๕๐
ุ
๑๕. จากการฟังค าพยากรณ์อากาศของกรมอุตนิยมวิทยาข้างต้น นักเรียนควรวางแผนเดินทางไป
ท่องเที่ยวในช่วงใดเพื่อเลี่ยงฝนฟ้าคะนอง
๑. ควรเดินทางไปภาคใต้ในช่วงวันที่ ๒๘ – ๒๙ มิถนายน
ุ
๒. ควรเดินทางไปภาคเหนือในช่วงวันที่ ๒๙ – ๓๐ มิถุนายน
๓. ควรเดินทางไปภาคกลางในช่วงวันที่ ๓๐ มิถุนายน – ๑ กรกฎาคม
๔. ควรเดินทางไปภาคตะวันออกในช่วง วันที่ ๑ กรกฎาคม – ๒ กรกฎาคม
จงใช้ข้อมูลต่อไปนี้ตอบค าถามข้อ ๑๖
ในชั่วโมงการฟัง นักเรียนได้มีโอกาสฟังพระบรมราโชวาทในพระบาทสมเดจพระปรมินทรมหาภูมิพล
็
อดลยเดช บรมนาถบพิตร ทพระราชทานเนื่องในโอกาสวันเดกแห่งชาตประจาปี ๒๕๓๐ ความตอนหนึ่งว่า
ุ
็
ิ
ี่
่
“เด็ก ๆ นอกจากจะต้องเรียนความรู้แล้ว ยังต้องหัดท าการงานและท าความดีด้วยเพราะการท างานจะชวยให้มี
ี
่
้
ความสามารถ มีความขยันอดทนพึ่งตนเองได และการทาดนั้นจะชวยให้มีความสข ความเจริญ ทงป้องกันตน
ั้
ุ
ไว้ไม่ให้ตกต่ า ”
๑๖. นักเรียนคนใดปฏิบัติตนไม่สอดคล้องตามพระบรมราโชวาทข้างต้น
๑. เด็กหญิงสมใจช่วยแม่ท างานบ้านทุกครั้งที่ว่างจากการเรียน
๒. เด็กชายวัฒนาท าการบ้านเสร็จแล้ว จึงพาคุณยายไปเดินเล่นออกก าลังกาย
๓. เด็กชายอ านวยต้องเรียนทั้งที่โรงเรียนและเรียนพิเศษ เขาจึงไม่มีเวลาว่างจะท าอะไร
๔. เด็กหญิงปรานีช่วยพ่อแม่ค้าขายหน้าร้านในยามว่างจากการเรียนหรือท าการบ้านเสร็จ
จงอ่านโฆษณาต่อไปนี้แล้วตอบค าถามข้อ ๑๗
ี
(๑) โอกาสดส าหรับเด็ก ๆ ท างานฝีมือที่บ้าน หารายได้เสริมช่วงปิดเทอม
(๒) งานพับกระดาษ พับนก พับดาว ค่าแรง ๑๐ บาทต่อ ๑๐๐ ชิ้น รายได้ดีทสุด
ี่
(๓) อย่ารอช้า โอนเงินจ่ายค่าสมัครเลย แล้วพี่ ๆ จะส่งอุปกรณ์ให้น้องถึงบ้านเพียงอึดใจ
(๔) สนใจโทรหาพี่ ๆ ๐-๒๒๓๔-๕๖-๗๘ งานง่าย เงินดี จ่ายจริง ไม่โกง ๑๐๐%
๑๗. ข้อความโฆษณาตอนใดไม่มค าโฆษณาเกินจริง
ี
๑. ข้อความตอนที่ (๑) ๒. ข้อความตอนท (๒)
ี่
ี่
๓. ข้อความตอนที่ (๓) ๔. ข้อความตอนท (๔)
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๕๑
เรื่องที่ ๘
วิเคราะห์ชนิดและหน้าที่ของค าในประโยค
ข้อสอบชนิดและหน้าที่ของค าจะมีทุกปีและมีจ านวน ๑ - ๒ ข้อ เป็นข้อสอบที่ค่อยข้างยาก
เพราะนักเรียนส่วนมากจ าชนิดของค าไม่ได้ จึงท าให้ท าข้อสอบผิด ฉะนั้นนักเรียนควรอ่านทบทวนให้ดี
ชนิดของค าในภาษาไทยมี ๗ ชนิด คือ
๑. ค านาม ๒. ค าสรรพนาม ๓. ค ากริยา ๔. ค าวิเศษณ
์
๕. ค าบุพบท ๖. ค าสันธาน ๗. ค าอุทาน
เรามาเรียนรู้ค าทั้ง ๗ ชนิดกันเลย !!!
