modul f5

1

SASARAN MARKAH MINIMUM PELAJAR
DALAM BAHASA MELAYU SPM 2019
BAHASA MELAYU KERTAS 1 – 1103/1

KERTAS 1 MARKAH SASARAN FOKUS
PENUH MINIMUM UTAMA/CATATAN
KARANGAN
BAHAGIAN A 30 M Mendedahkan pelbagai bahan
rangsangan kepada pelajar.
KARANGAN
BAHAGIAN B 15 M

Mendedahkan contoh-contoh
karangan

100 M 40 M Menyakinkan pelajar agar
menulis karangan lebih
daripada 350 patah perkataan

PANDUAN MENJAWAB SOALAN

Karangan Bahagian A

1. Karangan mestilah menepati tema bahan rangsangan/menepati arahan soalan.
2. Karangan mestilah mempunyai isi-isi penting yang relevan dan tersusun.
3. Isi-isi penting itu pula perlu dihuraikan dengan jelas dan disokong dengan contoh-contoh yang

tepat dan menarik.
4. Perenggan-perenggan pula harus seimbang.
5. Karangan mestilah menggunakan bahasa yang gramatis, kosa kata luas dan tepat penggunaannya.
6. Unsur bahasa yang digunakan mestilah bervariasi dan menggunakan ungkapan yang menarik

seperti peribahasa, cogan kata, frasa menarik, petikan ucapan, kata-kata hikmat, hadis nabi,
terjemahan ayat suci al-Quran dan lain-lain.
7. Karangan juga harus mempunyai idea yang relevan dengan tema rangsangan yang diberi dan
dihuraikan dengan jelas.
8. Keseluruhan karangan mestilah memperlihatkan kematangan calon.
9. Karangan mestilah ditulis dengan tulisan yang kemas, bersih dan jelas.
10. Jumlah perkataan seboleh-bolehnya dalam lingkungan 250 hingga 300 patah perkataan.
Walaupun tiada pemotongan markah, namun peraturan dalam pemarkahan boleh berubah pada
bila-bila masa.

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

2

Karangan Bahagian B

1. Karangan mestilah menepati kehendak soalan/tugasan soalan.
2. Calon seboleh-bolehnya menulis tiga isi atau lebih.
3. Jumlah perkataan dalam karangan Bahagian B ini mestilah melebihi 350 patah perkataan atau

sekurang-kurangnya tiga atau empat muka surat. Jangan menulis karangan yang pendek yang
kurang daripada 350 patah perkataan.
4. Walaupun panjang karangan Bahagian B tidak dihadkan, namun calon-calon sebaik-baiknya
menulis karangan yang tidak terlalu panjang kerana karangan yang terlalu panjang biasanya
banyak kesalahan bahasa akibat kesuntukan masa untuk menyemak semula.
5. Perenggan-perenggan harus seimbang dan disertai isi utama, huraian serta contoh-contoh yang
sesuai dan menarik.
6. Karangan mestilah menggunakan bahasa yang gramatis, kosa kata luas dan tepat penggunaannya.
7. Unsur bahasa yang digunakan mestilah bervariasi dan menggunakan ungkapan yang menarik
seperti peribahasa, cogan kata, frasa menarik, petikan ucapan, kata-kata hikmat, hadis nabi,
terjemahan ayat suci al-Quran dan lain-lain.
8. Karangan mestilah menggunakan gaya bahasa yang menarik dan laras bahasa yang sesuai dengan
tugasan.
9. Keseluruhan karangan mestilah memperlihatkan kematangan berfikir.
10. Karangan mestilah ditulis dengan tulisan yang kemas, bersih dan jelas.

KELEMAHAN CALON

1. Tidak menjawab tugasan soalan.
2. Tidak dapat mengesan kata kunci soalan.
3. Huraian idea tidak berkembang.
4. Menulis karangan yang tidak cukup jumlah perkataan / karangan pendek.
5. Mencampuradukkan idea dalam satu perenggan.
6. Menulis karangan tanpa contoh – tiada fakta, tiada perangkaan, tiada nama-nama

tokoh, tiada nama-nama negara, tiada fakta-fakta sejarah dan lain-lain.
7. Menulis karangan yang tidak tersusun/tidak terancang.
8. Menulis karangan dengan bahasa yang terlalu mudah – kosa kata tidak luas, tidak bervariasi, tiada

ungkapan menarik seperti peribahasa, slogan dan lain-lain.
9. Menulis karangan tanpa menggunakan penanda wacana yang boleh menunjukkan kesinambungan

idea dalam keseluruhan karangan tersebut.
10. Menulis pendahuluan dan kesimpulan karangan yang tidak sesuai dengan tajuk.
11. Pelajar tidak membuat rangka karangan Bahagian A dan Bahagian B.
12. Pelajar banyak menghabiskan masa menulis karangan Bahagian A.

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

3

STRATEGI MENJAWAB SOALAN

Bahagian A: Karangan Berdasarkan Bahan Rangsangan (30 markah)

1. Membuat Penelitian (5 minit)
i. Murid perlu meneliti bahan rangsangan yang dikemukakan.
ii. Murid perlu memahami dan menentukan perkara yang dikehendaki berdasarkan bahan
rangsangan yang dikemukakan.

2. Membuat Perancangan (5 minit)
i. Murid perlu memikirkan serta menyenaraikan isi-isi yang berkaitan dengan bahan
rangsangan tersebut.
ii. Murid perlu menyediakan sekurang-kurangnya 3 isi yang utama berdasarkan bahan
rangsangan tersebut.
iii. Murid perlu menghuraikan perkara-perkara yang tersirat di samping perkara yang
tersurat pada bahan rangsangan.

3. Menulis Karangan Berpandu (30 minit)
i. Murid perlu menulis perenggan pendahuluan.
ii. Murid perlu menulis isi (sekurang-kurangnya 3 isi) dan menghuraikannya.
Masukkan ungkapan menarik yang sesuai.
iii. Murid perlu menulis penutup atau kesimpulan karangan berpandu.

4. Membuat semakan (5 minit)
i. Jumlah Perkataan – pastikan jumlah perkataan karangan berpandu ini dipatuhi.
Jangan tulis melebihi had yang telah ditetapkan, iaitu 200 hingga 250 perkataan.

Bahagian B: Karangan Umum / Respon Terbuka (100 markah)

1. Membaca Semua Soalan (5 minit)
i. Baca semua soalan yang dikemukakan dan buat pilihan yang tepat berdasarkan
pengetahuan murid tentang soalan tersebut.

2. Membuat Perancangan (10 minit)
i. Murid perlu memikirkan serta menyenaraikan isi-isi yang berkaitan dengan bahan
rangsangan tersebut.
ii. Murid perlu menyediakan sekurang-kurangnya 5 isi yang utama berdasarkan bahan
rangsangan tersebut.

3. Menulis Karangan (65 minit)
i. Murid perlu menulis satu perenggan pendahuluan karangan berserta huraiannya.
ii. Murid perlu menulis isi (lima atau enam isi) berserta huraiannya.
iii. Murid perlu menulis penutup atau kesimpulan karangan.

4. Membuat Semakan (10 minit)
i. Tiada ayat tergantung, terlalu panjang sehingga maksudnya kabur.
ii. Gunakan istilah atau perkataan yang sesuai
iii. Gunakan tanda bacaan yang sesuai

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

4

STRATEGI PENULISAN KARANGAN

MENGANALISIS SOALAN

A. KARANGAN BERDASARKAN BAHAN RANGSANGAN ( RESPON TERHAD )

Soalan Contoh

Lihat gambar di bawah dengan teliti. Huraikan pendapat anda tentang kepentingan permainan
tradisional kepada sesebuah negara. Panjangnya huraian anda hendaklah antara 200 hingga 250
patah perkataan.

Analisis Soalan : : Permainan tradisional
Tema : Kepentingan
Kata Kunci / Tugasan / Fokus Jawapan

B. KARANGAN UMUM ( RESPON TERBUKA )

Soalan Contoh 1

Gejala buli sering dikaitkan dengan keruntuhan akhlak remaja.

Tulis sebuah rencana tentang langkah-langkah menangani budaya buli di sekolah untuk disiarkan

dalam majalah sekolah.

Analisis Soalan :

Dimensi : Diri

Tema : Gejala buli di sekolah

Kata Kunci / Tugasan / Fokus Jawapan : Fokus 1 - Punca-punca
Fokus 2 – Langkah-langkah menangani

Kumpulan Sasaran : Pelajar

Format / Medium : Rencana

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

5

TEKNIK 1 - IBaMKUP

Kecemerlangan dalam sesuatu peperiksaan merupakan matlamat utama bagi seseorang murid. Sebagai
seorang murid yang ingin berjaya dalam peperiksaan,bincangkan usaha-usaha yang harus anda lakukan
untuk mencapai matlamat tersebut.

Isu Kecemerlangan dalam peperiksaan

Kehendak Usaha-usaha yang harus saya lakukan untuk mencapai kecemerlangan dalam
soalan peperiksaan

(PENDAHULUAN)

Pada era ledakan maklumat hari ini, isu _______ kerap kali terpampang di dada-dada akhbar atau
tersiar di media elektronik. Hal ini berlaku disebabkan Isu _______ ini bukan sahaja telah menjadi bualan
masyarakat malahan telah mendapat perhatian oleh pemimpin-pemimpin masyarakat. Oleh itu, hal ini
perlu diberi perhatian serius oleh semua pihak agar isu ini dapat dirungkaikan demi kepentingan bersama.
Persoalannya, apakah (Kehendak soalan)

PERENGGAN 1

Idea (NAPE) Sentiasa memberikan perhatian semasa guru mengajar

Bagaimana (WAK Terlibat aktif ketika proses pengajaran dan pembelajaran
GANE) Bertanya guru

Mengapa (WAKPE Kunci kejayaan - fokus seratus peratus semasa guru mengajar

WAK GITU)

Guru memberi maklumat tambahan

Kesan (JADI Mudah faham
GANE)

Ungkapan menarik Malu bertanya sesat jalan

Penegasan Ulang semula isi

PADA PANDANGAN SAYA, __salin tugasan soalan ______ ialah ____SALIN ISI 1 ___ . HAL
INI DIKATAKAN DEMIKIAN KERANA _________ . SEBAGAI CONTOH, ________ . CUBA KITA
BAYANGKAN JIKA __________ JELASLAH BAHAWA __SALIN ISI 1 ___ merupakan __salin
tugasan soalan __

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

6

IDEA (NAPE) Pada pandangan saya, (salin tugasan soalan) usaha yang harus saya lakukan untuk
mencapai kecemerlangan dalam peperiksaan ialah (salin isi 1) sentiasa memberikan
perhatian sepenuhnya semasa guru mengajar

BAGAIMANA Sebagai contoh, saya mestilah melibatkan diri dalam proses pengajaran dan pembelajaran
(WAK GANE) secara aktif serta sentiasa bertanya kepada guru jika saya tidak memahami sesuatu topik
yang diajar kerana malu bertanya sesat jalan
MENGAPA Hal ini dikatakan demikian kerana fokus seratus peratus ketika guru mengajar merupakan
(WAKPE JADI kunci kejayaan kepada seseorang dan kebiasaannya guru akan memberikan maklumat
GITU) tambahan berkenaan sesuatu topik yang dipelajari.
KESAN (JADI Cuba kita bayangkan jika saya terlibat secara aktif ketika proses pembelajaran dan
GANE) pengajaran pasti saya akan lebih mudah memahami topik tersebut.
PENEGASAN Jelaslah bahawa (salin isi 1) sentiasa memberikan perhatian semasa guru mengajar
(ULANG merupakan (salin tugasan soalan )usaha yang harus saya lakukan untuk mencapai
SEMULA ISI) kecemerlangan dalam peperiksaan.

Pada pandangan saya, usaha yang harus saya lakukan untuk mencapai kecemerlangan dalam
peperiksaan ialah sentiasa memberikan perhatian sepenuhnya semasa guru mengajar. Sebagai contoh,
saya mestilah melibatkan diri dalam proses PdP secara aktif dan sentiasa bertanya bertanya kepada guru
jika saya tidak memahami sesuatu topik yang diajar kerana malu bertanya sesat jalan Hal ini dikatakan
demikian kerana fokus seratus peratus ketika guru mengajar merupakan kunci kejayaan kepada seseorang
dan kebiasaanya guru akan memberikan maklumat tambahan berkenaan sesuatu topik yang dipelajari.
Cuba kita bayangkan jika saya terlibat secara aktif ketika proses pembelajaran dan pengajaran pasti saya
akan lebih mudah memahami topik tersebut. Jelaslah bahawa sentiasa memberikan perhatian semasa guru
mengajar merupakan usaha yang harus saya lakukan untuk mencapai kecemerlangan dalam peperiksaan.

