Instrukcja o zasadach i organizacji przechowywania oraz konserwacji uzbrojenia i sprzetu wojskowego

MINISTERSTWO OBRONY NARODOWEJ INSPEKTORAT WSPARCIA SIŁ ZBROJNYCH Logis ……. INSTRUKCJA O ZASADACH I ORGANIZACJI PRZECHOWYWANIA ORAZ KONSERWACJI UZBROJENIA I SPRZĘTU WOJSKOWEGO DD/4.22.8 BYDGOSZCZ 2013

2 ROZKAZ Nr 676 Log./IWsp SZ SZEFA SZTABU GENERALNEGO WP z dnia 26 czerwca 2013 r. w sprawie wprowadzenia do użytku „Instrukcji o zasadach i organizacji przechowywania oraz konserwacji uzbrojenia i sprzętu wojskowego DD/4.22.8” Na podstawie § 7 ust. 3 regulaminu organizacyjnego Ministerstwa Obrony Narodowej stanowiącego załącznik do zarządzenia Nr 40/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 22 listopada 2006 r. w sprawie regulaminu organizacyjnego Ministerstwa Obrony Narodowej (Dz. Urz. MON Nr 21, poz.270, z późn. zm.), w celu uregulowania problematyki zabezpieczenia technicznego w Siłach Zbrojnych RP r o z k a z u j ę: 1. Wprowadzić do użytku w Siłach Zbrojnych RP z dniem 1 sierpnia 2013 r. „Instrukcję o zasadach i organizacji przechowywania oraz konserwacji uzbrojenia i sprzętu wojskowego DD/4.22.8”. 2. Tracą moc z dniem 1 sierpnia 2013 r. „Poradnik magazyniera sprzętu i materiałów elektronicznych” - Sygn. Sł.Tech. 159/98, wprowadzony przez Szefa Sztabu Generalnego WP w dniu 29 grudnia 1998 r., „Zasady magazynowania i konserwacji sprzętu oraz materiałów łączności”- Sygn. Łączn. 563/73, wprowadzone przez Szefa Wojsk Łączności MON w dniu 9 listopada 1973 r., „Przechowywanie sprzętu inżynieryjnego”- Sygn. Inż.328/71, wprowadzone przez Szefa Wojsk Inżynieryjnych MON w dniu 24 lipca 1971 r., „Konserwacja sprzętu inżynieryjnego - podręcznik - Sygn. Inż. 567/93, wprowadzony przez Szefa Wojsk Inżynieryjnych MON w dniu 25 maja 1993 r., „Instrukcja o gospodarce sprzętem chemicznym. Przechowywanie i konserwacja” - cz.III - Sygn. Chem.201/69, wprowadzona przez Szefa Wojsk Chemicznych MON w dniu 7 kwietnia 1970 r. „Konserwacja sprzętu chemicznego”- Sygn. Chem.229/71, wprowadzona przez Szefa Wojsk Chemicznych MON w dniu 17 grudnia 1971 r., „Instrukcja o konserwacji przechowywaniu sprzętu czołgowo-samochodowego w składach i magazynach” - Sygn. Panc.Sam.452/81, wprowadzona przez Szefa Służby Czołgowo-Samochodowej MON w dniu 24 grudnia 1981 r. 3. Rozkaz wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia podpisania. /-/gen. broni Mieczysław GOCUŁ SZEF SZTABU GENERALNEGO WP

3 SPIS TREŚCI Strona WSTĘP....................................................................................................................................6 Rozdział 1. Przechowywanie uzbrojenia i sprzętu wojskowego.........................................7 1.1. Wiadomości ogólne...............................................................................................7 1.1.1.Zasady ogólne przechowywania.....................................................................7 1.1.2.Organizacja przechowywania.........................................................................9 1.2. Zasady gromadzenia zapasów.............................................................................12 1.2.1.Zasady ogólne i cel gromadzenia zapasów...................................................12 1.3. Metody przechowywania technicznych środków materiałowych oraz uzbrojenia i sprzętu wojskowego......................................................................13 1.3.1.Przechowywanie technicznych środków materiałowych .............................13 1.3.2.Przechowywanie zespołów i podzespołów...................................................17 1.3.3.Przechowywanie substancji i środków niebezpiecznych .............................19 1.3.4.Przechowywanie baterii i akumulatorów elektrycznych ..............................20 1.3.5.Przechowywanie ogumienia i wyrobów gumowych ....................................22 1.3.6.Przechowywanie uzbrojenia i sprzętu wojskowego .....................................23 1.3.6.1.Przechowywanie metodą pokrowców wielokrotnego użytku ............23 1.3.6.2.Przechowywanie metodą pokrowców jednorazowego użytku...........24 1.3.6.3.Metoda osuszania wnętrza sprzętu (OWS).........................................25 1.3.6.4.Metoda dynamicznego osuszania magazynu (OMD).........................26 1.4.Organizacja magazynów i miejsc składowania uzbrojenia i sprzętu wojskowego ......................................................................................................27 1.4.1.Charakterystyka bazy magazynowej ............................................................27 1.4.2.Składowanie w oparciu o magazyny wielkopowierzchniowe......................30 1.4.3.Magazyny wielobranżowe............................................................................33 1.4.4.Magazyn uzbrojenia .....................................................................................33 1.4.5.Magazyn sprzętu OPBMR............................................................................35 1.4.6.Magazyn środków niebezpiecznych.............................................................38 1.4.7.Dokumentacja magazynowa.........................................................................40 1.4.8.Obowiązki osób funkcyjnych .......................................................................41 1.4.9.Zasady oznaczania UiSW przeznaczonego do przechowywania .................42 1.4.10.Sprzęt mechanizacji prac przeładunkowych, inne urządzenia techniczne stosowane w procesie przechowywania.....................................44 1.4.11.Przepisy bhp, ppoż. i ochrony środowiska w procesie przechowywania...........................................................................................45 1.5.Realizacja czynności kontrolnych i obsługowych w procesie pzechowywania.................................................................................................47 1.5.1.Planowanie i realizacja czynności kontrolnych............................................47 1.5.2.Obsługiwanie przed przechowywaniem.......................................................49 1.5.3.Obsługiwania i przeglądy w czasie przechowywania ..................................50 1.5.4.Obsługiwanie po przechowywaniu...............................................................54 1.6.Wspomaganie informatyczne i techniczne procesu przechowywania UiSW ......55

4 1.6.1.Znakowanie identyfikacyjne UiSW..............................................................55 1.6.2.Systemy informatyczne ................................................................................55 Rozdział 2.Konserwacja uzbrojenia i sprzętu wojskowego ..............................................58 2.1.Wiadomości ogólne o konserwacji uzbrojenia i sprzętu wojskowego oraz technicznych środków materiałowych..............................................................58 2.1.1.Wpływ zewnętrznych warunków eksploatacji sprzętu na procesy korozyjne......................................................................................................58 2.1.1.1.Wpływ wilgotności względnej powietrza ..........................................58 2.1.1.2.Wpływ temperatury powietrza ...........................................................59 2.1.1.3.Wpływ zanieczyszczeń powietrza......................................................59 2.1.2.Proces starzenia materiałów niemetalowych................................................59 2.1.3.Wpływ materiałów pędnych i smarów na procesy.......................................60 2.1.4.Rola i znaczenie konserwacji .......................................................................61 2.1.5.Kryteria stosowania konserwacji..................................................................62 2.1.6.Przepisy bhp, ppoż. oraz ochrony środowiska obowiązujące na stanowiskach konserwacji podczas wykonywania czynności konserwacji ..................................................................................................62 2.2.Przygotowanie uzbrojenia i sprzętu wojskowego do konserwacji.......................63 2.2.1.Zanieczyszczenia powierzchni sprzętu.........................................................63 2.2.2.Dobór procesu technologicznego oczyszczania ...........................................64 2.2.3.Usuwanie smaru konserwacyjnego ..............................................................64 2.2.4.Usuwanie korozji..........................................................................................65 2.2.4.1.Mechaniczne oczyszczanie powierzchni............................................65 2.2.4.2.Chemiczne oczyszczanie powierzchni ...............................................66 2.2.5.Materiały i środki stosowane w procesie konserwacji .................................66 2.3.Metody konserwacji uzbrojenia i sprzętu wojskowego .......................................67 2.3.1.Konserwacja UiSW i tśm metodą bezsmarową............................................67 2.3.1.1.Technologiczny proces konserwacji bezsmarowej z wykorzystaniem koncentratów i gotowych środków antykorozyjnych .................................................................................68 2.3.1.2.Opis technologii konserwacji bezsmarowej .......................................70 2.3.1.3.Pakowanie UiSW i tśm w konserwacji bezsmarowej ........................71 2.3.1.4.Materiały stosowane w konserwacji metodą bezsmarową.................72 2.3.2.Konserwacja metodą luźnopokrowcową ......................................................73 2.3.2.1.Opis technologicznego procesu konserwacji metodą luźnopokrowcową...............................................................................74 2.3.2.2.Technologia konserwacji silników metodą luźnopokrowcową..........76 2.3.2.3.Konserwacja zespołów i podzespołów...............................................77 2.3.2.4.Materiały stosowane w konserwacji metodą luźnopokrowcową .......78 2.3.3.Konserwacja metodą smarową .....................................................................79 2.3.4.Pasywacja .....................................................................................................81 2.3.5.Konserwacja narzędzi i precyzyjnych części metodą powłok zdzieralnych .................................................................................................81 2.3.6.Konserwacja instalacji elektrycznej, urządzeń elektrycznych i przyrządów kontrolno - pomiarowych.......................................................82

5 2.4.Konserwacja uzbrojenia i sprzętu wojskowego ...................................................84 2.5.Konserwacja uzbrojenia i sprzętu wojskowego w jednostkach wojskowych .....85 2.5.1.Wybór odpowiedniej metody konserwacji. ..................................................85 2.5.2.Konserwacja UiSW w jednostkach wojskowych posiadających etatowe struktury przechowywania i konserwacji .......................................87 2.5.3.Konserwacja UiSW w jednostkach wojskowych nie posiadających etatowych struktur przechowywania i konserwacji. ....................................89 2.5.4.Dobór metod konserwacji dla poszczególnych grup UiSW.........................91 2.5.5.Przygotowanie UiSW do konserwacji..........................................................91 2.5.6.Technologiczny proces konserwacji krótkookresowej i długookresowej ..........................................................................................92 2.5.7.Rotacja ogumienia ........................................................................................92 2.5.8.Rotacja akumulatorów..................................................................................93 2.6.Wykonywanie badań diagnostycznych UiSW w przechowywaniu....................94 2.7.Zasady wymiany materiałów pędnych i smarów oraz płynów eksploatacyjnych...............................................................................................94 2.7.1.Zasady ogólne...............................................................................................94 2.7.2.Wymiana MPS w technice wojskowej .........................................................95 Spis załączników....................................................................................................................98

6 WSTĘP Realizowane w Wojsku Polskim zmiany strukturalno-organizacyjne, w tym powołanie Inspektoratu Wsparcia Sił Zbrojnych pełniącego rolę Centralnego Organu Logistycznego, wraz z wprowadzeniem UiSW nowej generacji, zastosowanie nowych technologii, powoduje potrzebę uporządkowania zagadnień związanych z przechowywaniem UiSW. Wprowadzenie do działalności służbowej „Instrukcji o zasadach i organizacji przechowywania oraz konserwacji uzbrojenia i sprzętu wojskowego DD/4.22.8” zwanej dalej instrukcją jest rozwinięciem nowych dokumentów doktrynalnych. Instrukcja w swojej treści wskazuje jak powinien być zorganizowany i funkcjonować system przechowywania, magazynowania i konserwacji UiSW oraz technicznych środków materiałowych. Jej celem jest unormowanie oraz ujednolicenie dotychczas obowiązujących zasad realizowania czynności związanych z przechowywaniem oraz konserwacją UiSW w Siłach Zbrojnych RP. Ujęte w instrukcji przepisy mają zastosowanie do UiSW eksploatowanego w Siłach Zbrojnych RP. Instrukcja skierowana jest do kadry logistyki wszystkich poziomów zarządzania oraz osób funkcyjnych w jednostkach wojskowych bezpośrednio zaangażowanych w realizację procesów przechowywania i konserwacji UiSW. Zawartymi zapisami eliminuje dotychczasowe podejście branżowe (odnoszące się do sprzętu rodzaju wojsk i służb), wprowadzając kompleksowe, spójne traktowanie UiSW. Zastosowane skróty i określenia są kontynuacją użytych w instrukcji „Zabezpieczenie techniczne Sił Zbrojnych RP. Zasady funkcjonowania” DD/4.22. W przypadku nie ujęcia w Instrukcji wszystkich zagadnień związanych z danym obszarem zadaniowym należy odnieść się do instrukcji technicznych danego typu UiSW.

7 ROZDZIAŁ 1. PRZECHOWYWANIE UZBROJENIA I SPRZĘTU WOJSKOWEGO 1.1. Wiadomości ogólne 1.1.1. Zasady ogólne przechowywania 1000. Organizacja właściwego przechowywania UiSW stanowiących bazę do mobilizacyjnego rozwinięcia SZ RP jest ważnym problemem związanym z eksploatacją techniki wojskowej. W zależności od sposobu użytkowania UiSW dzieli się na następujące grupy: 1) w użytkowaniu - E; 2) w przechowywaniu - K. 1001. UiSW grupy E stanowi użytek bieżący (UB) przeznaczony do zabezpieczenia zadań szkoleniowych i gospodarczych jednostki wojskowej. 1002. UiSW grupy K stanowi sprzęt zapasu wojennego (ZW) i pozostały sprzęt grupy E, którego nie planuje się użytkować w okresie powyżej 30 dni oraz UiSW nie zaliczony na pokrycie należności etatowych i tabelarycznych. 1003. W zależności od przewidywanego okresu wyłączenia UiSW z użytkowania, w SZ RP stosuje się następujące rodzaje przechowywania: 1) przechowywanie krótkookresowe - PK; 2) przechowywanie długookresowe - PD. 1004. Przechowywaniu krótkookresowemu podlega UiSW, którego okres wyłączenia z użytkowania zawiera się w okresie powyżej 30 dni do 12 miesięcy oraz sprzęt w jednostce wojskowej stanowiący nadwyżkę w stosunku do należności etatowej, tabelarycznej lub naliczeniowej oraz sprzęt ponadetatowy. 1005. Przechowywaniu długookresowemu podlega UiSW ZW oraz UiSW, którego okres wyłączenia z użytkowania przekracza okres jednego roku. 1006. Zakwalifikowanie UiSW do grupy przechowywania krótkookresowego lub przechowywania długookresowego ogłasza się w rozkazie dziennym jednostki wojskowej w terminie do 31 grudnia na rok następny i potwierdza wpisem w indywidualnej dokumentacji eksploatacyjnej. Wyciąg z rozkazu przekazuje się do WOG. 1007. W każdym przypadku zmian etatowych i istotnych zmian zasadniczych zadań jednostki wojskowej oraz przydzielonych limitów kwalifikacji do PK i PD dokonuje się po zaistnieniu wskazanych przyczyn. 1008. UiSW stanowiący zapas wojenny (ZW) powinien być przechowywany w oddzielnych pomieszczeniach magazynowych lub na wyznaczonych placach, w wiatach. 1009. Dopuszcza się wspólne przechowywanie UiSW UB, PK i PD pod warunkiem zachowania rozdzielenia i oznakowania poszczególnych grup UiSW. 1010. UiSW w zależności od zaklasyfikowania do określonej grupy eksploatacyjnej, powinno być magazynowane w oddzielnych sektorach. Bez względu na miejsce przechowywania, UiSW ustawia się z zachowaniem przejść do przeglądu, przejść roboczych, warunków ppoż. i bhp, przy zapewnieniu ochrony miejsca magazynowania. O wykorzystaniu przestrzeni magazynowej i placów składowania decydują względy ochrony ppoż. i możliwość sprawnej ewakuacji. 1011. UiSW podlegający przechowywaniu PK i PD poddaje się zabiegom konserwacyjnym odpowiednim do typu sprzętu, warunków i czasookresu przechowywania. Szczegółowe zasady realizacji konserwacji opisane są w rozdziale drugim niniejszej Instrukcji.

8 1012. Fakt wykonania prac konserwacyjnych odpowiednich do grupy przechowywania UiSW sprawdza komisja powołana rozkazem dowódcy jednostki wojskowej. 1013. Centralny Organ Logistyczny ma prawo wydawać inne niż ustalone zapisami niniejszej instrukcji wytyczne, odnośnie wykonywania zabiegów konserwacyjnych dla pojedynczych egzemplarzy sprzętu kwalifikowanego do wycofania z eksploatacji, którego utrzymywanie jest zasadne ze względu na potrzeby SZ RP. Decyzje w tym zakresie COL określa w protokole stanu technicznego (PST). 1) w procesie przechowywania wykorzystuje się następujące metody: smarową lub bezsmarową realizowaną poprzez: a) magazynowanie UiSW oraz tśm w postaci zestawów naprawczych i luzem: - w magazynach, które zapewniają utrzymanie wilgotności względnej do 70% i temperaturę 10 - 250C (magazyny ogrzewane), - w magazynach, które nie zapewniają utrzymania wilgotności względnej do 70% i temperatury 10 - 250C (magazyny nieogrzewane i otwarte); 2) osuszania statycznego i dynamicznego UiSW, w tym: a) pokrowców wielokrotnego użytku: - osuszanych dynamicznie - PWU-D, - osuszanych statycznie - PWU-S; b) pokrowców jednorazowego użytku osuszanych statycznie- PJU-S; c) osuszania wnętrza sprzętu: - dynamicznie - OWD, - statycznie - OWS; d) osuszania dynamicznego magazynów - ODM. 1014. Sprzęt przeznaczony do przechowywania powinien: 1) być sprawny technicznie i mieć wykonane wymagane obsługiwanie okresowe: a) w przypadku sprzętu przeznaczonego do przechowywania krótkookresowego najbliższe planowane obsługiwanie okresowe, b) w przypadku sprzętu przeznaczonego do przechowywania długookresowego najwyższe przewidywane dla danego typu sprzętu obsługiwanie okresowe; 2) mieć kompletne i sprawne wyposażenie indywidualne (osprzęt specjalny); 3) posiadać całkowicie napełnione układy materiałami eksploatacyjnymi (paliwami, olejami, smarami, cieczami roboczymi) zgodnie z odpowiednimi normami i zabezpieczone środkami konserwującymi; 4) mieć wypełnioną i kompletną indywidualną dokumentację eksploatacyjną. 1015. UiSW oraz tśm w kategorii 5 w składach i magazynach przechowuje się bez napełnionych układów materiałami eksploatacyjnymi. 1016. UiSW znajdujące się w przechowywaniu może być użyte do celów szkoleniowych i innych wynikających z zadań realizowanych przez jednostki wojskowe przed upływem zaplanowanego okresu przechowywania. 1017. UiSW z grupy przechowywania krótkookresowego może być zwolnione z przechowywania na podstawie rozkazu dziennego dowódcy jednostki wojskowej. Wyciąg z rozkazu przesyła się do WOG. 1018. UiSW z grupy przechowywania długookresowego może być zwolnione z przechowywania na czas określony w celu umożliwienia szkolenia i ćwiczeń

9 mobilizacyjnych z powołaniem żołnierzy rezerwy, realizacji przedsięwzięć związanych ze zwalczaniem klęsk żywiołowych lub usuwaniem ich skutków. 1019. Zwolnienie UiSW i tśm stanowiących ZW objętego przechowywaniem długookresowym realizowany jest zgodnie z obowiązującą instrukcją mobilizacyjną. 1020. UiSW po upływie czasu zwolnienia z przechowywania powinno być powtórnie poddane odpowiednim do grupy przechowywania, zabiegom konserwacyjnym w terminie 30 dni od chwili zakończenia użytkowania. 1021. UiSW z grupy przechowywania długookresowego jest zwalniane z tego przechowywania bez konieczności uzyskiwania zgody przełożonych na czas wykonania planowych zabiegów odnawiających cykl konserwacji oraz w celu wykonania planowych czynności obsługowych wynikających z przepisów eksploatacyjnych, w tym również na czas skierowania sprzętu do naprawy. Fakt ten ogłoszony jest w rozkazie dziennym dowódcy jednostki wojskowej. Wyciąg z rozkazu przesyła się do WOG. 1022. Wszystkie zdarzenia eksploatacyjne związane z eksploatacją i konserwacją UiSW kwalifikowanego do odpowiednich grup przechowywania winny być odnotowane w „Planie eksploatacji i ewidencji pracy UiSW w … na … rok” oraz „Planie obsługiwań technicznych UiSW w …. na …rok” i odpowiednich wyciągach. Wymienione dokumenty wraz z opisem sposobu jego wykonania przedstawiono w załącznikach B - D. 1023. UiSW oraz tśm przechowywane w magazynach RBLog poddaje się zabiegom konserwacyjnym odpowiednim do przechowywania długookresowego. Dopuszcza się zwolnienie z przeprowadzania zabiegów konserwacyjnych w przypadku gdy UiSW w przeciągu roku zostanie skierowane do eksploatacji. W takim przypadku UiSW oraz tśm poddaje się zabiegom konserwacyjnym odpowiednim do przechowywania krótkookresowego. 1024. UiSW oraz tśm w kategoriach nieużytkowych 3, 4 przechowuje się w składach, magazynach RBLog w przypadku perspektywy dalszego jego wykorzystania przez odtworzenie parametrów eksploatacyjnych przewidzianych dla kategorii 2. W odniesieniu do kategorii 5 zabiegi konserwacyjne realizowane są jedynie w ograniczonym zakresie uniemożliwiającym dalsze obniżenie parametrów technicznych. 1025. UiSW kierowane do magazynów RBLog z zakupów i planowane do wydania użytkownikom w czasie nie dłuższym niż 90 dni od daty przyjęcia do magazynowania, nie poddaje się zabiegom konserwacyjnym, chyba że instrukcje fabryczne stanowią inaczej. Mienie planowane do przechowywania dłużej niż 90 przygotowuje się do przechowywania zgodnie z ustalonymi w niniejszej instrukcji zasadami. 1026. Ogólne wymagania dotyczące konserwacji długookresowej samolotów i śmigłowców oraz wyposażenia lotniczego określają normy obronne (NO-15-A800 oraz NO-16-A800). W przypadku występowania różnic pomiędzy zapisami niniejszej Instrukcji, a ww. normami obronnymi, należy stosować zapisy norm obronnych w zakresie przechowywania techniki lotniczej. 1.1.2. Organizacja przechowywania 1027. UiSW oraz tśm przeznaczone do zabezpieczenia mobilizacyjnych i wojennych potrzeb przechowuje się w składach RBLog i magazynach WOG zgodnie z przyjętym urzutowaniem. Możliwe jest również przechowywane UiSW oraz tśm zabezpieczające potrzeby mobilizacyjne w jednostkach wojskowych.