๑. ค านาม คือ ค าเรียกคน พืช สัตว์ สงของ สถานที่ หรืออาการต่าง ๆ เช่น ช้าง พ่อ บ้าน
ิ่
ค านามแบ่งได้ ๕ ชนิด ดังนี้
๑. สามานยนาม คือ ค านามที่ไม่ชี้เฉพาะเจาะจง เช่น รถ ขนม ครู นก โรงเรียน
๒. วิสามานยนาม คือ ค านามที่ชี้เฉพาะเจาะจง เช่น ครูลูกน้ า นกแก้ว จังหวัดเลย
๓. ลักษณนาม คือ ค านามที่บอกลักษณะของค าด้านหน้า เช่น ฟัน ๑ ซี่ บ้าน ๑ หลัง
๔. สมุหนาม คือ ค านามที่บอกหมวดหมู่หรือความเป็นกลุ่ม เช่น กองทหาร ฝูงนก
๕. อาการนาม คือ ค านามที่บอกกิริยาอาการของคน สัตว และสิ่งของ
์
- การ + ค ากริยา เพื่อบอกการกระท า เช่น การเดิน การวิ่ง การพูด
- ความ + ค าวิเศษณ์ เพื่อบอกความรู้สึก เช่น ความดี ความรัก ความรู้
๒. ค าสรรพนาม คือ ค าที่ใช้แทนค านามที่กล่าวมาแล้ว เพื่อจะได้ไม่ต้องกล่าวซ้ าอีก แบ่งได้
๖ ชนิด ดังนี้
๑. บุรษสรรพนาม คือ ค าสรรพนามที่ใช้เรียกบุคคล แบ่งได้ ๓ ลักษณะ ได้แก่
ุ
- บุรุษที่ ๑ แทนผู้พูด เช่น ฉัน ผม ข้าพเจ้า เรา อาตมา
- บุรุษที่ ๒ แทนผู้ฟัง เช่น ท่าน คุณ เธอ เอ็ง โยม
- บุรุษที่ ๓ แทนผู้ที่ถูกกล่าวถึง เช่น เขา มัน แก หล่อน
๒. ปฤจฉาสรรพนาม คือ ค าสรรพนามที่ใช้แสดงค าถาม มักใช้ค าว่า ใคร อะไร ที่ไหน
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๕๒
๓. วิภาคสรรพนาม คือ ค าสรรพนามที่ใช้ชี้ซ้ าหรือแยกส่วนค านามที่อยู่ด้านหน้า ใช้ค าว่า
้
ต่าง บาง กัน เช่น นักเรียนบ้างก็เล่นบ้างก็คุย
๔. อนิยมสรรพนาม คือ ค าสรรพนามที่ใช้ค าแสดงค าถามมาแทนค านาม โดยไม่ก าหนดช ี้
เฉพาะ และไม่ใช่ประโยคค าถาม เช่น ใครจะไปอ่านหนังสือจนจบเล่ม
้
๕. นิยมสรรพนาม คือ ค าสรรพนามที่ใช้แทนค านามเพื่อบอกระยะใกล-ไกล มักใช้ค าว่า นี่
นั่น โน่น นี้ นั้น โน้น เช่น นี่คือโรงเรียนของฉัน
๖. ประพันธสรรพนาม คือ ค าสรรพนามที่ใช้แทนค านามด้านหน้าเพื่อเชื่อมกับอีกประโยค
่
หนึ่งให้ต่อเนื่องกัน มักใช้ค าว่า ผู้ ที่ ซึ่ง อัน เชน ครูชอบคนที่มีมารยาทดี
**เกร็ดควรรู้ ประพันธสรรพนาม ใช้ในประโยคความซ้อน
๓. ค ากริยา คือ ค าที่แสดงการกระท า เช่น กิน เดิน นอน นั่ง ยิ้ม ร้องไห แบ่งได้ ๔ ชนิด
้
ได้แก่
๑. อกรรมกริยา คือ ค ากริยาที่มีความหมายสมบูรณ์ ไม่ต้องมีกรรมมารับ เช่น ฝนตก
ู
๒. สกรรมกริยา คือ ค ากริยาที่ต้องมีกรรมมารับความหมายจึงจะสมบรณ์ เช่น ครูกินข้าว
