ใหม่่ ๆ
ที่ �พระเจนดุุริิยางค์์ได้้เยี่ �ยมชมอย่่าง
44
เช่น่ โรงเรียี นดนตรีที หารบกอังั กฤษ ในเรื่�องของการเดินิ ทางต่อ่ สู่่�ดินิ แดน ถอดความรู้�ในการเดินิ ทางแต่ล่ ะแห่ง่
แนลเลอร์์ฮอลล์์ (Kneller Hall) อื่�น ๆ ที่่�มีคี วามน่า่ สนใจทางวัฒั นธรรม ของท่่าน จึึงจะขอเรีียนเชิิญท่่านผู้�
ห้้างอััลไลด์์กอร์์โปเรชััน (Allied ดนตรีไี ม่แ่ พ้ท้ี่�ประเทศอังั กฤษ ยังั คง อ่า่ นทุกุ ท่า่ นให้ต้ ิดิ ตามตอนต่อ่ ไปใน
Corporation) เป็น็ ต้น้ มีอี ีกี หลายสิ่�งที่�รอให้พ้ ระเจนดุรุ ิยิ างค์์ ระยะเวลาอันั ใกล้้นี้�ครัับ
สิ่�งที่�พระเจนดุุริิยางค์์ได้้ดำำ�เนิิน ได้้พานพบในการเดิินทางครั้�งนี้�
การอีกี อย่า่ งนั่�นคือื การประสานงาน กระผมในฐานะผู้�ขออนุญุ าตมาช่ว่ ย
เอกสารอ้า้ งอิงิ
BBC Music Magazine. (30 June 2017). What happened to Queen’s Hall? เข้า้ ถึงึ ได้้
จาก www.classical-music.com: https://www.classical-music.com/features/articles/
what-happened-queen-s-hall/
British Broadcasting Corporation. (1937). Radio Times Journal, Vol. 55 No. 715.
London: British Broadcasting Corporation.
Salini Impregilo. (2017). Arturo Toscanini a symbol of excellence. Rome: Salini
Impregilo.
พระเจนดุรุ ิยิ างค์.์ (๒๔๘๐). รายงานการดููงานในต่า่ งประเทศของข้า้ ราชการซึ่ง่� ได้ร้ ับั เงินิ ช่ว่ ยเหลืือ
ค่า่ ใช้้จ่า่ ยจาก ก.พ. การดููงานดนตรีีสากลของพระเจนดุรุ ิยิ างค์.์ กรุงุ เทพฯ: กรมศิลิ ปากร.
พระเจนดุรุ ิิยางค์์. (๒๔๙๗). การดนตรี.ี กรุุงเทพฯ: พิมิ พ์์เป็็นอนุุสรณ์์ในงานฌาปนกิิจศพ นาย
สาโรช อัศั วรัักษ์์.
45
MUSIC BUSINESS
อุุตสาหกรรมดนตรีีในโลกดิิจิทิ ัลั :
เมื่�่อผู้้�ร้ายกลายเป็น็ พระเอก
เรื่ �อง:
จิิตตานัันทิ์์� เชื้้�อภิิญโญวงศ์์ (Jittanan Chuapinyowong)
อนงค์์นาฏ เกษโกมล (Anongnat Ketkomon)
ผดา จรุุงกลิ่่�น (Pada Jarungklin)
ณรดา บุตุ รสุุวรรณ (Narada Buthsuwan)
นัักศึึกษาสาขาวิิชาธุรุ กิจิ ดนตรีี
วิทิ ยาลััยดุรุ ิิยางคศิิลป์์ มหาวิิทยาลััยมหิิดล
บทนำ�ำ
ดนตรีเี ป็น็ พื้�นฐานสำำ�คัญั ในการสื่�อสารทางด้า้ นอารมณ์ข์ องมนุษุ ย์์ เป็น็ เครื่�องมือื ในการแสดงออกทางความรู้้�สึกึ