10 1028. W trakcie przygotowania wydzielanych miejsc na przechowywanie należy uwzględnić: 1) wymagane warunki składowania danego sprzętu; 2) konieczność oddzielenia poszczególnych rodzajów zapasów; 3) zapewnienie sprawnego i szybkiego wydawania, w tym ewakuację; 4) możliwość prowadzenia kontroli stanu ilościowego i jakościowego; 5) zabezpieczenie przed kradzieżą, pożarem, ujemnym działaniem negatywnych czynników środowiska; 6) łatwość dostępu do każdego asortymentu składowanych zapasów; 7) możliwość rotacji odpowiednio do lat produkcji i partii danego asortymentu; 8) niedopuszczenie do obniżenia jakości sprzętu i materiałów. 1029. Przechowywane UiSW i tśm powinno być zgrupowane według jednakowych wymagalności pod względem warunków przechowywania. Sprzęt wymagający odmiennych warunków przechowywania nie wolno składować razem. Należy umieścić go w odpowiednio przystosowanych magazynach lub oddzielnych pomieszczeniach. 1030. Wycofane z eksploatacji UiSW będące należnością etatu pokojowego „P” uzupełnia się sprzętem nadwyżkowym i ponadetatowym zakwalifikowanym do grupy przechowywania krótkookresowego i w następnej kolejności UiSW z grupy sprzętu znajdującego się w przechowywaniu długookresowym. W takim przypadku z grupy PD typuje się sprzęt według kolejności kryteriów: najmniejszego zapasu resursu technicznego i posiadającego największą liczbę wykonanych napraw. 1031. W przypadku wycofania z eksploatacji uzbrojenia i sprzętu morskiego (UiSM) stanowiącego wyposażenie jednostek pływających MW, należności uzupełnia się z uwzględnieniem okresu międzyobsługowego jednostek pływających lub na podstawie decyzji zawartej w protokole stanu technicznego. 1032. W przypadkach uzasadnionych realizacją innych zadań dopuszcza się uzupełnienie z posiadanych zasobów należności etatu „P” również dla UiSW kierowanego do naprawy głównej na czas realizacji naprawy. 1033. Wycofanie (zdjęcie) UiSW (stanowiącego ZW) z przechowywania każdorazowo musi być potwierdzone w rozkazie dziennym dowódcy jednostki wojskowej, w którym należy podać podstawę, cel oraz dane identyfikacyjne (numer rejestracyjny, ewidencyjny) sprzętu. 1034. Dla każdego egzemplarza UiSW poddanego zabiegom konserwacyjnym odpowiednim dla grupy przechowywania długookresowego wypełnia się dokument w formie „Książki przechowywania” opracowywanej według wzoru określonego w załączniku E, lub też umieszcza się informację o wykonanych zabiegach konserwacyjnych w dokumentacji indywidualnej UiSW. Dla sprzętu występującego masowo np. broń strzelecka, sprzęt optyczny, informatyczny, indywidualne środki ochrony przed skażeniami wykonuje się jedną książkę przechowywania dla danej grupy sprzętu. 1035. Książkę przechowywania umieszcza się przy UiSW, w kabinie kierowcy lub operatora, a w przypadku przechowywania sprzętu na otwartej przestrzeni dopuszcza się przechowywanie tego dokumentu w pomieszczeniach kancelaryjnych zgodnie z przyjętymi ustaleniami. Nie wykonuje się książki przechowywania dla technicznych środków materiałowych. 1036. Książka przechowywania jest dokumentem uzupełniającym indywidualną dokumentację eksploatacyjną w danym cyklu konserwacji. Dla nowego cyklu

11 konserwacji opracowuje się oddzielną książkę przechowywania. Wykorzystaną książkę przechowuje się zgodnie z zasadami archiwizacji dokumentów. 1037. W celu utrzymania stanu technicznego przechowywanego mienia oraz zachowania założonych warunków konserwacji dokonuje się obsługiwania w trakcie przechowywania. Obsługiwania te mają na celu wykrycie z odpowiednim wyprzedzeniem przyczyn, które mogą spowodować pogorszenie stanu technicznego przechowywanego mienia. 1038. Obsługiwania w trakcie przechowywania wykonuje magazynier lub wyznaczony zespół specjalistów (konserwatorów), a ich częstotliwość zależy od rodzaju obsługiwania oraz przyjętego sposobu przechowywania. 1039. Obsługiwanie zakonserwowanych statków powietrznych może realizować jedynie personel Służby Inżynieryjno-Lotniczej, posiadający uprawnienia tego typu obsług. Częstotliwość i zakres obsług określa dokumentacja eksploatacyjna danego typu statku powietrznego. 1040. Niezależnie od zastosowanej metody konserwacji i kwalifikacji do odpowiedniej grupy przechowywania, raz na 2 lata w ramach wymaganej przez ustawę o rachunkowości inwentaryzacji, przeprowadza się kontrolę ilościową i numerową broni, dokonując jej częściowego rozkonserwowania niezbędnego do odczytania danych identyfikacyjnych. 1041. Broń, z której w czasie kontroli usunięto pokrycia ochronne, należy niezwłocznie poddać zabiegom konserwacyjnym odtwarzającym naruszony sposób przechowywania. 1042. W okresie przygotowania UiSW i tśm do przechowywania, dowódca jednostki (instytucji) wojskowej odpowiedzialnej za przechowywanie powinien zorganizować prace obsługowo-konserwacyjne uwzględniając: 1) przygotowanie stanów osobowych do wykonywania prac obsługowo -konserwacyjnych i stawiania sprzętu na przechowywanie; 2) technologię procesu konserwacji i podatność konstrukcyjno-techniczną UiSW do realizacji tych czynności; 3) bilans możliwości własnego potencjału obsługowo-naprawczego oraz potrzeby wykorzystania potencjału szczebla nadrzędnego w przygotowaniu i postawieniu sprzętu na przechowywanie; 4) zaopatrzenie w urządzenia techniczne zabezpieczające przechowywanie i niezbędną ilość tśm i materiałów konserwacyjnych; 5) zastosowaną metodę przechowywania i wynikający z tego zakres prac; 6) przygotowanie miejsc magazynowania sprzętu wydzielonego do przechowywania; 7) termin rozpoczęcia i zakończenia stawiania sprzętu na przechowywanie; 8) niezbędny czas na realizację czynności sprawdzających, kontrolnych i administracyjnych. 1043. Osoby realizujące czynności konserwacyjne powinny posiadać przeszkolenie na stanowisku pracy, znać budowę sprzętu i technologię obsługiwania i zastosowanej metody przechowywania. W pierwszej kolejności do realizacji czynności konserwacji należy wykorzystywać etatowe struktury oraz ogniwa obsługowo-naprawcze jednostek wojskowych. W miarę potrzeb czynności konserwacyjne wykonywać mogą wyspecjalizowane ogniwa stacjonarnego i mobilnego potencjału obsługowo-naprawczego RBLog i BLog lub podmioty gospodarcze z poza RON. 1044. Podczas wykonywania prac przygotowawczych, zabiegów konserwacyjnych i stawiania sprzętu w miejscu magazynowania należy przestrzegać warunków

12 wynikających z wymagań gotowości bojowej, przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy oraz przepisów przeciwpożarowych. 1.2. Zasady gromadzenia zapasów 1.2.1. Zasady ogólne i cel gromadzenia zapasów 1045. Zapasy środków zaopatrzenia na zabezpieczenie wykonywania zadań przez jednostki wojskowe SZ RP w okresie pokoju, kryzysu i wojny, zwane zapasami, gromadzi się w okresie pokoju na poszczególnych szczeblach organizacyjnych oraz w gospodarce narodowej. 1046. Szczegółowe zasady i normy zabezpieczenia materiałowych potrzeb mobilizacyjnych i wojennych SZ RP określają odrębne przepisy. 1047. Zasadniczymi dokumentami stanowiącymi podstawę naliczenia zapasów środków zaopatrzenia są: 1) etat jednostki wojskowej; 2) wyciąg z zadań mobilizacyjnych, w tym zaszeregowanie do kategorii gotowości bojowej; 3) plan przydziałów gospodarczych; 4) tabele i normy należności; 5) wytyczne przełożonych dotyczące szczegółowych zasad i norm zabezpieczenia potrzeb mobilizacyjnych i wojennych SZ RP w środki zaopatrzenia. 1048. Zapasy dla Polskich Kontyngentów Wojskowych oraz dla pododdziałów zadeklarowanych do Sił Odpowiedzi NATO (SON) oraz Unii Europejskiej (UE) nalicza się zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz na podstawie innych dokumentów opracowywanych doraźnie przez COL odpowiednio do realizowanych zadań. 1049. W trakcie gromadzenia zapasów środków zaopatrzenia należy uwzględniać obowiązujące (nakazane) priorytety dotyczące: 1) sił zadeklarowanych do NATO i UE; 2) pozostałych sił, w tym również ich zaszeregowanie do poszczególnych kategorii gotowości. 1050. W Siłach Zbrojnych RP środki zaopatrzenia dzieli się na pięć klas zaopatrzenia: 1) klasa I - środki zaopatrzenia przeznaczone do konsumpcji zarówno przez personel, jak i zwierzęta; 2) klasa II - środki zaopatrzenia, w tym produkty medyczne, dla których zostały ustalone tabele należności lub wyposażenia; 3) klasa III - paliwa, oleje i smary do wszystkich zastosowań z wyjątkiem lotnictwa; 4) klasa III A - paliwa lotnicze, oleje i smary stosowane w lotnictwie; 5) klasa IV - środki zaopatrzenia, w tym materiały konstrukcyjne i fortyfikacyjne, dla których nie zostały ustalone tabele należności lub wyposażenia; 6) klasa V - środki bojowe. 1051. Uwzględniając przeznaczenie zgromadzonych zapasów środków zaopatrzenia wyróżniamy zapasy użytku bieżącego i zapasy wojenne. 1052. Zapasy użytku bieżącego stanowią środki zaopatrzenia przeznaczone do zabezpieczenia bieżącego funkcjonowania jednostki, potrzeb szkoleniowych i gospodarczych wojska. Dodatkowo zabezpieczają mobilizacyjne rozwinięcie wojsk oraz szkolenie po mobilizacyjnym rozwinięciu.

13 1053. Zapas wojenny stanowią środki zaopatrzenia przeznaczone do zabezpieczenia jednostek według etatu czasu wojennego i w czasie działań bojowych. 1054. Ze względu na przeznaczenie zapasy wojenne środków zaopatrzenia dzielą się na: 1) zapasy taktyczne; 2) zapasy operacyjne; 3) zapasy strategiczne. 1055. Zapasy taktyczne przeznaczone są dla pododdziałów, oddziałów szczebla taktycznego (równorzędnych). 1056. Zapasy środków zaopatrzenia stanowiących zapas taktyczny gromadzone i utrzymywane są zgodnie z urzutowaniem przy żołnierzu, sprzęcie (wozach bojowych, na środkach transportowych, jednostkach pływających, statkach powietrznych), w magazynach pododdziałów i oddziałów jednostek wojskowych, magazynach WOG, w składach RBLog. Zwolnienie środków zaopatrzenia w odniesieniu do zapasów taktycznych może być dokonane na podstawie decyzji dowódców RSZ (równorzędnych) w podległych jednostkach wojskowych. 1057. Zapasy operacyjne są to środki zaopatrzenia gromadzone i utrzymywane zgodnie z urzutowaniem w składach RBLog oraz w gospodarce narodowej. 1058. Dysponentem zgromadzonych zapasów operacyjnych jest Szef Inspektoratu Wsparcia SZ oraz Szef Inspektoratu Wojskowej Służby Zdrowia według swoich właściwości. 1059. Zapasy strategiczne stanowią środki zaopatrzenia gromadzone i utrzymywane zgodnie z urzutowaniem w składach RBLog. oraz w gospodarce narodowej, których dysponentem jest Szef Sztabu Generalnego WP. 1060. Zapasy utrzymuje się w sposób zapewniający sprawne ich załadowanie na środki transportowe zgodnie z planami ich wydawania, rozśrodkowania i ewakuacji. 1061. Do załadowania zapasów wykorzystuje się przygotowane grupy załadowcze (ewakuacyjne), środki transportowe i sprzęt przeznaczony do prac załadowczych. 1.3. Metody przechowywania technicznych środków materiałowych oraz uzbrojenia i sprzętu wojskowego 1.3.1. Przechowywanie technicznych środków materiałowych 1062. Do technicznych środków materiałowych (tśm) zaliczamy: części zamienne (zespoły, podzespoły, mechanizmy, urządzenia), zestawy naprawcze oraz środki chemiczne, narzędzia i inne materiały eksploatacyjno-naprawcze. 1063. Techniczne środki materiałowe mogą być składowane luzem, w zestawach (jednostkach ładunkowych), w opakowaniach fabrycznych producenta na regałach, paletach lub w specjalnym opakowaniu w magazynach zamkniętych RBLog oraz w magazynach WOG lub na okrętach. 1064. Tśm przechowywane w zestawach należy obowiązkowo zaopatrzyć w opis zestawu. 1065. Techniczne środki materiałowe przechowuje się luzem w opakowaniach jednostkowych lub zbiorczych (skrzyniach, pudłach, pojemnikach) rozmieszczone na regałach, stojakach i innych elementach wyposażenia magazynowego. W celu zapewnienia sprawnej zmiany dyslokacji mienia formuje się z ww. opakowań jednostki ładunkowe na znormalizowanych

14 paletach lub w pojemnikach transportowych. Zaleca się przechowywanie drobnych tśm w opakowaniach zastępczych (torebki foliowe, pudełka) pozwalających na grupowanie jednorodnych tśm w jednostkach wielokrotnych, łatwych do weryfikacji stanu posiadania. Sposób przechowywania tśm powinien zapewnić dostęp do każdego zespołu, podzespołu lub partii asortymentów technicznych środków materiałowych, nie wpływając na utratę ich jakości. Ponadto rozmieszczenie technicznych środków materiałowych powinno ułatwiać ich rotację i ewakuację. 1066. Tśm niejawne przechowuje się w kancelariach kryptograficznych odpowiednio do przepisów o ochronie informacji niejawnych. 1067. Zapasy wojenne technicznych środków materiałowych przeznaczone są do zabezpieczenia potrzeb napraw UiSW wykonywanych w okresie działań wojennych, kompletuje i przechowuje się w zestawach naprawczych: 1) ZN1 - zestaw naprawczy 1-go stopnia; 2) ZN2 - zestaw naprawczy 2-go stopnia; 3) ZN3 - zestaw naprawczy 3-go stopnia; 4) ZN4 - zestaw naprawczy 4-go stopnia. 1068. Dla techniki morskiej zestawy naprawcze gromadzi się z podziałem na ZN1, ZN2, ZN3. 1069. Dopuszcza się gromadzenia na potrzeby ZW tśm luzem odpowiednio do decyzji COL. 1070. Zestawienie asortymentowe i ilościowe technicznych środków materiałowych wchodzących w skład zestawów naprawczych ustala Centralny Organ Logistyczny. COL decyduje też o zakresie napraw wykonywanych z wykorzystaniem zestawów naprawczych. 1071. Zezwala się na wykorzystywanie technicznych środków materiałowych zgromadzonych na pokrycie potrzeb wojennych do realizacji zabezpieczenia naprawy sprzętu w czasie pokoju po uzyskaniu decyzji przełożonych (dysponentów zapasów). 1072. Techniczne środki materiałowe wykorzystane (zużyte) z zestawów naprawczych uzupełnia się niezwłocznie do stanu wyjściowego. 1073. Warunki przechowywania tśm zależą od właściwości materiału (tworzywa), z którego są one wykonane oraz od przyjętej metody konserwacji. Zabrania się składowania w jednym pomieszczeniu magazynowym technicznych środków materiałowych oddziaływujących na siebie w sposób destrukcyjny. 1074. Warunki przechowywania technicznych środków materiałowych powinny zapewniać każdej grupie spełnienie wymogów w zakresie temperatury i wilgotności powietrza odpowiednio do wymogów określonych przez producenta i wynikających z właściwości materiałów z jakich tśm wykonano. 1075. Dla tśm stosowanych w lotnictwie warunki przechowywania przedstawiono w załączniku F. 1076. Zmierzone parametry warunków klimatycznych należy rejestrować na podstawie wskazań przyrządów pomiarowych posiadających ważną kontrolę metrologiczną i archiwizować. 1077. W powyższej kwestii bezwzględnie należy przestrzegać norm określonych dla warunków przechowywania techniki wrażliwej tj. elementów elektrycznych, elektronicznych, elektrotechnicznych, optycznych, optoelektronicznych i elementów aparatury kontrolno-pomiarowej. 1078. W przypadku braku określenia norm dotyczących warunków przechowywania, decyzje w tym zakresie podejmuje szef służby WOG/RBLog na podstawie