PERENGGAN 2

Idea (NAPE) Perancangan diri yang sistematik dan pengurusan masa yang baik

Bagaimana (WAK Saya akan membuat jadual waktu di rumah dan sentiasa mematuhinya
GANE)

Mengapa( WAKPE Dapat membantu saya membahagikan masa yang seimbang antara ulang kaji dan

WAK GITU) masa rehat

Kesan (JADI Saya akan dapat mengulang kaji dengan lebih teratur
GANE) menumpukan perhatian yang lebih terhadap subjek-subjek yang lemah

Ungkapan menarik - Masa itu emas
Penegasan - Pepatah arab menyatakan bahawa masa itu umpama pedang, jika kamu tidak

memancungnya,maka masa pasti akan memancung kamu

Ulang semula isi

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

IDEA (NAPE) 7

BAGAIMANA BUKAN SAHAJA __(SALIN ISI 1 ) sentiasa memberikan perhatian semasa guru
(WAK GANE) mengajar _ , ____ (SALIN ISI 2) _ membuat jadual waktu di rumah dan sentiasa
mematuhinya JUGA MERUPAKAN __SALIN TUGASAN SOALAN __ .

SEBAGAI CONTOH,

MENGAPA HAL INI DIKATAKAN DEMIKIAN KERANA

(WAKPE WAK

GITU)

KESAN (JADI CUBA KITA BAYANGKAN SEKIRANYA
GANE)

PENEGASAN OLEH ITU, TIDAK DAPAT DINAFIKAN BAHAWA (salin isi 2)
(ULANG
SEMULA ISI) merupakan (salin tugasan soalan )usaha yang harus saya lakukan untuk mencapai

kecemerlangan dalam peperiksaan.

BUKAN SAHAJA __SALIN ISI 1__ , ____SALIN ISI 2___ JUGA MERUPAKAN __SALIN TUGASAN
SOALAN __ . SEBAGAI CONTOH, ________ . HAL INI DIKATAKAN DEMIKIAN KERANA
______ . CUBA KITA BAYANGKAN SEKIRANYA ________ OLEH ITU, TIDAK DAPAT
DINAFIKAN BAHAWA __SALIN ISI 2 __ MERUPAKAN __ SALIN TUGASAN SOALAN __.

PERENGGAN 3

Idea (NAPE) Pergaulan dengan rakan-rakan yang berperibadi mulia dan serius menimba ilmu

Bagaimana (WAK
GANE)

Mengapa (WAKPE
WAK GITU)

Kesan (JADI
GANE)

Ungkapan menarik

Penegasan Ulang semula isi

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

8

SELAIN ITU, __SALIN ISI 3__ JUGA MERUPAKAN __SALIN TUGASAN SOALAN__ .
SEBAGAI CONTOH, ______. HAL INI DIKATAKAN DEMIKIAN KERANA __________ .
TEGASNYA , __SALIN TUGASAN SOALAN __ IALAH __SALIN ISI 3 __.

PERENGGAN 4

Idea (NAPE) Mematuhi segala nasihat ibu bapa dan guru

Bagaimana ( WAK
GANE)

Mengapa (WAKPE
WAK GITU)

Kesan (JADI
GANE)

Ungkapan menarik

Penegasan Ulang semula isi

SETERUSNYA , __SALIN ISI 4__ JUGA MERUPAKAN __SALIN TUGASAN SOALAN__ .
SEBAGAI CONTOH, ______ . HAL INI DIKATAKAN DEMIKIAN KERANA __________ . CUBA
KITA GAMBARKAN SEKIRANYA _________ . MEMANG TIDAK DAPAT DINAFIKAN ,
__SALIN TUGASAN SOALAN __ IALAH __SALIN ISI 4 __.

PERENGGAN 5

Idea (NAPE) Melakukan aktiviti kerohanian

Bagaimana (WAK
GANE)

Mengapa (WAKPE
WAK GITU)

Kesan (JADI
GANE)

Ungkapan menarik

Penegasan Ulang semula isi

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

9

DI SAMPING ITU, __SALIN ISI 5__ JUGA MERUPAKAN __SALIN TUGASAN SOALAN__ .
SEBAGAI CONTOH, ______. HAL INI DIKATAKAN DEMIKIAN KERANA __________ . CUBA
KITA RENUNGKAN SEANDAINYA _________ . TEGASNYA, __SALIN TUGASAN SOALAN __
IALAH __SALIN ISI 5__.

(KESIMPULAN)

Daripada huraian yang telah saya huraikan di atas, ternyatalah isu_________ dapat ditangani
secara bijaksana jika semua pihak dapat seia sekata dan sederap melangkah dalam memahami isu ini.
Jelas penyelesaian yang konkrit dan disepakati bersama akan dapat menyelesaikan isu __________ dan
secara tidak langsung melahirkan masyarakat yang harmoni dan sejahtera.

TEKNIK 2 - HAFALAN & TAMPALAN

Penerangan :

Karangan teknik hafalan dan tampalan membantu murid yang lemah dalam penulisan karangan.
Melalui teknik ini murid Perlu menghafal beberapa perkataan dan perlu memasukkan isi-isi yang
bersesuaian untuk melengkapkan karangan.

PENDAHULUAN

Dewasa ini, ……….….(TEMA)…….……. sering diperkatakan oleh semua pihak. Hal ini
dikatakan demikian kerana isu ini memberikan pelbagai kesan kepada kita semua. Oleh itu, marilah kita
lihat apakah ………….(TUGASAN SOALAN)………… ini secara rasional.

PENGEMBANGAN ISI

Pada pendapat saya, …………...…………..... ( SALIN TUGASAN SOALAN ) yang pertama
ialah …………………………………………….… (SALIN ISI PERTAMA)
Hal ini kerana …………………………..………………………. ( SALIN ISI PERTAMA ) merupakan
……………………………….……….….… ( SALIN TUGASAN SOALAN ) Contohnya,
…………………………………….…………………………………………..… Oleh itu, jelaslah bahawa
……………….…………….….…… ( SALIN ISI PERTAMA ) ialah
………………………………..……………..…... ( SALIN TUGASAN SOALAN )

Selain itu, ………………………...…………….. ( SALIN TUGASAN SOALAN ) yang kedua
ialah ………………………………………………………………….…………
SALIN ISI KEDUA ) Hal ini dikatakan demikian kerana ……………….………………..………
……….. ( SALIN ISI KEDUA ) merupakan …………………………………...…….……..

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

10

…………... ( SALIN TUGASAN SOALAN ) Contohnya, …………………..……………
Oleh itu, jelaslah bahawa ……………………………………………… ( SALIN ISI KEDUA ) ialah
……………………………………………….. ( SALIN TUGASAN SOALAN )

Di samping itu, …………………………...…... ( SALIN TUGASAN SOALAN) yang ketiga
ialah ……………………………..…………………………...…………………
…….…………………( SALIN ISI KETIGA ) Hal ini dikatakan demikian kerana
………………………………………………..………….…………….………….. ( SALIN ISI KETIGA )
merupakan ………………………………..…………………………... ( SALIN TUGASAN SOALAN )
Contohnya, …………..……………………………….…………………
…………………..…Oleh itu, jelaslah bahawa ………………….………………..……..…
……………………………… ( SALIN ISI KETIGA ) ialah …………..…………..………
………………………….. ( SALIN TUGASAN SOALAN ).

PENUTUP

Kesimpulannya, sebagai masyarakat prihatin kita haruslah berganding bahu bersama-sama pihak
kerajaan bagi memastikan …………………………….….. (arahan soalan) …………………….. tercapai
/ ditangani dengan segera. Usaha murni ini dapat melahirkan masyarakat minda kelas pertama,bak kata
peribahasa hendak seribu daya, tak hendak seribu dalih.

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

11

SOALAN :

Minat membaca buku-buku ilmiah dalam kalangan anak-anak remaja belum mencapai tahap yang
memuaskan. Ibu bapa memainkan peranan penting untuk menggalakkan anak-anak mereka membaca
karya-karya ilmiah agar dapat melahirkan generasi yang cinta akan ilmu pengetahuan.

Nyatakan usaha-usaha yang boleh diambil oleh ibu bapa untuk mencapai hasrat tersebut.

Cadangan idea / isi :

- ibu bapa menjadi contoh terbaik – sentiasa membaca buku-buku ilmiah.
- menyediakan perpustakaan mini di rumah – antara buku yang disediakan antaranya terdapat buku-

buku ilmiah.
- menyediakan bahan-bahan yang mudah dan menarik minat anak-anak. Bahan bacaan ilmiah ini

disesuaikan dengan tahap umur
- membawa anak-anak ke pameran / kedai buku – bawa mereka ke sudut/ruang buku-buku ilmiah.

KARANGAN CONTOH :
Dewasa ini, minat membaca buku-buku ilmiah dalam kalangan anak-anak remaja belum

mencapai tahap yang memuaskan sering diperkatakan oleh semua pihak. Hal ini dikatakan demikian
kerana isu ini memberikan pelbagai kesan kepada kita semua. Oleh itu, marilah kita lihat apakah usaha-
usaha yang boleh diambil oleh ibu bapa untuk mencapai hasrat tersebut ini secara rasional.

Pada pendapat saya usaha-usaha yang boleh diambil oleh ibu bapa untuk mencapai hasrat
tersebut yang pertama ialah ibu bapa menjadi contoh terbaik . Hal ini dikatakan demikian kerana ibu
bapa menjadi contoh terbaik merupakan usaha-usaha yang boleh diambil oleh ibu bapa untuk
mencapai hasrat tersebut. Contohnya, sentiasa membaca buku-buku ilmiah. Oleh itu, jelaslah bahawa
ibu bapa menjadi contoh terbaik ialah usaha-usaha yang boleh diambil oleh ibu bapa untuk
mencapai hasrat tersebut.

Selain itu, usaha-usaha yang boleh diambil oleh ibu bapa untuk mencapai hasrat tersebut
yang kedua ialah menyediakan perpustakaan mini di rumah Hal ini dikatakan demikian kerana
menyediakan perpustakaan mini di rumah merupakan usaha-usaha yang boleh diambil oleh ibu
bapa untuk mencapai hasrat tersebut. Contohnya, antara buku yang disediakan antaranya terdapat
buku-buku ilmiah Oleh itu, jelaslah bahawa menyediakan perpustakaan mini di rumah ialah usaha-
usaha yang boleh diambil oleh ibu bapa untuk mencapai hasrat tersebut

Di samping itu, usaha-usaha yang boleh diambil oleh ibu bapa untuk mencapai hasrat
tersebut yang ketiga ialah menyediakan bahan-bahan yang mudah dan menarik minat anak-anak.
Hal ini dikatakan demikian kerana menyediakan bahan-bahan yang mudah dan menarik minat anak-
anak merupakan usaha-usaha yang boleh diambil oleh ibu bapa untuk mencapai hasrat tersebut.
Contohnya, bahan bacaan ilmiah ini disesuaikan dengan tahap umur. Oleh itu, jelaslah bahawa
menyediakan bahan-bahan yang mudah dan menarik minat anak-anak ialah usaha-usaha yang
boleh diambil oleh ibu bapa untuk mencapai hasrat tersebut.

Kesimpulannya, sebagai masyarakat prihatin kita haruslah berganding bahu bersama-sama pihak
kerajaan bagi memastikan usaha-usaha yang boleh diambil oleh ibu bapa untuk mencapai hasrat
tersebut tercapai dengan segera. Usaha murni ini dapat melahirkan masyarakat minda kelas pertama, bak
kata peribahasa hendak seribu daya, tak hendak seribu dalih.

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

12

LATIHAN

Permainan tradisional seperti congkak, gasing, wau dan batu seremban merupakan warisan bangsa yang
perlu dipertahan untuk tatapan generasi akan datang.

Huraikan peranan pelbagai pihak untuk memartabatkan permainan tradisional dalam kalangan
masyarakat Malaysia

PENDAHULUAN

Dewasa ini, ……….……..…….…………….... sering diperkatakan oleh semua pihak. Hal ini
dikatakan demikian kerana isu ini memberikan pelbagai kesan kepada kita semua. Oleh itu, marilah kita
lihat apakah……………………………………….. ini secara rasional.

PENGEMBANGAN ISI

Pada pendapat saya, …………...…………................................................ yang pertama ialah
…..………………………………………………………………...........................................…….………
Hal ini dikatakan demikian kerana….…………………………………...............…………………..……….
merupakan……………………………..………………......................................................
Contohnya,…………………………………..……………………………………………...…
Oleh itu, jelaslah bahawa …………………………….………………………………...……
ialah ……………..………………………………..