ที่่�ต้อ้ งการถ่า่ ยทอดจากบุคุ คลหนึ่�งไปยังั บุคุ คลหรือื กลุ่�มคนอื่�น หรือื แม้แ้ ต่ก่ ารส่ง่ สารไปยังั สังั คมในวงกว้า้ ง ดนตรีี
จึงึ กลายเป็น็ เครื่�องมือื สำำ�คัญั ทางธุุรกิจิ โดยรัับบทบาทเป็็นทั้�งเครื่�องมืือในการจููงใจทางธุุรกิจิ การสร้้างอารมณ์์
ร่่วม การสร้า้ งความจดจำำ�ในตัวั ตราสิินค้า้ หรืือบริกิ าร ไปจนถึงึ การที่�ดนตรีเี องเป็็นสิินค้้าหลัักของธุรุ กิิจ สำำ�หรับั
อุตุ สาหกรรมดนตรีแี ล้ว้ ก็ย็ ่อ่ มมีทีั้�งช่ว่ งเวลาที่�เรียี กได้ว้ ่า่ เป็น็ ขาขึ้�นและขาลง เฉกเช่น่ เดียี วกับั อุตุ สาหกรรมอื่�น ๆ
แต่ส่ิ่�งที่่�น่า่ สนใจคือื การพลิกิ ฟื้น�้ ของธุรุ กิจิ ที่�ใช้ส้ิ่�งที่�เคยเป็น็ เครื่�องทำำ�ลายล้า้ งให้ม้ าเป็น็ เครื่�องมือื สนับั สนุนุ ธุรุ กิจิ ได้้
อย่า่ งทรงพลังั นั่�นคือื ความสามารถในการปรับั ตัวั ที่�ผู้�อยู่�ในอุตุ สาหกรรมดนตรีไี ม่เ่ คยย่อ่ ท้อ้ และใช้ป้ ระโยชน์จ์ าก
ผู้้�ร้า้ ยให้ก้ ลายเป็น็ พระเอกได้อ้ ีกี ครั้�ง ในบทความนี้้�นำำ�เสนอจุดุ พลิกิ ผันั ในอุตุ สาหกรรมดนตรียี ุคุ ใหม่่ บทบาทของ
ดิิจิิทัลั ต่อ่ อุุตสาหกรรมดนตรีี และการนำำ�ดิจิ ิิทััลมาใช้้ประโยชน์์ในธุรุ กิิจนี้�อย่า่ งได้้ผล
อุุตสาหกรรมดนตรีกี ัับจุุดพลิิกผัันในโลกยุคุ ใหม่่
อุุตสาหกรรมดนตรีีในช่่วงที่่�ผ่่านมา เกิิดการเปลี่�ยนแปลงในการทำำ�ธุุรกิิจดนตรีีรวมไปถึึงพฤติิกรรมการฟััง
เพลงของผู้�บริโิ ภคอย่่างมาก เหตุุการณ์์ที่�เห็น็ ได้ช้ ัดั คือื แผ่่นเสียี งมีีการแทนที่่�ด้ว้ ยเทปคาสเซ็ท็ ซีีดีี และทั้�งหมด
กำำ�ลัังจะถููกแทนที่่�ด้้วยเพลงดิจิ ิทิ ัลั
ภาพที่� ๑ แสดงการเปลี่�ยนแปลงของอุุตสาหกรรมดนตรีีที่่�สำำ�คััญตั้�งแต่่ ค.ศ. ๑๙๔๐ ถึึงปััจจุุบััน (ที่�มา: ผู้�เขีียน)
46
จากภาพที่� ๑ แสดงให้้เห็็นถึึง แผ่น่ ซีดี ีดี ีกี ว่า่ แผ่น่ เสียี งอย่า่ งสิ้�นเชิงิ สมาร์ท์ โฟน จะเห็น็ ว่า่ บทบาทของระบบ
พััฒนาการที่�เปลี่�ยนแปลงไปของ เนื่�องจากแผ่น่ ซีดี ีใี ช้ง้ านง่า่ ย ประหยัดั ดิจิ ิทิ ัลั นั้�นพัฒั นาและเข้า้ มามีสี ่ว่ นร่ว่ ม
อุปุ กรณ์บ์ ันั ทึกึ เพลงสมัยั ใหม่่ ตั้�งแต่่ เนื้�อที่�ในการจััดเก็็บ รัักษาง่่าย ในอุตุ สาหกรรมดนตรีอี ย่า่ งเห็น็ ได้ช้ ัดั