้
๓. กริยานุเคราะห์ หรือกริยาช่วย คือ ค าที่วางไวหน้าค ากริยา เพื่อเสริมกริยาให้มีความ
หมายชัดเจนขึ้น มักมีค าว่า ก าลัง คง ต้อง อาจ ถูก เช่น สุนัขก าลังเห่า
๔. วิกตรรถกริยา คือ ค ากริยาที่ไม่สมบูรณ์ ต้องใช้ส่วนเติมเต็ม ได้แก่ ค านาม คาสรรพ
นาม หรือค าวิเศษณ์มาท าให้มีใจความสมบูรณ์ มักมีค าว่า เป็น เหมือน คล้าย เท่า เช่น เขาเปนนักร้อง
็
๔. ค าวิเศษณ์ คือ ค าที่ท าหน้าที่เป็นบทขยายสวนต่าง ๆ ของประโยค แบ่งได้หลายชนิด ดังนี้
่
้
๑. ลักษณวิเศษณ์ ใชบอกลักษณะชนิด ส ขนาด รส กลิ่น เสียง ได้แก่ เปรี้ยว หวาน เล็ก
ี
ใหญ่ หอม เหม็น ดัง ดี ร้อน เย็น
๒. กาลวิเศษณ์ ใช้บอกเวลา เช้า สาย บ่าย เย็น ค่ า วันนี้ เมื่อวาน
๓. สถานวิเศษณ์ ใช้บอกสถานที่ ใกล้ ไกล บน ล่าง ซ้าย ขวา หน้า หลัง
๔. ประมาณวิเศษณ์ ใช้บอกจ านวนมาก น้อย หลาย หรือล าดับ หนึ่ง สอง สาม
๕. ปฤจฉาวิเศษณ ใช้ถามค าถาม มักมีค าว่า ใคร อะไร ที่ไหน ท าไม อย่างไร
์
๖. ประติชญาวิเศษณ ใช้แสดงการขานรับค า คะ ขา ครับ ขอรับ จ๋า จ๊ะ
์
์
๗. ประติเษธวิเศษณ ใช้บอกความปฏิเสธ ไม่ ไม่ใช่ ไม่ได้
ิ
๘. นิยมวเศษณ์ ใช้บอกความชี้เฉพาะ นี้ นั้น โน่น ทั้งนี้ ทั้งนั้น
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๕๓
๙. อนิยมวิเศษณ์ ใช้บอกความไม่ชี้เฉพาะ มักมีค าว่า อะไร ใด ไหน ใคร แต่ไม่ใช่ประโยค
ค าถาม
๑๐. ประพันธวิเศษณ์ เป็นค าที่ท าหน้าที่เชื่อมค าหรือประโยคให้มีความเกี่ยวข้องกัน มักมี
ค าว่า ที่ ซึ่ง อัน ดังที่ เพื่อว่า อย่างที่ ชนิดที่
๕. ค าบุพบท คือ ค าที่ใช้เชื่อมค าหรือกลุ่มค าเพื่อแสดงความสัมพันธ์ภายในประโยค ดังนี้
ั
๑. บอกความเกี่ยวข้องและสถานะของผู้พูดและผู้รบ มักใช้ค าว่า กับ แก่ แด่ ต่อ
๒. บอกต าแหน่งที่ตั้ง มักใช้ค าว่า หน้า หลัง นอก ใน ใกล้ ไกล บน ล่าง
๓. บอกความเป็นเจ้าของ มักใช้คาว่า ของ แห่ง
่
๔. บอกชวงเวลา มักใช้ค าว่า ตั้งแต่ จน เมื่อ กระทั่ง
๕. บอกความประสงค์ มักใช้ค าวา เพื่อ ส าหรับ
่
๖. บอกความเปรียบเทียบ มักใช้ค าว่า เท่า เท่ากับ กว่า
๖. ค าสันธาน คือ ค าที่ใช้เชื่อมประโยคให้มีความสัมพันธ์กัน แบ่งได้ ๔ ประเภท ตาม
เนื้อความของประโยค ได้แก่
๑. เชื่อมเนื้อความคล้อยตามกัน มักใช้ค าว่า และ พอ...ก็ แล้ว...ก็ เมื่อ...จึง