Selain itu,…...………….........................................................yang kedua ialah
…………………………………………………...…………….………………………… ……
Hal ini dikatakan demikian kerana………………………………………………………..……….
merupakan ………………..............................................................................................
Contohnya, …………………………..……………………………………………………..…
Oleh itu, jelaslah bahawa ……………………………………………… ………...…………
ialah ……………………………………………….. ……………………………………….

Di samping itu, ………………………...…........……………………………………. yang ketiga
ialah ……………………………….……………………………………………
Hal ini dikatakan demikian kerana………………………………………………………..……….
merupakan ……………..……………………………........................................................
Contohnya, ………………..………………………………………………………………..…
Oleh itu, jelaslah bahawa ………………………..………………………………………..… ialah
…………………………………..………………………………………………….….

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

13

PENUTUP
Kesimpulannya, sebagai masyarakat prihatin kita haruslah berganding bahu bersama-sama pihak

kerajaan bagi memastikan ………………………………………. tercapai. Usaha murni ini dapat
melahirkan masyarakat minda kelas pertama, bak kata peribahasa hendak seribu daya, tak hendak seribu
dalih.

TEKNIK 3 - IMBaKUP

BAHAGIAN A

IDEA (I)
NAPE
MENGAPA (M)
WAKPE
BAGAIMANA (BA)
WAK GANE
KESAN (K) JADI
GANE
UNGKAPAN
MENARIK (U)
PENEGASAN (P)

PENDAHULUAN

Pada era ledakan maklumat hari ini, isu _______ ______kerap kali terpampang di dada-dada
akhbar atau tersiar di media elektronik. Persoalannya, mengapakah isu ini berlaku?______(TUGASAN
SOALAN)___ ini akan saya jelaskan dalam huraian berikutnya.

PERENGGAN ISI 1

PADA PANDANGAN SAYA, __SALIN TUGASAN SOALAN ______ ialah ____SALIN ISI 1 ___
. HAL INI DIKATAKAN DEMIKIAN KERANA _________ . SEBAGAI CONTOH, ________ .
JELASLAH BAHAWA __SALIN ISI 1 ___ merupakan __SALIN TUGASAN SOALAN __

PERENGGAN 2

BUKAN SAHAJA __SALIN ISI 1__ , ____SALIN ISI 2___ JUGA MERUPAKAN __SALIN
FOKUS SOALAN __ . HAL INI DIKATAKAN DEMIKIAN KERANA ______ . SEBAGAI CONTOH,
________ . OLEH ITU, TIDAK DAPAT DINAFIKAN BAHAWA __SALIN ISI 2 __ MERUPAKAN __
SALIN TUGASAN SOALAN __.

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

14

PERENGGAN 3

SELAIN ITU, __SALIN ISI 3__ JUGA MERUPAKAN __SALIN TUGASAN SOALAN__ . HAL
INI DIKATAKAN DEMIKIAN KERANA __________ . SEBAGAI CONTOH, ______. JELASLAH DI
SINI BAHAWA , __SALIN TUGASAN SOALAN __ IALAH __SALIN ISI 3 __.

KESIMPULAN

Daripada huraian yang telah saya huraikan di atas, ternyatalah isu_________ dapat ditangani
secara bijaksana jika semua pihak dapat seia sekata dan sederap melangkah dalam memahami isu ini.
Jelaslah bahawa penyelesaian yang konkrit dan disepakati bersama akan dapat menyelesaikan isu
__________ dan secara tidak langsung melahirkan masyarakat yang harmoni dan sejahtera.

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

15

Soalan contoh
Lihat rajah di bawah dengan teliti
Huraikan pendapat anda tentang kepentingan hidup berjiran.Panjangnya huraian hendaklah antara 200
hingga 250 patah kata

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

IDEA (I) 16
NAPE BANTUAN KETIKA KECEMASAN
MENGAPA (M)
WAKPE -Jiran merupakan orang yang paling dekat dengan kita
BAGAIMANA (BA) - mudah dihubungi dan dipanggil dengan segera
WAK GANE -jiran bersebelahan dengan rumah kita akan dapat dipanggil dengan kadar yang
KESAN (K) cepat jika berlaku kecemasan seperti sakit.
JADI GANE
-jiran yang dalam kecemasan seperti sakit dapat dihantar ke hospital dengan
UNGKAPAN segera
MENARIK (U) -tindakan awal dapat menyelamatkan nyawa.
PENEGASAN (P) Jiran sepakat membawa berkat

Ulang semula idea

PERENGGAN ISI 1

PADA PANDANGAN SAYA, SALIN TUGASAN SOALAN kepentingan hidup berjiran
ialah SALIN ISI 1 boleh mendapatkan bantuan ketika kecemasan.. HAL INI DIKATAKAN
DEMIKIAN KERANA jiran merupakan orang yang paling dekat dengan kita dan mudah untuk
dipanggil segera . SEBAGAI CONTOH, jiran yang bersebelahan dengan rumah kita akan dipanggil
dengan kadar yang cepat jika berlaku kecemasan seperti sakit dan jiran yang sakit akan dapat dihantar ke
hospital. JELASLAH BAHAWA SALIN ISI 1 bantuan ketika kecemasan merupakan SALIN
TUGASAN SOALAN salah satu kepentingan hidup berjiran.

IDEA 2

IDEA (I) BUDAYA TOLONG-MENOLONG DIPERTINGKATKAN
NAPE
MENGAPA (M) -Jika kita mempunyai jiran, amalan tolong-menolong akan lahir berbanding
WAKPE dengan tinggal di kediaman yang tiada jiran.
BAGAIMANA (BA) -Dengan adanya jiran, kita dapat menolong antara satu sama lain
WAK GANE - contohnya, menolong mendapatkan bantuan ketika kecemasan.
KESAN (K) -penduduk di kawasan kejiranan akan hidup dengan aman dan harmoni
JADI GANE
UNGKAPAN Ke bukit sama didaki, ke lurah sama dituruni
MENARIK (U)
PENEGASAN (P) Ulang semula isi/ idea

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

17

PERENGGAN 2

BUKAN SAHAJA __SALIN ISI 1__ , ____SALIN ISI 2___ JUGA MERUPAKAN __SALIN
FOKUS SOALAN __ . HAL INI DIKATAKAN DEMIKIAN KERANA ______ . SEBAGAI CONTOH,
________ . OLEH ITU, TIDAK DAPAT DINAFIKAN BAHAWA __SALIN ISI 2 __ MERUPAKAN __
SALIN TUGASAN SOALAN __.

IDEA 3

IDEA (I)NAPE KES JENAYAH BERKURANGAN
MENGAPA (M)
WAKPE
BAGAIMANA (BA)
WAK GANE
KESAN (K)
JADI GANE

UNGKAPAN
MENARIK (U)

PENEGASAN (P)

PERENGGAN 3

SELAIN ITU, __SALIN ISI 3__ JUGA MERUPAKAN __SALIN TUGASAN SOALAN__ . HAL
INI DIKATAKAN DEMIKIAN KERANA __________ . SEBAGAI CONTOH, ______. JELASLAH DI
SINI BAHAWA , __SALIN TUGASAN SOALAN __ IALAH __SALIN ISI 3 __.

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

18

BAHAGIAN B

IDEA (I)
NAPE
MENGAPA (M)
WAKPE
BAGAIMANA (BA)
WAK GANE
KESAN (K)
JADI GANE
UNGKAPAN
MENARIK (U)
PENEGASAN

Isu
tugasan soalan

(PENDAHULUAN)

Pada era ledakan maklumat hari ini, isu _______ kerap kali terpampang di dada-dada akhbar atau
tersiar di media elektronik. Isu _______ ini bukan sahaja telah menjadi bualan masyarakat malahan telah
mendapat perhatian oleh pemimpin-pemimpin masyarakat. Persoalannya, mengapakah isu ini berlaku?
Hal ini perlu diambil perhatian serius oleh semua pihak dan jalan penyelesaian harus dicari untuk
merungkaikan kebimbangan masyarakat terhadap isu ini. Sikap lepas tangan atau ambil mudah
menyebabkan isu ini akan terus bernanah dan menjadi pekung yang sukar untuk dibendung.______(fokus
soalan)___ ini akan saya jelaskan dalam huraian berikutnya.

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

19

PERENGGAN 1 (ISI 1)

PADA PANDANGAN SAYA, __(SALIN TUGASAN SOALAN) ______ ialah ____(SALIN ISI 1)
___ . HAL INI DEMIKIAN KERANA _________ . SEBAGAI CONTOH, ________ . CUBA KITA
BAYANGKAN JIKA __________ . JELASLAH BAHAWA __(SALIN ISI 1) ___ merupakan __(SALIN
TUGASAN SOALAN) __.

PERENGGAN 2 (ISI 2)

BUKAN SAHAJA __SALIN ISI 1__ , ____SALIN ISI 2___ JUGA MERUPAKAN __SALIN
TUGASAN SOALAN __ . HAL INI DEMIKIAN KERANA ______ . SEBAGAI CONTOH, ________ .
CUBA KITA BAYANGKAN SEKIRANYA ________ . OLEH ITU, TIDAK DAPAT DINAFIKAN
BAHAWA __SALIN ISI 2 __ MERUPAKAN __ SALIN TUGASAN SOALAN __.

PERENGGAN 3 (ISI 3)

SELAIN ITU, __SALIN ISI 3__ JUGA MERUPAKAN __SALIN TUGASAN SOALAN__ . HAL
INI DEMIKIAN KERANA __________ . SEBAGAI CONTOH, ______CUBA KITA GAMBARKAN
JIKA _________ . TEGASNYA , __SALIN TUGASAN SOALAN __ IALAH __SALIN ISI 3 __.

PERENGGAN 4 (ISI 4)

SETERUSNYA , __SALIN ISI 4__ JUGA MERUPAKAN __SALIN TUGASAN SOALAN__ .
HAL INI DEMIKIAN KERANA __________ . SEBAGAI CONTOH, ______CUBA KITA
GAMBARKAN SEKIRANYA _________ . MEMANG TIDAK DAPAT DINAFIKAN , __SALIN
TUGASAN SOALAN __ IALAH __SALIN ISI 4 __.

PERENGGAN 5 (ISI 5)

DI SAMPING ITU, __SALIN ISI 5__ JUGA MERUPAKAN __SALIN FOKUS SOALAN__ .
HAL INI DEMIKIAN KERANA __________ . SEBAGAI CONTOH, ______CUBA KITA
RENUNGKAN SEANDAINYA _________ . TEGASNYA, __SALIN TUGASAN SOALAN __ IALAH
__SALIN ISI 5__.

KESIMPULAN

Daripada huraian yang telah saya huraikan di atas, ternyatalah isu_________ dapat ditangani
secara bijaksana jika semua pihak dapat seia sekata dan sederap melangkah dalam memahami isu ini.
Sikap saling menuding jari atau melihat kesalahan orang lain bukan jalan terbaik dan harus dielakkan.
Peribahasa Melayu ada menyatakan di mana ada kemahuan di situ ada jalan. Nah, sudah terang lagi
bersuluh apa-apa jua isu yang mendatang sudah tentu ada jalan penyelesaiaannya. Kita haruslah bersikap
rasional dan positif. Jelas penyelesaian yang konkrit dan disepakati bersama akan dapat menyelesaikan isu
__________ dan secara tidak langsung melahirkan masyarakat yang harmoni dan sejahtera.

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

20

Soalan :

Ibu bapa memainkan peranan penting dalam menjamin kesihatan ahli keluarga.
Jelaskan langkah-langkah yang patut dilakukan oleh ibu bapa untuk menjamin kesihatan ahli keluarga.

Isu Kesihatan ahli keluarga
Tugasan soalan
Langkah-langkah yang patut dilakukan oleh ibu bapa untuk menjamin kesihatan
ahli keluarga.

(PENDAHULUAN)

Pada era ledakan maklumat hari ini, isu _______ kerap kali terpampang di dada-dada akhbar atau
tersiar di media elektronik. Isu _______ ini bukan sahaja telah menjadi bualan masyarakat malahan telah
mendapat perhatian oleh pemimpin-pemimpin masyarakat. Persoalannya, mengapakah isu ini berlaku?
Hal ini perlu diambil perhatian serius oleh semua pihak dan jalan penyelesaian harus dicari untuk
merungkaikan kebimbangan masyarakat terhadap isu ini. Sikap lepas tangan atau ambil mudah
menyebabkan isu ini akan terus bernanah dan menjadi pekung yang sukar untuk dibendung.______(fokus
soalan)___ ini akan saya jelaskan dalam huraian berikutnya.

