ธนาธิปัตย์ ปีที่ 65 ฉบับที่ 1

กองบรรณาธิการ
พ.อ. วรี ะชัย พล้าโนต๊ บรรณาธกิ าร

ผชู้ ่วยกองบรรณาธิการ

พ.อ. อรรถชัย กลนิ่ หอม

พ.ท.หญิง ณฐั นันท ์ ป่าขมน้ิ

กองอ�ำ นวยการ พ.ท.หญงิ ทสมา ฉัตรมาศ

พล.ต. อดุลย ์ แนบสนิท ผูอ้ �ำ นวยการ พ.ท. เบญจสิทธ์ิ ไกรสขุ

พ.อ.หญงิ ปยิ วรรณ มหายศนนั ทน ์รองผู้อ�ำ นวยการ พ.ท. สกุ ิจ สงวนวจั นะ

พ.อ. เกรยี งศักด์ิ ไขถ่ าวร ผชู้ ว่ ยผอู้ �ำ นวยการ พ.ท. ภานุศักด ิ์ แสงสวี

ฝ่ายบรหิ าร พ.ท. สงกรานต์ มว่ งถึก

พ.อ. เทอดศกั ด ์ิ วงศ์จนั ทร์ ผชู้ ว่ ยผอู้ �ำ นวยการ ร.อ.หญิง วชริ า หยำ�่ วิลัย

ฝา่ ยวิชาการ ร.ท. กฤษฎา ลเี ลียง

ท่ีปรกึ ษา ประจ�ำ กองบรรณาธกิ าร
พ.อ. วชั รภทั ร
พ.อ. ปรญิ ญา นุชอำ�พันธ์ พ.อ.หญิง พร้อมศิร ิ โรจนวศิ วกรรม
พ.อ.หญิง นุชประกร วีระเดชาพล
พ.อ. สวุ ิทย์ แสงอากาศ พ.อ.หญงิ สุกัญญา คลงั ทอง
พ.อ. เริงศานต์ ิ กนกอุดม
พ.อ. เสมา ทยามันทิรนนั ท์ พ.อ. ปฏิวตั ิ ค�ำ หอม
พ.อ. เพทาย จติ รอำ�ไพ
พ.อ. ศรีศักด ์ิ ผดงุ ยศ พ.อ.หญิง กรี ตภิ ร สอนธรรม
พ.อ. สรุ าษ มรรคผล
พ.อ. สมศักด์ิ ฤทธิรณ เจา้ หนา้ ท่ปี ระจ�ำ กองบรรณาธิการ
พ.อ. ศักดิ์ชยั ชรู าศรี พ.ท. กฤษณ์กร สร้อยสด
พ.อ. คกึ ฤทธิ ์ ทองสุข จ.ส.ต.หญิง ศศวิ มิ ล เข็มทอง
พ.อ. สุภทิน บุญมาก ส.อ.หญิง สุกัญญา วุฒิยา
พ.อ. วษิ ณุ สวุ รรณภูดิท
พ.อ. ทรงภพ ปทะวานิช กองสมาชิกสมั พนั ธ์ จนั ทรุ ตั น์
พ.อ. สุรเดช เป่ยี มทองคำ� พ.อ. ธนภทั ร
พ.อ. โอภาส จรี ะพันธุ์
พ.อ. ศกั ดา วดั โส กองจดั การ หัวหน้ากองฯ /
พ.อ. ธนากร ภมุ รนิ ทร์ พ.ต. คมชัย ไกรฤกษ ์ เลขานุการ
พ.อ. วินยั ใจเอื้อ เหรัญญิก
ด�ำ รงศักด์ิ พ.ต. สิขเรศ มว่ งศริ ิ

ประจ�ำ กองสมาชกิ สมั พนั ธ์ ส�ำ นักงาน
โรงเรยี นทหารการเงิน กรมการเงนิ ทหารบก
พ.อ. เสมา จติ รอ�ำ ไพ 41/10 ถ.เทอดด�ำ ริ แขวงถนนนครไชยศรี
เขตดสุ ิต กทม. 10300
โทร. 02-241-4052
เว็บไซต์ กง.ทบ. : www.findept.com
เว็บไซต์ รร.กง.กง.ทบ : www.armyfinanceschool.com
อีเมล์ [email protected]

พิมพ์ที่ บรษิ ทั โรงพมิ พ์ คลังวิชา จ�ำ กดั 198/1 หมู่ 9 ต. บางกระสอ อ.เมอื งนนทบุรี จ.นนทบุรี 11000 โทร. 02-9686997 1

ธนาธปิ ัตย์

ปีที่ 65 ฉบับที่ 1 มกราคม - มิถุนายน 2564

สารบัญ

• บรรณาธิการแถลง......................................................... 3

• สารเจา้ กรมการเงินทหารบก............................................ 4

• ประวัติเจ้ากรมการเงนิ ทหารบก......................................... 5

วตั ถุประสงค์ • นโยบายการปฏิบัติงานของกรมการเงนิ ทหารบกประจ�ำปีงบประมาณ
เพ่ือเป็นส่ือกลางสำ�หรับเผยแพร่
และแลกเปล่ียนความรู้ทางการเงิน 2564..........................พล.ต. อดุลย์ แนบสนทิ จก.กง.ทบ. 6
การบญั ชี การงบประมาณ ระเบยี บการเงนิ
เศรษฐกิจ สงั คมและการบรหิ าร • ครฑุ พ่าห์.................................................................. 8
คา่ บ�ำ รงุ ตง้ั แตป่ ี 2554 เปน็ ตน้ ไป
• แจง้ การเปลี่ยนวันครบรอบวันสถาปนา กง.ทบ....................... 13
นายทหารสญั ญาบัตรปีละ
150 บาท • บทบาทกรมบัญชกี ลางในยคุ ของ ประภาศ คงเอียดฯ................
นายทหารชน้ั ประทวนปีละ
100 บาท .............................................พ.ท. กฤษณ์กร สรอ้ ยสด 14
การเข้าเปน็ สมาชกิ และชำ�ระค่าบำ�รงุ
แจง้ ความจำ�นงยัง • Cisco Webex…..........................…....ร.ท. วรี วัฒน์ กากีกุล 18
กองสมาชกิ สัมพันธ์
โรงเรยี นทหารการเงิน • เงนิ รายรบั เพ่อื บรู ณะทรัพยส์ นิ .......................................... 20
กรมการเงนิ ทหารบก
โทร. 02-241-4052 • จา่ ยตรงเงนิ เดอื นทหารกองประจ�ำการ................................. 28
หรอื โอนเงิน
ผา่ นธนาคารทหารไทย • กิจกรรมทส่ี �ำคัญของกรมการเงนิ ทหารบก............................ 37
สาขาศรยี า่ น บัญชอี อมทรพั ย์
เลขท่ี 041-2-20133-7 • ทางดว่ น.....................................พ.ท. กฤษณ์กร สร้อยสด 44
ชื่อบัญชี “ค่าบำ�รุงสมาชิกนิตยสาร
ธนาธิปัตย์” • สนุกกับประวัติศาสตร…์ ……………....พ.ท. กฤษณก์ ร สร้อยสด 49

“ข้อมูลในฉบบั น้ีมิใช่ขอ้ มลู ของ • เบกิ คา่ รกั ษาพยาบาลอยา่ งไร เมื่อเสีย่ งหรือติดเช้อื โควดิ 19......... 54
ทางราชการเปน็ ความเห็นสว่ นตวั ”
• เกร็ดความรู้.....................................พ.ท. ครรชติ โพธทิ์ อง 56
2 ธนาธปิ ัตย์
• ลูกหนผ้ี ิดนัดช�ำระฯ.............................พ.ท. ครรชติ โพธทิ์ อง 57

• อย่าพลาดท่าใหก้ ับการลม้ ละลาย............พ.ท. จรี ะสทิ ธิ์ ผมู้ สี ตั ย์ 58

• กจิ การสวสั ดกิ ารในเชงิ ธุรกจิ ............................................ 59

• สนิ ทรพั ย์ดจิ ิทัล........................................................... 61

• เลือกแผนการลงทุน กบข. ท�ำอย่างไร................................. 65

• เสนห่ ์คลองบางกอกใหญ่................................................ 69

• ระเบียบการแตง่ กายทีถ่ ูกต้องของก�ำลังพล กรมการเงินทหารบก... 75

• คนเกง่ “การเงิน”...............................ร.ท. วีรวฒั น์ กากกี ลุ 76
• จะท�ำอยา่ งไร เมื่อเขา้ สู่วัยเกษียณ...............หน.เบยี้ หวัด สายฮา 79

