สืบวิถีตำนานพื้นบ้าน สานตำนานสุพรรณบุรี

สบื วถิ พี ื้นบ้าน สานตานานสพุ รรณบุรี ๑๐๑

แนวคำตอบ ใบกิจกรรมท่ี ๕ (ตอ่ )

เรอื่ ง ตำนำนพื้นบำ้ นสุพรรณบุรี : ตำนำนบำงปลำม้ำ

ตอนท่ี ๔ นักเรียนอา่ นใบความรทู้ ี่ ๕ เรื่อง ตานานพน้ื บ้านสุพรรณบรุ ี : ตานานบางปลามา้ แลว้ เติมคาใน
ช่องว่างตอ่ ไปนใี้ หถ้ กู ต้องและเหมาะสม

๑. ตานานบางปลามา้ มีท่มี าอยู่สองตานาน คอื ตานานใดบา้ ง
........ตํานานที่ ๑ เพยี้ นมาจากคาวา่ “คลองบางพมา่ ” เพราะพม่าเขา้ มาขุดคลองเพ่ือจะโจมตีกรงุ
ศรีอยุธยาในสมยั กอ่ น ตํานานที่ ๒ กล่าวถึงลุ่มแม่นา้ ทา่ จนี ท่มี ปี ลาอาศัยอยูชกุ ชมุ หลายชนดิ ซึง่ มี
ปลาชนิดหนงึ่ ชอื่ ปลาม้าอยู่ดว้ ย เปน็ ที่มาของ ชื่อ “บางปลาม้า” ในปัจจบุ ัน

๒. พม่าอยากครอบครองกรุงศรอี ยุธยา เพราะสาเหตุใด
....ต้องการแสดงความย่ิงใหญ่และพระบารมขี องกษตั ริย์ผู้ปกครอง แสดงแสนยานุภาพทาง
การทหารและต้องการครอบครองทรัพยากรและสมบตั อิ นั มากมายมหาศาลของกรงุ ศรีอยุธยา

๓. “คลองบำงพม่ำ” ถูกสรา้ งขน้ึ มาไดอ้ ยา่ งไร และมีวตั ถปุ ระสงค์ในการสร้างเพ่ืออะไร
.....พมา่ ต้องการยดึ ครองกรุงศรอี ยธุ ยา จึงยกทัพมาประชดิ เมืองสพุ รรณบุรี ระหว่างพักทัพไดเ้ กณฑ์
เชลยศึกขุดคลองลัดเพ่อื จะตัดไปยังกรงุ ศรอี ยธุ ยา แยกจากแมน่ ้าท่าจีน ตรงเหนอื หน้าวดั กลาง ทะลุ
ออกลาดชะโด เพือ่ จะเดนิ ทางไปยังกรงุ ศรีอยุธยา เป็นท่ีมาของช่อื “”คลองบางพม่า

๔. ตานานทม่ี าของ “บำงปลำม้ำ” แนวทางทห่ี นึง่ กล่าวถึงทมี่ าของบางปลาม้าไว้วา่ อยา่ งไร
.......ตาํ นานท่ี ๑ เพยี้ นมาจากคาวา่ “คลองบางพมา่ ” เพราะพม่าเขา้ มาขดุ คลองเพ่ือจะโจมตกี รงุ ศรี
อยุธยาในสมัยก่อน ต่อมาชาวบ้านเกลยี ดชงั พมา่ มาก ช่ือจงึ เพย้ี นเปน็ บางปลาม้าในปจั จบุ นั

๕. ตานานทม่ี าของ “บำงปลำม้ำ” แนวทางทส่ี อง กลา่ วถึงทมี่ าของบางปลาม้าไว้วา่ อยา่ งไร
……ตํานานที่ ๒ กล่าวถึงลุ่มแม่น้าท่าจีน ซ่ึงมีปลาอาศัยอยู่อย่างชุกชุม มีปลาอยู่ชนิดหน่ึง ช่ือว่า
“ปลาม้า” เกล็ดสีขาว ตัวยาว เนื้อนุ่ม อยู่กันเป็นกลุ่ม ต้ังแต่น้ันมาชาวบ้านจึงพากันเรียกสถานทีน่ ้ี
ว่า “บางปลามา้ ” นัน่ เอง

ตอนที่ ๕ นักเรียนอ่านใบความรู้ที่ ๕ เรื่อง ตานานพ้ืนบ้านสุพรรณบุรี : ตานานบางปลาม้า แล้วจดบันทึก
ขอ้ ความทีส่ าคญั อย่างยอ่ ตามความเข้าใจของนกั เรียน

บันทึกควำมรู้จำกกำรอำ่ น
ตานานบางปลาม้ามีที่มาอยู่สองตานาน ตานานที่หนึ่ง เล่าถึงพม่าต้องการยึดครองกรุงศรีอยุธยา
จึงยกทัพมาประชิดเมอื งสพุ รรณบุรี ระหว่างพกั ทพั ไดเ้ กณฑเ์ ชลยศกึ ขดุ คลองลัดเพ่ือจะตัดไปยงั กรุงศรีอยุธยา
แยกจากแมน่ า้ ท่าจนี ตรงเหนือหน้าวัดกลาง ทะลอุ อกลาดชะโด เพื่อจะเดนิ ทางไปยงั กรงุ ศรีอยุธยา เปน็ ท่มี า
ของชอื่ “”คลองบางพม่า” ซงึ่ ตอ่ มาเพี้ยนมาเปน็ บางปลาม้าในปัจจุบนั สว่ นตานานที่สอง เลา่ ถงึ ลุ่มแม่น้าท่า
จีนซ่ึงเป็นแหลง่ ท่ีมีปลาอาศัยอยอู่ ยา่ งชุกชมุ มปี ลาชนิดหนึง่ ชอ่ื ปลามา้ อาศัยอยดู่ ้วย ชาวบา้ นจงึ ต้งั ชือ่ สถาน
ท่นี ี้ วา่ บางปลาม้า จนกลายมาเป็นชอื่ อาเภอบางปลาม้าในในปจั จบุ ัน

สบื วถิ พี ื้นบ้าน สานตานานสุพรรณบรุ ี ๑๐๒

แนวคำตอบ ใบกจิ กรรมที่ ๖

เร่อื ง ตำนำนพน้ื บ้ำนสุพรรณบรุ ี : ตำนำนบำงแม่หมำ้ ย

ตอนที่ ๑ นักเรียนอ่านใบความรู้ท่ี ๖ เรื่อง ตานานพ้ืนบ้านสุพรรณบุรี : ตานานบางแม่หม้าย แล้วเติม

บทประพนั ธส์ ่วนทหี่ ายไปในช่องวา่ งต่อไปนีใ้ ห้ถกู ต้องและเหมาะสม

๑. เกรนิ่ เอ่อ เออ้ เอ๊อ... เออ่ เองิ้ เออ้ ... เออ่ เอง้ิ เอย.

จะมาเกร่นิ เล่าเรอ่ื ง เพื่อประเทอื งปญั ญา (เอิง เออ่ เอย)

เล่าสืบตอ่ กนั มา ครงั้ ปยู่ ่าตายาย (เออ่ เอ้อ เอ๊ย)

ที่บา้ นบางแมห่ ม้าย ในสมัยอดีตกาล

มีเรือ่ งเลา่ เกล่าขาน สืบสานเปน็ สองนยั

นัยหนงึ่ นัน้ มี สองชวี ีพน่ี ้อง

ไรบ้ ้านหับห้อง ทั้งสองหนุ่มหม่นไหม้

เปน็ กาพร้าพอ่ แม่ ท้อแทช้ ีวติ หนกั หนา

เพราะพ่อแมม่ รณา เหวว่ ้าใจกาย

๒. เอย้ .. เจ้าจระเข้ขบดิน้ จนสนิ้ ลมปราณ

ผคู้ นอลหม่าน บา้ งลนลานในนา้ ไหล

ฝ่ายเจ้าบ่าวสองคน วา่ ยวนในธารา

จระเขไ้ ลค่ วา้ ควบเอวพาหายไป

จระเข้วา่ ยทวนนา้ แสนชอกชา้ ดวงจิต

สองเจา้ สาวแทบส้นิ ชีวติ เพราะวิกฤตโหดรา้ ย

๓. เอย้ .. เห็นจระเขค้ าบเจ้าบา่ ว สองเจ้าสาวตามหา

วิ่งตามฝ่งั ธารา ชา่ งเหนื่อยล้าเหลือหลาย

เจ้าสาวสองพ่ีนอ้ ง จงึ ต้องเศรา้ โศกศัลย์

ว่งิ กลับบ้านอย่างเสียขวัญ หวั ใจน้ันแทบสลาย

๔. เเจอธงึ อย้ตข.ก.าเปดปรค็นะู่ชแชิดมเารชห่ชม่อื นมง้าจยึงคเอณุ่ยอคา้ แงำ่ แนลวะคปำตรชหแะออื่สัวโนบอบยกโาชชงตใคแรบนรหม้า์ขกง่หยนิจอมขี้ ่นกงื่นไวขรหมรรมรม้ ณที่ก๘รรมทอ้ งถิ่น

ตามเร่อื งราวบง่ ช้ี ใหย้ ่านนชี้ อื่ “บางแมห่ มา้ ย”

นับต้ังแตน่ ้ันมา ชาวพารารบั รู้ (เองิ เออ่ เอย)