PERENGGAN 1 (ISI 1)

IDEA (I) Menyediakan makanan yang berprotein dan berkhasiat tinggi
NAPE
MENGAPA (M) -Makanan yang berkhasiat akan membekalkan tenaga
WAKPE -Dapat mengekalkan kesihatan
BAGAIMANA (BA) -Ibu bapa menyediakan makanan mengikut piramid makanan yang betul
WAK GANE -perlu diberikan sejak di peringkat kanak-kanak

KESAN (K) -Anak-anak akan membesar dengan sempurna
JADI GANE -Anak-anak dan ahli keluarga yang lain akan terhindar daripada sebarang
penyakit seperti obesiti, keracunan makanan, diabetes dan sebagainya.
UNGKAPAN Sediakan payung sebelum hujan.
MENARIK (U)
PENEGASAN(P) Ulang semula isi

PERENGGAN 1 (ISI 1)

PADA PANDANGAN SAYA, (Idea) langkah yang perlu dilakukan oleh ibu bapa dalam

memastikan kesihatan ahli keluarga ialah ibu bapa perlu menyediakan makanan yang berprotein dan

berkhasiat tinggi kepada ahli keluarga. HAL INI DIKATAKAN DEMIKIAN KERANA (Mengapa)

makanan yang berkhasiat akan membekalkan tenaga dan dapat mengekalkan kesihatan.anak-anak .

SEBAGAI CONTOH (Bagaimana), _ibu bapa perlu menyediakan makanan mengikut piramid makanan

yang betul dan perlu disediakan sejak di peringkat kanak-kanak lagi umpama sediakan payung sebelum

hujan.(U) CUBA KITA BAYANGKAN JIKA (Kesan) ibu bapa menyediakan makanan yang

beprotein dan berkhasiat tinggi, PASTI anak-anak akan membesar dengan sempurna dan semua ahli

keluarga terhindar daripada sebarang penyakit seperti obesiti, keracunan makanan,diabetes dan

sebagainya. JELASLAH BAHAWA (Penegasan) ibu bapa perlu menyediakan makanan yang berprotein

dan berkhasiat tinggi kepada ahli keluarga merupakan langkah memastikan kesihatan anak-anak

terjamin..

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

21

PERENGGAN 2 (ISI 2)

IDEA (I) Menggalakkan ahli keluarga bersenam dan beriadah
NAPE

MENGAPA (M) -bersenam dan beriadah akan mengeluarkan peluh dan dapat mengeluarkan
WAKPE toksin daripada tubuh yang dapat menyegarkan badan.
-situasi ini baik untuk kesihatan

BAGAIMANA (BA) -membawa ahli keluarga beriadah pada hujung minggu
GANE -bersenam atau berjoging dua kali seminggu
-ibu bapa meluangkan masa bersama-sama anak mereka

KESAN (K) -Tubuh badan akan menjadi sihat
JADI GANE -terhindar daripada sebarang penyakit
UNGKAPAN Otak yang cerdas lahir daripada badan yang cergas.
MENARIK (U)
PENEGASAN(P) Ulang semula isi

BUKAN SAHAJA (Idea) SALIN ISI 1 ibu bapa menyediakan makanan yang berprotein dan
berkhasiat tinggi_kepada ahli keluarga___ , SALIN ISI 2 menggalakkan ahli keluarga bersenam dan
beriadah JUGA MERUPAKAN _ ._SALIN TUGASAN SOALAN salah satu peranan ibu bapa dalam
mengekalkan kesihatan anak- anak. HAL INI DIKATAKAN DEMIKIAN KERANA (Mengapa)
dengan bersenam dan beriadah akan mengeluarkan peluh dan dapat mengeluarkan toksin daripada tubuh
yang dapat menyegarkan badan. . SEBAGAI CONTOH, (Bagaimana), ibu bapa perlu membawa ahli
keluarga beriadah pada hujung minggu atau bersenam dan berjoging dua kali seminggu dan ibu bapa perlu
meluangkan masa bersama-sama anak mereka . CUBA KITA BAYANGKAN SEKIRANYA (Kesan)
ibu bapa menggalakkan ahli keluarganya bersenam dan beriadah, PASTI_tubuh badan akan menjadi
sihat dan terhindar daripada sebarang penyakit bak kata peribahasa otak yang cerdas lahir daripada badan
yang cergas. . OLEH ITU, TIDAK DAPAT DINAFIKAN BAHAWA(Penegasan) _ _SALIN ISI 2 __
menggalakkan ahli keluarga bersenam dan beriadah merupakan __ SALIN TUGASAN SOALAN
_.peranan ibu bapa dalam memastikan kesihatan ahli keluarga terjamin.

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

22

PERENGGAN 3 (ISI 3)

IDEA (I) Menasihati ahli keluarga agar tidak mengamalkan tabiat yang buruk
NAPE

MENGAPA (M) -Dengan menagamalkan tabiat buruk seperti merokok, meminum minuman
WAKPE keras dan mengambil najis dadah akan menjejaskan kesihatan ahli keluarga.
-tabiat buruk ini akan merosakkan sistem badan

BAGAIMANA (BA) -Ibu bapa perlu memastikan tabiat ini tidak dilakukan oleh ahli keluarga
GANE -selalu memerhati tingkah laku dan memantau pergerakan anak-anak dan ahli
keluarga.

KESAN (K) -Ahli keluarga akan terhindar daripada amalan-amalan yang tidak sihat ini
JADI GANE -Kesihatan ahli keluarga akan lebih terjamin

UNGKAPAN Mencegah lebih baik daripada mengubati
MENARIK (U) Ulang semula isi

PENEGASAN(P)

SELAIN ITU, __SALIN ISI 3__ JUGA MERUPAKAN __SALIN TUGASAN SOALAN__ . HAL
INI DEMIKIAN KERANA __________ . SEBAGAI CONTOH, ______CUBA KITA GAMBARKAN
JIKA _________ . TEGASNYA , __SALIN TUGASAN SOALAN __ IALAH __SALIN ISI 3 __.

PERENGGAN 4 (ISI 4)

IDEA (I) Ibu bapa cuba mengurangkan makan di luar atau di restoran-restoran
NAPE yang kurang bersih

MENGAPA (M)
WAKPE

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

23

BAGAIMANA (BA)
GANE

KESAN (K)
JADI GANE

UNGKAPAN
MENARIK (U)

PENEGASAN(P)

SETERUSNYA , __SALIN ISI 4__ JUGA MERUPAKAN __SALIN TUGASAN SOALAN__ .
HAL INI DEMIKIAN KERANA __________ . SEBAGAI CONTOH, ______CUBA KITA
GAMBARKAN SEKIRANYA _________ . MEMANG TIDAK DAPAT DINAFIKAN , __SALIN
TUGASAN SOALAN __ IALAH __SALIN ISI 4 __.

PERENGGAN 5 (ISI 5)

IDEA (I) Ibu bapa memastikan kebersihan tempat tinggal dan persekitaran.
NAPE

MENGAPA (M)
WAKPE

BAGAIMANA (BA)
GANE

KESAN (K)
JADI GANE

UNGKAPAN
MENARIK (U)

PENEGASAN(P)

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

24

DI SAMPING ITU, __SALIN ISI 5__ JUGA MERUPAKAN __SALIN FOKUS SOALAN__ .
HAL INI DEMIKIAN KERANA __________ . SEBAGAI CONTOH, ______CUBA KITA
RENUNGKAN SEANDAINYA _________ . TEGASNYA, __SALIN TUGASAN SOALAN __ IALAH
__SALIN ISI 5__.

KESIMPULAN

Daripada huraian yang telah saya huraikan di atas, ternyatalah isu_________ dapat ditangani
secara bijaksana jika semua pihak dapat seia sekata dan sederap melangkah dalam memahami isu ini.
Sikap saling menuding jari atau melihat kesalahan orang lain bukan jalan terbaik dan harus dielakkan.
Peribahasa Melayu ada menyatakan di mana ada kemahuan di situ ada jalan. Nah, sudah terang lagi
bersuluh apa-apa jua isu yang mendatang sudah tentu ada jalan penyelesaiaannya. Kita haruslah bersikap
rasional dan positif. Jelas penyelesaian yang konkrit dan disepakati bersama akan dapat menyelesaikan isu
__________ dan secara tidak langsung melahirkan masyarakat yang harmoni dan sejahtera.

KARANGAN CONTOH BAHAGIAN A

GAMBAR MUNG DUK MANE

Isu Penerokaan hutan yang tidak terkawal

tugasan soalan Kesan-kesan penerokaan hutan yang tidak terkawal

PENDAHULUAN (Perenggan 1):

Pada era ledakan maklumat hari ini, isu penerokaan hutan yang tidak terkawal kerap kali
terpampang di dada-dada akhbar atau tersiar di media elektronik. Persoalannya, mengapakah fenomena ini
berlaku? Kesan-kesan penerokaan hutan yang tidak terkawal (TUGASAN SOALAN) ini akan saya
jelaskan dalam huraian berikutnya.

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

25

Perenggan 2 - isi 1 :

IDEA (I) Kemusnahan habitat flora dan fauna
NAPE
MENGAPA (M) Angkara tangan-tangan manusia yang tidak bertanggungjawab
WAKPE memusnahkannya demi keuntungan atau pembangunan

BAGAIMANA (BA) Meneroka/menebang sesuka hati/secara berleluasa
WAK GANE

KESAN (K) Flora akan tersirna seperti cengal, meranti, tempinis dan meraga
JADI GANE
Fauna akan pupus seperti gajah, singa, Harimau Malaya, burung Merak dan
Kakaktua

UNGKAPAN Alam anugerah Tuhan yang tidak ternilai wajar disyukuri bukannya dimusnahi
MENARIK (U)
Sememangnya, penerokaan hutan yang tidak terkawal implikasinya berlaku
PENEGASAN (P) kemusnahan habitat flora dan fauna.

PERENGGAN 2 :

PADA PANDANGAN SAYA, Kesan-kesan penerokaan hutan yang tidak terkawal SALIN
TUGASAN SOALAN ialah berlakunya kemusnahan habitat flora dan fauna SALIN ISI 1. HAL INI
BERLAKU DEMIKIAN KERANA angkara tangan-tangan manusia yang tidak bertanggungjawab
memusnahkannya demi mengejar keuntungan atau pembangunan. SEBAGAI CONTOH, alam flora
akan tersirna seperti cengal, tualang, meranti, tempinis dan meraga, dan Fauna akan pupus seperti
gajah, singa, Harimau Malaya, burung Merak dan Kakaktua. JELASLAH BAHAWA kemusnahan
habitat flora dan fauna SALIN ISI 1 merupakan kesan-kesan daripada penerokaan hutan yang tidak
terkawal. SALIN TUGASAN SOALAN

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

Perenggan 3- isi 2 : 26
IDEA (I)
NAPE Berlaku bencana alam
MENGAPA (M)
WAKPE Apabila pokok-pokok ditebang secara leluasa semakin hari semakin tersirna
BAGAIMANA (BA)
WAK GANE Akar-akar pokok yang mencengkam tanah bagai aur dengan tebing tiada lagi,
hujan lebat akan terus menimpa bumi tanpa menitis ke daun-daun pokok
terlebih dahulu

KESAN (K) Implikasinya terjadilah gelongsoran tanah atau kejadian tanah runtuh, hakisan
JADI GANE yang akhirnya turun ke sungai dan mencetekkan dasar sungai. Ekorannya
terjadilah banjir dan tanah runtuh yang turut menggugat tempat kediaman
UNGKAPAN sehingga berlakunya kemusnahan harta benda juga mengorbankan nyawa
MENARIK (U) manusia.
PENEGASAN (P)
Apabila khazanah hutan tersirna pasti hidup manusia akan merana

Oleh itu, tidak dapat dinafikan bahawa berlakunya pelbagai bencana alam
adalah kesan daripada penerokaan hutan yang tidak terkawal

PERENGGAN 3 :

BUKAN SAHAJA kemusnahan habitat flora dan fauna SALIN ISI 1 , berlakunya bencana
alam SALIN ISI 2 JUGA MERUPAKAN Kesan-kesan daripada penerokaan hutan yang tidak
terkawal SALIN FOKUS SOALAN . HAL INI DIKATAKAN DEMIKIAN KERANA akar-akar pokok
yang mencengkam tanah bagai aur dengan tebing sudah tiada lagi menyebabkan hujan lebat akan
terus menimpa bumi tanpa menitis ke daun-daun pokok terlebih dahulu. Implikasinya terjadilah
gelongsoran tanah, hakisan atau kejadian tanah runtuh yang akhirnya turun ke sungai dan
mencetekkan dasar sungai. Ekorannya terjadilah banjir dan tanah runtuh yang turut menggugat
tempat kediaman sehingga berlakunya kemusnahan harta benda juga mengorbankan nyawa
manusia. SEBAGAI CONTOH kejadian tanah runtuh yang selalu berlaku di Tanah Tinggi
Cameron dan penempatan di tepi-tepi sungai di negara kita, sesungguhnya apabila khazanah hutan
tersirna, pasti hidup akan merana. OLEH ITU, TIDAK DAPAT DINAFIKAN BAHAWA SALIN ISI 2
berlakunya bencana alam MERUPAKAN Kesan-kesan daripada penerokaan hutan yang tidak
terkawal. SALIN TUGASAN SOALAN