• การเบกิ เงินค่ารักษาพยาบาลเกนิ สิทธแิ ละเรยี กคืนเงิน............... 82

• การประเมนิ มูลค่าตราสารทนุ ...............รศ.ปัทมา โกเมนท์จ�ำรัส 87

• การจา่ ยเงนิ ให้กบั เจา้ หนี้หรือผู้มสี ทิ ธิรบั เงินฯ...........กธร.กง.ทบ. 90

• สรุปแบบธรรมเนียมทางด้านการเงินและการบัญชี

ประจ�ำเดือน ธ.ค. 63 – มี.ค. 64..................................... 94

• ค�ำส่ังปรบั ยา้ ยนายทหาร................................................ 102

• รายชือ่ ผู้ทีไ่ ด้รับรางวัล................................................... 103

เรียน สมาชิกนติ ยสารธนาธิปตั ยท์ กุ ทา่ น

นิตยสารธนาธิปัตย์ฉบับน้ีเป็นฉบับแรกของปีที่ 65 โดยในปีน้ีสมาชิกทุกท่านยังอยู่ในบรรยากาศที่

ต้องระมดั ระวังตวั อยูอ่ ยา่ งเขม้ งวด เน่อื งจากการแพรร่ ะบาดของไวรัสโคโรนา (COVID - 19) ซงึ่ ในปจั จบุ นั มี

การกลายพันธุ์ที่น่ากลัวมากย่ิงข้ึน แพร่ระบาดรวดเร็ว รุนแรง ผู้ท่ีมีสุขภาพไม่แข็งแรงโดยเฉพาะผู้สูงอายุ

ต้องระมัดระวังมากเป็นพิเศษ กรณีที่พลั้งเผลอติดเช้ือดังกล่าวข้ึนมาอาจมีอันตรายถึงชีวิตได้ คงต้องช่วยกัน

ประชาสมั พนั ธใ์ หท้ กุ คนปฏบิ ตั ติ นตามคำ� แนะนำ� ของศนู ยบ์ รหิ ารสถานการณ์ โควดิ - 19 (ศบค.) อยา่ งเครง่ ครดั ครบั

กรมการเงนิ ทหารบกของพวกเราไดก้ า้ วมาสปู่ ที ี่ 83 แลว้ ครบั หลายทา่ นทร่ี บั ราชการอยใู่ นกรมการเงนิ ทหารบก

มานานตง้ั แตม่ ที ตี่ ง้ั อยใู่ นกระทรวงกลาโหม คงนกึ ถงึ ตอนทเ่ี รมิ่ ทำ� งานใหม่ ๆ วา่ ตอนนน้ั บรรยากาศการทำ� งานเปน็

อย่างไร ตึกท่ีใช้ท�ำงานในสมัยน้ันเป็นอย่างไร เชื่อว่าเม่ือนึกถึงบรรยากาศเก่า ๆ ก็คงจะมีความสุขไม่ใช่น้อย

83 ปี กรมการเงนิ ทหารบกของเราเปลย่ี นแปลงพฒั นากา้ วหนา้ มาอยา่ งตอ่ เนอ่ื ง ทงั้ ในเรอื่ งอาคารสถานท่ี เทคโนโลยี

ที่ทันสมัยขึ้น รวมท้ังบุคลากรที่มีความรู้ความสามารถ มีความต้ังใจเข้ามารับราชการในกรมการเงินทหารบก

กันอยา่ งลน้ หลามทงั้ นายทหาร นายสิบ ลูกจ้างประจำ� หรือแม้แต่พนักงานราชการกต็ ามที จึงเช่ือวา่ กรมการเงนิ

ทหารบกของเราจะยิง่ พัฒนามากขน้ึ ไปเรอ่ื ย ๆ

ส่วนของเนื้อหาในฉบับนี้ยังอุดมไปด้วยบทความท่ีเป็นประโยชน์ต่อสมาชิกข้าราชการเหล่าทหารการเงิน

และบุคคลท่ัวไปท่ีได้อ่าน เพราะเป็นเรื่องที่เกี่ยวกับระเบียบท่ีใช้ในการท�ำงาน สิทธิต่าง ๆ ท่ีข้าราชการทหาร

ทกุ ทา่ นควรรู้ นอกจากน้ยี ังมีเร่อื งทัว่ ไปทีน่ ่าอา่ นเพ่อื ประดับความร้อู ีกหลายเรื่องเลยครับ

ผมในฐานะบรรณาธกิ ารนติ ยสารธนาธปิ ตั ย์ จะพยายามคดั สรรบทความทดี่ ี มคี ณุ คา่ และเกดิ ประโยชน์

ต่อข้าราชการเหล่าทหารการเงินมาให้สมาชิกได้อ่านกันอย่างเต็มที่ ท้ายสุดนี้ก็ขอส่งก�ำลังใจให้สมาชิกทุกท่าน

ปลอดภัยจากโรคไวรัสโคโรนา(COVID - 19) รักษาสุขภาพพลานามัยให้แข็งแรงฟันฝ่าอุปสรรคจากวิกฤต

โรคติดต่อน้ีไปใหไ้ ดท้ กุ คนครับ

หมายเหตุ ท่านสมาชิกผู้มีเกียรติหลายท่านคงสงสัย และอาจจะมีค�ำถามในใจเก่ียวกับปีครบรอบของ

การสถาปนากรมการเงนิ ทหารบก วา่ ทำ� ไมเมอ่ื ปี 2563 นติ ยสารธนาธปิ ตั ยย์ งั ลงบทความการสถาปนากรมการเงนิ

ทหารบกเปน็ ปที ี่ 81 อยเู่ ลย แตป่ นี ขี้ ยบั ขา้ มมาเปน็ ปที ่ี 83 เรอื่ งนผี้ มเคยเสนอในทป่ี ระชมุ หนว่ ยขน้ึ ตรงกรมการเงนิ

ทหารบกเม่ือปีท่ีแล้ว ขอให้ปรับเปล่ียนการนับปีครบรอบวันสถาปนาให้เป็นไปตามสากล กล่าวคือให้นับต้ังแต่

6 มิถุนายน 2481 ซง่ึ เป็นวันสถาปนามาจนครบรอบในปีปัจจุบันตามการครบรอบจริง ในอดีตที่ผ่านมาอาจมี

ความคลาดเคล่อื นจากการเกิดสงครามโลกครั้งที่ 2 (ห้วงปี 2482 – 2488) คาดการณ์ว่าอาจจะมีการงดจัดงาน

วนั สถาปนาในปใี ดปหี นง่ึ ของหว้ งนน้ั จงึ มิได้นับปที ี่งดการจัดงานวนั สถาปนาน้ัน ท�ำให้นับขาดไป 1 ปี ทงั้ น้ตี ้อง

ขอขอบพระคณุ ทา่ นเจา้ กรมการเงนิ ทหารบกทา่ นปจั จบุ นั ทไี่ ดก้ รณุ าอนมุ ตั ใิ หน้ บั ปกี ารสถาปนากรมการเงนิ ทหารบก

ให้ถกู ตอ้ งเป็นปัจจบุ นั ตามท่ีกองวิทยาการ กรมการเงินทหารบก เสนอ (หนังสอื กวก.กง.ทบ. ดว่ นมาก ที่ กห

 
0422.2/503 ลง 13 พ.ค.64)

บรรณาธิการ

ธนาธปิ ตั ย์ 3

สารเจ้ากรมการเงนิ ทหารบก
เนอื่ งในโอกาสวนั คลา้ ยวนั สถาปนากรมการเงนิ ทหารบก ครบรอบ ๘๓ ปี

วนั ที่ ๖ มถิ ุนายน ๒๕๖๔

เนื่องในโอกาสวันคลา้ ยวันสถาปนากรมการเงนิ ทหารบก ครบรอบ ๘๓ ปี ๖ มิถนุ ายน ๒๕๖๔ ผมขอสง่ ความ
ระลึกถึงและความปรารถนาดีมายังข้าราชการ เหล่าทหารการเงิน ลูกจ้างประจ�ำ และพนักงานราชการท่ีรักทุกท่าน
ซ่ึงได้ปฏิบัติหนา้ ทดี่ ว้ ยความวริ ยิ ะ อตุ สาหะ เพอ่ื พฒั นางานการเงนิ และการบญั ชขี องกองทพั บกใหม้ คี วามเจรญิ กา้ วหนา้
มาอยา่ งตอ่ เนอ่ื ง

ตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน กรมการเงินทหารบก เป็นหน่วยส�ำคัญในการขับเคลื่อนภารกิจของกองทัพบก และมี
บทบาทส�ำคัญในการบริหารการใช้จ่ายงบประมาณ และการด�ำเนินงานด้านการเงินและการบัญชีให้เป็นไปตามนโยบาย
ของรัฐบาล โดยมหี นว่ ยข้นึ ตรงกรมการเงนิ ทหารบก รวมไปถงึ สำ� นกั งานการเงนิ ของหนว่ ยในสงั กดั กองทพั บก เปน็ กลไก
สำ� คญั ในการขบั เคลอื่ นไปสเู่ ปา้ หมาย ภายใตส้ ภาวะของการเปลยี่ นแปลงตามยทุ ธศาสตรก์ ารพฒั นาประเทศ และกองทพั
ปจั จยั สำ� คญั ทสี่ ง่ ผลใหก้ ารพฒั นาขดี ความสามารถของหนว่ ยและเหลา่ คอื การเตรยี มความพรอ้ มของกำ� ลงั พลใหม้ คี วามรู้
เทา่ ทนั เทคโนโลยี ทมี่ กี ารพฒั นาอยา่ งรวดเรว็ ไปสคู่ วามเปน็ ดจิ ทิ ลั ทกุ รปู แบบ อาทิ รปู แบบวธิ ปี ฏบิ ตั เิ กย่ี วกบั การรบั เงนิ
การจา่ ยเงนิ และการนำ� เงนิ สง่ คลงั ทผ่ี า่ นระบบอเิ ลก็ ทรอนกิ ส์ รวมไปถงึ การบรู ณาการฐานขอ้ มลู ภาครฐั ทม่ี คี วามเชอื่ มโยงกนั
เพ่ือพัฒนางานด้านการอ�ำนวยความสะดวกให้กับประชาชนตามนโยบายของรัฐบาล และมีการก�ำหนดเกณฑ์มาตรฐาน
ตา่ งๆ ในการยกระดบั กองทพั บกไปสรู่ ะบบราชการ ๔.๐ ฉะนน้ั ภารกจิ ทที่ า้ ทายขดี ความสามารถของเราคอื การยกระดบั
มาตรฐานการปฏบิ ตั งิ าน ดา้ นการเงนิ และการบญั ชไี ปสคู่ วามเปน็ สากล เพอื่ นำ� กองทพั บกไปสอู่ งคก์ รแหง่ ความเปน็ เลศิ
ในการบริหารจดั การด้านการเงนิ การคลัง ต่อไป

ผมขอขอบคุณ และเป็นก�ำลังใจให้ก�ำลังพลเหล่าทหารการเงินทุกนาย ท่ีร่วมแรงร่วมใจกันในการปฏิบัติงาน
จนประสบผลสำ� เรจ็ ตามเปา้ หมาย และนโยบายของกองทพั บก และขอขอบคณุ อดตี ผบู้ งั คบั บญั ชาทกุ ทา่ น ทไ่ี ดม้ สี ว่ นรว่ ม
ในการสร้างความเจรญิ ร่งุ เรือง ความเป็นปึกแผ่น ให้แก่กรมการเงินทหารบก จวบจนถงึ ทุกวันนี้

โอกาสน้ี ผมขออาราธนาคณุ พระศรรี ตั นตรยั และสง่ิ ศกั ดส์ิ ทิ ธท์ิ ง้ั หลายในสากลโลก อกี ทง้ั เดชะพระบารมแี หง่ พระบาท
สมเดจ็ พระเจา้ อยหู่ วั และสมเดจ็ พระนางเจา้ ฯ พระบรมราชนิ ี ไดโ้ ปรดดลบนั ดาลพระราชทานพร ใหข้ า้ ราชการเหลา่ ทหาร
การเงนิ ลกู จา้ งประจำ� และพนกั งานราชการ ทกุ นาย ประสบแตค่ วามสขุ สวสั ดิ์ พพิ ฒั นมงคล สมั ฤทธผ์ิ ลในสงิ่ อนั พงึ ปรารถนา
มีก�ำลังกายก�ำลังใจ ก�ำลังสติปัญญาท่ีเข้มแข็ง มุ่งมั่นในการปฏิบัติหน้าท่ีความรับผิดชอบ เพื่อให้เป็นท่ียอมรับ และ
เช่ือมนั่ ของผู้บังคบั บญั ชาทุกระดบั อันจะเปน็ ประโยชน์ตอ่ กองทัพบก ประเทศชาติ และประชาชน สืบไป

4 ธนาธิปตั ย์ พลตรี
( อดลุ ย ์ แนบสนทิ )
เจ้ากรมการเงินทหารบก

พลตรี อดุลย์ แนบสนิท

เจ้ากรมการเงนิ ทหารบก

วนั /เดอื น/ปเี กิด ๑๒ ส.ค. ๒๕๐๕
การศึกษากอ่ นเข้ารบั ราชการ โรงเรียนพบิ ูลวิทยาลัย
การศึกษาทางทหาร โรงเรียนเตรยี มทหาร รนุ่ ท่ี ๒๒
โรงเรียนนายร้อยพระจลุ จอมเกลา้ รนุ่ ที่ ๓๓
หลักสตู รส่งทางอากาศ รุ่นที่ ๑๕๓
หลักสูตรการรบแบบจู่โจม รุ่นท่ี ๗๘
หลกั สตู รช้นั นายร้อย เหลา่ ทหารราบ รุน่ ที่ ๗๘
หลักสตู รชั้นนายพนั เหล่าทหารราบ รุ่นท่ี ๕๖
หลักสูตรหลกั ประจ�ำ รร.สธ.ทบ. ชุดท่ี ๗๔

การศึกษาทางพลเรอื น รฐั ประศาสนศาสตรมหาบัณฑติ สถาบันบัณฑิตพฒั นบริหารศาสตร์ - นดิ ้า

ตำ� แหน่งราชการทีส่ �ำคญั ผบ.มว.ปนื เลก็ รอ้ ย.อาวุธเบา ร.๑๒๒ พนั .๑
ผบ.ร้อย.อาวธุ เบา ร.๑๒๒ พัน.๑
หน.ฝกบ.พล.ร.๑๒
นายทหารงบประมาณ ทภ.๒
หน.ผงป.ทภ.๒
รอง เสธ.มทบ.๒๑
เสธ.มทบ.๒๘
รอง เสธ.ทภ.๒
รอง ผบ.มทบ.๒๖
รอง ผบ.มทบ.๒๑
จก.กง.ทบ.

ราชการสนาม ปฏบิ ตั ิหน้าที่ รอง ลธ.รมน.ภาค 2

เคร่ืองราชอิสริยาภรณ์ ประถมาภรณม์ งกุฎไทย (ป.ม.)

ธนาธิปัตย์ 5

นโยบายการปฏบิ ัตงิ านของ
กรมการเงินทหารบก

ประจ�ำปีงบประมาณ 2564

พล.ต. อดลุ ย์ แนบสนทิ จก.กง.ทบ.

นโยบายการปฏิบัติงานของกรมการเงินทหารบก ประจ�ำปีงบประมาณ 2564 ยังคงเป็นการด�ำรงจุดมุ่งหมายในการ
น�ำพากรมการเงินทหารบก ให้มุ่งสู่การบรรลุวิสัยทัศน์กรมการเงินทหารบก พ.ศ. 2565 นั่นก็คือ “กรมการเงินทหารบก
เป็นหน่วยในการบริหารจัดการด้านการเงินและการบัญชีที่ทันสมัย และมีมาตรฐานของกองทัพบก” ซึ่งเป็นเป้าหมาย
ตามแผนพัฒนากรมการเงนิ ทหารบก ปี 2560 - 2564 เพื่อตอบสนองการปฏบิ ัติงานตามนโยบายของผู้บญั ชาการทหารบก
ภายใตก้ ารบริหารจดั การในยคุ ทีม่ กี ารเปลี่ยนแปลงอยา่ งรวดเรว็ ตอ่ เนอ่ื ง รวมท้งั การแพร่ระบาดของโรคติดเชื้อไวรสั โคโรนา
2019 (COVID-19) ภายใต้แนวคดิ “พฒั นาตน พฒั นางาน สร้างมาตรฐานองค์กร” เพือ่ ใหห้ น่วย และก�ำลงั พลเหล่าทหาร
การเงนิ มีขดี ความสามารถในการรองรับการปฏบิ ตั งิ านทีเ่ กี่ยวขอ้ ง รวมทั้งวางรากฐานในการก�ำหนดทศิ ทางของแผนพัฒนา
กรมการเงินทหารบก ปี 2565 - 2569 ในอนาคตอันใกล้ โดยแบ่งนโยบายออกเป็น 2 ด้าน ดงั น้ี
1. นโยบายท่ัวไป
1.1 ปลุกจิตส�ำนึกให้ก�ำลังพลตลอดจนครอบครัว มีความจงรักภักดี และเทิดทูนสถาบันพระมหากษัตริย์ ด้วยการจัด
กิจกรรม และ/หรือสนับสนุนการจัดกิจกรรมเฉลิมพระเกียรติ เพ่ือแสดงออกถึงความจงรักภักดี ในวาระส�ำคัญ และโอกาส
ที่เป็นมหามงคลอย่างต่อเน่ือง รวมถึงสนับสนุนโครงการจิตอาสาพระราชทาน “เราท�ำความดี เพ่ือชาติ ศาสน์ กษัตริย์”
โดยมุ่งเน้นการมีสว่ นร่วมกบั ทุกภาคส่วน การชว่ ยเหลือซึ่งกันและกัน และการเสียสละเพ่ือส่วนรวมในทุกด้าน
1.2 สร้างทัศนคตทิ ดี่ ีใหก้ �ำลังพลทกุ นาย ยดึ มน่ั ในหลักการการปกครองในระบอบประชาธปิ ไตย อันมีพระมหากษัตริย์
ทรงเป็นประมุข โดยต้องด�ำรงความเป็นกลางทางการเมืองอย่างเคร่งครัด และต้องไม่ไปยุ่งเกี่ยว หรือสนับสนุนการเมือง
ฝา่ ยหนึ่งฝ่ายใดโดยเด็ดขาด
1.3 ก�ำลังพลในสังกัดกรมการเงินทหารบกทุกนาย จะต้องประพฤติตนเป็นพลเมืองดี ให้สมกับการเป็นข้าราชการท่ี
แตง่ เครอ่ื งแบบทหาร โดยเฉพาะเมอื่ ปรากฏตวั ในพน้ื ทส่ี าธารณะ จะตอ้ งปฏบิ ตั ติ ามกฎ ระเบยี บ ขอ้ บงั คบั และแบบธรรมเนยี ม
ทหารอย่างเคร่งครัด ห้ามก�ำลังพลเก่ียวข้องกับยาเสพติด เป็นผู้มีอิทธิพล และการประพฤติตนที่อาจสร้างความเสียหาย
ต่อทางราชการ
1.4 เสรมิ สรา้ งคา่ นยิ ม ความเสยี สละ และความสามคั คใี นหมเู่ หลา่ โดยใหก้ �ำลงั พลเหลา่ ทหารการเงนิ ยดึ ถอื จรรยาบรรณ
ของเหล่า เพ่ือเป็นแนวทางในการปฏิบัติงานให้ประสบความส�ำเร็จ ควบคู่ไปกับการด�ำเนินชีวิตท่ีเป็นสุข อยู่บนครรลอง
ของความถกู ตอ้ ง ตามท�ำนองครองธรรม มีความเอ้อื เฟอ้ื เผือ่ แผ่ ไม่เอารัดเอาเปรยี บ ไม่เหน็ แกป่ ระโยชน์ส่วนตน อันจะน�ำไป
สสู่ ังคมท่ีเปน็ สุข
1.5 สร้างขวัญก�ำลังใจในการปฏิบัติงานให้กับก�ำลังพลเหล่าทหารการเงิน ให้มีความกระตือรือร้นในการปฏิบัติงาน
โดยยกยอ่ งเชดิ ชหู น่วยงานการเงนิ และบคุ ลากรทม่ี ีผลการปฏบิ ัติงานดีเด่น เพ่ือเป็นแบบอยา่ งทีด่ ีใหแ้ กห่ น่วยงานการเงินอนื่
1.6 พัฒนาคุณภาพชีวิตท่ีดีให้แก่ก�ำลังพลของกรมการเงินทหารบก โดยการจัดสวัสดิการเพื่อช่วยเหลือก�ำลังพลและ
ครอบครวั ในดา้ นตา่ งๆ รวมทั้งสง่ เสรมิ ให้ก�ำลังพลด�ำรงชวี ิตตามปรชั ญาเศรษฐกจิ พอเพยี ง

6 ธนาธปิ ัตย์

2. นโยบายเฉพาะ
2.1 พฒั นาระบบสารสนเทศเพื่อการบริหารงานการเงนิ เพือ่ ให้สามารถรวบรวม ติดตาม วเิ คราะห์ และสรปุ ผลการเบกิ
จ่ายงบประมาณให้เป็นไปอย่างมีระบบ สามารถตรวจสอบ และแสดงรายงานในรูปแบบเชิงวิเคราะห์ เพื่อให้ผู้บริหาร
ของหนว่ ยน�ำไปใชเ้ ป็นขอ้ มลู ในดา้ นการบริหารการเบกิ จา่ ยเงินให้เปน็ ไปอย่างมปี ระสทิ ธิภาพ
2.2 เพ่ิมประสิทธิภาพการเบิกจ่ายเงิน ด้วยระบบอิเล็กทรอนิกส์ ตามโครงการจ่ายตรงเงินเดือนและค่าจ้างประจ�ำ,
การจา่ ยตรงเงนิ เดือนทหารกองประจ�ำการ, ระบบบ�ำเหน็จบ�ำนาญ (e-Pension) และการจ่ายเงิน การรับเงิน การน�ำเงนิ ส่ง
คลงั ผา่ นระบบอเิ ล็กทรอนิกส์ เพ่ือใหก้ �ำลงั พล และผ้มู ีสทิ ธิ ไดร้ บั การบริการเกย่ี วกบั สิทธิประโยชน์ต่างๆ ทีพ่ ึงจะได้รับอย่าง
ครบถว้ นถูกตอ้ ง และรวดเร็ว
2.3 งบการเงินของกองทัพบก มีข้อมูลในระบบ GFMIS ถูกต้องน่าเชื่อถือ และได้รับการรับรองจากผู้ตรวจสอบของ
ส�ำนักงานการตรวจเงนิ แผน่ ดิน (สตง.)
2.4 ยกระดับระบบการบริหารงานบุคคลให้มีประสิทธิภาพสู่ความเป็นมาตรฐานสากล ด้วยระบบฐานข้อมูลก�ำลังพล
ทางอเิ ล็กทรอนิกส์ (ระบบ PDX), มีการบรรจกุ �ำลงั พลนายทหารสญั ญาบัตร และนายทหารประทวนใหก้ บั หนว่ ย ต้งั แต่ระดบั
กองพนั ขึ้นไป ไม่ต่�ำกวา่ ร้อยละ 60 ของอตั ราอนมุ ตั ิ และน�ำระบบการประเมนิ ค่าการปฏบิ ัติงานของก�ำลงั พลมาใช้อยา่ งเป็น
รปู ธรรม
2.5 พฒั นาและปรบั ปรงุ การเรยี นการสอนทีม่ ีประสิทธภิ าพ ปรับระบบการเรยี นการสอนในหลกั สตู รการเรยี นการสอน
ของโรงเรียนทหารการเงินโดยเน้นให้มีภาคปฏิบัติมากย่ิงขึ้นเพ่ือให้สามารถผลิตบุคลากรที่มีคุณภาพ และมีคุณลักษณะ
อนั พึงประสงค์ ตามความตอ้ งการของกองทัพบก รวมท้ังปรบั ปรุง/ซ่อมแซม อาคาร และอปุ กรณ์ประจ�ำอาคารของโรงเรยี น
ทหารการเงิน เพื่อให้สามารถใช้ประโยชน์ได้อย่างเต็มประสิทธิภาพ ปลอดภัย รองรับภารกิจต่างๆ ได้อย่างต่อเน่ือง และ
ส่งเสริมภาพลักษณข์ องการเป็นสถานศึกษาท่มี ีมาตรฐานของกองทพั บก
2.6 สง่ เสริมกระบวนการเรยี นรู้ ในทกุ วาระ และโอกาส เพอ่ื สร้างบรรยากาศ และสภาพแวดลอ้ มใหเ้ ออื้ ตอ่ การพฒั นา
บุคลากรให้มีความเป็นมืออาชีพ, ส่งเสริมการจัดการความรู้ภายในหน่วย โดยเฉพาะความรู้ทางด้านเทคโนโลยีสารสนเทศ,
การจดั ท�ำคมู่ ือการปฏิบตั งิ าน และการฝึกอบรม/สมั มนา เพอื่ น�ำผลทไ่ี ด้ไปใชเ้ ปน็ แนวทางในการปฏบิ ัตงิ านใหก้ บั หนว่ ยตา่ งๆ
ทง้ั ภายใน กองทัพบกและภายนอกกองทัพบก

ธนาธิปตั ย์ 7

ในสายตาชาวต่างประเทศคิดว่า จดหมายเหตุลาลูแบร์ ที่บันทึกไว้ว่า ในสมัยกรุงศรีอยุธยานั้น พระมหากษัตริย์
ป ร ะ เ ท ศ ไ ท ย เ ป็ น ร า ช อ า ณ า จั ก ร แ ห่ ง มีตราประจาพระองค์ แต่ในจดหมายเหตุดังกล่าวไม่ได้ระบุว่าตราเป็นรูปอะไร
ช้างเผือก เพราะจะกาหนดรูปช้างเผือก จึงสันนิษฐานกันว่าน่าจะเป็น ตราครุฑพ่าห์ คือ รูปพระนารายณ์ทรงครุฑ ทั้งน้ี
ลงในโล่ที่ใช้ในการต่อสู้ จึงคิดว่าช้างเผือก เพื่อให้เข้ากับคตินิยมที่ถือเอาองค์พระมหากษัตริย์เป็นผู้มีบุญบารมีเทียบเท่า
คือตราประจาประเทศ เพราะหากดูจาก พระนารายณผ์ ้ทู รงครฑุ เป็นพาหนะ
แผนทีโ่ บราณฉบับต่าง ๆ ที่กล่าวถึงสยาม
จะไม่ทราบหรือไม่แน่ใจได้เลยว่าสยาม ในรัชสมัยของพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงมีตรา
ใชอ้ ะไรเปน็ ตราประจาประเทศ พ ร ะ ร า ช ลั ญ จ ก ร ป ร ะ จ า พ ร ะ อ ง ค์ อ ยู่ แ ล้ ว ใ ช้ ป ร ะ ทั บ ก า กั บ พ ร ะ ป ร ม า ภิ ไ ธ ย
ในต้นเอกสารส่วนพระองค์ ซ่ึงไม่เกี่ยวด้วยกับราชการแผ่นดิน เช่น ใช้ประทับ
นักประวัติศาสตร์สันนิษฐานว่า กากับพระปรมาภิไธยในประกาศนียบัตรเหรียญรัตนาภรณ์ของพร ะองค์
สยามประเทศนารูปครุฑพ่าห์มาใช้เป็น ใช้เป็นตราหน้าหมวกทหารมหาดเล็กรักษาพระองค์ ในพระบาทสมเด็จ-
ตราพระราชลัญจกรประจาแผ่นดินต้ังแต่ พระจลุ จอมเกล้าเจ้าอยู่หัว เป็นต้น (พระราชลัญจกรประจาแผ่นดิน กับ พระราช-
คร้งั กรุงศรอี ยธุ ยา โดยนาแบบอย่างการใช้ ลัญจกรประจาพระองค์แตกต่างกัน แต่ในรัชกาลที่ 1 ถึงรัชกาลที่ 4 พระราช-
ตรามาจากประเทศจีน ซึ่งอ้างอิงจาก ลัญจกรประจาพระองค์ก็ถือเสมือนว่าเป็นพระราชลัญจกรประจาแผ่นดินด้วย)

8 ธนาธิปัตย์

พระบาทสมเดจ็ พระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงโปรดให้มีพระราชลัญจกรประจาแผ่นดินขึ้น จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้า
ให้ เสวกเอก หม่อมเจ้าประวิช ชุมสาย พระโอรสในพระเจ้าบรมวงศเ์ ธอ พระองค์เจา้ ชมุ สาย กรมขุนราชสีหวิกรม ผกู ตราประจาประเทศ
ขน้ึ เปน็ ครง้ั แรกใน พ.ศ. 2416 โดยองิ กบั หลกั การผกู ตราของทางยุโรปท่ีเรียกกนั วา่ Heraldry (หม่อมราชวงศค์ ึกฤทธิ์ ปราโมช เคยแปล
คานี้ลงในหนังสือเร่ือง ฝร่ังศักดินา เอาไว้ว่า “มุทราศาสตร์”) ตรานี้เรียกกันโดยทั่วไปว่า ตราแผ่นดิน หรือ ตราอาร์ม ซึ่งก่อนหน้านั้น
ประเทศไทยไม่มีการกาหนดตราแผ่นดินท่ีชัดเจนนัก มีแต่ตราประจารัชกาลท่ีประทับลงบนเงินพดด้วงซึ่งก็จะเปล่ียนไปตามรัชกาล
ของพระมหากษัตรยิ ์ ตราอารม์ มีลักษณะดังต่อไปนี้

ส่วนบนสุดตรงกลาง คือ ภาพพระมหาพิชัยมงกุฎเปล่งรัศมี หมายถึง ความเป็นพระมหากษัตริย์ ภายใต้พระมหาพิชัย-
มงกฎเปน็ ภาพจักรและตรีไขว้ เรยี กว่า ตรามหาจักรี อันเป็นพระบรมราชสัญลักษณ์ที่พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลก-
มหาราช (รัชกาลท่ี 1) แหง่ พระบรมราชจักรีวงศ์ ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้สร้างขึ้นเพ่ือเป็นเคร่ืองหมายแทนนามราชวงศ์จักรี
ความหมายโดยรวมจึงแปลวา่ พระมหากษตั รยิ ์แหง่ พระราชวงศจ์ กั รี

ทางด้านซ้ายและขวาของพระมหาพิชัย-
มงกฎเป็นรปู ฉัตร 7 ชั้น อันเป็นเครื่องหมายแห่ง
ราชาธิปไตย ที่เป็นฉัตร 7 ชั้น ก็เพราะว่าเป็นฉัตร
สาหรับใช้ประกอบกับ นพปฎลมหาเศวตฉัตร
(ฉัตร 9 ช้ัน) ซึ่งเป็นเครื่องหมายแสดงพระราช-
อิสริยศของพระมหากษัตริย์ การใช้รูปดังกล่าว
จงึ เป็นการประกาศให้ร้วู า่ ดนิ แดนสยามอยู่ภายใต้
ร่มพระบรมโพธิสมภารของพระมหากษัตริย์
ผเู้ ป็นสยามนิ ทราธิราช

ใต้ลงมาเป็นรูปโล่แบ่งออกเป็น 3 ห้อง โดยส่วนบนแบ่งเป็น 1 ห้อง ส่วนล่างเป็น 2 ห้อง มีความหมายดังน้ี ห้องด้านบน
เป็นภาพช้าง 3 เศียร หมายถึง สยามเหนือ, สยามกลาง และสยามใต้ พ้ืนโล่เป็นสีเหลือง ห้องล่างด้านขวาเป็นภาพช้างเผือก
หมายถึง ประเทศราชลาวล้านช้าง (กรุงศรีสัตนาคนหุต) พ้ืนโล่เป็นสีแดง ห้องล่างด้านซ้ายเป็นภาพกริชคดและกริชตรงไขว้กัน
หมายถึง หัวเมืองประเทศราชมลายู พ้ืนโล่เป็นสีชมพู ความหมายโดยรวมของรูปสัญลักษณ์ภายในโล่จึงหมายถึงขอบขัณฑสีมา
ท้งั หมดของประเทศสยามในเวลาน้นั

ต่อจากฉัตรทางด้านขวาเป็นภาพคชสีห์ประคองฉัตร ส่วนทางด้านซ้ายเป็นภาพราชสีห์ประคองฉัตร คชสีห์ หมายถึง
ขา้ ราชการฝ่ายกลาโหม ซึง่ เป็นใหญท่ างฝา่ ยทหาร ส่วนราชสีห์ หมายถึง ข้าราชการฝ่ายมหาดไทย ซึ่งเป็นใหญ่ทางฝ่ายพลเรือน
ท้งั สองฝ่ายน้มี ีหนา้ ท่ปี อ้ งกนั พระราชอาณาจักรและคา้ จนุ พระราชบัลลังก์

ส่วนขอบโล่ด้านล่างสุดล้อมรอบด้วยพระสังวาลนพรัตนราชวราภรณ์ หมายถึง พระพุทธศาสนา มีท่ีมาจาก
เคร่อื งราชอสิ ริยาภรณ์อนั เปน็ โบราณมงคลนพรัตนราชวราภรณ์ท่ีสร้างข้ึนในสมัยรัชกาลท่ี 5 ซ่ึงพระสังวาลนพรัตนราชวราภรณ์
ก็นับเป็นส่วนหนึ่งของเครื่องราชอิสริยาภรณ์ชนิดนี้ด้วย ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ กาหนดให้พระราชทานแก่พระบรมวงศานุวงศ์
และข้าราชการที่กระทาคุณงามความดตี ่อชาติอยา่ งใหญ่หลวง โดยเง่ือนไขสาคัญในการพระราชทานนั้นกาหนดไว้อย่างชดั เจนวา่
จะพระราชทานให้แก่บคุ คลทเี่ ปน็ พทุ ธมามกะเทา่ นั้น

ธนาธปิ ตั ย์ 9

สว่ นลา่ งสดุ ของภาพ คือ คาถาภาษาบาลี จารึกบนแพรแถบด้วยอักษรไทย เป็น

ส่วนใต้พระมหาสังวาลย์นพรัตน์

ราชวราภรณ์ คือ สายสร้อยจุลจอมเกล้า ข้อความวา่ "สพฺเพส สงฺฆภูตาน สามคฺคี วุฑฺฒิสาธิกา" แปลว่า "ความพร้อมเพรียง

พร้อมดวงตรา หมายถึง การบารุงตระกูลวงศ์ ของบุคคลทั้งปวงผู้อยู่เป็นหมวดหมู่กัน ย่อมเป็นเครื่องทาความเจริญให้สาเร็จ"

ให้เจริญ อันเป็นภาษิตของเครื่องราช- คาถาบทนเี้ ป็นพระนพิ นธข์ องสมเดจ็ พระสังฆราช (สา ปุสฺสเทโว) วัดราชประดิษฐสถิต-

อิสริยาภรณ์จลุ จอมเกล้า ซ่ึงพระบาทสมเด็จ- มหาสมี าราม ซง่ึ ไดใ้ ช้เป็นขอ้ เตอื นใจประจาโรงเรยี นเตรียมทหารในเวลาต่อมาอีกด้วย

พระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงสร้างขึ้น เครื่องหมายอ่ืน ๆ ท่ีแทรกอยู่ในตรา คือ เครื่องราชกกุธภัณฑ์ท่ีเหลืออยู่

เพ่ือเป็นบาเหน็จความชอบแก่ผู้ที่ปฏิบัติ นอกจากพระมหาพิชัยมงกุฎที่อยู่ตรงกลางภาพส่วนบนสุดแล้ว บนมุมซ้ายด้านบน

ราชการด้วยความซื่อสัตย์ต่อแผ่นดิน ของโล่เป็นสว่ นหนึ่งของพระแสงขรรค์ชัยศรี และพระแส้หางจามรี บนมุมขวาด้านบน

และพระบรมราชวงศ์ และบุตรทายาท ของโล่เป็นส่วนหน่ึงของธารพระกรไม้ชัยพฤกษ์ และพัดวาลวิชนี ส่วนฉลองพระบาท

ของผู้ปฏบิ ัติราชการ โดยพระราชทานสืบ เชงิ งอน แยกอยู่ริมฐานฉัตรด้านละ 1 ข้าง (เครื่องราชกกุธภัณฑ์ของพระมหากษัตริย์

สกุลลงไปจนสิ้นสายบุตรชายเพื่อเป็น ท้ัง 5 สิ่งมีดังนี้ 1.พระมหาพิชัยมงกุฎ 2.พระแสงขรรค์ชัยศรี 3.วาลวิชนี (พัดและแซ่)

เกียรติแก่วงศ์ตระกูล และเพื่อให้ผู้สืบสกุล 4.ธารพระกร 5.ฉลองพระบาทเชิงงอน) เบ้ืองหลังตราแผ่นดินที่มีลักษณะเป็นจีบ

กระทาความชอบต่อแผ่นดิน และสามัคคี คล้ายผา้ ม่าน คือ ฉลองพระองค์ครุยทอง

กนั รับใชช้ าตใิ หเ้ จริญรุ่งเรืองต่อไป องค์พระราชลัญจกรตราแผ่นดินน้ันเป็นตรากลม มีอักษรตามขอบพระราช

ลัญจกรจารึกไว้ว่า "สมเด็จพระปรมินทรมหาจุฬาลงกรณ์ บดินทรเทพยมหามกุฎ

พระจลุ จอมเกล้าเจา้ กรุงสยาม"

นอกจากน้ียังมีคาอธิบายอ่ืน ๆ ในลักษณะที่ต่างออกไป แต่คาอธิบาย

ข้างต้นน้ีมีท่ีมาแรกสุดจากพระอธิบายที่สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระยาดารง-

ราชานุภาพ ประทานให้หลวงบริบาลบรุ ีภณั ฑ์ ซ่ึงพระอธิบายนี้ได้รับการเรียบเรียง

ใหม่เป็นหลายสานวนในท่ีต่าง ๆ จึงนับได้ว่าเป็นคาอธิบายท่ีแพร่หลายและได้รับ

การยอมรับมากท่สี ดุ

การใช้ตราอาร์มเป็นตราแผ่นดินน้ันใช้ในลักษณะทานองเดียว กันกับตรา

พระครุฑพ่าห์ในปัจจุบัน จนกระท่ังยกเลิกไปเมื่อมีการใช้ตราครุฑเป็นตรา

ประจาชาติแทน ปัจจุบันน้ียังมีบางหน่วยงาน เช่น กรมป่าไม้ โรงเรียนนายร้อยพระ-

จุลจอมเกล้า เป็นตน้ ไดใ้ ชต้ ราอาร์มเป็นตราประจาหน่วยงานของตนเอง ด้วยเหตุท่ีว่าหน่วยงานของตนก่อตั้ง ในสมัยรัชกาลที่ 5

หรือมีประวัติความเป็นมาที่เก่ียวข้องกับช่วงระยะดังกล่าว (เช่น สานักงานตารวจแห่งชาติ ซ่ึงใช้ตราอาร์มเป็นตราหน้าหมวก

เพราะเรมิ่ มีการจัดระบบตารวจอย่างจรงิ จังในสมัยนนั้ เป็นตน้ )

มลู เหตใุ นการเปลี่ยนตราประจาชาตนิ นั้ นอกจากท่จี ะระบไุ ว้ข้างตน้ ว่า รัชกาลท่ี 5 ทรงติว่าตราอาร์มเป็นอย่างฝรั่งเกินไปแล้ว

เป็นไปได้ว่าการเปลยี่ นแปลงตราแผ่นดนิ นา่ จะมีมูลเหตหุ ลักมาจากการสูญเสยี ประเทศราชทั้งลาว เขมร พมา่ (บางสว่ น) และมลายู

ในรชั สมัยของพระองค์ จึงตอ้ งเปลยี่ นแปลงตราเพ่ือใหเ้ หมาะกับกาลสมยั

พระองค์มีพระราชดาริว่า ตราอาร์มที่ใช้เป็นตราแผ่นดินในเวลานั้นเป็นอย่างฝร่ังเกินไป และทรงระลึกได้ว่า พระเจ้าแผ่นดิน

สมยั กรงุ ศรีอยธุ ยาเคยใชต้ ราพระครฑุ พา่ หม์ ากอ่ น จึงทรงพระกรุณาโปรดเกลา้ ฯ ให้สมเด็จฯ เจ้าฟ้ากรมพระยานรศิ รานวุ ดั ตวิ งศ์

ทรงเขียนพระราชลัญจกรพระครฑุ พ่าห์ขึน้ เป็นตราแผ่นดนิ เพื่อใช้แทนตราอารม์

10 ธนาธิปัตย์

ก่อนที่การอ่านของเราจะเดินทางไปถึงพระราช-
ลัญจกรพระครุฑพา่ ห์ เรามาทาความรู้จักประวัติของครุฑพ่าห์
เสียก่อนดีกว่าครับ ครุฑ คือพยานกแห่งวิมานฉิมพลีในป่า
หิมพานต์ อาศัยอยู่ ณ สุบรรณพิภพ แถบเขาพระสุเมรุ
เป็นเทพท่ีมีรูปร่างคร่ึงมนุษย์ครึ่งนกอินทรี เป็นผู้สูงศักดิ์
ทรงอิทธิฤทธ์ิเปน็ พาหนะขององค์พระนารายณ์

ตามตานานเร่ืองเล่าของคนเอเชียซึ่งได้รับอารย-
ธรรมจากอินเดีย ครฑุ เป็นโอรสของพระกัสยปะมุณี และ
นางวินตา พระกัสยปะมุนี น้ันเป็นฤาษีผู้มีฤทธ์ิมาก
เพราะเป็นผใู้ ห้กาเนดิ สรรพสัตว์ตั้งแต่เทวดา มนุษย์ แพทย์
ทานพ นาค ครุฑ ปีศาจ ฯลฯ ส่วนนางวนิ ดาเปน็ พระธิดา
ของพระทักษประชาบดี ซ่ึงมีธิดาถึง 50 องค์ โดยพระทักษประชาบดีได้ยกธิดาจานวน 13 องค์ให้เป็นมเหสีของพระกัสยปะมุนี
ในบรรดามเหสีเหลา่ น้ี มี 2 องคท์ ่ีมคี วามโดดเด่น คอื นางกทั รู และนางวินตา นางกัทรูผู้เป็นพี่สาวได้ขอพรจากพระสวามีให้มีลูก
จานวนมากจึงให้กาเหนิดบุตรเป็น นาค นับพันตัว ส่วนนางวินตาผู้เป็นน้องขอพรให้มีบุตรเพียง 2 คน แต่ขอให้ลูกมีอานาจ
วาสนาสงู ศกั ดจ์ิ งึ คลอดออกมาเป็นเทพ คือ อรุณ และ ครุฑ ซึ่งต่อมา อรุณ ได้ไปเป็นสารถีของพระสุริยเทพ ส่วนครุฑ ได้ไปเป็น
พาหนะของพระนารายณ์ ครฑุ มชี ายานามว่า อนุ นติ หรือวนิ ายกา มบี ตุ รช่ือ สัมปาติ (สัมมนาที) และชฎายุ
ครฑุ อา่ นว่า คฺรุด เปน็ ภาษาสันสกฤต ส่วนภาษาบาลี คือคาว่า ครุฬ อ่านว่า คะ-รุ-ละ แปลตามศัพท์ว่า ผู้เบียดเบียนพญานาค
พจนานกุ รมบาลี - อังกฤษ แปล ครฬุ ว่า Name of a mythical bird, a harpy (ช่ือนกในนิยาย หรอื ครุฑ หรือ นกหนา้ เป็นมนุษย์)
ในภาษาไทยใชต้ ามภาษาสันสกฤต คอื ครฑุ ซ่ึงตามพจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ.2554 บอกไว้ว่า ครุฑ : (คานาม)
พญานกในเทพนิยาย เป็นพาหนะของพระนารายณ์ ใช้เป็นตราแผ่นดินและเคร่ืองหมายทางราชการ ในทางศิลปกรรมของไทยจัดว่า
ครุฑเป็นอมนุษย์จาพวกกึ่งเทพก่ึงสัตว์ ตามคติโบราณสืบเนื่องมาจากศาสนาพราหมณ์ ถือว่าครุฑเป็นใหญ่ที่สุดในบรรดานก
ทงั้ หลาย มีรปู ร่างลักษณะคร่ึงนกคร่ึงคน คือมีหัว ปีก เล็บ และปากเป็นนกอินทรี ส่วนตัวและแขนเหมือนคน หน้าขาว ปีกแดง ตัวเป็นสีทอง
หนา้ ตาท่าทางดรุ ้าย สวมมงกฎุ ยอดนา้ เต้า สวมสรอ้ ยคอพาหุรดั ทองกร กาไล นุ่งผา้ ชายเฟอื ยมหี ้อยหน้า ไม่สวมเส้ือ
ครุฑอาศัยอยู่บนต้นงิ้ว สว่ นพญาครุฑอาศยั อยบู่ นวมิ านฉิมพลี ครุฑเป็นนกที่บินได้เร็วไม่มีสัตว์อ่ืนเทียบคือบินได้กวักละโยชน์
ที่อยู่อาศัยเป็นสถานท่ีล้ีลับยากท่ีใครจะไปได้ถึง มีฤทธานุภาพมาก ตามคติพราหมณ์ท่ีตกมาถึงไทยเชื่อว่า พระมหากษัตริย์คือ
พระผู้เปน็ เจา้ อวตารลงมาเกิดเพื่อปราบทุกข์เข็ญ ครุฑเป็นพาหนะของพระนารายณ์จึงได้รับการยกย่องโดยนามาเป็นภาพเขียน
ปนั้ แกะสลกั ตามจินตนาการของช่าง ใช้ประดับประดาตามวัดวาอาราม สถานท่ีสาคัญของทางราชการ สิ่งของเครื่องใช้สาหรับ
พระมหากษตั รยิ ์ ส่ิงของของแผน่ ดนิ เชน่ รถยนต์หลวง เรอื หลวง หนงั สือของทางราชการ เปน็ ต้น
คาว่า พ่าห์ มาจากคาว่า พาหะ ซึ่งหมายถึง พาหนะ น่ันเอง ตามหลักภาษาไทยคานึงถึงความไพเราะในการอ่านออกเสียงด้วย
คาว่า พาหะ ลงด้วยคาตาย ฟังไม่ไพเราะ จึงเอาการันต์ไปใส่บน “ห” เพ่ือไม่ให้อ่านคาว่า “พา” จึงต้องเอาไม้เอกไปใส่ใน
พยญั ชนะตัวหนา้ ด้วย เหมือนกบั คา “ดุลพ่าห์”ทห่ี มายถึงตาชัง่ ของกระทรวงยตุ ิธรรม ซึง่ ทจ่ี รงิ มาจากคาว่า “ ดุลพาหะ” แต่อ่าน
แล้วฟงั ไม่ไพเราะเช่นกัน จงึ ใส่การันต์และไม้เอกโดยมีนยั เดยี วกนั
เมอ่ื รชั กาลที่ 5 ทรงติว่าตราอาร์มเป็นอย่างฝรั่งเกินไปแล้ว จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้สมเด็จฯ เจ้าฟ้ากรมพระยา-
นริศรานุวัดติวงศ์ทรงเขียนพระราชลัญจกรพระครุฑพ่าห์ข้ึนเป็นตราแผ่นดินเพื่อใช้แทนตราอาร์ม โดยสมเด็จฯ เจ้าฟ้ากรมพระ
ยานริศรานุวัดติวงศ์ทรงเขียนพระราชลัญจกรพระครุฑพ่าห์ขึ้นเป็นครั้งแรกทรงเขียนเป็นรูปตราพระนารายณ์ทรงครุฑจับนาค

ธนาธิปัตย์ 11

ตราน้ีได้ใช้อยู่ระยะหนึ่งรัชกาลที่ 5 ก็โปรดเกล้าฯ ให้สมเด็จฯ เจ้าฟ้ากรมพระยานริศรานุ
วดั ติวงศท์ รงเขยี นตราครฑุ ขึน้ ใหมอ่ ีกคร้ังเปน็ ตราวงกลม โดยยกรปู พระนารายณ์และนาคออกเสีย
คงเหลือแต่รูปครุฑ ซ่ึงเขียนเป็นรูปครุฑราตามแบบครุฑขอมพ้ืนเป็นลายเปลวไฟ เมื่อนาขึ้น
ทูลเกล้าฯ ถวายกช็ อบพระราชหฤทัย และมีพระราชประสงคท์ ่จี ะใหใ้ ช้ตรานี้เป็นตราแผ่นดินถาวร
สบื ไป จะไดไ้ ม่ตอ้ งสรา้ งขึน้ ใหม่เม่ือเปลย่ี นรชั กาล

การใช้ตราพระครุฑพ่าห์
พระราชลัญจกรพระครุฑพ่าห์นี้ใช้สาหรับประทับกากับพระปรมาภิไธยพระมหากษัตริย์
หรือกากับนามผู้สาเร็จราชการแทนพระองค์ซึ่งลงนามแทนในพระปรมาภิไธยพระมหากษัตริย์
นอกจากนี้ก็ยังใช้เป็นตราประจาสถานที่ราชการต่าง ๆ ของรัฐบาลไทย ใช้พิมพ์เป็นตราบนหัว
หนงั สือและเอกสารตา่ ง ๆ ของทางราชการ และใช้เป็นตราสาหรับประทับในหนังสือราชการของ
กรมกองต่าง ๆ อน่ึง บริษัทห้างร้านใดท่ีจดทะเบียนโดยชอบตามกฎหมายท่ีติดต่อค้าขายกับทาง
ราชสานัก ซึ่งปรากฏว่ามีฐานะทางการเงินดี เป็นที่เช่ือถือแก่มหาชน ไม่มีหน้ีสินรุงรังนอกจาก
หน้ีสินปกติจากการค้าขาย และจะต้องประกอบการค้าโดยสุจริต อาจได้รับพระบรมราชานุญาต
ให้ประดับตราพระครุฑพ่าห์เป็นตราตั้งห้างไว้ที่ห้างร้านของตนได้ โดยพระมหากษัตริย์ทรงไว้ใน
สิทธทิ ี่จะเรยี กคืนตราดงั กล่าวได้

ภาพตราครุฑรูปแบบต่าง ๆ

ตราพระครุฑพ่าห์ แบบที่ใช้เป็น ตราพระครุฑพ่าห์ สาหรับใช้เป็น
หน้าปกราชกิจจานุเบกษา หนังสือ ตราหัวหนังสือราชการไทย (แบบท่ีนิยม
ตราพระครฑุ พ่าห์ สาเหดรินับทใชางเ้ ปร็นวตมรทา้ังหใัวชห้เปน็นงั สตือราราชการของ ใช้กันมาก)
ราชการไทย (แบบที่นกยิ รมมใชร้กาันชมอางกค)รักษ์ และหน่วยงานใน
กระทรวงการตา่ งประเทศ

ตราพระครุฑพ่าห์ สาหรับใช้เป็น ตราพระครุฑพ่าห์ สาหรับใช้เป็น
ตราพระครฑุ พา่ ห์ สาตหรราับหใชวั ห้เปนน็ งั ตสรือารหาวัชหกนารังไสทอื ย (แบบท่ีนิยม ตราหัวหนังสือราชการไทย เขียนว่า
ราชการไทย (แบบทน่ี ใิยชม้กในั ชมก้ าันกมอากี กแอบกี บแหบนบงึ่ ห)นึ่ง) (แบบปีกครุฑกว้าง)

ครุฑตราตั้งห้าง (เขียนว่า โดยได้รับพระบรมราชานุญาต: พระบรมราชานุญาต มาจากพระบรมราช+
อนญุ าต=พระบรมราชอนญุ าต=>พระราชานญุ าต

ตราพระครฑุ พา่ ห์ สาหรับใช้เป็นตราหวั หนังสอื
ราชการไเทรย่ืองเรขาียวนขวอา่ งค(แรบฑุ บยปงั มีกีอคกี รมฑุ ากกวม้าางย) เนอื่ งจากเป็นกึ่งเทพก่ึงสัตว์เป็นพญานกในเทพนิยาย เป็นพาหนะของพระนารายณ์
ท่ีสาคัญมีอิทธิฤทธิ์มากด้วย จึงมีผู้คนเคารพศรัทธาเป็นจานวนมาก จึงมีเรื่องเล่าให้เราได้ยินได้ฟังกันอยู่เนือง ๆ ลักษณะ
ของครุฑก็มีความแตกต่างกันตามแต่ความเชื่อว่าครุฑแบบนี้เรียกว่าอะไร ครุฑแบบนั้นเรียกว่าอะไร เช่น ครุฑหน้าเทวดา
ครคุฑรุตฑรหานต้าังยหักา้ ษง ์(คเขรียุฑนหวนา่ ้าโนดกยไเดป้ร็นบั ตพ้นรแะบต่ไรม่วร่าจะเป็นครุฑหน้าอะไรก็แล้วแต่ถ้าถูกอัญเชิญไปประทับท่ีใดหรือประทับลงบน
ชากนรุญะดาาตษ: แพผรน่ะใบดรแมลรว้ าลชะากนถ็ญุ ือาวต่ามมคี าวจามกสพาคระัญบทรั้งมน้ันครับ

นราุญ1ชา2+ตอนธุญนาาตธ=ิปพตั รยะ์บรมราชอนญุ าต=>พระราชา

ธนาธิปตั ย์ 13

14 ธนาธิปตั ย์

ธนาธปิ ัตย์ 15

16 ธนาธิปตั ย์

ธนาธปิ ัตย์ 17

18 ธนาธปิ ัตย์

19 ธนาธิปตั ย์ ธนาธปิ ัตย์ 19

20 ธนาธิปตั ย์

ธนาธปิ ัตย์ 21

22 ธนาธิปตั ย์

ธนาธปิ ัตย์ 23

24 ธนาธิปตั ย์

ธนาธปิ ัตย์ 25

26 ธนาธิปตั ย์

ธนาธปิ ัตย์ 27

28 ธนาธิปตั ย์

ธนาธปิ ัตย์ 29

30 ธนาธิปตั ย์

ธนาธปิ ัตย์ 31

32 ธนาธิปตั ย์

ธนาธปิ ัตย์ 33

34 ธนาธิปตั ย์

ธนาธปิ ัตย์ 35

36 ธนาธิปตั ย์

กง.ทบ. จัดพิธี รับ - ส่ง หน้าที่ จก.กง.ทบ. ระหว่าง พล.ต. กฤษณ์ จาดสุวรรณ และ พล.ต. อดุลย์ แนบสนิท
มีข้าราชการ กง.ทบ. เขา้ รว่ มพธิ โี ดยพร้อมเพรยี งกนั ณ ห้องอเนกประสงค์ กง.ทบ. เมื่อวนั ท่ี 2 เม.ย. 64

พล.ท. นภดล ช้ันประดับ ปช.ทบ. พร้อมคณะฯ เดินทางตรวจเย่ียม กง.ทบ. โดยมี พล.ต. กฤษณ์ จาดสุวรรณ
จก.กง.ทบ. และ หน.นขต.กง.ทบ. ใหก้ ารต้อนรับ ณ หอ้ งอเนกประสงค์ กง.ทบ. เมือ่ วนั ที่ 2 ก.พ. 64

พล.ต. กฤษณ์ จาดสุวรรณ จก.กง.ทบ. มอบข้าวหอมมะลิและน้�ำมันถั่วเหลือง เพ่ือเป็นขวัญก�ำลังใจในการ
ปฏบิ ัติงานและเปน็ สวสั ดกิ ารใหแ้ ก่ข้าราชการ กง.ทบ. ณ ห้องอเนกประสงค์ กง.ทบ. เมื่อวนั ท่ี 8 ม.ค. 64
ขา้ ราชการ กง.ทบ. เขา้ ร่วมโครงการ “จิตอาสา รว่ มบริจาคโลหิต เพอื่ ชาต”ิ ณ หอ้ ง 221 บก.ทบ. เมอ่ื วนั ที่ 20 ม.ค. 64

38 ธนาธปิ ัตย์

พล.ต. กฤษณ ์ จาดสวุ รรณ จก.กง.ทบ. ร่วมงานเนือ่ งในวันกองทพั บก ประจำ� ปี 2564 ณ บก.ทบ. เมือ่ วันที่ 18 ม.ค. 64

พล.ต. กฤษณ์ จาดสุวรรณ จก.กง.ทบ. และข้าราชการ กง.ทบ. เข้าร่วมลงนามถวายพระพร เนื่องในวันคล้าย
วันพระราชสมภพ สมเดจ็ พระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเดจ็ พระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ณ ศาลาสหทยั สมาคม
ในพระบรมมหาราชวัง เม่ือวันที่ 19 ม.ค. 64

พล.ต. อดลุ ย์ แนบสนทิ จก.กง.ทบ.
พร้อมคณะฯ เดินทางตรวจเยี่ยม
รร.กง.กง.ทบ. เมือ่ วันที่ 23 เม.ย. 64

ธนาธิปัตย์ 39

กง.ทบ. จัดการแข่งขันกอล์ฟเพ่ือสวัสดิการข้าราชการ
กง.ทบ. ณ สนามวนิ เซอรป์ ารค์ แอนด์ กอลฟ์ คลบั เมอ่ื วนั ท่ี
3 ก.พ. 64

กง.ทบ. จดั การทดสอบสมรรถภาพรา่ งกายกำ� ลงั พลในสงั กดั ประจำ� ปี 2564 คร้งั ท่ี 1 ณ สนามหญา้ บก.ทบ. เม่อื วันที่
23 - 24 ก.พ. 64

40 ธนาธิปัตย์

กง.ทบ. เข้าร่วมการสัมมนาเชิงปฏิบัติการ “กองทัพบก กับ Digital Transformation และ แนวทางการปฏิบัติงานตาม
MOU อย่างมีประสิทธภิ าพ” ณ ศูนยฝ์ ึกอบรม ธนาคารกรงุ ไทย เขาใหญ่ อ.ปากช่อง จ.นครราชสีมา เมอื่ วันที่ 14-16 ธ.ค. 63

ธนาธปิ ัตย์ 41

พล.ท.ธเนศ วงศ์ชะอมุ่ มทภ.2 พร้อมกำ� ลงั พล บก.ทภ.2 ฝกึ เดนิ ทางไกล เพือ่ พัฒนาศักยภาพกำ� ลงั พล โดย ผกง.ทภ.2
รว่ มฝกึ เดินทางไกลในคร้ังน้ดี ้วย ซง่ึ การปฏบิ ัติเป็นไปดว้ ยความเรยี บร้อย ณ บก.ทภ.2 เม่อื วันท่ี 12 ม.ี ค. 64

เม่ือ 7 เม.ย.64 พ.อ.ศักด์ิชัย ทองสุข นกง.ทภ.2 น�ำข้าราชการเหล่าทหารการเงิน ลูกจ้างประจ�ำ พนักงานราชการ
ในพนื้ ท่ี จว.นครราชสมี า สรงนำ�้ พระ และรดนำ้� ขอพรอดตี ผบู้ งั คบั บญั ชาเหลา่ ทหารการเงนิ และรว่ มรบั ประทานอาหารกลางวนั

42 ธนาธิปตั ย์

ผกง.กอ.รมน.ภาค 4 สน. จัดกิจกรรมการแข่งขันฟุตซอล “สานสัมพันธ์ช้างสามเศียรชายแดนใต้ 64” วัตถุประสงค์
เพ่ือเป็นการสานสัมพันธ์ของเหล่าทหารการเงิน ที่ปฏิบัติงานในพ้ืนที่จังหวัดชายแดนภาคใต้ ณ สนามฟุตซอลหญ้าเทียม
ยะลาสเตเดยี ม อ.เมอื ง จ.ยะลา เมอ่ื วันท่ี 3 เม.ย. 64

ธนาธปิ ัตย์ 43

44 ธนาธิปตั ย์

โดย...พ.ท.กฤษณ์กร สร้อยสด

ธนาธปิ ัตย์ 45

46 ธนาธิปตั ย์

ธนาธิปตั ย์ 47

48 ธนาธปิ ัตย์