15 dostępnej wiedzy co do właściwości fizykochemicznych materiałów i tworzyw, z których wytworzono tśm oraz ich podatności na oddziaływanie środowiska i zachodzące procesy korozji i starzenia. Powyższe zasady przechowywania opracowuje w formie wewnętrznych przewodników. 1079. Techniczne środki materiałowe, mające zastosowanie w różnych typach i markach UiSW, przechowuje się skomasowane w jednej marce, grupie wiodącej (dotyczącej UiSW gdzie najliczniej występuje dany tśm), uwzględniając oznaczenie ich jednolitym indeksem materiałowym (JIM). 1080. Przy każdym asortymencie, w miejscu ich rozlokowania, powinna być umieszczona wywieszka materiałowa (wzór MON-Gm-8) zawierająca informację o kategorii, nazwie i indeksie JIM. 1081. Karty gwarancyjne, świadectwa jakości, protokoły stanu technicznego, instrukcje użytkowania, opis zestawu, metryki, wywieszki firmowe itp. przechowuje się przy technicznych środkach materiałowych w sposób zabezpieczający ich czytelność oraz wykluczający utratę lub zniszczenie. 1082. Przechowywane techniczne środki materiałowe powinny być zakonserwowane w sposób zależny od ich rodzaju oraz okresu przewidywanego przechowywania oraz wymagań producenta. 1083. Dla technicznych środków materiałowych wymagających okresowych zabiegów (sprawdzeń, badań, przeglądów), należy wykonywać czynności zgodnie z zaleceniami producenta lub Centralnego Organu Logistycznego. 1084. Zabiegom konserwacyjnym podlegają techniczne środki materiałowe kategorii 1 i 2 przechowywane w magazynach RBLog luzem na potrzeby SZ RP lub utrzymywane w RBLog, WOG i JW na potrzeby „ZW” zarówno luzem, jak i w zestawach naprawczych (ZN). 1085. Tśm inne niż zabezpieczające potrzeby wojenne powinny zostać zużyte w procesie eksploatacji UiSW jednostek wojskowych z rejonu odpowiedzialności najdalej do zakończenia następnego cyklu planowania potrzeb. W przypadku braku możliwości ich wykorzystania w ww. terminie podlegają one określonym zabiegom konserwacyjnym. 1086. Przeprowadzenie zabiegów konserwacyjnych tśm dokumentuje się na odwrocie wywieszki materiałowej. 1087. W stosunku do materiałów i tśm posiadających ograniczony okres przechowywania (składowania) należy ściśle przestrzegać zasad rotacji. Do obowiązków magazyniera należy zgłaszanie przełożonym o kończącym się okresie składowania danych materiałów lub wyrobów. 1088. Odpowiednio do przyjętych zasad należy na wszystkich poziomach planowania generować realne potrzeby, tak by unikać gromadzenia nadmiernych zapasów tśm na potrzeby zabezpieczenia procesu bieżącej eksploatacji UiSW. Zakupione tśm należy w pierwszej kolejności wykorzystywać na cele rotacji gromadzonych zapasów wojennych. 1089. W przypadku ograniczenia dostępności tśm (w tym zakończenia ich produkcji, deficytem rynkowym środków zaopatrzenia itp.) dopuszcza się gromadzenie zapasów tśm w ilości zabezpieczającej pełen cykl eksploatacji danego UiSW. 1090. Rotację tśm przeprowadza się w celu zachowania najwyższej wartości użytkowej tśm utrzymywanych w przechowywaniu uwzględniając: 1) dane techniczno-eksploatacyjne producenta; 2) okres gwarancji; 3) warunki przechowywania; 4) możliwość wykonania zabiegów konserwacyjnych.

16 1091. Odpowiedzialność za gospodarowanie zgromadzonymi zapasami tśm zapewniającą ich efektywne wykorzystanie i rotację ponosi szef służby odpowiedniego szczebla zarządzania. 1092. Determinantem zdatności do użycia przechowywanych tśm są okresy ważności ustalone przez producenta. W przypadku braku takich uwarunkowań zdatność do użycia jest warunkowana zachowaniem właściwości fizykochemicznych oraz innych parametrów, w tym szczególnie parametrów kształtu. 1093. Każde przekroczenie okresu ważności przechowywanych tśm oraz utrata możliwości ich wykorzystania zgodnie z przeznaczeniem, podlegać powinna ocenie w wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego. 1094. W przypadku wycofania z użytkowania w SZ RP całej grupy UiSW, dopuszcza się równoczesne wycofanie zgromadzonych na potrzeby eksploatacji tego UiSW technicznych środków materiałowych. Dotyczy to również zmniejszenia ilości tśm proporcjonalnie do ograniczeń ogólnej liczby eksploatowanego danego UiSW, wynikające ze zmian strukturalnych i etatowych SZ RP. Decyzje w tym zakresie podejmuje COL w porozumieniu z gestorem. 1095. W przypadku wycofania z użytkowania w SZ RP całej grupy UiSW, wycofaniu podlegają również zgromadzone do niej tśm. 1096. Sprzęt i techniczne środki materiałowe, które utraciły pierwotne właściwości użytkowe wskutek wieloletniego okresu przechowywania, np. zapasy wojenne, podlegają odpowiedniemu przeklasyfikowaniu, włącznie z zakwalifikowaniem ich do odpadów, zgodnie z obowiązującymi przepisami. 1097. Ustalone okresy ważności konserwacji podlegają weryfikacji w ramach prowadzonych przeglądów kontrolnych. Okres ważności konserwacji przechowywanych tśm może być przedłużony o 25% założonego cyklu po uprzednim komisyjnym stwierdzeniu braku przeciwwskazań. Decyzję taką, zarówno w stosunku do własnych zasobów, jak i do zasobów przyjętych do wykonywanych czynności konserwacji, podejmuje Szef Służby RBLog i odnotowuje w rozkazie dziennym na podstawie sporządzonego PST. 1098. RBLog/WOG/JW organizują konserwację przechowywanych technicznych środków materiałowych (znajdujących się w zestawach naprawczych i gromadzonych luzem) znajdujących się we własnych magazynach /pododdziałach. 1099. Zgromadzone zestawy naprawcze podlegają cyklowi okresowej konserwacji (przeglądowi). Konserwacje zestawów naprawczych zawierających części przeznaczone do naprawy silników, układów przeniesienia napędu, układów bieżnych oraz elementów technicznych konstrukcji wykonuje się maksymalnie co 8 lat, chyba że opis zestawu przewiduje inaczej. 1100. Przeprowadzenie zabiegów konserwacyjnych zestawów naprawczych oraz przeglądów technicznych dokumentowane jest w „Metryce zestawu” - załącznik G. 1101. Nie poddaje się zabiegom konserwacyjnym zestawów naprawczych, jeżeli producent zastrzega sobie brak możliwości otwierania opakowania fabrycznego. 1102. Zestawy naprawcze składające się z elementów elektrycznych, elektronicznych, elektrotechnicznych, optycznych, optoelektronicznych, elementów aparatury kontrolno-pomiarowej podlegają przeglądom i konserwacji odpowiednio do ustaleń COL wydawanych równolegle z zasadami tworzenia tych zestawów. 1103. W przypadku braku jednoznacznych ustaleń czasookresu wykonywanych konserwacji podstawą do ustalenia cyklu konserwacji pozostaje możliwy do

17 identyfikacji najkrótszy czas wymaganej konserwacji (przeglądu) tśm wchodzącego w skład zestawu naprawczego. 1104. COL może dokonać zmiany przyjętego czasookresu przeglądów i konserwacji zestawów naprawczych sam lub na wniosek Szefa Służby WOG/RBLog. 1105. Potrzeby w zakresie środków finansowych niezbędnych na zakup materiałów konserwacyjnych stosownie do zadań planuje odpowiednio JW/WOG/RBLog zgodnie z przyjętymi zasadami planowania potrzeb w SZ RP. 1106. Jednostki wojskowe przechowujące zestawy naprawcze generują w cyklu planistycznym potrzeby wykonania konserwacji tych zestawów do WOG. 1107. W przypadku braku możliwości wykonania konserwacji siłami własnymi, WOG przesyłają do RBLog potrzeby konserwacji zestawów naprawczych własnych oraz jednostek wojskowych z rejonu odpowiedzialności w terminach uwarunkowanych cyklem planistycznym. 1108. Terminy wykonania konserwacji zestawów naprawczych powinny być ujęte w opracowanych przez RBLog „Planach obsługiwań technicznych UiSW w …..na ….rok”. Na podstawie opracowanych w RBLog planów obsługiwań technicznych zestawów naprawczych WOG otrzymują ich wyciągi będące podstawą do realizacji konserwacji. Jednostki wojskowe będące na zaopatrzeniu WOG otrzymują wyciągi z WOG. 1.3.2. Przechowywanie zespołów i podzespołów 1109. Przechowywanie zespołów i podzespołów wymaga zastosowania jednostek ładunkowych, paletowych lub pakietowych. W uzasadnionych przypadkach wynikających ze specyfiki przechowywanych zespołów i podzespołów dopuszczalna jest inna forma przechowywania. 1110. Przed uruchomieniem procesu przechowywania zespołów i podzespołów w jednostki ładunkowe należy wykonać: 1) przegląd techniczny; 2) odpowiednią obsługę techniczną lub naprawę; 3) właściwą konserwację wykonaną dobraną metodą (najkorzystniejszą ze względu na czas przechowywania). 1111. W celu zapewnienia odpowiedniej cyrkulacji powietrza, właściwego dostępu do przechowywanego sprzętu, wymagane jest utrzymanie przejść komunikacyjnych między stosami jednostek ładunkowych. 1112. W zależności od wielkości (wymiarów) przechowywanych elementów składuje się je na regałach, paletach, pojemnikach, specjalnych podstawach lub podkładach. Sposób składowania należy dobierać indywidualnie dla każdego rodzaju i typu urządzenia, uwzględniając jego wymiary, kształt oraz wagę. 1113. Części zapasowe i narzędzia stanowiące wyposażenie zespołu lub podzespołu należy składować razem z nimi w oryginalnych opakowaniach (pokrowcach, kartonach, skrzyniach). W przypadkach składowania dużej ilości jednego typu zespołu, skrzynie z wyposażeniem do nich można składować oddzielnie. 1114. Sprzęt posiadający układy i podzespoły elektryczne, elektroniczne, elektrotechniczne, optyczne, optoelektroniczne, elementy aparatury kontrolno -pomiarowej i elektroniczne elementy izolacyjne należy przechowywać w magazynach odpowiadającym warunkom (temperatura, wilgotność) wynikających z charakteru przechowywanego sprzętu oraz wymogów narzuconych przez producenta. 1115. Zespoły i podzespoły o dużych wymiarach należy przykrywać pokrowcami wchodzącymi w skład wyposażenia lub wykonanymi specjalnie na okres

18 przechowywania. Wyroby małogabarytowe powinny być przechowywane w opakowaniach zamkniętych (np. z kartonu, drewna, tworzyw sztucznych). 1116. Metalowe powierzchnie zespołów i podzespołów, które nie są pomalowane należy zabezpieczyć metodą bezsmarową i dodatkowo papierem antykorozyjnym. Nie wolno stosować smarowej metody konserwacji powierzchni z uszczelkami gumowymi lub elementów izolacyjnych. 1117. Przechowywane zespoły i podzespoły, maszty, zespoły antenowe należy składować w sposób uniemożliwiający wzajemne opieranie się o siebie. Wszelkie otwory należy zabezpieczyć odpowiednimi korkami i owinąć papierem antykorozyjnym. 1118. Przygotowując zespoły i podzespoły do przechowywania krótkookresowego należy: 1) mechanizmy przekładniowe, układy olejowe napełnić olejami; 2) układy paliwowe napełnić odpowiednim paliwem; 3) układy chłodzenia napełnić właściwym płynem chłodzącym; 4) akumulatory zdjąć i przekazać do przechowywania. 1119. W przypadku przechowywania długookresowego elementy układów chłodzenia osusza się i izoluje ich wnętrza od wpływu czynników zewnętrznych. 1120. Części o dużych wymiarach liniowych (wały napędowe, koła zębate itp.) należy przechowywać w taki sposób, aby nie doszło do ich deformacji na skutek ugięcia. Do przechowywania elementów długich znajdują zastosowanie regały wspornikowe. O konstrukcji regału decyduje wysokość oraz ciężar składowanych elementów. 1121. Części spasowane fabrycznie (elementy silników spalinowych, koła zębate, elementy układów hydraulicznych) przechowuje się parami w opakowaniach jednostkowych. 1122. Części silnikowe (głowice, kartery, bloki cylindrów) posiadające duże powierzchnie, gładko obrobione i wystające śruby przechowuje się w sposób uniemożliwiający ich wzajemne stykanie się w celu zabezpieczenia obrobionych powierzchni i śrub przed uszkodzeniami. 1123. Silniki przechowywane w magazynach powinny być ustawione na indywidualnych podstawach. Zabrania się ustawiania silników bezpośrednio na podłodze i opierania wzajemnego. Silniki przechowuje się oddzielnie wg marki i roku produkcji. 1124. Silniki przechowuje się w zasadzie w jednej warstwie. Dopuszcza się przechowywanie w kilku warstwach w przypadku posiadania odpowiednich specjalnych regałów. Przyjęty sposób rozmieszczenia silników powinien zapewnić dostęp urządzeniom przeładunkowym. 1125. Chłodnice wodne i olejowe, zbiorniki paliwa, oleju, wody itp. przechowuje się w taki sposób, aby nie spowodować ich deformacji lub uszkodzenia. Króćce układów chłodzenia, paliwowego i olejowego silników nie zabezpieczone metodą luźno pokrowcową powinny być zabezpieczone zaślepkami, korkami lub w inny sposób uniemożliwiający przenikanie czynników zewnętrznych. 1126. Zespoły zakonserwowane metodą luźnopokrowcową układa się w taki sposób, aby pokrowce nie stykały się ze sobą, a wskaźniki wilgotności były dobrze widoczne. Należy przy tym zwrócić uwagę, by pokrowce były całe i szczelne. 1127. W przypadku magazynowania materiałów, które cechują się niestandardowymi wymiarami lub dużymi obciążeniami, należy stosować regały o odpowiednio sztywnej konstrukcji zapewniającej odpowiednie warunki ułożenia oraz łatwą możliwość dostępu i pobierania.

19 1.3.3. Przechowywanie substancji i środków niebezpiecznych 1128. Niebezpiecznymi substancjami nazywamy substancje, które w czasie magazynowania, transportu, załadunku, rozładunku mogą w negatywny sposób oddziaływać na otoczenie, stwarzając zagrożenia pożarowo-wybuchowe, zagrożenia dla zdrowia lub życia człowieka, a także otaczającego środowiska. 1129. Do produktów niebezpiecznych przechowywanych w magazynach należą: 1) kwasy, zasady, wodorotlenki, rozpuszczalniki, farby, lakiery; 2) chemikalia - materiały eksploatacyjne do filtrów wody, odkażalniki; 3) gazy techniczne; 4) szkło organiczne; 5) materiały konserwacyjne (smary mineralne, gumy techniczne) itp. 1130. Szczegółowe właściwości każdej przechowywanej substancji i środka niebezpiecznego opisuje karta charakterystyki preparatu niebezpiecznego, która powinna znajdować się przy nim. Przykładowy wzór karty przedstawiono w załączniku H. 1131. Osoby funkcyjne odpowiedzialne za prowadzenie gospodarki materiałowej substancjami niebezpiecznymi powinny posiadać stosowne przeszkolenia specjalistyczne i uprawnienia magazyniera tych środków. 1132. Magazyny, w których przechowuje się substancje i środki niebezpieczne muszą być właściwie oznakowane, posiadać niezbędne wyposażenie techniczne (sprawną i wydajną wentylację, odpowiednią instalację elektryczną, ogrzewanie) odpowiadające warunkom ujętym w karcie charakterystyki. Dodatkowo muszą posiadać niezbędne środki i materiały do neutralizacji przechowywanych środków. 1133. Funkcjonująca w magazynie wentylacja musi w pełni gwarantować bezpieczeństwo pracy osobom wykonującym pracę oraz zapewnić określone przez producenta warunki przechowywania substancji i środków niebezpiecznych poprzez wielokrotną wymianę objętości powietrza zawartego w magazynie. 1134. W magazynach, gdzie składowane są szczególnie niebezpieczne i trujące substancje dla których przekroczenie stężenia granicznego może skutkować zatruciem lub samoczynnym wybuchem (zapłonem), należy stosować odpowiednie sygnalizatory przekroczenia stężenia tych czynników. 1135. Nie wolno razem składować substancji stwarzających zagrożenie ze względu na możliwość wzajemnego niepożądanego oddziaływania np. kwasów z rozpuszczalnikami, farbami. Podłoga w magazynach, w których przechowuje się substancje i środki niebezpieczne powinna być wykonana z materiałów odpornych na ich działanie. 1136. Butle ze sprzężonymi gazami należy przechowywać w miejscach osłoniętych od promieni słonecznych, z dala od źródeł ciepła (paleniska, piece, kaloryfery) w pozycji pionowej, zabezpieczone przed upadkiem. 1137. Butle i pojemniki z gazami technicznymi należy przechowywać w pomieszczeniach (magazynach) o konstrukcji budowlanej zapewniającej odpowiednią ochronę w przypadku wybuchu poprzez skierowanie fali uderzeniowej w kierunku lekkiej konstrukcji dachu. 1138. Przechowywane pełne i puste butle nie powinny bezpośrednio stykać się ze sobą. Przed umieszczeniem butli w magazynie należy sprawdzić sprawność butli oraz datę jej cechowania (legalizacji). Niedopuszczalne są, zwłaszcza na butlach z tlenem, plamy olejów i smarów. Szczególną uwagę należy zwrócić na czystość i sprawność zaworów redukcyjnych.

20 1139. Zabrania się przechowywania butli z tlenem razem z gazami palnymi np. acetylenem. 1140. Do zasad ogólnych przechowywania substancji i środków niebezpiecznych zaliczyć należy: 1) przechowywanie w oryginalnych opakowaniach fabrycznych, które w większości są hermetyczne, na podstawach lub dolnych półkach regałów magazynowych; 2) przestrzeganie określonych terminów i zasad rotacji; 3) dostosowanie warunków przechowywania do właściwości fizyko -chemicznych przechowywanego środka (właściwości żrące, utleniające, łatwopalność); 4) zapewnienie wymuszonej i grawitacyjnej wentylacji pomieszczeń magazynowych; 5) stosowanie środków indywidualnej ochrony - rękawice, buty gumowe, okulary ochronne, fartuchy, maski. 1141. Wszystkie naczynia z przechowywanymi środkami niebezpiecznymi powinny podlegać kontroli i nadzorowi pod względem ich ilości i jakości. 1.3.4. Przechowywanie baterii i akumulatorów elektrycznych 1142. Akumulatory oraz baterie alkaliczne zaliczamy do chemicznych źródeł prądu. W zależności od typu akumulatory dzielimy na kwasowe (ołowiowo -rozruchowe, trakcyjne, wykonane w technologii AGM - skrót AGM od ang. -absorbent glas mat, żelowe) oraz zasadowe. 1143. Akumulatory ołowiowe rozruchowe oraz niektóre typy akumulatorów zasadowych mogą być przechowywane w stanie uruchomionym jak też nieuruchomionym (suchoładowane lub suche). 1144. Akumulatory zasadowe, przechowuje się oddzielnie od akumulatorów kwasowych, a akumulatory uruchomione oddzielnie od nieuruchomionych (suchych i sucho ładowanych). 1145. Akumulatory oraz baterie akumulatorów kwasowych uruchomionych należy składować w oddzielnych pomieszczeniach, w których nie wolno przechowywać innego sprzętu. 1146. Pomieszczenia, w których przechowuje się akumulatory w stanie uruchomionym, powinny posiadać wentylację wymuszoną, temperaturę w granicach od 100C do 250C i wilgotność względną do 70%. Podczas przechowywania akumulatory powinny być zabezpieczone przed bezpośrednim działaniem promieni słonecznych. 1147. Ustawia się je na regałach, paletach z nadstawkami lub podkładach. Dla akumulatorów kwasowych przechowywanych luzem dopuszcza się ich składowanie w dwóch warstwach, z tym że warstwy te muszą być przełożone listwami z drewna w celu zabezpieczenia korków oraz złączy przed uszkodzeniem. Końcówki akumulatorów oraz mostki łączące ogniwa należy zabezpieczyć (np. smarem antykorozyjnym lub wazeliną techniczną w przypadku braku oryginalnych nakładek z tworzywa sztucznego). 1148. Akumulatory przechowywane w stanie uruchomionym należy okresowo konserwować i doładowywać. Szczegółowe zasady konserwacji i ładowania poszczególnych typów akumulatorów powinny być zawarte w dołączonych do nich instrukcjach użytkowania i obsługi opracowanych przez producenta lub na podstawie wskazań COL właściwego dla danego typu akumulatora.