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

27

Perenggan 4 - isi 3 :

IDEA (I) Berlaku peningkatan suhu bumi
NAPE
MENGAPA (M) Apabila pokok-pokok ditebang secara tidak terkawal semakin hari semakin
WAKPE berkurangan dan berakhir dengan kepupusan sekali gus meningkatkan suhu
BAGAIMANA (BA) bumi
WAK GANE Tumbuh-tumbuhan akan bertindak menggunakan gas karbon dioksida dan
membebaskan oksigen semasa proses fotosintesis. Sementara manusia dan
KESAN (K) haiwan sebaliknya akan menggunakan oksigen serta membebaskan gas karbon
JADI GANE dioksida ke udara. Tanpa pokok, gas karbon dioksida akan memenuhi ruang
udara serta menghalang kepanasan pancaran matahari untuk dipantulkan
UNGKAPAN semula ke ruang atmosfera atau lebih dikenali sebagai kesan rumah hijau.
MENARIK (U) Bahananya, semakin hari bumi menjadi semakin panas atau mengalami “strok
PENEGASAN (P) haba” yang boleh mengundang pelbagai penyakit kepada manusia dan fauna.
Akibat kepanasan juga bungkah-bungkah ais di Kutub Utara dan di Kutub
Selatan yang bertndak sebagai pendingin hawa kepada dunia ini semakin
mencair, dan fenomena ini bakal mengundang pelbagai malapetaka kepada
alam, umpamanya cuaca yang tidak menentu, taufan, banjir dan tsunami.
Sebenarnya apabila terlalu panas, pasti bumi bertindak ganas.

Tegasnya, berlakunya peningkatan suhu bumi adalah kesan daripada
penerokaan hutan yang tidak terkawal

PERENGGAN 4 :

SELAIN ITU, SALIN ISI 3 berlakunya peningkatan suhu bumi JUGA MERUPAKAN kesan
daripada penerokaan hutan yang tidak terkawal SALIN TUGASAN SOALAN. HAL INI
DIKATAKAN DEMIKIAN KERANA tumbuh-tumbuhan akan bertindak menggunakan gas karbon
dioksida dan membebaskan oksigen semasa proses fotositesis. Sementara manusia dan haiwan
sebaliknya akan menggunakan oksigen serta membebaskan gas karbon dioksida ke udara. Tanpa
pokok, gas karbon dioksida akan memenuhi ruang udara serta menghalang kepanasan pancaran
matahari untuk membolehkannya dipantulkan semula ke ruang atmosfera atau lebih dikenali
sebagai kesan rumah hijau. Bahananya semakin hari bumi menjadi semakin panas atau mengalami
“strok haba” yang boleh mengundang pelbagai penyakit kepada manusia dan fauna. Akibat
kepanasan juga bungkah-bungkah ais di Kutub Utara dan di Kutub Selatan yang bertindak
sebagai pendingin hawa kepada dunia ini semakin mencair, dan fenomena ini bakal mengundang
pelbagai malapetaka kepada alam. SEBAGAI CONTOH, berlakunya cuaca yang tidak menentu,
taufan, banjir dan tsunami seperti yang melanda di bumi Sulawesi baru-baru ini. TEGASNYA,
kesan daripada penerokaan hutan yang tidak terkawal SALIN TUGASAN SOALAN IALAH turut
menyumbang kepada berlakunya peningkatan suhu bumi. SALIN ISI 3

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

28

PERENGGAN 5 : (Penutup/Kesimpulan) :

Daripada huraian yang telah saya huraikan di atas, ternyatalah isu penerokaan hutan yang
tidak terkawal dapat ditangani secara bijaksana jika semua pihak dapat seia sekata dan sederap sehasrat
melangkah dalam memahami serta menangani isu ini. Jelaslah bahawa penyelesaian yang konkrit dan
disepakati bersama-sama akan dapat menyelesaikan isu penerokaan hutan yang tidak terkawal dan
secara tidak langsung melahirkan masyarakat yang harmoni dan sejahtera. Tokoh Mahatma Ghandi
pernah berkata, “Sesungguhnya alam ini bukannya kita warisi daripada nenek moyang kita tetapi kita
meminjamnya daripada anak cucu kita”, dan hayatilah rangkap pantun di bawah,

Harum semerbak bunga kenanga,
Jatuh kelopaknya gugur bersilang;
Flora dan fauna kian tersirna,
Bumi terancam bencana mengundang.

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

29

TEKNIK 4 - ICCUKK

ICCU Kementerian Kesihatan
( Intensive Coronory Care Unit, Kementerian Kesihatan )
I = IDEA/ISI
C = CERITA/HURAIAN
C = CONTOH
U = UNGKAPAN MENARIK
KK = KESIMPULAN KECIL
Setiap perenggan kena ada ICCUKK ini.
Contoh:
Penglibatan komuniti luar seperti polis, bomba, jabatan kesihatan dan badan-badan bukan kerajaan
(NGO) turut membantu dalam kecemerlangan sesebuah sekolah.

Huraikan kebaikan komuniti tersebut kepada pihak sekolah.

Pendahuluan
a. Definisi komuniti luar – komuniti yang berada di luar atau persekitaran sekolah
b. Contoh-pihak Polis, Bomba, JPAM, Jabatan Kesihatan, Kolej atau Universiti, Institut

Pendidikan Guru serta Badan-badan Bukan Kerajaan ( NGO )

Isi / Idea :
1. Turut mencemerlangkan akademik
- Menganjurkan kem akademik
- Kolaboratif akademik
- Pelbagai kursus dan motivasi

2. Menjayakan agenda sekolah

- Membantu PIBG menjayakan sesuatu program

- Memberi sumbangan dan kepakaran tertentu

- Peranan ALUMNI / bekas murid
- Merealisasi/memastikan “Sekolah Selamat”

3. Menjadi mata dan telinga kepada sekolah
- Sama-sama menangani masalah ponteng
- Menangani perlakuan negatif murid ketika di luar sekolah
- Prihatin dan kecaknaan terhadap permasalahan dan kebajikan murid

4. Pelbagai sumbangan kepada sekolah
- Sumbangan dana berbentuk kewangan
- Sumbangan berbentuk benda/keperluan sekolah
- Sumbangan tenaga dan kepakaran tertentu
- Sentiasa memastikan prasarana di sekolah mencukupi dan berfungsi
- Keselamatan dan kesihatan warga sekolah terjamin

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

30

5. Dijadikan sebagai sekolah angkat
- Sekolah yang berdekatan dijadikan sebagai sekolah angkat
- Sentiasa cakna dan ambil berat terhadap sekolah sebagai tanggungjawab sosial

Penutup
- Banyak kebaikan daripada peranan komuniti terhadap keperluan sekolah
- Permuafakatan membawa kecemerlangan

Karangan Contoh – I perenggan Idea
Komuniti turut berperanan menjayakan pelbagai agenda sekolah Cerita/Huraian
Peranan yang dimainkan oleh pelbagai komuniti cukup bermakna buat sekolah. Hal ini
membuktikan wujudnya persepakatan yang teguh antara sekolah dengan masyarakat Contoh
sekitar. Komuniti berhampiran sekolah sentiasa membantu PIBG dalam menjayakan
pelbagai agenda demi kebaikan murid. Di samping itu, anggota komuniti yang merupakan Ungkapan
bekas murid kepada sesebuah sekolah juga turut bersatu di bawah pertubuhan ALUMNI menarik
turut memberikan heterogen sumbangan kepada pihak sekolah. Kesimpulan
Antara contoh komuniti luar ialah pihak polis yang memberikan kerjasama dalam Kecil
menangani permasalahan seperti ponteng dan pelbagai perlakuan negatif dalam kalangan
murid serta sentiasa memastikan “Sekolah itu selamat”. Sebenarnya hubungan intim
dengan pihak polis ini diterjemahkan dengan pelantikan seorang“Pegawai Perhubungan
Polis” di setiap sekolah. Senada dengan itu, pihak Bomba dan Penyelamat berkunjung ke
sekolah untuk mengadakan latihan kecemasan supaya warga sekolah sentiasa bersiap siaga
dalam menghadapi sebarang kemungkinan berlakunya kebakaran dan sebagainya.
Manakala Pihak Jabatan Perkhidmatan Awam (JPAM) turut mengadakan demonstrasi
apabila menghadapi kemalangan, kecederaan atau kecemasan. Tidak ketinggalan, Jabatan
Majlis Perbandaran Tempatan turut bersama-sama menjayakan gotong-royong kebersihan
dan memastikan keceriaan di sekolah sentiasa terjaga. Selain itu, persatuan ALUMNI pula
mengadakan kem motivasi, kem akademik, sumbangan dana kewangan dan sebagainya
untuk keperluan dan kebajikan murid.
Ungkapan peribahasa yang sesuai seperti muafakat itu membawa berkat, bersatu kita
teguh, bercerai kita roboh, komuniti cakna, sekolah ternama, komuniti bersatu, sekolah
maju amat kena dengan kesepakatan dan kerjasama yang dibuktikan oleh komuniti
terhadap institusi sekolah.
Jelaslah, dengan sokongan dan kerjasama yang padu daripada komuniti turut menjayakan
sesuatu program atau agenda murni institusi sekolah. Sesungguhnya permuafakan antara
sekolah dengan komuniti secara menyeluruh dan cemerlang pasti melahirkan sekolah yang
terbilang.

......Hal ini menepati aforisme klasikal Melayu, iaitu pantun di bawah,
Pisang emas di atas peti,

Dibawa belayar kapal dagang;
Alma mater dan komuniti bersatu hati,

Sekolah terbilang murid cemerlang.

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

Tema dan Pantun untuk karangan: 31

* Kejiranan : * Prasarana di sekolah:
Cantik berseni kain pelikat, Nampak berbalam Gunung Daik,
Benang emas buat sulaman; Tempat bersarang si burung helang;
Jiran sepakat membawa berkat, Prasarana sekolah harapnya terbaik,
Rakyat sejahtera negara aman. Murid ceria sekolah terbilang.

* Pantun Gaya Hidup Sihat : * TMK / ICT :
Tinggi mengawan pohon mengkula, Burung jelatek, burung jeladan,
Tumbuh seganding pohon kepayang; Burung merpati terbang tinggi;
Kesihatan diri sentiasalah dijaga, TMK dunia tanpa sempadan,
Jauhi penyakit hidup cemerlang. Maklumat terkini di hujung jari.

* Kepentingan membaca : * Kokurikulum :
Gugur meniti si pinang muda, Tempat berteduh pohon angsana,
Sayang daunnya gugur berserakan;
Sayang menimpa si bunga tanjung; Kokurikulum sungguhlah bermakna,
Membaca itu mewarnai minda, Insan seimbang jadi harapan.

Buku ditatap ilmu dijunjung. * Jasa Guru :
Tumbuh melata pohon siantan,
* Persediaan kerjaya masa depan : Sayang selasih dahan bersilang;
Tumbuh melata pohon pegaga, Jasamu guru bagaikan lautan,
Dipetik adik buat ulaman; Murni pengorbanan indah dikenang.
Bekali diri ilmu di dada,
Kerjaya idaman dalam genggaman. * Sekolah Penyayang :
Manis rasanya si buah ciku,
* Menangani kenaikan harga barangan: Sirih dimakan bersama pinang;
Harum semerbak bunga kenanga, Sekolahku rumahku, rumahku syurgaku,
Karangan indah bungaan tersemat; Sekolah penyayang murid cemerlang.
Beringatlah kita sebagai pengguna,
Amalan berhemat, poket selamat. * Peranan pengawas:
Bunga tanjung gugur ke tanah,
* Faedah-faedah Perhimpunan : Wangian puspa putihnya melati;
Permatang sawah Pak Tani meniti, Pengawas dilantik terpikul amanah,
Padi menguning di tengah paya; Ikhlas berintegriti harapnya berbakti.
Perhimpunan sekolah sungguhlah bererti,
Ilmu dikutip pengalaman ditimba.

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

32

SET 1

Soalan 1: Rumusan
[30 markah]

Baca petikan berikut dengan teliti, kemudian buat rumusan tentang tanggungjawab sekolah dalam
melahirkan pelajar cemerlang dan kelebihan-kelebihan menjadi pelajar cemerlang. Panjangnya
rumusan hendaklah tidak melebihi 120 patah perkataan.

