นิทานชาดก

[วนั ท]่ี [ช่อื เรอ่ื งเอกสาร]

[ชอ่ื เรอ่ื งรองของเอกสาร]

as

[ชอ่ื บรษิ ทั ]

๑

แบบทดสอบก่อนเรียน

การอ่านจบั ใจความสาคญั นทิ าน ช้ันประถมศึกษาปี ท่ี ๔

กลุ่มสาระการเรียนรู้ภาษาไทย

คาชี้แจง ใหน้ กั เรียนเลอื กคำตอบท่ีถูกที่สุดเพยี งคำตอบเดียวและทำเครื่องหมำย
() ลงในกระดำษคำตอบ (๑๐ คะแนน)

อ่านนิทานต่อไปนีแ้ ล้วตอบคาถามข้อ ๑ – ๒

แพะกบั ผลองุ่น
มีแพะตวั หน่ึงหนีกำรไล่ลำ่ ของนำยพรำนเขำ้ ไปหลบซ่อนตวั ใตต้ น้ อง่นุ
เม่ือมนั แน่ใจวำ่ พน้ จำกอนั ตรำยแลว้ มนั กล็ ุกข้นึ แลว้ เร่ิมกินผลองุ่นรวมท้งั ใบ
ของตน้ องุ่นที่มนั มำอำศยั หลบภยั อยู่ ส่วนนำยพรำนที่อยไู่ ม่ไกลนกั ไดย้ นิ เสียง
ใบไมไ้ หว จึงหวนกลบั มำพบวำ่ แพะกำลงั กินองุ่นอยกู่ ็ยงิ แพะจนถงึ แก่ควำม
ตำย กำรกระทำของนำยพรำนในคร้ังน้ีนบั วำ่ สมควรที่แพะผลู้ ำเลิกบญุ คุณตอ่
ตน้ องนุ่ ควรไดร้ ับเป็นอยำ่ งยง่ิ

ที่มำ : http//www.school.net.th/library/create.../10000-2827

๑. ใจควำมสำคญั ของนิทำนน้ีคืออะไร
ก. แพะไม่รู้บญุ คุณของตน้ องุ่น
ข. แพะหนีกำรไลล่ ำ่ ของนำยพรำน
ค. นำยพรำนยงิ แพะจนถึงแก่ควำมตำย
ง. แพะกินผลองนุ่ รวมท้งั ใบของตน้ องุ่น

๒

๒. กำรกระทำในขอ้ ใดของแพะท่ีทำใหม้ นั ตอ้ งตำย
ก. แพะกินเสียงดงั
ข. แพะร้องเสียงดงั
ค. แพะเหยยี บใบไมด้ งั
ง. แพะกินใบองนุ่ ที่มนั ใชห้ ลบซ่อนตวั

อ่านนิทานต่อไปนีแ้ ล้วตอบคาถามข้อ ๓ – ๕

ไก่ตวั ผูส้ องตวั อยใู่ นเลำ้ เดียวกนั ในเลำ้ น้นั มีไก่ตวั เมียอยหู่ ลำยตวั แต่วสิ ัย
ของไก่ตวั ผูพ้ ่อเลำ้ ซ่ึงมกั ไม่ยอมจะกม้ หัวให้แก่กนั มนั จึงมกั จะตีกนั อยู่เสมอ
เพรำะสำเหตุท่ีจะแยง่ เป็นพ่อเลำ้ ครอบครองไก่ตวั เมียท้งั หมดแต่เพียงผเู้ ดียว วนั
หน่ึง ไก่ตวั ผทู้ ้งั คู่ก็เกิดปะทะกนั อย่ำงหนกั ถึงขนำดแพช้ นะ ไก่ตวั ท่ีแพต้ อ้ งหนี
ไป หลบๆ ซ่อนๆ อยใู่ นมุมมืด ไมก่ ลำ้ ออกมำตีอีกส่วนไก่ตวั ท่ีชนะน้นั ก็ลิงโลด
ใจวำ่ ตนเองเป็นผชู้ นะถึงกบั กระโดดข้ึนไปยนื เกำะอยบู่ นเสำร้ัวเลำ้ แลว้ ตีปี กส่ง
เสียงดงั ลน่ั บอกควำมเป็นผชู้ นะ นกอินทรีตวั หน่ึงบินผำ่ นมำเห็นเขำ้ ก็บินลงมำ
โฉบเอำไก่พ่อเลำ้ ตวั น้นั ดว้ ยกรงเล็บแหลมคมของมนั ข้ึนไปทนั ที แลว้ พำไปจำก
ท่ีนน่ั ไก่ตวั ท่ีแพเ้ ลยไดเ้ ป็นพอ่ เลำ้ แทน

ท่ีมำ : http//www.kroobannok.com

๓. พฤติกรรมของไก่ท้งั สองตวั เปรียบไดก้ บั สำนวนในขอ้ ใด
ก. หวั เรำะทีหลงั ดงั กวำ่
ข. แพเ้ ป็นพระ ชนะเป็นมำร
ค. เสือสองตวั อยถู่ ้ำเดียวกนั ไม่ได้
ง. คนโง่ยอ่ มเป็นเหยอ่ื ของคนฉลำด

๓

๔. ไก่ตวั ที่ชนะเป็นเหยอ่ื ของนกอนิ ทรีเพรำะอะไร
ก. หลงตวั เอง
ข. ประมำท
ค. ทะนงตน
ง. เยอ่ หยงิ่

๕. ขอ้ คิดที่ไดจ้ ำกเรื่องน้ีคือขอ้ ใด
ก. ควรมีควำมสำมคั คีในหมคู่ ณะ
ข. ไมค่ วรยดึ ติดกบั อำนำจวำสนำ
ค. ควรผกู มิตรดีกวำ่ สร้ำงศตั รู
ง. ไม่ควรรังแกผทู้ ่ีออ่ นแอกวำ่

อ่านนิทานแล้วตอบคาถามข้อ ๖-๑๐

สิงโตตวั หน่ึงมกั จะเท่ียวหำเหยอ่ื ในทงุ่ หญำ้ ที่ววั ๔ ตวั อำศยั หำกินอยู่
หลำยคร้ังแลว้ ท่ีสิงโตเขำ้ จู่โจมพวกววั เพ่อื จบั กินเป็นอำหำร แต่ทุกคร้ังที่สิงโต
ว่ิงเขำ้ ไปทำงใด พวกววั จะยนื หนั หลงั และเอำหำงชนกนั ดงั น้นั ไม่วำ่ สิงโตจะ
เขำ้ ไปทำงใด จะตอ้ งเผชิญกบั เขำโงง้ ๆ ของววั ตวั ใดตวั หน่ึงทกุ คร้ังไป สิงโต
ใชค้ วำมพยำยำมอยนู่ ำนยงั ไม่ประสบควำมสำเร็จสักที แต่แลว้ วนั หน่ึงพวกววั
แยง่ ที่หำกินจึงแตกคอกนั เอง ววั แตล่ ะตวั แยกยำ้ ยไปหำกินตำมลำพงั สิงโตจึง
สบโอกำสเหมำะในกำรลำ่ เหยอื่ คร้ังน้ี

พ.ศรีสมิต. (๒๕๔๗). ๑๐๐ นิทำนอีสป ฉบบั คติเตือนใจ. กรุงเทพฯ : ไพลิน.

๔

๖. ทำไมสิงโตจึงพยำยำมเขำ้ จู่โจมววั
ก. เพรำะตอ้ งกำรทอี่ ยู่
ข. เพรำะสิงโตตอ้ งกำรเอำชนะ
ค. เพรำะววั เคยกลนั่ แกลง้ สิงโต
ง. เพรำะจะจบั ววั กินเป็นอำหำร

๗. ทำไมววั จึงยนื หนั หลงั และเอำหำงชนกนั
ก. เพรำะววั ชอบกำรยนื ลกั ษณะน้ี
ข. เพรำะววั จะกินหญำ้ ไดส้ ะดวก
ค. เพรำะป้องกนั กำรจโู่ จมของสิงโต
ง. เพรำะเขำของววั จะชนกนั ทำใหเ้ จบ็

๘. ขอ้ ใดเป็นเหตกุ ำรณ์สุดทำ้ ย
ก. ววั แยง่ ท่ีหำกิน
ข. ววั ถูกสิงโตทำร้ำย
ค. ววั หำกินตำมลำพงั
ง. ววั ๔ ตวั หำกินร่วมกนั

๙. ววั ถกู สิงโตฆำ่ เพรำะเหตุใด
ก. สิงโตดุร้ำย
ข. สิงโตแขง็ แรงกวำ่
ค. ววั ไม่มีท่ีหลบซ่อน
ง. ววั ทะเลำะกนั และแยกกนั อยู่

๕

๑๐. นิทำนเรื่องน้ีสอนเก่ียวกบั เร่ืองใด
ก. ควำมเมตตำ
ข. ควำมสำมคั คี
ค. ควำมซ่ือสตั ย์
ง. ควำมรอบคอบ

๖

กระดาษคาตอบแบบทดสอบก่อนเรียน

ข้อ ก ข ค ง
๑.
๒.
๓.
๔.
๕.
๖.
๗.
๘.
๙.
๑๐.