๒. เชื่อมเนื้อความขัดแย้งกัน มักใช้ค าว่า แต่ แต่ก็ กว่า...ก็ แต่ทว่า
ื่
๓. เชอมเนื้อความเป็นเหตุเป็นผลกัน มักใช้ค าว่า จึง เพราะ เพราะฉะนั้น
๔. เชื่อมเนื้อความเลือกเอาอย่างใดอย่างหนึ่ง มักใช้ค าว่า หรือ หรือไม่ก็ มิฉะนั้น
มิฉะนั้น...ก็
**เกร็ดควรรู้ ค าสันธานจะใช้ในประโยคความรวม
ึ
๗. ค าอุทาน คือ ค าที่ใช้แสดงอารมณ์ความรู้สกของผู้พูด แบ่งออกเป็น ๒ ชนิด ได้แก่
็
๑. ค าอุทานแสดงอารมณ์ความรู้สึก สงสัย ดีใจ ตกใจ เจบปวด เช่น โอ๊ย อ้าว ว๊าย
โอ๊ย ตายจริง คุณพระช่วย โอ้โฮ
๒. ค าอุทานเสริมบท คือ ค าอุทานที่ใช้เสริมค าให้สละสลวยขึ้นโดยไม่มีความหมาย
เช่น อาบน้ า อาบท่า , ไปวด ไปวา , หนังสือ หนังหา
ั
**เกร็ดควรรู้ ค าอุทานแสดงอารมณ์ต้องมีเครื่องหมายอัศเจรีย์ (!) ก ากับ
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๕๔
แนวข้อสอบ
๑. ข้อใดเป็นกลุ่มค าที่ขึ้นต้นด้วยค าวิเศษณ์
๑. ชี้นกบนปลายไม้ ๒. ชักใบให้เรือเสีย
่
๓. ชั่วช่างชีดีชางสงฆ์ ๔. ช้างตายทั้งตัวเอาใบบัวมาปิด
๒. ค าว่า “ที่” ข้อใดเป็นค านาม
ี่
๑. ฉันมีทผืนใหญ่ใกล้แม่น้ า
๒. พ่อก าลังดูคนงานทรดน้ าต้นไม้ในบ้านของเรา
ี่
ี่
๓. เราจะไปชมการแสดงทโรงละครแห่งชาตเร็ว ๆ นี้
ิ
๔. เพื่อนของลัดดาให้เงินขอทานทนั่งอยู่เชิงสะพานลอย
ี่
๓. ค าว่า “ว่า” ในข้อใดมีชนิดของค าแตกต่างจากข้ออื่น
๑. พ่อสอนว่าเป็นพี่ควรเสียสละให้น้อง
๒. ครูสั่งว่าต้องส่งการบ้านก่อนเลิกเรียน
้
๓. ทุก ๆ เชาแม่จะบ่นว่าพวกเราอยู่เสมอเรื่องตื่นสาย
๔. การไฟฟ้านครหลวงแจ้งว่าจะปรับปรุงระบบไฟฟ้า
๔. ข้อใดเป็นชนิดค าเดียวกันกับค าที่ขีดเส้นใต้ในประโยค
“พี่น้องต้องช่วยเหลือกัน”
๑. แจกันอยู่บนโต๊ะรับแขก ๒. นักเรียนต่างนั่งท าแบบฝึกหัด
๓. สวนสาธารณะมีนกพิราบมาก ๔. นักเรียนขาดทักษะการสื่อสารที่เหมาะสม
๕. ค าที่ขีดเส้นใต้เป็นค าชนิดใดตามล าดับ
์
ความคดสร้างสรรคท าให้เกิดสิ่งประดิษฐทันสมัยหลายอย่าง
ิ
์
๑. ค าลักษณนาม ค านามวิสามัญ ค านามสามัญ
๒. ค านามวิสามัญ ค านามลักษณนาม ค าอาการนาม
๓. ค านามสามัญ ค าอาการนาม ค านามวิสามัญ
๔. ค าอาการนาม ค านามสามัญ ค าลักษณนาม
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๕๕
๖. ประโยคใดมีชนิดของค ากริยาเหมือนประโยคที่ก าหนดให้
ฉันจ้องมองท้องฟ้า