Program transformasi pendidikan kini bergerak ke arah landasan yang tepat dan padu. Namun
demikian, untuk memastikannya dapat direalisasikan dengan jayanya, isu berkaitan dengan permasalahan
sosial yang dicetuskan oleh pelajar yang kelihatan semakin membimbangkan perlu diselesaikan. Di
sebalik pergolakan masalah sosial pelajar banyak faktor yang melatari permasalahan ini. Sebagai agen
atau unsur yang membawa perubahan dalam masyarakat, sekolah dilihat sebagai lokasi tumpuan untuk
mengawal tingkah laku dan membentuk personaliti pelajar. Sekolah sebagai institusi pendidikan
mempunyai strategi tersendiri untuk meningkatkan kualiti dalaman dan luaran bagi melahirkan pelajar
yang berkualiti dan berketerampilan.

Pada asasnya, sekolah ditubuhkan dengan tujuan mendidik para pelajar dengan ilmu pengetahuan
yang berlandaskan pelbagai bidang. Sekolah dapat diibaratkan seperti pusat kecemerlangan, iaitu tempat
penyebaran ilmu pengetahuan dan penyampaian pelbagai jenis kemahiran yang diperlukan oleh pelajar
pada hari ini. Untuk itu, sekolah perlulah menyediakan keperluan dan prasarana yang lengkap seperti
pusat sumber, kantin, padang di samping tenaga pengajar yang terbaik dan mencukupi di samping
mewujudkan suasana pembelajaran yang kondusif dan harmoni untuk membangkitkan minat dan
semangat pelajar agar terus belajar secara konsisten. Hal ini dikatakan demikian kerana pencapaian
sahsiah dan emosi pelajar dapat menentukan pencapaian akademik pelajar secara langsung. Seterusnya,
sekolah merupakan wahana untuk merealisasikan matlamat pendidikan negara yang berfokuskan
pembentukan pelajar yang berilmu, berbudi pekerti dan berpotensi. Matlamat pendidikan yang lain adalah
untuk menampung tenaga kerja pada masa hadapan dengan kemahiran yang mencukupi dan mutakhir.
Sekolah turut dilihat sebagai institusi pendidikan yang berperanan untuk mendidik generasi yang
bertamadun tinggi serta memiliki pemikiran yang kreatif, kritis, analitis dan imaginatif.

Menurut Willard Waller (1932), sekolah menjadi penentu budaya dan pembangunan sesebuah
negara apabila penekanan kepada aspek-aspek kemahiran sosial dapat membantu pelajar untuk bertindak
balas dengan persekitaran dan mengawal diri bagi menghadapi cabaran. Pihak sekolah juga sebagai agen
perubahan sosial melalui kemajuan dalam bidang pendidikan, sahsiah, disiplin, pergaulan dan interaksi
sosial. Aktiviti yang dilaksanakan dapat mewujudkan perkembangan sosial yang menekankan
kepentingan komunikasi yang berkesan di dalam dan di luar bilik darjah. Selain menggalakkan pelibatan
pelajar dalam aktiviti kokurikulum dan aktiviti luar yang sihat dan mantap, aktiviti di sekolah juga
menerapkan nilai murni dan agama sebagai asas keperibadian yang syumul.

Penganjuran aktiviti sosial di sekolah dapat mewujudkan semangat perpaduan dalam kalangan
pelajar. Pengagihan kuasa kepada pelajar dengan memberikan tugas untuk memimpin kelab, persatuan
dan badan beruniform di sekolah dapat membantu aspek kemahiran sosial dan kemahiran komunikasi
yang amat penting dalam usaha untuk membina perpaduan dalam kalangan mereka. Sekolah memainkan
peranan untuk mengekalkan corak kehidupan dan kebudayaan yang dianggap baik. Contohnya, perkara
yang berkaitan dengan moral seperti budi bahasa, sopan santun dan sifat hormat-menghormati biasanya
dipelajari di sekolah. Guru bukan hanya menyampaikan ilmu pengetahuan semata-mata tetapi
menanamkan sikap, nilai dan sahsiah sempurna yang mematuhi peraturan masyarakat.

Dipetik dan diubah suai daripada
‘Peranan Sekolah Sebagai Agen Pemupukan Budaya yang Luhur dan Seimbang’

oleh Azhar Salleh

Dewan Siswa, Bil.8 2017

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

33

Rumusan membincangkan _______________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________

Tanggungjawab sekolah ialah _____________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________

Kelebihan-kelebihan menjadi pelajar cemerlang ialah _______________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________

Kesimpulannya, _______________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________

( ……… patah perkataan)

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

34

Soalan 2 : Pemahaman
[ 35 markah ]

Soalan 2 (a) – Petikan Umum

Berdasarkan petikan Soalan 1 di atas, jawab soalan-soalan yang berikut dengan menggunakan ayat anda
sendiri.

(i) Berikan maksud rangkai kata prasarana yang lengkap.

[ 2 markah ]

Maksud rangkai kata prasarana yang lengkap ialah __________________________________________
_____________________________________________________________________________________
(ii) Pengarang ada mengemukakan beberapa matlamat pendidikan negara.

Nyatakan matlamat-matlamat tersebut.

[ 3 markah ]

Matlamat pendidikan negara ialah _________________________________________________________
_____________________________________________________________________________________
_____________________________________________________________________________________
_____________________________________________________________________________________
_____________________________________________________________________________________
(iii) Pelajar cemerlang merupakan aset negara untuk mencapai status negara maju pada masa akan

datang.

Pada pendapat anda, selain mempunyai pelajar cemerlang, apakah persediaan-persediaan lain yang
perlu dilakukan oleh kerajaan untuk mencapai sasaran tersebut?

[ 4 markah ]

Pada pendapat saya, selain mempunyai pelajar cemerlang, persediaan-persediaan lain yang perlu
dilakukan oleh kerajaan untuk mencapai sasaran status negara maju ialah __________________________
_____________________________________________________________________________________
Selain itu, ____________________________________________________________________________
_____________________________________________________________________________________
Seterusnya, ___________________________________________________________________________
_____________________________________________________________________________________

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

35

SET 2
Soalan 1: Rumusan
[30 markah]

Baca petikan berikut dengan teliti, kemudian buat rumusan tentang usaha-usaha menggalakkan
industri tumbuhan herba dan kebaikan tumbuhan herba dalam bidang perubatan. Panjangnya
rumusan hendaklah tidak melebihi 120 patah perkataan.

Pokok herba ialah tumbuhan yang dikategorikan sebagai pokok renek berbatang lembut ataupun
keras dan mengandungi banyak air. Dahulu, pokok herba ini biasanya dijadikan oleh masyarakat sebagai
bahan ubat-ubatan untuk merawat penyakit dan makanan tambahan untuk menguatkan tenaga. Tumbuhan
herba ini juga sering digunakan dalam masakan bagi menyedapkan rasa masakan. Tumbuhan herba yang
biasa digunakan dalam masakan seperti lengkuas, kunyit, halia dan bawang putih sebenarnya mempunyai
khasiat yang menakjubkan tetapi telah dilupakan, sedangkan tumbuh-tumbuhan itu mudah diperoleh.

Kini, kecenderungan orang ramai sebagai pengguna mula terarah kepada produk semula jadi, lalu
mereka memilih untuk menjadikan tumbuhan herba sebagai bahan utama kegunaan harian. Untuk itu,
Kementerian Pertanian dan Industri Asas Tani mengambil langkah proaktif menjalankan penyelidikan
mengenai tumbuhan herba bagi menggalakkan penanaman tumbuhan herba ini. Kementerian ini juga
mengadakan kempen secara besar-besaran berkaitan penanaman tumbuhan herba untuk menyedarkan
masyarakat tentang industri ini. Kempen ini boleh dijalankan melalui pelbagai media massa milik
kerajaan atau pihak swasta agar masyarakat dapat membuka mata tentang industri tumbuhan herba ini.
Penyaluran maklumat melalui media massa terutamanya media elektronik sebenarnya lebih efektif
berbanding mengadakan ceramah atau pameran.

Bagi menyokong usaha kerajaan ini, agensi berkaitan pertanian sudah mengambil langkah dengan
mewujudkan taman-taman herba di agensi masing-masing. Kewujudan taman-taman ini akan menarik
minat para pekerja di agensi tersebut dan juga para pengunjung untuk mendalami ilmu berkaitan
tumbuhan herba. Selain itu, Universiti Putra Malaysia (UPM) telah menubuhkan Taman Konservatif
Pertanian yang menempatkan lebih 500 spesies tumbuhan herba yang berfungsi sebagai ubat-ubatan.
Usaha tersebut yang digerakkan oleh Institut Biosains UPM telah berjaya menarik minat para penyelidik
tempatan dan luar negara untuk menjalankan kajian perubatan bagi mengatasi pelbagai penyakit. Taman
itu diusahakan di kawasan seluas dua hektar yang dipenuhi dengan tumbuhan asli dan eksotik daripada
spesies tempatan. Kesemua pokok diatur dalam susunan landskap yang cukup menarik serta dilengkapi
dengan label yang memaparkan maklumat seperti nama asal, nama saintifik dan kegunaannya. Dalam
pada itu, untuk memastikan perkembangan industri herba, UPM juga ada menjalankan kerjasama secara
komersial dengan badan-badan bukan kerajaan (NGO). Sebagai contoh, sejak empat tahun lalu, UPM
bersama Majlis Kanser Nasional (MAKNA) telah bekerjasama menjalankan penyelidikan makmal secara
klinikal untuk mencari penawar kepada penyakit kanser.

Seterusnya bagi mendedahkan masyarakat kepada penggunaan, kaedah penanaman dan penjagaan
tumbuhan herba ini, UPM telah menganjurkan Bengkel Pengenalan Tumbuhan Ubat-ubatan. Bengkel
yang pertama kali diadakan itu juga bertujuan menimbulkan kesedaran dan minat dalam kalangan peserta
terhadap tumbuhan herba di samping mengenal pasti potensinya dalam industri. Bagi merancakkan
penanaman pokok herba ini, semua kerajaan tempatan disarankan membuat landskap tanaman herba di
kawasan majlis perbandaran masing-masing di samping menanam pokok-pokok hiasan. Orang ramai juga
digalakkan menanam tumbuhan herba di pekarangan rumah mereka sebagai penghias halaman rumah.
Bagi menggalakkan orang ramai menanam tanaman herba ini, Jabatan Pertanian akan memberikan
pendidikan secara praktikal tentang proses-proses penanaman, penjagaan dan fungsi tumbuhan herba
dalam menyembuhkan penyakit.

Dipetik dan diubah suai daripada
‘Keajaiban Tumbuhan Herba’
oleh Nazrul Azim Sharuddin

Utusan Malaysia, 10 Julai 2017

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

36

Rumusan membincangkan _______________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________

_____________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________

___________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________

Kesimpulannya, _______________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) ( ……… patah perkataan)
Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

37

Soalan 2 : Pemahaman

[ 35 markah ]

Soalan 2 (a) – Petikan Umum

Berdasarkan petikan Soalan 1 di atas, jawab soalan-soalan yang berikut dengan menggunakan ayat anda
sendiri.

(i) Berikan maksud rangkai kata memaparkan maklumat.

[ 2 markah ]

_____________________________________________________________________________________

_____________________________________________________________________________________

_____________________________________________________________________________________

(ii) Pengarang ada mengemukakan beberapa fungsi tumbuhan herba dalam kalangan masyarakat
dahulu.

Nyatakan fungsi-fungsi tersebut.

[ 3 markah ]

_____________________________________________________________________________________
_____________________________________________________________________________________
_____________________________________________________________________________________
_____________________________________________________________________________________
_____________________________________________________________________________________
_____________________________________________________________________________________
(iii) Perubatan tradisional kurang mendapat sambutan dalam kalangan masyarakat pada hari ini.

Pada pendapat anda, mengapakah hal ini berlaku.

[ 4 markah ]

_____________________________________________________________________________________
_____________________________________________________________________________________
_____________________________________________________________________________________
_____________________________________________________________________________________
_____________________________________________________________________________________
_____________________________________________________________________________________

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

38

Soalan 2(b)- Pemahaman Prosa Moden

Baca petikan cerpen di bawah dengan teliti, kemudian jawab soalan yang berikutnya dengan
menggunakan perkataan anda sendiri.

