ทดสอบ 02

๑๐๑

๒๘๖ ลงวันที่ ๒๔ พฤศจิกายน ๒๕๑๕๙๓ ประกอบมาตรา ๕๐ (๒) มาตรา ๕๓ (๑) และมาตรา ๕๖
(๑) แห่งพ.ร.บ. เทศบาล พ.ศ. ๒๔๙๖๙๔ ส่วนการจดทะเบียนเปลี่ยนแปลงทางทะเบียน เป็นเพียง
กระบวนการภายในของหน่วยงานทางปกครองที่จะต้องดำเนินการต่อไปเท่านั้น ไม่มีผลทำให้ถนน
ดังกล่าวซึ่งตกเป็นสาธารณสมบัติของแผ่นดนิ แล้วโดยผลของกฎหมายต้องเปลีย่ นแปลงไปแต่อย่างใด
ผู้ถูกฟ้องคดีเป็นผู้มีอำนาจหน้าที่ในการบำรุงรักษาถนนซอยชลวิจิตร อันเป็นสาธารณสมบัติของ
แผ่นดิน จึงมหี นา้ ที่ต้องซอ่ มแซมถนนทีช่ ำรุดจนไม่อาจสัญจรไปมาไดใ้ ห้อยู่ในสภาพที่สามารถสัญจรได้
อย่างปลอดภัย เมื่อผู้ถูกฟ้องคดีได้รับเรื่องร้องเรียนก็ได้ขอความร่วมมือกับเอกชน ทำการซ่อมแซม
ถนนเพียงตอกเสาเข็มไม้และนำแผ่นโลหะมากั้นตามแนวเสาเขม็ เพื่อป้องกันดินทรุด แล้วนำดินมาถม
พรอ้ มกับลงหนิ คลกุ อันเป็นเพยี งวิธกี ารซอ่ มแซมเพ่ือบรรเทาความเดือดร้อนใหส้ ัญจรไปมาได้เป็นการ
ชั่วคราวเท่านั้น ดังนั้น การกระทำของผู้ถูกฟ้องคดีที่ไม่ดำเนินการซ่อมแซมถนนที่อยู่ในความ
รับผดิ ชอบ ใหม้ ั่นคงแขง็ แรงปลอดภัย จงึ เป็นการละเลยต่อหนา้ ทีต่ ามที่กฎหมายกำหนดให้ต้องปฏิบัติ
หรือปฏิบตั ิหนา้ ที่ดงั กล่าวล่าชา้ เกินสมควร

ส่วนประเด็นปัญหาเรื่องงบประมาณเพื่อซ่อมแซมถนนสาธารณประโยชน์ดังกล่าว
แม้จะเป็นข้อเท็จจริงที่ผู้ถูกฟ้องคดีไมไ่ ด้ยกขึ้นว่ากันมาในศาลปกครองช้ันต้น แต่โดยที่ปัญหาดังกล่าว
เป็นปัญหาเกี่ยวกับประโยชน์สาธารณะ ผู้ถูกฟ้องคดีจงึ ยกขึ้นอ้างในชั้นอุทธรณ์ไดต้ ามข้อ ๑๐๑ วรรค
สอง แห่งระเบียบของที่ประชุมใหญ่ตุลาการในศาลปกครองสูงสุดว่าด้วยวิธีพิจารณาคดีปกครอง

๙๓ ประกาศคณะปฏิวัติ ฉบับที่ ๒๘๖ ลงวันท่ี ๒๔ พฤศจิกายน ๒๕๑๕
ข้อ ๓๐ วรรคสอง กำหนดว่า หน้าที่ในการบำรุงรักษาตามวรรคหนึ่งมิให้ใช้บังคับในกรณีที่ผู้

จัดสรรที่ดินหรือผู้รับโอนกรรมสิทธิ์คนต่อไปได้อุทิศทรัพย์สินดังกล่าวให้เป็นสาธารณประโยชน์ หรือได้โอนให้แก่
เทศบาล สขุ าภบิ าล หรือองคก์ ารบรหิ ารสว่ นจงั หวดั แหง่ ทอ้ งทท่ี ีท่ ่ีดนิ ทจี่ ะจัดสรรอยู่ในเขต
๙๔ พระราชบัญญตั ิเทศบาล พ.ศ. ๒๔๙๖

มาตรา ๕๐ บญั ญตั วิ ่า ภายใต้บังคบั แห่งกฎหมาย เทศบาลตำบลมีหน้าท่ตี ้องทำในเขตเทศบาล
ดังตอ่ ไปนี้

(๒) ให้มแี ละบำรงุ ทางบกและทางน้ำ
มาตรา ๕๓ บญั ญตั ิว่า ภายใต้บังคบั แหง่ กฎหมาย เทศบาลเมืองมหี นา้ ท่ตี อ้ งทำในเขตเทศบาล
ดังต่อไปน้ี
(๑) กิจการตามทีร่ ะบไุ วใ้ นมาตรา ๕๐
มาตรา ๕๖ บญั ญตั วิ ่า ภายใตบ้ ังคบั แหง่ กฎหมาย เทศบาลนครมหี นา้ ทีต่ อ้ งทำในเขตเทศบาล
ดงั ตอ่ ไปนี้
(๑) กิจการตามทร่ี ะบไุ วใ้ นมาตรา ๕๓