\ ตง้ั ชอ่ื บางตามโฉมตรู เพราะทงั้ คเู่ ป็นหม้าย (เอ่อ เออ้ เอย๊ )

สืบวถิ ีพ้นื บา้ น สานตานานสพุ รรณบุรี ๑๐๓

แนวคำตอบ ใบกจิ กรรมท่ี ๖ (ต่อ)

เรือ่ ง ตำนำนพื้นบ้ำนสุพรรณบุรี : ตำนำนบำงแม่หม้ำย

ตอนท่ี ๒ นกั เรยี นอ่านใบความรทู้ ่ี ๖ เรอ่ื ง ตานานพน้ื บา้ นสพุ รรณบรุ ี : ตานานบา้ นบางแม่หมา้ ย แลว้
ใหน้ กั เรยี นจบั คู่คาทม่ี คี วามสมั พนั ธส์ อดคลอ้ งกนั และนาคาตอบดา้ นขวามอื มาเตมิ ลงในช่องคาถาม
ดา้ นซา้ ยมอื ใหถ้ ูกตอ้ ง

คำถำม คำตอบ
.....ฌ.... ๑. ชอื่ เรยี กบุคคลทไ่ี มม่ ีบิดามารดา ก. จระเข้

.....ซ.... ๒. ตานานสถานทที่ ่ีฝา่ ยชายเสยี ชวี ิตก่อนแต่งงาน ข. ขนั หมาก
.....ค.... ๓. พาหนะทีช่ ายหนุ่มนัง่ เพ่อื ไปสขู่ อหญงิ สาว ค. เรอื สาเภา

.....ก.... ๔. สตั วท์ ม่ี สี ่วนเก่ยี วข้องทารา้ ยชายหนุม่ จนเป็นทม่ี าของ ง. ทาไร่ ทานา
ตานานบางแมห่ มา้ ย จ. เรอื นหอ
ฉ. แม่หมา้ ย
....ฉ..... ๕. ชือ่ เรียกสตรที ี่สามีเสยี ชวี ิต ในระหวา่ งหรือหลงั แตง่ งาน
ช. ท่าตลาด
....ข..... ๖. ชอื่ เรียกวัสดุ อุปกรณท์ ใ่ี ช้ในการสู่ขอฝ่ายหญิงแต่งงาน ซ. บางแม่หม้าย
....ง..... ๗. อาชีพของชายหนุ่ม ทีท่ าใหเ้ ขากลายเป็นเศรษฐี
ฌ. กาพร้า
....ญ..... ๘. สตรที มี่ ีหนา้ ท่ีประสานงานระหว่างเจา้ บ่าวและเจ้าสาว ญ. แมส่ ่ือ
....ช..... ๙. ทอี่ ยูข่ องฝา่ ยเจ้าสาว
....จ..... ๑๐. ท่พี ักของชายหญงิ หลงั แต่งงานกนั

ตอนท่ี ๓ ให้นักเรียนใส่เคร่ืองหมาย ✓ หน้าข้อความท่ีถูกต้อง และใส่เคร่ืองหมาย × หน้าข้อความ

ที่ไม่ถูกตอ้ งจากการอ่านใบความรทู้ ี่ ๖ เรอื่ ง ตานานพน้ื บ้านสุพรรณบุรี : ตานานบา้ นบางแมห่ ม้าย
......×...... ๑. สองหนุม่ พนี่ ้องอาศยั อยทู่ บี่ า้ นเก้าห้อง
......×...... ๒. ชายหนมุ่ ทง้ั สองเป็นลกู กาพร้าแม่ อาศยั อยกู่ ับพอ่
.....✓...... ๓. ด้วยความม่งุ มน่ั และขยนั ในการทาไร่ ทาใหม้ ีทรัพยส์ ินมากขน้ึ
.... ✓...... ๔. ชายหนุ่มทัง้ สองหมายปองลูกสาวเศรษฐี
......×...... ๕. สาวงามทชี่ ายหนุ่มทั้งสองตั้งใจจะไปส่ขู อ อาศยั อยทู่ ี่บา้ นคอวัง
.....✓...... ๖. หญงิ ทม่ี ีหน้าทเ่ี ปน็ ผู้ประสานงานในการแต่งงานของสองครอบครวั เรยี กวา่
“แมส่ อ่ื ”
.....×....... ๗. ชายหนมุ่ ท้ังสองแหข่ บวนขันหมากไปตามทอ้ งถนน
.....✓...... ๘. ชายหนุ่มทัง้ สองตัง้ ใจจะจดั พธิ แี ต่งงานพรอ้ มกนั
....✓....... ๙. ระหว่างทางแห่ขนั หมากเรือล่ม เจ้าบ่าวถูกจระเข้คาบไปกิน
.. .✓....... ๑๐. ตานานบางแม่หมา้ ย มที ม่ี าจากหญิงสาวต้องเปน็ หม้ายเพราะฝ่ายชายเสยี ชวี ิต

ก่อนทจ่ี ะแตง่ งาน

สบื วถิ ีพ้ืนบ้าน สานตานานสุพรรณบุรี ๑๐๔

แนวคำตอบ ใบกจิ กรรมท่ี ๖ (ต่อ)

เร่อื ง ตำนำนพื้นบำ้ นสุพรรณบรุ ี : ตำนำนบำงแมห่ ม้ำย

ตอนที่ ๔ นกั เรยี นอา่ นใบความร้ทู ี่ ๖ เรือ่ ง ตานานพื้นบา้ นสพุ รรณบุรี : ตานานบ้านบางแมห่ มา้ ย แลว้ เติมคา
ในชอ่ งวา่ งต่อไปน้ีให้ถกู ต้องและเหมาะสม

๑. นักเรยี นอธิบายท่มี าของตานาน “บำงแม่หม้ำย” มาพอเขา้ ใจ
......เปน็ ตานานโศกนาฏกรรมความรักของชายหญิงท่ไี มส่ มหวังในรักเพราะฝ่ายชายเสยี ชีวิตระหว่าง
จะเดินทางแห่ขันหมากไปสู่ขอเจ้าสาวทางเรือ เพราะเกิดลมพายุ เรือล่ม เจ้าบ่าวทั้งสองถูกจระเข้
คาบไปกิน จาให้เจ้าสาวเสียใจร้องไห้ กลายเป็นแม่หม้ายท้ังท่ียังไมไ่ ด้แต่งงาน เป็นท่ีมาของตานาน
บางแม่หมา้ ย

๒. สาเหตทุ ี่ทาให้เรอื เจา้ บ่าวลม่ ในระหวา่ งการเดินทางแห่ขันหมากทางเรือสาเภา คอื อะไร
.........อากาศวปิ รติ แปรปรวน เกิดลมพายุ ฝนฟ้าคะนอง เรือส่ายเอยี งไปมา จนทาใหเ้ รือสาเภาของ
คณะเจา้ บา่ วลม่ ในท่ีสุด

๓. จากเรอ่ื ง นักเรยี นคดิ ว่าฝา่ ยเจ้าสาวท้งั สองมีความรักในตวั เจ้าบา่ วมากนอ้ ยเพยี งใด จงให้เหตุผล
ประกอบ..........มีความรกั ในตัวเจ้าบ่าวท้งั สองเปน็ อยา่ งมาก เพราะกาลงั จะแตง่ งานกนั แต่ต้องมา
พลัดพรากกันเสยี ก่อน เจา้ สาวท้งั สองพยายามวงิ่ ตามหาเจ้าบา่ วทถี่ กู จระเขค้ าบไปตามแมน่ า้
ดว้ ยความเหน็ดเหนอ่ื ยเม่อื ล้าและความเศรา้ เสยี ใจ เจ็บปวดเหมอื นจะสน้ิ ชีวิตลง

๔. เหตใุ ดจระเข้จึงสามารถคาบเจา้ บ่าวทเ่ี รือลม่ ไปได้โดยง่าย
......เพราะสภาพอากาศบนท้องทะเลแปรปรวน ทาใหเ้ รอื สาเภาล่ม จระเขซ้ ึง่ เปน็ สตั วค์ รงึ่ บกครง่ึ นา้
เม่ืออย่ใู นนา้ จะมีพละกาลังมาก จงึ สามารถคาบตัวเจ้าบา่ วทัง้ สองทอี่ ย่ใู นนา้ ไปได้โดยงา่ ย

๕. นกั เรียนได้ข้อคดิ ในการดารงชีวติ อย่างไรบ้างจาก “ตำนำนบำงแม่หม้ำย”
.....ชวี ติ ของมนุษย์ไม่แน่นอน สงั ขารไมเ่ ทย่ี ง เราไม่อาจคาดเดาเหตุการณ์ในอนาคตได้ แต่เรา
สามารถประพฤติตนเป็นคนดี ทาดีเพอื่ สงั คม เมอื่ เสียชีวิตไปก็จะเปน็ ทย่ี กย่องสรรเสรญิ

บตอนั นททึกขี่ ๕้อคนวักามเรทียสี่ นาอค่าัญนอใยบเา่ครงวอ่ืยาอ่งมรตเู้ทรา่ีมีย๖แคนวนเรารวมู้พื่อเคงขนื้ ำ้าตฐใตาจำนอขนาอบนวงนพรใัก้ืนบรเบณรกยี้าจินกนกสรุพรรรรมรมณเทลบ่ีศิุร๙ี ล: ำ้ตคานณุ านคบำ่ ้านบางแม่หม้าย แล้วจด

บนั ทกึ ควำมรู้จำกกำรอ่ำน
มชี ายหนุ่มสองคนกาพรา้ พอ่ แม่ แต่ตัง้ ใจทาไร่ไถนาจนตนเองมีอาชีพร่ารวย เมื่อมฐี านะดีขน้ึ จงึ อยาก
สร้างครอบครัวหาภรรยามาแต่งงาน จึงให้แม่สื่อช่วยจัดหา ซึ่งพบหญิงสาวสองคนบ้านอยู่ท่าตลาด จึงส่ง
ผู้ใหญ่ไปทาบทาบและตกลงแต่งงานกัน เมื่อถึงวันกาหนดเจ้าบ่าวทั้งสองแห่ขบวนขันหมากไปทางเรือ
ระหว่างทางเจอพายุใหญ่ อากาศแปรปรวน ทาใหเ้ รือพลกิ ควา่ เจา้ บ่าวท้งั สองถูกจระเข้คาบไป เจ้าสาวรู้ข่าว
จงึ วงิ่ ตามหาดว้ ยความเสยี ใจแต่ไมพ่ บ กลายเปน็ แม่หมา้ ยทั้งทีย่ ังไมไ่ ดแ้ ตง่ งาน เป็นทีม่ าของ “ตาํ นานบางแม่
หมา้ ย” ในปัจจบุ นั

สืบวิถพี ้นื บ้าน สานตานานสพุ รรณบรุ ี ๑๐๕

แนวคำตอบ ใบกจิ กรรมที่ ๗

เรือ่ ง ตำนำนพน้ื บ้ำนสุพรรณบรุ ี : ตำนำนวงั ตำเพชร

ตอนท่ี ๑ นักเรียนอ่านใบความรู้ท่ี ๗ เรื่อง ตานานพ้ืนบ้านสุพรรณบุรี : ตานานวังตาเพชร แล้วเติม

บทประพนั ธ์ส่วนท่ีหายไปในช่องวา่ งต่อไปนี้ให้ถูกต้องและเหมาะสม
๑. เกรนิ่ เอ่อ เอ้อ เออ๊ ... เออ่ เอง้ิ เออ้ ... เอ่อ เอ้งิ เอย.

มีเรอื่ งเล่ากลา่ วขาน คร้งั โบราณนานมา (เอิง เออ่ เอย)
มีสองสามีภรรยา รกั กนั มานานหลาย (เอ่อ เอ้อ เอ๊ย)
สามีช่อื ตาเพชร เรยี นสาเรจ็ อาคม

ใช้ชีวิตอยา่ งสุขสม ชาวบ้านนิยมมากหลาย
แกรับจ้างจับจระเข้ ทเ่ี กเรในนา่ นน้า

เพราะมีอาคมสูงล้า แกดาน้าส้ไู ด้

๒. เอ้ย.. แถมกาชับอกี ว่า หากข้ามนาวาผ่านพ้น
ใหย้ ายใช้นา้ มนต์ ราดรดบนหัวให้

ตาเพชรจะกลบั ร่าง กลายเปน็ คนอยา่ งเดิม
ภรรยากร็ ับคาเสรมิ ให้ตาเริม่ เร็วไว

ตาเพชรจึงแปลงตัว แลว้ ทอดตวั ขวางคลอง
เป็นจระเข้ผดุ ผอ่ ง นา่ สยองเสียวไส้
๓. เอ้ย.. ตั้งแต่วนั นนั้ มา ชวี ติ ภรรยาหมองมัว

เพราะมิไดเ้ ห็นหน้าผวั กลายเป็นตัวจระเข้ใหญ่
แต่ความหว่ งภรรยา จงึ มาขดุ วงั อยู่

หวงั คอยดโู ฉมตรู มาขดุ วงั อยู่ใกล้ยาย

ขุดวังทะลอุ อก ตรงตรอกตลาดคอวงั
เล้ากันมาแต่หนหลงั พวกเรายังจาได้

๔. เอ้ย.. ส่วนจระเข้ตาเพชร กร็ ะเห็จวนเวยี น
วา่ ยวนจนปวดเศยี ร แกพากเพียรว่ายไป

เขา้ คลองบางปลามา้ ผ่านมาคลองลาดชะโด

แกเป็นจระเข้ตวั โต คนลาดชะโดเสียวไส้
จงึ ขนานนามถิน่ น้ี เพราะว่ามีจระเขย้ กั ษ์

ชาวบ้านไมเ่ คยรจู้ ัก ถนิ่ พานักสตั วด์ ุร้าย

๕. เอย้ .. เรยี กบา้ นนหี้ นา ชาวประชารบั รู้
เพราะเป็นถิ่นตาเพชรอยู่ เรยี กหมบู่ ้านจระเขใ้ หญ่

ขอจบกลอนตอนนี้ เพ่อื บงชี้ใหเ้ หน็ ชดั

ตวั ฉันเองไม่เจนจดั ต้องฝึกหดั อีกมากมาย

ตานานเกา่ เล่าขาน ควรสบื สานอนรุ ักษ์ (เอิง เออ่ เอย)

ลกู หลานไทยควรรจู้ กั ตอ้ งรหู้ ลักสบื สานไว้ (เออ่ เออ้ เอย๊ )

สบื วิถพี นื้ บ้าน สานตานานสพุ รรณบุรี ๑๐๖

แนวคำตอบ ใบกจิ กรรมที่ ๗ (ต่อ)

เรอื่ ง ตำนำนพน้ื บำ้ นสุพรรณบรุ ี : ตำนำนวังตำเพชร

ตอนท่ี ๒ นักเรียนอา่ นใบความรู้ท่ี ๗ เร่ือง ตานานพ้ืนบ้านสุพรรณบุรี : ตานานวังตาเพชร แล้วให้นักเรยี น
จับคู่คาที่มีความสัมพันธ์สอดคล้องกัน และนาคาตอบด้านขวามือ มาเติมลงในช่องคาถามด้านซ้ายมือให้
ถูกต้อง

คำถำม คำตอบ
....ฉ..... ๑. อาชพี ทต่ี าเพชรประกอบเป็นอาชีพหลัก ก. วัดสวนหงส์
...ญ...... ๒. เวทมนตร์ และวชิ าความรทู้ างไสยศาสตร์ ข. น้ามนต์

...ก...... ๓. สถานทีท่ ่ีตาเพชรชวนภรรยาไปทาบุญ ค. ขุดวังอาศยั
...ฌ...... ๔. ตาเพชรแปลงร่างเปน็ สตั ว์ชนดิ หนึ่งเพื่อข้ามแม่นา้ ง. คลองบางปลาม้า

...ข...... ๕. สง่ิ ทส่ี ามารถทาให้ตาเพชรกลายรา่ งเป็นมนุษย์ ถงึ ลาดชะโด
เหมอื นเดมิ จ. น่ังหลงั จระเขแ้ ปลงกาย
ฉ. รับจา้ งจบั จระเข้
....จ..... ๖. วิธีการขา้ มแมน่ า้ ของยาย
ช. จระเขอ้ า้ ปาก
....ช..... ๗. สาเหตทุ ี่นา้ มนต์หก ซ. ตลาดคอวัง
....ค..... ๘. สถานทอ่ี าศยั ของ จระเขต้ าเพชรแปลงกาย
ฌ. จระเข้
....ซ..... ๙. สถานทีท่ ่ีวงั จระเขท้ ะลุถงึ ญ. อาคม
....ง..... ๑๐. สถานท่ีวา่ ยนา้ ผ่านของจระเข้

ตอนที่ ๓ ให้นักเรียนใส่เคร่ืองหมาย ✓ หน้าข้อความที่ถูกต้อง และใส่เคร่ืองหมาย × หน้าข้อความ

ที่ไม่ถูกตอ้ งจากการอ่านใบความรูท้ ่ี ๗ ตานานพื้นบา้ นสุพรรณบรุ ี : ตานานวงั ตาเพชร

..... ✓....... ๑. ตาเพชรมีอาชีพรับจา้ งจับจระเข้
..... ✓....... ๒. ตาเพชรมคี วามชานาญในเวทมนต์ คาถาอาคม

......×........ ๓. วัดปา่ เลไลย์ คือวดั ทตี่ าเพชรและภรรยาต้งั ใจจะไปทาบญุ

..... ✓....... ๔. ตาเพชรเสกนา้ มนต์ เพ่อื ต้องการกลบั กลายรา่ งเป็นคนเหมอื นเดิม
..... ✓....... ๕. ตาเพชรต้ังใจจะไปทาบุญกับภรรยาจงึ แปลงร่างเปน็ จระเข้ เพ่ือจะข้ามแม่น้า

......×........ ๖. ภรรยาตาเพชรทาขนั น้ามนตห์ ก เพราะความซ่มุ ซา่ มของตนเอง
......×........ ๗. ตาเพชรคาบขนั น้ามนต์ แล้วทาหกเอง

..... ✓....... ๘. สาเหตุทตี่ าเพชรไม่สามารถกลายรา่ งเปน็ คนได้ เพราะความขี้เล่นของตนเอง

......×....... ๙. หลังจากตาเพชรกลายเปน็ จระเข้ ภรรยากม็ ีความสุขเปน็ อยา่ งมาก เพราะไม่มคี น

กวนใจ
.....✓....... ๑๐. ตานานวังตาเพชร เกีย่ วขอ้ งกับท่ีอยูข่ องจระเขต้ าเพชรท่อี าศัยอยใู่ ตน้ า้

สบื วถิ พี นื้ บ้าน สานตานานสุพรรณบรุ ี ๑๐๗

แนวคำตอบ ใบกิจกรรมที่ ๗ (ตอ่ )

เร่ือง ตำนำนพ้นื บ้ำนสุพรรณบุรี : ตำนำนวงั ตำเพชร

ตอนที่ ๔ นักเรยี นอา่ นใบความรู้ที่ ๗ เร่ือง ตานานพื้นบา้ นสพุ รรณบรุ ี : ตานานวังตาเพชร แล้วเติมคาใน
ชอ่ งวา่ งต่อไปน้ีใหถ้ ูกต้องและเหมาะสม

๑. จงอธบิ ายที่มาของชอื่ “วังตาเพชร” มาพอสงั เขป
......ตานานวงั ตาเพชร เปน็ ตานานทีก่ ล่าวถึงตาเพชรซง่ึ มอี าชพี รับจ้างจับจระเข้ วันหนึ่งชวนภรรยา
ไปทาบุญวัดฝ่ังตรงข้าม จึงเสกน้ามนต์บอกภรรยาให้เอาไว้ราดหัวเพื่อที่ตนจะกลับเป็นมนุษย์
หลังจากแปลงร่างเป็นจระเข้ หลังจากข้ามไปทาบุญ เมื่อถึงฝั่งแกล้งอา้ ปาก ภรรยาตกใจทาน้ามนต์
หล่น จึงต้องกลายเปน็ จระเข้ อาศยั อย่ใู นวงั ใต้นา้ กลายเปน็ ตานานวงั ตาเพชร

๒. ขนั นา้ มนต์ทภ่ี รรยาตาเพชรทาหกเกิดจากสาเหตใุ ด.....
...ตาเพชรแกล้งอา้ ปากตอนแปลงเปน็ จระเข้ ทาใหภ้ รรยาตกใจจนทาขันนา้ มนตห์ ล่น

๓. หลงั จากตาเพชรไม่สามารถกลับกลายเปน็ มนุษย์ดังเดิมได้ ภรรยามคี วามรูส้ ึกอย่างไร
.....ชีวิตนางรู้สกึ หม่นหมองเพราะไมไ่ ด้เห็นหน้าตาเพชร แต่ตาเพชรกม็ าขดุ วังอยู่ใกล้ ๆ เพ่อื เฝ้าดู
ภรรยา

๔. จระเขต้ าเพชร หลังจากกลับเป็นมนุษย์ดงั เดิมไม่ได้ ดารงชวี ติ ใต้นา้ อยา่ งไร
......ขดุ วงั อาศยั อยใู่ กล้ ๆ ภรรยา โดยขดุ วงั ทะลุตรงตรอกตลาดคอวงั ว่ายน้าไปมาในบรเิ วณตา่ ง ๆ
จากคลองบางปลาม้าถงึ ลาดชะโด ใช้ชีวิตอยู่ในนา้ ตลอดเวลา

๕. นกั เรียนไดข้ ้อคดิ อะไรบ้าง จากการอ่านตานานวังตาเพชร
......การคดิ จะวางแผนหรอื การทางานในสิง่ ใด สง่ิ สาคัญเราต้องมีความมุ่งมัน่ จรงิ จังและใส่ใจ มีสติ
และรอบคอบจงึ จะประสบความสาเร็จในส่ิงทปี่ รารถนา

ตอนที่ ๕ นักเรียนอ่านใบความรู้ที่ ๗ เรื่อง ตานานพ้ืนบ้านสุพรรณบุรี : ตานานวังตาเพชร แล้วจดบันทึก
ข้อความท่ีสาคญั อยา่ งย่อ ตามความเข้าใจของนกั เรียน

บันทกึ ควำมรู้จำกกำรอำ่ น

ตาเพชรเป็นผู้มีวิชาอาคม อาชีพรับจา้ งจับจระเข้ อาศยั อยู่กับภรรยา วนั หน่งึ ชวนภรรยาไปทาบุญที่
วัดตรงข้ามแม่น้า จึงเสกน้ามนต์ แล้วบอกภรรยาว่าให้เทราดหัวตนหลังจากถึงฝ่ังตรงข้าม ตนจะกลายร่าง
เป็นมนุษย์ดังเดิม หลังจากนั้นแปลงร่างเป็นจระเข้ พาภรรยาเท่ียวและข้ามแม่น้า เมื่อถึงฝั่งจึงแกล้งอ้าปาก
ภรรยาตกใจทาขนั นา้ มนต์หลน่ ตาเพชรกลายร่างเป็นคนไมไ่ ด้ จึงขดุ วงั ใต้นา้ อาศัยอยู่ใกล้ ๆ ภรรยาและว่าย
น้าไปมาทะลอุ อกตลาดคอวัง บางปลามา้ ไปถึงลาดชะโด เป็นที่มาของ “ตานานวงั ตาเพชร”

สืบวถิ พี ้ืนบา้ น สานตานานสุพรรณบรุ ี ๑๐๘

แนวคำตใอบบกใจิ บรกริจมกรทรี่ม๘ที่ ๘

เรอื่ ง ตำนำนพืน้ บำ้ นสุพรรณบุรี : ตำนำนบำ้ นคอวงั

ตอนท่ี ๑ นักเรียนอ่านใบความรู้ท่ี ๘ เรื่อง ตานานพื้นบ้านสุพรรณบุรี : ตานานบ้านคอวัง แล้วเติม

บทประพนั ธส์ ่วนท่ีหายไปในชอ่ งวา่ งตอ่ ไปนีใ้ หถ้ ูกต้องและเหมาะสม
๑. เกริน่ เอ่อ เอ้อ เอ๊อ... เออ่ เอิ้ง เอ้อ... เออ่ เอิ้ง เอย.

จะเล่าเรอ่ื งสืบสาน กลา่ วขานกันนานมา (เอิง เออ่ เอย)

ท่อี าเภอบางปลามา้ มีฝงู ปลาแหวกวา่ ย (เอ่อ เออ้ เอย๊ )

เรียกวา่ บา้ นคอวงั ชอ่ื โดง่ ดงั ร่งุ เรือง

เปน็ ตานานตอ่ เนือ่ ง ชื่อลือเลืองนานหลาย

มจี ระเข้ตาเพชร ชา่ งใจเด็ดมุ่งมัน่

อยลู่ ุ่มท่าจีนสขุ สนั ต์ ทกุ คนื วันสขุ สบาย

ขดุ วังอาศยั อยู่ ในหมูบ่ ้านแถวน้ี

วังน้าวนเคยมี ใชช้ ่อื นี้ “วังตาเพชร” ร้ไู หม

๒. เอย้ .. คอื ทางเลยี้ วเลาะลัด ตัดมาได้สาเร็จ

เพราะจระเขเ้ ปน็ เหตุ ตาเพชรเดนิ ดนิ ได้

ผ้คู นเลอื่ งลือ ตั้งช่อื ใหโ้ ศภนิ

เรยี กคอวังฐานถ่ิน เป็นแดนดินอนรุ ักษไ์ ว้

กาเนิดเปน็ ตานาน มานานนับหลายปี

ทุกหมูบ่ า้ นยา่ นนี้ เป็นคนดีเหลือหลาย

๓. เอย้ .. เจ้าจระเข้ตัวใหญ่ ท่องเทีย่ วไปเตรด็ เตร่

อยู่ในวังไม่เกเร ไม่หักเกไปไหน

ตัดคุ้งน้าไปโผล่ ชา่ งใหญโ่ ตหนกั หนา

วังนา้ วนโอฬาร์ ติดตอ่ มาถงึ วังใน

เปน็ คุ้งนา้ ต่อเน่ือง ลือเลอ่ื งแตห่ นหลงั

เรยี กว่าบ้านคอวัง ช่อื โดง่ ดังเกรียงไกร

๔. เอ้ย... เริ่มจากตัวอาเภอ นา้ เออ่ นองสองฝั่ง

ชมทวิ ทัศน์สวยจัง มเี รือนง่ั สุขสบาย

ท่ัวนวิ าสสถาน ยงั มีบา้ นทรงโบราณ

เก็บไว้เปน็ ตานาน เลา่ ขานกันท่วั ไป

รวมหมู่มวลมิตร ร่วมชวี ติ กนั มา (เองิ เออ่ เอย)

ผู้คนน่าคบหา เชิญมา “บา้ นคอวงั ” เร็วไว (เอ่อ เออ้ เอ๊ย)

สบื วถิ ีพ้นื บ้าน สานตานานสุพรรณบรุ ี ๑๐๙

แนวคำตอบ ใบกิจกรรมท่ี ๘ (ต่อ)

เรอ่ื ง ตำนำนพ้ืนบำ้ นสุพรรณบรุ ี : ตำนำนบ้ำนคอวัง

ตอนท่ี ๒ นักเรียนอ่านใบความรู้ที่ ๘ เร่ือง ตานานพ้ืนบ้านสุพรรณบุรี : ตานานบ้านคอวัง แล้วให้นักเรียน
จับคู่คาที่มีความสัมพันธ์สอดคล้องกัน และนาคาตอบด้านขวามือ มาเติมลงในช่องคาถามด้านซ้ายมือให้
ถูกต้อง

คำถำม คำตอบ
....ง..... ๑. ช่อื สตั ว์ท่มี ีความเกีย่ วขอ้ งกับตานานบา้ นคอวัง ก. นา้ วน

....ซ..... ๒. อาเภอทต่ี งั้ ของตานานบ้านคอวงั ข. วังใต้นา้
....ญ.... ๓. แมน่ า้ ท่ีจระเขต้ าเพชรอาศยั อยู่ ค. บ้านคอวงั
.....ฉ.... ๔. วงั นา้ วนทอ่ี ยู่ในแม่น้าท่าจีน ง. จระเขต้ าเพชร

.....ค.... ๕. ชื่อสถานทีท่ ่ีเป็นทางเดนิ ทางของจระเข้ จ. ธารา นที สายชล สายธาร
ทาใหต้ าเพชรเดนิ ได้ ฉ. วังตาเพชร

.....ฌ... ๖. พชื ที่ลอยน้ามาและถกู กระแสนา้ พดั วนและโผล่ทคี่ อวงั ช. โอฬาร์
.....ก.... ๗. น้าเช่ยี วไหลเป็นรศั มีวงกลมทีเ่ กิดข้นึ กลางแม่นา้ ซ. อาเภอบางปลาม้า
.....จ.... ๘. คาเรยี กแทน คาว่า แมน่ า้ ฌ. มะพร้าว

.....ช.... ๙. ใหญโ่ ต ญ. แม่นา้ ท่าจนี
.....ข.... ๑๐. ท่ีพกั ทจ่ี ระเขข้ ดุ สาหรับทาที่อยู่อาศัย

ตอนที่ ๓ ให้นักเรียนใส่เครื่องหมาย ✓ หน้าข้อความที่ถูกต้อง และใส่เคร่ืองหมาย × หน้าข้อความ

ท่ีไม่ถูกต้องจากการอ่านใบความรู้ที่ ๘ เรื่อง ตานานพ้ืนบ้านสุพรรณบุรี : ตานานบ้านคอวังตานานพื้นบ้าน
สพุ รรณบรุ ี : ตานานบา้ นคอวัง

..... ✓..... ๑. ตานานบ้านคอวงั มีความเกยี่ วพนั กบั ตานานวังตาเพชร
..... ✓..... ๒. ตานานบ้านคอวัง มที มี่ าอย่ใู นอาเภอบางปลาม้า

......×...... ๓. จะเข้บา้ นคอวัง สามารถแปลงกายเปน็ มนุษย์ เดนิ ดินได้

......✓..... ๔. ตานานนม้ี คี วามเก่ยี วพนั กบั จระเข้ตาเพชร

......×.......๕. ตานานบ้านคอวงั เกดิ ขนึ้ ในลมุ่ แมน่ ้าบางปะกง

..... ✓......๖. คอวังเปน็ ท่อี ยูอ่ าศัยของจระเขใ้ ต้นา้

......×.......๗. ตานานบ้านคอวัง มที ่มี าจากเหตกุ ารณท์ างประวตั ิศาสตร์

.....✓...... ๘. มะพรา้ วลอยนา้ มาและจมหาย และกลายมาโผลท่ ่คี อวัง
.... ✓...... ๙. ในย่านวงั ตาเพชรจะมกี ระแสน้าเชยี่ ววน

.....×....... ๑๐. จระเขต้ วั นี้ มนี ิสยั ดรุ า้ ย ชอบทาร้ายชาวบา้ น

สบื วถิ พี ้ืนบา้ น สานตานานสพุ รรณบุรี ๑๑๐

แนวคำตอบ ใบกิจกรรมที่ ๘ (ตอ่ )

เร่อื ง ตำนำนพื้นบำ้ นสุพรรณบรุ ี : ตำนำนบ้ำนคอวงั

ตอนที่ ๔ นกั เรยี นอา่ นใบความรทู้ ี่ ๘ เรอ่ื ง ตานานพ้นื บา้ นสพุ รรณบรุ ี : ตานานบา้ นคอวัง แล้วเตมิ คาใน
ช่องว่างต่อไปนใ้ี หถ้ ูกต้องและเหมาะสม

๑. นักเรยี นอธิบายท่มี าของ “ตานานบา้ นคอวงั ” มาพอเข้าใจ
....ตานานบา้ นคอวังเป็นตานานทเี่ ก่ียวกบั วังใต้น้าของจระเข้ตาเพชร เปน็ ที่ทจี่ ระเข้ขดุ วังอาศยั อยู่ใต้
น้า ซงึ่ มวี ังนา้ วน สามารถเดนิ ทางทะลุได้ เรียกพ้ืนทตี่ รงท่ที ะลุวา่ คอวงั ซง่ึ เป็นตานานทีเ่ กีย่ วพันกับ
ตานานวังตาเพชร และเป็นทีม่ าของ “ตานานบ้านคอวงั ”

๒. ทอี ยอู่ าศัยของจระเข้ตาเพชรมีลกั ษณะอย่างไร
....ขดุ วงั ใตน้ ้าเพอ่ื ใช้เป็นทพ่ี กั อาศัย

๓. นักเรยี นคิดวา่ จระเขต้ วั นี้ มลี กั ษณะนสิ ัยอย่างไร จงอธิบายพรอ้ มใหเ้ หตผุ ลประกอบ
.....เป็นจระเข้ท่ชี อบเท่ียวเตร่ อาศัยอยใู่ นวังของตนเอง มนี สิ ยั ไม่เกเร

๔. เหตุใดมะพรา้ วท่จี มนา้ จึงมาโผล่ท่ีบ้านคอวงั ได้
.....เพราะมีวังนา้ วนอยู่บริเวณนัน้ สามารถดดู มะพรา้ วใหจ้ บนา้ และไปโผล่อีกทห่ี นง่ึ คอื คอวังได้

๕. นกั เรียนได้ขอ้ คิดในการดารงชวี ติ อย่างไรบา้ ง จากการอ่าน “ตำนำนบำ้ นคอวงั ”
....จระเขต้ าเพชร ชอบเที่ยวเตร่ ไมเ่ กเร เปน็ แนวทางให้มนษุ ยท์ ี่ชอบทอ่ งเทยี่ ว ควรแสวงหาความรู้
ไม่เกเรเที่ยวระรานผู้อน่ื ชวี ิตก็จะพบแต่ความสุข

ตอนที่ ๕ นักเรียนอ่านใบความรู้ท่ี ๘ เร่ือง ตานานพ้ืนบ้านสุพรรณบุรี : ตานานบ้านคอวัง แล้วจดบันทึก
ขอ้ ความที่สาคญั อย่างย่อ ตามความเข้าใจของนกั เรียน

บนั ทึกควำมรจู้ ำกกำรอำ่ น

ตานานบ้านคอวัง เป็นตานานท่ีเก่ียวกับสถานท่ี ท่ีพักอาศัยของจระเข้ตาเพชร ซ่ึงเป็นตานานที่
เกี่ยวพันกับตานานวังตาเพชร จระเข้ได้ขุดวังใต้น้าอาศัยอยู่ ซึ่งขุดคลองทะลุมาถึงคอวัง เป็นจระเข้ท่ีชอบ
ท่องเที่ยว มีนิสยั ไมเ่ กเร พนื้ ทค่ี อวังเปน็ บรเิ วณน้าวน มพี ลังดูงดดู สง่ิ ของจากทีอ่ น่ื ใหม้ าโผล่ทค่ี อวังได้ ปัจจุบัน
เปน็ แหล่งท่องเทีย่ ว มบี ้านทรงโบราณใหเ้ ท่ียวชม

สืบวิถีพนื้ บ้าน สานตานานสพุ รรณบุรี ๑๑๑

แนวคำตอบ ใบกิจกรรมท่ี ๙

เร่อื ง ตำนำนพ้นื บำ้ นสุพรรณบรุ ี : ตำนำนเขำนมนำง

ตอนที่ ๑ นักเรียนอ่านใบความรู้ท่ี ๙ เรื่อง ตานานพ้ืนบ้านสุพรรณบุรี : ตานานเขานมนาง แล้วเติม

บทประพันธ์ส่วนที่หายไปในช่องวา่ งตอ่ ไปนี้ให้ถูกต้องและเหมาะสม

๑. เกริ่น เอ่อ เออ้ เอ๊อ... เออ่ เอ้งิ เออ้ ... เออ่ เอง้ิ เอย.

จะขอเกริ่นกลอนเพลง เปน็ เพลงอีแซวสพุ รรณ (เอิง เออ่ เอย)

เรือ่ งสาวงามลาวัลย์ มีผิวพรรณผอ่ งใส (เอ่อ เอ้อ เอ๊ย)

เป็นหญงิ สาวแสนสวย ร่ารวยเสนห่ ์นัก

ใครเหน็ กห็ ลงรกั สมคั รเป็นแฟนชดิ ใกล้

นางชอ่ื พิมสุราไลย อาศยั อยู่โดดเด่ียว

นางอยู่เพียงคนเดียว ไม่เคยเทยี่ วไปไหน

๒. เอ้ย.. เผอิญมีชายหนมุ่ ทง้ั สองรมุ เข้าไปชว่ ย

เพราะหลงรกั สาวสวย ตา่ งวางมวยวนุ่ วาย
ชกตอ่ ยกันชุลมนุ นางวง่ิ วนุ่ หลบหนี
เม่อื เกิดเหตุเชน่ น้ี พมิ จึงหนขี ึน้ เขาใหญ่

๓. เอย้ .. ตาสนี นท์มวี ชิ า แปลงกายาเปน็ งู

นางพิมทาสมาธอิ ยู่ ไมเ่ หน็ งูชดิ ใกล้
นงั่ สมาธแิ ลว้ นางแนแ่ น่วเข้านอนงู
แปลงกายเขา้ ไปกอ่ น รัดอาภรณ์นางไว้

๔. เอย้ .. นางตกใจคว้ามีด นาไปกรีดคองู

ทันใดน้นั ร่างของงู หมดทางสู้กระเด็นไป
งกู ลับกลายเปน็ คน แมห่ นา้ มลเศรา้ โศก
เพราะความงามต้องโศลก ชายทงั้ โลกตอ้ งตาย

นางพมิ นนั้ โศกศัลย์ ทุกวนั คืนหมองหมน่
เพราะนางไดฆ้ ่าคน แสนทกุ ขท์ นหัวใจ

๕. เอ้ย.. นางพิมสุราไลย ตดั สินใจตดั นม
ทั้งสองขา้ งข่ืนขม ขว้างเข้านมท้งิ ไป

นมทีน่ างขวา้ งปา กาลตอ่ มาเปน็ ภเู ขา
มชี อื่ ครัง้ กาลเก่า เรียก “ภเู ขานมนาง” นนั่ ไง

คติเตือนเพือ่ นให้รู้ จะหาค่คู รอบครอง (เอิง เอ่อ เอย)
เลอื กทเ่ี ราชอบตอบสนอง จะไมห่ มองหม่นไหม้ (เอ่อ เออ้ เอย๊ )

สบื วถิ ีพนื้ บา้ น สานตานานสุพรรณบุรี ๑๑๒

แนวคำตอบ ใบกจิ กรรมที่ ๙

เรอ่ื ง ตำนำนพื้นบำ้ นสุพรรณบุรี : ตำนำนเขำนมนำง

ตอนที่ ๒ นักเรียนอา่ นใบความรู้ที่ ๙ เรื่อง ตานานพื้นบ้านสุพรรณบุรี : ตานานเขานมนาง แล้วให้นักเรียน
จับคู่คาที่มีความสัมพันธ์สอดคล้องกัน และนาคาตอบด้านขวามือ มาเติมลงในช่องคาถามด้านซ้ายมือให้

ถกู ต้อง

คำถำม คำตอบ

....จ..... ๑. ชือ่ ของหญิงสาวทเ่ี ปน็ ท่มี าของตานานเขานมนาง ก. นายสงัดและนายสงา่
....ฌ.... ๒. การอาศยั อย่คู นเดียว ไม่มีครอบครวั ข. เขาใหญ่
....ช..... ๓. สิง่ ที่นางพมิ สุราไลยไมส่ นใจ และไม่อยากมี ค. นม
....ก..... ๔. สองชายหนุ่มท่ีคดิ จะเก้ียวและฉดุ นางพมิ สุราไลย
....ข..... ๕. สถานท่ีท่นี างพิมหนจี ากชายหนมุ่ ทรี่ มุ แย่งชงิ นาง ง. ความงาม
จ. พิมสุราไลย
....ซ..... ๖. ชายท่แี ปลงกายเป็นงู หวังจะเก้ยี วพานางพิมสุราไลย
....ญ.... ๗. อาวธุ ทีน่ างพิมใช้กรดี คองทู ่พี ยายามจะลวนลามนาง ฉ. อาภรณ์
.....ง.... ๘. สิ่งท่ีทาให้นางพิมตอ้ งลาบาก ช. สามี
ซ. ตาสีนนท์
....ฉ..... ๙. เสอ้ื ผ้า เครื่องแตง่ กายของนางพมิ สรุ าไลย
....ค..... ๑๐. อวัยวะทน่ี างพมิ ตัดทงิ้ จนกลายเปน็ ตานาน ฌ. โดดเด่ียว
ญ. มีด
เขานมนาง

ตอนที่ ๓ ให้นักเรียนใส่เครื่องหมาย ✓ หน้าข้อความท่ีถูกต้อง และใส่เครื่องหมาย × หน้าข้อความ

ทไ่ี มถ่ ูกต้องจากการอา่ นใบความรู้ท่ี ๕ เร่อื ง ตานานพื้นบ้านสพุ รรณบุรี : ตานานบางปลาม้า
......×......๑. ตานานเขานมนาง เปน็ สถานที่ทไ่ี มม่ อี ยจู่ รงิ
.... ✓.... ๒. ตานานเขานมนาง เกิดจากความงามของสตรีเปน็ ต้นเหตุ
......×.... ๓. นางพมิ สรุ าไลยมคี วามภาคภูมิใจในความงามของตน ท่ีทาให้ชายหนมุ่ หลงใหล
......✓... ๔. นายสงดั และนายสง่าพยายามจะลวนลามนางพมิ สรุ าไลย

......×......๕. นางพมิ สุราไลยมนี ิสยั เหน็ แก่ตัว เย่อหย่ิง จึงตอ้ งไปอาศยั อย่บู นเขาคนเดยี ว
.......×.....๖. นางพมิ สรุ าไลยตดั นมทง้ิ เพียงข้างเดยี ว กลายเปน็ ภูเขานมนางหน่ึงลกู
......✓.... ๗. ความงามของนางพมิ สุราไลยทาให้นางมแี ต่ความทกุ ข์
..... ✓.... ๘. ตาสนี นท์แปลงร่างเปน็ งเู พราะต้องการเกีย้ วพาราสีนางพิมสรุ าไลย
......✓.... ๙. หน้าอกของนางพมิ สรุ าไลยตดั ท้ิงแลว้ โยนทงิ้ กลายเปน็ ภเู ขานมนาง
......×..... ๑๐. นางพิมสรุ าไลยฆ่างแู ปลงตาย ด้วยความเสียใจจงึ ฆา่ ตัวตายตาม

สืบวถิ พี น้ื บ้าน สานตานานสุพรรณบรุ ี ๑๑๓

แนวคำตอบ ใบกิจกรรมที่ ๙

เร่อื ง ตำนำนพน้ื บำ้ นสุพรรณบรุ ี : ตำนำนเขำนมนำง

ตอนท่ี ๔ นกั เรยี นอา่ นใบความรู้ท่ี ๙ เร่อื ง ตานานพ้ืนบ้านสพุ รรณบุรี : ตานานเขานมนาง แลว้ เติมคาใน
ช่องวา่ งตอ่ ไปนี้ให้ถูกตอ้ งและเหมาะสม

๑. นักเรียนอธิบายท่ีมาของตานานเขานมนาง
.....เขานมนาง เป็นตานานของสถานท่ีท่ีเกิดจากความงามของนางพิมสุราไลย ที่ความสวยเป็นท่ี
หมายปองของชายหนุม่ แต่นางไม่สนใจชายใด นางจึงหนีไปอาศัยอย่บู นเขาใหญ่ แต่สดุ ท้ายนางก็ได้
ฆ่าคนท่ีแปลงร่างงตู ายเพราะพยายามลวนลามนาง ด้วยความเสียใจและเบ่ือหน่าย นางจึงตัดสนิ ใจ
ตัดนมทง้ิ และโยนไปจนกลายเป็นภูเขานมนางในปัจจุบัน

๒. นักเรยี นวิจารณล์ ักษณะนสิ ัยของนางพิมสุราไลยมาพอเขา้ ใจ
......นางเปน็ ผูห้ ญิงทมี่ คี วามม่งุ มั่น จิตใจแน่วแน่ มีความกล้าหาญและใจเดด็ ไมแ่ พช้ ายชาตรี สมควร
เอาสิ่งเหล่าน้เี ปน็ แบบอยา่ งในการใช้ชีวิต ท่ไี มเ่ ชอ่ื ถอื ใครงา่ ย ๆ ทาสง่ิ ใดอย่างมีสติรอบคอบ

๓. เพราะสาเหตใุ ดนางพิมสุราไลย จึงหลบเลีย่ งสังคมและมาอาศัยบนภเู ขาเพียงลาพัง
.....นางร้สู ึกเบ่ือหนา่ ยชายหนุ่มท่ีพยายามจะเก้ียวพาราสีนาง เพราะนางไม่ประสงคจ์ ะมสี ามี

๔. สาเหตุหลักของการเกดิ ตานานเขานมนาง คอื อะไร
.....โศกนาฏกรรมอนั เกดิ จากความงามของสตรีเป็นเหตุ แห่งการแย่งชงิ แก่งแยง่ และต้องการยึด
ครอง

๕. นกั เรยี นไดข้ ้อคดิ ในการดารงชีวิตอย่างไรบ้างจากตานาน “เขำนมนำง”
......การจะทาการส่ิงใดต้องมีความรอบคอบ มีสติสัมปชญั ญะ รู้จักการดแู ละและปอ้ งกันตนเองให้
ปลอดภยั

ตอนท่ี ๕ นักเรียนอ่านใบความรู้ที่ ๙ เร่ือง ตานานพื้นบ้านสุพรรณบุรี : ตานานเขานมนาง แล้วจดบันทึก
ขอ้ ความท่ีสาคัญอย่างย่อ ตามความเขา้ ใจของนกั เรียน

บันทึกควำมรู้จำกกำรอ่ำน
นางพมิ สรุ าไลย เป็นหญงิ สาวท่ีอาศยั อยู่เพยี งลาพัง ไม่เคยไปเท่ียวท่ีไหนและไม่คิดจะมีสามี วันหนงึ่
นางไปทาบุญระหว่างทางเจอนายสงัดและนายสง่า พยายามจะเกี้ยวพาราสีและฉุดเธอและมีชายหนุ่มอีกคน
เข้ามารุมด้วย ต่างต่อสู้กันเพื่อแย่งชิงนางพิม นางพิมจึงหนีขึ้นไปอยู่บนเขาใหญ่ ไม่มีผู้คน หาเลี้ยงตนด้วย
ผลไม้ วันหน่ึงตาสีนนท์ซึ่งเป็นพรานป่า มีอาคมมาเจอนางพิมกห็ ลงรัก จึงแปลงกายเป็นงเู ข้าไปเกยี้ วพาราสี
นางพิม นางพิมตกใจใช้มีดปาดคองู งูจึงกลายร่างเป็นคน นางพิมเสียใจมาก คิดว่าความงามของนางเป็น
สาเหตขุ องเรื่องท่งั หมด นางจงึ ตัดสินใจตัดนมของตนเองทง้ั สองข้าง แล้วโยนทิ้งไป กลายเปน็ ภเู ขานมนางใน
ปจั จบุ ัน

สบื วิถีพ้ืนบ้าน สานตานานสพุ รรณบรุ ี ๑๑๔

แนวคำตอบ ใบกจิ กรรมที่ ๑๐

เรือ่ ง ตำนำนพ้นื บำ้ นสุพรรณบุรี : ตำนำนบ้ำนเก้ำห้อง

ตอนท่ี ๑ นักเรียนอ่านใบความรู้ที่ ๑๐ เรื่อง ตานานพื้นบ้านสุพรรณบุรี : ตานานบ้านเก้าห้อง แล้วเติม
บทประพนั ธ์ส่วนทหี่ ายไปในช่องวา่ งต่อไปน้ใี หถ้ กู ตอ้ งและเหมาะสม

๑. เกร่ิน เอ่อ เอ้อ เออ๊ ... เอ่อ เอ้ิง เอ้อ... เอ่อ เองิ้ เอย.

มีผเู้ ฒา่ เล่าขาน คร้ังโบราณนานมา (เอิง เออ่ เอย)

ไดม้ ีทพั พม่า ไลเ่ ข่นฆ่าศัตรพู า่ ย (เอ่อ เอ้อ เอ๊ย)

รกุ ไลล่ าวเวยี งจนั ทร์ จนเหหันถอยหนี
ลาวบ่ายหน้าหลบลี้ แตกรน่ หนลี อ่ งใต้

มาถึงถ่นิ ฐานไทย มที ิวไมโ้ สภา
จึงรีบลดั ตรงมา ถงึ บางปลาม้าเมืองใหม่

๒. เอ้ย.. จึงไดต้ ง้ั ถิน่ ฐาน สรา้ งบา้ นครอบครอง

ปลูกบ้านมีสหี่ อ้ ง ช่วยปกปอ้ งคมุ้ ภยั

อย่มู าไม่นานชา้ เรอื นประชาถกู ไหม้หมด
ชาวเวยี งจนั ทรร์ ันทด ชวี ติ หมดความหมาย

๓. ด้วยความหวาดระแวง ขนุ กาแพงผนู้ า้

ส่ังโหราผู้เลิศล้า ชว่ ยช้ีนาทางให้
โหรทานายทายวา่ ต้องหาทางชว่ ยแก้

มเี คล็ดลบั ดีแท้ อย่ายอมแพ้เพทภัย
ให้สร้างบา้ นขึน้ ใหม่ ตามเงื่อนไขมีเกา้ หอ้ ง

สร้างศาลไวร้ บั รอง ชนทั้งผองกราบไหว้

ยกศาลปู่เจา้ ย่าเมือง จะร่งุ เรืองหนกั หนา
คมุ้ ครองผ่องโสภา ชาวประชาปลอดภัย

๔. เอย... เมอ่ื ร้ชู ัดเหน็ ช่อง จึงสนองอนุมัติ

ชว่ ยกนั เจนจัด เร่งตัดหาไมไ้ ผ่

สรา้ งบา้ นใหม้ เี ก้าห้อง จะได้หายขอ้ งขัด
ชาวเวียงจันทร์นัน้ สนั ทัด จดั สร้างสวยสดใส

๕. ปัจจบุ ันยา่ นน้ี ยังมีบ้านให้ชม

แสนสวยงามเหมาะสม คนนิยมบา้ นเรือนไทย
เป็นเรือนไทยไม้สกั รู้จกั กันทว่ั ย่าน

คือเรอื่ งราวสืบสาน เปน็ ตานานเกรยี งไกร

ให้ชอ่ื บา้ นเก้าห้อง อย่ใู กลค้ ลองนาวา (เอิง เออ่ เอย)
ท่ีอาเภอบางปลามา้ เชิญท่านมาเรว็ ไว (เออ่ เอ้อ เอย๊ )

สืบวิถีพืน้ บา้ น สานตานานสพุ รรณบรุ ี ๑๑๕

แนวคำตอบ ใบกจิ กรรมท่ี ๑๐

เรื่อง ตำนำนพ้ืนบำ้ นสุพรรณบรุ ี : ตำนำนบ้ำนเกำ้ หอ้ ง

ตอนท่ี ๒ นักเรียนอ่านใบความรู้ที่ ๑๐ เร่ือง ตานานพื้นบ้านสุพรรณบุรี : ตานานบ้านเก้าห้อง แล้วให้

นักเรียนจับคู่คาที่มีความสัมพันธ์สอดคล้องกัน และนาคาตอบด้านขวามือ มาเติมลงในช่องคาถามด้าน
ซ้ายมือให้ถกู ตอ้ ง

คำถำม คำตอบ
.....ช.... ๑. กองทัพทไ่ี ลเ่ ขน่ ฆ่าลาวเวยี งจันทร์ ก. แม่น้าท่าจนี
.....จ.... ๒. สถานท่ีท่ลี าวเวยี งจันทร์หลบหนมี าตง้ั รกราก ข. ขนุ กาแพง

.....ก.... ๓. แมน่ า้ ทต่ี ั้งของตานานบ้านเกา้ หอ้ ง ค. โหรา
.....ญ.... ๔. จานวนหอ้ งทีป่ ลูกบา้ นคร้ังแรก ง. ศาลปู่เจ้าย่าเมือง

.....ข.... ๕. หัวหนา้ ท่ีสัง่ ใหโ้ หรทานายเพอื่ หาทางแก้ไขหลังชุมชน จ. อาเภอบางปลามา้
ถกู ไฟไหม้ ฉ. ไม้ไผ่
ช. พม่า
.....ค.... ๖. ผูท้ านายวา่ ให้สร้างบ้านใหม่เป็นเก้าหอ้ งเพอื่ แก้เคล็ด
ซ. เพอ่ื แก้เคลด็
.....ง.... ๗. ศาลท่ีสร้างข้ึนเพื่อเคารพบชู าหลงั สรา้ งบา้ นเก้าห้อง ฌ. เรือนไมส้ ัก
.....ฉ.... ๘. วัสดุท่ีใชใ้ นการสรา้ งบ้านเกา้ หอ้ ง
ญ. ส่หี ้อง
.....ซ.... ๙. สาเหตุทส่ี รา้ งบา้ นเกา้ หอ้ งขึ้นใหมแ่ ทนสหี่ ้อง
....ฌ..... ๑๐. เรือนไม้ปจั จุบนั ทบ่ี ้านเก้าห้อง สาหรับเป็นแหล่ง

ทอ่ งเท่ียว

ตอนที่ ๓ ให้นักเรียนใส่เครื่องหมาย ✓ หน้าข้อความที่ถูกต้อง และใส่เคร่ืองหมาย × หน้าข้อความ

ทไ่ี ม่ถูกตอ้ งจากการอา่ นใบความรูท้ ี่ ๑๐ เรอ่ื ง ตานานพน้ื บ้านสพุ รรณบรุ ี : ตานานบ้านเก้าหอ้ ง
.....✓..... ๑. ชาวพมา่ ไล่เข่นฆา่ และขับไล่ลาวเวยี งจันทร์
.....✓..... ๒. ชาวลาวเวยี งจันทร์หลบหนแี ละอพยพมายงั อาเภอบางปลาม้า
.....✓..... ๓. ชาวลาวเร่มิ สรา้ งชุมชนโดยเริม่ ประกอบอาชีพทาไร่ ไถนา

.....×...... ๔. ครั้งแรกทีส่ รา้ งชุมชน คือเริม่ สร้างบา้ นห้าห้อง

.....×...... ๕. วสั ดทุ น่ี ามาสร้างบา้ นเก้าหอ้ งทาจากไม้สักทองท้งั หมด

.... ✓..... ๖. ขนุ กาแพงเปน็ ผนู้ าของชุมชนบ้านเกา้ หอ้ ง
.... ✓..... ๗. โหราทานายว่าวธิ ีแกเ้ คลด็ ภัยทเี่ กดิ ขนึ้ ตอ้ งสร้างบา้ นเก้าหอ้ งขน้ึ แทน
.... ✓..... ๘. ศาลปเู่ จ้ายา่ เมอื งสร้างขึ้นหลงั จากการสร้างบ้านเกา้ ห้อง

.....×...... ๙. สาเหตทุ ่ีสร้างบา้ นเก้าหอ้ งขึน้ แทนบา้ นส่หี ้องเพราะภาวะนา้ ท่วมชุมชน

.....×...... ๑๐. บา้ นเก้าหอ้ งตั้งอยู่ใกลค้ ลองบางปะกง อาเภอบางปลาม้า จงั หวัดสพุ รรณบรุ ี

สืบวิถีพ้นื บ้าน สานตานานสพุ รรณบุรี ๑๑๖

แนวคำตอบ ใบกจิ กรรมที่ ๑๐ (ตอ่ )

เรื่อง ตำนำนพืน้ บำ้ นสุพรรณบุรี : ตำนำนบำ้ นเก้ำห้อง

ตอนที่ ๔ นักเรียนอา่ นใบความรู้ที่ ๑๐ เรื่อง ตานานพนื้ บา้ นสุพรรณบุรี : ตานานบ้านเก้าหอ้ ง แลว้ เตมิ คาใน
ช่องว่างต่อไปนใ้ี ห้ถูกต้องและเหมาะสม

๑. สาเหตุท่ีชาวลาวเวยี งจันทร์อพยพมาต้ังถน่ิ ฐานทีบ่ ้านเก้าห้องคืออะไร
......ถกู กองทพั พมา่ ไลเ่ ข่นฆา่ จงึ พากันอพยพยา้ ยถน่ิ ฐาน

๒. จงอธบิ ายลักษณะการสรา้ งชุมชนของชาวลาวในช่วงเรม่ิ แรก
.......พบที่ว่างจึงพากนั จับจองแสดงความเป็นเจ้าของ รมิ แมน่ ้าทา่ จนี รว่ มมือกนั ก่อสร้างท่พี ักอาศัย
แผว้ ถางป่า ปลุกพชื หมนุ เวยี นและทาไร่ไถนาเปน็ อาชีพหลัก

๓. สาเหตุของการสร้างเกา้ หอ้ งแทนบา้ นส่ีห้องขึ้นใหม่ คืออะไร
.....บ้านสหี่ ้องเดมิ ถกู ไฟไหม้ จงึ ต้องสร้างใหมท่ ดแทน แตเ่ พ่ือแก้เคล็ด โหรทานายวา่ ควรจะสรา้ งเป็น
บา้ นเกา้ หอ้ ง และสร้างศาลปเู่ จ้ายา่ เมอื งไวเ้ คารพบูชา

๔. ปจั จบุ นั เราสามารถไปเย่ียมชนบ้านเกา้ หอ้ งไดท้ ใ่ี ด และมสี ถานท่ีทอ่ งเที่ยวอะไรบ้าง
......อาเภอบางปลาม้า จงั หวดั สุพรรณบรุ ี มีบา้ นเก้าห้อง มเี รอื นไม้สกั ไว้ใหเ้ ย่ยี มชม สวยงามมาก

๕. นักเรยี นได้ขอ้ คดิ ในการดารงชีวติ อยา่ งไรบา้ งจาก “ตำนำนบำ้ นเก้ำห้อง”
.....มนษุ ย์เราแมจ้ ะเจอปัญหาและอุปสรรคใด ๆ หากเรามีความมุ่งมน่ั ตง้ั ใจไมย่ ่อท้อต่ออุปสรรคกจ็ ะ
สามารถผ่านพน้ วกิ ฤตน้ไี ปได้

ตอนท่ี ๕ นักเรียนอ่านใบความรทู้ ่ี ๑๐ เรือ่ ง ตานานพ้นื บ้านสุพรรณบุรี : ตานานบา้ นเก้าห้อง แล้วจดบนั ทึก
ข้อความทส่ี าคัญอย่างย่อ ตามความเข้าใจของนกั เรยี น

บันทกึ ควำมรู้จำกกำรอำ่ น

ชาวลาวเวียงจันทร์ ถูกพม่าไล่เข่นฆา่ จึงอพยพมาตั้งถ่ินฐาน โดยการจับจองที่วา่ งในเขตอาเภอบาง
ปลาม้า ริมแม่น้าท่าจีน ต่างพากันจับจองที่เพ่ือประกอบอาชีพปลุกพืชหมุนเวียนและทาไร่ไถนาและพึ่งพา
อาศัยกัน เหมือนคนไทยคนหนึ่ง ร่วมกนั สร้างบา้ นสห่ี อ้ ง ตอ่ มาไม่นานบา้ นถูกไฟไหม้ ขุนกาแพงหวั หน้าจงึ สั่ง
ให้โหราทานายเพ่ือหาทางแก้ไข โหราแนะนาว่าให้สร้างบ้านเก้าห้องเพ่อื แก้เคล็ดแทนและให้สร้างศาลปู่เจา้
ย่าเมืองไว้สาหรับเคารพบูชา ชาวบ้านจึงพากันตัดหาไม้ไผ่มาร่วมกันสร้างบ้านเก้าห้อง บ้านเก่าทรุดโทรม
ปัจจบุ นั จงึ กลายมาเปน็ เรือนไทย ซ่งึ เป็นทมี่ าของตานานบา้ นเกา้ หอ้ งในปัจจบุ นั

สบื วถิ พี นื้ บ้าน สานตานานสพุ รรณบรุ ี ๑๑๗

แนวคำตอบ ใบกิจกรรมที่ ๑๑

เรอื่ ง สบื วถิ พี ้นื บำ้ น สำนตำนำนสุพรรณบุรี

ตอนท่ี ๑ ให้นักเรียนค้นหาคาศัพท์จากใบความรู้ที่ ๑ – ๑๐ เรื่อง สืบวิถีพื้นบ้าน สานตานานสุพรรณบุรี
ท่ีมีใจความตรงกับความหมายที่กาหนดให้ในด้านล่างท้ังในแนวนอนและแนวตั้ง แล้วนามาเติมในปริศนาอักษร
ไขว้ตอ่ ไปน้ี

๑.ท่ ๓.บ้

๑.พ ม่ ำ ำ

จี ๒.ต ำ น ำ น

นค

๓.จ ร ะ ๒.เ ข้ อ

๔.ร ก้ วั

๔.บ ำ ง ป ล ำ ม้ ำ ง

หู ห้

๕.ล อ

๕.เ ข ำ น ม น ำ ง

ว

ความหมายของคาศพั ท์ จากใบความรู้ท่ี ๑ - ๑๐ เรอื่ ง สืบวิถพี ื้นบา้ น สานตานานสุพรรณบรุ ี

แนวตั้ง แนวนอน
๑) แมน่ ้าตน้ กาเนิดตานานบา้ นคอวงั ๑) ช่อื ชนชาติที่เปน็ ท่มี าของตานานบางปลาม้า

๒) ตานานการสร้างบ้านของชาวลาวอพยพ ๒) เร่ืองเล่าท่มี มี านาน อธบิ ายที่มาของสถานที่
๓) ตานานเกย่ี วกับท่ีอาศัยของจระเข้ตาเพชร ๓) สตั ว์ท่ีเปน็ ตน้ กาเนดิ ของตานานวังตาเพชร
๔) ชือ่ เทพทคี่ อยไลก่ นิ พระอาทติ ยก์ บั พระจนั ทร์ ๔) ตานานทเ่ี กยี่ วกับการอาศยั ของปลาอยู่อย่าง

๕) ชนชาติแรกท่ีสร้างตานานบา้ นเกา้ หอ้ ง ชกุ ชุม
๕) ตานานที่เก่ยี วกับความงามของสตรเี ป็นเหตุ

สืบวิถพี ื้นบา้ น สานตานานสพุ รรณบรุ ี ๑๑๘

แนวคำตอบ ใบกิจกรรมที่ ๑๒

เรื่อง สืบวิถีพน้ื บำ้ น สำนตำนำนสพุ รรณบรุ ี

เรื่อง ควำมหมำยและประเภทของวรรณกรรม
ท้องถน่ิ

ตอนท่ี ๑ นักเรียนอ่านใบความรู้ที่ ๑ - ๑๐ เรื่อง สืบวิถีพื้นบ้าน สานตานานสุพรรณบุรีดี สรุปใจความ
สาคัญเป็นแผนผงั ความคดิ แล้วเรยี บเรยี งโดยใชส้ านวน การเขยี นของตนเอง

p

ควำมหมำย ตำนำน ตำนำนพื้นบ้ำน
สุพรรณบรุ ี
เร่ืองเล่าท่ีมีมานาน เป็นเรื่อง ที่มำของตำนำน
เ กี่ ย ว กั บ ก า ร อ ธิ บ า ย ท่ี ม า ข อ ง ตานานบางปลามา้
โบราณวัตถุ โบราณสถาน และสิ่ง มาจากความเช่ือของบุคคล ตานานบางแมห่ มา้ ย
ตา่ ง ๆ ของท้องถ่ินนัน้ ๆ ใ น ท้ อ ง ถ่ิ น แ ล ะ ส ภ า พ ข อ ง ตานานวังตาเพชร
ท้องถน่ิ นั้น ตานานบา้ นคอวงั
เน้ือหำของตำนำน ตานานเขานมนาง
ตานานบา้ นเก้าห้อง

เป็นตานานเกี่ยวกับสถานท่ี คำศัพท์และสำนวน
เนื้อหาก็จะมุ่งเน้นให้มีตัว
ภาษาทใี่ ช้ถ้อยคางา่ ยๆ เปน็
ล ะ ค ร ด า เ นิ น เ ร่ื อ ง ต า ม ภาษาในทอ้ งถน่ิ
เหตุการณ์ให้สัมพัน ธ์ กั บ
สถานท่ี

บรรณำนุกรม