21 1149. Jeżeli nie określono zasad konserwacji i obsługiwania przyjmuje się następujący zakres prac konserwacyjnych i okresy obsługiwania akumulatorów kwasowych w stanie uruchomionym: 1) czyszczenie końcówek i powierzchni akumulatora, raz w miesiącu; 2) sprawdzenie poziomu elektrolitu, raz w miesiącu (tylko dla akumulatorów wyposażonych w korki zalewcze); 3) sprawdzenie gęstości elektrolitu, raz w miesiącu (tylko dla akumulatorów wyposażonych w korki zalewcze); 4) ładowanie wyrównawcze lub doładowanie akumulatorów, raz na trzy miesiące (w zależności od stanu technicznego akumulatora); 5) ładowanie kontrolno-odświeżające raz na rok. 1150. Akumulatory podłączone do układu mikroładowania nie podlegają ładowaniu wyrównawczemu raz na trzy miesiące. Czynności te wykonuje się raz na 6 miesięcy. 1151. Przy określaniu okresu eksploatacyjnego akumulatora nie uwzględnia się czasu jego przechowywania w stanie suchym. 1152. Sprzęt będący w przechowywaniu krótkookresowym powinien posiadać zamontowane akumulatory z wyłączeniem ich z obwodu elektrycznego (poprzez wyłącznik masy, lub zdjęcie zacisków z akumulatora). 1153. Sprzęt będący w przechowywaniu długookresowym powinien posiadać zdemontowane akumulatory i magazynowane w pomieszczeniach zapewniających wymagane parametry warunków przechowywania. 1154. Dopuszcza się na czasowe odstąpienie od wskazanych wyżej zasad przechowywania źródeł zasilania, jeśli wynika to z potrzeb realizacji zadań szkoleniowych i mobilizacyjnych SZ RP. 1155. Wycofanie z eksploatacji akumulatorów kwasowych regulują przepisy ujęte w instrukcji „Zarządzanie eksploatacją UiSW w SZ RP”. DD/4.22.13. 1156. Akumulatory zasadowe do urządzeń wojskowych mogą być przechowywane: 1) w stanie nienaładowania lub rozładowania (częściowego lub całkowitego); 2) w stanie naładowania (gotowości do natychmiastowego użycia). 1157. Ogniwa i baterie suche do sprzętu, w tym elektronicznego i elektrotechnicznego należy składować w opakowaniach lub luzem ułożone na regałach w pojemnikach lub na paletach z nadstawkami, z podziałem według typów i miesięcy produkcji. Układa się je pionowo, baterie do 5 warstw jedna na drugiej, ogniwa suche maksymalnie dwie warstwy. Do każdej partii ogniw i baterii należy dołączyć wywieszkę materiałową z podanym terminem upływu okresu gwarancji. 1158. W przypadku magazynowania dłuższego niż 3 miesiące, ogniwa akumulatorów zaleca się przechowywać w stanie wyładowanym. Zaciski akumulatorów powinny być oczyszczone z nalotów soli, wytarte do sucha i lekko natłuszczone wazeliną techniczną. Korki powinny być oczyszczone i szczelnie zamknięte. 1159. Pomieszczenie przeznaczone do przechowywania akumulatorów zasadowych powinno być czyste i suche. Temperatura w pomieszczeniach powinna wynosić od 5oC do 30oC i wilgotności względnej powietrza do 70%. Podczas przechowywania akumulatory powinny być zabezpieczone przed bezpośrednim działaniem promieni słonecznych, oparów, kwasów, zasad i opadów atmosferycznych. 1160. Okres przechowywania w stanie naładowania (w gotowości do natychmiastowego użycia) nie powinien być dłuższy niż: 1) do 5 lat dla akumulatorów zasadowych kadmowo-niklowych;

22 2) do 4 lat dla akumulatorów zasadowych kadmowo-niklowych szczelnie zamkniętych; 3) do 2 lat dla akumulatorów zasadowych srebrowo-cynkowych. 1161. Okres przechowywania akumulatorów zasadowych nowych w stanie suchym (nieuruchomionych - bez elektrolitu) nie powinien być dłuższy niż: 1) do 3 lat dla akumulatorów zasadowych kadmowo-niklowych; 2) do 2 lat dla akumulatorów zasadowych srebrowo-cynkowych. 1162. Zakres prac dotyczący akumulatorów zasadowych przechowywanych w gotowości do natychmiastowego użycia realizowany jest zgodnie z dokumentacją techniczną producenta i obejmuje: 1) przegląd stanu zewnętrznego, czyszczenie i konserwacja; 2) kontrolę stanu elektrolitu w akumulatorach; 3) wymianę elektrolitu w akumulatorach; 4) ładowanie lub doładowywanie; 5) pomiar pojemności, rozładowanie kontrolne; 6) regenerację akumulatorów. 1163. Zasady przechowywania i użytkowania innych niż wskazane chemicznych źródeł zasilania, w tym wszelkiego rodzaju baterii i innych chemicznych źródeł zasilania określa COL odpowiednio do swoich uprawnień, przyjmując jako podstawę instrukcje i fabryczne dane techniczno-eksploatacyjne. 1164. W każdym przypadku braku określonych zasad eksploatowania i przechowywania chemicznych źródeł zasilania należy kierować się wskazaniami wynikającymi z instrukcji fabrycznych oraz wymagań techniczno -eksploatacyjnych tych źródeł, kierując się nadrzędną potrzebą utrzymania zdolności do użycia UiSW do którego zasilania służą. 1.3.5. Przechowywanie ogumienia i wyrobów gumowych 1165. Ogumienie przechowuje się na stojakach w specjalnych paletach lub na podłodze na drewnianych podkładach (w pozycji stojącej), w pomieszczeniach zaciemnionych o temperaturze od +50C do +150C, suchych o wilgotności względnej do 70%, posiadających wentylację. 1166. Dopuszczalne jest przechowywanie ogumienia w opakowaniach fabrycznych, a opony zamontowane na obręczach powinny być przechowywane na stojakach lub w pozycji leżącej (maksymalnie po 4 szt. w stosie) z ciśnieniem podwyższonym o 0,5 atm., tj.500 hp od zalecanego w trakcie eksploatacji przez producenta. Nie powinno się przechowywać opon na otwartym powietrzu lub pod zadaszeniem. 1167. Dętki przechowuje się wewnątrz opon w stanie lekko napompowanym. Występujące luzem przechowuje się na regałach lekko napompowane lub w stosach nie wyższych niż 50 cm, rozłożone do pełnego kształtu. Co trzy miesiące należy zmieniać ich położenie w stosie. 1168. Dętki, wkłady ochronne oraz inne elementy gumowe powinny być okresowo konserwowane talkiem technicznym. 1169. Drobne elementy gumowe (w tym uszczelki, podkładki itp.) można przechowywać z częściami zamiennymi, jednak muszą być zabezpieczone przed działaniem promieni słonecznych. Nie powinny być przechowywane wspólnie z rozpuszczalnikami, paliwem, smarami, środkami chemicznymi, itp. 1170. Ogumienie i wyroby gumowe przechowywane w magazynach należy wydawać w ramach zaopatrzenia z najstarszą datą produkcji.

23 1.3.6. Przechowywanie uzbrojenia i sprzętu wojskowego 1171. Przechowywanie UiSW obejmuje całokształt przedsięwzięć zapewniających utrzymanie go w pełnej sprawności technicznej, w okresie dłuższych przerw w użytkowaniu, poprzez realizację określonych czynności związanych z jego magazynowaniem oraz obsługiwaniem podczas przechowywania. 1172. Do zasadniczych czynności związanych z realizacją ww. procesu należą: magazynowanie, obsługiwanie, konserwacja, kontrola stanu technicznego i przeglądy okresowe. 1173. Uzbrojenie i sprzęt wojskowy przechowuje się: 1) w składach materiałowych RBLog; 2) w magazynach WOG; 3) w jednostkach wojskowych - w odpowiednio przygotowanych magazynach pododdziałów, magazynach oddziałowych lub w parkach sprzętu technicznego lub płaszczyznach postoju (stoiskach) statków powietrznych. 1174. Pojazdy samochodowe załadowane niebezpiecznymi materiałami (amunicja, produkty MPS, materiały wybuchowe itp.) mogą być przechowywane poza terenem wyznaczonych magazynów i placów składowania w przypadkach podyktowanych względami bezpieczeństwa oraz ze względu na potrzeby mobilizacyjne, zgodnie z zasadami określonymi w odrębnych przepisach. 1175. UiSW przeznaczone do naprawy (średniej, głównej, konserwacyjnej) lub wycofania z eksploatacji należy przechowywać w wydzielonej części magazynu. Każdy egzemplarz takiego sprzętu powinien mieć załączony PST sankcjonujący taką decyzję. 1176. W zależności od posiadanych przestrzeni magazynowych dopuszcza się przechowywanie UiSW przeznaczonego do wycofania z eksploatacji poza magazynem, w warunkach zapewniających podtrzymanie stanu technicznego. 1177. UiSW zamontowane na podwoziach gąsienicowych lub ciągniki gąsienicowe w czasie przechowywania ustawia się w magazynach otwartych i półotwartych na podkładach drewnianych impregnowanych lub żelbetonowych o szerokości odpowiadającej szerokości gąsienicy i grubości minimalnej 5 cm. 1178. UiSW, w skład którego wchodzą podzespoły elektryczne, elektroniczne, elektrotechniczne, optyczne, optoelektroniczne, elementy aparatury kontrolno -pomiarowe należy przechowywać w magazynach zamkniętych odpowiadającym warunkom (temperatura, wilgotność) wynikających z charakteru przechowywanego sprzętu oraz wymogów narzuconych przez producenta. 1179. W celu zapewnienia właściwego przebiegu kontroli i przeglądów okresowych oraz cyrkulacji powietrza należy: 1) umożliwić dostęp do przechowywanego sprzętu; 2) zachować minimalne odległości w relacji miedzy pojazdami, a ścianami garażu zgodnie z obowiązującymi przepisami ppoż.; 3) zapewnić przestrzeganie obowiązujących warunków ochrony ppoż. 1180. Zabezpieczenie przechowywanego UiSW w magazynach otwartych i półotwartych, w tym sposób ochrony i dostępu do sprzętu realizowane jest zgodnie z przyjętymi rozwiązaniami organizacyjnymi ustalonymi przez dowódcę jednostki (instytucji) wojskowej odpowiedzialnej za przechowywanie. 1.3.6.1. Przechowywanie metodą pokrowców wielokrotnego użytku 1181. Przechowywanie metodą pokrowców wielokrotnego użytku polega na umieszczeniu przygotowanego sprzętu w pokrowcu wielokrotnego użytku,

24 wewnątrz którego utrzymuje się atmosferę o wilgotności względnej w granicach 40-50 %. Proces ten osiągany jest przy pomocy urządzeń technicznych lub środków osuszających. Przewidywany czas wykorzystania pokrowców wynosi 10 lat. 1182. Dla sprzętu wielkogabarytowego do utrzymania założonej wilgotności względnej powietrza w pokrowcach wielokrotnego użytku stosować należy - osuszanie dynamiczne, dla sprzętu o małych gabarytach - osuszanie statyczne. 1183. UiSW w pokrowcach wielokrotnego użytku może być przechowywane we wszystkich typach magazynów. 1184. Sprzęt wojskowy przechowywany we wszystkich typach pokrowców wielokrotnego użytku powinien mieć podstawowe układy dodatkowo zabezpieczone bezsmarowymi środkami konserwacyjnymi (w przypadku ich braku smarowymi środkami konserwacyjnymi). Dotyczy to przede wszystkim uzbrojenia pokładowego. 1185. Przewidywany czas magazynowania UiSW z wykorzystaniem pokrowców wielokrotnego użytku wynosi 5 lat. 1186. Rozróżnia się następujące typy pokrowców wielokrotnego użytku: 1) indywidualny pokrowiec wielokrotnego użytku osuszany dynamicznie (IPWU-D); 2) uniwersalny pokrowiec wielokrotnego użytku osuszany dynamicznie (UPWU-D); 3) indywidualny pokrowiec wielokrotnego użytku osuszany statycznie (IPWU-S); 4) na stelażu osuszany dynamicznie (PNS-D); 5) podwieszany osuszany dynamicznie (PP-D); 6) próżniowy wielokrotnego użytku (PPWU). 1187. Przy wyborze metody przechowywania UiSW przy zastosowaniu pokrowców wielokrotnego użytku należy wziąć pod uwagę następujące czynniki: 1) obiekt przechowywania - odnosi się do rodzaju UiSW i jego znaczenia w procesie gotowości bojowej jednostki wojskowej oraz jego nowoczesności; 2) posiadana infrastruktura techniczna - powinna minimalizować koszty stawiania na przechowywanie, przy jednoczesnym zapewnieniu dla każdego rodzaju sprzętu najbardziej skutecznej ochrony przed korozją, ochrony i obrony; 3) okres przechowywania i zastosowana metoda - gwarantowały w całym okresie magazynowania skuteczne zabezpieczenie przechowywanego sprzętu przed wpływem czynników atmosferycznych. 1188. Wykorzystanie próżniowego pokrowca wielokrotnego użytku (PPWU) polega na wytworzeniu podciśnienia powietrza o wartości około 0,01 atm., tj.10 hPa w specjalnym pokrowcu (kontenerze), w którym przechowywany jest sprzęt, co powoduje zmniejszenie ogólnej zawartości wilgoci wewnątrz pokrowca (kontenera). 1.3.6.2. Przechowywanie metodą pokrowców jednorazowego użytku 1189. Metoda ta polega na umieszczeniu przygotowanego sprzętu (zespołu, podzespołu, układu itp.) niewielkich rozmiarów w luźno dopasowanym do jego kształtu pokrowca jednorazowego użytku (PJU), wykonanym z różnego typu lekkich folii.

25 1190. We wnętrzu pokrowca i przechowywanego sprzętu umieszcza się silnie higroskopijny materiał osuszający, w postaci np. żelu krzemionkowego w ilości gwarantującej utrzymanie wilgotności względnej powietrza mniejszej od 50% oraz barwne wskaźniki wilgotności względnej powietrza. 1191. UiSW przechowywany w pokrowcach jednorazowego użytku powinien mieć podstawowe elementy dodatkowo zabezpieczone bezsmarowymi lub smarowymi środkami konserwacyjnymi. Ponadto w celu podniesienia skuteczności osuszania sprzętu należy otworzyć lub zdjąć wszystkie przegrody wewnętrzne lub zaślepki. 1192. Przewidywany czas przechowywania UiSW z wykorzystaniem tej metody wynosi 5 lat. 1193. W trakcie prowadzonych przeglądów codziennych, jednak nie rzadziej niż 1 raz w tygodniu, należy na barwnych wskaźnikach wilgotności sprawdzać wilgotność względną w pokrowcu jednorazowego użytku. W przypadku stwierdzenia wilgotności względnej wynoszącej powyżej 60%, należy dokonać sprawdzenia stanu powłoki pokrowca i wymienić pakiety osuszające na świeże. Zawilgocone pakiety osuszające należy przekazać do regeneracji (wysuszenia). 1.3.6.3. Metoda osuszania wnętrza sprzętu (OWS) 1194. Metoda ta polega na obniżeniu do pożądanego poziomu 40-50% wilgotności względnej powietrza we wnętrzu UiSW, wykorzystując konstrukcyjną podatność niektórych jego typów na uszczelnienie, pozwalające oddzielić wnętrze sprzętu od wpływu zewnętrznych czynników atmosferycznych. 1195. Osuszanie może być realizowane dynamicznie, przy wykorzystaniu osuszaczy powietrza lub statycznie, przy wykorzystaniu adsorpcyjnych własności wysoce higroskopijnych materiałów (np. żelu krzemionkowego). Metodę tą stosuje się do UiSW o konstrukcji zamkniętej takich jak: bojowe wozy piechoty, czołgi, nadwozia specjalne itp. 1196. Metodę osuszania statycznego wnętrza sprzętu (OWS) można stosować przyjmując następujące podstawowe kryteria: 1) posiadamy magazyn lub przykrycie chroniące sprzęt przed bezpośrednim oddziaływaniem opadów atmosferycznych; 2) przechowywany sprzęt jest sprzętem złożonym, o dużym nasyceniu urządzeniami elektrycznymi, elektronicznymi, elektrotechnicznymi, optycznymi, optoelektronicznymi, elementami aparatury kontrolno -pomiarowej, podatnym na uszczelnienie, pozwalającym oddzielić wnętrze sprzętu od wpływu zewnętrznych czynników atmosferycznych; 3) istnieją możliwości organizacyjno-techniczne stosowania tej metody. 1197. W przypadku kiedy UiSW jest przechowywane w magazynie otwartym dla wybranych grup m.in. czołgów, transporterów, armato-haubic, wozów zabezpieczenia technicznego można zastosować odmianę tej metody polegającą na dodatkowym zastosowaniu plandek ze stelażem, w celu ochrony przed bezpośrednim oddziaływaniem opadów atmosferycznych. Plandeki te można również stosować w przypadku, gdy stan techniczny posiadanego magazynu lub wiaty nie zapewnia pełnej ochrony przed opadami. 1198. Przechowywane UiSW w magazynach otwartych i półotwartych należy dodatkowo zabezpieczyć środkami bezsmarowymi oraz odciąć połączenie otwartych przestrzeni wewnętrznych z otoczeniem przy pomocy folii polietylenowej (tkaniny podgumowanej, papieru mikrowoskowego itp.).

26 1199. UiSW przechowywane metodą osuszania wnętrza sprzętu powinno mieć podstawowe elementy dodatkowo zabezpieczone bezsmarowymi lub smarowymi środkami konserwacyjnymi, w tym przeprowadzoną konserwację silnika. 1200. W przypadku stosowania metody osuszania statycznego wnętrza sprzętu (OWS), w ramach przeglądów należy sprawdzać barwne wskaźniki wilgotności względnej. Przy przekroczeniu wewnątrz sprzętu wilgotności względnej 60%, należy dokonać wymiany pakietów osuszających na świeże, a zawilgocone oddać do regeneracji (wysuszenia). 1201. Przewidywany czas przechowywania UiSW z wykorzystaniem tej metody wynosi 5 lat. 1.3.6.4. Metoda dynamicznego osuszania magazynu (OMD) 1202. Metoda ta polega na utrzymaniu wewnątrz pomieszczeń zamkniętych, w których przechowywane jest UiSW wilgotności względnej powietrza na poziomie 40-50 %. 1203. Osuszanie atmosfery wewnątrz magazynu realizowane jest za pomocą stacjonarnych osuszaczy powietrza. Metoda ta może być stosowana praktycznie dla wszystkich typów UiSW niezależnie od ich konstrukcji. W pierwszej kolejności jednak należy ją stosować dla sprzętu o budowie otwartej. Ponadto w celu podniesienia skuteczności osuszania sprzętu należy otworzyć lub zdjąć wszystkie przegrody wewnętrzne oraz zewnętrzne (maska silnika, klapy, włazy, pokrywy, drzwi itp.). 1204. Przy stosowaniu tej metody wymagane jest zachowanie szczelności magazynu. W tym celu, jeżeli magazyn nie spełnia tego wymogu, należy przeprowadzić prace mające na celu maksymalne jego doszczelnienie. W przypadku osuszania magazynów amunicji oraz magazynów sprzętu ze zbiornikami napełnionymi paliwem (benzyną), urządzenia elektryczne wchodzące w skład systemu osuszającego muszą pracować na zewnątrz osuszanego magazynu. Warunek ten nie dotyczy pojazdów z układem zasilania napełnionym olejem napędowym. W każdym przypadku na wyjściu osuszonego powietrza z osuszacza powietrza musi być zamontowana klapa ppoż. 1205. Przy osuszaniu magazynów, należy dążyć do wytworzenia wewnątrz magazynu niewielkiego nadciśnienia rzędu 10 Pa, które powoduje dodatkowe jego doszczelnienie. 1206. Metodę dynamicznego osuszania magazynu (OMD) należy stosować przyjmując następujące podstawowe kryteria: 1) posiadamy magazyn szczelny, chroniący przed opadami atmosferycznymi, o niskiej przepuszczalności pary wodnej i podsiąkalności; 2) przechowywany sprzęt jest sprzętem wielkogabarytowym złożonym, o budowie otwartej, dużym nasyceniu urządzeniami elektronicznymi podzespołami elektrycznymi, elektronicznymi, elektrotechnicznymi, optycznymi, optoelektronicznymi, elementami aparatury kontrolno -pomiarowej oraz sprzęt o mniejszych wymiarach, wrażliwy na niekorzystne warunki magazynowania, spaletyzowany, w opakowaniach zbiorczych lub magazynowany na regałach; 3) występuje potrzeba okresowej zmiany rodzaju magazynowanego sprzętu; 4) potrzebny jest okresowy dostęp do sprzętu; 5) przewidywany czas funkcjonowania magazynu powyżej 10 lat.