ช่ว่ งปีี ค.ศ. ๑๙๔๐ เป็็นต้น้ มา ซึ่�ง และมีีราคาถููกกว่่าแผ่่นเสีียงจึึง ผู้�ใช้้บริิการในยุุคนี้�สามารถเข้้าถึึง
เป็น็ ช่ว่ งที่�เครื่�องเล่น่ แผ่น่ เสียี งรุ่�งเรือื ง ทำำ�ให้้ซีีดีีกลายเป็็นจุุดขายของ บริิการอิินเทอร์์เน็็ตอย่่างรวดเร็็ว
มากที่่�สุดุ ซึ่�งเครื่�องเล่น่ แผ่น่ เสียี งถูกู อุุตสาหกรรมในยุุคนี้� ทำำ�ให้้เกิิดระบบการฟัังเพลงที่ �เรีียก
พัฒั นามาจากเครื่�องเล่น่ แบบไขลานที่� ในเวลาต่่อมา ปลายปีี ค.ศ. ว่่า “สตรีีมมิิง” หรืือการฟัังเพลง
เรียี กว่า่ “แกรโมโฟน” หลักั การของ ๑๙๙๐ ชีวี ิติ ของผู้�บริโิ ภคเริ่�มเข้า้ สู่่�ยุคุ ผ่า่ นระบบออนไลน์์ ที่�ผู้�คนสามารถ
เครื่�องเล่น่ แผ่น่ เสียี ง คือื แผ่น่ เสียี งมีี อิินเทอร์์เน็็ต ทำำ�ให้้ผู้�บริิโภคได้้รู้้�จััก เข้า้ ถึงึ ได้ส้ ะดวกรวดเร็ว็ ผ่า่ นสมาร์ท์
ร่อ่ งขนาดเล็ก็ เป็น็ จำำ�นวนมาก ในร่อ่ ง กัับ MP3 และการสตรีีมมิิงเพลง โฟน แล็็ปท็็อป หรืือคอมพิิวเตอร์์
เหล่า่ นั้�นมีปีุ่�มขรุขุ ระมากมายเพื่�อให้้ มากมาย แต่่ไม่่ใช่่การสตรีีมมิิง และยังั เข้า้ ถึงึ เพลงได้ห้ ลายล้า้ นเพลง
เข็ม็ จากเครื่�องเล่น่ วิ่�งผ่า่ นจนเกิดิ เป็น็ เพลงแบบที่�ปรากฏในปััจจุุบััน โดยสามารถเลือื กเป็น็ ผู้้�ฟังั ที่่�ฟังั เพลง
คลื่�นเสียี งส่ง่ ผ่า่ นลำำ�โพงออกมา เมื่�อ (ค.ศ. ๒๐๒๑) ในยุคุ นี้�การสตรีมี มิงิ อย่า่ งถูกู ลิขิ สิทิ ธิ์�แม้ไ้ ม่เ่ สียี ค่า่ ใช้จ้ ่า่ ย
เครื่�องเล่น่ แผ่น่ เสียี งได้ร้ ับั ความนิยิ ม เพลงจะเป็น็ การฟังั เพลงจากเว็บ็ ไซต์์ ใด ๆ เลยอีกี ด้ว้ ย เนื่�องจากการให้้
มากขึ้�นจึึงกลายเป็็นจุุดขายและทำำ� อาทิิ You 2 Play, Kapook Music บริิการฟัังเพลงแบบสตรีีมมิิงมีีทั้�ง
เงินิ ให้อ้ ุตุ สาหกรรมดนตรีใี นช่ว่ งนั้�น หรืือ 365 Jukebox ซึ่�งเป็็นการ แบบที่�ให้บ้ ริกิ ารฟรีแี ละแบบชำำ�ระค่า่
นอกจากแผ่น่ เสีียงแล้้ว ช่่วงปีี เข้้าถึึงเพลงที่�ไม่่ได้้รัับลิิขสิิทธิ์� แต่่ บริกิ ารเป็น็ รายเดือื นเพื่�อสิทิ ธิพิ ิเิ ศษ
ค.ศ. ๑๙๖๘ อุุตสาหกรรมมีคี วาม เมื่�อการเข้้าถึึงเพลงละเมิิดลิิขสิิทธิ์� ที่�จะได้้รัับจากผู้�ให้้บริิการ ทั้�งนี้�
พยายามที่�จะพััฒนาเครื่�องบัันทึึก เหล่า่ นั้�นเป็น็ ไปได้้โดยง่า่ ย ผ่่านการ แอปพลิิเคชัันสตรีีมมิิงในปััจจุุบัันมีี