Jika semuanya dicampurkan, jumlah yang akan dibelanjakan sekitar USD300. Masih ada baki
sebanyak USD100. Sengaja aku ketepikan untuk perkara-perkara yang tidak dijangkakan. Contohnya,
barangkali ada persembahan kebudayaan yang perlu dibayar sendiri dan tidak termasuk dalam harga pakej
lawatan. Rugi berjalan ke tempat orang kalau tidak sempat melihat kebudayaan dan keseniaan mereka.
Selain itu, aku mungkin ditimpa musibah dan perlu mendapatkan rawatan segera dengan menggunakan
wang sendiri. Namun, aku berdoa agar ubat-ubat homeopati seperti Arnica 30c, Arsenik 30c, Arconite
30c, Rhus Tox 30c, dan Nux Vomica 30c yang terdapat di dalam beg dapat membantuku bertahan
daripada sebarang alahan seperti cuaca sejuk, perbezaan makanan, serta aktiviti lasak. Aku juga sedar
akan keadaan rambang mataku yang satu ini pantang berjumpa bahan bacaan. Biasanya, aku akan
menghabiskan seluruh duitku untuk membeli buku dan majalah di mana-mana lapangan terbang di luar
negara sebelum pulang ke tanah air.

Sesungguhnya, jaket kulit kijang dari Istanbul langsung tidak termasuk dalam senarai
perancangan belanjawanku.

Dipetik daripada cerpen Jaket Kulit Kijang dari Istanbul
oleh Maskiah Haji Masrom

dalam antologi Jaket Kulit Kijang
Dewan Bahasa dan Pustaka

(i) Nyatakan perkara-perkara yang tidak dijangkakan oleh penulis semasa berada di luar negara.
[ 2 markah]

(ii) Sekiranya anda akan melancong ke sesebuah negara, apakah persiapan-persiapan yang akan anda
lakukan sebelum pergi melancong?
[ 3 markah]

(iii) Jelaskan satu latar masyarakat yang terdapat dalam petikan dan satu lagi latar masyarakat daripada
keseluruhan cerpen ini yang tidak terdapat dalam petikan.

[4 markah]

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

39

Contoh cara menjawab soalan pemahaman 2(b)

i) Perkara-perkara yang tidak dijangkakan oleh penulis semasa berada di luar negara
ialah………………………………………………………………………
- barangkali ada persembahan kebudayaan yang perlu dibayar sendiri
- mungkin ditimpa musibah dan perlu mendapatkan rawatan segera dengan
menggunakan wang sendiri
- sedar akan keadaan rambang mataku yang satu ini pantang berjumpa bahan bacaan

Contoh jawapan lengkap – [MESTI ADA 2 ISI]

i) Perkara-perkara yang tidak dijangkakan oleh penulis semasa berada di luar negara
ialah barangkali ada persembahan kebudayaan yang perlu dibayar sendiri, mungkin
ditimpa musibah dan perlu mendapatkan rawatan segera dengan menggunakan wang
sendiri dan sedar akan keadaan rambang mataku yang satu ini pantang berjumpa bahan
bacaan .

ii) Persiapan-persiapan yang akan saya lakukan sebelum pergi melancong ialah ………
– memastikan wang mencukupi
– pakaian yang sesuai dengan iklim di negara yang ingin dilawati
– menyedia dan memastikan pasport antarabangsa masih boleh digunakan
– panduan lokasi/negara yang akan dilawati
– kesihatan yang baik
– membawa alat komunikasi
– menguasai bahasa dan budaya tempatan
– mendapat restu keluarga
– mempunyai sahabat pena/ pemandu pelancong

Contoh jawapan lengkap – [MESTI ADA 2 ISI]

ii) Persiapan-persiapan yang akan saya lakukan sebelum pergi melancong ialah
memastikan wang mencukupi, pakaian yang sesuai dengan iklim di negara yang ingin
dilawati serta menyedia dan memastikan pasport antarabangsa masih boleh digunakan.
Selain itu, kesihatan yang baik, membawa alat komunikasi dan menguasai bahasa dan
budaya tempatan.

iii) satu latar masyarakat yang terdapat dalam petikan
– masyarakat yang berjimat-cermat/berhemah dalam perbelanjaan

Contoh, penulis membawa USD400, USD untuk berbelanja dan USD100 untuk simpanan

luar jangka
– masyarakat cinta akan budaya

Contoh, penulis berkata mungkin ada persembahan kebudayaan dan kesenian yang perlu

bayar sendiri
– masyarakat yang mengutamakan kesihatan diri

Contoh, penulis membawa ubat-ubatan seperti Arnica 30c, Arsenik 30c dan lain-lain
– masyarakat yang suka membaca/cinta akan ilmu pengetahuan

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

40

Contoh , aku akan menghabiskan duitku untuk membeli buku dan majalah di mana-mana
lapangan terbang di luar negara sebelum pulang

Satu latar masyarakat lain daripada keseluruhan cerpen
- masyarakat elit
contoh, ahli rombongan yang terdiri daripada guru dan pensyarah.
- masyarakat yang bekerjaya untuk menampung kehidupan seharian. Contoh, Encik
Yuksel bekerja sebagai pemandu pelancong dan pekedai Turki yang menjual
barangan kulit.
- masyarakat tidak berkemampuan.
Contoh, wanita tua yang menjual makanan burung dan remaja kurus serta lelaki tua
yang menjual barangan pasaran gelap,
- masyarakat yang suka melancong.
Contoh, Aku serta 30 orang ahli rombongan telah melawat negara Turki.
- masyarakat yang suka akan kemewahan.
Contoh, Haji Helmi dan isterinya cikgu Juliah telah membeli sebanyak empat helai
jaket kulit berwarna kuning keemasan dengan harga AS$150 sehelai.
- masyarakat yang tidak menyayangi haiwan.
Contoh, seekor atau lebih daripada kijang akan dibunuh untuk mendapatkan sehelai
jaket kulit yang menjadi lambang pendewaan dan pemujaan diri.

Contoh jawapan lengkap

iii)Satu latar masyarakat yang terdapat dalam petikan ialah masyarakat yang
berjimat-cermat dalam perbelanjaan. Contohnya, penulis membawa USD400, USD300
untuk berbelanja dan USD100 untuk simpanan luar jangka.

Satu latar masyarakat lain daripada keseluruhan cerpen ialah masyarakat yang tidak
menyayangi haiwan. Buktinya, seekor atau lebih daripada kijang akan dibunuh untuk
mendapatkan sehelai jaket kulit yang menjadi lambang pendewaan dan pemujaan diri.

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

41

Soalan 2 (b) - Petikan Cerpen

Baca petikan cerpen di bawah ini dengan teliti, kemudian jawab soalan-soalan yang berikutnya dengan
menggunakan ayat anda sendiri.

“Tuan inikah yang bernama Munsyi, sahabat baik bonda saya?”
Selepas saya memperkenalkan diri, dia mula tersenyum meramahi saya sebelum menjemput saya
masuk.
Kami bersalaman erat. Saya menyampaikan salam bonda kepadanya sebelum menghulurkan beg
berisi puluhan kitab lama yang saya bawa dari kampung.
Minggu-minggu pertama saya berada di kota mewah ini, dapat saya saksikan kerapuhan jiwa
anak-anak muda sebangsa saya. Mereka dihanyutkan keseronokan hidup dengan memperdagangkan
maruah dan peribadi. Saya berasa jelik dan aib menyaksikan adegan sumbang wajah-wajah anak muda
peribumi tanah air ini yang tidak segan silu menjual bahasa ibunda dan merosakkan agama yang murni.
Anak-anak muda lelaki perempuan berpeleseran dalam pergaulan bebas sambil bercakap dalam bahasa
yang entah apa-apa. Mereka bergelak tawa dalam loghat yang direka-reka konon untuk menunjukkan
kemodenan. Saya jadi keliru dengan setiap patah slanga dan klausa yang tidak saya faham. Ada yang
menggunakan pelbagai istilah rojak yang dicampuradukkan dengan bahasa asing yang mengelirukan.
Saya jadi buntu. Malah rasa malu dengan sikap dan gelagat anak-anak muda sebangsa saya yang telah
hilang identiti dan jati diri di negara mewah ini.

Dipetik daripada drama ‘Munsyi’
oleh Husna Nazri

dalam antologi Jaket Kulit Kijang dari Istanbul,
Kementerian Pendidikan Malaysia

(i) Apakah yang dilakukan oleh Munsyi selepas ‘saya’ memperkenalkan diri?

[ 2 markah ]

Perkara yang dilakukan oleh Munsyi ialah ___________________________________________________

_____________________________________________________________________________________

_____________________________________________________________________________________

_____________________________________________________________________________________

(ii) Pada pandangan anda, bagaimanakah cara-cara untuk memupuk semangat cinta akan bahasa
kebangsaan dalam kalangan murid?
[ 3 markah ]

Pada pandangan saya, untuk memupuk semangat cinta akan bahasa kebangsaan dalam kalangan murid

ialah _________________________________________________________________________________

______________________________________________________________________________________

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

42
______________________________________________________________________________________
______________________________________________________________________________________
______________________________________________________________________________________
______________________________________________________________________________________

(iii) Jelaskan satu perwatakan ‘saya’ yang terdapat dalam petikan dan satu perwatakannya yang lain
daripada keseluruhan cerpen itu.lain daripada keseluruhan cerpen tersebut yang tidak terdapat
dalam petikan.
[ 4 markah ]

Satu perwatakan ‘saya’ yang terdapat dalam petikan cerpen di atas ialah ____________________
_____________________________________. Contohnya, _____________________________________
_____________________________________________________________________________________
_____________________________________________________________________________________

Satu perwatakan ‘saya’ lain daripada keseluruhan cerpen tersebut yang tidak terdapat dalam petikan ialah
_____________________________________________________________. Contohnya, ____________
_____________________________________________________________________________________
_____________________________________________________________________________________

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

43

SET 1 – Soalan 2(c) – Petikan Prosa Tradisional - Kepimpinan Melalui Teladan

Baca petikan prosa tradisional di bawah dengan teliti, kemudian jawab soalan-soalan berikut dengan
menggunakan ayat anda sendiri.

Hatta beberapa hari maka maka segala orang kaya-kaya dan sudagar itu pun habis kecurian;

syahadan semuanya datang menghadap raja. Maka raja pun tiada terkata-kata lagi.
Maka sembah Laksamana, “Pada firasat patik, pada malam itu datang pula penjurit itu ke istana

kita ini.”

Maka titah raja, “Apa bicara kita supaya penjurit itu tiada beroleh masuk ke istana ini?”

Maka sembah Laksamana,"Daulat tuanku, ada suatu perbuatan: hikmat itu daripada pcnjurit yang

tahu patik peroleh."
Maka titah baginda, "segeralah perbuat, kekasihku Laksamana, hikmat itu.”
“Maka sembah Laksamana, “Ya tuanku, pada malam ini lepaskanlah patik pergi berkawal, tiada

jauh"
Maka baginda bertitah, “Baiklah”

Maka Laksamana pun menyuruh membawa segala senjata yang banyak-banyak itu, Iembing

dan tombak dan kayu. (isi 1) Maka diatur olch Laksamana berkeliling istana itu. (isi 2) Maka

dibubuhnya suatu hikmat, (isi 3)radak-meradak dan tetak-menetak sama sendirinya dan kayu itu pun

palu-memalu, terlalu gemuruh bunyinya. Maka hari pun malamlah. Maka Laksamana pun memakai serba

hitam lalu berjalan. Maka Kertala Sari pun masuklah. Maka dilihat oleh Laksamana scorang penjurit;

rnaka Laksamana pun berselindung pada suatu tcmpat. Maka Kertala Sari pun rnenyimpang pada tempat

yang lain masuk mencuri.

Dipetik daripada ‘Kepimpinan Melalui Teladan’

dalam antologi Jaket Kulit Kijang dari Istanbul,

Kementerian Pendidikan Malaysia

(i) Berikan maksud pada firasat patik [2 markah]

Jawapan:

Maksud pada firasat patik ialah mengikut gerak hati saya

(ii) Apakah tindakan Laksamana untuk menghalang Kertala Sari daripada memasuki istana?
[3 markah]

Jawapan:
Tindakan Laksamana untuk menghalang Kertala Sari daripada memasuki istana ialah beliau
mengarahkan orang-orang Melaka mengumpul sebanyak mungkin senjata seperti lembing,
tombak dan kayu (isi 1). Maka Laksamana pun mengatur lembing, tombak dan kayu di
sekeliling istana (Isi 2), di samping meletakkan suatu hikmat atau kesaktian kepada alatan
tersebut (isi 3)

(iii) Pada pendapat anda, apakah kesan keamanan di dalam negara? (KBAT) [3 markah]

Jawapan:
Pada pendapat saya, kesan wujudnya keamanan di dalam negara ialah berlakunya kestabilan
politik. (isi 1) Selain itu, kerajaan boleh merancang pembangunan negara dengan
berkesan.(isi 2) Secara tidak langsung taraf hidup rakyat meningkat. (isi 3) Pelabur asing
juga tertarik untuk melabur di negara ini. (isi 4) Maka masyarakat hidup dengan
sejahtera dan harmoni. (isi 5)

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

44

SET 2 - Soalan 2(c) – Petikan Prosa Tradisional - Kepimpinan Melalui Teladan

Baca petikan prosa tradisional di bawah dengan teliti, kemudian jawab soalan-soalan berikut dengan
menggunakan ayat anda sendiri.