27 1207. Przewidywany czas przechowywania UiSW z wykorzystaniem tej metody wynosi 5 lat. 1208. Dla osuszaczy działających na zasadzie wymrażania parametrem decydującym o ich zastosowaniu jest utrzymanie wewnątrz magazynu temperatury minimum +50C. 1209. UiSW przechowywane w magazynach osuszanych powinien mieć podstawowe elementy i układy dodatkowo zabezpieczone bezsmarowymi lub smarowymi środkami konserwacyjnymi. Ponadto, w celu podniesienia skuteczności osuszania sprzętu należy otworzyć lub zdjąć wszystkie przegrody wewnętrzne oraz zewnętrzne (maska silnika, klapy, włazy, pokrywy, drzwi itp.). 1210. Okresowo przy pomocy higrometru o dokładności wskazań ok. 5 % wilgotności względnej, w ramach prowadzonych przeglądów należy kontrolować poziom wilgotności w magazynie. W przypadku stwierdzenia nieutrzymywania założonego poziomu lub nierównomierności osuszania magazynu, należy ustalić i usunąć przyczynę tego stanu rzeczy. 1.4. Organizacja magazynów i miejsc składowania uzbrojenia i sprzętu wojskowego 1.4.1.Charakterystyka bazy magazynowej 1211. Wojskowa baza magazynowa obejmuje przygotowane miejsca - zaplecze, do których zaliczamy obiekty magazynowe: magazyny, składy, garaże, wiaty, place postoju sprzętu, wydzielone pomieszczenia itp. 1212. Organizacja magazynów na jednostkach pływających uwzględnia przepisy zawarte w Regulaminie Służby Okrętowej oraz szczegółowe instrukcje określone przez COL. 1213. Składy RBLog i magazyny WOG przeznaczone są do gromadzenia i przechowywania UiSW, tśm oraz środków zaopatrzenia odpowiednich dla potrzeb jednostek wojskowych będących na zaopatrzeniu w celu zabezpieczenia określonych potrzeb. 1214. W czasie pozostawania UiSW i tśm w magazynach realizowany jest całokształt czynności związanych z jego przyjmowaniem, składowaniem i wydawaniem. 1215. W czasie magazynowania stan techniczny UiSW i tśm i materiałów eksploatacyjnych nie może ulec pogorszeniu, to znaczy wartość parametrów jakościowych nie może ulec obniżeniu poza granice określone oddzielnymi przepisami lub normami. 1216. Funkcjonująca baza magazynowa powinna zapewnić: 1) właściwe zabezpieczenie przechowywanego UiSW, w pełnej sprawności technicznej oraz właściwej jakości, 2) ochronę oraz zabezpieczenie składowanych zapasów przed kradzieżą, pożarem; 3) możliwość organizowania i realizowania sprawnego oraz terminowego przyjmowania i wydawania sprzętu; 4) prowadzenie systematycznych kontroli stanu technicznego i ilościowego przechowywanych zapasów; 5) prowadzenie klasyfikacji oraz określanie sposobu dalszego zagospodarowywania sprzętu i materiałów; 6) funkcjonowanie systemów ewidencji, składanie sprawozdań zgodnie z obowiązującymi przepisami w tym zakresie .

28 1217. Zapewnienie prawidłowej pracy magazynów, składów uwarunkowana jest od: 1) właściwej organizacji pracy w tym racjonalnego wykorzystania posiadanych sił i środków; 2) podziału dysponowanej powierzchni magazynowej, stosownie do wymaganych warunków składowania i jej optymalnego wykorzystania; 3) wyposażenia magazynów w urządzenia do składowania, transportu wewnętrznego, przeładunku, kontroli ilościowej i jakościowej, konserwacji, przyrządy i narzędzia pomocnicze; 4) przeszkolenia specjalistycznego osób funkcyjnych w instytucjach szkolnictwa wojskowego lub cywilnego; 5) zabezpieczenia zasobów przed czynnikami zewnętrznymi (kradzieże, negatywne oddziaływanie środowiska , pożar). 1218. Przechowywane UiSW powinno być składowane według jednakowych warunków przechowywania. W razie konieczności składowania w jednym pomieszczeniu kilku grup sprzętu, każdą grupę należy składować oddzielnie. Warunki składowania należy dostosować do tej grupy, która ma największe wymagania. 1219. Za właściwą organizację oraz funkcjonowanie (pracę) magazynów odpowiadają osoby funkcyjne poszczególnych szczebli zarządzania wg posiadanych kompetencji. 1220. Do podstawowych zadań WOG w odniesieniu do posiadanych magazynów należy: 1) utrzymywanie nakazanych wielkości zapasów; 2) generowanie potrzeb środków zaopatrzenia zgłaszanych przez jednostki zgodnie z obowiązującym systemem zaopatrywania; 3) przyjmowanie, przechowywanie i wydawanie środków zaopatrzenia dla jednostek będących na zaopatrzeniu; 4) prowadzenie ewidencji magazynowej i porównywanie jej z ewidencją główną pionu głównego księgowego; 5) klasyfikowanie sprzętu do wycofania z eksploatacji, jego przygotowywanie; 6) prowadzenie zabiegów konserwacyjnych sprzętu przechowywanego w magazynach stanowiących zapasy, wydzielenia i depozyty. 1221. Do podstawowych zadań RBLog. w odniesieniu do posiadanych składów należy: 1) dokonywanie odbioru UiSW i tśm otrzymywanego z dostaw lub zakupionego we własnym zakresie z dokładnym sprawdzeniem jego jakości i ilości; 2) przechowywanie i konserwacja UiSW i tśm; 3) kierowanie procesem zaopatrywania jednostek organizacyjnych SZ RP w rejonie odpowiedzialności z wykorzystaniem obowiązujących systemów informatycznych; 4) zagospodarowanie nadwyżkowego UiSW i środków zaopatrzenia przyjmowanych z JW rejonu odpowiedzialności; 5) racjonalne gospodarowanie UiSW, zasobami tśm oraz nadzorowanie procesów gospodarczych w WOG z rejonu odpowiedzialności; 6) konserwacja ZN tśm zgodnie z potrzebami generowanymi z rejonu odpowiedzialności i według przyjętego harmonogramu; 7) kwalifikowanie sprzętu do wycofania z eksploatacji, opracowywanie stosownych planów ich przygotowywanie i wybrakowywanie;

29 8) prowadzenie zabiegów konserwacyjnych UiSW oraz tśm przechowywanego w magazynach stanowiących zapasy, wydzielenia i depozyty. 1222. RBLog odpowiada za nadzór merytoryczny nad funkcjonowaniem bazy magazynowej i gospodarowaniem przechowywanych zasobów w podległych WOG. 1223. W WOG nie podlegających RBLog nadzór realizowany jest według zasad określonych przez przełożonych tych instytucji. 1224. Szczegółowe zadania związane z funkcjonowaniem poszczególnych magazynów ujęte są w dokumencie normatywnym określającym zakres działania RBLog lub WOG. 1225. W zależności od konstrukcji magazyny dzielą się na: 1) zamknięte; 2) półotwarte; 3) otwarte; 4) specjalne. 1226. Magazyny zamknięte są to pomieszczenia całkowicie zamknięte chroniące UiSW przed szkodliwym wpływem warunków atmosferycznych. Magazyny zamknięte mogą być ogrzewane lub nieogrzewane. 1227. Magazyny półotwarte (wiaty) są to powierzchnie składowe pokryte dachem na słupach. Magazyny półotwarte są przeznaczone do przechowywania UiSW wrażliwych na opady atmosferyczne i promienie słoneczne, lecz wytrzymałych na zmiany temperatury i wilgotność względną powietrza. 1228. Magazyny otwarte są to place składowe przeznaczone do przechowywania UiSW odpornego na działalnie czynników atmosferycznych. Powinny być odpowiednio utwardzone, odwodnione i oświetlone oraz ogrodzone. 1229. Magazyny specjalne są to pomieszczenia magazynowe przystosowane do przechowywania UiSW wymagających zapewnienia specjalnych warunków przechowywania. Zaliczamy do nich również różnorodne formy magazynów okrętowych. 1230. Magazyny powinny posiadać lokalizację zgodnie z warunkami technicznymi charakterystycznymi dla przechowywanego sprzętu oraz być wyposażone w instalację wentylacyjną, elektryczną, odgromową oraz sprzęt ppoż. 1231. W każdym pomieszczeniu magazynowym muszą znajdować się czytelne tablice, określające dopuszczalne obciążenie stropu na 1m2 . Ściany, sufit, jak i podłoga, muszą być odporne na działanie przechowywanych substancji oraz łatwe do odkurzania lub zmywania. Okna należy zabezpieczyć przed włamaniem, a w przypadku gdy w magazynie przechowywane są środki wrażliwe na działanie promieni ultrafioletowych, szyby należy pokryć środkiem nie przepuszczającym tych promieni. 1232. Magazyny, których poziom podłogi najniższej kondygnacji znajduje się ponad terenem, powinny mieć rampy wyposażone w schody i podjazdy zapewniające sprawną i bezpieczną komunikację. Wysokość ramp musi być dopasowana do wysokości podłogi skrzyń ładunkowych najczęściej używanych pojazdów, a ich szerokość do rodzaju środków transportu wewnętrznego. Krawędzie rampy należy malować w pasy ostrzegawcze. 1233. Magazyn UiSW należy wyposażyć w następujące urządzenia: 1) tablicę ścienną do umieszczenia instrukcji, planów, metryki i innych dokumentów obowiązujących w magazynie (metrykę pomieszczenia, instrukcję magazyniera, instrukcję przeciwpożarową, plan ewakuacji,

30 instrukcję bhp, wykaz trwałego wyposażenia pomieszczeń, schemat rozmieszczenia przechowywanego sprzętu) tzw. „Tablicę informacyjną”; 2) książkę kontroli; 3) plan obsługiwań technicznych UiSW; 4) przyrządy do pomiaru temperatury i wilgotności powietrza; 5) sprzęt pożarniczy w ilościach naliczanych zgodnie z obowiązującymi przepisami; 6) instalację alarmową z czujnikami przeciwpożarowymi - według potrzeb; 7) urządzenia alarmowe - syreny elektryczne, gongi ręczne, telefony - według potrzeb; 8) światło zastępcze (np. ręczne latarki elektryczne); 9) wzory plomb; 10) regały; 11) inne wyposażenie wg potrzeb. 1.4.2. Składowanie w oparciu o magazyny wielkopowierzchniowe 1234. Magazyn wielkopowierzchniowy jest to centrum magazynowe odpowiadające za dystrybucję materiałów i produktów na określony obszar kraju (rejon odpowiedzialności). W skład magazynu wchodzą obiekty jednolite pod względem budowlanym składające się z modułów, w których ulokowano magazyny branżowe. 1235. Magazyny wielkopowierzchniowe pozwalają w SZ RP na efektywną organizację systemu zaopatrywania poprzez poprawę warunków przechowywania oraz skrócenie czasu obiegu dokumentów i realizacji zapotrzebowań. Służą optymalizacji procesu przechowywania środków zaopatrzenia oraz śledzenie zasobów i automatyzację obrotu środkami zaopatrzenia. 1236. W magazynach wielkopowierzchniowych składowanie środków materiałowych, sprzętu technicznego i tśm realizowane jest: 1) w regałach wysokiego składowania i w regałach półkowych oraz w regałach paletowych w strefie kompletacji; 2) w strefach przyjęć i wydań; 3) na placach składowych w wydzielonych rzędach. 1237. Zarządzanie zasobami w magazynie wielkopowierzchniowym jest wspierane informatycznie przez magazynowy system informatyczny (skrót WMS od ang. Warehouse Management System), który realizuje zadania: 1) rejestracji przyjęć towarów z dostaw zewnętrznych i zwrotów własnych do magazynu oraz wydań towarów z magazynu; 2) aktualizacji i zarządzania stanami magazynowymi wg założonych kryteriów; 3) wskazywania miejsc składowania dostaw, lokalizacji zapasów i kompletacji wydań; 4) generowania dokumentów dostawy i wydania; 5) generowania zamówień; 6) kontroli zgodności dostawy/wydania z dokumentami; 7) kontroli załadunku środków transportu zewnętrznego; 8) kontroli przebiegu obrotu magazynowego; 9) identyfikacji i lokalizacji towarów; 10) inwentaryzacji stanów magazynowych; 11) doboru środków transportu dla realizacji wysyłek.

31 1238. W Siłach Zbrojnych RP jako system WMS wykorzystuje się właściwe moduły funkcjonalne Zintegrowanego Wieloszczeblowego Systemu Informatycznego RON (ZWSI RON). 1239. Do automatycznej identyfikacji zasobów w magazynie wykorzystuje się techniki automatycznego gromadzenia danych (skrót ADC od ang. Automatic Data Capture) polegające na wprowadzaniu informacji do systemu WMS poprzez odczyt kodu kreskowego / znaczników radiowych (tagów RFID). 1240. W celu sprawnego i efektywnego zarządzania magazynem wielkopowierzchniowym do wymiany danych pomiędzy systemem WMS i urządzeniami ADC wykorzystuje się sieci radiowe (najczęściej WIFI) dla potrzeb aktualizacji danych o zdarzeniach i stanach magazynowych oraz lokalizacjach zasobów. 1241. Standardy (dobór) sprzętu i oprogramowania ADC, drukarek etykiet z kodem kreskowym oraz urządzeń infrastruktury sieci radiowych dla potrzeb systemu WMS określa właściwy gestor UiSW na sprzęt informatyki i oprogramowanie resortu obrony narodowej. 1242. System WMS wykorzystuje identyfikatory zapisane w kodzie kreskowym do zarządzania następującymi zasobami magazynu wielkopowierzchniowego: 1) jednostki handlowe – pozycje materiałowe, które mogą być wyceniane, zamawiane lub fakturowane w dowolnym punkcie łańcucha dostaw; 2) jednostki logistyczne – jednostki transportowe i/lub magazynowe o dowolnym składzie utworzone dla potrzeb zarządzania zasobami w łańcuchu dostaw, identyfikowane poprzez numer SSCC; 3) lokalizacje (adresy) miejsca: dostawcy, składowania i odbiorcy; 4) zasoby magazynu wielkopowierzchniowego (m.in. środki transportowe, środki załadunkowe, narzędzia i wyposażenie pomocnicze, itd.). 1243. Dostawy towarów z gospodarki narodowej do magazynu wielkopowierzchniowego są oznaczane poprzez: 1) jednostki handlowe: etykiety zwierające numer GTIN, zgodnie ze standardami GS1 zapisane w strukturach: GTIN-8, GTIN-12, GTIN-13 lub GTIN-14 przedstawione w odpowiednich liniowych symbolikach kodów kreskowych typu: EAN-8, UPC-E, UPC-A, EAN-13, ITF-14 lub GS1-128; 2) jednostki logistyczne: etykiety logistyczne zawierające Numer Seryjny Numer Jednostki Wysyłkowej / Logistycznej (skrót SSCC od ang. Serial Shipping Container Code), a także dodatkowe informacje uzupełniające do identyfikacji producenta / dostawcy, identyfikacji towaru oraz przedstawienia cech istotnych dla potrzeb magazynowania (np. data jakości dla artykułów spożywczych, data bezpieczeństwa-ważności dla leków, data produkcji i data gwarancji dla wyrobów mundurowych, partia producenta dla wyrobów objętych nadzorem jakościowym w łańcuchu dostaw, itp.). 1244. W celu przedstawiania informacji uzupełniających w postaci kodów kreskowych, należy stosować Identyfikatory Zastosowania (skrót IZ od ang. Application Identifiers) wg systemu GS1, przedstawiane w symbolice kodu kreskowego GS1-128. 1245. Dopuszcza się stosowanie branżowych oznaczeń kodami kreskowymi, innych niż globalne standardy GS1: 1) dla dostaw wyrobów do RON bezpośrednio od dostawców zagranicznych i po wcześniejszym uzgodnieniu z organizatorem Systemu Jednolitego Indeksu Materiałowego (np. ATA Spec 2000 dla części lotniczych);

32 2) dla dostaw wyrobów pochodzących z armii innych państw członkowskich NATO przy uwzględnieniu sposobów oznaczeń określonych w dokumentach standaryzacyjnych (np. NSN w kodzie code 39 lub code128); 3) dla oznaczania wyrobów znajdujących się już w zasobach SZ RP wg zasad określonych w resorcie obrony narodowej (np. JIM w kodzie code128, symboliki umowne zapisane w kodzie code128 lub DataMatrix). Dostawy towarów z oznaczeniami branżowymi, które nie mogą być zidentyfikowane przez system WMS wymagają przeetykietowania na właściwe identyfikatory na wejściu do magazynu wielkopowierzchniowego. 1246. Przed dostawą towarów do magazynu wielkopowierzchniowego odbiorcy przedmiotu zamówienia (jednostki wojskowe, jednostki organizacyjne) wskazane w specyfikacji istotnych warunków zamówienia (SIWZ) dokonują weryfikacji, wprowadzają lub wnioskują o wprowadzenie identyfikatorów GTIN dla właściwych JIM w systemie informatycznym Jednolitego Indeksu Materiałowego. Zasady aktualizacji bazy danych JIM w oparciu o identyfikatory GTIN określa Szef Inspektoratu Wsparcia Sił Zbrojnych dla jednostek organizacyjnych RON. Niedopuszczalne jest przyporządkowanie określonego numeru GTIN do więcej niż jednego indeksu JIM. 1247. Sposoby (rodzaje i cechy użytkowe etykiet, techniki etykietowania, miejsca etykietowania) oznaczania wyrobów przez dostawców/producentów oraz jednostki organizacyjne resortu obrony narodowej określają właściwi gestorzy UiSW stosownie do asortymentu, warunków i czasookresu przechowywania, zasad zarządzania zasobami w łańcuchu dostaw, stosowania przepisów branżowych i resortowych oraz realizacji wymagań interoperacyjności SZ RP. 1248. Oznaczenie miejsc lokalizacji towarów przedstawia się w formie symboliki alfanumerycznej oraz w kodzie kreskowym z uwzględnieniem pojęć: 1) magazyn, jako wydzielona cześć magazynu wielkopowierzchniowego - jedna litera alfabetu np. A lub M; 2) wydzielona strefa w magazynie - litera alfabetu np.: B - magazyn branżowy, P - strefa przyjęć, S -składowania, K- kompletacji; 3) rząd regałowy w strefie - oznaczenie cyfrowe o stałe długości 2 znaków np. 28 - oznacza 28 rząd; 4) kolumny w rzędzie - oznaczenie cyfrowe o stałe długości 2 znaków np. 05 - oznacza 5 kolumnę; 5) poziom składowania w danej kolumnie - użycie jednej litery alfabetu zaczynając od A - poziom zerowy; 6) miejsce w gnieździe regałowym - użycie oznaczenia cyfrowego o stałej długości jednego znaku. Przykładowo, oznaczenie AB12 05 C1 określa: 1) A - identyfikacja magazynu A; 2) B - magazyn branżowy; 3) 12 - identyfikacja strefy w magazynie branżowym; 4) 05 - nr kolumny w obrębie danego rzędu-piąta kolumna; 5) C - poziom składowania w obrębie danej kolumny-trzeci poziom od zerowego; 6) 1 - kolejne miejsce w obrębie danego gniazda - 1 miejsce.