เสียี งให้ม้ ีขี นาดเล็ก็ ลง ผลิติ ได้จ้ ำำ�นวน เข้า้ ถึงึ อิินเทอร์เ์ น็็ต ส่ง่ ผลทำำ�ให้เ้ กิิด หลายบริษิ ัทั ที่�เปิดิ ให้บ้ ริกิ าร ไม่ว่ ่า่ จะ
มากขึ้�นด้ว้ ยระยะเวลาที่่�น้อ้ ยลง จึงึ การฟังั เพลงละเมิดิ ลิขิ สิทิ ธิ์์�ดังั กล่า่ ว เป็น็ Spotify, JOOX, Tidal, Apple
เกิิดเทปคาสเซ็็ทขึ้�น ซึ่�งทำำ�ให้้ผู้�คน และบางคนถึงึ ขั้�นดาวน์โ์ หลดเพลงลง Music, YouTube Music และอื่�น ๆ
สามารถเข้้าถึึงอุุปกรณ์์บัันทึึกเพลง แผ่น่ ซีดี ีแี ล้ว้ นำำ�ไปจัดั จำำ�หน่า่ ยเสียี เอง อีีกมากมาย
ได้ง้ ่า่ ย ในราคาที่่�ถูกู ลงกว่า่ เดิมิ มาก ปีี ค.ศ. ๒๐๐๐ ถือื ว่า่ เป็็นการ จะเห็น็ ได้ว้ ่า่ การพัฒั นาทางด้า้ น
ทำำ�ให้้เทปคาสเซ็็ทเริ่�มเข้้ามาแทนที่� เปลี่�ยนแปลงครั้�งใหญ่ใ่ นอุตุ สาหกรรม เทคโนโลยีีนั้�นเป็็นจุุดเปลี่�ยนสำำ�คััญ
เครื่�องเล่่นแผ่่นเสียี งขึ้�นเรื่�อย ๆ อีกี ดนตรีี กับั การเข้า้ มาของเครื่�องเล่น่ ของอุุตสาหกรรมดนตรีี และการ
ทั้�งการเกิิดขึ้�นของ Walkman ยิ่�ง MP3 โดยเครื่�องเล่น่ นี้้�มีหี น่ว่ ยความ เปลี่�ยนแปลงนี้้�มีอี ัตั ราความเร็ว็ ที่�มาก
ทำำ�ให้้ตลาดเพลงในยุุคนี้�เติิบโตมาก จำำ�ภายในเครื่�องที่�สามารถบรรจุเุ พลง กว่า่ เดิมิ มาก จากเดิมิ เมื่�อย้อ้ นกลับั
ขึ้�น เพราะสามารถนำำ�เครื่�องติิดตััว ได้จ้ ำำ�นวนมาก สามารถเปิดิ เล่น่ เพลง ไปดููช่่วงเวลาการเปลี่�ยนแปลงดััง
ไปฟัังเพลงได้ท้ ุกุ ที่่�ทุุกเวลา หรือื ฟังั ไฟล์เ์ สียี งที่่�บันั ทึกึ มาได้ต้ ลอด กล่่าวอาจใช้้เวลาเกืือบ ๓๐ ปีีที่�
ต่่อมาในปีี ค.ศ. ๑๙๘๒ ระบบ เวลา และสามารถดาวน์โ์ หลดเพลง อุตุ สาหกรรมจะพลิกิ ผันั เปลี่�ยนแปลง
ดิจิ ิทิ ัลั ถูกู พัฒั นาและเริ่�มมาแทนระบบ บันั ทึกึ ลงในตัวั เครื่�องผ่า่ นคอมพิวิ เตอร์์ ไปสู่่�ทิศิ ทางใหม่่ ๆ แต่ใ่ นระยะหลังั การ
แอนะล็อ็ ก ทำำ�ให้ก้ ารบันั ทึกึ เสียี งเพื่�อ ทำำ�ให้ผ้ ู้้�ฟังั ไม่จ่ ำำ�เป็น็ ต้อ้ งพกทั้�งเครื่�อง เปลี่�ยนแปลงใช้ร้ ะยะเวลาสั้�นลงกว่า่
ผลิติ แผ่น่ เสียี งรวดเร็ว็ และก้า้ วหน้า้ เล่น่ และแผ่น่ ซีดี ีอี ีกี ต่อ่ ไป ส่ง่ ผลให้ใ้ น เดิมิ และสิ่�งนี้�เกิดิ ขึ้�นเมื่�อเข้า้ สู่่�ยุคุ ของ