๗

ใบความรู้ท่ี ๑
วธิ ีการจับใจความสาคญั

วธิ ีการจบั ใจความสาคญั
วิธีกำรจับใจควำมมีหลำยอย่ำง ข้ึนอยู่กับควำมชอบว่ำอย่ำงไร เช่น

กำรขีดเส้นใต้ กำรใช้สี ต่ำงๆ กัน แสดงควำมสำคัญมำกน้อยของข้อควำม
กำรบนั ทึกยอ่ เป็นส่วนหน่ึงของกำรอ่ำนจบั ใจควำมสำคญั ที่ดี แตผ่ ูท้ ี่ยอ่ ควรยอ่ ดว้ ย
สำนวนภำษำและสำนวนของตนเองไม่ควรยอ่ ดว้ ยกำรตดั เอำขอ้ ควำมสำคญั มำเรียง
ต่อกัน เพรำะอำจทำให้ผูอ้ ่ำนพลำดสำระสำคญั บำงตอนไปอนั เป็ นเหตุให้กำร
ตีควำมผิดพลำดคลำดเคลื่อนได้ วธิ ีจบั ใจควำมสำคญั มีหลกั ดงั น้ี

๑. พจิ ำรณำทีละยอ่ หนำ้ หำประโยคใจควำมสำคญั ของแต่ละยอ่ หนำ้
๒. ตดั ส่วนท่ีเป็นรำยละเอียดออกได้ เช่น ตวั อยำ่ ง สำนวนโวหำร
อปุ มำอุปไมย (กำรเปรียบเทียบ) ตวั เลข สถิติ ตลอดจนคำถำมหรือคำพูดของ
ผเู้ ขียนซ่ึงเป็นส่วนขยำยใจควำมสำคญั
๓. สรุปใจควำมสำคญั ดว้ ยสำนวนภำษำของตนเอง
การพจิ ารณาตาแหน่งใจความสาคญั
ใจควำมสำคญั ของขอ้ ควำมในแต่ละยอ่ หนำ้ จะปรำกฏดงั น้ี

๑. ประโยคใจควำมสำคญั อยตู่ อนตน้ ของยอ่ หนำ้
๒. ประโยคใจควำมสำคญั อยตู่ อนกลำงของยอ่ หนำ้
๓. ประโยคใจควำมสำคญั อยตู่ อนทำ้ ยของยอ่ หนำ้
๔. ประโยคใจควำมสำคญั อยตู่ อนตน้ และตอนทำ้ ยของยอ่ หนำ้
๕. ผอู้ ำ่ นสรุปข้ึนเอง จำกกำรอำ่ นท้งั ยอ่ หนำ้ (ในกรณีใจควำม
สำคญั หรือควำมคิดสำคญั อำจอยรู่ วมในควำมคิดยอ่ ยๆ โดยไม่มี
ควำมคิดท่ีเป็นประโยคหลกั )

๘

ใบความรู้ท่ี ๒
ความรู้เกยี่ วกบั นิทาน

นิทำน หมำยถึง เร่ืองที่เลำ่ สืบตอ่ กนั มำจนกลำยเป็นมรดกทำงวฒั นธรรม
ถ่ำยทอดดว้ ยวิธีมุขปำฐะ (กำรเล่ำสืบต่อกนั มำโดยใชว้ ำจำ) บำงส่วนไดร้ ับกำร
บนั ทึกไวบ้ ำ้ งแลว้

ชำดก เป็นเรื่องที่มีมำกอ่ นพุทธกำล เป็นเรื่องทีเ่ ก่ียวกบั พระโพธิสตั ว์
หรือ เป็นชีวประวตั ิในชำติก่อนของพระพทุ ธเจำ้ คือ สมยั ที่พระองคเ์ ป็นพระ
โพธิสตั วบ์ ำเพญ็ บำรมีเพ่ือตรัสรู้ นนั่ เอง

ชำดก เป็นเรื่องเล่ำคลำ้ ยนิทำน บำงคร้ังจึงเรียกวำ่ “นิทำนชำดก” แตม่ ี
ควำมหมำยแตกตำ่ งจำกนิทำนที่เลำ่ กนั ทว่ั ไป คือ ชำดกเป็นเรื่องที่เกิดข้ึนจริง แต่
นิทำนเป็ นเรื่ องที่แต่งข้ นึ

ชำดกที่ทรงเล่ำน้นั มีนบั พนั เร่ือง หมำยถงึ พระองคไ์ ดเ้ สวยพระชำติเป็น
พระโพธิสตั วน์ บั พนั ชำติ โดยทรงเกิดเป็นมนุษยบ์ ำ้ ง เป็นสัตวบ์ ำ้ ง แตท่ ี่รู้จกั กนั
โดยทว่ั ไป คือ ๑๐ ชำติสุดทำ้ ยท่ีเรียกวำ่ ทศชำติชำดก และชำติสุดทำ้ ยท่ีสุดที่
ทรงเกิดเป็นพระเวสสนั ดร จึงเรียกเร่ืองพระเวสสันดรน้ีวำ่ “เวสสันดรชำดก”

ประเภทของนทิ าน

นิทำนแบง่ เป็นประเภทไดด้ งั น้ี
๑. เทวปกรณ์หรือเทพปกรณมั กลำ่ วถึง โลก จกั รวำล เทวดำ กำเนิด
มนุษยแ์ ละสตั ว์ ตลอดจนบทบำทหนำ้ ที่ของเทวดำและผคู้ รองแผน่ ดินมีอยบู่ ำ้ ง
เช่น เมขลำรำมสูร จนั ทครำส สุริยครำส ฯลฯ

๙

๒. นิทำนศำสนำ มีจุดมุ่งหมำยในกำรสั่งสอนศีลธรรม แก่ประชำชน
และแนะแนวทำงประพฤติปฏิบตั ิ สร้ำงค่ำนิยมและบรรทดั ฐำนทำงออ้ มใหแ้ ก่
สังคม เรื่องรำวเกี่ยวกับนรก สวรรค์ หรือเร่ืองรำวของบุคคลที่ศกั ด์ิสิทธ์ิใน
ศำสนำโครงเรื่องจะยึดพระพุทธศำสนำเป็ นสำคญั เช่น ทำดีไดด้ ี ทำช่วั ไดช้ ่วั
นิทำนศำสนำของไทยจะมีที่มำจำกพทุ ธประวตั ิ เช่น นิทำนชำดก เป็นตน้

๓. นิทำนอคติ หมำยถึง แนวทำง แบบอยำ่ งแนวคิดที่ปรำกฏในนิทำน
คือ คุณคำ่ ของจริยธรรม และผลแห่งกำรประกอบกรรมดีกรรมชว่ั กรรมดีท่ีนำ
ผลดีมำให้ ส่วนกรรมชวั่ ท่ีนำผลชวั่ มำให้ นิทำนคติมกั ช้ีใหเ้ ห็นผลดีผลร้ำยของ
กรรมในตอนทำ้ ยเร่ืองเสมอ

๔. นิทำนมหศั จรรย์ หรือเทพนิยำย เป็นนิทำนเก่ียวกบั เทวดำนำงฟ้ำ หรือ
เป็นเร่ืองรำวท่ีมหศั จรรยเ์ หนือธรรมชำติ

๕. นิทำนชีวติ มีลกั ษณะเป็นเร่ืองที่เคยเกิดข้ึนจริง นิทำนชีวิตจะดำเนิน
เร่ืองอยใู่ นโลกแห่งควำมเป็นจริงมำกกวำ่ นิทำนชนิดอ่ืน เช่น เร่ือง พระลอ
ไกรทอง ขนุ ชำ้ งขนุ แผน

๖. นิ ทำนประจำถิ่น มักเป็ นเร่ื องแปลกซ่ึ งเชื่อว่ำเคยเกิดข้ึนจริ ง
ณ สถำนที่แห่งใดแห่งหน่ึง ตวั ละครและสถำนที่บง่ ไวช้ ดั เจน อำจเป็นเร่ืองของ
บุคคลในประวตั ิศำสตร์

๗. นิทำนอธิบำยเหตุ เป็นเร่ืองที่อธิบำยถึงกำเนิด หรือควำมเป็นมำของ
ส่ิงที่เกิดข้ึนในธรรมชำติ

๘. นิทำนเรื่องสัตว์ เป็นเรื่องที่สตั วเ์ ป็นตวั เอก โดยทวั่ ไปมกั แสดงให้เห็น
ควำมฉลำดของสัตวช์ นิดหน่ึง และควำมโง่เขลำของสตั วอ์ ีกชนิดหน่ึง

๙. นิทำนผี มีผเี ป็นตวั เอกของเร่ือง เรื่องเล่ำเกี่ยวกบั ผสี ะทอ้ นใหเ้ ห็น
ควำมเช่ือในเร่ืองวิญญำณ และเร่ืองภูตผีของคนไทย ผีในเรื่องท่ีเล่ำมีท้งั ผีดีให้
ควำมช่วยเหลือ คุม้ ครองและผีร้ำยท่ีคอยหลอกหลอน รังควำนคน

๑๐

๑๐.นิทำนตลก มกั จะมีขนำดโครงเรื่องไมซ่ บั ซอ้ น ตวั ละครอำจเป็น
มนุษยห์ รือสัตวก์ ็ได้ จดุ สำคญั ของเร่ืองอยทู่ ี่ควำมไม่น่ำเป็นไปไดต้ ำ่ งๆ

คุณค่าของนิทาน
นิทำนมีคุณคำ่ หลำยประกำรคือ
๑. นิทำนใหค้ วำมสนุกสนำนเพลิดเพลิน
๒. ช่วยกระชบั ควำมสมั พนั ธ์
๓. ช่วยเสริมสร้ำงจินตนำกำร
๔. ใหข้ อ้ คิดและคติเตือนใจ
๕. ช่วยสะทอ้ นใหเ้ ห็นสภำพของสังคมในอดีต

(สืบคน้ จำก http///www.maceducation.com/e-knoeledge/2341109100/09.htm)

๑๑

นิทานเร่ืองที่ ๑
พระราชาผู้ครองแผ่นดนิ โดยธรรม

ทฬั หธรรมชาดก

กำลคร้ังหน่ึง ณ เมืองพำรำณสี แควน้ กำสีมีพระเจ้ำพรหมทัตปกครอง
แผน่ ดิน พระองคท์ รงมีพระรำชโอรสพระนำมว่ำ พรหมทตั รำชกุมำร เมื่อมีพรรษำ
ได้ ๑๖ ปี ไดเ้ สร็จไปยงั นครตกั กสิลำ ศึกษำเล่ำเรียนศิลปศำสตร์ทุกชนิดจนสำเร็จ
เม่ือพระบิดำเสร็จสวรรคตไปแลว้ พระองคก์ ็ข้ึนครองแผ่นดินมีพระนำมว่ำ พระ
เจำ้ พรหมทตั ตำมรำชประเพณี

พระเจำ้ พรหมทตั ทรงปกครองแผ่นดินโดยธรรม ทรงวินิจฉัยคดีดว้ ยควำม
ยตุ ิธรรม อำมำตยท์ ้งั หลำยตลอดจนขำ้ รำชบริพำรต่ำงประพฤติชอบประพฤติธรรม
ตำมพระองค์ คดีท้งั หลำยจึงหมดไปจำกพระเจำ้ แผ่นดิน สถำนที่วินิจฉัยร้ำงผูค้ น
สนำมหลวงร้ำงจำกกำรร้องทุกขอ์ ำมำตยผ์ ูด้ ูแลรักษำโรงศำลก็หมดงำนไปตำมๆ
กนั

พระเจำ้ พรหมทตั เมื่อว่ำงจำกคดีท้งั ปวง จึงทรงดำริที่จะสอบสวนโทษของ
พระองค์เอง เม่ือพบเห็นโทษก็จะได้ละมันเสีย เม่ือดำริเช่นน้ีแล้ว พระองค์จึง
เริ่มตน้ สอบสวนโทษของพระองคจ์ ำกขำ้ รำชบริพำรภำยใน ก็ไม่ทรงสดบั โทษแต่

๑๒

อย่ำงใด มีแต่คำสรรเสริ ญ พระองค์จึงทรงดำริ ว่ำบำงทีคนเหล่ำน้ีไม่อยำก
กล่ำวโทษพระองคก์ ไ็ ด้

พระองคจ์ ึงทรงสอบสวนโทษของพระองคจ์ ำกขำ้ รำชบริพำรภำยนอก ก็ไม่
ทรงพบโทษใดๆ จึงทรงสอบสวนขำ้ รำชกำรช้นั ในของพระนคร ทรงสอบสวน
ประชำรำษฏร์ท่ีหมู่บ้ำนตำมปำกช่องประตูพระนครท้ัง ๔ ด้ำน ก็ไม่พบผูใ้ ด
กล่ำวโทษพระองค์ ในที่สุดทรงมอบรำชสมบตั ิให้เหล่ำอำมำตยด์ ูแล แลว้ ปลอม
พระองคเ์ ลยจึงบ่ำยพระพกั ตร์เพอื่ กลบั คืนสู่พระนคร

ในขณะเวลำเดียวกนั พระเจำ้ กรุงโกศลผูม้ ีพระนำมว่ำ พลั ลิกะ ทรงครอง
แผ่นดินโดยธรรม ได้ปลอมพระองค์เสด็จออกสู่ชนบทเพื่อสอบสวนโทษของ
พระองคเ์ ช่นกนั ต่ำงก็กำลงั เสดจ็ กลบั คืนสู่พระนคร ใหบ้ งั เอิญวำ่ รถมำ้ ของท้งั สอง
พระองคม์ ำเผชิญหนำ้ กนั บนเส้นทำงเกวียนอนั เป็นเส้นทำงแคบๆ แล่นไดท้ ีละคนั
เท่ำน้ัน เพียงเส้นเดียวที่มิอำจหลบกนั ได้ สำรถีของพระเจำ้ พลั ลิกะจึงบอกสำรถี
ของพระเจำ้ พรหมทตั ใหห้ ลบรถไปเสีย

สำรถีของพระเจำ้ พรหมทตั “ดูก่อนท่ำนสำรถี จงหลบรถของทำ่ นไปเถิด
ในรำชรถคร้งั น้ีมพี ระเจำ้ พรหมทตั ครองกรุงพำรำณสีประทบั อย”ู่

สำรถีพระเจำ้ พลั ลิกะ “ทำ่ นสำรถีผเู้ จริญ แมใ้ นรำชรถคนั น้ีก็มีพระเจำ้ พลั
ลิกะมหำรำช ครองแควน้ โกศลประทบั อยจู่ งหลบรถของทำ่ นเสีย ใหโ้ อกำสแก่
พระรำชำของเรำ”

สำรถีพระเจำ้ พรหมทตั จึงคิดอบุ ำยอนั ใหม่ ถำมถึงวยั ถำ้ ใครอ่อนกวำ่ ควร
จะเป็นผหู้ ลบรถ คร้ันทรำบวำ่ วยั กเ็ ทำ่ กนั จึงถำมถึงรำชสมบตั ิ ซ่ึงกเ็ ทำ่ กนั อีก จึง
ถำมถึงอิสริยยศ รำชสกลุ และประเทศ กท็ รำบวำ่ ตำ่ งมีสิ่งตำ่ ง ๆ เสมอกนั จึง
เหลือเพียงเร่ืองเดียว คอื ศีล เขำจึงถำมวำ่

สำรถีพระเจำ้ พรหมทตั “ดูก่อนสำรถีศีลและมรรยำทแห่งพระรำชำของ
ทำ่ นเป็นอยำ่ งไร

๑๓

สำรถีพระเจ้ำพัลลิกะ “พระเจ้ำพัลลิกะชนะควำมโหดร้ำยด้วยควำม
โหดร้ำย ชนะควำมอ่อนโยนดว้ ยควำมอ่อนโยน ชนะควำมดีดว้ ยควำมดี ชนะ
ควำมไมด่ ีดว้ ยควำมไมด่ ี พระรำชำของเรำเป็นแบบน้ี จงหลีกทำงเถิด”

สำรถีพระเจำ้ พรหมทตั “ชำ้ ก่อนท่ำนสำรถี พระรำชำพรหมทตั ทรงมีศีล
ดว้ ยกำรเอำชนะควำมโกรธดว้ ยควำมไม่โกรธตอบ พึงเอำชนะควำมไม่ดีดว้ ย
ควำมดี พึงเอำชนะควำมตระหนี่ดว้ ยกำรให้ พึงเอำชนะคำเหลำะแหละมดเท็จ
ดว้ ยควำมจริง พระรำชำของเรำเป็นเช่นน้ี จงหลีกทำงเถิดท่ำนสำรถี”

ลำดบั น้นั พระเจำ้ พลั ลิกะก็เสดจ็ ลงจำกรำชรถ สำรถีก็ปลดมำ้ เทียมรถออก
หลีกรำชรถใหแ้ ก่พระเจำ้ พรหมทตั พระเจำ้ พรหมทตั ทูลถวำยแก่พระเจำ้ พลั ลิกะ
ว่ำธรรมดำ กษัตริยค์ วรทำอย่ำงไร แล้วต่ำงองค์ต่ำงเสด็จกลับพระนครของ
ตนเอง ทรงกระทำบุญทำทำนเป็นตน้ เพือ่ เพม่ิ ทำงสวรรคใ์ หส้ มบรู ณ์

เหตุแห่งคำตรัสชำดก : พระบรมศำสดำเสด็จประทบั ในพระวิหำรเชตะวนั
เมืองสำวตั ถี แควน้ โกศล ทรงปรำรภโอวำทน้ีแก่พระเจำ้ ปเสนทิโกศล
ใครเป็ นใคร : สำรถีพระเจำ้ พลั ลิกะในคร้ังน้นั คือพระโมคคลั ลำนะในกำลน้ี
พระเจำ้ พลั ลิกะคือพระอำนนท์ สำรถีพระเจำ้ พรหมทตั คือพระสำรีบุตร พระ
พรหมทตั คือพระสมั มำพระพุทธเจำ้

ที่มำ : นิดดำ หงส์ววิ ฒั น.์ ๘๐ ชำดก คุณธรรมสำหรับเยำวชน.พิมพค์ ร้ังที่ ๒.กรุงเทพฯ:
แสงแดด เพือ่ นรัก,๒๕๕๑.หนำ้ ๘๒-๘๓.

๑๔

เรียนรู้คาศัพท์

คา คาอ่าน ความหมาย
ขำ้ รำชบริพำร ขำ้ – รำด – ชะ – บริวำร,ขำ้ หลวง,ขำ้ รำชสำนกั
บอ – ริ – พำน
ดำริ คิด ไตร่ตรอง
บิดำ ดำ – หริ พ่อ
พระรำชโอรส บิ – ดำ ลูกชำย,บตุ รชำย,โอรส
รำชรถ พระ – รำด – ชะ –
โอ – รด ยำนพำหนะชนิดลอ้ เล่ือน มีบษุ บก
ยตุ ิธรรม รำด – ชะ – รด เป็ นเคร่ื องประกอบพระรำชอิสริ ยยศ
สำรถี ของพระมหำกษตั ริย์ ในปัจจุบนั มีอยู่
ยุ – ติ – ทำ ๒ คนั คือ พระมหำพิชยั รำชรถ กบั
เวชยนั ตรำชรถ ใชป้ ระดิษฐำนพระ
สำ – ระ – ถี บรมโกศและพระโกศ
ควำมเท่ียงธรรม ควำมชอบธรรม
ควำมชอบดว้ ยเหตุผล
คนขบั รถ

๑๕

คา คาอ่าน ความหมาย
สวรรคต สะ – หวนั – คด
ไปสู่สวรรค์ ตำย (ใชใ้ นรำชำศพั ท์
อุบำย อุ – บำย สำหรับพระเจำ้ แผน่ ดิน สมเดจ็
อำมำตย์ อำ – หมำด พระบรมรำชินีนำถ สมเด็จพระบรม
รำชินี สมเดจ็ พระบรมรำชชนนี
สมเด็จพระยพุ รำช สมเด็จพระบรม
โอรสำธิรำช และพระบรมรำชวงศท์ ี่
ทรงไดร้ ับพระรำชทำนฉตั ร ๗ ช้นั )
วิธีกำรอนั แยบคำย ,เลห่ ์กล, เลห่ ์
เหล่ียม
อมำตย,์ ขำ้ รำชกำร, ขำ้ เฝ้ำ, ท่ีปรึกษำ
ของพระรำชำ

๑๖

แบบฝึ กท่ี ๑.๑ ข้ันสารวจ (S = Survey)

คาสั่ง ใหน้ กั เรียนนำตวั อกั ษรทำงขวำมือมำใส่หนำ้ เลขขอ้ ท่ีมีขอ้ ควำมเก่ียวขอ้ งกนั

๑. อบุ าย ก. ควำมเท่ียงธรรม
ควำมชอบธรรม
ควำมชอบดว้ ยเหตผุ ล

๒. สารถี ข. อมำตย,์ ขำ้ รำชกำร, ขำ้ เฝ้ำ,
ที่ปรึกษำของพระรำชำ

๓. ดาริ ค. วธิ ีกำรอนั แยบคำย,
เลห่ ก์ ล, เล่ห์เหลี่ยม

๔. อามาตย์ ง. คนขบั รถ

๕. ยตุ ธิ รรม จ. คิด ไตร่ตรอง

เกณฑก์ ำรประเมิน คะแนนเตม็ คะแนนท่ีได้ คิดเป็นร้อยละ สรุป
ผำ่ น หมำยถึง ไดค้ ะแนนร้อยละ ๘๐ ข้ึนไป ๕ ผำ่ น ไมผ่ ำ่ น
ไม่ผำ่ น หมำยถึง ไดค้ ะแนนต่ำร้อยละ ๘๐

๑๗

แบบฝึ กที่ ๑. ๒ ข้ันต้ังคาถาม (Q = Question)

คาสั่ง นกั เรียนตอบคำถำมที่กำหนดใหถ้ ูกตอ้ ง
๑. นิทำนเร่ืองน้ีเป็นนิทำนประเภทใด

๒. เหตุกำรณ์ดงั กลำ่ วเกิดข้ึน ณ เมอื งใด

๓. ขอ้ ใด คือ ควำมหมำยของคำวำ่ ยตุ ิธรรม
๔. พระเจำ้ พรหมทตั ทรงมีศีล อยำ่ งไร

๕. พระเจำ้ พรหมทตั ทรงปกครองโดยธรรมอยำ่ งไร

เกณฑก์ ำรประเมิน คะแนนเตม็ คะแนนที่ได้ คดิ เป็นร้อยละ สรุป
ผำ่ น หมำยถึง ไดค้ ะแนนร้อยละ ๘๐ ข้ึนไป ๕ ผำ่ น ไมผ่ ำ่ น
ไม่ผำ่ น หมำยถึง ไดค้ ะแนนต่ำร้อยละ ๘๐

๑๘

แบบฝึ กท่ี ๑.๓ ข้ันอ่านอย่างรอบคอบ (R๑= Read)

คาสั่ง ใหน้ กั เรียนวำดภำพประกอบเร่ือง ทฬั หธรรมชำดก และเขียนเร่ืองรำวใตภ้ ำพ

เร่ือง ทัฬหธรรมชาดก
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................

เกณฑก์ ำรประเมิน คะแนนเตม็ คะแนนที่ได้ คิดเป็นร้อยละ สรุป
ผำ่ น หมำยถึง ไดค้ ะแนนร้อยละ ๘๐ ข้นึ ไป ๕ ผำ่ น ไม่ผำ่ น
ไมผ่ ำ่ น หมำยถึง ไดค้ ะแนนต่ำร้อยละ ๘๐

๑๙

แบบฝึ กที่ ๑.๔ ข้ันจดจา (R๒ = Recite)

คาสั่ง ใหน้ กั เรียนเขียนคำวำ่ ใช่ หนำ้ ขอ้ ควำมท่ีถูกตอ้ ง และเขียนคำวำ่ ไม่ใช่
หนำ้ ขอ้ ควำมที่ผดิ

๑. .............................. เร่ืองรำวดงั กลำ่ วเกิดข้ึน ณ เมืองพำรำณสี

๒. .............................. นครตกั กสิลำ มพี ระเจำ้ พรหมทตั เป็นผปู้ กครองแผน่ ดิน

๓. .............................. หลงั จำกกำรสวรรคตของกษตั ริย์ เมืองพำรำณสี
พระเจำ้ พรมทตั ไดศ้ กึ ษำเลำ่ เรียนเพมิ่ เติม

๔. .............................. พระรำชำพรหมทตั ทรงมีศีล ดว้ ยกำรเอำชนะควำมโกรธ
ดว้ ยควำมไม่โกรธตอบ พงึ เอำชนะควำมไมด่ ีดว้ ยควำมดี
พงึ เอำชนะควำมตระหนี่ดว้ ยกำรให้ พงึ เอำชนะคำ
เหลำะแหละมดเทจ็ ดว้ ยควำมจริง

๕. ............................ กำรปกครองโดยธรรมของพระเจำ้ พรหมทตั ส่งผลให้
ประชำชนในเมืองมีชีวติ ควำมเป็นอยดู่ ว้ ยควำมผำสุก
สถำนที่วนิ ิจฉยั ร้ำงผคู้ น สนำมหลวงร้ำงจำกกำรร้องทกุ ข์
อำมำตยผ์ ดู้ ูแลรักษำโรงศำลก็หมดงำนไปตำม ๆ กนั

เกณฑก์ ำรประเมิน คะแนนเตม็ คะแนนที่ได้ คดิ เป็นร้อยละ สรุป
ผำ่ น หมำยถึง ไดค้ ะแนนร้อยละ ๘๐ ข้ึนไป ๕ ผ่าน ไม่ผ่าน

ไมผ่ ำ่ น หมำยถึง ไดค้ ะแนนต่ำร้อยละ ๘๐

๒๐

แบบฝึ กที่ ๑.๕ ข้ันทบทวน (R๓ = Review)

คาส่ัง ตอบคำถำมตอ่ ไปน้ีแลว้ สรุปใจควำมสำคญั
คาถาม คาตอบ

ใคร .......................................................................................
......................................................................................

ทำอะไร ......................................................................................
......................................................................................
......................................................................................
......................................................................................

เพรำะเหตใุ ด ......................................................................................
......................................................................................
......................................................................................

ผลเป็นอยำ่ งไร ......................................................................................
......................................................................................
......................................................................................

สรุปใจควำม ......................................................................................
สำคญั ......................................................................................
......................................................................................
......................................................................................

๒๑

เกณฑก์ ำรประเมิน คะแนนเตม็ คะแนนท่ีได้ คิดเป็นร้อยละ สรุป
ผำ่ น หมำยถึง ไดค้ ะแนนร้อยละ ๘๐ ข้นึ ไป ๕ ผ่าน ไม่ผ่าน

ไมผ่ ำ่ น หมำยถึง ไดค้ ะแนนต่ำร้อยละ ๘๐

๒๒

เกณฑ์การประเมนิ ผลแบบฝึ กท่ี ๑.๕

ลกั ษณะของงาน คะแนนที่ได้ ผลการ
ประเมนิ

- เขียนคำตอบไดถ้ ูกตอ้ งครบถว้ น ครอบคลุมตอ่ เน่ือง

ต้งั แต่ตน้ จนจบ

- ใชภ้ ำษำส่ือสำรไดด้ ี ๕ ดีมำก

- ลำยมืออำ่ นอยำ่ งง่ำย ผลงำนสะอำด เขียนถกู ตอ้ งทุก

คำ

- เขียนคำตอบไดถ้ กู ตอ้ ง แตไ่ มค่ ่อยต่อเน่ือง

- ใชภ้ ำษำส่ือสำรได้ ๔ ดี
- ลำยมืออำ่ นอยำ่ งง่ำย ผลงำนสะอำด เขียนผิด ๑ - ๒

แห่ง

- เขียนไดค้ รบถว้ น แตไ่ มค่ ่อยต่อเน่ือง

- ใชภ้ ำษำส่ือสำรไดค้ ่อนขำ้ งดี บกพร่องในบำง ๓ ปำนกลำง
ประเดน็

- ลำยมืออำ่ นงำ่ ย ผลงำนสะอำด เขียนผิด ๓ - ๔ แห่ง

- เขียนไมค่ รบถว้ น ไมต่ อ่ เนื่อง

- ใชภ้ ำษำไมช่ ดั เจน ๒ พอใช้

- ลำยมือค่อนขำ้ งยำก ไมช่ ดั เจน เขียนผดิ ๕ - ๖ แห่ง

- เขียนไม่ครบถว้ น ไมต่ อ่ เนื่อง

- ใชภ้ ำษำส่ือสำรผิด ไม่ชดั เจน ๑ ปรับปรุง

- ลำยมืออำ่ นยำก เขียนผดิ มำกกวำ่ ๖ แห่ง

๒๓

เฉลยนิทานที่ ๑
พระราชาผ้คู รองแผ่นดนิ โดยธรรม

ทัฬหธรรมชาดก

๒๔

แบบฝึ กท่ี ๑.๑ ข้นั สารวจ (S = Survey)

คาสั่ง ใหน้ กั เรียนนำตวั อกั ษรทำงขวำมือมำใส่หนำ้ เลขขอ้ ท่ีมีควำมสัมพนั ธก์ นั

ค ๑. อบุ าย ก. ควำมเที่ยงธรรม
ควำมชอบธรรม
ควำมชอบดว้ ยเหตุผล

ง ๒. สารถี ข. อมำตย,์ ขำ้ รำชกำร, ขำ้ เฝ้ำ,
ท่ีปรึกษำของพระรำชำ

จ ๓. ดาริ ค. วิธีกำรอนั แยบคำย,
เล่ห์กล, เลห่ ์เหลี่ยม

ข ๔. อามาตย์ ง. คนขบั รถ

ก ๕. ยุตธิ รรม จ. คิด ไตร่ตรอง

เกณฑก์ ำรประเมิน คะแนนเตม็ คะแนนท่ีได้ คดิ เป็นร้อยละ สรุป
ผำ่ น หมำยถึง ไดค้ ะแนนร้อยละ ๘๐ ข้นึ ไป ๕ ผ่าน ไม่ผ่าน

ไม่ผำ่ น หมำยถึง ไดค้ ะแนนต่ำร้อยละ ๘๐

๒๕

แบบฝึ กท่ี ๑. ๒ ข้ันต้ังคาถาม (Q = Question)

คาสั่ง นกั เรียนตอบคำถำมที่กำหนดใหถ้ ูกตอ้ ง
๑. นิทำนเร่ืองน้ีเป็นนิทำนประเภทใด

เป็นเร่ืองเลำ่ คลำ้ ยนิทำน

๒. เหตกุ ำรณ์ดงั กลำ่ วเกิดข้ึน ณ เมืองใด
ณ เมืองพำรำณสี

๓. ขอ้ ใด คือ ควำมหมำยของคำวำ่ ยตุ ิธรรม
ควำมเที่ยงธรรม ควำมชอบธรรม ควำมชอบดว้ ยเหตผุ ล

๔. พระเจำ้ พรหมทตั ทรงมีศีล อยำ่ งไร
พระรำชำพรหมทตั ทรงมีศีล ดว้ ยกำรเอำชนะควำมโกรธดว้ ยควำมไม่

โกรธตอบ พงึ เอำชนะควำมไม่ดีดว้ ยควำมดี พงึ เอำชนะควำมตระหน่ีดว้ ยกำรให้
พงึ เอำชนะคำเหลำะแหละมดเทจ็ ดว้ ยควำมจริง

๕. พระเจำ้ พรหมทตั ทรงปกครองโดยธรรมอยำ่ งไร
ทรงวนิ ิฉยั คดีดว้ ยควำมยตุ ิธรรม

เกณฑก์ ำรประเมิน คะแนนเตม็ คะแนนท่ีได้ คิดเป็นร้อยละ สรุป
ผำ่ น หมำยถึง ไดค้ ะแนนร้อยละ ๘๐ ข้ึนไป ๕ ผ่าน ไม่ผ่าน

ไม่ผำ่ น หมำยถึง ไดค้ ะแนนต่ำร้อยละ ๘๐

๒๖

แบบฝึ กที่ ๑.๓ ข้ันอ่านอย่างรอบคอบ (R๑= Read)

คาสั่ง ใหน้ กั เรียนวำดภำพประกอบ เร่ือง ทฬั หธรรมชำดก และเขียนเร่ืองรำวใตภ้ ำพ

เรื่อง ทัฬหธรรมชาดก
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................

(ข้ึนอยกู่ บั ดุลยพินิจของครูผสู้ อน)

เกณฑก์ ำรประเมิน คะแนนเตม็ คะแนนที่ได้ คดิ เป็นร้อยละ สรุป
ผำ่ น หมำยถึง ไดค้ ะแนนร้อยละ ๘๐ ข้นึ ไป ๕ ผ่าน ไม่ผ่าน

ไมผ่ ำ่ น หมำยถึง ไดค้ ะแนนต่ำร้อยละ ๘๐

๒๗

แบบฝึ กท่ี ๑.๔ ข้ันจดจา ( R๒ = Recite)

คาสั่ง ใหน้ กั เรียนเขียนคำวำ่ ใช่ หนำ้ ขอ้ ควำมทถ่ี กู ตอ้ ง และเขียนคำวำ่ ไม่ใช่
หนำ้ ขอ้ ควำมท่ีผิด

๑. .............ใ.ช..่.............. เร่ืองรำวดงั กลำ่ วเกิดข้ึน ณ เมืองพำรำณสี

๒. ..........ไ..ม..่ใ..ช..่ ............ นครตกั กสิลำ มีพระเจำ้ พรหมทตั เป็นผปู้ กครองแผน่ ดิน

๓. ..........ไ..ม...่ใ.ช..่............ หลงั จำกกำรสวรรคตของกษตั ริย์ เมืองพำรำณสี
พระเจำ้ พรมทตั ไดศ้ กึ ษำเลำ่ เรียนเพิม่ เติม

๔. .............ใ..ช..่............. พระรำชำพรหมทตั ทรงมีศีล ดว้ ยกำรเอำชนะควำมโกรธ
ดว้ ยควำมไม่โกรธตอบ พงึ เอำชนะควำมไมด่ ีดว้ ยควำมดี
พงึ เอำชนะควำมตระหนี่ดว้ ยกำรให้ พงึ เอำชนะคำ
เหลำะแหละมดเทจ็ ดว้ ยควำมจริง

๕. .............ใ.ช...่ ............. กำรปกครองโดยธรรมของพระเจำ้ พรหมทตั ส่งผลให้
ประชำชนในเมืองมีชีวิตควำมเป็นอยดู่ ว้ ยควำมผำสุก
สถำนท่ีวนิ ิจฉยั ร้ำงผคู้ น สนำมหลวงร้ำงจำกกำรร้องทกุ ข์
อำมำตยผ์ ดู้ ูแลรักษำโรงศำลกห็ มดงำนไปตำมๆกนั

เกณฑก์ ำรประเมิน คะแนนเตม็ คะแนนที่ได้ คิดเป็นร้อยละ สรุป
ผำ่ น หมำยถึง ไดค้ ะแนนร้อยละ ๘๐ ข้นึ ไป ๕ ผ่าน ไม่ผ่าน

ไมผ่ ำ่ น หมำยถึง ไดค้ ะแนนต่ำร้อยละ ๘๐

๒๘

แบบฝึ กท่ี ๑.๕ ข้ันทบทวน ( R๓ = Review)

คาสั่ง ตอบคำถำมตอ่ ไปน้ีแลว้ สรุปใจควำมสำคญั
คาถาม คาตอบ

ใคร ..พ...ร..ะ..เ.จ..ำ้..พ...ร..ห...ม..ท...ตั..,...พ...ร..ะ..เ.จ..ำ.้ .พ...ลั..ล...ิก..ะ.................................
......................................................................................

ทาอะไร .เ.ด..ิ.น..ท...ำ..ง..เ.พ...อื่ ..ส...อ..บ...ส..ว..น...โ..ท...ษ...ข..อ...ง.ต...น..................................

เพราะเหตุใด ......................................................................................
..จ..ะ..ไ..ด..ป.้ ..ก...ค..ร..อ..ง..แ...ผ..น่...ด..ิน...โ..ด..ย...ธ..ร..ร..ม.....ป..ร..ะ...เ.ท..ศ...ส..ง..บ...ส..ุ.ข........

......................................................................................

......................................................................................

ผลเป็ นอย่างไร .ก...ษ..ต.ั ..ร..ิย..ท์..้.งั ..ส..อ...ง..พ..ร..ะ...อ..ง..ค..ก์...ล..บั...ไ..ป...ย..งั..เ.ม..ือ...ง...ไ...ด..ท้...ำ.บ...ญุ..........
.ท...ำ..ท..ำ..น............................................................................

สรุปใจความสาคญั ......................................................................................

..พ...ร..ะ..เ.จ..ำ้..พ...ร..ห...ม..ท...ตั ..แ...ล..ะ..พ...ร..ะ..เ.จ..ำ้..พ...ลั ..ล...ิก..ะ..ป...ก..ค...ร..อ..ง..............
..บ...ำ้ .น...เ.ม...ือ..ง..ด..ว.้ ..ย..ค..ว..ำ..ม...ย..ตุ ..ธิ..ร..ร..ม.....ท...ำ.ใ..ห...ป้...ร..ะ..ช...ำ.ช...น...ม..ี..........
..ค..ว..ำ..ม...ส..ุข.....ส...ง.บ.....ร..่ ม...เ.ย..น็ ...................................................

......................................................................................

เกณฑก์ ำรประเมิน (แนวกำรตอบ) สรุป
ผำ่ น หมำยถึง ไดค้ ะแนนร้อยละ ๘๐ ข้นึ ไป ผ่าน ไม่ผ่าน
คะแนนเตม็ คะแนนที่ได้ คดิ เป็นร้อยละ
ไม่ผำ่ น หมำยถึง ไดค้ ะแนนต่ำร้อยละ ๘๐ ๕

๒๙

เกณฑ์การประเมินผลแบบฝึ กท่ี ๑.๕

ลกั ษณะของงาน คะแนนทไี่ ด้ ผลการ
ประเมนิ

- เขียนคำตอบไดถ้ กู ตอ้ งครบถว้ น ครอบคลุมตอ่ เน่ือง

ต้งั แตต่ น้ จนจบ

- ใชภ้ ำษำส่ือสำรไดด้ ี ๕ ดีมำก

- ลำยมืออำ่ นอยำ่ งง่ำย ผลงำนสะอำด เขียนถูกตอ้ งทกุ

คำ

- เขียนคำตอบไดถ้ ูกตอ้ ง แตไ่ ม่ค่อยต่อเนื่อง

- ใชภ้ ำษำสื่อสำรได้ ๔ ดี
- ลำยมืออำ่ นอยำ่ งง่ำย ผลงำนสะอำด เขียนผิด ๑ - ๒

แห่ง

- เขียนไดค้ รบถว้ น แตไ่ ม่ค่อยตอ่ เน่ือง

- ใชภ้ ำษำสื่อสำรไดค้ อ่ นขำ้ งดี บกพร่องในบำง ๓ ปำนกลำง
ประเด็น

- ลำยมืออำ่ นงำ่ ย ผลงำนสะอำด เขียนผิด ๓ - ๔ แห่ง

- เขียนไม่ครบถว้ น ไมต่ ่อเนื่อง

- ใชภ้ ำษำไมช่ ดั เจน ๒ พอใช้

- ลำยมือค่อนขำ้ งยำก ไม่ชดั เจน เขียนผิด ๕ - ๖ แห่ง

- เขียนไมค่ รบถว้ น ไมต่ ่อเน่ือง

- ใชภ้ ำษำสื่อสำรผดิ ไมช่ ดั เจน ๑ ปรับปรุง

- ลำยมืออำ่ นยำก เขียนผิดมำกกวำ่ ๖ แห่ง

๓๐

นิทานเร่ืองที่ ๒
พญาหงส์ทอง
สุวณั ณหงั สชาดก

กำลคร้ังหน่ึง ณ เมืองพำรำณสี ยงั มีครอบครัวสกุลพรำหมณ์ครอบครัวหน่ึง
มีธิดำสำมนำง ชื่อว่ำ นำงนันทำ นำงนันทวดี และนำงสุนันทำ ธิดำท้ังสำมได้
แต่งงำนมีเหยำ้ มีเรือน วนั เวลำผ่ำนไปพรำหมณ์ผูบ้ ิดำได้วำยชนม์ ไปบงั เกิดเป็ น
พญำหงส์ทอง และเกิดญำณระลึกชำติได้ จึงทรำบว่ำแต่อดีตชำติเป็ นใคร
จึงพิจำรณำดูนำงพรำหมณีและธิดำท้งั สำมก็รู้ว่ำอยู่อย่ำงลำบำก ตอ้ งรับจำ้ งผูอ้ ่ืน
เล้ียงชีพ หงส์ทองคิดใคร่จะช่วยครอบครัว ดว้ ยกำรให้ขนเป็ นทองคำลว้ นๆ อนั มี
คำ่ มีรำคำสำมำรถนำไปตีแผห่ รือบุได้

พญ ำหงส์ ทองได้บิ นไปแอบอยู่ห ลังกรอบหน้ ำต่ ำงท่ี บ้ำน เดิ ม
นำงพรำหมณีและธิดำเห็นจึงถำมวำ่ “ท่ำนมำจำกไหน” พญำหงส์ทองก็ตอบวำ่ “เรำ
เป็ นบิดำของพวกเจำ้ ที่สิ้นชีพแลว้ บงั เกิดในกำเนิดหงส์ทอง มำเพื่อช่วยเหลือพวก
เจำ้ เรำจกั ใหข้ นพวกเจำ้ คนละอนั เจำ้ จงนำไปขำย เอำเงินมำเล้ียงชีวิตโดยสบำยเถิด”
ว่ำแลว้ ก็สลดั ขนให้ ๔ อนั แลว้ บินจำกไป หงส์ทองทำเช่นน้ีอยอู่ ยำ่ งสม่ำเสมอ แต่
น้นั มำนำงพรำหมณีและธิดำท้งั สำมก็อยอู่ ยำ่ งมงั่ คงั่ มีควำมสุขสมบูรณ์

๓๑

อยู่มำวนั หน่ึง นำงพรำหมณีคิดโลภ จึงปรึกษำธิดำ
ว่ำ “ดูก่อนลูก ข้ึนชื่อว่ำจิตของสัตวเ์ ดียรัจฉำนน้ันรู้
ไดย้ ำก ไวใ้ จยำก ถำ้ หงส์ทองไม่มำเรำจกั ทำอยำ่ งไร
ถำ้ หงส์ทองมำคร้ังน้ีเรำจะจบั ตวั เอำมำถอนขนไวใ้ ห้
หมด เจำ้ จะว่ำอย่ำงไร “ธิดำท้งั สำมไม่ยอม ไม่เห็นดว้ ย นำงกล่ำวว่ำ “ทำอย่ำง
น้นั พอ่ ฉนั จกั ลำบำก”
คร้ันหงส์ทองมำอีกคร้ังในวนั รุ่งข้ึน นำงพรำหมณีจึงเรียกให้พญำ
หงส์ทองเขำ้ มำใกล้ แลว้ ตะครุบตวั ไว้ จบั ถอนขนเสียบำ้ ง ขนน้ันก็กลำยเป็ น
สีขำวไปสิ้น เพรำะเป็นกำรไดม้ ำดว้ ยกำรข่มเหงน้ำใจ โดยเจำ้ ของมิไดย้ นิ ยอม
หงส์เมื่อปรำศจำกขนก็บินไม่ได้ วนั เวลำผำ่ นไป ขนใหม่ท่ีออกมำจนทว่ั
ตวั เป็นสีขำวบริสุทธ์ิ หงส์จึงบินจำกไปยงั ท่ีอยขู่ องตนเอง ไม่เคยหวนกลบั มำอีก
เลย เพรำะควำมโลภมำก จึงเส่ือมแลว้ จำกขนทอง”

เหตุแห่งคาตรัสชาดก : พระบรมศำสดำเสด็จประทบั ในพระวิหำรเชตะวนั
เมืองสำวตั ถี แควน้ โกศล ทรงปรำรภโอวำทน้ีแก่พระเจำ้ ปเสนทิโกศล ทรง
ปรำรภนำงภิกษุณีถุลลนนั ทำผูโ้ ลภมำก จึงไม่สำมำรถทำให้ลำภอนั ยงั ไม่เกิด
ใหเ้ กิดข้ึนได้ ไม่สำมำรถรักษำลำภที่มีแลว้ ใหม้ นั่ คงได้

ใครเป็ นใคร : นำงพรำหมณี ในคร้ังน้ันคือนำงถุลลนันทำในกำลน้ี
พญำหงส์ทอง คือพระสัมมำสมั พุทธเจำ้

ท่ีมำ : นิดดำ หงส์ววิ ฒั น์.๘๐ ชำดก คุณธรรมสำหรับเยำวชน.พิมพค์ ร้ังท่ี ๒.กรุงเทพฯ:
แสงแดด เพอ่ื นรัก,๒๕๕๑.หนำ้ ๓๙.

๓๒

เรียนรู้คาศัพท์

คา คาอ่าน ความหมาย
ขม่ แหง
ขม่ – แหง ใชก้ ำลงั รังแกแกลง้ ทำควำมเดือดร้อนให้
แตง่ งำน
ผอู้ ่ืน
ธิดำ
รับจำ้ ง แต่ง – งำน ทำกำรบำ่ วสำวใหอ้ ยกู่ ินเป็นผวั เมียกนั
ระลึก ธิ- ดำ (เหมือน แตง่ กำร)
ลกู สำว,บุตรี,ลูกหญิง,บตุ รสำว
วำยชนม์
สิ้นชีพ รับ – จำ้ ง รับทำงำนเพอ่ื คำ่ จำ้ ง

โลภ ระ- ลึก คิดถึงหรือนึกถึงเรื่องรำวหรือเหตุกำรณ์ใน
เสื่อม อดีตได้

อดีตชำติ วำย – ชน ตำย,วำยชีวิต,วำยปรำณ,วำยสงั ขำร,สิ้น

สิ้น – ชีบ สิ้นชีวติ ,สิ้นใจ,ตำย,จบชีวติ ,มรณภำพ,มว้ ย
มรณำ

โลบ ควำมอยำกไดไ้ มร่ ู้จกั พอ

เสื่อม เสียไป, สิ้นไป, คอ่ ยหมดไป, นอ้ ยไป,
หยอ่ นลง, โทรมลง, ไมเ่ จริญ, ถอยควำม
ขลงั

อะ–ดีด–ตะ – ชำด ชำติก่อน

๓๓

แบบฝึ กที่ ๒.๑ ข้ันสารวจ ( S = Survey)

คาส่ัง ใหน้ กั เรียนนำตวั อกั ษรทำงขวำมือมำใส่หนำ้ เลขขอ้ ที่มีขอ้ ควำมสมั พนั ธก์ นั

๑. ขม่ แหง ก. ควำมอยำกไดไ้ ม่รู้จกั พอ

๒. วำยชนม์ ข. ชำติก่อน

๓. โลภ ค. ทำกำรบำ่ วสำวใหอ้ ยกู่ ินเป็นผวั
เมียกนั (เหมอื น แตง่ กำร)

๔. อดีตชำติ ง. ตำย,วำยชีวิต,วำยปรำณ,วำยสงั ขำร
,สิ้น

๕. แตง่ งำน จ. ใชก้ ำลงั รังแกแกลง้ ทำควำม
เดือดร้อนใหผ้ อู้ ื่น

เกณฑก์ ำรประเมิน คะแนนเตม็ คะแนนที่ได้ คดิ เป็นร้อยละ สรุป
ผำ่ น หมำยถึง ไดค้ ะแนนร้อยละ ๘๐ ข้นึ ไป ๕ ผ่าน ไม่ผ่าน

ไมผ่ ำ่ น หมำยถึง ไดค้ ะแนนต่ำร้อยละ ๘๐

๓๔

แบบฝึ กท่ี ๒. ๒ ข้นั ต้งั คาถาม ( Q = Question)

คาสั่ง นกั เรียนตอบคำถำมที่กำหนดใหถ้ ูกตอ้ ง

๑. ตวั ละครในนิทำน เร่ือง สุวณั ณหงั สชำดก มกี ี่ตวั ใครบำ้ ง
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
.............................................................................................................................

๒. เม่ือพรำหมณ์ผเู้ ป็นพอ่ ไดว้ ำยชนมไ์ ดบ้ งั เกิดระลึกชำติเป็นอะไร
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................

๓. เหตใุ ดนำงพรำหมณีจึงตอ้ งกำรขนของหงส์ทองอีก
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................

๓๕

๔. เพรำะเหตุใดนำงพรำหมณีจบั ตวั หงส์ทองถอนเอำขน แตข่ นทถ่ี อนไดน้ ้นั
กลำยเป็ นสีขำว
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................

๕. สำระที่ใหข้ อ้ คิดจำกนิทำน เร่ือง สุวณั ณหงั สชำดก คือ
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................

๓๖

แบบฝึ กที่ ๒.๓ ข้นั อ่านอย่างรอบคอบ ( R๑= Read)

คาส่ัง ใหน้ กั เรียนวำดภำพประกอบเรื่อง เร่ือง สุวณั ณหงั สชำดก และเขียนเรื่องรำว
ใตภ้ ำพ

เรื่อง สุวณั ณหังสชาดก

..............................................................................................................................
..............................................................................................................................

..............................................................................................................................
..............................................................................................................................

..............................................................................................................................
..............................................................................................................................

..............................................................................................................................

.............................................................................................................................

เกณฑก์ ำรประเมิน คะแนนเตม็ คะแนนที่ได้ คิดเป็นร้อยละ สรุป
ผำ่ น หมำยถึง ไดค้ ะแนนร้อยละ ๘๐ ข้ึนไป ๕ ผ่าน ไม่ผ่าน

ไม่ผำ่ น หมำยถึง ไดค้ ะแนนต่ำร้อยละ ๘๐

๓๗

แบบฝึ กที่ ๒.๔ ข้นั จดจา ( R๒ = Recite)

คาสั่ง ใหน้ กั เรียนเขียนคำวำ่ ใช่ หนำ้ ขอ้ ควำมที่ถกู ตอ้ ง และเขียนคำวำ่ ไม่ใช่
หนำ้ ขอ้ ควำมท่ีผิด

๑. .............................. ครอบครัวสกลุ พรำหมณ์ครอบครัวหน่ึง มีธิดำสำมนำง
ชื่อวำ่ นำงนนั ทำ นำงนนั ทวดี และนำงสุนนั ทำ

๒. .............................. นำงพรำหมณีไดว้ ำยชนม์ ไปบงั เกิดเป็นพญำหงส์ทอง

๓. .............................. หงส์ทองคิดใคร่จะช่วยครอบครัว ดว้ ยกำรใหข้ นเป็น
ทองคำลว้ นๆ อนั มีค่ำมีรำคำสำมำรถนำไปตีแผห่ รือบไุ ด้

๔. .............................. เพรำะควำมโลภของนำงพรำหมณี ส่งผลใหห้ งส์ทองได้
จำกครอบครัวของนำงไป

๕. ................................ นำงพรำหมณีเรียกให้พญำหงส์ทองเขำ้ มำใกล้ แลว้ ตะครุบ
ตวั ไว้จบั ถอนขนแต่ ขนน้นั ก็กลำยเป็นสีขำวไปเพรำะ
เป็นกำรไดม้ ำดว้ ยกำรข่มเหงน้ำใจโดยเจำ้ ของมิไดย้ นิ ยอม

เกณฑก์ ำรประเมิน คะแนนเตม็ คะแนนท่ีได้ คดิ เป็นร้อยละ สรุป
ผำ่ น หมำยถึง ไดค้ ะแนนร้อยละ ๘๐ ข้ึนไป ๕ ผ่าน ไม่ผ่าน

ไม่ผำ่ น หมำยถึง ไดค้ ะแนนต่ำร้อยละ ๘๐

๓๘

แบบฝึ กที่ ๒.๕ ข้นั ทบทวน ( R๓ = Review)

คาสั่ง ตอบคำถำมตอ่ ไปน้ีแลว้ สรุปใจควำมสำคญั

คาถาม คาตอบ

ใคร .......................................................................................
......................................................................................

ทาอะไร ......................................................................................
......................................................................................

เพราะเหตใุ ด ......................................................................................
ผลเป็ นอย่างไร ......................................................................................
......................................................................................
......................................................................................
......................................................................................
......................................................................................

สรุปใจความสาคญั ......................................................................................
......................................................................................
......................................................................................
......................................................................................

เกณฑก์ ำรประเมิน คะแนนเตม็ คะแนนที่ได้ คิดเป็นร้อยละ สรุป
ผำ่ น หมำยถึง ไดค้ ะแนนร้อยละ ๘๐ ข้ึนไป ๕ ผ่าน ไม่ผ่าน

ไม่ผำ่ น หมำยถึง ไดค้ ะแนนต่ำร้อยละ ๘๐

๓๙

เกณฑ์การประเมินผลแบบฝึ กท่ี ๑.๕

ลกั ษณะของงาน คะแนนที่ได้ ผลการ
ประเมิน

- เขียนคำตอบไดถ้ ูกตอ้ งครบถว้ น ครอบคลมุ ตอ่ เนื่อง

ต้งั แต่ตน้ จนจบ

- ใชภ้ ำษำสื่อสำรไดด้ ี ๕ ดีมำก

- ลำยมืออำ่ นอยำ่ งง่ำย ผลงำนสะอำด เขียนถกู ตอ้ งทุก

คำ

- เขียนคำตอบไดถ้ กู ตอ้ ง แต่ไมค่ ่อยตอ่ เน่ือง

- ใชภ้ ำษำส่ือสำรได้ ๔ ดี
- ลำยมืออำ่ นอยำ่ งง่ำย ผลงำนสะอำด เขียนผดิ ๑ - ๒

แห่ง

- เขียนไดค้ รบถว้ น แตไ่ มค่ ่อยตอ่ เน่ือง

- ใชภ้ ำษำสื่อสำรไดค้ ่อนขำ้ งดี บกพร่องในบำง ๓ ปำนกลำง
ประเด็น

- ลำยมืออำ่ นง่ำย ผลงำนสะอำด เขียนผิด ๓ - ๔ แห่ง

- เขียนไม่ครบถว้ น ไมต่ ่อเน่ือง

- ใชภ้ ำษำไม่ชดั เจน ๒ พอใช้

- ลำยมือคอ่ นขำ้ งยำก ไม่ชดั เจน เขียนผิด ๕ - ๖ แห่ง

- เขียนไมค่ รบถว้ น ไมต่ อ่ เนื่อง

- ใชภ้ ำษำสื่อสำรผดิ ไม่ชดั เจน ๑ ปรับปรุง

- ลำยมืออำ่ นยำก เขียนผดิ มำกกวำ่ ๖ แห่ง

๔๐

เฉลยนิทานที่ ๒
พญาหงส์ทอง
สุวณั ณหงั สชาดก

๔๑

แบบฝึ กท่ี ๒.๑ ข้ันสารวจ ( S = Survey)

คาส่ัง ใหน้ กั เรียนนำตวั อกั ษรทำงขวำมือมำใส่หนำ้ เลขขอ้ ที่มีขอ้ ควำมสัมพนั ธก์ นั

จ ๑. ขม่ แหง ก. ควำมอยำกไดไ้ ม่รู้จกั พอ

ง ๒. วำยชนม์ ข. ชำติก่อน
ก ๓. โลภ
ค. ทำกำรบำ่ วสำวใหอ้ ยกู่ ินเป็นผวั
เมียกนั (เหมอื น แตง่ กำร)

ข ๔. อดีตชำติ ง. ตำย,วำยชีวติ ,วำยปรำณ,วำยสงั ขำร
,สิ้น

ค ๕. แตง่ งำน จ. ใชก้ ำลงั รังแกแกลง้ ทำควำม
เดือดร้อนใหผ้ อู้ ่ืน

เกณฑก์ ำรประเมิน คะแนนเตม็ คะแนนที่ได้ คดิ เป็นร้อยละ สรุป
ผำ่ น หมำยถึง ไดค้ ะแนนร้อยละ ๘๐ ข้นึ ไป ๕ ผ่าน ไม่ผ่าน

ไมผ่ ำ่ น หมำยถึง ไดค้ ะแนนต่ำร้อยละ ๘๐

๔๒

แบบฝึ กท่ี ๒.๒ ข้นั ต้ังคาถาม ( Q = Question)

คาส่ัง นกั เรียนตอบคำถำมที่กำหนดใหถ้ กู ตอ้ ง
๑. ตวั ละครในนิทำน เรื่อง สุวณั ณหงั สชำดก มีกี่ตวั ใครบำ้ ง

- ตวั ละครมี ๖ ตวั คือ ธิดำ ๓ คน
พรำหมณ์ผเู้ ป็นบดิ ำ
นำงพรำหมณี
พญำหงส์ทอง

๒. เมือ่ พรำหมณ์ผเู้ ป็นพอ่ ไดว้ ำยชนมไ์ ดบ้ งั เกิดระลึกชำติเป็นอะไร
- เกิดเป็นหงส์ทองท่ีมีขนเป็นสีทอง แลว้ กม็ ำหำบำ้ นท่หี งส์ผนู้ ้นั ผกู พนั

แลว้ สลดั ขนให้ ทำใหค้ นท้งั บำ้ นน้นั ไม่ลำบำก

๓. เหตุใดนำงพรำหมณีจึงตอ้ งกำรขนของหงส์ทองอีก
เพรำะควำมโลภ ควำมตอ้ งกำรท่ีไม่รู้จกั พอ เขำ้ มำครอบงำ

๔๓

๔. เพรำะเหตุใดนำงพรำหมณีจบั ตวั หงส์ทองถอนเอำขน แต่ขนทถี่ อนไดน้ ้นั
กลำยเป็ นสีขำว

- เพรำะเป็นกำรไดม้ ำดว้ ยกำรข่มแหงน้ำใจ โดยเจำ้ ของมิไดย้ นิ ยอม

๕. สำระที่ใหข้ อ้ คิดจำกนิทำน เร่ือง สุวณั ณหงั สชำดก คือ
๑. บคุ คลควรยนิ ดีในสิ่งที่ตนมีในสิ่งท่ีตนได้
๒. บคุ คลไมค่ วรโลภเกินประมำณ เพรำะโลภมำก มกั ลำภหำย

เกณฑ์การประเมนิ คะแนนเตม็ คะแนนทีไ่ ด้ คิดเป็ นร้อยละ สรุป
ผ่าน หมายถงึ ได้คะแนนร้อยละ ๘๐ ขนึ้ ไป ๕ ผ่าน ไม่ผ่าน
ไม่ผ่าน หมายถึง ได้คะแนนตา่ ร้อยละ ๘๐

๔๔

แบบฝึ กที่ ๒.๓ ข้นั อ่านอย่างรอบคอบ ( R๑= Read)

คาสั่ง ใหน้ กั เรียนวำดภำพประกอบเร่ือง เร่ือง สุวณั ณหงั สชำดก และเขียนเร่ืองรำว
ใตภ้ ำพ

เรื่อง สุวณั ณหังสชาดก
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................

.....................................(.ข..้ึน...อ...ย..กู่ ..บั...ด..ุล...ย..พ..นิ...ิจ..ข...อ..ง..ค..ร..ู.ผ..สู้...อ..น...)....................................

เกณฑก์ ำรประเมิน คะแนนเตม็ คะแนนที่ได้ คดิ เป็นร้อยละ สรุป
ผำ่ น หมำยถึง ไดค้ ะแนนร้อยละ ๘๐ ข้ึนไป ๕ ผ่าน ไม่ผ่าน

ไม่ผำ่ น หมำยถึง ไดค้ ะแนนต่ำร้อยละ ๘๐

๔๕

แบบฝึ กที่ ๒.๔ ข้นั จดจา ( R๒ = Recite)

คาส่ัง ใหน้ กั เรียนเขียนคำวำ่ ใช่ หนำ้ ขอ้ ควำมทถี่ ูกตอ้ ง และเขียนคำวำ่ ไม่ใช่
หนำ้ ขอ้ ควำมท่ีผิด

๑. .............ใ..ช..่ ............. ครอบครัวสกลุ พรำหมณ์ครอบครัวหน่ึง มีธิดำสำมนำง
ช่ือวำ่ นำงนนั ทำ นำงนนั ทวดี และนำงสุนนั ทำ

๒. ..........ไ..ม..่.ใ.ช..่............ นำงพรำหมณีไดว้ ำยชนม์ ไปบงั เกิดเป็นพญำหงส์ทอง

๓. .............ใ.ช..่.............. หงส์ทองคิดใคร่จะช่วยครอบครัว ดว้ ยกำรใหข้ นเป็น
ทองคำลว้ นๆ อนั มีค่ำมีรำคำสำมำรถนำไปตีแผห่ รือบไุ ด้

๔. ............ใ.ช..่................ เพรำะควำมโลภของนำงพรำหมณี ส่งผลใหห้ งส์ทองได้
จำกครอบครัวของนำงไป

๕. ............ใ.ช..่................. นำงพรำหมณีเรียกให้พญำหงส์ทองเขำ้ มำใกล้ แลว้ ตะครุบ
ตวั ไว้จบั ถอนขนแต่ ขนน้นั กก็ ลำยเป็นสีขำวไปเพรำะ
เป็นกำรไดม้ ำดว้ ยกำรข่มเหงน้ำใจ โดยเจำ้ ของมิไดย้ นิ ยอม

เกณฑก์ ำรประเมิน คะแนนเตม็ คะแนนท่ีได้ คดิ เป็นร้อยละ สรุป
ผำ่ น หมำยถึง ไดค้ ะแนนร้อยละ ๘๐ ข้ึนไป ๕ ผ่าน ไม่ผ่าน

ไมผ่ ำ่ น หมำยถึง ไดค้ ะแนนต่ำร้อยละ ๘๐

๔๖

แบบฝึ กท่ี ๒.๕ ข้นั ทบทวน ( R๓ = Review)

คาส่ัง ตอบคำถำมตอ่ ไปน้ีแลว้ สรุปใจควำมสำคญั

คาถาม คาตอบ

ใคร .พ...ญ...ำ..ห..ง..ส...์ท...อ..ง..,..น...ำ.ง..พ...ร..ห...ม...ม..ณ...ี,..แ...ล..ะ..ธ..ิ.ด..ำ..ท..้ง.ั .ส...ำ..ม...............
.ค..น...................................................................................

ทาอะไร .พ...ร..ำ..ห...ม..ณ...์ก...ล..บั...ช..ำ..ต...ิไ..ป..เ.ก...ิด..เ.ป..็.น...พ...ญ...ำ.ห...ง..ส...์ท...อ..ง....ร..ะ..ล..ึ.ก..ช..ำ..ต. ิ
.ไ..ด...ร้ .ู.้ว..ำ่..ล..กู..เ.ม...ีย..ล...ำ.บ...ำ..ก..จ..ึง..ช...่ว..ย..เ.ห...ล..ือ....................................

เพราะเหตุใด .เ.ห...็น...ล..กู...เ.ม..ีย...ล..ำ..บ..ำ..ก...........................................................

......................................................................................

ผลเป็ นอย่างไร ..พ...ญ...ำ..ห..ง..ส...์ท...อ..ง..ส...ล..ดั..ข...น...ใ.ห...ล้...กู ..เ.ม...ีย....แ..ต..พ่...ร..ำ..ห...ม..ณ....ีเ.ก..ิด.........
..ค..ว..ำ..ม...โ..ล..ภ...ถ..อ..น...ข...น..พ...ญ...ำ..ห...ง..ส..์...ข..น...น..้น.ั ..ก...ล..ำ..ย..เ.ป..็.น..ส...ีข..ำ..ว......

สรุปใจความสาคญั ..ห...ม..ด...............................................................................
.ม...ีพ...ร..ำ.ห...ม...ณ...์ค..ร...อ..บ...ค..ร..ัว..ห...น..่.ึง..ม..ีล...กู ..ส...ำ.ว....๓....ค..น.....อ..ย..มู่...ำ..พ..อ่...ก..็.
.ต...ำ.ย..แ...ล..ว้..ไ..ป...เ.ก..ิด...เ.ป..็.น..พ...ญ...ำ..ห...ง..ส..์...ร..ะ..ล..ึก...ช..ำ..ต..ิไ..ด...เ้ .ห...็น..ล...ูก..เ.ม...ีย..
.ล...ำ.บ...ำ..ก..จ..ึง..ค...ิด..ช...่ว..ย..เ.ห...ล..ือ..โ..ด...ย..ผ..ล...ดั..ข...น..ใ..ห...้..ส...่ว..น...พ..ร...ำ.ห...ม...ณ...ี .
.เ.ก...ิด..ค..ว...ำ.ม...โ..ล..ภ...จ..บั...พ...ญ...ำ.ห...ง..ส...์ถ..อ...น..ข...น...ห..ม...ด...ข...น...ท..งี่..อ...ก..ใ..ห...ม..่
.ก...ล..ำ..ย..เ.ป..็ .น..ส...ีข..ำ..ว...............................................................

เกณฑก์ ำรประเมิน (แนวกำรตอบ) สรุป
ผำ่ น หมำยถึง ไดค้ ะแนนร้อยละ ๘๐ ข้นึ ไป ผ่าน ไม่ผ่าน
คะแนนเตม็ คะแนนที่ได้ คิดเป็นร้อยละ
ไม่ผำ่ น หมำยถึง ไดค้ ะแนนต่ำร้อยละ ๘๐ ๕

๔๗

เกณฑ์การประเมินผลแบบฝึ กที่ ๑.๕

ลกั ษณะของงาน คะแนนท่ีได้ ผลการ
ประเมนิ

- เขียนคำตอบไดถ้ ูกตอ้ งครบถว้ น ครอบคลุมตอ่ เนื่อง

ต้งั แตต่ น้ จนจบ

- ใชภ้ ำษำสื่อสำรไดด้ ี ๕ ดีมำก

- ลำยมืออำ่ นอยำ่ งง่ำย ผลงำนสะอำด เขียนถูกตอ้ งทกุ

คำ

- เขียนคำตอบไดถ้ ูกตอ้ ง แต่ไมค่ ่อยตอ่ เน่ือง

- ใชภ้ ำษำสื่อสำรได้ ๔ ดี
- ลำยมืออำ่ นอยำ่ งง่ำย ผลงำนสะอำด เขียนผิด ๑ - ๒

แห่ง

- เขียนไดค้ รบถว้ น แตไ่ ม่คอ่ ยตอ่ เนื่อง

- ใชภ้ ำษำส่ือสำรไดค้ ่อนขำ้ งดี บกพร่องในบำง ๓ ปำนกลำง
ประเดน็

- ลำยมืออำ่ นง่ำย ผลงำนสะอำด เขียนผดิ ๓ - ๔ แห่ง

- เขียนไมค่ รบถว้ น ไมต่ อ่ เนื่อง

- ใชภ้ ำษำไมช่ ดั เจน ๒ พอใช้

- ลำยมือคอ่ นขำ้ งยำก ไม่ชดั เจน เขียนผดิ ๕ - ๖ แห่ง

- เขียนไมค่ รบถว้ น ไมต่ อ่ เนื่อง

- ใชภ้ ำษำสื่อสำรผิด ไม่ชดั เจน ๑ ปรับปรุง

- ลำยมืออำ่ นยำก เขียนผดิ มำกกวำ่ ๖ แห่ง

๔๘

นิทานเร่ืองที่ ๓
ความสาเร็จคือฤกษ์ดี

นักขัตตชาดก

กำลคร้ังหน่ึง ณ กรุงพำรำณสี ยงั มีเศรษฐีในเมืองไดไ้ ปขอกุลสตรีบุตรี
เศรษฐีชนบท ต่ำงกำหนดวนั อันเป็ นมงคลไวแ้ ล้วด้วยกัน คร้ันถึงวนั ที่ตน
กำหนดแลว้ เศรษฐีเมืองไดไ้ ปหำอำชีวก ถำมถึงฤกษ์งำมยำมดีแห่งกำลมงคล
อำชีวกแคน้ ใจที่เศรษฐีเมืองกำหนดวนั เรียบร้อยไวแ้ ลว้ จึงไดม้ ำถำมตน นึกในใจ
วำ่ เรำจะยงั กลุ บตุ รผนู้ ้ีใหง้ ดกำรมงคลวนั น้ีใหจ้ งได้ อำชีวกจึงกลำ่ ว

“ท่ำนท้งั หลำยอยำ่ ทำกำรมงคลวนั น้ีเป็นอนั ขำด ถำ้ ขืนทำไป มหำภยั และ
ควำมพนิ ำศจกั บงั เกิดข้ึนกบั ทำ่ น”

ชนชำวเศรษฐีในเมืองก็พำกันเชื่อมิได้เดินทำงไปตำมท่ีได้นัดหมำย
ส่วนเศรษฐีชนบทไดจ้ ดั เตรียมเคร่ืองอปุ โภค บริโภคไวม้ ำกมำย คร้ันคอยท่ำเนิ่น
นำน จนทรำบแน่ ชัดว่ำชนชำวเศรษฐีเมืองไม่มำแน่ แท้แล้ว จึงดำริ ว่ำ
“ชำวเศรษฐีเมืองพวกน้ี ไม่มีสมบตั ิผูด้ ี พูดจำเหลำะแหละมิไดค้ งที่ เป็นคนไม่ดี
ไม่น่ำคบ กำหนดวนั แลว้ ก็ไม่มำตำมนดั หมำย อยำ่ กระน้ันเลย เรำจะยกธิดำให้

๔๙

ตระกูลอื่นท่ีมีมำรยำทดีเสียดีกวำ่ ” ดำริเช่นน้นั แลว้ ก็ยกนำงกุมำรีของตนให้แก่
ตระกลู อ่ืน ทำกำรวิวำหมงคลในวนั น้นั เลย

คร้ันวนั รุ่งข้ึน เศรษฐีเมืองนำขบวนขนั หมำกมำยงั ชนบทเพื่อสู่ขอนำง
กุมำรี เศรษฐีชนบทจึงตอ่ วำ่ วำ่ “ทำ่ นเป็นชำวเมือง” จะมีสมบตั ิผดู้ ีก็หำไม่ พูดจำ
ปรำศรัยไม่คงที่คงทำง เป็นคนมิดี น่ำชงั กำหนดวนั ไวแ้ ลว้ อยำ่ งมน่ั เหมำะ ก็หำ
มำตำมนดั ไม่

ฝ่ ำยเศรษฐีเมืองก็ขอโทษขอโพย บอกเหตแุ ห่งกำรมิไดม้ ำตำมนดั หมำยวำ่
“เรำไปถำมฤกษง์ ำมยำมดีกบั อำชีวกที่นบั ถือกนั อยู่ อำชีวกกล่ำววำ่ เม่ือวำนน้นั
ฤกษ์ไม่ดี จะทำให้มีภยั พิบัติ เกิดควำมหำยนะ เรำจึงมิได้มำตำมสัญญำ ท่ำน
ท้งั หลำยอยำ่ โกรธเคืองพวกเรำเลยนะ จงยกนำงทำริกำใหแ้ ก่บตุ รขำ้ พเจำ้ เถิด”
ชนชำวชนบทจึงบอกวำ่ “เรำไดย้ กนำงทำริกำให้แก่บุตรในตระกลู อื่นแลว้ ต้งั แต่

เมื่อวำน เพรำะท่ำนมิได้มำตำม
สัญญำ” จำกน้นั ท้งั กลุ่มชำวเมือง
และกลุ่มชำวชนบทก็ทุ่มถียงกัน
ขณ ะน้ัน บัณ ฑิ ตบุ รุ ษ จำกใน
พระนคร มำทำกิจธุระท่ีชนบทได้
ฟังคำที่ชนท้ังสองกลุ่มทุ่มเถียง
กัน ก็ทรำบเหตุท้ังหมดจึงเปล่งวำจำว่ำ “ท่ำนท้ังหลำยจำกในพระนครได้
ประโยชน์อนั ใดเล่ำจำกฤกษย์ ำม อนั วำ่ ฤกษย์ ำมท่ีแทจ้ ริงก็คือกำรไดน้ ำงทำริกำ
ตำมวนั เวลำท่ีกำหนดไว้ ดำวท้งั หลำยจะทำประโยชน์อนั ใดไดเ้ ลำ่