Setelah datang kepada Patih Gajah Mada, Kertala Sari pun duduk menyembah. Maka kata
Patih Gajah Mada, "Hai anakku Kertala Sari, sebab aku menyuruh memanggil anakku ini, kerana pesan
bapamu kepada aku. `Jangan tiada dikasihi anakku ini,' kerana bapamu sudahlah mati dengan pekerjaan
Seri Betara. Akan sekarang anakku hendak dijadikan penggawa agung."

Setelah Kertala Sari mendengar kata Patih Gajah Mada itu, maka Kertala Sari pun terlalu sukacita
hatinya, seraya menyembah kaki Patih Gajah Mada.

Maka sembah Kertala Sari, "Endah apatah pekerjaan membunuh Ratu Melaka dan
Laksamana itu? Pada hati manira, jika negerinya pun dapat manira alahkan dengan seorang kula
juga, syahadan segala anak bininya orang Melaka itu pun dapat manira ambil. Adapun jika
belum manira bunuh Ratu Melaka dan Laksamana itu belum mati, tiada mahu manira jadi penggawa."

Setelah Patih Gajah Mada mendengar demikian itu maka ia pun terlalu sukacita, seraya
diperjamunya makan minum dan bersuka-sukaan dan diberinya persalin.

Setelah sudah maka Kertala Sari pun dibawanya masuk menghadap Seri Betara. Maka sembah
Patih Gajah Mada, "Adapun penjurit tujuh orang yang dititahkan oleh paduka Betara pergi ke Melaka itu
khabarnya sudah mati dibunuh oleh Laksamana ketujuhnya.

Dipetik daripada ‘Kepimpinan Melalui Teladan’
dalam antologi Jaket Kulit Kijang dari Istanbul,

Kementerian Pendidikan Malaysia

(i) Berikan maksud terlalu sukacita hatinya. [2 markah]

Maksud terlalu sukacita hatinya ialah _______________________________________________

(ii) Nyatakan reaksi Patih Gajah Mada selepas mendengar kata-kata Kertala Sari. [3 markah]

Reaksi Patih Gajah Mada selepas mendengar kata-kata Kertala Sari ialah beliau berasa terlalu
sukacita. Selain itu, ____________________________________________________________.
dan__________________________________________________________________________.
_____________________________________________________________________________.

(iii) Patih Gajah Mada telah menyampaikan pesanan ayah Kertala Sari kepada Kertala Sari.
Pada pendapat anda, mengapakah Patih Gajah Mada ingin menyempurnakan pesanan tersebut.
[ 3markah]

Pada pendapat saya, Patih Gajah Mada ingin menyempurnakan pesanan ayah Kertala Sari kerana
Patih Gajah Mada ______________________________________________________________.
Beliau juga_________________________________________________________________dan
_____________________________________________________________________. Selain itu,
_____________________________________________________________________________.

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

45

SET 3 - Soalan 2 (c) – Petikan Prosa Tradisional – Burung Terbang Dipipiskan Lada

Baca petikan prosa tradisional di bawah dengan teliti, kemudian jawab soalan-soalan yang berikutnya
dengan menggunakan ayat anda sendiri.

Maka beberapa anak orang besar-besar ditanyakan oleh Sultan, tiada juga berkenan pada Seri

Nara Diraja. Maka titah Sultan, Mahukah Seri Nara Diraja akan Tun Kudu, anak Bendahara Seri Wak
Raja, saudara Paduka Raja?”

Maka sembahnya, Daulat, Tuanku.”

Adapun akan Tun Kudu itu diperisteri Duli Yang Dipertuan, terlalu baik rupanya, tetapi matanya

juling sedikit. Telah baginda mendengar sembah Seri Nara Diraja demikian, maka dengan sesaat itu juga

ditalak baginda, dihantarkan ke rumah Paduka Raja, diberi belanja, disuruh berhadir akan kahwin dengan

Seri Nara Diraja.

Maka kata segala anak buah Seri Nara Diraja, Bagaimana maka datuk hendak beristeri muda,
kerana datuk sudah tua, dan bulu mata dengan bulu kening sudah bertemu?”

Maka kata Seri Nara Diraja, Di mana kamu sekalian tahu? Jikalau demikian sia-sialah cula dibeli
oleh bapaku sekati emas di benua Keling itu.”

Dan telah sudah lepas idah, maka Seri Nara Diraja pun bernikah dengan Tun Kudu. Maka menjadi

muafakatlah Seri Nara Diraja dengan Paduka Raja, menjadi berkasih-kasihan seperti saudara sejalan jadi.

Maka sembah Seri Nara Diraja pada Sultan Muzaffar Syah, Tuanku, baiklah Paduka Raja dijadikan
bendahara, kerana ia sedia anak bendahara.”

Dipetik daripada‛Burung Terbang Dipipiskan Lada’

dalam antologi Sejadah Rindu

Kementerian Pendidikan Malaysia

(i) Berikan maksud rangkai kata menjadi muafakatlah. [2 markah]

_________________________________________________________________________

(ii) Nyatakan tindakan Sultan selepas Seri Nara Diraja bersetuju memperisteri Tun Kudu.
[3 markah]

_________________________________________________________________________

_________________________________________________________________________

_________________________________________________________________________

_________________________________________________________________________

_________________________________________________________________________

(iii) Pertelingkahan antara pembesar membawa kerugian kepada negara.

Pada pandangan anda, apakah usaha-usaha yang boleh diambil untuk menyatukan kedua-

dua pembesar tersebut selain perkahwinan? [3 markah]

_________________________________________________________________________
_________________________________________________________________________
_________________________________________________________________________
_________________________________________________________________________

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

46
SOALAN 2(d) – PEMAHAMAN PUISI TRADISIONAL / SAJAK
1. Puisi Tradisional - Gurindam

Baca petikan gurindam di bawah dengan teliti, kemudian jawab soalan-soalan yang berikutnya dengan
menggunakan ayat anda sendiri.

Apabila terpelihara mata, GURINDAM DUA BELAS
Sedikitlah cita-cita. (Fasal yang Ketiga)

Apabila perut terlalu penuh,
Keluarlah fiil yang tiada senonoh.

Apabila terpihara kuping, Anggota tengah hendaklah diingat,
Khabar yang jahat tiadalah damping. Di situlah banyak orang yang hilang semangat.

Apabila terpelihara lidah, Hendaklah peliharakan kaki,
Nescaya dapat daripadanya faedah. Daripada berjalan yang membawa rugi.

Bersungguh-sungguh engkau memeliharakan tangan,
Daripada segala berat dan ringan.

Mohd Yusof Md. Nor dan Abdul Rahman Kaeh
dalam antologi Jaket Kulit Kijang dari Istanbul,
Kementerian Pendidikan Malaysia

(i) Berikan maksud rangkap kedua gurindam di atas ?
[2 markah]

Maksud rangkap kedua gurindam di atas ialah apabila memelihara pendengaran kita dapat

menjauhi daripada mendengar perkara yang tidak elok.

(ii) Pada pendapat anda, bagaimanakah cara untuk kita mengawal nafsu makan?

[3 markah]

Pada pendapat saya, cara untuk kita mengawal nafsu makan ialah kita hendaklah makan mengikut
waktu yang ditetapkan. Selain itu, kita perlu makan dalam jumlah yang betul.

(iii) Jelaskan dua nilai yang terdapat dalam gurindam tersebut.
[4 markah]

Nilai yang terdapat dalam gurindam tersebut ialah nilai kebijaksanaan. Contohnya, seseorang perlu

mempunyai kebijaksanaan dalam menuturkan kata-kata. Selain itu, nilai kesederhanaan.

Contohnya, seseorang hendaklah mempunyai sikap kesederhanaan ketika menghadap rezeki.

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

47

2. Sajak

Baca petikan puisi di bawah dengan teliti, kemudian jawab soalan-soalan yang berikutnya dengan
menggunakan ayat anda sendiri.

ERTI HIDUP BERERTI

Aku bagi mereka

Aku selalu didatangi tiada makna

malam sepi anakku bakaku

bagai kalung baik setia mahupun derhaka

yang melingkari leherku semoga disirami benih keinsafan

tidak berubah keesokan hari menjadi penawar dalam hati

siapa yang akan datang menjengukku embun cinta atasi angin dingin

keluhan seorang tua sunyi. jangan terpegun

ada yang mati

Keheningan tasik ada yang hidup

kehijauan rumput tiada yang kekal kecuali Tuhan.

hanya menjadi bayangan

di penjuru ruang zaman Teo Wei Sing

cinta dalam rahim dilupai Antologi Sejadah Rindu

dari sulung ditendang ke bongsu

dari angah ditendang ke sulung balik

kucari erti hidup

menderita mengerang sakit

berdiri tanpa ruang.

(i) Berdasarkan rangkap kedua, apakah yang dilakukan oleh anak-anak penyajak terhadap
dirinya?
[2 markah]

____________________________________________________________________________________

____________________________________________________________________________________

____________________________________________________________________________________

____________________________________________________________________________________

____________________________________________________________________________________

(ii) Pada pendapat anda, apakah yang sepatutnya dilakukan oleh ibu bapa terhadap anak-anak agar
anak-anak tidak melupakan jasa mereka?
[3 markah]

____________________________________________________________________________________

____________________________________________________________________________________

____________________________________________________________________________________

____________________________________________________________________________________

____________________________________________________________________________________

____________________________________________________________________________________

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

48

____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________

(iii) Huraikan dua nilai yang terdapat dalam sajak tersebut.
[4 markah]

____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

49

3. Sajak

Baca petikan puisi di bawah dengan teliti, kemudian jawab soalan-soalan yang berikutnya dengan

menggunakan ayat anda sendiri.

KUDUP PERANG

Sementara dia bergelar panglima sesekali turut direntakan daki pendusta

laskar perang; yang terus-menerus melekatlah selumbar sengsara
membajakan kezaliman – sering di tiang maruah kota.

mengudupkan putik dendam

kita masih perlu berterima kasih Andai namamu Jebat, kita masih tidak

kepada jari-jemari takdir menggelarnya sebagai pengkhianat

kerana membenarkan sepasang mata kerana kita masih menangisi
untuk berlari dengan tangan bergari peta keadilan yang tersiat – nun, karam

sempat juga menadah sejambak puisi di lautan kesumat sedang warga memanggilnya

untuk sehari lagi; sambil bertanya: keramat.

siapakah pahlawan yang asli?

Perang pun melecurkan lidah muslihat

Memang kita tidak sempat menjenguk bercabang lalu bertemu bayu palsu;

ke luar jendela; sewaktu fajar menghembus bertiup dan memindahkan kebenaran pada

ringkik kuda, gemerincing tempatnya

pedang pusaka mewarnakan keindahan pada hodohnya

dan darah yang tiba-tiba membuak menjungkitkan amarah pada damainya
di daerah angkara – perciknya teramat lara kita menjahit semula

menumbuhkan kelopak rahsia perca-perca bahagia – seperti perawan

dalam keliru, tertanya-tanya kita yang dibungkamkan cinta pertama.

tangan mana yang memenggal

leher sang pendusta? Sehingga senja tiba,

kita masih bertengkar

Andai namamu Tuah, kita masih tentang siapa

tidak mahu pahlawan sebenarnya.

menyanjungnya pendekar paling gagah

kerana takhta setia terbina Tuah Sujana

di istana wangsa Sejadah Rindu,

bukanlah penjamin kukuhnya Kementerian Pendidikan Malaysia

pasak saksama

(i) Bagaimanakah tanggapan penyajak terhadap Tuah?
[2 markah]

____________________________________________________________________________________

____________________________________________________________________________________

____________________________________________________________________________________

____________________________________________________________________________________

____________________________________________________________________________________

____________________________________________________________________________________

____________________________________________________________________________________

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020

50

(ii) Pahlawan yang banyak menabur bakti demi kemakmuran negara perlu disanjung.

Pada pendapat anda, apakah cara-cara yang sewajarnya dilakukan oleh kerajaan sebagai tanda
mengingati jasa pahlawan itu?

[3 markah]

____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________

(iii) Huraikan dua pengajaran yang terdapat dalam sajak tersebut.

[4 markah]

____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________
____________________________________________________________________________________

1103 – Modul Jawab untuk Lulus (MoJuL) Bahasa Melayu SPM Tahun 2020