มากขึ้�น ขณะเดียี วกันั คุณุ ภาพเสียี ง ยุคุ นี้�เองเป็น็ จุดุ เริ่�มต้น้ ที่่�ค่า่ ยเพลงและ ดิจิ ิทิ ัลั นั่�นเอง ซึ่�งความเปลี่�ยนแปลง
ก็็พััฒนาควบคู่�ไปด้้วย ทำำ�ให้้เกิิด ศิิลปิินเพลงขาดรายได้้จากการขาย นี้้�มีบี ทบาทกับั อุตุ สาหกรรมดนตรีใี น
การพััฒนาเครื่�องบัันทึึกแบบใหม่่ที่� แผ่่นซีีดีีหรืือเทปคาสเซ็็ทอย่่างมาก ทุุก ๆ ด้้าน ตั้�งแต่่การสร้้างสรรค์์
เรีียกว่่า ซีีดีี หรืือคอมแพกต์์ดิิสก์์ เนื่�องจากผู้�คนสามารถเข้้าถึึงเพลง ผลงานเพลง การบันั ทึึกเสีียง การ
(compact disc: CD) ขึ้�น ในปีี ค.ศ. ผ่่านอิินเทอร์์เน็็ตได้้อย่่างง่่ายดาย จัดั จำำ�หน่า่ ย และการสร้า้ งรายได้้ จน
๑๙๘๓ เครื่�องเล่น่ ซีดี ีกี ็ถ็ ูกู ผลิติ ออกสู่� และดาวน์โ์ หลดมาไว้ใ้ นเครื่�องบันั ทึกึ ทำำ�ให้อ้ ุตุ สาหกรรมดนตรีใี นปัจั จุบุ ันั
ตลาดมากขึ้�น เพื่�อรองรับั การขยาย โดยไม่่เสียี ค่่าใช้จ้ ่่ายใด ๆ ต้้องดำำ�รงอยู่ �ในโลกดิิจิิทััลเป็็นส่่วน
ตัวั ของตลาดซีดี ีี ในยุคุ นี้�ผู้�คนมองว่า่ จนถึึงในปััจจุุบัันที่�เป็็นยุุคของ ใหญ่่ อันั เป็น็ ผลมาจากสถานการณ์์
47
ของโลกที่�เปลี่�ยนไป รวมทั้�งพฤติกิ รรมของผู้�บริโิ ภคที่�ไม่เ่ หมือื นเดิมิ ตั้�งแต่ก่ ารฟังั เพลงผ่า่ นออนไลน์์ ไปจนถึงึ การ
จััดคอนเสิิร์์ตออนไลน์์ในช่่วงสถานการณ์์การระบาดของโควิิด-๑๙ ในช่่วงปีที ี่่�ผ่า่ นมา
โลกดิจิ ิิทัลั กับั การทำำ�ลายล้้างและสร้า้ งสรรค์์ในอุตุ สาหกรรมดนตรีี
หากมีีคำำ�ถามขึ้�นว่่าดิิจิิทััลทำำ�ลายล้้างอุุตสาหกรรมดนตรีีได้้อย่่างไรนั้�น สามารถหวนระลึึกไปถึึงยุุคที่�ผู้�คน
กล่า่ วถึึง “เทปผีซี ีีดีเี ถื่�อน” ในช่่วงปีี ค.ศ. ๒๐๐๒-๒๐๐๗ ซึ่�งกล่า่ วได้ว้ ่่าเป็็นช่ว่ งเวลาแห่ง่ ความมืดื มนที่่�สุุดของ
ธุุรกิิจดนตรีีของไทย เหตุุเนื่�องจากการลัักลอบบัันทึึกเพลงเพื่�อจำำ�หน่่ายเป็็นจำำ�นวนมาก รวมไปถึึงการเข้้าถึึง
เพลงได้้ผ่่านระบบออนไลน์์ และการบัันทึึกเพลงในเครื่�องเล่่น MP3 ส่่งผลให้้ยอดจำำ�หน่่ายอััลบั้�มเพลงและซีีดีี
เพลงตกต่ำำ��ลงอย่า่ งมาก ผลกระทบที่�ไม่่น่า่ เชื่�อว่า่ จะเกิิดขึ้�นคือื เมื่�อค่า่ ยเพลงประสบกับั ปััญหายอดขายที่�ลดลง
เช่่นนี้� ก็็ไม่่กล้้าลงทุุนกัับศิิลปิินใหม่่ ๆ และใช้้เงิินทุุนอย่่างประหยััด ด้้วยการผลิิตเพลงมาก่่อนเพีียงไม่่กี่�เพลง