33 1.4.3. Magazyny wielobranżowe 1249. Magazyny wielobranżowe bez względu na swoją lokalizację, charakteryzują się przechowywaniem w jednym obiekcie mienia wojskowego należącego do różnych rodzajów służb. 1250. Funkcjonowanie magazynu wielobranżowego i jego wyposażenie uwarunkowane jest typem i rodzajem przechowywanego mienia oraz przyjętej metody konserwacji. Przechowywanie powinno być zorganizowane według jednolitych lub zbliżonych warunków wynikających głównie z rodzaju przechowywanego mienia. 1251. Rozmieszczony na regałach sprzęt powinien być ułożony wg zbliżonych kryteriów pod względem przeznaczenia, budowy, zastosowania, itp. 1252. Magazynier odpowiedzialny za funkcjonowanie magazynu winien posiadać niezbędny zakres wiedzy specjalistycznej związanej z przechowywanym mieniem. 1253. W przypadku dostępu kilku osób do zasobów magazynu należy ściśle określić zasady jego funkcjonowania, jak również dokonać podziału kompetencji oraz odpowiedzialności finansowej. 1254. Organizacja i sprawne bieżące funkcjonowanie magazynu wielobranżowego wymaga ścisłej współpracy i koordynacji osób funkcyjnych logistyki, odpowiedzialnych za gospodarkę mieniem w nim przechowywanym. 1.4.4. Magazyn uzbrojenia 1255. Przechowywanie i zabezpieczenie uzbrojenia przy uwzględnieniu specyfiki jednostki wojskowej i możliwych zagrożeń należy do obowiązków jej dowódcy. 1256. Przydatność magazynów, potrzebę naprawy, a także dopuszczalne obciążenie przypadające na metr kwadratowy podłogi, podlega co rok sprawdzeniu przez komisję powołaną przez dowódcę oddziału. 1257. Magazyny powinny: 1) zapewniać utrzymanie przechowywanego mienia w stanie niepogorszonym; 2) umożliwiać przeprowadzanie przeglądów kontrolnych i obsługiwań technicznych przechowywanego mienia; 3) ochronić przed kradzieżą i pożarem; 4) umożliwiać sprawne i bezawaryjne ładowanie, wyładowanie mienia oraz szybką ewakuację w przypadku zagrożenia, a także sprawne wydawanie i pobieranie sprzętu i materiałów. Dla ułatwienia przeładunku przechowywanego mienia urządza się przed drzwiami magazynów odpowiednie pochylnie, rampy lub zjazdy. 1258. Magazyny uzbrojenia mogą być ogrzewane. W magazynach ogrzewanych temperatura powietrza w ciągu całego roku powinna być utrzymywana w granicach od+5°C do+30°C, a wilgotność względna nie powinna przekraczać 70%. Dobowe wahania temperatury nie powinny wynosić więcej niż 5°C. 1259. W magazynach przeznaczonych do przechowywania uzbrojenia jest dopuszczalne instalowanie wewnętrznego oświetlenia elektrycznego, pod warunkiem jego wykonania i odbioru zgodnie z obowiązującymi warunkami technicznymi i zabezpieczenia przed pożarem. 1260. Magazyny uzbrojenia niezależnie od wymiarów powinny być zabezpieczone zgodnie z wymaganiami obowiązujących przepisów dotyczących ochrony obiektów wojskowych.

34 1261. Porządek wewnętrzny, ochronę i obronę, a także zabezpieczenie przeciwpożarowe magazynów organizuje się zgodnie z obowiązującymi przepisami dotyczącymi ochrony obiektów. 1262. Na terenie magazynu należy dokładnie przestrzegać zasad i nakazów dotyczących porządku ustalonego planem prac i zajęć. 1263. Wewnątrz magazynu i na terenie magazynów obowiązuje bezwzględny zakaz: 1) palenia papierosów (tytoniu) i wywoływania iskrzenia; 2) zastawiania dróg dojazdowych i przejść w magazynach. 1264. Broń strzelecką należy przechowywać w magazynach w opakowaniu z odpowiednimi wkładkami. Skrzynie z bronią powinny być zaplombowane, zamknięte i opisane na zewnątrz. Oporządzenie - pasy, torby brezentowe itp. należy wyjąć ze skrzyń w celu zapobieżenia jego zniszczeniu. Skrzynie z bronią przeznaczoną do przechowywania należy układać w stosy, według wzorów i kategorii i zaopatrzyć w wywieszki materiałowe. 1265. Skrzynie z przechowywanym mieniem ustawia się z zachowaniem między nimi przejść do przeglądu o szerokości 0,5-0,7 m i przejść roboczych do przenoszenia szerokości 1,25-1,5 m. Przejścia powinny być oznaczone na podłodze pasami (o szerokości 8 cm) z białej farby. 1266. Przyrządy optyczno-miernicze przechowuje się w magazynie w typowych skrzyniach i futerałach. Każdy przyrząd powinien być skompletowany w zestawy wyposażenia, przy czym zabronione jest przechowywanie sprzętu w skrzyniach przeznaczonych do przewożenia. 1267. Działa i moździerze przechowywane w parkach odkrytych lub pod wiatami ustawia się w równych rzędach, w odstępach umożliwiających swobodę obrotu, zdejmowania, zakładania kół. ` 1268. Do zabezpieczenia dział i moździerzy przed warunkami atmosferycznymi należy stosować pokrowce, które podlegają okresowemu osuszaniu. 1269. Sprzęt zaliczany do zapasu wojennego należy przechowywać oddzielnie w wydzielonym pomieszczeniu spełniającym warunki długookresowego przechowywania. Należy rozmieścić go w sposób uwzględniający kolejność wydawania. W przypadku braku możliwości oddzielnych pomieszczeń, dopuszczalne jest przechowywanie zapasu wojennego w magazynach wydzielonych do użytku bieżącego, oddzielając i oznakowując go w sposób umożliwiający jego identyfikację. 1270. W każdym magazynie prowadzi się; 1) dokumentację ewidencyjną sprzętu i materiałów; 2) książkę osób przebywających w magazynie; 3) książkę zaleceń pokontrolnych; 4) inne dokumenty-karty ewidencyjne, wywieszki materiałowe. 1271. Broń strzelecką użytku bieżącego przechowuje się w pododdziałowych magazynach broni. 1272. Pomieszczenia przeznaczone na magazyny broni pododdziału powinny znajdować się w budynkach murowanych i zabezpieczone zgodnie z obowiązującą instrukcją o ochronie obiektów wojskowych. 1273. Broń w magazynach poddziałów zakwaterowanych w koszarach przechowuje się odpowiednio w: 1) magazynach broni w stojakach; 2) wozach bojowych i środkach transportowych przechowywanych w garażach i garażo-magazynach.

35 1274. Broń strzelecką, w zależności od typów stojaków ustawia się w sposób zapewniający jej stabilne położenie. Razem z bronią przechowuje się odpowiedni zestaw wyposażenia (przybory, magazynki, bagnety, itp.). 1275. Broń żołnierzy przebywających poza jednostką przechowuje się w zamkniętych skrzyniach-opisanych jako DEPOZYT, zaplombowanych przez osobę odpowiedzialną za magazyn. Na wewnętrznej stronie wieka skrzyni umieszcza się wykaz z podaniem danych żołnierza i numeru broni. 1276. W wozach bojowych można przechowywać tylko broń stanowiącą integralne wyposażenie wozu bojowego. Włazy (wejścia) wozów powinny być zaplombowane przez dowódcę pododdziału. 1277. W przypadku wietrzenia, gdy drzwi (bramy) zewnętrzne są otwarte, wrota (kraty) wewnętrzne powinny być zamknięte na kłódkę. Jeżeli w magazynie nie ma krat, to magazyny należy wietrzyć w obecności osoby odpowiedzialnej. 1278. Uwzględniając specyfikę jednostki wojskowej, opracowuje się instrukcję, która powinna zawierać: 1) sposób przyjmowania i zdawania opieczętowanych magazynów oraz oplombowanego sprzętu uzbrojenia i elektroniki znajdującego się w parkach; 2) zasady wstępu do magazynów zarówno osób odpowiedzialnych za nie jak i interesantów; 3) zasady wpuszczania do magazynu drużyn straży przeciwpożarowej w wypadku pożaru lub pododdziałów w czasie alarmu itp.; 4) zasady powiadamiania magazyniera o alarmach itp.; 5) zasady wydzielania i rozmieszczenia sił i środków do obrony magazynów. 1.4.5. Magazyn sprzętu OPBMR 1279. Sprzęt i środki OPBMR, z pewnymi wyjątkami, można przechowywać w magazynach ogólnego przeznaczenia. Szczególnego traktowania wymagają: 1) indywidualnej środki ochrony przed skażeniami i filtropochłaniacze; 2) środki do likwidacji skażeń; 3) środki do rozpoznania i kontroli skażeń; 4) źródła promieniotwórcze. 1280. Indywidualne środki ochrony przed skażeniami - odzież ochronna izolacyjna, gazoszczelna, filtracyjna oraz maski przeciwgazowe i aparaty tlenowe ewakuacyjne oraz filtropochłaniacze do masek przeciwgazowych i urządzeń filtrowentylacyjnych należy przechowywać tylko w magazynach typu zamkniętego. Powodem jest ich wykonanie z materiałów takich jak guma, tkaniny powlekane gumą oraz higroskopijne sorbenty. W magazynach należy zapewnić: 1) wentylację; 2) ogrzewanie (wodne lub parowe); 3) temperaturę od 50C do 200C wewnątrz (niezależnie od pory roku); 4) wilgotność względną do 70%; 5) właściwą instalację elektryczną (brak możliwości zwarcia, iskrzenia). 1281. Indywidualne środki ochrony przed skażeniami, jeżeli producent nie określi inaczej, należy przechowywać w opakowaniach fabrycznych lub w skrzyniach typowych drewnianych ustawionych w rzędach oraz warstwach. Dopuszczalna ilość warstw nie może przekraczać 6 skrzyń. Prześwit między podłogą a dnem skrzyni nie może być mniejszy niż 10 cm.

36 1282. Indywidualne środki ochrony przed skażeniami przechowywane w magazynach raz na rok poddaje się szczegółowemu przeglądowi, który należy przeprowadzać jednocześnie z okresowymi zabiegami konserwacyjnymi (chyba że instrukcja producenta nie przewiduje takich zabiegów). Przegląd powinien być zakończony oceną stanu przechowywanego sprzętu i zakwalifikowaniem go do jednej z następujących grup: 1) do dalszego przechowywania - sprzęt będący w dobrym stanie technicznym o nieprzekroczonym okresie gwarancyjnym lub ustalonym przez centralny organ logistyczny okresie przechowywania, wymagający tylko przekonserwowania; 2) do laboratoryjnego zbadania jakości - sprzęt, którego jakość budzi wątpliwości, a wzrokowo nie można ustalić niesprawności; 3) do wydania w pierwszej kolejności - sprzęt w dobrym stanie technicznym, lecz o kończącym się okresie gwarancyjnym lub ustalonym przez centralny organ logistyczny okresie przechowywania oraz sprzęt, którego jakość pogarsza się w sposób widoczny mimo właściwych warunków przechowywania; 4) do naprawy - sprzęt z uszkodzeniami powstałymi podczas przechowywania, których naprawienie przywróci mu całkowitą sprawność techniczną; 5) do wybrakowania - sprzęt niesprawny lub uszkodzony w takim stopniu, że naprawa nie przywróci mu wartości użytkowej oraz sprzęt, który utracił wartość użytkową na skutek naturalnego procesu starzenia lub niewłaściwego przechowywania (w tym ostatnim wypadku wybrakowanie należy potraktować jako szkodę w mieniu wojskowym i postąpić zgodnie z obowiązującymi przepisami). 1283. Środki do likwidacji skażeń (płynne i sypkie odkażalniki oraz pakiety ze środkami do likwidacji skażeń lub dezaktywacji, koncentraty przeciwkorozyjne, środki obniżające temperaturę krzepnięcia roztworów odkażających) zalicza się do materiałów niebezpiecznych zarówno w czasie przechowywania jak i podczas pracy z nimi. 1284. Odkażalniki ciekłe przechowuje się w magazynach typu zamkniętego lub półotwartego, w beczkach żelaznych czarnych lub ocynkowanych. Beczki z odkażalnikami powinny mieć szczelnie zakręcone korki i być zaplombowane. Ustawia się je na podkładach drewnianych rzędami nie więcej niż w dwóch warstwach, pomiędzy które należy ułożyć podkład z bali lub desek oraz zaklinować skrajne beczki. Beczki z odkażalnikami, przechowywane w magazynach chłodnych, gdzie występują małe wahania temperatury, na przykład w magazynach typu bunkrowego znajdujących się poniżej poziomu ziemi, należy odpowietrzać co najmniej raz na rok, natomiast beczki w magazynach półotwartych w miesiącach letnich trzeba odpowietrzać co miesiąc. Beczki odpowietrza się wyłącznie na wolnym powietrzu, gdyż pary niektórych są silnie toksyczne. Przed wejściem do magazynu należy umieścić dobrze widoczny napis „Trucizna". Jeżeli w magazynie przechowuje się kilka rodzajów odkażalników, to każdy rodzaj należy wyraźnie oznaczyć. Razem z odkażalnikami należy przechowywać atesty fabryczne lub świadectwa z wynikami ostatnich badań laboratoryjnych. 1285. Odkażalniki suche i pozostałe środki do likwidacji skażeń przechowuje się w magazynach typu zamkniętego, suchych i nieogrzewanych, z dobrą wentylacją naturalną lub zainstalowanymi wyciągami. W magazynach należy zapewnić:

37 1) temperaturę od 100C do +300C wewnątrz; 2) wilgotność względną w granicach do 70%. 1286. Odkażalniki przechowuje się w opakowaniach fabrycznych lub w: 1) bębnach drewnianych do 60 kg (np. dwuchloroamina); 2) beczkach żelaznych do 200 kg (np. wapno chlorowane); 3) bębnach (hobokach) blaszanych do 50 kg (np. odkażalnik uniwersalny, podchloryn wapniowy, wapno chlorowane); 4) skrzyniach drewnianych lub kartonach zawierających pakiety ze środkami chemicznymi; 5) beczkach z tworzywa sztucznego do 60 kg (np. odkażalnik organiczny). 1287. Bębny drewniane ustawia się w stosy, do 6 bębnów w stosie. Bębny blaszane ustawia się pionowo, rzędami w dwóch warstwach. Beczki żelazne do 200 kg oraz beczki z tworzywa sztucznego ustawia się pionowo pojedynczymi rzędami. Jeżeli kartony z pakietami znajdują się w skrzyniach, to skrzynie ustawia się rzędami w warstwach po 5-6 skrzyń. Pakiety opakowane tylko w kartony ustawia się na półkach (regałach). 1288. Środki do likwidacji skażeń, ze względu na różnorodne właściwości powinny być zawsze przechowywane zgodnie z instrukcjami producentów i kartami charakterystyki substancji. Z uwagi na możliwe interakcje zabrania się przechowywania podchlorynu wapniowego z innymi środkami lub sprzętem. 1289. Podczas przechowywania podchlorynu wapniowego należy zachować szczególną ostrożność, gdyż może on ulec samozapłonowi już w temperaturze poniżej 80°C. Może się również zapalić w temperaturze pokojowej, jeśli zetknie się z substancjami o zdolnościach redukcyjnych, jak: oleje mineralne i smary, szmaty, winidur, papier itp. W związku z tym zabrania się: 1) używać do przechowywania, przenoszenia, konfekcjonowania, uszczelniania opakowań i innych tego rodzaju czynności naczyń winidurowych, worków z tkanin, toreb papierowych itp.; 2) konserwować przez natłuszczanie smarem lub olejem łopat, opakowań i innych przedmiotów, przeznaczonych do przechowywania, przesypywania i konfekcjonowania podchlorynu wapniowego; 3) wchodzić do pomieszczeń, w których przechowuje się podchloryn wapniowy, z otwartym ogniem lub wykonywać w pobliżu nich takie czynności, jak spawanie. Do gaszenia podchlorynu wapniowego można używać tylko gaśnic śniegowych. 1290. Środki do rozpoznania i kontroli skażeń (zestawy odczynników do laboratoriów, zestawy środków wskaźnikowych do automatycznych sygnalizatorów skażeń, odczynniki i środki wskaźnikowe do pozostałych przyrządów rozpoznania skażeń chemicznych i biologicznych). Ze względu na dużą wrażliwość oraz wysoką reaktywność wymienione środki należy przechowywać w magazynach ulokowanych w budynkach murowanych o konstrukcji ognioodpornej. W magazynach należy zapewnić: 1) ogrzewanie (wodne lub parowe); 2) temperaturę od 100 C do 250 C wewnątrz (niezależnie od pory roku), przy czym nie mogą występować duże dobowe wahania temperatur; 3) wilgotność względną do 70%. 1291. Źródła promieniotwórcze (zestawy zamkniętych źródeł promieniowania jonizującego, źródła promieniotwórcze występujące samodzielnie, źródła promieniotwórcze zdemontowane z przyrządów rozpoznania skażeń

38 (np. przyrządu rozpoznania skażeń chemicznych i promieniotwórczych PRCHR, sygnalizatora skażeń chemicznych i promieniotwórczych CHERDES, itp.), elementy uzbrojenia o podwyższonej promieniotwórczości zdemontowane z innego sprzętu wojskowego (np. wskaźniki zerowe IF-2 armat S-60). 1292. Tematyka przechowywania źródeł promieniotwórczych regulowana jest ustawą „Prawo atomowe” wraz z aktami prawnymi wydanymi na jej podstawie. 1293. Działalność związana z przechowywaniem źródeł promieniotwórczych wymaga uzyskania zezwolenia Prezesa Państwowej Agencji Atomistyki. 1294. Źródła promieniotwórcze podlegają ewidencji. Każde źródło promieniotwórcze powinno mieć założoną kartę ewidencyjną zamkniętego źródła promieniotwórczego. Wzór karty ewidencyjnej określa rozporządzenie Rady Ministrów. 1295. Okres przechowywania sprzętu i środków OPBMR jest ściśle określony przez producenta. Podlegają one rotacji, w tym przekazaniu do użytkowania (zużycia) zgodnie z ogólnie przyjętymi zasadami. 1296. Sprzęt i środki OPBMR, które przekroczyły okres gwarancyjny (lub ustalony okres przechowywania) można poddać badaniom w laboratoriach chemicznych. Wyniki badań (w formie orzeczenia laboratoryjnego) są podstawą do zmiany kategorii i podjęcia decyzji o dalszym przechowywaniu. 1297. Sposób prowadzenia badań laboratoryjnych określają odrębne przepisy. 1.4.6. Magazyn środków niebezpiecznych 1298. Zgodnie z obowiązującą klasyfikacją ADR (europejska umowa dotyczącą drogowego międzynarodowego przewozu materiałów niebezpiecznych) do grupy materiałów niebezpiecznych zalicza się: 1) materiały i przedmioty wybuchowe; 2) gazy; 3) materiały ciekłe zapalne; 4) materiały stałe zapalne; 5) materiały samozapalne; 6) materiały wytwarzające w zetknięciu z wodą gazy zapalne; 7) materiały utleniające; 8) nadtlenki organiczne; 9) materiały trujące; 10) materiały zakaźne; 11) materiały promieniotwórcze; 12) materiały żrące; 13) różne materiały i przedmioty niebezpieczne. 1299. Magazynowanie materiałów niebezpiecznych stwarza zagrożenia pożarowe i wybuchowe oraz jest szkodliwe dla pracowników i otoczenia. 1300. Prawidłowa eksploatacja magazynu i magazynowanych materiałów niebezpiecznych powinna być gwarancją bezpieczeństwa pracujących w magazynie osób, innych osób tam przebywających oraz sąsiedztwa magazynu. 1301. Do każdego materiału niebezpiecznego przechowywanego w magazynie musi być dołączona karta charakterystyki. 1302. Do podstawowych obowiązków pracownika wykonującego pracę na terenie magazynu materiału niebezpiecznego zaliczamy:

39 1) znajomość przepisów z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisów z zakresu ochrony przeciwpożarowej oraz postępowania z materiałami niebezpiecznymi; 2) zgłaszanie i w miarę możliwości natychmiastowe usuwanie wszelkich awarii zauważonych na terenie magazynu; 3) dbanie o sprzęt ochrony zbiorowej i środki ochrony osobistej, uczestniczenie w organizowanych szkoleniach oraz branie udziału w akcjach ratowniczych. 1303. Podstawowe zasady obowiązujące w czasie magazynowania środków niebezpiecznych obejmują: 1) przeszkolenie bhp pracowników zatrudnionych w magazynie zwłaszcza w odniesieniu do przechowywanych materiałów szkodliwych i niebezpiecznych oraz przenoszenia i przewożenia ładunków; 2) pouczenie o bezpiecznym sposobie wykonywania zadań; 3) wyposażenie magazynu w urządzenia do składowania materiałów (różnego rodzaju regały, pojemniki, palety itp.) oraz w odpowiedni sprzęt transportu wewnętrznego, np. wózki podnośnikowe, itp.; 4) składowanie materiałów w sposób niestwarzający zagrożenia dla pracowników oraz nienarażonych na uszkodzenie, zamoczenie itp. Ciężkie przedmioty i materiały sypkie trzeba tak układać, aby nie groziło ich zawalenie lub obsuwanie; 5) zapewnienie przejezdności na drogach transportu wewnętrznego, drogach ewakuacyjnych i przejściach dla pieszych; 6) przestrzeganie składowania w magazynach materiałów odpowiadających jego specyfice i przeznaczeniu. 1304. Budynki magazynów powinny być murowane i ognioodporne, podłogi odporne na działanie przechowywanych substancji oraz na uszkodzenia mechaniczne, pozbawione nierówności. Szerokość drzwi musi być dostosowana do rodzaju używanych środków transportu i organizacji ruchu. 1305. Wysokość temperatury w pomieszczeniach magazynu zależy od rodzaju składowanych materiałów. Zastosowany rodzaj ogrzewania musi odpowiadać przepisom o ochronie przeciwpożarowej. 1306. Wskazane jest, aby magazyn był wyposażony w instalację wodną i kanalizacyjną. W magazynach przechowujących niebezpieczne chemikalia instalacje takie są wymagane oddzielnymi przepisami. Instalacja elektryczna powinna być dostosowana do przechowywanych materiałów. 1307. Składowanie przedmiotów niebezpiecznych realizowane jest następująco: 1) drobne przedmioty przechowuje się w pojemnikach dostosowanych do wymiarów regałów lub w regałach z szufladami, zaopatrzonymi w przegródki; 2) beczki można przechowywać na drewnianych podkładach (w dwóch, najwyżej trzech warstwach) starannie podklinowując skrajne beczki, aby się nie stoczyły, wykorzystanie do pracy specjalnego stojaka do beczek, wykonanego ze stalowych kształtowników, umożliwiające przechowywanie beczek w 4-5 warstwach; 3) worki układa się na stosy, bezpośrednio na podłodze; w razie zaistnienia obawy, że zawarty w dolnej warstwie worków materiał może ulec zawilgoceniu, pod stos trzeba podłożyć deski, folię itp. Wysokość stosów nie może być zbyt wysoka, aby nie utrudniała zdejmowanie i nakładanie kolejnych worków;

40 4) materiały szkodliwe i niebezpieczne w stanie płynnym należy przechowywać w szczelnych naczyniach. 1308. Paliwa w beczkach należy magazynować w wydzielonym, zamkniętym pomieszczeniu. Naczyń z benzyną i etyliną nie wolno przechowywać na klatkach schodowych, w przejściach i pomieszczeniach na poddaszu. Nie wolno także gromadzić nadmiernych ilości benzyny w halach napraw i pomieszczeniach warsztatów. Na każdej beczce powinien być umieszczony, wykonany niezmywalną farbą, napis ostrzegawczy. Codziennie należy sprawdzać ich stan szczelności, a w razie stwierdzenia wycieków, paliwo natychmiast przelać do innej szczelnej beczki. 1309. W magazynie powinny znajdować się w dobrze widocznych miejscach, gaśnice w odpowiedniej ilości oraz wywieszone instrukcje bezpieczeństwa pracy. Prace w magazynie należy tak zorganizować, aby wydawane były w pierwszej kolejności te paliwa, które są najdłużej składowane. 1310. Do przelewania materiałów pędnych z beczek należy używać wyłącznie ręcznych pomp lub innych urządzeń. Nie należy wykonywać tego przez przechylanie beczek i nalewanie paliwa do podstawionych naczyń. Do transportu beczek trzeba wykorzystywać wózki ręczne lub z napędem mechanicznym i specjalistycznym osprzętem. 1.4.7. Dokumentacja magazynowa 1311. Zasadniczą dokumentację magazynową stanowi: 1) zakres obowiązków magazyniera; 2) instrukcja przeciwpożarowa dla magazynu; 3) instrukcja bezpieczeństwa i higieny pracy; 4) karta informacyjna magazynu; 5) instrukcja o utrzymaniu magazynu; 6) instrukcja o obsłudze przyrządów do pomiaru wilgotności i temperatury; 7) instrukcja o wietrzeniu magazynów; 8) instrukcja o stosowaniu sygnałów alarmowych i ich rodzajach; 9) plan ewakuacji mienia przechowywanego w magazynie; 10) skład grupy awaryjno-ratunkowej (siły i środki do ewakuacji mienia); 11) wykaz ilościowy wyposażenia magazynu (dotyczy wyposażenia trwałego); 12) schemat rozmieszczenia sprzętu w magazynie (plan składowania); 13) metryka magazynu z aktualnymi danymi; 14) instrukcja postępowania w przypadku rozlania substancji niebezpiecznej; 15) regulamin pracy magazynu; 16) imienny wykaz osób uprawnionych do zatwierdzania dokumentów obrotu materiałowego; 17) zapis temperatury i wilgotności (również w formie elektronicznej); 18) wzory plomb; 19) książka ewidencji osób wchodzących do obiektu magazynowego; 20) książka przeglądów kontrolnych magazynu; 21) książka ewidencji mienia przekazanego do naprawy (konserwacji); 22) książka depozytów; 23) inne (wg potrzeb). 1312. Uwzględniając obowiązujące w służbach przepisy należy również w magazynie prowadzić dokumentację ewidencyjną metodą tradycyjną Dokumenty te ułatwiają prowadzenie kontroli nad stanem ilościowo-jakościowym przechowywanego mienia, jak również generowania danych sprawozdawczych.

41 1313. Zachodzące w magazynie operacje związane ze zmianą stanu ilościowo - jakościowo -wartościowego są dokumentowane przy wykorzystaniu: 1) urządzeń ewidencyjnych-kart materiałowych, kart magazynowych; 2) urządzeń pomocniczych - rejestru kart materiałowych, wywieszek magazynowych, opisu zestawu sprzętu, karty kontroli, rejestru dowodów obrotu materiałowych; 3) dokumentów obrotu materiałowego: zlecenie-asygnata, protokołu przyjęcia -przekazania, protokołu przeklasyfikowania - wybrakowania, protokołu zużycia, raportu wytwórczości. 1314. Dokumentacja magazynowa prowadzona metodą tradycyjną funkcjonuje do czasu wprowadzenia systemu ZWSI RON. 1.4.8. Obowiązki osób funkcyjnych 1315. Osoby funkcyjne obsługi magazynu realizują prace w zakresie organizacji gospodarki magazynowej oraz funkcjonowania magazynu. 1316. Na pracownikach magazynu spoczywa odpowiedzialność materialna za prawidłowe i zgodne z obowiązującymi przepisami przechowywanie i utrzymywanie zasobów magazynowych. 1317. Odpowiedzialność materialną za stan ilościowy i jakościowy przyjętych i przechowywanych w podległym mu magazynie zapasów ponoszą osoby funkcyjne, zgodnie z przepisami o odpowiedzialności materialnej. 1318. Szczegółowe zakresy obowiązków osób funkcyjnych związanych z gospodarką magazynową, w tym odpowiedzialności, opracowuje bezpośredni przełożony, zgodnie z posiadanymi kompetencjami. Zakresy opracowane są indywidualnie dla każdego pracownika, uwzględniając specyfikę oraz niezbędne wymogi zapewniające realizację nakazanych zadań. 1319. Do zasadniczych obowiązków (zadań) kierownika magazynu należy: 1) prowadzenie obowiązującej dokumentacji magazynowej; 2) organizowanie pracy w podległym magazynie, w tym kierowanie pracą podległych magazynierów oraz przydzielonych do pracy w magazynie; 3) potwierdzanie odbioru sprzętu przyjętego do magazynu; 4) nadzorowanie zabiegów konserwacyjnych; 5) wydzielanie ustalonych wielkości zapasów dla jednostek wojskowych i przechowywanie ich; 6) współpraca z osobami funkcyjnymi jednostki odpowiedzialnymi za działalność metrologiczną, energetyczną, poddozorową oraz ochrony środowiska w zakresie realizacji swoich statutowych zadań odnośnie przechowywanego sprzętu; 7) kontrolowanie i konserwowanie urządzeń magazynowych oraz współpraca z nieetatowym inspektorem ochrony ppoż. przy konserwacji oraz utrzymaniu w stałej zdolności do użycia sprzętu i urządzeń ppoż., instalacji elektrycznej i urządzeń grzewczych stanowiących wyposażenie magazynu; 8) szkolenie podległych magazynierów w zakresie znajomości sprzętu i materiałów przechowywanych w magazynie oraz zasad ich konserwacji i magazynowania; 9) zabezpieczenie magazynu przed włamaniem, kradzieżą, pożarem, szkodliwymi wpływami atmosferycznymi i szkodnikami; 10) sprawdzenie zgodności stanu faktycznego posiadanego sprzętu i tśm ze stanem ewidencyjnym;

42 11) przygotowanie danych do sprawozdań, analiz i planów; 12) wykazywanie tśm i sprzętu nieperspektywicznego do zagospodarowania poza wojskiem; 13) przestrzeganie przepisów z zakresu ochrony informacji niejawnych; 14) informowanie przełożonego o stanie prowadzonych prac w magazynie; 15) prowadzenie kontroli warunków przechowywania oraz stanu technicznego przechowywanego mienia; 16) udział w szkoleniu uzupełniającym i innych szkoleniach organizowanych doraźnie lub kierowanych przez pracodawcę. 1320. Do zasadniczych obowiązków magazyniera należy: 1) prowadzenie obowiązującej dokumentacji magazynowej; 2) przyjmowanie i wydawanie sprzętu, tśm oraz prawidłowe ich składowanie w magazynie; 3) przeprowadzanie zabiegów konserwacyjnych zgodnie z obowiązującymi przepisami w tym zakresie oraz prowadzenie dziennika konserwacji; 4) przestrzeganie dyscypliny pracy, przepisów bhp, ppoż.; 5) sprawdzanie ukompletowania i przygotowania sprzętu, tśm i pojazdów do wydania oraz przekazania ich odbiorcy; 6) przestrzeganie terminów, kontroli metrologicznej przyrządów pomiarowych będących w wyposażeniu zestawów (kompletów) obsługowo-naprawczych oraz innych części, materiałów mających terminowy okres przechowywania, którego przekroczenie miałoby wpływ na pogorszenie ich jakości; 7) konserwowanie urządzeń magazynowych oraz utrzymanie w stałej zdolności do użycia sprzętu i urządzeń ppoż., instalacji elektrycznej i urządzeń grzewczych stanowiących wyposażenie magazynu; 8) systematyczne dokonywanie pomiarów wilgotności i temperatury oraz wykonywanie wykresów wilgotności względnej i temperatury; 9) sprawdzanie zgodności stanu faktycznego posiadanego UiSW i tśm ze stanem ewidencyjnym WOG raz na kwartał na podstawie otrzymywanych wydruków stanowych; 10) utrzymywanie w czystości pomieszczeń magazynowych oraz porządku na rejonie zewnętrznym; 11) udział w szkoleniach uzupełniających i innych szkoleniach doraźnych organizowanych (kierowanych) przez pracodawcę; 12) znajomość budowy i zasad eksploatacji powierzonego do pracy sprzętu mechanizacji prac; 13) załadunek i rozładunek sprzętu przy użyciu sprzętu przeładunkowego transportu i ruchu wojsk oraz ścisłe przestrzeganie w tym zakresie przepisów bhp. 1.4.9. Zasady oznaczania UiSW przeznaczonego do przechowywania 1321. UiSW i tśm przechowuje się w składach i magazynach RBLog oraz w magazynach WOG na podstawie planu rozmieszczenia zapasów. 1322. Wykonując plan rozmieszczenia zapasów uwzględnia się : 1) oddzielenie zapasów użytku bieżącego od zapasu wojennego; 2) wymagane warunki składowania danego sprzętu; 3) możliwości prowadzenia obsługi i kontroli; 4) realizowanie sprawnego i szybkiego wydawania – ewakuacji; 5) możliwość stosowania sprzętu mechanizacji prac przeładunkowych.

43 1323. Na regałach przechowuje się sprzęt w opakowaniach jednostkowych i zbiorczych. 1324. W pomieszczeniach magazynowych sprzęt grupuje się według marek, typów, grup branżowych. przestrzegając jednocześnie dopuszczalnego obciążenia jednostkowego stropów, podłóg, regałów, półek. 1325. Wielkość dopuszczalnego jednostkowego obciążenia stropów, regałów, podłóg, powinna być podana na tablicach informacyjnych w każdym pomieszczeniu magazynowym. 1326. W celu prawidłowego rozmieszczenia zasobów magazynowych należy: 1) wybrać najbardziej optymalny system składowania UiSW z uwzględnieniem możliwości lokalowych i warunków, jakich ono wymaga; 2) zapewnić optymalne rozstawienie wyposażenia i urządzeń magazynowych w zależności od przewidywanego systemu składowania w danym magazynie; 3) podzielić UiSW na określone grupy zgodnie z warunkami jego przechowywania; 4) w zależności od obowiązujących wymogów przechowywania magazynowany sprzęt podzielić na określone grupy. Przyjęty system rozmieszczenia UiSW w magazynie powinien umożliwić szybką i jednoznaczną identyfikację przechowywanego mienia. 1327. W celu identyfikacji przechowywanego UiSW w magazynie stosuje się jednolity indeks materiałowy (JIM). 1328. Oznaczenie to w odniesieniu do UiSW umieszcza się na wywieszkach materiałowych (wzór MON-Gm-8) oraz kartach magazynowych (wzór MON -Gm-17). 1329. W przypadku posiadania (nabycia) sprzętu, na który brak jest indeksu, należy dokonać jego właściwego opisu oraz opracować wniosek indeksacyjny i przesłać do organizatora systemu. 1330. Miejsca przechowywania środków materiałowych w magazynach jak: regały, pojemniki, palety, rusztowania paletowe powinny być odpowiednio oznakowane w sposób umożliwiający szybkie odnalezienie (identyfikację) sprzętu. Sposób oznakowania uzależniony jest od wielkości i rodzaju przechowywanego UiSW oraz przyjętej organizacji funkcjonowania magazynu. 1331. Rozmieszczenie UiSW w magazynie na półkach lub regałach należy dokonać uwzględniając wymienione uwarunkowania, w tym wartość klasyfikatora KWO oraz numeru ewidencyjnego z indeksu JIM. 1332. Funkcjonujące systemy identyfikacji narzucają jednoznacznie sposób oznakowania i lokalizacji UiSW w magazynach. 1333. W RBLog system rozmieszczenia UiSW jest powiązany z funkcjonującym systemem SIGMAT RBM w odniesieniu do kategorii, numeru partii, rocznika oraz lokalizacji magazynu. 1334. W WOG powiązanie takie funkcjonuje w odniesieniu do SI LOGIS-E. Zasady te obowiązują do czasu wdrożenia systemu ZWSI RON. 1335. Dla UiSW stanowiącego ZW stosuje się oznakowanie zgodnie z przepisami dotyczącymi problematyki mobilizacyjnej.

44 1.4.10. Sprzęt mechanizacji prac przeładunkowych, inne urządzenia techniczne stosowane w procesie przechowywania 1336. Mechanizację prac przeładunkowych stosuje się w celu: 1) eliminacji i zmniejszenia wysiłku fizycznego pracowników; 2) zwiększenia efektywności wykorzystania czasu pracy; 3) lepszego wykorzystania powierzchni magazynowej; 4) poprawy warunków bhp. 1337. Przez mechanizację prac przeładunkowych należy rozumieć całokształt zagadnień związanych z transportem wewnętrznym, załadunkiem, wyładunkiem oraz przemieszczaniem sprzętu i materiałów przy wykorzystaniu ręcznych lub mechanicznych urządzeń (sprzętu) transportowo-przeładunkowego. 1338. Operacjami ładunkowymi nazywa się występujące w procesie transportowym czynności załadunku, rozładunku i przeładunku. Załadunek polega na przemieszczaniu ładunku z miejsca składowania na środek transportu. Wyładunek to operacja odwrotna, natomiast przeładunek odnosi się do przemieszczenia ładunku z jednego środka transportu na inny środek transportu. 1339. Największe zastosowanie w mechanizacji prac przeładunkowych mają wózki jezdniowe podnośnikowe z mechanicznym napędem podnoszenia. Posiadają one urządzenia umożliwiające samoładowanie i podnoszenie ładunku na dowolną wysokość w granicach możliwości konstrukcyjnych. Stosowane są w transporcie wewnętrznym na niewielkie odległości. 1340. Do obsługi kontenerów wykorzystuje się urządzenia: przeładunkowe i osprzęt pomocniczy. Do urządzeń przeładunkowych zalicza się: 1) żurawie samojezdne; 2) żurawie przenośne; 3) suwnice; 4) dźwigniki; 5) wózki jezdniowe podnośnikowe z mechanicznym napędem podnoszenia. Osprzęt pomocniczy stanowią: 1) zawiesia linowe; 2) trawersy. 1341. Do pracy w magazynie i na powierzchniach ładunkowych oraz wszędzie tam, gdzie zachodzi konieczność ręcznego transportu ładunków na krótkie odległości z uwagi na swoje właściwości wykorzystuje się wózki paletowe ręczne. 1342. Urządzenia stacjonarne mają ograniczone możliwości przemieszczania się. Zaliczamy do nich suwnice pomostowe i bramowe, dźwigi towarowe, układnice magazynowe. 1343. Do pracy w pomieszczeniach lub na zewnątrz przeznaczone są żurawie, wózki jezdniowe podnośnikowe z mechanicznym napędem podnoszenia, wózki transportowe, wózki paletowe. 1344. Zastosowanie standardowych kontenerów, pojemników, palet stanowi dodatkowe ułatwienie w pracach magazynowych. Umożliwiają formowanie jednostek ładunkowych, czynią je podobnymi do siebie, głównie pod względem wymiarowym. Umożliwia to mechaniczne przemieszczanie ich przy wykorzystaniu jednakowych urządzeń przeładunkowych. 1345. Jednostką ładunkową jest zbiorczy ładunek ściśle określonej ilości sprzętu lub materiału przy zastosowaniu palety, kontenera lub innego urządzenia.

