ຄູ່​ມື​ພາກ​ສະ​ໜາມ ຊະນິດພືດໃນເຂດປ່າສະຫງວນພູຈອມວອຍ ແຂວງ​ບໍລິຄໍາໄຊ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 143

ສະໂກ

Anthocephalus chinensis (Lam.) Rich. ex Walp.
Rubiaceae

ໄມ້ຢນື ຕົ້ນ, ສງູ 10-15 ມ. ລໍາຕົນ້ ກົມ, ເປືອກສີເທົາເຂັມ້ . ໃບດ່ຽວ,
ອອກແບບກົງກນັ ຂາ້ ມ, ຮບູ ໄຂ,່ ຍາວ 12,5-15,5 ຊມ, ກວາ້ ງ 9,5-10
ຊມ, ໂຄນໃບມນົ , ປາຍໃບແຫມຼ , ຂອບໃບລຽບ, ແຜນ່ ໃບບາງຄາ້ ຍຄືເຈ້ຍ,
ກ້ຽງ, ຜວິ ໃບດາ້ ນເທິງສຂີ ຽວເຂມັ້ , ຜິວໃບດາ້ ນລຸມ່ ສີຂຽວອອ່ ນ, ເສັນ້
ກ່າງໃບຂັ້ນສອງມີ 10-12 ຄູ່, ກ້ຽງ. ກ້ານໃບຍາວ 34 ຊມ. ຫູໃບອອກ
ກງົ ກັນຂາ້ ມສະຫັບຼ ກບັ ກ້ານໃບ, ຮູບຮີ. ຊໍ່ດອກ ແບບກະຈກຸ ແໜນ້ ,
ຮູບກົມ, ອອກຕາມປາຍຍອດ, ສີຂາວ ຫືຼ ສີເຫອຼື ງ. ດອກສົມບນູ ເພດ,
ກາ້ ນດອກຍາວປະມານ 2 ຊມ. ກາບດອກມີ 5 ກາບ. ກີບດອກ ມ 5 ກີບ,
ເຊ່ອື ມຕິດກນັ ເປັນຫອຼ ດ. ເກສອນຜ້ມູ ີ 5 ອນັ . ເຕ້ົາໄຂ່ ຈບັ ລມຸ່ , ມີ 4 ຫ້ອງ,
ແຕ່ລະຫອ້ ງມີ 1 ເມັດໄຂ.່
ເຂດກະຈາຍພນັ : ສປປ ລາວ, ຈີນ, ໄທ.
ເຂດນເິ ວດວທິ ະຍາ:ພບົ ຕາມປາ່ ປະສມົ .ອອກດອກໃນເດອື ນສງິ ຫາ
ຫາ ເດືອນຕຸລາ.
ການນໍາໃຊ:້ ປູກເປັນພືດຟນ້ື ຟູປາ່ , ສ່ວນຮາກແກໄ້ ຂຮ້ ອ້ ນ, ແກ້ເຈັບ
ມົດລູກ ແລະ ບາໍ ລຸງຮ່າງກາຍ

144 ຄູມ່ ືພາກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 145

ເຂມັ ພະລາມໃໝ້

Chassalia curviflora (Wall.) Thwaites
Rubiaceae

ໄມ້ພຸ່ມ, 0,5–2 ມ. ລຳຕົນ້ ກົມ, ເປອື ກຂຽວ, ຂ້ມໍ ເີ ກັດສນີ ຳ້ ຕາານ.
ໃບດຽ່ ວ, ອອກແບບກງົ ກນັ ຂ້າມ, ຮູບຮີ, ຮູບຫອກ, ຮູບຂອບຂະໜານ,
ຮູບຫອກເຖງິ ຮູບໄຂ່ ຫຼື ຮບູ ໄຂ,່ ຍາວ 7,5–21,5 ຊມ, ກວາ້ ງ 2–7,5
ຊມ, ໂຄນໃບບ້ຽວຮູບຫຼິມ່ , ຂອບໃບລຽບ, ປາຍໃບຮຽວແຫມຼ ເປນັ ທາງ,
ແຜ່ນໃບບາງຄາ້ ຍຄເື ຈ້ຍ, ຜວິ ໃບດ້ານເທງິ ສີຂຽວເຂມ້ັ , ຜວິ ໃບດາ້ ນລຸມ່
ສຂີ ຽວອ່ອນ, ກາ່ ງໃບຂນ້ັ ສອງມີ 6–14 ຄ.ູ່ ຫໃູ ບຮບູ ສາມຫຽ່ ມ. ຊດໍ່ ອກ
ແບບແຕກແໜງ, ອອກຢປູ່ າຍຍອດ. ດອກສມົ ບນູ ເພດ, ສຂີ າວປົນສມີ ່ວງ,
ກາ້ ນດອກຂະຫຍາຍຕົວເປນັ ກ້ານທີ່ອວບໜາໃຫຍ,່ ສຂີ າວ. ກາບດອກມີ
5 ກາບ. ກບີ ດອກມີ 5 ກີບ, ເຊືອ່ ມຕິດກັນເປັນຫຼອດໂຄ້ງ. ເກສອນຜ້ມູ ີ
5 ອນັ . ເຕົາ້ ໄຂຈ່ ັບລມຸ່ , ມີ 2 ຫອ້ ງໄຂ່. ໝາກຮູບກມົ , ໝາກອອ່ ນສີຂຽວ,
ໝາກແກສ່ ີດຳ.
ເຂດກະຈາຍພນັ : ສປປ ລາວ, ອນິ ເດຍ, ສີລງັ ກາ, ມ່ຽນມາ້ , ໄທ,
ບນໍ ຽວ, ຟລິ ບິ ປນິ .
ເຂດນເິ ວດວິທະຍາ: ພົບຕາມປາ່ ດງົ ດິບ, ປ່າປະສມົ . ອອກດອກ
ຊວ່ ງເດອື ນກຸມພາ ຫາ ເດືອນກລໍ ະກົດ ແລະ ເປນັ ໝາກໃນເດອື ນເມສາ ຫາ
ເດືອນສິງຫາ.
ການນຳໃຊ້: ເປັນພ​ ືດສ​ ະມ​ ນຸ ໄ​ ພ ແລະ ພດື ປ​ ະດ​ ບັ .

146 ຄມູ່ ພື າກສະໜາມພດື ຂອງພຈູ ອມວອຍ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 147

ເຂັມດອຍ

Duperrea pavettifolia (Kurz) Pit.
Rubiaceae

ໄມພ້ ມຸ່ , ສງູ 1–2 ມ. ລຳຕນ້ົ ກມົ , ເປືອກສນີ າໍ້ ຕານ, ມີຂນົ ສ້ັນນຸມ່ . ໃບດຽ່ ວ,
ອອກແບບກງົ ກັນຂ້າມ, ຮບູ ຮີ ຫືຼ ຮູບຂອບຂະໜານ, ຍາວ 9–12 ຊມ,
ກວ້າງ 2,5–5 ຊມ, ໂຄນໃບຮບູ ຫມ່ຼິ , ປາຍໃບຮຽວແຫມຼ ຍາວຄາ້ ຍຄືຫາງ,
ຂອບໃບລຽບ, ແຜນ່ ໃບໜາຄາ້ ຍຄໜື ັງ, ຜິວໃບດາ້ ນເທງິ ສຂີ ຽວເຂ້ມັ ,
ຜວິ ໃບດ້ານລຸ່ມສຂີ ຽວເຂັ້ມ, ມຂີ ນົ ສາກຊາໜ້າແໜນ້ , ເສ້ັນກາ່ ງໃບຂ້ັນສອງ
ມີ 10–14 ຄູ່. ກ້ານໃບຍາວ 0,5–0,7 ຊມ. ຫູໃບຮບູ ຫ່ມຼິ . ຊດ່ໍ ອກ
ແບບກະຈກຸ ແໜນ້ , ອອກຢູ່ປາຍຍອດ. ດອກສມົ ບູນເພດ, ສີຂາວ.
ກາບດອກມີ 5 ກາບ. ກບີ ດອກມີ 5 ກບີ , ສີຂາວ. ເກສອນຜມູ້ ີ 5 ອັນ.
ເຕາົ້ ໄຂມ່ ີ 2 ຫ້ອງ, ແຕລ່ ະຫ້ອງມີ 1 ເມັດໄຂ່. ໝາກດຽ່ ວ, ຮບູ ກມົ .
ເຂດກະຈາຍພັນ: ສປປ ລາວ, ຈນີ , ອິນເດຍ, ໄທ.
ເຂດນເິ ວດວທິ ະຍາ: ພບົ ຕາມປ່າດງົ ດບິ ແລະ ປາ່ ປະສົມ.
ອອກດອກເດືອນເມສາ ຫາ ເດອື ນມີນາ.
ການນໍາໃຊ:້ ປູກເປນັ ພດື ປະດັບ.

148 ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 149

ມະລິດິນ

Geophila repens (L.) I.M. Johnst.
Rubiaceae

ໄມລ້​ ົ້ມລກຸ , ສງູ 15–20 ຊມ. ລຳ​ຕນົ້ ກົມ, ເ​ລອື ຕ​ າມໜ້າດິນ, ມຮີ​ າກ​ເກດີ ຢ​ ູ່​
ຕາມຂ​ .ໍ້ ​ໃບດ​ ່ຽວ, ອອກແບບກົງກັນຂາ້ ມ, ຮູບຫ​ ົວ​ໃຈ, ຍາວ 1,4–2,5 ຊມ,
ກວ້າງ 1–2,7 ຊມ, ​ໂຄນໃ​​ ບຮ​ ູບ​ຫົວໃ​ ຈ, ປາຍໃ​ ບມ​ ນົ , ຂອບໃ​ ບລ​ ຽບ, ແ​ ຜນ່ ໃ​ ບ​
ບາງຄ​ ້າຍຄເ​ື ຈຍ້ , ຜວິ ​ໃບດ​ າ້ ນເ​ທິງສ​ ີຂຽວເ​ຂັ້ມ, ຜິວໃ​ ບດ​ າ້ ນລ​ ່ມຸ ສ​ ີຂຽວອອ່ ນ,
ກ້ຽງ, ​ເສັນ້ ກ​ ່າງໃ​ ບຂ​ ້ັນສ​ ອງມ​ ີ 6–9 ຄູ.່ ກ້ານໃ​ ບຍ​ າວ 1–3,5 ຊມ. ຫໃູ​ ບຮບູ ໄ​ ຂ່.
ດອກດຽ່ ວ, ອອກຢ​ ູ​່ປາຍຍ​ ອດ. ດອກ ສມົ ບູນເ​ພດ, ສີຂາວ. ກາບດ​ ອກມ​ ີ 4
ກາບ. ກບີ ດ​ ອກມ​ ີ 5 ກບີ , ໂ​ ຄນກ​ ີບດ​ ອກເ​ຊື່ອມຕ​ ດິ ກ​ ນັ ເ​ປັນຫຼອດ. ​ເກສອນ​
ຜູ້ມີ 4 ອນັ . ເ​ຕ້ົາໄ​ ຂ່​ຈບັ ລ​ ຸມ່ , ມີ 2 ຫ້ອງ.
ເຂດກະຈາຍພັນ: ສປປ ລາວ, ໄທ.
ເຂດນິເວດວທິ ະຍາ: ພົບຕາມປາ່ ດງົ ດບິ . ດອກອອກເດອື ນ
ພຶດສະພາ ຫາ ເດອື ນມິຖຸນາ.
ການນໍາໃຊ້: ທກຸ ສ່ວນຂອງພຶດນຳມາຕ້ມົ ດ່ືມເປັນຢາເຢັນ,
ຂບັ ປັດສະວະ.

150 ຄູມ່ ພື າກສະໜາມພືດຂອງພຈູ ອມວອຍ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 151

ມ້ງຸ ໄກ່ປ່າ

Hedyotis corymbosa (L.) Lam.
Rubiaceae

ພືດລົ້ມລກຸ , ສງູ 15–20 ຊມ. ລໍາຕົນ້ ແລະ ກງ່ິ ງາ່ ກມົ , ສີຂຽວ. ໃບດຽ່ ວ,
ອອກແບບກົງກັນຂ້າມສະຫບຼັ ຕ້ງັ ສາກ, ຮບູ ຮີ, ຍາວ 6–7 ຊມ, ກວ້າງ
1,5–2 ຊມ, ໂຄນໃບຮູບຫມ່ຼິ , ປາຍໃບແຫມຼ , ຂອບໃບລຽບ, ຜິວໃບ
ດາ້ ນເທິງສຂີ ຽວເຂັ້ມ, ຜິວໃບດາ້ ນລຸມ່ ສຂີ ຽວອ່ອນ, ກາ່ ງໃບຂນັ້ ສອງມີ 5–7
ຄ.ູ່ ກາ້ ນໃບຍາວ 2–4 ມມ. ຫູໃບ ອອກກງົ ກັນຂາ້ ມສະຫບັຼ ກັບກ້ານໃບ,
ຮບູ ໄຂ່, ຂອບຫໃູ ບເປັນແສກແຂ້ວຫວ.ີ ຊດ່ໍ ອກແບບກະຈຸກ, ອອກຢ່ງູ າ່ ມໃບ
ແລະ ປາຍຍອດ. ດອກສມົ ບູນເພດ, ສີຂາວ, ມີຂົນອ່ອນນມຸ້ . ກາບດອກມີ 4
ກາບ. ກບີ ດອກມີ 5 ກີບ, ໂຄນເຊື່ອມຕດິ ກັນເປນັ ຫຼອດ. ເກສອນຜ້ມູ ີ 4 ອນັ .
ເຕາ້ົ ໄຂຈ່ ັບລ່ມຸ , ມີ 2 ຫອ້ ງ.
ເຂດກະຈາຍພັນ: ສປປ ລາວ, ໄທ ແລະ ມາເລເຊຍ.
ເຂດນເິ ວວິທະຍາ: ພົບຕາມປ່າດງົ ດບິ , ປ່າປະສມົ . ອອກດອກ
ໃນເດືອນກນັ ຍາ ຫາ ເດອື ນຕຸລາ.
ຊ່ືທ້ອງຖິນ່ : ເບ້ຍນອ້ ຍ.
ການນາໍ ໃຊ:້ ທັງໝົດລາໍ ຕນົ້ ຊວ່ ຍກາໍ ຈັດສານພິດ ແລະ ແກ້
ລໍາໄສອ້ ກັ ເສບ.

152 ຄມູ່ ພື າກສະໜາມພດື ຂອງພຈູ ອມວອຍ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 153

ເຂັມພູ

Ixora phuluangensis Chamch.
Rubiaceae

ໄມພ້ ຸ່ມ, ສູງ 2–3 ມ. ລຳຕນົ້ ກມົ , ກ້ຽງ. ໃບດ່ຽວ, ອອກແບບກົງກນັ ຂ້າມ,
ຮູບຮ-ີ ຮູບຂອບຂະໜານ, ຍາວ 8,5–12,5 ຊມ, ກວ້າງ 2–3 ຊມ,
ໂຄນໃບຮູບຫິຼ່ມ, ປາຍໃບຮຽວແຫມຼ , ຂອບໃບລຽບ, ແຜ່ນໃບໜາຄ້າຍຄໜື ງັ ,
ຜິວໃບດ້ານເທິງສຂີ ຽວເຂມ້ັ , ຜວິ ໃບດາ້ ນລຸມ່ ສີຂຽວອອ່ ນ, ກຽ້ ງທງັ ສອງດ້ານ,
ເສນັ້ ກ່າງໃບຂັນ້ ສອງມີ 6–8 ຄູ່. ກາ້ ນໃບຍາວ 4–6 ມມ. ຫໃູ ບອອກກົງ
ກນັ ຂາ້ ມສະຫບຼັ ກັບກາ້ ນໃບ, ຮບູ ສາມຫຽ່ຼ ມ, ປາຍຮຽວຍາວເປັນຫາງ.
ຊໍດ່ ອກແບບກະຈກຸ ປະສົມ, ອອກຢ່ປູ າຍຍອດ. ດອກສົມບູນເພດ,
ສບີ ວົ ປົນສີຂາວ, ມີກິນຫອມ. ກາບດອກມີ 4 ກາບ. ກບີ ດອກມີ 4 ກີບ,
ເຊອື່ ມຕິດກນັ ເປນັ ຫຼອດ, ດາ້ ນນອກສບີ ວົ ປົນສີແດງ, ດ້ານໃນສີຂາວ.
ເກສອນຜູ້ມີ 4 ອັນ. ເຕາ້ົ ໄຂ່ ຈັບລມຸ່ .
ເຂດກະຈາຍພັນ: ສປປ ລາວ, ໄທ.
ເຂດນເິ ວດວທິ ະຍາ: ພບົ ຕາມປາ່ ດງົ ດບິ , ຄວາມສູງທຽບກບັ
ໜາ້ ນາໍ້ ທະເລແຕ່ 1000–1400 ມ. ອອກດອກຊວ່ ງເດອື ນທນັ ວາຫາເດອື ນ
ກຸມພາ.
ຊທື່ ອ້ ງຖິ່ນ: ເຂມັ ພູ.
ການນຳໃຊ້: ພືດປະດັບ.

154 ຄມູ່ ືພາກສະໜາມພືດຂອງພຈູ ອມວອຍ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 155

ແຂງ້ ກວາງ, ໄມ້ກາວ

Wendlandia tinctoria (Roxb.) DC.
Rubiaceae

ເປນັ ໄມ້ຢືນຕ້ນົ , ສູງເຖງິ 3 ມ. ລຳຕ້ົນກມົ , ສີນ້ຳຕານ. ໃບເປັນດຽ່ ວ,
ອອກແບບກງົ ກັນຂ້າມ, ຮູບຮີ, ຮູບຫອກ ຫຼື ຮບູ ຫອກປນິ້ , ຍາວ 5.5–20
ຊມ, ກວາ້ ງ 2.5–10 ຊມ, ສີຂຽວ. ຫໃູ ບອອກກງົ ກັນຂາ້ ມສະຫຼັບຕັ້ງສາ
ກກັບໃບ. ຊ່ໍດອກແບບແຕກແໜງປະສມົ , ຮບູ ສາມລຽ່ ມ ຫືູ ຮູບທາດ,
ອອກຢູປ່ າຍຍອດ. ດອກສີຂາວ. ກາບດອກມີ 5 ກາບ, ອອກສຂີ ຽວ.
ກບີ ດອກມີ 5 ກີບ, ເຊ່ອື ມຕິດກັນເປນັ ຫຼອດ, ສີຂາວ. ເກສອນຜມູ້ ີ 5 ອັນ.
ເຕ້ົາໄຂ່ຈບັ ລຸ່ມ, ມີ 2 ຫອ້ ງ.
ເຂດກະຈາຍພນັ : ສປປ ລາວ, ຈນີ , ມຽ່ ມມ້າ, ໄທ, ຫວຽດນາມ,
ເນປານ.
ເຂດນເິ ວດວິທະຍາ:ພບົ ຕາມປາ່ ດງົ ດບິ ຫຼືປາ່ ປະສມົ .ຄວາມສງູ ທຽບ
ກັບລະດບັ ໜ້ານາໍ້ ທະເລແຕ່ 1,800–2,000 ມ. ອອກດອກໃນຊວ່ ງ
ເດືອນທນັ ວາ ເຖງິ ເດອື ນກມຸ ພາ.
ການນຳໃຊ້: ຊໍ່ດອກມີຈຳນວນຫຼາຍ ເປັນຮບູ ສາມຫ່ຼຽມ ຫຼື ຮູບທາດ,
ສີຂາວ ສາມາດໃຊ້ເປັນພືດປະດັບ.

156 ຄ່ມູ ພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 157

ນ້ຳສາ້ ງພະລືສ,ີ ກະເສົາ້ ນາງສີດາ, ກະຕາ່ ນາງສດີ າ

Sapria himalayana Griff.
Rafflesiaceae

ເປັນພດື ກາຝາກ,ດອກດ່ຽວ, ແຍກເພດ. ໃບຊອ້ ນດອກມີ 3 ຊັ້ນ, ຮຽງຊອ້ ນ
ເຫຼື່ອມກັນ. ໃບຊ້ອນດອກຊັ້ນນອກມີ 3–4 ອນັ , ຮູບສາມຫຽ່ຼ ມແຄບ, ສດີ ຳປນົ
ສີບວົ ອ່ອນ, ໃບຊອ້ ນດອກຊັນ້ ໃນມີ 4–5 ອນັ , ຮູບໄຂ,່ ສີບົວອ່ອນ. ກີບດອກ
ມີ 10–12 ອນັ , ອວບນາໍ້ , ໂຄນເຊ່ອື ມຕິດກນັ ເປັນຫຼອດ, ປາຍແຍກເປນັ ແສກ,
ມຕີ ຸ່ມສເີ ຫືຼອງ ຫືຼ ສຂີ າວກະຈາຍຢູທ່ ່ວົ ຜິວກບີ ດາ້ ນໃນ. ດອກຜູ້ ດອກຈ​ ູມ
ຮບູ ຮາ່ ງກົມ, ເມອື່ ບານເຕັມທ່ແີ ລ້ວມີຂະໜາດເສນັ້ ຜາ່ ນສູນກາງ 8,5–11,8
ຊມ, ດອກສງູ 10–11 ຊມ. ຖານຮອງດອກຮບູ ກົມ, ສີນຳ້ ຕານເຂມ້ັ . ໃບຊອ້ ນ
ດອກມີ 3 ຊັນ້ , ຮຽງຊອ້ ນເຫຼ່ອື ມກນັ . ໃບຊ້ອນດອກຊນ້ັ ນອກມີ 2–4 ອນັ ,
ຮບູ ສາມຫຼ່ຽມ, ສີດຳປົນສບີ ົວອອ່ ນ; ໃບຊ້ອນດອກຊັ້ນໃນມີ 3–5 ອັນ, ຮູບໄຂ,່
ສບີ ວົ ອອ່ ນ. ກີບດອກມີ 10 ອນັ , ອວບນໍາ້ , ໂຄນເຊ່ືອມຕິດກັນເປນັ ຫອຼ ດ,
ປາຍແຍກເປນັ ແສກ, ມຕີ ມຸ່ ສີເຫືຼອງ ຫືຼ ສຂີ າວກະຈາຍຢູ່ທ່ວົ ຜວິ ກີບດ້ານໃນ.
ເຂດກະຈາຍພັນ: ສປປ ລາວ, ຈນີ , ອິນເດຍ, ມຽ່ ມມາ້ , ໄທ,
ຫວຽດນາມ.
ເຂດນິເວດວທິ ະຍາ:ພບົ ຕາມປາ່ ປະສມົ ປົນປບັ ປ່າໜໍ່ຂົມ,ຄວາມສູງ
ທຽບກັບລະດັບໜ້ານໍາ້ ທະເລແຕ່ 1,000–1,200 ມ. ອອກດອກໃນຊວ່ ງ
ເດອື ນທັນວາ ຫາ ເດອື ນກມຸ ພາ.

158 ຄູມ່ ພື າກສະໜາມພດື ຂອງພຈູ ອມວອຍ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 159

ໄຄຫ​້ າງ​ໝາ, ໄຄບ​້ ົກ, ດອກຟອນ, ດອກກຽນ

Buddleja asiatica Lour.
Scrophulariaceae

ເປນັ ພືດລ້ົມລກຸ , ສູງ 0,5–1 ມ. ລາໍ ຕົ້ນເປນັ ລຽ່ ມ ຫຼື ກມົ , ເປືອກສີຂຽວ.
ໃບດ່ຽວ, ອອກແບບກົງກນັ ຂາ້ ມ, ຮູບຮີ, ຍາວ 10–13 ຊມ, ກວ້າງ
1,5–3 ຊມ. ໂຄນໃບຮບູ ຫຼມ່ິ , ຂອບໃບລຽບ, ປາຍໃບແຫມຼ , ແຜ່ນໃບ
ໜາຄາ້ ຍຄືໜັງ, ຜວິ ດ້ານເທງິ ສີຂຽວເຂັ້ມ, ຜິວໃບດ້ານລ່ມຸ ສຂີ ຽວອອ່ ນ
ປົນສເີ ທົາ, ກ່າງໃບຂ້ນັ ສອງມີ 8–14 ຄ.ູ່ ກາ້ ນໃບຍາວ 0,6–0,8 ມມ.
ຊໍດ່ ອກແບບຮວງເຂ້າົ , ໃບປະດບັ ຊໍ່ດອກຮບແູ ຖບແຄບ. ດອກສມົ ບູນເພດ,
ສີຂາວ. ກາບດອກມີ 4 ກາບ, ສຂີ ຽວ. ກີບດອກມີ 4 ກີບ, ສີຂາວ. ເກສອນຜມູ້ ີ
60–67 ອັນ. ເຕາ້ົ ໄຂ່ຈັບເທງິ .
ເຂດກະຈາຍພນັ : ສປປ ລາວ, ປາກດິ ສະຖານ, ຈີນ, ມ່ຽນມາ້ ,
ມາເລເຊຍ.
ເຂດນິເວດວທິ ະຍາ: ພບົ ຕາມປາ່ ດງົ ດິບ ຫຼື ປ່າປະສມົ , ລະດ​ ບັ
ຄວາມສ​ ູງທ​ ຽບກບັ ລະດັບໜ້ານໍາ້ ທະເລແຕ່ 1,000–1,200 ມ. ອອກດອກ
ໃນຊວ່ ງເດືອນທນັ ວາ ເຖິງ ເດືອນກມຸ ພາ.
ການນຳໃຊ້: ຊໍດ່ ອກຄ້າຍຄືຫາງກະຮອກ, ສີຂາວສາມາດໃຊເ້ ປັນ
ພືດປະດບັ .

160 ຄູມ່ ພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 161

ໝຽ້ ງປາ່

Camellia caudata Wall.
Theaceae

ເປັນໄມ້ຢືນຕນ້ົ , ສູງ 2–5 ມ. ລຳຕົ້ນກົມ, ເປອື ກສີເທົາປົນສີນຳ້ ຕານ.
ໃບດຽ່ ວ, ອອກແບບສະຫຼັບ, ຮູບຮ,ີ ຮບູ ຂອບຂະໜານ-ຮບູ ຮ,ີ ຮູບຂອບ
ຂະໜານ, ຮູບຫອກ ຫຼື ຮບູ ຫອກແຄບ, ຍາວ 3,5–12 ຊມ, ກວ້າງ 1–4
ຊມ, ໂຄນໃບຮູບຫິຼ່ມ ເຖິງ ຮູບຮບູ ຫອກກວ້າງ, ຂອບໃບເປນັ ຄືນ້ , ປາຍໃບຮຽວ
ແຫມຼ ຍາວເປນັ ຫາງໂຄງ້ , ແຜ່ນໃບບາງຄ້າຍຄືເຈຍ້ , ຜວິ ໃບດາ້ ນເທງິ ສຂີ ຽວ
ເຂມັ້ , ຜວິ ໃບດາ້ ນລມຸ່ ສຂີ ຽວອ່ອນ, ກ່າງໃບຂັນ້ ສອງມີ 8–10 ຄ່.ູ ກ້ານໃບ
ຍາວ 3–7 ຊມ. ຊໍ່ດອກແບບດອກດຽ່ ວ, ອອກຕາມງາ່ ມໃບ, ມີ 1–3 ດອກອອກ
ໃກກ້ ັນ. ດອກສົມບນູ ເພດ, ສີຂາວ. ກາບດອກມີ 5 ກາບ, ສຂີ ຽວ.
ກີບດອກມີ 5–7 ກີບ, ສຂີ າວປນົ ສບີ ົວເລກັ ໜອ້ ຍ. ເກສອນຜມູ້ ີຈຳນວນຫຼາຍ.
ເຕົ້າໄຂ່ຈັບເທິງ, ມີຂົນ.
ເຂດກະຈາຍພັນ: ສປປ ລາວ, ອນິ ເດຍ, ເນປານ, ມ່ຽນມ້າ, ຈີນ,
ຫວຽດນາມ.
ເຂດນເິ ວດວິທະຍາ: ພົບຕາມປ່າດງົ ດບິ ທມ່ີ ີອາກາດເຍນັ , ຄວາມສງູ
ທຽບກັບລະດບັ ໜາ້ ນ້ໍາທະເລແຕ່ 1,000–1,700 ມ. ອອກດອກຊວ່ ງ
ເດອື ນຕຸລາ ຫາ ເດອື ນມງັ ກອນ.
ການນຳໃຊ:້ ໃ​ ບສາມາດນ​ ຳມ​ າແຊນ່ ຳ້ ຮອ້ ນ ຫືຼ ຕົ້ມນ້າໍ ດື່ມ ເປນັ
ນຳ້ ຊາໄດ.້

162 ຄ່ມູ ືພາກສະໜາມພດື ຂອງພູຈອມວອຍ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 163

ຄາຍໂສ້

Schima wallichii (DC.) Korth.
Theaceae

ເປນັ ໄມຢ້ ືນຕນ້ົ , ສູງເຖິງ 10 ມ. ລຳຕົ້ນກມົ , ສີນ້ຳຕານປົນສີເທາົ , ຍອດອອ່ ນ
ອອກສີນ້ຳຕານເຂັ້ມເຖິງສແີ ດງ. ໃບເປັນດ່ຽວ, ອອກແບບສະຫຼບັ , ຮບູ ໄຂ,່
ຮບູ ຮີເຖງິ ຮບູ ຮກີ ວາ້ ງ,ຍາວ8–17,5ຊມ,ກວາ້ ງ4–7,5ຊມ,ໂຄນໃບຮບູ ຮບູ ຫມຼ່ິ ,
ຂອບໃບລຽບ, ປາຍໃບແຫມຼ , ຜິວໃບດ້ານເທິງສີຂຽວເຂັມ້ , ກ້ຽງ, ຜວິ ໃບ
ດ້ານລມຸ່ ສຂີ ຽວອ່ອນ,ມີຂນົ ອອ່ ນນ້ມຸ ,ກ່ງໃບຂນ້ັ ສອງມີ8–12ຄູ່.ກ້ານໃບຍາວ
1–2 ຊມ, ມີຂົນສີເຫອືຼ ງອອ່ ນ. ຊໍດ່ ອກແບບກະຈ່າງ ຫຼື ດອກດ່ຽວ, ມີ 1–3
ດອກ, ອອກຕາມງາ່ ມໃບໃກຍ້ ອດ. ດອກສຂີ າວປົນສເີ ຫຼືອງ. ກາບດອກມີ
5 ກາບ. ກບີ ດອກມີ 5 ກີບ, ສີຂາວ. ເກສອນຜູ້ມີຈຳນວນຫຼາຍ, ສເີ ຫອຼື ງ.
ເຕ້ົາໄຂຈ່ ບັ ເທງິ , ມີຂົນອ່ອນນ້ມຸ ສເີ ຫືອຼ ງ.
ເຂດກະຈາຍພັນ: ສປປ ລາວ, ອນິ ເດຍ, ບູຖານ, ມ່ຽນມ້າ, ຈນີ , ໄທ,
ຫວຽດນາມ, ເນປານ.
ເຂດນເິ ວດວິທະຍາ: ພບົ ຕາມປ່າດງົ ດບິ , ປາ່ ປະສມົ , ປາ່ ໂຄກ,
ຄວາມສງູ ທຽບກບັ ລະດັບໜາ້ ນາ້ໍ ທະເລແຕ່ 800–1,800 ມ. ອອກດອກ
ຊ່ວງເດືອນມີນາ ຫາ ເດືອນພດຶ ສະພາ.
ຊື່ທ້ອງຖິ່ນ: ຄາຍໂສ,້ ໝີຄາຍ.
ການນຳໃຊ້: ໃຊເ້ ປນັ ພດື ປະດັບ.

164 ຄ່ມູ ືພາກສະໜາມພືດຂອງພຈູ ອມວອຍ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 165

ຂ່າປ່ານ​ ອ້ ຍ

Alpinia intermedia Gagnep.
Zingiberaceae

ເປນັ ພືດລ້ມົ ລກຸ ອາຍຸຫາຼ ຍປ,ີ ສູງ 0,5–1 ມ. ລຳຕ້ນົ ເປນັ ລຳເຫງາົ້ ແລະ
ລຳຕ້ົນທຽມ. ລ້ນິ ໃບຍາວ 5–6 ມມ.​ ໃບດຽ່ ວ, ອອກແບບສະຫບຼັ ,
ຮບູ ຂອບຂະໜານ ຫຼື ຮູບຫອກ, ຍາວ 20–50 ຊມ, ກວ້າງ 5–10 ຊມ, ສີຂຽວ,
ກຽ້ ງ, ໂຄນໃບສອບຮຽວ, ຂອບໃບເປນັ ແບບແຂວ້ ເລ່ອື ຍ, ປາຍໃບຮຽວແຫຼມ
ຍາວ. ຊໍດ່ ອກແບບກະຈະ, ໂຄງເລກັ ໜອ້ ຍ, ອອກຢປູ່ າຍຍອດ, ຊດ່ໍ ອກ
ຍ່ອຍມີ 3–5 ດອກ. ດອກສຂີ າວປນົ ແສກສແີ ດງ, ກ້ຽງ. ກາບດອກເຊ່ືອມ
ຕດິ ກນັ ເປນັ ຫຼອດ. ກບີ ດອກເຊ່ອື ມຕດິ ກນັ ເປັນຫອຼ ດສນ້ັ . ແສກກບີ ດອກ
ແຄບ. ກີບຄຂູ່ ້າງເກີດຈາກເກສອນຜູ້ເປນັ ໝັນຮູບແກ. ກີບປາກຮບູ ໄຂ,່ ປາຍ
ມີ 2 ແສກ, ສຂີ າວປົນແສກສີແດງ, ຖົງເມດັ ລະອອງເກສອນຮູບໄຂ່.
ໝາກຮບູ ກມົ , ໝາກອ່ອນສີຂຽວ, ໝາກແກ່ສີແດງ, ກ້ຽງ.
ເຂດກະຈາຍພນັ : ສປປ ລາວ, ໃຕຫ້ ວັນ, ຍປີ ່ນຸ , ຟິລບິ ປນິ .
ເຂດນເິ ວດວທິ ະຍາ: ພບົ ຕາມປາ່ ດງົ ດິບ, ປາ່ ປະສົມ, ຄວາມສງູ
ຈາກລະດບັ ໜາ້ ນ້ຳທະເລ 300–1,400 ມ. ອອກດອກຊວ່ ງເດືອນມິຖນຸ າ
ແລະ ເປັນໝາກໃນຊວ່ ງເດອື ນກລໍ ະກົດ ຫາ ເດືອນທັນວາ.
ຊ່ືທອ້ ງຖິນ່ : ຂາ່ ປ່ານ້ອຍ.
ການນຳໃຊ:້ ໃຊ້ປກູ ເປັນພືດປະດັບ, ເປັນອາຫານ.

166 ຄມູ່ ືພາກສະໜາມພືດຂອງພຈູ ອມວອຍ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 167

ຂາ່ ໂຄມ

Alpinia roxburghii Sweet.
Zingiberaceae

ເປນັ ພດື ລ້ົມລຸກອາຍຸຫາຼ ຍປ,ີ ສູງ 1,4–3 ມ. ລຳຕ້ນົ ເປັນລຳເຫງ້າົ ແລະ ລຳຕົ້ນ
ທຽມ. ລນິ້ ໃບຍາວປະມານ 1 ຊມ.​ ໃບດ່ຽວ, ອອກແບບສະຫັບຼ , ຮບູ ຂອບ
ຂະໜານ, ຍາວ 60–40 ຊມ, ກວ້າງ 7–12 ຊມ, ສີຂຽວ, ມີຂນົ , ໂຄນໃບຕດັ
ຫືຼ ມົນ, ຂອບໃບລຽບ, ປາຍໃບຮຽວແຫມຼ . ຊ່ດໍ ອກແບບກະຈະ, ອອກຢູ່
ປາຍຍອດ. ດອກສຂີ າວນປົນສເີ ຫອືຼ ງດ້ານໃນສແີ ດງ. ກາບດອກເຊື່ອມ
ຕິດກັນເປນັ ຫຼອດ, ສຂີ າວ. ກີບດອກເຊ່ືອມຕິດກັນເປນັ ຫອຼ ດ, ປາຍແຍກເປນັ
3 ແສກ, ສີຂາວ. ກບີ ຄູ່ຂ້າງເກດີ ຈາກເກສອນຜເູ້ ປນັ ໝນັ ຮູບແຖບ. ກບີ ປາກ
ຮູບຫວົ ໃຈປນິ້ , ປາຍແຫຼມ ຫືຼ ມົນ. ໝາກຮູບກົມ, ມຂີ ົນໜາແໜນ້ .
ເຂດກະຈາຍພັນ: ສປປ ລາວ, ເນປານ, ຈີນ, ມາເລເຊຍ.
ເຂດນເິ ວດວິທະຍາ: ພບົ ຕາມປ່າດງົ ດິບ, ປາ່ ປະສົມ, ຄວາມສູງ
ຈາກລະດບັ ໜ້ານ້ຳທະເລ 300–1,100 ມ. ອອກດອກຊວ່ ງເດອື ນມນີ າ ຫາ
ເດອື ນພດື ສະພາ ແລະ ເປນັ ໝາກໃນຊວ່ ງເດືອນພດື ສະພາ ຫາເດອື ນທັນວາ.
ຊທື່ ອ້ ງຖ່ນິ : ຂ່າໂຄມ, ມານຂ່າ.
ການນຳໃຊ້: ໃຊປ້ ກູ ເປນັ ພືດປະດັບ, ເປັນອາຫານ, ເປນັ ສິນຄ້າ,
ເປນັ ຢາ.

168 ຄ່ມູ ືພາກສະໜາມພດື ຂອງພູຈອມວອຍ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 169

ໝາກແໜງ່ ເກັດເງນິ

Amomum prionocarpum Lamxay & M.F. Newman
Zingiberaceae

ເປນັ ພດື ລົມ້ ລຸກອາຍຸຫາຼ ຍປີ, ສງູ ປະມານ 1 ມ. ລຳຕົນ້ ເປັນລຳເຫງົ້າ
ແລະ ລຳຕນ້ົ ທຽມ. ລິ້ນໃບຍາວປະມານ 0,5 ຊມ.​ ໃບດຽ່ ວ,
ອອກແບບສະຫຼບັ , ຮບູ ຫອກປນ້ິ -ຮບູ ຂອບຂະໜານ, ຮູບຫອກປິ້ນ, ຍາວ
15–25 ຊມ, ກວາ້ ງ 5–7 ຊມ, ສຂີ ຽວ, ຂອບໃບເປນັ ຄນ້ື , ປາຍໃບແຫມຼ .
ຊດໍ່ ອກອອກໃກ້ກັບລຳເຫງາ້ົ , ມີ 1–3 ດອກ, ແຕ່ສົມບູນ 1 ດອກ.
ດອກສຂີ າວ. ກາບດອກເຊື່ອມຕດິ ກັນເປັນຫອຼ ດ, ປາຍແຍກເປັນ 3 ແສກ.
ກີບດອກສີຂາວ, ດ້ານນອກກ້ຽງ, ດ້ານໃນມີຂນົ . ກີບຄູຂ່ ້າງເກດີ ຈາກ
ເກສອນຜເູ້ ປັນໝນັ ຮູບສາມຫຽ່ຼ ມ ເຖງິ ຮູບໄຂ.່ ກີບປາກຄ້າຍຄືກາ້ ນກບີ .
ເຂດກະຈາຍພນັ : ສປປ ລາວ.
ເຂດນເິ ວດວິທະຍາ: ພບົ ຕາມປາ່ ດງົ ດບິ , ຄວາມສງູ ຈາກລະດັບ
ໜ້ານຳ້ ທະເລ 573–1,050 ມ. ອອກດອກຊ່ວງເດອື ນເມສາ.
ຊື່ທອ້ ງຖນ່ິ : ໝາກແໜງ່ ພູຈອມວອຍ.
ການນຳໃຊ້: ໃຊ້ປູກເປນັ ພດື ປະດັບ, ເປັນຢາ.

170 ຄ່ມູ ືພາກສະໜາມພືດຂອງພຈູ ອມວອຍ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 171

ຊາຍເຫນີ ແດງ

Hedychium coccineum Buch.-Ham. ex Sm.
Zingiberaceae

ເປັນພືດລມົ້ ລຸກອາຍຫຸ ຼາຍປີ, ສູງ 1,5–2 ມ. ລຳຕນົ້ ເປນັ ລຳເຫງາ້ົ ແລະ ລຳຕນົ້
ທຽມ. ລ້ິນໃບຍາວ 1,2–2,5 ຊມ.​ໃບດຽ່ ວ, ອອກແບບສະຫຼບັ , ຮບູ ແຖບແຄບ,
ຍາວ 25–50 ຊມ, ກວ້າງ 3–5 ຊມ, ສີຂຽວ, ກຽ້ ງ, ໂຄນໃບເກອື ບກມົ ຫືຼ ສອບ
ຮຽວ, ຂອບໃບລຽບ, ປາຍໃບຮຽວແຫຼມຍາວເປັນຫາງໂຄງ້ . ຊ່ດໍ ອກແບບ
ກະຈະ, ແບບຮູບທໍຕ່ ້ັງ, ອອກຢູປ່ າຍຍອດ, ໃບປະດບັ ຮູບຂອບຂະໜານ.
ດອກສີແດງ. ກາບດອກມີ 3 ກາບ, ເຊອ່ື ມຕດິ ກັນເປນັ ຫອຼ ດ, ມີຂນົ . ກີບດອກ
ເຊື່ອມຕດິ ກັນເປັນຫຼອດຍາວກວາ່ ກາບດອກ, ແສກກບີ ດອກໂຄ້ງພບັ ລງົ ,
ສີແດງ.ກບີ ຄຂູ່ ້າງເກດີ ຈາກເກສອນຜເູ້ ປັນໝັນຮບູ ຫອກ.ກບີ ປາກຮູບວົງກົມ,
ປາຍມີ 2 ແສກ, ສີແດງ. ເຕາົ້ ໄຂຄ່ າ້ ຍເສນັ້ ໃໝ.
ເຂດກະຈາຍພັນ: ສປປ ລາວ, ບູຖານ, ອນິ ເດຍ, ເນປານ, ສິລັງກາ,
ມ່ຽນມາ້ ,ຈີນ, ໄທ.
ເຂດນເິ ວດວທິ ະຍາ: ພບົ ຕາມປ່າດງົ ດບິ , ປາ່ ປະສມົ , ຄວາມສູງຈາກ
ລະດັບໜ້ານ້ຳທະເລເຖງິ 1,100 ມ. ອອກດອກຊວ່ ງເດືອນມຖິ ນຸ າ ຫາ
ເດືອນສິງຫາ.
ຊ່ທື ອ້ ງຖ່ິນ: ດອກຊາຍເຫນີ .
ການນຳໃຊ:້ ໃຊປ້ ກູ ເປນັ ພດື ປະດບັ .

172 ຄມູ່ ພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 173

ໝາກແໜງ່ ແດງໃຫຍ່

Meistera vespertilio (Gagnep.) Škorničk. & M.F.Newman
Zingiberaceae

ເປນັ ພືດລມ້ົ ລຸກອາຍຫຸ ຼາຍປີ, ສູງປະມານ 1 ມ. ລຳຕົ້ນເປນັ ລຳເຫງົາ້ ແລະ
ລຳຕ້ນົ ທຽມ. ລ້ນິ ໃບຍາວປະມານ 0,5–1,2 ຊມ.​ໃບດຽ່ ວ, ອອກແບບສະຫັບຼ ,
ຮູບຂອບຂະໜານ-ຮູບຮີ, ຍາວ 40–60, ກວາ້ ງ 8–13 ຊມ, ສີຂຽວ,
ໂຄນໃບຮບູ ຫຼິມ່ , ຂອບໃບລຽບ, ປາຍໃບຮຽວແຫຼມຍາວເປນັ ຫາງໂຄງ້ .
ຊ່ດໍ ອກອອກໃກກ້ ບັ ລຳເຫງາ້ົ . ດອກສີແດງປົນສສີ ມ້ົ ຫຼື ປົນສຂີ າວ
ເລກັ ໜ້ອຍ. ກາບດອກເຊ່ືອມຕິດກັນເປັນຫຼອດ, ປາຍແຍກເປນັ 2 ແສກ.
ກີບດອກສແີ ດງປົນສສີ ມົ້ , ດ້ານໃນມີຂົນ, ເຊອ່ື ມຕິດກນັ ເປັນຫຼອດ,
ແສກກບີ ດອກຮູບຂອບຂະໜານ. ກີບຄຂູ່ າ້ ງນ້ອຍ. ກບີ ປາກຄາ້ ຍຄກື ້ານກີບ,
ອອກສເີ ຫຼືອງປົນສີສ້ົມ. ໝາກຮບູ ກົມ, ມໜີ າມໃຫຍ່, ອອກສີແດງປນົ ສບີ ົວ.
ເຂດກະຈາຍພນັ : ສປປ ລາວ, ຫວຽດນາມ.
ເຂດນິເວດວທິ ະຍາ: ພບົ ຕາມປ່າດົງດບິ , ຄວາມສງູ ຈາກລະດບັ
ໜ້ານ້ຳທະເລ 284–1,112 ມ. ອອກດອກຊວ່ ງເດອື ນມີນາ ຫາ ເດອື ນ
ພຶດສະພາ ແລະ ເປນັ ໝາກໃນເດືອນເມສາ ຫາ ເດອື ນສິງຫາ.
ຊທື່ ອ້ ງຖ່ິນ: ໝາກແໜງ່ ແດງ.
ການນຳໃຊ້: ໃຊປ້ ກູ ເປນັ ພືດປະດັບ.

174 ຄ່ມູ ພື າກສະໜາມພດື ຂອງພູຈອມວອຍ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 175

ເອກະສານອ້າງອີງ

ກ່ອງ​ການດ​ າ ສະຍາມມະລິດ, (2006). ພັນໄ​ ມ້ໃ​ ນປ​ າ່ ສ​ ະຫງວນແ​ ຫງ່ ຊ​ າດເ​ຂາົ ​ໃຫຍ.່​
ພມີ ທບີ່ ໍລສິ ດັ ປະຊາຊົນ ຈຳກດັ , ກຸງເທບ ປະເ​ທດໄ​ ທ
ສ​ ົມ​ສະ​ນດິ ບົວ​ມະນີ​ວງົ , ມວົ ຈັນ ໄຊວື ​ແລະ ອອ່ ນວິໄລ ໄຊຍາ, (2009). ​ຕ​ ້ນົ ໄ​ ມທ​້ ​ີເ່ ປນັ ​
ຢາເ​ລອື ກເ​ຟນ້ັ ແ​ ລະ ນຳໃ​ ຊໃ​້ ນຊ​ ຸມຊ​ ນົ . ສູນຄນ້ົ ຄວ້າຢາພນ້ື ເມືອງ, ວຽງຈັນ ສປປ ລາວ.
ສ​ລຸ ​ວິ ັນ ຫ້າຼ ໜ່ໍສະຫວັນ, (2011). ຄວາມຫຼາກຫຼາຍຂອງໄມ້ຢືນຕົນ້ ແລະ ໄມ້ພຸ່ມຂອງ​
ພືດຕ​ ະກນຸ ເ​ຂັມ (Rubiaceae) ໃ​ ນເ​ຂດຕ​ າດເ​ລກິ ແ​ ລະ ຕາດຊ​ າຍ​ ໃນເ​ຂດປາ່ ສ​ ະຫງວນແ​ ຫ່ງ​
ຊາດພ​ ເ​ູ ຂາົ ​ຄວາຍ ສປປ ລາວ, ພາກວ​ ຊິ າ​ຊີວະ​ວທິ ະຍາ, ຄະນະວ​ ທິ ະຍາສາດ,​ ມະຫາວິທະຍາ​
ໄລຂອນແກນ່ ປະເທດໄທ.
ສຸ​ລວ​ິ ນັ ຫ້ຼາໜ່ສໍ ະຫວນັ , (2013). ພືດລ​ ົ້ມລກຸ ໃ​ ນເ​ຂດຕ​ າດເ​ລກິ ​ແລະ ຕາດຊ​ າຍຂ​ ອງ​
ພືດຕ​ ະກນຸ ເ​ຂມັ (Rubiaceae) ໃນເ​ຂດປ່າສ​ ະຫງວນແ​ ຫງ່ ຊ​ າດພ​ ​ູເຂາົ ​ຄວາຍ ສປປ ລາວ, ພາກ​
ວຊິ າຊ​ ວີ ະ​ວິທະຍາ, ຄະນະວ​ ິທະຍາສາດທ​ ຳມ​ ະຊ​ າດ, ມະຫາວິທະຍາໄ​ ລແ​ ຫ່ງຊ​ າດ ສປປ ລາວ.
ດວງພອນ ​ສຸວນັ ນະ​ກຸນ ແລະ ຣັງສ​ ດ​ິ ສຸວນັ ນະ​ເຂດ​ນຄິ ົມ, (2011). ​ວ​ ດັ ສະພ​ ດື ໃ​ ນ​
ປະເທດ​ ໄ​ ທ. ພາກວ​ ິຊາພ​ ືດໄ​ ຮ່ນາ, ຄະນະກ​ ະເ​ສດສາດ,​ ມະຫາວທິ ະຍາໄ​ ລ​ກະເ​ສດສ​ າດ ປະ​
ເທດໄ​ ທ.
ທີລະ ທຳ​ມະ​ວົງສາ, (2010). ໄ​ ມລ​້ ້ມົ ລຸກເ​ທງິ ລ​ ານຫ​ ນີ ບ​ ລໍ ເິ​ວນຫ​ ນີ ຊ​ າ້ ງສ​ ີ ປ່າສ​ ະຫງວນ​
ແຫ່ງຊ​ າດນ​ ້ຳພ​ ອງ ຈງັ ຫວັດຂອນແກນ່ . ພາກວິຊາຊວີ ະວິທະຍາ, ຄະນະວິທະຍາສາດ,
ມະຫາວທິ ະຍາໄລຂອນແກນ່ ປະເທດໄທ.
ປະນອມ ຈັນທະຣະ​ໂນ​ໄທ, ສະໄວ ມັດທະພາ ແ​ ລະ ໂລເບດີ ແພນແນວລ,ີ (2006).​​
ພນັ ໄ​ ມພ້​ ູ​ເຮືອ. ສູນວ​ ​ິໄຈ​ອະນກຸ ົມວ​ ​ຖິ ານປ​ ະຍກຸ , ພາກວ​ ິຊາ​ຊວີ ະວ​ ິທະຍາ, ຄະນະວ​ ິທະຍາສາດ,​
ມະຫາວິທະຍາໄ​ ລ​ຂອນແ​ ກນ່ ປະເທດໄທ.
ປະນອມ ຈັນທະ​ຣະໂນໄ​ ທ, (2007). ພ​​ ັນໄ​ ມໃ​້ ນພ​ ູ​ພານ. ພາກວິຊາຊວີ ະວິທະຍາ,
ຄະນະວທິ ະຍາສາດ, ມະຫາວທິ ະຍາໄລຂອນແກ່ນ ປະເທດໄທ.
ລາຊ​ ັນ ພູ​ມາ, (2008). ພືດຫ​ າຍ​ າກຂ​ ອງປ​ ະເ​ທດໄ​ ທ. ຊ​ ມຸ ນມຸ ສະຫະກ​ ອນກ​ ານກ​ ະ​
ເສດການພ​ ​ມີ ແ​ ຫ່ງປ​ ະເ​ທດໄ​ ທ​ຈໍາກດັ , ກຸງເທບ ປະເ​ທດໄ​ ທ.

176 ຄ່ມູ ພື າກສະໜາມພດື ຂອງພູຈອມວອຍ

ວິຈດິ ລຳໄ​ ຊ, (1998). ການສກຶ ສາອ​ ະນກຸ ມົ ວ​ ິຖ​ ານຂ​ ອງພ​ ືດດ​ ອກໃ​ ນເ​ຂດປ​ າ່ ສ​ ະຫງວນ​
ຫວ້ ຍຍ​ າງ, ນະຄອນຫວຼ ງວຽງຈນັ . ພາກວ​ ິຊາຊ​ ີວະ​ວທິ ະຍາ, ຄະນະວ​ ິທະຍາສາດ, ມະຫາວິທະຍາ​
ໄລ​ຂອນແ​ ກ່ນ ປະເ​ທດໄ​ ທ.
ວິ​ໄນ ສມົ ​ປະສົງ, ປະໂມດ ໄຕຣບນຸ , ພົງສັກດີ ພົນຕຣີ, ວລິ າສີນີ ຈດິ ບ່ຈໍ ົງ, ການຈະນາ
ຫະຫດັ ພັນ, ບດໍ ນິ ທອນ ສອນສຸພາບ, ປາຈະລີ ອນິ ທະຊນຸ , ໄຊນາດ ຊ່ມຸ ເງນິ ​ແລະ ສະມັດ
ລັດນະທ,ິ (2011). ພັນໄ​​ ມພ​້ ືນ້ ເ​ມອື ງໄ​ ທຈາກເ​ຂາົ ​ໃຫຍສ​່ ່​ູລຳນ​ ຳ້ ຂ​ ອງ. ບລໍ ິສັດທແູ ກດັ ເຕກີ ານພີມ
ຈຳກັດ, ກງຸ ເ​ທບ ປະເ​ທດໄ​ ທ.
FAO, (2010). Global Forest Resources Assessment 2010. Country Report Lao
People’s Democratic Republic. Room, Itally.
Gardner, S., Sirisunthorn, P. & Anusarnsunthorn, V. (2007). A field guide
to Forest Trees of Northern Thailand. Kobfai publishing project Bangkok, Thailand. p
139.
Hemsley, W.B. (1901). Bretschneidera sinensis in: William T.T.-D. (ed) Hook-
er’s Icones Plantarum 28: t. 2708. Royal Botanic Gardens Kew.
Jin, H.-Y., Ahn, T.-H., Lee, H.-J., Song, J. H., Lee, C.H., Kim, Y.J., Yoon,
J.W., Chamg, K.S., Kang, H.S., Cheng, H.C., Park, J. H., Bang, M., Bouahom,
B., Phongoudome, C., Thammavong, V., Soukladeth, P., Bouamanivong, S., Pha-
saysombath, T., Chanthavongsa, K., Lanorsavanh, S., Sayyalath, S., Bounithip-
honh, C. and Phonephanome, P. (2016). A Checklist of Plants in Lao PDR. Korea
National Arboretum, Korea.
Khamfa Chanthavongsa, (2007). Taxonomic Studies on the Leguminosae in
tadluk, Phou Khao Khouay National Biodiversity Conservation Area, Lao PDR. De-
partment of Biology, Faculty of Sciences, Khon Kean University. Thailand.
Lanorsavanh, S. & Chantaranothai, P. (2013) Two new records of Argos-
temma Wall. (Rubiaceae) for Laos. Thai Journal of Botany 5 (1): 21–25.
________. (2013). Two new records of Argostemma Wall. (Rubiaceae) for

ຄູມ່ ພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 177

Laos. Thai Journal of Botany 5(1): 21–25.
________. (2016). Argostemma laotica (Rubiaceae), a new species from Laos.
Phytotaxa 270(3): 223–226.
________. (2019). Notes on the genus Argostemma (Rubiaceae) from Lao
PDR. Thai Forest Bulletin (Botany) 47: 29–33.
Lanorsavanh, S., Souvannakhoummane, K., Kumar, P., Gale,W.S., Lamx-
ay, V., Bounphanmy, S. and Chanthavongsa, K. (2019). Two new distribution records
of Odontochilus Blume (Orchidaceae) from Laos. THAI JOURNAL OF BOTANY 11
(2):85–93.
Lanorsavanh, S., Hughes, M., Souvannakhoummane, K. and Lamxay, V.
(2020). Begonia phouchomvoyensis (Begoniaceae), a new species from Lao PDR. Tai-
wania 65(1): 37‒40, 2020.
Larsen, K., (1992). Amaranthaceae, Basellaceae, Caryophyaceae, Chloran-
thaceae, Crypteroniaceae, Phytolaccaceae, Sonneraticeae, Umbelliferae (Apiaceae). In:
Flora of Thailand, Volume five part four. The forest herbarium, Rayal forest Depart-
ment, Bangkok, Thailand.
Larsen, K., Larsen, S.S. and Vidal, J. E., (1980). Leguminosae-Caesalpin-
ioideae. In:Flore of Cambodia, Laos and Vietnam. Ph. Morat (Eds.), Vol. 18, Muséum
National D’Histoire Naturelle, Paris.
Lu, L. & Boufford, D.E. (2005). Bretschneideraceae. In: Wu, C.Y., Raven,
P.H. (Eds) Flora of China (Vol. 8). Science Press & Missouri Botanical Garden, Beijing
& St. Louis, Missouri, 197.
Ministry of Agriculture and Forestry (MAF) & Science, Technology and
Environment Agency (STEA). (2003). Lao People’s Democratic Republic, Biodiver-
sity Country Report. Vientiane, Laos.


178 ຄູ່ມືພາກສະໜາມພດື ຂອງພຈູ ອມວອຍ

Newman, M, Ketphanh, S., Svengsuksa, B., Thomas, P., Sengdala, K.,
Lamxay, V. and Armstrong, K. (2007). A checklist of the vascular plants of Lao PDR.
Edinburgh, U.K., Royal Botanic Garden Edinburgh.
Niyomdham, C. (1991). Bretschneideraceae. In: Smitinand, T. & Larsen, K.
(Eds) Flora of Thailand Vol. 5, 239–240. The Forest Herbarium. Department of Nation-
al Parks, Wildlife and Plant Conservation, Bangkok.
Rundel. P.W. (1999). Forest Habitats and Flora in Lao PDR, Cambodia, and
Vietnam. World Wide Fund for Nature, Indochina Programme Office, Hanoi. Vietnam.
Rundel. P.W. (2009). Chapter 7: Vegetation in the Mekong Basin p.143-160
Gampbell 978-0-12-374026-7.
Souvannakhoummane, K., M. Hughes and S. Lanorsavanh. 2016. Begonia
lamxayiana Souvann. (Begoniaceae): a new species from Laos. Thai Journal Botany
8(1):1–5.
Souvannakhoummane, K., S. Lanorsavanh and V. Lamxay. 2018. Two
new species of Begonia L. (Begoniaceae) from central Laos. Taiwania 63(3): 188–194.
Vidal. J 1960 La Vėgėtation du Laos : Part II. Groupements Vėgėtaux et
Flore. Travaux du Laboratoire de Toulouse, France.
Yongwoongkwon, S., (2005). C​ ommon weeds in Vietnam. Botanist at the
College of Natural Sciences, Vietnam National University in Ho Chi Minh City. Minis-
try of Education and Training, Vietnam.

ຄ່ມູ ືພາກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 179

ພມິ ຄ້ັງທີ 1, ປີ 2021 ຈາໍ ນວນ 200 ຫົວ
ຫາ້ ມກາ່ ຍ ຫືຼ ພິມຈໍາໜາ່ ຍບ່ໍວາ່ ສ່ວນໃດສ່ວນໜງ່ຶ ຂອງປມ້ຶ ຫວົ ນ້ີ
ນອກຈາກໄດຮ້ ັບອະນຍຸ າດຈາກຄະນະວທິ ະຍາສາດທາໍ ມະຊາດ

ມຊ, (ສະຫງວນລຂິ ະສິດ)