เพื่�อทดลองว่า่ ศิลิ ปินิ เหล่า่ นั้�นคุ้�มค่า่ หรือื มีอี นาคตสดใสเพียี งพอต่อ่ การลงทุนุ ต่อ่ ไปหรือื ไม่่ ประเด็น็ ปัญั หาดังั กล่า่ วดูู
จะส่ง่ ผลเป็น็ ลูกู โซ่ไ่ ปยังั ธุรุ กิจิ อื่�น ๆ ในอุตุ สาหกรรมดนตรีอี ย่า่ งเหลือื เชื่�อ ดังั เช่น่ กรณีที ี่่�อัลั บั้�มเพลงไม่อ่ าจทำำ�รายได้้
ให้้ค่่ายเพลงได้้ต่่อไป ทำำ�ให้้การแสวงหารายได้้มาอยู่�ที่�การแสดงสดของศิิลปิิน ในขณะที่่�ค่่ายเพลงกลัับลงทุุนใน
ศิิลปิินน้้อยลงไปมาก ก็็ทำำ�ให้้ศิิลปิินมีีเพลงไม่่เพีียงพอที่�จะแสดงเดี่�ยวบนเวทีีการแสดงได้้อีีกต่่อไป ตััวอย่่างนี้�
แสดงให้้เห็็นถึึงผลของการกระเพื่ �อมทางเทคโนโลยีีที่ �เข้้าสู่่�ยุุคดิิจิิทััลที่่�ทำำ�ลายล้้างและเปลี่ �ยนแปลงรููปแบบ
การแสวงหารายได้้ ทั้�งยัังสร้า้ งปััญหาใหม่่ ๆ ให้ผู้้�ที่�อยู่�ในอุตุ สาหกรรม ส่ง่ ผลทำำ�ให้เ้ กิิดการเติบิ โตและการลดลง
ของรายได้้ดนตรีีในรููปแบบต่่าง ๆ ทั่�วโลกในช่่วงหลายปีีที่่�ผ่่านมา โดยจะเห็็นได้้ว่่า ตั้�งแต่่ปีี ค.ศ. ๒๐๐๑
เป็็นต้้นมา รายได้จ้ ากการขายอัลั บั้�มแบบ physical product ลดลงอย่่างต่อ่ เนื่�อง จากยอด ๒๓,๐๐๐ ล้า้ น
เหรียี ญดอลลาร์ส์ หรัฐั เหลือื เพียี ง ๔,๒๐๐ ล้า้ นเหรียี ญดอลลาร์ส์ หรัฐั ในปีี ค.ศ. ๒๐๒๐ ในขณะที่�รายได้จ้ ากการ
สตรีมี มิงิ สููงขึ้�นอย่่างเห็็นได้ช้ ััด โดยมีรี ายได้้กว่า่ ๑๓,๔๐๐ ล้า้ นเหรียี ญดอลลาร์ส์ หรััฐในปััจจุบุ ััน ไม่่นับั รวมกัับ
แนวโน้ม้ รายได้จ้ ากการดาวน์โ์ หลดเพลง ซึ่�งแม้จ้ ะลดลงแต่ห่ ากรวมกันั กับั การสตรีมี มิงิ เพลงแล้ว้ ก็เ็ ป็น็ แนวโน้ม้
การเติิบโตที่่�ดีมี าก ดังั แสดงในภาพที่� ๒
ภาพที่� ๒ รายได้้ของอุุตสาหกรรมเพลงทั่�วโลก ระหว่่างปีี ค.ศ. ๒๐๐๑-๒๐๒๐ (หน่่วย: พัันล้้านเหรีียญ
ดอลลาร์์สหรััฐ) (ที่�มา: https://www.ifpi.org/wp-content/uploads/2020/03/GMR2021_STATE_
OF_THE_INDUSTRY.pdf)
48
The words you are searching are inside this book. To get more targeted content, please make full-text search by clicking here.
วารสารเพลงดนตรี Music Journal Volume 27 No.2 ตุลาคม 2564
Discover the best professional documents and content resources in AnyFlip Document Base.
Search