๑๐๒

พ.ศ. ๒๕๔๒๙๕ แม้ว่าผู้ถูกฟ้องคดีมีหน้าที่ต้องดำเนินการจัดสรรงบประมาณให้เพียงพอต่อการ
ดำเนินการซ่อมแซมถนนตามอำนาจหน้าที่ดังกล่าว โดยไม่อาจยกเหตุเรื่องงบประมาณมาเพื่อปฏิเสธ
หน้าที่ตามที่กฎหมายกำหนดให้ต้องปฏิบัติก็ตาม แต่การใช้จ่ายงบประมาณขององค์กรปกครอง
ส่วนท้องถิ่นที่มีอย่างจำกัด ก็ยังคงต้องปฏิบัติตามหลักเกณฑ์และคำนึงถึงเหตุผลความจำเป็น
ความคุ้มค่าที่ต้องจัดสรรงบประมาณในการจัดทำบริการสาธารณะแก่ประชาชนในเขตพื้นที่ที่มี
ความสำคัญและเร่งด่วนกว่าทำให้ผู้ถูกฟ้องคดี อาจยังไม่สามารถดำเนนิ การซอ่ มแซมบำรุงรักษาถนน
ให้มีความมั่นคงแข็งแรงตามมาตรฐานของทางในเขตเทศบาลได้ทนั ที เนือ่ งจากงบประมาณท่ีเหลืออยู่
อาจไม่เพียงพอและยังไม่อาจตกลงกำหนดเวลาที่ชัดเจนในเรื่องงบประมาณได้เท่านั้น ศาลปกครอง
สูงสุดจึงพพิ ากษาแก้คำพพิ ากษาของศาลปกครองชั้นต้น เป็นให้ผู้ถูกฟ้องคดีดำเนินการซอ่ มแซมถนน
พิพาทในสว่ นที่อยู่ในเขตพื้นที่ความรับผิดชอบให้อยู่ในสภาพมัน่ คงแข็งแรงปลอดภัยในการสัญจรตาม
งบประมาณทีม่ ีอยใู่ หแ้ ล้วเสร็จภายใน ๒๔๐ วนั นับแต่วนั ที่ศาลมคี ำพิพากษาถึงที่สุด

แนวทางปฏบิ ัติราชการจากคำวนิ จิ ฉัย :

คดีนี้ศาลปกครองสูงสุดวางหลักกฎหมายเกี่ยวกับหน้าที่ของเทศบาลในการทำให้มี
และบำรุงรักษาทางบกและทางน้ำตามพระราชบัญญัติเทศบาล พ.ศ. ๒๔๙๖ ซึ่งทางดังกล่าว
หมายความรวมถึง ทางที่มีผู้อุทิศหรือยกให้เพื่อใช้เป็นทางสาธารณประโยชน์ ให้ประชาชนใช้สัญจร
ไปมา และการยกใหด้ ังกลา่ วเพียงแต่แสดงเจตนาต่อผู้รับการให้ก็มผี ลสมบรู ณ์ตามกฎหมาย โดยมิต้อง
มีการจดเปลี่ยนแปลงทางทะเบียน ทางดังกล่าวก็ตกเป็นสาธารณสมบัติของแผ่นดินตามประมวล
กฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา ๑๓๐๔ (๒) โดยชอบด้วยกฎหมาย นายกเทศมนตรีซึ่งเป็นผู้รับให้
จึงเป็นผู้มีอำนาจหน้าที่ในการดูแลบำรุงรักษาทางสาธารณประโยชน์ที่อยู่ในความรับผิดชอบของ
เทศบาลให้สามารถใช้สัญจรไปมาได้อย่างปลอดภัย การกระทำของนายกเทศมนตรีที่ไม่ดำเนินการ
ซ่อมแซมถนนหรือทางที่อยู่ในความรับผิดชอบของเทศบาลให้มั่นคงแข็งแรงปลอดภัย จึงเป็นการ

๙๕ ระเบยี บของทปี่ ระชุมใหญ่ตลุ าการในศาลปกครองสูงสุด ว่าด้วยวธิ พี จิ ารณาคดีปกครอง พ.ศ.๒๕๔๒
ข้อ ๑๐๑ วรรคสอง กำหนดว่า ข้อเท็จจริงหรือข้อกฎหมายที่จะยกขึ้นอ้างในการยื่นคำอุทธรณ์

น้ั น
ผู้อุทธรณ์จะต้องกล่าวไว้โดยชัดแจ้งในคำอุทธรณ์ และต้องเป็นข้อที่ได้ยกขึ้นว่ากันมาแล้วโดยชอบในศาลปกครอง
ชั้นต้น แต่ถ้าปัญหาข้อใดเป็นปัญหาอันเกี่ยวด้วยความสงบเรียบร้อยของประชาชนหรือปัญหาเกี่ยวกับประโยชน์
สาธารณะ ผู้อทุ ธรณจ์ ะยกปัญหาขอ้ นั้นข้ึนกล่าวในคำอทุ ธรณ์หรือในชน้ั อทุ ธรณ์ก็ได้

๑๐๓

ละเลยต่อหน้าที่ตามที่กฎหมายกำหนดให้ต้องปฏิบัติหรือปฏิบัติหน้าที่ดังกล่าวล่าช้าเกินสมควร
อย่างไรก็ตาม หากเทศบาลยังมีข้อขัดข้องในเรื่องของงบประมาณ ก็ไม่อาจยกปัญหาเรื่องดังกล่าว
ปฏิเสธที่จะไม่ดำเนินการซ่อมแซม ดูแล บำรุงรักษาทางตามอำนาจหน้าที่ของตนได้ แต่ต้องจัดสรร
งบประมาณทีม่ ีอยู่ตามหลักเกณฑท์ ี่กฎหมาย ระเบียบกำหนดไว้ เพ่ือซ่อมแซม บำรงุ รักษาทางท่ีอยู่ใน
ความรับผดิ ชอบของเทศบาลใหอ้ ยใู่ นสภาพม่นั คงแขง็ แรงปลอดภยั ในการสญั จรไปมาของประชาชน