๑. เมฆด าก้อนใหญ่ลอยต่ า ๒. ชาวนารีบต้อนควายเข้าคอก
๓. ใบไม้ปลิวว่อนตามสายลม ๔. ฝนเริ่มตกโปรยปรายสู่พื้นดิน
๗. ในข้อความนี้ มีค านามชนิดใดบ้าง
ฟ้ากล่าวถึงสิ่งที่เป็นข้อเตือนใจในการท างานโดยสรุปว่า สิ่งที่เธอท าอยู่ขณะนี้ เกิดจากความเชื่อว่า
ี่
่
ถ้าหากไม่เริ่มต้นโอกาสทจะประสบความสาเร็จเทากับศูนย์
๑. นามทั่วไป นามบอกลักษณะ
๒. นามชเฉพาะ นามบอกอาการ
ี้
๓. นามทั่วไป นามบอกหมวดหมู่
๔. นามบอกลักษณะ นามบอกหมวดหมู่
๘. ประโยคใดมีชนิดของค าสรรพนามเหมือนประโยคที่ขีดเส้นใต ้
ื่
แม่สอนว่า “ใคร ๆ ก็เคยท าผิดกันทั้งนั้น” แต่เมอท าผิดแล้วก็ต้องยอมรับผิด
๑. ในรถยนต์มีอะไร ๒. ใครจะไปเที่ยวเชียงใหม่
๓. อะไรฉันก็กินได้ทุกอย่าง ๔. คุณพ่อจะเดินทางไปไหน
๙. ค าที่ขีดเส้นใต้ในข้อใดเป็นค าสันธาน
๑. คดในข้องอในกระดูก ๒. พบไม้งามเมื่อขวานบิ่น
๓. กินบนเรือนขี้บนหลังคา ๔. หักด้ามพร้าด้วยเขา
่
๑๐. ข้อใดมีค ากริยาที่ต่างชนิดจากพวก
๑. งูกินหาง ๒. ผ้าขี้ริ้วห่อทอง
๓. ดินพอกหางหมู ๔. เกลือเป็นหนอน
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๕๖
ผู้รู้ดีย่อมรู้คุณ ____________ ผู้อื่นที่ได้ท าแล้ว ___________ ตน หมายความว่า เมื่อได้รับ
การอุปการะ ____________ ใคร แม้เพียงเล็กน้อย ก็ไม่ควรลืมบุญคุณเขา ควรนับถือเขา ____________
กาย วาจา ใจ
๑๑. ข้อความข้างต้นควรเติมค าบุพบท ข้อใดในช่องว่างจึงจะถูกต้อง
่
๑. แก่ แด โดย ตาม
๒. ของ แก่ จาก ด้วย
๓. แด กับ ของ จาก
่
๔. แห่ง ต่อ เพราะ โดย
๑๒. ประโยคในข้อใด ใช้กริยาอกรรมทั้งหมด
๑. ฉันออกก าลังกายด้วยการว่ายน้ า ๒. พ่อมักดื่มกาแฟขณะอ่านหนังสือพิมพ์
๓. แม่เก็บดอกมะลิมาร้อยพวงมาลัย ๔. ปู่บริจาคเงินเพื่อสร้างโรงเรียน
๑๓. ค าว่า “ในสวนหลังบ้าน” ท าหน้าที่ใดในประโยค
พ่อปลูกผักสวนครัวไว้ในสวนหลังบ้าน
๑. บทกรรม ๒. บทขยายประธาน
๓. บทขยายกริยา ๔. บทขยายกรรม
๑๔. ค าวา “เพื่อ” ในข้อความใดเป็นค าบุพบทน าหน้าค านาม
๑. ฝ้ายเก็บออมเงินเพื่อใช้ในวันข้างหน้า
่
๒. บรรพบุรุษของเราสละชีวิตเพื่อรักษาแผนดินไทย
๓. พ่อแมท างานหนักมากเพื่อพวกเราทุกคน
๔. นักเรียนควรตั้งใจเรียนเพื่ออนาคตของตนเอง
๑๕. ข้อใดมีนามรวมหม ู่
๑. โตโน่เห็นช้างโขลงหนึ่งเดินที่ชายป่า
๒. ยูกิเห็นฝูงนกบินโฉบเฉี่ยวบนท้องฟ้า
๓. นิดหน่อยเห็นนักดนตรีวงโปงลางสะออน