45 1346. Do pakowania środków zaopatrzenia w SZ RP używa się opakowań: 1) stosowanych powszechnie w gospodarce narodowej; 2) specyficznych do wyrobów wojskowych; 3) specjalnych. 1347. Dla ładunków sztukowych o wymiarach większych niż standardowa paleta umieszczonych w opakowaniach jednostkowych lub transportowych służą skrzynie drewniane. 1348. W SZ RP stosowane są znormalizowane opakowania zbiorcze. Podstawowymi opakowaniami tego typu są palety i kontenery standardowe, które charakteryzują się następującymi zaletami: 1) stanowią ochronę środków materiałowych przed oddziaływaniem zewnętrznym i warunków atmosferycznych; 2) są doskonałym środkiem maskującym dla przewożonych ładunków; 3) mogą być wykorzystywane jako magazyny polowe i nadwozia specjalne (np. warsztaty, szpitale itp.); 4) są łatwe do przemieszczania wieloma kolejnymi środkami transportu (samochody, kolej, samoloty, statki); 5) dzięki ich stosowaniu uzyskuje się większą dyspozycyjność środków transportu; 6) są trwałe i mogą być wielokrotnie użyte; 7) istnieje możliwość wykorzystania kontenerów znajdujących się w gospodarce narodowej na potrzeby wojska; 8) posiadają znormalizowane wymiary, ładowność i pojemność oraz określoną wytrzymałość. 1349. Istotą paletyzacji jest łączenie pojedynczych sztuk ładunku na palecie, a tym samym eliminacja szeregu operacji ładunkowych związanych z przemieszczaniem każdej sztuki ładunku oddzielnie. Powoduje to szybszy obrót środków transportowych oraz skraca prace manipulacyjne przy przeładunku i składowaniu. 1350. Formując jednostkę ładunkową należy mieć na uwadze, że jeden ogólny system wymiarowy opakowań oparty na wspólnym module nie jest w stanie objąć wymiarów wszystkich opakowań towarów. 1351. Podstawową i uprzywilejowaną modułową jednostką ładunkową jest paleta płaska, drewniana, czterowejściowa (możliwość wprowadzania wideł wózka paletowego z czterech stron) o wymiarach 800 mm x 1200 mm x 144 mm, masie własnej 25 kg i ładowności 1000 kg. 1352. Istotą formowania kontenerowej jednostki ładunkowej jest dostarczenie ładunku do wnętrza kontenera tzw. napełnianie kontenera, jego rozmieszczenie, zamocowanie lub zabezpieczenie przed przemieszczaniem. 1353. Po napełnieniu kontenera i zabezpieczeniu (unieruchomieniu) ładunku musi istnieć możliwość otwarcia kontenera bez obawy naruszenia ułożonego ładunku. Ładunek znajdujący się przy drzwiach kontenera powinien być zamocowany w sposób zabezpieczający go przed wypadnięciem podczas otwierania drzwi. 1.4.11. Przepisy bhp, ppoż. i ochrony środowiska w procesie przechowywania 1354. Ścisłe przestrzeganie zasad bezpieczeństwa obowiązuje wszystkich zatrudnionych w magazynach, składach. Dotyczy to również osób sprawujących nadzór nad prowadzonymi pracami oraz wykonujących funkcje kierownicze.

46 1355. Przestrzeganie przepisów bhp zapewnia pracownikom składów, magazynów bezpieczne wykonywanie zadań. Za ich przestrzeganie odpowiedzialność ponoszą wszyscy przełożeni. 1356. Pracownicy (wojskowi i cywilni) przed przystąpieniem do pracy w składach, magazynach (objęciem obowiązków) w zależności od zajmowanego stanowiska pracy, powinni przejść przeszkolenie z zakresu bhp. Odbycie takiego przeszkolenia stwierdza właściwy inspektor bhp w dokumentach pracowników. 1357. Personel kierowniczy składów, magazynów przeprowadza zajęcia z bhp okresowo z całym stanem osobowym, zwłaszcza po wprowadzeniu do eksploatacji nowych urządzeń technicznych, nowych technologii składowania lub po przeniesieniu pracowników do innych prac. 1358. Za zaistniałe podczas pracy wypadki odpowiedzialnym jest organizator pracy, kierujący jej przebiegiem, oraz ten, który dopuścił do eksploatacji sprzętu oraz zezwolił na obsługę sprzętu osobom nie posiadającym odpowiednich kwalifikacji lub uprawnień. 1359. W pobliżu stanowisk roboczych należy wywieszać plansze ostrzegawcze i pouczające o zasadach przestrzegania bhp dostosowane tematycznie do rodzaju i charakteru wykonywanych prac. 1360. Szczegółowe przepisy bhp (w tym warunki sanitarno-higieniczne) regulują odrębne opracowania-instrukcje, poradniki, informatory itp., które szczegółowo określają obowiązujące przepisy do bezwzględnego przestrzegania w trakcie prowadzenia dowolnego rodzaju prac. 1361. Uwzględniając miejscowe uwarunkowania należy dążyć do wydzielenia w rejonie magazynu pomieszczenia do przebierania się i spożywania posiłków oraz wyposażyć te pomieszczenia w niezbędny sprzęt kwaterunkowy. 1362. Ochrona przeciwpożarowa w składnicach, magazynach ma na celu zapobieganie pożarom oraz likwidacje pożarów w razie ich powstania. 1363. Osoby funkcyjne składów, magazynów itp. ponoszą odpowiedzialność za bezpieczeństwo i organizację ochrony ppoż. 1364. Cały stan osobowy składów, magazynów powinien znać zasady ochrony bezpieczeństwa ppoż., zasady uruchomienia i posługiwania się podręcznym sprzętem gaśniczym, obowiązującymi sygnałami i sposobami alarmowania na wypadek pożaru. 1365. Wszystkie pomieszczenia i obiekty zabezpiecza się w podręczny sprzęt gaśniczy zgodnie z obowiązującymi należnościami. Umieszcza się go w widocznych oznakowanych miejscach i poddaje okresowej kontroli. 1366. Wszystkie prace w obiektach magazynowych wykonuje się z zachowaniem warunków wykluczających możliwość powstania pożarów. 1367. Rejon magazynów powinien być systematyczne oczyszczany z materiałów stwarzających zagrożenie ppoż. Wokół magazynów należy utrzymywać pas przeciwpożarowy. 1368. Za nadzór nad przestrzeganiem przepisów związanych z całokształtem problematyki ochrony środowiska w składach, bazach odpowiada inspektor ds. ochrony środowiska. 1369. W trakcie prowadzonej działalności magazynowej jednostka wojskowa powinna posiadać stosowne aktualne pozwolenia na wytwarzanie odpadów, karty charakterystyk przechowywanych substancji niebezpiecznych oraz środki i materiały do ich neutralizacji. 1370. Należy bezwzględnie przestrzegać zasad magazynowania odpadów nie doprowadzając do przedostania się ich do środowiska gruntowo-wodnego.

47 1371. W obiektach magazynowych, bazach, składach należy wyznaczyć wyraźnie miejsca czasowego gromadzenia odpadów. Pojemniki, w których gromadzone są odpady wymagają odpowiedniego oznakowania. 1372. Zasadniczym zadaniem w działalności magazynowej jest bezwzględne przestrzeganie przepisów ochrony środowiska w zakresie gospodarki związkami ropopochodnymi (oleje przepracowane, zużyte płyny eksploatacyjne, czyściwa zaolejone, zużyte filtry). 1373. Magazyny, garaże, inne obiekty należy wyposażyć w wymagane instrukcje, sprzęt i środki zapobiegające zanieczyszczeniu środowiska (apteczkę ekologiczną, pojemniki na czysty oraz zanieczyszczony sorbent). 1374. Zgromadzone odpady powstające w wyniku działalności gospodarczej należy przekazać do dalszego zagospodarowania przez AMW. 1375. Szczegółowe zasady dotyczące ochrony środowiska regulują przepisy ustawy „Prawo ochrony środowiska”. 1.5. Realizacja czynności kontrolnych i obsługowych w procesie przechowywania 1.5.1. Planowanie i realizacja czynności kontrolnych 1376. Planowanie czynności kontrolnych i obsługowych odnośnie stanu technicznego i utrzymania UiSW oraz tśm znajdujących się w przechowywaniu, realizuje dowódca jednostki (instytucji) wojskowej odpowiedzialnej za przechowywanie mienia. 1377. Dla tśm stosowanych w lotnictwie okresy przeglądów kontrolnych w magazynie ujęto w załączniku I. 1378. W ramach prowadzonych czynności kontrolno-nadzorczych szef służby WOG odpowiednio do rodzaju przechowywanego mienia kontroluje stan utrzymania UiSW oraz tśm znajdujących się w przechowywaniu. Jednocześnie powinien umożliwić użytkownikom, których mienie jest przechowywane w magazynach WOG możliwość sprawdzenia warunków jego przechowywania, stanu technicznego lub innych czynności. 1379. Planowanie i nadzór nad stanem technicznym i utrzymaniem UiSW oraz tśm znajdujących się w przechowywaniu w JW, WOG i RBLog realizuje szef służby odpowiedzialny merytorycznie za rodzaj przechowywanego mienia. 1380. W celu sprawdzenia stanu przechowywanego UiSW oraz tśm, wykrycia z odpowiednim wyprzedzeniem ewentualnych przyczyn mogących spowodować pogorszenie stanu technicznego oraz bieżącego usunięcia usterek i niedociągnięć, które mogą powstać wskutek naruszenia konserwacji lub wpływu czynników zewnętrznych, przechowywane mienie podlega systemowi obsługiwania. 1381. W składach i jednostkach wojskowych posiadających etatowe struktury konserwatorów, obsługiwanie UiSW i tśm należy planować i prowadzić w ciągu roku kalendarzowego dla UiSW o limitowanym resursie, według „Planu eksploatacji i ewidencji pracy UiSW w …. na …..rok” (załącznik B) i zasad jego opracowywania przedstawionych w załączniku C. 1382. Za opracowanie „Planu eksploatacji …” odpowiada szef służby WOG/RBLog lub dowódca jednostki wojskowej mobilizującej lub formującej jednostkę wojskową od nowa i przechowujący UiSW i tśm na pokrycie potrzeb mobilizacyjnych. W trakcie jego opracowywania dokonuje się stosownej analizy możliwości wykonania obsługiwania UiSW oraz tśm z równoczesnym

48 uwzględnieniem realizacji czynności odtworzenia konserwacji po zakończeniu cyklu przechowywania. Należy uwzględnić wielkość przydzielonych limitów eksploatacyjnych oraz przyjęte priorytety eksploatacyjne. Plan zatwierdza dowódca jednostki wojskowej (komendant WOG/RBLog) odpowiedzialnej za przechowywanie UiSW. 1383. Odpowiednio do przyjętego w siłach zbrojnych cyklu planistycznego wykonująca obsługiwanie sprzętu jednostka wojskowa generuje do WOG potrzeby w zakresie materiałów konserwacyjnych, materiałów eksploatacyjnych i technicznych środków materiałowych niezbędnych do realizacji czynności obsługowych w trakcie przechowywania. 1384. WOG realizuje złożone zapotrzebowanie z środków własnych lub odpowiednio do cyklu planistycznego generuje potrzeby do RBLog. 1385. Obsługiwaniem należy objąć 100% UiSW i tśm będącego w przechowywaniu występującego masowo np. broń strzelecka, sprzęt optyczny, informatyczny, indywidualne środki ochrony przed skażeniami itp. nie ujętego w „Planie eksploatacji ….”. Za realizację czynności obsługiwania odpowiada dowódca jednostki wojskowej odpowiedzialnej za przechowywanie, zgodnie z opracowanym „Planem obsługiwań technicznych UiSW w …. na … rok” przedstawionego w załącznik D. 1386. UiSW oraz tśm przechowywane na uzupełnienie jednostek mobilizowanych i jednostek nowo formowanych powinno spełniać wymagania określone dla sprzętu kategorii 2. 1387. Zezwala się na utrzymywanie na pokrycie należności etatowych jednostek mobilizowanych i nowo formowanych UiSW w kategorii 3 i 4 pod warunkiem uzyskania potwierdzonej w PST zgody na realizację naprawy odtwarzającej resurs i przywracającej kategorię 2. Dla takiego UiSW zezwala się na wykonywanie zabiegów konserwacyjnych odpowiednich do przechowywania krótkookresowego. 1388. Obsługiwanie UiSW i tśm poddane przechowywaniu obejmuje realizację czynności związanych z : 1) obsługiwanie przed przechowywaniem; 2) obsługiwania i przeglądy w czasie przechowywania; 3) obsługiwanie po przechowywaniu. 1389. Przegląd i ocena stanu technicznego tśm do techniki lotniczej realizowany jest okresowo przez personel służby inżynieryjno-lotniczej jednostki lotniczej, znajdującej się na zaopatrzeniu danego WOG. 1390. Czynności poszczególnych obsługiwań określa się w „Ramowej karcie zakresu czynności wykonania zabiegu konserwacyjnego (Obsługiwania Technicznego)”, zwanej dalej kartą technologiczną, opracowywanej w zależności od przyjętej metody przechowywania i oddzielnie dla każdej grupy sprzętu. Wzór karty technologicznej przedstawiono w załączniku J. 1391. Karta technologiczna powinna zawierać między innymi: 1) nazwę, oznaczenie części zespołu, wyrobu; 2) wykaz wszystkich operacji należących do procesu w kolejności ich wykonywania; 3) normy czasowe; 4) zestawienie zużycia materiałów; 5) informacje uzupełniające. 1392. Opracowana karta technologiczna powinna pozwolić przełożonym na zaplanowanie działalności obsługowej warsztatów (działów), jej bieżącej

49 kontroli, weryfikacji odpowiedzialności na danym etapie procesu, rozliczenia materiałowego. 1393. Przed przystąpieniem do opracowywania kart technologicznych na potrzeby jednostki wojskowej należy uwzględnić niezbędne dane ujęte w obowiązujących przewodnikach technologicznych oraz własne zasoby. 1394. Za opracowanie kart technologicznych odpowiada dowódca jednostki wojskowej odpowiedzialnej za przechowywanie UiSW. Po jej opracowaniu w jednostce wojskowej należy przedstawić ją do akceptacji szefowi logistyki WOG. 1395. Faktyczną realizację czynności obsługiwania potwierdza się w indywidualnej dokumentacji eksploatacyjnej i w dokumentacji magazynowej. Odpowiednio do zakresu realizowanych czynności w przypadku potrzeby dokonania rozchodu wykorzystanych tśm i materiałów konserwacyjnych czynności obsługi lub przeglądu, potwierdza się w Karcie Usługi Technicznej (KUT) (wzór MONEKSPL-1). 1396. Centralny Organ Logistyczny może ustalić inne zasady opracowania dokumentów normujących czynności obsługiwania UiSW oraz tśm w przechowywaniu. 1.5.2. Obsługiwanie przed przechowywaniem 1397. W celu zakończenia czynności konserwacji UiSW i tśm oraz rozpoczęcia cyklu przechowywania wykonuje się czynności obsługiwania przed przechowywaniem. 1398. Zakres obsługiwania przed przechowywaniem, w zależności od zastosowanej metody przechowywania oraz typu sprzętu obejmuje: 1) przygotowanie miejsca magazynowania (przechowywania); 2) wprowadzenie sprzętu na miejsce magazynowania; 3) weryfikację przygotowania sprzętu do magazynowania poprzez sprawdzenie poszczególnych zespołów i podzespołów odpowiednio do czynności przeglądu bez sprawdzenia działania (PBS); 4) zdjęcie osprzętu i wyposażenia oraz ewentualne wykonanie na nich dodatkowych zabiegów konserwacyjnych; 5) wykonywanie zabiegów konserwacyjnych, które nie mogły być wykonane podczas obsługiwania technicznego sprzętu; 6) podłączenie i uruchomienie urządzeń technicznych zabezpieczających proces przechowywania sprzętu; 7) rozkazodawcze uwierzytelnienie postawienia sprzętu na przechowywanie; 8) uaktualnienie wpisów w dokumentacji eksploatacyjnej i magazynowej; 9) wykonanie innych czynności, określonych technologią stawiania sprzętu na przechowywanie. 1399. Obsługiwanie przed przechowywaniem prowadzi grupa (zespół) realizująca konserwację sprzętu, a zakończenie tych czynności sprawdza komisja powołana rozkazem dowódcy JW (instytucji) odpowiedzialnej za przechowywanie. 1400. Realizację czynności obsługiwania przed przechowywaniem podlega ocenie przez powołaną rozkazem komisję, której skład odzwierciedlony jest w książce przechowywania i wynika z typu przechowywanego UiSW. Stanowi jednocześnie podstawę do rozkazodawczego usankcjonowania wykonania zabiegów konserwacji i rozpoczęcia cyklu przyjętej metody przechowywania.

50 1.5.3. Obsługiwania i przeglądy w czasie przechowywania 1401. W celu sprawdzenia stanu przechowywanego UiSW oraz tśm, wykrycia usterek i niedociągnięć, które mogą powstać wskutek naruszenia konserwacji oraz oddziaływania czynników zewnętrznych, realizuje się obsługiwania zapewniające bieżące usuwanie stwierdzonych usterek lub podejmowanie czynności planistyczno-organizacyjnych mających na celu wyeliminowanie przyczyn obniżenia stanu technicznego przechowywanego mienia. 1402. W zależności od przyjętego sposobu konserwacji oraz miejsca przechowywania i rodzaju (typu) przechowywanego UiSW oraz tśm, realizuje się następujące rodzaje przeglądów i obsługiwań: 1) przegląd codzienny (PC); 2) przegląd bez sprawdzenia działania (PBS); 3) przegląd ze sprawdzeniem działania (PZD); 4) przegląd specjalny (PS); 5) obsługiwania okresowe dla UiSW, jeżeli wynika to z obowiązujących katalogów i instrukcji obsługi. 1403. W uzasadnionych przypadkach wynikających z warunków przechowywania oraz rodzaju przechowywanego mienia oraz jego podatności na negatywne oddziaływanie środowiska i innych czynników zewnętrznych, należy podejmować inne rodzaje obsługiwań i dodatkowych przeglądów kontrolnych gwarantujących utrzymanie odpowiednich parametrów przechowywania i stanu technicznego przechowywanego mienia w całym okresie przechowywania. 1404. Decyzje w zakresie sposobu i częstotliwości realizacji obsługiwań i przeglądów kontrolnych podejmuje dowódca jednostki (instytucji) wojskowej odpowiedzialnej za przechowywane mienie. W WOG i RBLog decyzje takie podejmuje szef służby odpowiedzialny za gospodarowanie przechowywanym mieniem. 1405. Przegląd codzienny (PC) wykonywany może być codziennie lub według ustalonego schematu w zależności od warunków i miejsca przechowywania oraz ryzyka wystąpienia negatywnego oddziaływania czynników zewnętrznych na zachowanie odpowiednich parametrów konserwacji. Przeglądem tym obejmuje się całość przechowywanego UiSW oraz tśm, ale dopuszcza się zróżnicowanie częstotliwości jego realizacji w zależności od miejsca przechowywania i rodzaju przechowywanego mienia. 1406. Dla UiSW przechowywanego metodami dynamicznego osuszania, w których następuje sygnalizowanie poprawnego działania urządzeń osuszających, urządzenia te powinny podlegać obligatoryjnemu przeglądowi codziennemu, jeśli nie ma możliwości podłączenia tych urządzeń do odpowiedniego systemu sygnalizacji. 1407. Decyzje w zakresie sposobu i częstotliwości realizacji czynności PC podejmuje dowódca jednostki (instytucji) odpowiedzialnej za przechowywanie a w przypadku mienia przechowywanego w WOG i RBLog szef służby, w odpowiedzialności którego pozostaje przechowywane UiSW oraz tśm. 1408. Niezależnie od przyjętego schematu realizacji PC, czynność tę realizuje się obligatoryjnie w każdym przypadku wystąpienia niekorzystnych zjawisk atmosferycznych (obfite opady atmosferyczne, silne wiatry, wyładowania atmosferyczne, duże wahania temperatury). 1409. Zakres przeglądu codziennego w zależności od zastosowanej metody przechowywania oraz posiadanego wyposażenia technicznego obejmuje sprawdzenie: