ຄູ່​ມື​ພາກ​ສະ​ໜາມ ຊະນິດພືດໃນເຂດປ່າສະຫງວນພູຈອມວອຍ ແຂວງ​ບໍລິຄໍາໄຊ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 93

ຕາ້ ງໄກ່ແດງນອ້ ຍ, ຫອນໄກແ່ ດງນອ້ ຍ.

Aeschynanthus humilis Hemsl.
Gesneriaceae

ເປນັ ພືດອີງອາໄສ. ລຳຕົນ້ ກມົ , ຕັງ້ ຊ່ື, ເປອື ກສີເທາົ -ສນີ ້ຳຕານ, ມຂີ ົນ.
ໃບເປນັ ໃບດ່ຽວ, ອອກແບບເກືອບກງົ ກັນຂາມ, ກງົ ກັນຂ້າມ, ຫືຼ ແບບ
ວົງຮອບ, ຮບູ ໄຂປ່ ິ້ນ ເຖິງ ຮບູ ຮ,ີ ຍາວ 1–5 ຊມ, ກວ້າງ 0,5–2 ຊມ,
ໂຄນໃບຮບູ ຫມ່ິຼ , ຂອບໃບລຽບ, ປາຍໃບແຫມຼ , ແຜນ່ ໃບໜາຄ້າຍຄືໜງັ ,
ຜວິ ໃບດ້ານເທິງສີຂຽວເຂັມ້ , ຜິວໃບດາ້ ນລຸ່ມສີຂຽວອ່ອນ. ກາ້ ນໃບຍາວ
1–6 ມມ. ຊ່ໍດອກມີ 1–4 ດອກ, ອອກຢປູ່ າຍຍອດ ຫືຼ ຕາມງາ່ ມໃບ.
ດອກສມົ ບນູ ເພດ, ສແີ ດງ. ກາບດອກມີ 4 ກາບ, ອອກສແີ ດງ.
ກບີ ດອກມີ 4 ກບີ , ສແີ ດງ, ເຊອ່ື ມຕິດກັນເປັນຫອຼ ດຍາວ ແລະ ໂຄງ້ ,
ດ້ານໃນມລີ າຍແສກສຂີ າວປົນສີແດງ, ດ້ານນອກມີຂນົ . ເກສອນຜມູ້ ີ 4 ອນັ ,
ຍາວກວ່າຫອຼ ດກບີ ດອກ, ການເກສອນມີຂົນ. ເຕາົ້ ໄຂ່ຈັບເທງິ .
ເຂດກະຈາຍພນັ : ສປປ ລາວ, ຈນີ ,ໄທ.
ເຂດນິເວດວິທະຍາ: ພບົ ຕາມປາ່ ດົງດບິ , ຄວາມສງູ ທຽບກບັ ລະດັບ
ໜ້ານໍ້າທະເລແຕ່​1,000–1,670 ມ. ອອກດອກໃນຊ່ວງເດືອນຕລຸ າ.
ການນຳໃຊ:້ ເປນັ ພືດປະດບັ

94 ຄູມ່ ືພາກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 95

ນວນແດງ

Rhodoleia championii Hook. f.
Hamamelidaceae

ເປນັ ຢນື ຕນົ້ ,ສູງ 5–15ມ.ລຳຕົນ້ ກົມ,ເປອື ກສນີ ້ຳຕານ,ກຽ້ ງ.ໃບເປນັ ໃບດຽ່ ວ,
ອອກແບບສະຫັຼບ, ຮູບໄຂ່ ເຖງິ ຮູບໄຂ່ກວາ້ ງ, ຍາວ 7–16 ຊມ, ກວ້າງ
4,5–10,5 ຊມ, ໂຄນໃບຮບູ ຫມ່ິຼ , ຂອບໃບລຽບ, ປາຍໃບມນົ ຫຼື ແຫຼມ,
ແຜ່ນໃບໜາຄາ້ ຍຄືໜັງ, ຜິວໃບດ້ານເທິງສີຂຽວເຂມ້ັ , ຜວິ ໃບດ້ານລ່ມຸ ສເີ ທົາ,
ກາ່ ງໃບຂ້ັນສອງມີ 7–9 ຄູ.່ ກ້ານໃບຍາວ 3–5,5 ມມ. ຊ່ດໍ ອກແບບດອກດຽ່ ວ,
ຕາມງ່າມໃບ. ດອກສມົ ບູນເພດ, ສີແດງ. ໃບປະດັບເປັນເກັດ, ມີຈຳນວນ
ຫຼາຍ, ໃບປະດບັ ຍ່ອຍມດີ ອກມີ 5 ຫຼື 6 ອນັ , ເປນັ ເກັດ. ກີບລວມມີຈຳນວນ
ຫຼາຍ, ຮບູ ບວ່ ງ, ສີແດງ. ເກສອນຜູ້ມຈີ ຳນວນຫຼາຍ.
ເຂດກະຈາຍພນັ : ສປປ ລາວ, ຈນີ , ມ່ຽນມ້າ, ໄທ, ຫວຽດນາມ,
ສມຸ າດຕາ, ມາເລເຊຍ, ອິນໂດເນເຊຍ.
ເຂດນເິ ວດວິທະຍາ: ພບົ ຕາມແຄມທາງປາ່ ດງົ ດິບ, ຄວາມສູງ
ທຽບກັບລະດັບໜ້ານ້ໍາທະເລແຕ​່ 1,000–1,400 ມ. ອອກດອກໃນຊວ່ ງ
ເດືອນມັງກອນ ຫາ ເດືອນກຸມພາ.
ການນຳໃຊ:້ ເປນັ ພືດປະດັບ.

96 ຄູມ່ ພື າກສະໜາມພືດຂອງພຈູ ອມວອຍ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 97

ສງິ ໄຄຕົນ້

Litsea cubeba (Lour.) Pers.

Luaraceae

ເປັນຢືນຕນົ້ , ສງູ 3–5 ຊມ, ລໍາຕົ້ນ, ໃບ ແລະ ໝາກມກີ ນິ ຫອມ. ລຳຕ້ົນກມົ ,

ເປອື ກເວລາຍງັ ອອ່ ນເປັນສຂີ ຽວປົນສີເຫຼອື ງອ່ອນ,ແກແ່ ລວ້ ອອກສີເທົາເຂມ້ັ ,

ກຽ້ ງ. ໃບເປັນໃບດຽ່ ວ, ອອກແບບສະຫັບຼ , ຮບູ ໄຂ່ແຄບ ຫຼື ຮບູ ຫອກ,

ຍາວ 5–14 ຊມ, ກວາ້ ງ 1,5–5 ຊມ, ໂຄນໃບຮູບຫິ່ຼມ, ຂອບໃບເປັນຄືນ້ ,

ປາຍໃບຮຽວແຫມຼ , ແຜນ່ ໃບບາງຄ້າຍຄເື ຈຍ້ , ຜວິ ໃບດ້ານເທງິ ສຂີ ຽວເຂ້ມັ ,

ຜິວໃບດາ້ ນລມຸ່ ສີຂຽວອ່ອນປົນສີເທາົ , ກ່າງໃບຂ້ັນສອງມີ 7–10 ຄ່.ູ

ກາ້ ນໃບຍາວ5–20ມມ.ຊໍດ່ ອກແບບກະຈຸກ,ມີ4–6ດອກ,ອອກຢູ່ຕາມກງິ່ ງາ່

ຫືຼ ຕາມງ່າມໃບ. ດອກສມົ ບນູ ເພດ, ສຂີ າວ, ເມືອດອກແກເ່ ປັນສີເຫືອຼ ງ.

ໃບປະດັບດອກມີ 4 ອັນ. ກີບລວມມີ 6 ກາບ. ເກສອນຜມູ້ ີຫຼາຍອັນ.

ເຕົາ້ ໄຂຈ່ ັບເທິງ, ກຽ້ ງ.

ເຂດກະຈາຍພນັ : ສປປ ລາວ, ຈີນ, ໄທ.

ເຂດນເິ ວດວທິ ະຍາ: ພບົ ຕາມແຄມທາງປາ່ ດງົ ດບິ , ປ່າປະສມົ ,

ປ່າຂນ້ັ ສອງ, ຄວາມສງູ ທຽບກັບລະດບັ ໜ້ານ້າໍ ທະເລແຕ່​ 500–1,000 ມ.

ອອກດອກໃນຊວ່ ງເດືອນມງັ ກອນ ຫາ ເດອື ນມີນາ.

ການນຳໃຊ:້ ເປນັ ພດື ປະດບັ , ເປນັ ຢາ ຫຼື ເປນັ ສ່ວນ

ປະສມົ ຂອງສະໝນຸ ໄພອື່ນໆ.

98 ຄູ່ມືພາກສະໜາມພືດຂອງພຈູ ອມວອຍ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 99

ຕ້ນົ ເຕັນ

Duabanga grandiflora (Roxb. ex DC.) Walp.
Lythraceae

ເປນັ ໄມ້ຢນື ຕົ້ນ, ສງູ ເຖິງ 30 ມ. ລຳຕນົ້ ກົມ, ເປອື ກສນີ ້ຳຕານປົນສຂີ າວ,
ກ້ຽງ. ໃບເປັນໃບດ່ຽວ, ອອກແບບສະຫບັຼ , ຮບູ ຂອບຂະໜານ, ຍາວ
12–15 ຊມ, ກວ້າງ 5–7 ຊມ, ໂຄນໃບຮູບຫວົ ໃຈ, ຂອບໃບລຽບ,
ປາຍໃບແຫມຼ , ແຜນ່ ໃບໜາຄາ້ ຍຄືໜງັ , ຜວິ ໃບດ້ານເທງິ ສຂີ ຽວເຂັມ້ ,
ຜວິ ໃບດ້ານລມຸ່ ສີຂຽວອອ່ ນ, ກາ່ ງໃບຂັນ້ ສອງມີ 20–24 ຄູ່. ກ້ານໃບຍາວ
ປະມານ1,2 ຊມ. ຊ່ດໍ ອກແບບກະຈ່າງ, ອອກຢ່ປູ າຍຍອດ.ດອກສມົ ບູນເພດ,
ສີຂາວ. ກາບດອກມີ 5 ຫືຼ 6 ກາບ, ສີຂຽວ, ຂະຫຍາຍຕົວຈົນກາຍເປນັ
ໝາກ. ກີບດອກມີ 6 ກບີ , ຮູບໄຂ່ປ້ິນ, ສີຂາວ. ເກສອນຜ້ມູ ີຈຳນວນຫາຼ ຍ.
ເຕາ້ົ ໄຂ່ຈັບເທິງ. ໝາກຮບູ ຂອບຂະໜານ, ແຫງ້ ແລວ້ ແຕກ.
ເຂດກະຈາຍພນັ : ສປປ ລາວ, ອນິ ເດຍ, ມ່ຽນມາ້ , ຈນີ , ໄທ,
ຫວຽດນາມ, ກຳປເູ ຈຍ, ມາເລເຊຍ.
ເຂດນເິ ວດວທິ ະຍາ: ພົບຕາມແຄມທາງຂອງປ່າດົງດິບ, ປ່າປະສມົ ,
ຄວາມສງູ ທຽບກັບລະດບັ ໜ້ານໍາ້ ທະເລແຕ່ 900–1,500 ມ. ອອກດອກ
ຊ່ວງເດືອນກໍລະກດົ ຫາ ເດອື ນທນັ ວາ ແລະ ເປນັ ໝາກໃນເດອື ນ
ກນັ ຍາ ຫາ ເດືອນມງັ ກອນ.
ການນຳໃຊ:້ ເນອື້ ໄມ້ມີລາຍທ່ສີ ວຍງາມ ສາມາດໃຊ້ເປນັ ເຄືອ່ ງ
ເຟີນີເຈີ.

100 ຄູ່ມືພາກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 101

ຈຳປາປາ່

Magnolia floribunda (Finet & Gagnep.) Figlar
Magnoliaceae

ເປັນໄມຢ້ ນື ຕ້ົນ, ສູງເຖງິ 15 ມ, ປາຍຍອດມໃີ ບປະດບັ ຫ້ມຸ ,
ສນີ ້ໍາຕານ. ລໍາຕນົ້ ກມົ , ສເີ ທາົ ຫືຼ ສີນຳ້ ຕານ. ໃບເປນັ ໃບດຽ່ ວ,
ອອກແບບສະຫັຼບ, ຮບູ ຮແີ ຄບ ເຖິງຮູບໄຂ່ ຫຼື ຮບູ ຫອກ, ຍາວ 6–14,5
ຊມ, ກວາ້ ງ 1–4,5 ຊມ, ໂຄນໃບຮບູ ຫ່ິມຼ , ຂອບໃບລຽບ, ປາຍໃບຮຽວແຫມຼ
ຫຼື ແຫຼມ, ແຜ່ນໃບໜາຄາ້ ຍຄືໜັງ, ຜວິ ໃບດ້ານເທິງສຂີ ຽວເຂ້ັມ,
ຜວິ ໃບດາ້ ນລມຸ່ ສີຂຽວອອ່ ນ, ກ່າງໃບຂັ້ນສອງມີ 8–14 ຄ.ູ່ ກາ້ ນໃບຍາວ
9–25 ມມ. ຊ່ໍດອກດ່ຽວ, ອອກຕາມປາຍຍອດ. ດອກສມົ ບນູ ເພດ, ສີຂາວ,
ມີກິນຫອມ. ກບີ ລວມມີ 12–15 ອນັ , ສຂີ າວ, ເກສອນຜມູ້ ີຈຳນວນຫາຼ ຍ,
ສີເຫຼືອງ.
ເຂດກະຈາຍພັນ: ສປປ ລາວ, ມຽ່ ນມາ້ , ຈນີ , ໄທ, ຫວຽດນາມ.
ເຂດນເິ ວດວິທະຍາ: ພົບຕາມປາ່ ດງົ ດບິ ເຂດສູງ ອາກາດເຢນັ ,
ຄວາມສູງທຽບກບັ ລະດບັ ໜ້ານ້າໍ ທະເລແຕ່ 800–2,500 ມ. ອອກດອກ
ຊວ່ ງເດອື ນທນັ ວາ ຫາ ເດືອນມັງກອນ.
ການນຳໃຊ້: ນຳໃຊ້ເປນັ ພືດປະດັບ, ໄມປ​້ ູກສ​ າ້ ງ ເຮດັ ​ເຄອ່ື ງຫ​ ດັ ຖ​ ະ​
ກຳຕ່າງໆ

102 ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພຈູ ອມວອຍ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 103

ຫວາ້ ຂນົ

Syzygium scabrum Tagane, Soulad. & Yahara
Myrtaceae

ເປັນໄມຢ້ ນື ຕົນ້ , ສງູ 3–7 ມ. ລໍາຕ້ົນກມົ , ເປອື ກລອກເປັນແຜ່ນມວ່ ນ,
ສນີ ້ຳຕານອອກສແີ ດງ. ໃບເປັນໃບດ່ຽວ, ອອກແບບກງົ ກັນຂ້າມ, ຮູບຮີ, ຍາວ
12–22 ຊມ, ກວາ້ ງ 4–7 ຊມ, ໂຄນໃບຮູບຫມຼ່ິ , ຂອບໃບລຽບ, ປາຍໃບຮຽວ
ແຫຼມ, ແຜນ່ ໃບໜາຄາ້ ຍຄໜື ງັ , ຜວິ ໃບດ້ານເທງິ ສຂີ ຽວເຂ້ມັ , ຜິງໃບດາ້ ນລ່ມຸ
ສີຂຽວອ່ອນ, ມີຂົນທງັ ສອງດ້ານ, ກ່າງໃບຂນ້ັ ສອງມປີ ະມານ 10 ຄ.ູ່
ກ້ານໃບຍາວ 7–9 ມມ. ຊ່ດໍ ອກແບບແຕກແໜງ-ກະຈຸກ, ອອກຕາມ
ປາຍຍອດ. ດອກສົມບູນເພດ. ເກສອນຜມູ້ ີຈຳນວນຫາຼ ຍ, ສຂີ າວ.
ເຕາົ້ ໄຂຈ່ ບັ ລຸ່ມ, ມຂີ ນົ .
ເຂດກະຈາຍພນັ : ສປປ ລາວ, ຈນີ , ໄທ.
ເຂດນິເວດວທິ ະຍາ: ພບົ ຕາມປ່າດົງດິບ, ຄວາມສງູ ທຽບກັບລະດບັ
ໜາ້ ນາ້ໍ ທະເລແຕ່ 1,000–1,300 ມ. ອອກດອກຊວ່ ງເດືອນພຶດສະພາ ຫາ
ເດືອນກໍລະກດົ .
ການນຳໃຊ້: ບ່ພໍ ົບຂມ້ໍ ນູ ການນຳໃຊ.້

104 ຄມູ່ ືພາກສະໜາມພດື ຂອງພູຈອມວອຍ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 105

ເອອ້ື ງໃບລາຍແດງ

Anoectochilus burmannicus Rolfe.
Orchidaceae

ດອກເຜ້ງິ ດນິ , ພືດລມ້ົ ລຸກອາຍຫຸ າຼ ຍປີ, ສູງ 15–25 ຊມ. ລາໍ ເຫງາ້ົ
ເລືອຕາມດນິ . ລາໍ ຕ້ນົ ກມົ ຕັ້ງຊື,່ ສີຂຽວອ່ອນປນົ ສຂີ າວ. ໃບດຽ່ ວ, ອອກແບບ
ສະຫັຼບ, ມີ 3–7 ໃບຕຕ່ໍ ົ້ນ, ຮູບໄຂ່, ຍາວ 5–12 ຊມ, ກວ້າງ 5–9 ຊມ,
ແຜນ່ ໃບອວບໜາ, ມີເສັ້ນໂປງ້ ແສງ, ສີເຫຼອື ງປົນສສີ ້ົມ. ກ້ານໃບກມົ ,
ມຂີ ນົ ອອ່ ນນມຸ້ , ສີຂຽວອ່ອນປົນສຂີ າວ. ຊ່ໍດອກແບບກະຈະ, ອອກຢ່ປູ າຍ
ຍອດ, ມີ 6–12 ດອກຕຊ່ໍ .ໍ່ ດອກສົມບນູ ເພດ, ຕ້ັງຊື່, ມີ 3–5 ດອກ,
ສເີ ຫືຼອງ. ກາບດອກມີ 3 ກາບ, ກາບເທິງ, ຮູບໄຂ່ ຫືຼ ຮູບເຮອື , ກາບຂາ້ ງຮູບຮີ
ຫຼື ຮບູ ຂອບຂະໜານ, ສີນາໍ້ ຕານເຂ້ມັ ແລະ ດາ້ ນໃນກ້ຽງ ສີບວົ .
ກບີ ດອກມີ 3 ກບີ , ຮູບໄຂ່ ຫືຼ ຮບູ ຮ,ີ ສນີ ໍາ້ ຕານເຂັມ້ , ດ້ານໃນສີເຫືຼອງ,
ກີບປາກຮູບຕົວອກັ ສອນວາຍ ​(Y), ປາຍກບີ ແຍກອອກເປັນສອງແສກ,
ຮູບຂອບຂະໜານ, ຮູບຫອກປນ້ີ ຫືຼ ຮບູ ບ່ວງ. ເຕົ້າໄຂ່ຈບັ ລຸ່ມ, ຮບູ ຮີ,
ສແີ ດງປົນສນີ ້າໍ ຕານ, ມຂີ ນົ ໜາແໜ້ນ.
ເຂດກະຈາຍພັນ: ສປປ ລາວ, ຈນີ , ມຽ່ ນມາ້ , ໄທ ແລະ ມາເລເຊຍ.
ເຂດນເິ ວດວທິ ະຍາ: ມກັ ເກດີ ບອ່ ນດນິ ຊຸ່ມຊືນ່ ໃນປ່າດົງດບິ , ແຄມ
ຫວ້ ຍນາໍ້ , ເຂດພູສູງທ່ີມີຕນ້ົ ໄມໃ້ ຫຍ່ປກົ ຫ້ມຸ ແໜ້ນໜາ. ອອກດອກ ແລະ
ເປນັ ໝາກໃນຊວ່ ງເດືອນຕລຸ າ ຫາ ເດອື ນທັນວາ.
ການນໍາໃຊ້: ເປນັ ສິນຄາ້ ໃນການຄາ້ ຂາຍ ແລະ ນໍາໃຊເ້ ປັນຢາ.

106 ຄ່ມູ ພື າກສະໜາມພືດຂອງພຈູ ອມວອຍ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 107

ເອື້ອງກບີ ບິດ

Cephalantheropsis obcordata Lindl
Orchidaceae

ດອກເຜງິ້ ດນິ , ພດື ລ້ົມລກຸ ອາຍຸຫຼາຍປ,ີ ສູງ 30–60 ຊມ. ລາໍ ເຫງົ້າສນ້ັ ,
ຢ່ໃູ ຕ້ດນິ , ມີຂ້ໍ ແລະ ປອ້ ງ, ສີຂຽວປົນສີນໍ້າຕານ. ລາໍ ຕົນ້ ຕ້ັງຊ່,ື ກົມ. ໃບດຽ່ ວ,
ອອກແບບສະຫຼັບ, ຮູບຮີ ຫືຼ ຮູບຂອບຂະໜານ, ແຜນ່ ໃບບາງຄ້າຍຄືເຈຍ້ ,
ສີຂຽວ. ກາບໃບຫຸ້ມລາໍ ຕົນ້ . ຊໍດ່ ອກແບບກະຈະ, ອອກຢູເ່ ຫງ້ົ າຂອງລາໍ ຕົ້ນ,
ມຈີ າໍ ນວນ 6–10 ດອກ. ດອກສົມບູນເພດ, ສເີ ຫອຼື ງ. ກາບດອກມີ 3 ກາບ,
ກາບເທງິ ຮູບຮີ, ຮູບໄຂ່ ຫືຼ ຮູບຫອກ, ສເີ ຫຼືອງ, ກາບຂາ້ ງສີເຫອືຼ ງອອ່ ນ.
ກີບດອກມີ 3 ກບີ ຮູບໄຂ່ ຫືຼ ຮູບຮ,ີ ສຂີ ຽວ, ກີບປາກແຍກເປນັ 3 ແສກ,
ສອງແສກຂາ້ ງເປນັ ຮບູ ສາມຫ່ຼຽມ ຫຼື ຮບູ ກຽ່ ວ, ແສກກາງຮູບໝາກໄຂຫ່ ງັຼ ,
ສເີ ຫອືຼ ງ. ເສາົ ເກສອນໂຄ້ງ, ສີຂາວ. ກ່ມຸ ຖົງເມັດລະອອງສເີ ຫອືຼ ງ.
ເຕາ້ົ ໄຂ່ມີຂົນ, ສີຂຽວ. ໝາກຮູບຮ,ີ ສີຂຽວ, ມີຂນົ .
ເຂດກະຈາຍພັນ: ສປປ ລາວ, ຈນີ , ບັງກະລາເທດ, ມ່ຽນມ້າ,
ຫວຽດນາມ, ຟລີ ິບປີນ, ມາເລເຊຍ ແລະ ອິນໂດເນເຊຍ.
ເຂດນເິ ວດວທິ ະຍາ: ມັກເກີດບອ່ ນດນິ ຊຸມ່ ຊ່ືນໃນປ່າດງົ ດິບ, ແຄມ
ຫວ້ ຍນ້ໍາ, ອອກດອກໃນຊ່ວງເດືອນຕລຸ າ ຫາ ເດອື ນທນັ ວາ ແລະ ເປັນ
ໝາກໃນຊວ່ ງເດືອນມັງກອນ ຫາ ເດອື ນກຸມພາ.
ການນໍາໃຊ:້ ເອົາລາໍ ຕນົ້ ມາທຸບໃຫ້ມຸ່ນເພ່ອື ໃຊທ້ າມກະດູກທເີ່ ກດີ
ຈາກອປຸ ະຕເິ ຫດຕາ່ ງໆ.

108 ຄມູ່ ພື າກສະໜາມພດື ຂອງພູຈອມວອຍ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 109

ເອອ້ື ງທຽນໃບແຄບ

Coelogyne viscosa Rchb.f.
Orchidaceae

ດອກເຜງິ້ ອີງອາໄສ, ສູງ 5–7 ຊມ. ລາໍ ຕ້ົນຮູບ 3 ຫຼ່ຽມ, ສີຂຽວ ຫຼື
ສີເຫອຼື ງອ່ອນ, ເກີດເປນັ ສມຸ , ລາໍ ລະ 2 ໃບ. ໃບດ່ຽວ, ອອກແບບສະຫຼບັ ,
ຮບູ ແຖບ, ຍາວ 25–40 ຊມ, ກວາ້ ງ 1–2 ຊມ, ໂຄນໃບຮູບຫມິ່ຼ ,
ຂອບໃບລຽບ, ປາຍໃບແຫມຼ , ແຜ່ນໃບໜາຄາ້ ຍຄືໜັງ. ຊໍ່ດອກແບບກະຈາ່ ງ,
ມີ 3–4 ດອກ, ສຂີ ຽວອ່ອນ. ດອກສົມບນູ ເພດ, ສຂີ າວປນົ ສີເຫຼອື ງ.
ກາບດອກມີ 3 ກາບ, ກາບເທິງ, ຮບູ ຮ,ີ ສຂີ າວ, ດາ້ ນໃນເປັນຮອ່ ງ ແລະ
ດາ້ ນນອກເປັນສນັ , ກາບຂ້າງຮບູ ຂອບຂະໜານ ຫຼື ຮບູ ຮີ, ສຂີ າວ,
ດາ້ ນໃນເປນັ ຮອ່ ງ, ດ້ານນອກເປັນສນັ . ກບີ ດອກມີ 3 ກບີ , ຮບູ ຫອກ, ສຂີ າວ,
ກ້ຽງ, ກີບປາກຮບູ ໄຂ,່ ຫຼື ຮູບຮີ, ສເີ ຫອຼື ງ, ມສີ ັນ 3 ສັນນູນຂ້ນຶ , ສເີ ຫືຼອງ.
ເສາົ ເກສອນໂຄ້ງເລັກນອ້ ຍ, ສີເຫຼືອງອອ່ ນ, ກຽ້ ງ. ກມຸ່ ເມດັ ລະອອງມີ 4 ກມຸ່ ,
ຮບູ ໄຂ,່ ສເີ ຫຼອື ງ. ເຕາົ້ ໄຂຈ່ ັບລມຸ່ .
ເຂດການກະຈາຍພນັ : ສປປ ລາວ, ຈນີ , ອິນເດຍ, ມຽ່ ນມາ້ ແລະ
ໄທ.
ເຂດນເິ ວດວທິ ະຍາ: ພບົ ໃນປ່າດົງດິບ, ປາ່ ປະສມົ ແລະ ປາ່ ໂຄກ.
ອອກດອກໃນຊວ່ ງເດືອນເມສາ ຫາ ເດືອນພຶດສະພາ.
ການນາໍ ໃຊ້: ເປນັ ພືດປະດັບ.

110 ຄມູ່ ພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 111

ກະເລກະລ໋ອນກ່າໍ

Cymbidium bicolor (L.) Sw.
Orchidaceae

ດອກເຜິງ້ ອງີ ອາໄສ, ສງູ ປະມານ 40 ຊມ. ລາໍ ຕນ້ົ ກມົ ຫຼື ແປ, ຕງັ້ ຊ,່ື
ສວ່ ນປາຍແຕກໃບອອ່ ນ 1 ໃບ. ໃບດຽ່ ວ, ອອກແບບສະຫບັຼ , ຮູບແຖບ,
ຍາວ 20–40 ຊມ, ກວ້າງ 1,5–2 ຊມ, ໂຄນໃບໂອບຫມຸ້ ລໍາຕົນ້ ,
ຂອບໃບ ລຽບ, ປາຍໃບວາ້ໍ ບ່ໍສະເໝີກັນ. ຊ່ດໍ ອກແບບຮວ່ ງເຂາ້ົ ,
ດອກອອກຢໂູ່ ຄນລາໍ ຕົ້ນ, ມີ 15–20 ດອກ. ດອກສມົ ບູນເພດ,
ສແີ ດງຊາ້ໍ ປົນສຂີ າວເລັກນອ້ ຍ. ກາບດອກມີ 3 ກາບ, ຮບູ ຂອບຂະໜານ,
ສີແດງ,ຂອບສບີ ວົ .ກີບດອກມີ3ກບີ ,ຮບູ ຂອບຂະໜານ,ສແີ ດງຂອບສີຂາວ,
ກີບປາກແຍກເປນັ ສາມແສກ, ສແີ ດງຊ້ໍາປນົ ສຂີ າວ, ມີສນັ 2 ສັນນູນຂນຶ້ ,
ສເີ ຫືອຼ ງ. ເສາົ ເກສອນຮບູ ຂອບຂະໜານ, ສີເຫືອຼ ງ. ເຕົ້າໄຂ່ຈັບລ່ມຸ .
ໝາກແຫ້ງແຕກເອງໄດ້, ຮູບໄຂ່.
ເຂດກະຈາຍພັນ: ສປປ ລາວ, ຈີນຕອນໃຕ້, ອນິ ເດຍ, ມ່ຽນນມາ້ ,
ໄທ, ຫວຽດນາມ, ອິນໂດເນເຊຍ, ຟີລິບປິນ ແລະ ມາເລເຊຍ.
ເຂດນິເວດວທິ ະຍາ: ອາໄສຈບັ ຢ່ຕູ າມຕົນ້ ໄມ,້ ພົບໃນປາ່ ດົງດບິ ,
ປ່າປະສົມ ແລະ ປ່າໂຄກ, ເຊງິ່ ອອກດອກທຸກລະດກູ ານ.
ຊືທ່ ອ້ ງຖນ່ິ : ກະເລກະລອ໋ ນກາໍ່ .
ການນໍາໃຊ:້ ເປນັ ພດື ປະດບັ .

112 ຄມູ່ ືພາກສະໜາມພດື ຂອງພຈູ ອມວອຍ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 113

ເອື້ອງສລຸ ຍິ ັນ

Dendrobium henry Roxb.
Orchidaceae

ດອກເຜງິ້ ອງີ ອາໄສ, ສງູ 25–40 ຊມ. ລໍາຕົ້ນກົມ. ໃບດຽ່ ວ,
ອອກແບບສະຫບຼັ , ຮູບຮີ ຫຼື ຮບູ ຂອບຂະໜານ, ຍາວ 6–10 ຊມ,
ກວາ້ ງ 2–3 ຊມ, ໂຄນໃບຮູບມົນ, ປາຍໃບແຫມຼ , ຂອບໃບລຽບ,
ມີ 4–6 ໃບ. ດອກດຽ່ ວ, ຫ້ອຍລງົ , ອອກຢຕູ່ າມຂໍ້ຂອງລາໍ ຕົນ້ .
ດອກສົມບູນເພດ, ສີເຫືຼອງ, ສເີ ຫຼືອງອອ່ ນ, ມີ 1 ດອກ. ກາບດອກ ມີ 3
ກາບ, ກາບເທິງຮູບຮ,ີ ກາບຂາ້ ງຮູບໄຂ່ປນີ້ , ສເີ ຫອຼື ງ. ກບີ ດອກມີ 3 ກີບ,
ຮບູ ຫອກ, ກີບປາກຮູບໄຂປ່ ນ້ີ , ໂຄນສເີ ຫືຼອງອອ່ ນສ່ວນປາຍສແີ ດງອອ່ ນ.
ເສາົ ເກສອນຮບູ ຂອບຂະໜານ, ສເີ ຫຼອື ງ, ໂຄ້ງເລັກນອ້ ຍ. ເຕາ້ົ ໄຂ່ຈບັ ລມຸ່ .
ເຂດກະຈາຍພນັ : ສປປ ລາວ, ຈນີ , ໄທ, ຫວຽດນາມ, ແລະ
ກາໍ ປູເຈຍ.
ເຂດນເິ ວດວິທະຍາ: ພົບໃນປາ່ ດງົ ດບິ , ປ່າປະສມົ , ແລະ ປ່າໂຄກ.
ອອກດອກໃນຊວ່ ງເດືອນມຖິ ນຸ າ ຫາ ເດືອນກນັ ຍາ.
ການນໍາໃຊ້: ເປນັ ສນິ ຄ້າໃນກາ້ ນຄາ້ ຂາຍ.

114 ຄູ່ມືພາກສະໜາມພດື ຂອງພູຈອມວອຍ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 115

ເອື້ອງມອນໄຂ່ໃບມນົ

Dendrobium thyrsiflorum Rchb.f. ex André.
Orchidaceae

ດອກເຜງ້ິ ອງີ ອາໄສ, ສງູ 30–45 ຊມ. ລໍາຕົ້ນກົມ, ສີນ້ໍາຕານປົນສຂີ ຽວ.
ໃບດ່ຽວ, ອອກແບບສະຫັບຼ , ຮບູ ຮ,ີ ຍາວ 9–15 ຊມ, ກວາ້ ງ 4–6 ຊມ,
ໂຄນໃບຮບູ ຫິມ່ຼ , ຂອບໃບລຽບ, ປາຍໃບແຫມຼ . ຊ່ໍດອກແບບກະຈະ,
ຫອ້ ຍລງົ , ອອກຢູ່ປາຍຍອດ, ມີ 10–16 ດອກ. ດອກສົມບູນເພດ,
ສຂີ າວປົນສເີ ຫອຼື ງ. ກາບດອກມີ 3 ກາບ, ກາບເທງິ ຮູບຂອບຂະໜານ,
ສີຂາວ, ກາບຂ້າງຮບູ ແຖບ, ສີຂາວ. ກີບດອກມີ 3 ກີບ, ຮູບແຖບ, ສຂີ າວ,
ກີບປາກ, ຮບູ ໄຂປ່ ີນ້ , ສີເຫືຼອງ. ເສາົ ເກສອນຮບູ ໄຂ່, ໂຄງເລກັ ນອ້ ຍ.
ເຕ້າົ ໄຂຈ່ ັບລຸ່ມ. ໝາກຮູບໄຂ,່ ເປັນຫຼຽ່ ມຕາມລວງຍາວ, ສຂີ ຽວ.
ເຂດກະຈາຍພັນ: ສປປ ລາວ, ຈນີ , ອິນເດຍ, ມ່ຽນມາ້ , ໄທ,
ຫວຽດນາມ ແລະ ບຕູ ານ.
ເຂດນິເວດວທິ ະຍາ: ພົບໃນປ່າດງົ ດບິ , ປາ່ ປະສົມ, ແລະ ປາ່ ໂຄກ.
ອອກດອກໃນຊ່ວງເດືອນສິງຫາ ຫາ ເດອື ນຕລຸ າ.
ການນາໍ ໃຊ້: ເປນັ ພດື ປະດັບ.

116 ຄມູ່ ືພາກສະໜາມພືດຂອງພຈູ ອມວອຍ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 117

ເອ້ືອງຫວາ້ ນດົງ

Dienia ophrydis Lindl.
Orchidaceae

ດອກເຜ້ິງດນິ , ພດື ລົມ້ ລກຸ ອາຍຫຸ າຼ ຍປ,ີ ສງູ 15–23 ຊມ. ລໍາຫົວຢໃູ່ ຕ້ດນິ .
ລໍາຕ້ນົ ຮູບຮ,ີ ສຂີ າວ. ໃບດ່ຽວ, ອອກແບບສະຫຼບັ , ຮູບໄຂ່ ຫືຼ ຮບູ ຮ,ີ ຍາວ 15–
18 ຊມ, ກວ້າງ 5–13 ຊມ, ໂຄນໃບຮູບຫຼ່ມິ , ຂອບໃບລຽບ, ປາຍໃບແຫມຼ ,
ມເີ ສ້ັນໃບອອກຈາກໂຄນໃບ 4–5 ເສັ້ນ. ຊ່ດໍ ອກແບບກະຈະ, ມີ 50–80
ດອກ. ດອກສົມບນູ ເພດ, ສີມ່ວງປົນສຂີ ຽວ, ມຈີ ຸດສຂີ າວບໍລເິ ວນກີບປາກ.
ກາບດອກມີ 3 ກາບ, ກາບເທິງ, ຮບູ ຂອບຂະໜານ ຫືຼ ຮບູ ຫອກ, ສມີ ່ວງ,
ກາບຂ້າງຮບູ ເຂັມ ຫຼື ຮບູ ແຖບ, ສມີ ວ່ ງ. ກບີ ດອກມີ 3 ກີບ, ຮບູ ຮີ ຫືຼ ຮບູ ໄຂ່ປນີ້ ,
ສມີ ່ວງ, ກບີ ປາກແຍກເປນັ ສາມແສກ, ແສກຂາ້ ງຮູບຮີ, ຄາງດອກສີຂາວ.
ເສາົ ເກສອນ ໂຄງ້ ເລກັ ນ້ອຍ, ສີມວ່ ງ. ເຕົາ້ ໄຂ່ຈັບລຸ່ມ, ຮບູ ກົມ ຫຼື ຮູບຮີ,
ສີມວ່ ງ.
ເຂດກະຈາຍພັນ: ສປປ ລາວ, ຈີນ, ໄທ, ຫວຽດນາມ, ຟີລິບປນີ
ແລະ ມາເລເຊຍ.
ເຂດນິເວດວທິ ະຍາ: ມກັ ເກີດໃນປ່າປະສມົ , ບອ່ ນທມ່ີ ດີ​ ິນຜຜຸ ຍຸ່
ປະສົມດິນຊາຍ, ອອກດອກ ແລະ ເປນັ ໝາກໃນຊ່ວງເດືອນພຶດສະພາ ຫາ
ເດືອນກນັ ຍາ.
ການນໍາໃຊ:້ ທັງລາໍ ຕນົ້ ໃຊ້ເປັຢາປິນ່ ປວົ ທາງເດີນປດັ ສະວະ, ຂບັ ໄລ່
ສານພດິ ແລະ ຫຸດຼ ຜ່ອນອາການບວມ, ໂດຍນາໍ ເອົາມາຕມ້ົ ນໍ້າກນິ .

118 ຄູ່ມືພາກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 119

ເອອ້ື ງຄຳຂນົ ອົນ້

Eria thao Gagnep.
Orchidaceae

ດອກເຜິງ້ ອງີ ອາໄສ, ສງູ 12–16 ຊມ, ມີ 1 ໃບຕຕໍ່ ນົ້ . ລາໍ ຕ້ນົ ຮບູ ໄຂ່, ມີ
ຂນົ . ໃບດ່ຽວ, ອອກແບບສະຫຼັບ, ຮບູ ຮີ, ຍາວ 8–15 ຊມ, ກວ້າງ 5–9,5
ຊມ, ໂຄນໃບຮູບຫ່ິຼມ, ຂອບໃບລຽບ, ປາຍໃບແຫຼມ. ດອກດຽ່ ວ, ອອກຢູ່
ປາຍຂອງລໍາຕ້ນົ , ມຂີ ົນສແີ ດງອອ່ ນນມຸ້ , ມີ 1 ດອກ. ດອກສົມບນູ ເພດ,
ສເີ ຫອືຼ ງ. ກາບດອກມີ 3 ກາບ, ກາບເທິງຮູບຫອກ, ມີຂົນສີຂາວອ່ອນນຸ່ມ,
ສເີ ຫືຼອງອອ່ ນ, ກາບຂ້າງຮູບຫອກ, ສີເຫືຼອງ. ກີບດອກມີ 3 ກີບ, ຮບູ ຮີ,
ມຂີ ົນອອ່ ນນຸມ່ , ສເີ ຫອືຼ ງອ່ອນ, ກີບປາກແຍກອອກເປັນ 3 ແສກ, ສເີ ຫອຼື ງ.
ເສາົ ເກສອນຮູບຂອບຂະໜານ, ໂຄ້ງເລກັ ນອ້ ຍ, ສເີ ຫຼືອງ, ມຂີ ນົ ອອ່ ນນ່ມຸ .
ເຕົ້າໄຂຈ່ ບັ ລຸ່ມ.
ເຂດກະຈາຍພນັ : ສປປ ລາວ, ຈນີ , ອນິ ເດຍ, ມ່ຽນມາ້ , ໄທ ແລະ
ຫວຽດນາມ.
ເຂດນເິ ວດວິທະຍາ: ພບົ ໃນປາ່ ດງົ ດບິ , ປ່າປະສມົ ແລະ ປາ່ ໂຄກ.
ອອກດອກໃນຊວ່ ງເດອື ນມິຖຸນາ ຫາ ເດອື ນສິງຫາ.
ການນໍາໃຊ:້ ເປນັ ພດື ປະດັບ.

120 ຄູ່ມພື າກສະໜາມພດື ຂອງພູຈອມວອຍ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 121

ເອອື້ ງນາງນຳ

Geodorum densiflorum (Lam.) Schltr.
Orchidaceae

ດອກເຜ້ງິ ດນິ , ພດື ລົມ້ ລຸກອາຍຫຸ ຼາຍປ,ີ ສງູ 15–23 ຊມ. ລໍາຫົວ
ໃຕດ້ ນິ , ສີຂາວປົນສີເທົາ, ປາຍສຂີ ຽວ. ໃບດ່ຽວ, ອອກແບບສະຫຼັບ, ມີ
2–3 ໃບ, ຮບູ ຂອບຂະໜານ, ຫຼື ຮບູ ຮີ, ຍາວ 8–18 ຊມ, ກວາ້ ງ 5–9 ຊມ,
ໂຄນໃບຮບູ ຫຼ່ມິ , ຂອບໃບລຽບ, ປາຍໃບແຫຼມ. ຊດ່ໍ ອກແບບກະຈະ, ໂຄ້ງ.
ດອກສົມບນູ ເພດ, ສີຂາວປນົ ສເີ ຫຼອື ງ ແລະ ມີຈຸດສນີ ້ໍາຕານບລໍ ເິ ວນກບີ ປາກ.
ກາບດອກມີ 3 ກາບ, ກາບເທງິ , ຮບູ ຂອບຂະໜານ ຫືຼ ຮູບຫອກ, ສີຂາວ,
ກາບຂ້າງຮູບຂອບຂະໜານ ຫືຼ ຮບູ ຫອກ, ສີຂາວ. ກບີ ດອກມີ 3 ກີບ,
ຮູບຂອບຂະໜານ, ສຂີ າວ, ກີບປາກແຍກເປັນສາມແສກ, ແສກຂາ້ ງ
ຮບູ ຂອບຂະໜານ, ແສກປາຍຮູບໄຂ່ ຫຼື ຮູບຂອບຂະໜານ, ດ້ານນອກ
ສຂີ າວ, ດ້ານໃນສເີ ຫືອຼ ງ, ຄາງດອກສຂີ າວ. ເສາົ ເກສອນໂຄ້ງເລັກນ້ອຍ,
ສີຂາວ, ມຈີ ດຸ ລາຍແສກສີນ້າໍ ຕານຢູ່ໂຄນ. ເຕ້ົາໄຂຈ່ ບັ ລຸ່ມ, ຮູບທອ່ ນກມົ ຫືຼ
ຮບູ ຮີ, ສີຂາວ. ໝາກຮູບຮີ, ມີ 6 ສນັ ຕາມລວງຍາວ, ສີຂຽວ.
ເຂດກະຈາຍພັນ: ສປປ ລາວ, ຈີນ, ມ່ຽນມາ້ , ໄທ ແລະ ຫວຽດນາມ.
ເຂດນິເວດວທິ ະຍາ: ມກັ ເກີດບ່ອນດນິ ຊ່ມຸ ຊນື່ ໃນປາ່ ດງົ ດິບ, ແຄມ
ຫວ້ ຍນ້ໍາ, ອອກດອກເດອື ນພດຶ ສະພາ ຫາ ເດອື ນກໍລະກດົ .
ການນາໍ ໃຊ້: ຫົວຊວ່ ຍຮກັ ສາຊີ້ນງອກ.

122 ຄມູ່ ືພາກສະໜາມພດື ຂອງພຈູ ອມວອຍ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 123

ເອ້ອື ງໃບດາ່ ງຂຽວ

Nephelaphyllum tenaiflorum Blume
Orchidaceae

ດອກເຜງິ້ ດິນ, ພດື ລົມ້ ລຸກອາຍຸຫາຼ ຍປ,ີ ສູງ 10–19 ຊມ. ລາໍ ເຫງົາ້ ໃຕດ້ ິນ,
ສີຂຽວປນົ ສເີ ທາົ . ລໍາຕົ້ນທຽມກົມ, ຮູບຮີ, ສຂີ ຽວ. ໃບດຽ່ ວ, ອອກແບບ
ສະຫັຼບ, ມີ 1–2 ໃບ, ຮູບໄຂ,່ ຍາວ 8–14 ຊມ, ກວ້າງ 6–8 ຊມ, ໂຄນໃບ
ຮູບຫົວໃຈ, ຂອບໃບລຽບ, ປາຍໃບຮຽວແຫມຼ . ຊ່ໍດອກແບບກະຈະ, ອອກ
ຕາມງ່າມໃບ, ມີ 8–12 ດອກ, ສຂີ ຽວ. ດອກສົມບນູ ເພດ, ສຂີ ຽວອອ່ ນ.
ກາບດອກມີ 3 ກາບ, ກາບເທິງຮບູ ຂອບຂະໜານ ຫຼື ຮູບຫອກ, ສຂີ ຽວອ່ອນ,
ກາບຂ້າງຮບູ ຂອບຂະໜານ ຫືຼ ຮບູ ຫອກ, ສຂີ ຽວອ່ອນ. ກບີ ດອກມີ 3
ກບີ , ຮູບຂອບຂະໜານ ຫືຼ ຮູບຫອກ, ສີຂຽວອອ່ ນ, ກບີ ປາກຮບູ ໄຂ່ປ້ນີ ຫຼື
ຮບູ ຂອບຂະໜານ, ຄາງດອກສ້ັນໆ, ສີຂຽວອອ່ ນ. ເສາົ ເກສອນໂຄ້ງເລກັ
ນ້ອຍ, ຮູບມນົ ກມົ , ສີເຫຼອື ງ. ເຕາ້ົ ໄຂ່ ຮບູ ກມົ , ສເີ ຫືອຼ ງອອ່ ນ.
ເຂດກະຈາຍພນັ : ສປປ ລາວ, ໄທ, ຫວຽດນາມ, ຟີລິບປນີ ,
ມາເລເຊຍ ແລະ ອິນໂດເນເຊຍ.
ເຂດນເິ ວດວທິ ະຍາ: ມັກເກີດບອ່ ນດິນຊຸ່ມຊື່ນໃນປາ່ ດງົ ດິບ, ແຄມ
ຫ້ວຍນາ້ໍ , ເຂດພູສູງທ່ີມີຕົ້ນໄມ້ໃຫຍປ່ ກົ ຄມຸ ແໜນ້ ໜາ, ມຊີ າກເສດໃບໄມ້
ທັບຖມົ ເປນັ ເວລາດົນ. ອອກດອກ ແລະ ເປນັ ໝາກໃນຊ່ວງເດືອນມິຖນຸ າ
ຫາ ເດອື ນກລໍ ະກົດ.
ການນໍາໃຊ:້ ເປນັ ພດື ປະດບັ .

124 ຄມູ່ ືພາກສະໜາມພດື ຂອງພຈູ ອມວອຍ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 125

ເອືອ້ ງນກົ ຂ້ມຸ ແດງ

Odontochilus elwesii C. B. Clarke ex Hook. f.
Orchidaceae

ດອກເຜ້ິງດນິ , ພືດລົມ້ ລຸກອາຍຫຸ າຼ ຍປີ, ສງູ 10–17 ຊມ. ລໍາຕົ້ນຕ້ັງຊ່,ື ມີ 3–4
ໃບ, ສີແດງຊາ້ໍ . ໃບດ່ຽວ, ອອກແບບສະຫບຼັ , ຮບູ ໄຂ,່ ຮບູ ຫອກ, ຍາວ 1,2–3,5
ຊມ, ກວາ້ ງ 0,6–1,7 ຊມ, ໂຄນໃບ ຮບູ ຫິ່ຼມ, ຂອບໃບລຽບ, ປາຍໃບແຫຼມ,
ສແີ ດງເຂມ້ັ ຫຼື ສີດໍາ. ຊດ່ໍ ອກແບບກະຈະ, ອອກຢປູ່ າຍຍອດ, ມີ 1–3
ດອກ. ດອກສົມບນູ ເພດ, ມຂີ ົນອອ່ ນນມຸ່ ສີແດງປນົ ສນີ ້າໍ ຕານ. ກາບດອກມີ
3 ກາບ, ກາບເທິງຮູບໝາກໄຂ່ຫັຼງ ຫືຼ ເກືອບກມົ , ສີຂາວປນົ ສຂີ ຽວ,
ກາບຂ້າງຮບູ ຂອບຂະໜານ. ກີບດອກມີ 3 ກບີ , ຮູບໄຂ່ ຫືຼ ຮູບ 3 ຫຽຼ່ ມ,
ກບີ ປາກຮບູ ຕົວອກັ ສອນວາຍ (​ Y), ສຂີ າວ, ປາຍກບີ ແຍກອອກເປັນແສກ,
ຄາ້ ຍຄືຮບູ 4 ຫ່ຼຽມ. ເສົາເກສອນຮບູ ໄຂ.່ ເຕາ້ົ ໄຂ່ຈບັ ລຸ່ມ, ຮູບຮ,ີ
ມຂີ ນົ ອ່ອນນຸ່ມ.
ເຂດກະຈາຍພັນ: ສປປ ລາວ, ຈີນ, ມ່ຽນມາ້ , ໄທ ແລະ ມາເລເຊຍ.
ເຂດນເິ ວດວທິ ະຍາ: ມັກເກີດບອ່ ນດນິ ຊຸ່ມຊນື່ ໃນປາ່ ດງົ ດິບ, ແຄມ
ຫ້ວຍນໍ້າ, ເຂດພູສູງທ່ີມຕີ ້ົນໄມ້ໃຫຍ່ປກົ ຫຸ້ມແໜນ້ ໜາ. ອອກດອກໃນຊ່ວງ
ເດອື ນຕຸລາ ຫາ ເດືອນທັນວາ.
ການນາໍ ໃຊ້: ເປນັ ສນິ ຄາ້ ໃນການຄາ້ ຂາຍ ແລະ ນໍາໃຊ້ເປັນຢາ.

126 ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 127

ເອອ້ື ງນົກຂ້ມຸ ຂຽວ

Odontochilus putaoensis X. H. Jin, L. A. Ye & A. T. Mu.
Orchidaceae

ດອກເຜິ້ງດິນ, ພືດລມົ້ ລຸກອາຍຫຸ ຼາຍປີ, ສງູ 18– 20 ຊມ. ລາໍ ຕນ້ົ
ກມົ , ສຂີ ຽວ, ມີ 7 ໃບ. ໃບດຽ່ ວ, ອອກແບບສະຫັຼບ, ຮບູ ໄຂ່ ເຖງິ ຮູບຫອກ,
ຍາວ 2,5–7,2 ຊມ, ກວາ້ ງ 2,5–3,8 ຊມ, ໂຄນໃບຮບູ ຫມຼ່ິ , ຂອບໃບເປນັ ຄນ້ື ,
ປາຍໃບຮຽວແຫຼມ. ຊໍ່ດອກແບບກະຈະ, ອອກຢູ່ປາຍຍອດ, ມຂີ ນົ ອ່ອນນມຸ້
ສີແດງປນົ ສີນໍາ້ ຕານ, ມີ 10–15 ດອກ. ດອກສມົ ບນູ ເພດ, ມຫີ າຼ ຍດອກ.
ກາບດອກມີ 3 ກາບ, ກາບເທງິ ຮບູ ໄຂ່ ຫືຼ ເກອື ບກົມ, ສີຂຽວອອ່ ນປົນສີຂາວ,
ກາບຂ້າງຮບູ ໄຂ,່ ບິດບຽ້ ວເລກັ ນ້ອຍ, ສີຂຽວອອ່ ນປົນສີນ້ໍາຕານ. ກີບດອກມີ
3 ກບີ , ຮູບໄຂ່ ຫືຼ ຮູບໄຂປ່ ນີ້ , ກີບປາກຮູບຕວົ ອັກສອນທີ (T), ສຂີ າວ,
ສ່ວນໂຄນເປນັ ຮູບຖົງ, ມີຕອ່ ມ 1 ຄູ,່ ສ່ວນກາງແຕ່ລະຂ້າງມີດວິ້ ຫືຼ
ຮູບແຂ້ວເລອ່ື ຍ, ຮູບເສ້ນັ ດ້າຍ, ສວ່ ນປາຍກບີ ແຍກອອກເປັນແສກ, ຮບູ ຮ,ີ
ຂອບລຽບ ຫືຼ ເປນັ ຄ້ືນ, ປາຍມົນ. ເສາົ ເກສອນຮບູ ໄຂ.່ ເຕ້າົ ໄຂ່ຈັບລຸ່ມ, ຮບູ ຮ.ີ
ເຂດກະຈາຍພນັ : ສປປ ລາວ, ມ່ຽນມ້າ.
ເຂດນເິ ວດວທິ ະຍາ: ມກັ ເກີດບ່ອນດິນຊ່ມຸ ຊື່ນໃນປ່າດົງດບິ ,ເຂດ
ພສູ ູງທ່ີມຕີ ້ົນໄມ້ໃຫຍ່ປົກຫມຸ້ ແໜ້ນໜາ, ມຊີ າກເສດໃບໄມ້ທບັ ຖມົ ເປັນ
ເວລາດົນ. ອອກດອກໃນຊ່ວງເດືອນຕລຸ າ ຫາ ເດອື ນທັນວາ.
ການນໍາໃຊ:້ ເປນັ ສນິ ຄາ້ ໃນການຄ້າຂາຍ ແລະ ນາໍ ໃຊເ້ ປນັ ຢາ.

128 ຄມູ່ ືພາກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 129

ເອອ້ື ງນົກຂມຸ້

Odontochilus brevistylis Hook. f.
Orchidaceae

ດອກເຜ້ງິ ດນິ , ພດື ລມ້ົ ລກຸ ອາຍຸຫຼາຍປີ, ສງູ 12–18 ຊມ. ລາໍ ຕ້ົນກົມ,
ເລອື ຕາມໜາດນິ ແລະ ຕ້ັງຊ,່ື ສມີ ່ວງເຂ້ັມ-ສນີ ຳ້ , ມີ 4–5 ໃບ. ໃບດ່ຽວ,
ອອກແບບສະຫບຼັ , ຮບູ ໄຂ່-ຮູບຫອກ ເຖິງ ຮບູ ຂອບຂະໜານ, ບຽ້ ວ, ຍາວ
2,5–5 ຊມ, ກວາ້ ງ 1–2 ຊມ, ຂອບໃບເປັນຄ້ືນ ຫຼື ລຽບ, ປາຍໃບແຫມຼ .
ຊ່ດໍ ອກແບບກະຈະ, ອອກຢູ່ປາຍຍອດ, ມີ 5–9 ດອກ. ດອກສມົ ບນູ ເພດ,
ສຂີ າວ ຫືຼ ສເີ ຫືຼອງປນົ ສຂີ າວ. ກາບດອກມີ 3 ກາບ, ກາບເທງິ ຮບູ ໄຂ່,
ຮບູ ເຮືອ. ກາບຂາ້ ງຮູບໄຂ່-ຮບູ ຮີ, ບຽ້ ວ. ກບີ ດອກສີຂາວ, ຮູບໄຂ່, ແຂງ, ບຽ້ ວ,
ຮູບກຽ່ ວ, ກບີ ປາກຮບູ ຕວົ ອກັ ສອນວາຍ (Y), ສີຂາວ ຫຼື ສີເຫຼືອງປນົ ສຂີ າວ.
ເສາົ ເກສອນບິດ, ເປັນແຜນມີ 2 ປກີ . ກຸ່ມຖົງເມດັ ລະອອງເກສອນຄ້ອຍຄື
ຮູບໄຂ.່ ເຕົາ້ ໄຂ່ຈັບລຸ່ມ, ບດິ , ຮບູ ຊງົ ກະບອກ.
ເຂດກະຈາຍພນັ : ສປປ ລາວ, ຈີນ, ໄທ, ຫວຽດນາມ, ມາເລເຊຍ.
ເຂດນເິ ວດວທິ ະຍາ: ມັກເກີດບ່ອນດິນຊມຸ່ ຊນ່ື ຫຼື ໃກ້ຫວ້ ຍນາໍ້ ທີມ່ ີ
ໂງ່ນທນີ ໃນປາ່ ດົງດບິ . ອອກດອກໃນຊວ່ ງເດອື ນມັງກອນ.
ການນໍາໃຊ້: ເປນັ ສິນຄາ້ , ເປນັ ພດື ປະດບັ

130 ຄູ່ມືພາກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 131

ເອອື້ ງໃບໄມ້

Porpax pusilla Lindl.
Orchidaceae

ດອກເຜ້ງິ ອງີ ອາໄສ, ສງູ 2–5 ຊມ, ຂະຫຍາຍຕົວດາ້ ນຂາ້ ງ. ລໍາຕົນ້
ທຽມມນົ ກມົ , ຄາ້ ຍຄກື ະດຸມ, ກ້ຽງ, ສີຂຽວອ່ອນ, ມີ 2 ໃບ. ໃບດ່ຽວ, ອອກ
ແບບສະຫບຼັ , ຮບູ ໄຂ່, ຍາວ 4–6 ຊມ, ກວາ້ ງ 2–4 ຊມ, ໂຄນໃບຮູບຫ່ິຼມ,
ຂອບໃບລຽບ,ປາຍໃບແຫມຼ .ຊດ່ໍ ອກອອກດອກດ່ຽວ,ອອກຈາກລໍາຕ້ົນທຽມ.
ໃບປະດັບຊ່ໍດອກ ສີຂຽວ. ດອກດອກສມົ ບນູ ເພດ, ສຂີ າວປນົ ສີຂຽວອ່ອນ.
ກາບດອກມີ 3 ກາບ,ຕດິ ເຂົ້າຫາກັນ, ຮບູ ຫອກ, ສີຂຽວອ່ອນ. ກີບດອກມີ
3 ກບີ , ຮູບຫອກ, ກ້ຽງ. ກີບປາກແຍກຢູ່ລະຫວາ່ ງກາງ, ຮູບຫວົ ໃຈ,
ສຂີ າວປນົ ສຂີ ຽວອອ່ ນ, ບໍລິເວນໂຄນວ້າໍ ເຂົາ້ . ເສາົ ເກສອນຮູບໄຂ່ປນີ້ ,
ສີຂາວ. ເຕົາ້ ໄຂຈ່ ບັ ລມຸ່ .
ເຂດກະຈາຍພັນ: ສປປ ລາວ, ຈນີ ຕອນໃຕ,້ ອນິ ເດຍ, ມ່ຽນມາ້ , ໄທ,
ຫວຽດນາມ ແລະ ອິນໂດເນເຊຍ.
ເຂດນເິ ວດວທິ ະຍາ: ພົບໃນປາ່ ດົງດິບ, ປາ່ ປະສມົ ແລະ ປ່າໂຄກ.
ອອກດອກໃນຊ່ວງເດອື ນຕລຸ າ ຫາ ເດອື ນເມສາ.
ການນໍາໃຊ້: ເປນັ ພດື ປະດບັ .

132 ຄູ່ມືພາກສະໜາມພືດຂອງພຈູ ອມວອຍ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 133

ເອ້ອື ງມະນີ

Schoenorchis gemmata Lindl.
Orchidaceae

ດອກເຜ້ງິ ອງີ ອາໄສ, ສງູ 8–15 ຊມ. ລໍາຕ້ົນເກືອບກົມ, ສຂີ ຽວອ່ອນ, ມີ 4–7
ໃບ. ໃບດຽ່ ວ, ອອກແບບສະຫຼັບແຜນ່ ພຽງດຽວກັນ, ຮບູ ແຖບ, ຍາວ 9–10
ຊມ, ກວ້າງປະມານ 1,8 ຊມ, ໂຄນໃບຮບູ ຫ່ຼມິ , ຂອບໃບລຽບ, ປາຍໃບແຫຼມ.
ຊໍ່ດອກແບບກະຈະ, ຫອ້ ຍລງົ , ອອກຕາມງ່າມໃບ, ສີຂຽວອ່ອນ.
ດອກສມົ ບູນເພດ, ດອກຂະໜາດນອ້ ຍ, ສຂີ າວປນົ ສີມ່ວງ. ກາບດອກມີ 3
ກາບ, ກາບເທິງຮບູ ໄຂປ່ ນ້ີ , ສີມວ່ ງ, ກາບຂາ້ ງຮບູ ໄຂ່, ສຂີ າວປນົ ສມີ ່ວງ.
ກບີ ດອກມີ 3 ກບີ , ຮບູ ໄຂປ່ ້ນີ , ສີມວ່ ງ, ກີບປາກເປັນແຜນ່ ໜາ,
ເດອື ຍຍາວເລກັ ນອ້ ຍ, ຮູບໄຂ່ປນ້ີ , ສີຂາວ. ເສາົ ເກສອນສນ້ັ ໆ, ຮູບໄຂ່,
ສີເຫືອຼ ງ. ເຕົາ້ ໄຂ່ຈບັ ລ່ມຸ .
ເຂດກະຈາຍພນັ : ສປປ ລາວ, ຈນີ , ອິນເດຍ, ມ່ຽນມ້າ, ໄທ,
ຫວຽດນາມ ແລະ ກໍາປູເຈຍ.
ເຂດນເິ ວດວິທະຍາ: ພົບໃນປາ່ ດງົ ດິບແຫ້ງແລງ້ ເຂດສງູ , ປາ່ ປະສົມ,
ແລະ ປາ່ ໂຄກ. ອອກດອກ ໃນເດອື ນພຶດສະພາ ຫາ ເດອື ນກໍລະກດົ .
ການນໍາໃຊ:້ ເປນັ ພືດປະດັບ.

134 ຄູ່ມືພາກສະໜາມພືດຂອງພຈູ ອມວອຍ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 135

ເອອ້ື ງສາລານ້ອຍ

Tainia latifolia Lindl.
Orchidaceae

ດອກເຜງິ້ ດິນ, ພືດລົ້ມລກຸ ອາຍຫຸ າຼ ຍປ,ີ ສູງ 30–40 ຊມ. ລາໍ ເຫງາົ້ ຢູໃ່ ຕ້ດນິ ,
ຮູບໄຂ່, ສີຂຽວເຂ້ັມ. ໃບດ່ຽວ, ອອກແບບສະຫຼບັ , ຮບູ ຫອກ ຫືຼ ຮບູ ຮ,ີ
ຍາວ 22–35 ຊມ, ກວ້າງ 9–15 ຊມ, ໂຄນໃບຮບູ ຫິມຼ່ , ຂອບໃບລຽບ,
ປາຍໃບແຫຼມ. ຊ່ດໍ ອກແບບກະຈະ, ອອກຕາມຂໍ້ໃກໂ້ ຄນຂອງລາໍ ຕ້ນົ ,
ສີຂຽວອອ່ ນປນົ ສນີ ໍ້າຕານ, ມີ 4–6 ດອກ. ດອກສົມບູນເພດ, ສີເຫອືຼ ງ
ປນົ ສີນໍ້າຕານ. ກາບດອກມີ 3 ກາບ, ຮບູ ຮີ ຫືຼ ຮບູ ຂອບຂະໜານ,
ສນີ າ້ໍ ຕານເຂ້ມັ . ກີບດອກມີ 3 ກີບ, ຮູບຂອບຂະໜານ, ສີນໍ້າຕານສີຂຽວອ່ອນ,
ມລີ າຍແຊກສີນໍ້າຕານຕາມລວງຍາວ, ກີບປາກຮູບໄຂ່ ຫືຼ ຮູບຮີ, ແຍກເປັນ
3 ແສກ, ສອງແສກຂ້າງຕງ້ັ ຊື,່ ຮບູ ໄຂ່, ຫືຼ ຮບູ 3 ຫຼຽ່ ມ, ແສກກາງຮບູ ໄຂ່
ຫຼື ຮບູ ມນົ , ບລໍ ເິ ວນກາງກບີ ປາກມີ 3 ສັນ, ສເີ ຫືຼອງ, ຄາງດອກປາຍມົນ
ຫືຼ ວ້ໍາຕື້ນ. ເສາົ ເກສອນໂຄ້ງເລັກນອ້ ຍ, ສີມວ່ ງປນົ ສແີ ດງຢູ່ບໍລເິ ວນໂຄນ.
ເຕົາ້ ໄຂຈ່ ບັ ລ່ມຸ , ຮບູ ຊງົ ກມົ , ສີຂຽວປົນສີນ້ໍາຕານເຂມ້ັ .
ເຂດກະຈາຍພນັ : ສປປ ລາວ, ຈີນ, ອິນເດຍ, ຫວຽດນາມ ແລະ
ມາເລເຊຍ.
ເຂດນເິ ວດວທິ ະຍາ: ພົບຕາມປາ່ ດົງດບິ ບ່ອນທີມ່ ຄີ ວາມຊມຸ່ ຊ່ນື ,
ແລະ ປາ່ ປະສມົ . ອອກດອກໃນຊວ່ ງເດອື ນກຸມພາ ຫາ ເດອື ນເມສາ.
ການນໍາໃຊ້: ເປັນພດື ປະດັບ.

136 ຄູ່ມພື າກສະໜາມພດື ຂອງພູຈອມວອຍ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 137

ແກ້ມອົນ້

Anneslea fragrans Wall.
Pentaphylacaceae

ເປນັ ໄມຢ້ ນື ຕົ້ນ, ສງູ 3–15 ມ. ລຳຕນົ້ ກົມ, ເປືອກສນີ ຳ້ ຕານເຂມ້ັ ,
ປາຍຍອດຮບູ ໄຂ່ ຫຼື ເປັນຮບູ ທາດ. ໃບດຽ່ ວ, ອອກແບບສະຫັຼບ,
ແຜນ່ ໃບໜາຄາ້ ຍຄືໜງັ , ຜວິ ໃບດາ້ ນເທິງສີຂຽວເຂມັ້ , ກ້ຽງ, ຜວິ ໃບດາ້ ນ
ລຸ່ມສີຂຽວອ່ອນ, ກາ່ ງໃບຂັ້ນສອງມີ 10–20 ຄ່.ູ ກາ້ ນໃບຍາວ 2–3,5 ຊມ.
ຊໍດ່ ອກແບບກະຈາ່ ງ ຫຼື ດອກດ່ຽວ, ອອກຢປູ່ າຍຍອດ ຫຼື ໃກ້ປາຍຍອດ.
ດອກສມົ ບນູ ເພດ, ສີຂາວປນົ ສີບວົ . ກາບດອກມີ 5 ກາບ. ກບີ ດອກມີ
5 ກບີ , ສີບົວປົນສຂີ າວ. ເກສອນຜູມ້ ີ 30–40 ອນັ . ເຕາົ້ ໄຂ່ຈັບກາງ,
ກຽ້ ງ. ໝາກຂ້ອນຂ້າງຮບູ ກົມ, ມີກາບດອກຕດິ ທນົ , ໝາກອ່ອນສຂີ ຽວ,
ໝາກແກ່ສສີ ມ້ົ .
ເຂດກະຈາຍພນັ : ສປປ ລາວ, ຈນີ , ໄທ, ຫວຽດນາມ, ກຳປເູ ຈຍ,
ມາເລເຊຍ.
ເຂດນເິ ວດວທິ ະຍາ: ພບົ ຕາມປ່າດົງດິບທີມ່ ີອາກາດເຍນັ ,
ສງູ ທຽບກບັ ລະດບັ ໜາ້ ນາໍ້ ທະເລແຕ່ 850–1,820 ມ. ອອກດອກ
ຊ່ວງເດືອນທນັ ວາ ຫາ ເດອື ນມີນາ ແລະ ເປັນໝາກໃນຊວ່ ງເດືອນກໍລະກົດ
ຫາ ເດອື ນກັນຍາ.
ຊທ່ື ້ອງຖ່ິນ: ແກ້ມອ້ົນ, ນາງນາ, ບວົ ຜາຫາ້ ພະອງົ , ສາລະພ.ີ
ການນຳໃຊ:້ ເປນັ ຢາແກ້ໃຂ້, ແກ້ປະດົງ.

138 ຄມູ່ ພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 139

ມະ​ລິ​ພູ

Jasminum latipetalum C.B.Clarke
Oleaceae

ເປນັ ພດື ເຄອື ທີ່ມເີ ນອ້ື ໄມ້. ລຳຕົ້ນກົມ, ເປອື ກສີນຳ້ ຕານ, ກ້ຽງ. ໃບເປັນ
ໃບດ່ຽວ, ອອກແບບກົງກັນຂາ້ ມ, ຮບູ ຫອກ ເຖງິ ຮູບຫອກແຄບ, ຍາວ
4,5–12 ຊມ, ກວາ້ ງ 1,5–3,5,5 ຊມ, ໂຄນໃບມນົ ຫືຼ ກົມ, ຂອບໃບລຽບ,
ປາຍໃບຮຽວແຫມຼ , ແຜນ່ ໃບໜາຄາ້ ຍຄືໜັງ, ຜິວໃບດ້ານເທິງສີຂຽວເຂ້ມັ ,
ຜວິ ໃບດ້ານລມຸ່ ສຂີ ຽວອອ່ ນ, ກ່າງໃບຂນັ້ ສອງມີ 6–9 ຄູ່. ກ້ານໃບຍາວ 5–12
ມມ. ຊ່ດໍ ອກແບບກະຈຸກ, ຕາມງາ່ ມໃບ ຫືຼ ປາຍຍອດ. ດອກສມົ ບູນເພດ,
ສແີ ດງປນົ ສີຂາວ. ກາບດອກມີ 5 ກາບ, ອອກສີແດງ. ກີບດອກມີ 5 ກບີ ,
ດາ້ ນນອກສແີ ດງ, ດ້ານໃນສີຂາວ.
ເຂດກະຈາຍພັນ: ສປປ ລາວ, ມຽ່ ນມ້າ, ໄທ.
ເຂດນິເວດວທິ ະຍາ: ພົບຕາມປ່າດງົ ດບິ , ຄວາມສູງທຽບກບັ ລະດບັ
ໜາ້ ນ້ໍາທະເລແຕ່​1,300–1,400 ມ. ອອກດອກໃນຊ່ວງເດືອນທັນວາ.
ຊື່ທ້ອງຖນິ່ : ມ​ ະລ​ ິພ,ູ ມະລຫິ ຽ່ຼ ມ, ມະລ​ ປິ​ ນູ .
ການນຳໃຊ:້ ເປນັ ພືດປະດບັ .

140 ຄູ່ມພື າກສະໜາມພດື ຂອງພູຈອມວອຍ

ຄູ່ມພື າກສະໜາມພືດຂອງພູຈອມວອຍ 141

ກະທຸ່ມແດງ, ໜາມກະທຸມ່

Rubus ellipticus Sm.
Rosaceae

ເປັນໄມ້ພຸ່ມ, ສູງ 1–1,5 ມ. ລຳຕ້ນົ ແລະກ່ງິ ງ່າກມົ , ເປືອກສີຂຽວ, ມໜີ າມ.
ໃບປະສມົ 3 ໃບ ຍ່ອຍ, ອອກແບບສະຫັບຼ , ໃບຍ່ອຍຮູບໄຂ່ປ້ນິ , ຍາວ 2–6,5
ຊມ, ກວ້າງ 2–5 ຊມ. ຂອບໃບເປັນແສກແຂ້ວເລອ້ື ຍ, ໂຄນໃບມົນ ຫື ຮບູ ຫຼິ່ມ,
ປາຍໃບວຳ້ ໂຄ້ງ, ແຜນໃບໜາຄາ້ ຍຄໜື ັງ, ຜິວໃບດ້ານເທງິ ສຂີ ຽວເຂມັ້ ,
ຜິວໃບດ້າານລ່ມຸ ສຂີ ຽວອອ່ ນ, ກາ່ ງໃບຂນັ້ ສອງມີ 6–10 ຄ່.ູ ກາ້ ນໃບຍາວ
2–2,6 ຊມ, ມຂີ ນົ . ຊ່ໍດອກແບບກະຈະ. ດອກສົມບນູ ເພດ, ສີຂຽວປົນສີຂາວ.
ກາບດອກມີ 5 ກາບ, ສີຂຽວ, ມຂີ ນົ . ກບີ ດອກມີ 5 ກີບ, ສຂີ າວ, ກ້ຽງ.
ເກສອນຜມູ້ ີ 60–67 ອນັ . ເຕາ້ົ ໄຂ່ຈບັ ເທິງ, ມີ 1 ຫ້ອງ.
ເຂດກະຈາຍພນັ : ສປປ ລາວ, ບຖູ ານ, ອິນເດຍ, ຈີນ, ມຽ່ ນມາ້ , ເນປານ,
ປາກິດສະຖານ, ຫວຽດນາມ, ສລິ ງັ ກາ, ຟລິ ິບປິນ.
ເຂດນິເວດວທິ ະຍາ: ພບົ ຕາມປາ່ ດົງດບິ , ປ່າປະສົມແຄມທາງທີ່ມີ
ອາກາດເຢນັ . ຄວາມສງູ ທຽບກັບລະດບັ ໜ້ານ້າໍ ທະເລແຕ່ 800–1,500 ມ.
ອອກດອກຊວ່ ງເດືອນມງັ ກອນ ຫາ ເດືອນເມສາ.
ຊືທ່ ອ້ ງຖ່ິນ: ກະທມຸ່ ແດງ, ໜາມກະທມຸ່ .
ການນຳໃຊ:້ ໝາກກິນໄດ້, ເປັນຢາບຳລງຸ ເລອື ດ.

142 ຄູມ່ ພື າກສະໜາມພືດຂອງພຈູ ອມວອຍ