๔. ตูมตามเห็นแฟนคลับของตนโบกมือให้
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๕๗
๑๖. ค าในข้อใดใช้ค านามบอกลักษณะของนาม (ลักษณนาม) เหมือนกันทุกค า
๑. เบ็ด แห อวน สวิง
๒. ยักษ์ ฤๅษี ปีศาจ วานร
๓. ถนน แม่น้ า สายสร้อย สะพาน
๔. เสื้อ เก้าอี้ เข็มกลัด นกหวีด
๑๗. ประโยค “พ่อคือบุคคลที่เป็นแบบอย่างของฉัน” มีค ากริยาและค าบุพบทอย่างละกี่ค า
๑. มีค ากริยา ๑ ค า และค าบุพบท ๑ ค า
๒. มีค ากริยา ๑ ค า และค าบุพบท ๒ ค า
๓. มีค ากริยา ๒ ค า และค าบุพบท ๑ ค า
๔. มีค ากริยา ๒ ค า และค าบุพบท ๒ ค า
ี
่
๑๘. ค าที่ขดเส้นใต้ในข้อใดมีชนิดของค าแตกตางจากข้ออื่น
๑. ด.ญ.พอใจ ร้องเพลงเสียงดัง
๒. ด.ช. พอเพียง สวมกางเกงใหม่
๓. ด.ญ. พอดี ชอบกินผลไม้เปรี้ยว
๔. ด.ช. พอพล อ่านหนังสือหลายเล่ม
๑๙. ค าว่า “ขึ้น” ในข้อใดไม่ใช่ค ากริยา
๑. มีดเล่มนี้ทิ้งไว้นานจนขึ้นสนิม
๒. รัฐบาลประกาศขึ้นราคาก๊าซหุงต้ม
๓. เด็กจะมีฟันแท้ขึ้นตอนอายุประมาณ ๖ - ๗ ปี
ั
๔. โรงเรียนเลื่อนเปิดภาคเรียนเร็วขึ้น ๑ สปดาห์
้
๒๐. "บ้านของคุณยายอยู่ที่จังหวัดจันทบุรี คุณยายมีรายไดจากการท าสวนทุเรียน ฉันชอบไปเที่ยวบ้าน
คุณยายทุกปิดเทอม" ค าที่ขีดเส้นใต้ในข้อใดเป็นค าวิเศษณ์
๑. ของ
๒. ท ี่
๓. จาก
๔. ทุก
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๕๘
เรื่องที่ ๙
การใช้ค าให้เหมาะสมกับกาลเทศะและบุคคล
ข้อสอบในเรื่องนี้เป็นข้อสอบที่ออกเกี่ยวกับค าราชาศัพท์และระดับภาษา ซึ่งนักเรียน จะต้อง
ขยันทบทวนหนังสือและต้องอ่านข้อสอบใหเข้าใจ เพื่อจะได้ไม่ท าข้อสอบผิดพลาด
้
ค าราชาศัพท ์
ค าราชาศัพท์ คือ ถ้อยค าที่ใช้พูดกับพระมหากษัตริย์ พระบรมวงศานุวงศ์ ข้าราชการชั้น
ุ
ผู้ใหญ่ พระภิกษุสงฆ์ รวมถึงค าสุภาพที่ใช้กับสภาพชนทั่วไป ซึ่งเราควรเลือกใช้ให้เหมาะสมกับระดับชั้น
ของบุคคล ดังนี้
์
๑. ค าราชาศัพท์ที่ใช้ส าหรับพระมหากษัตริย์และพระบรมวงศานุวงศ จะต่างกันตามล าดับ
ชั้น
ค าสามัญ ค าราชาศัพท ์ ใช้กับ
ให้ พระราชทาน - พระมหากษัตริย์ , สมเดจพระบรมราชินีนาถ
็
- สมเด็จพระบรม
- สมเด็จเจ้าฟ้า
ประทาน - พระองค์เจ้า
- หม่อมเจ้า
็
ไป เสด็จพระราชด าเนิน - พระมหากษัตริย์ , สมเดจพระบรมราชินีนาถ
- สมเด็จพระบรม
เสด็จ - สมเด็จเจ้าฟ้า
- พระองค์เจ้า
- หม่อมเจ้า
ตาย สวรรคต , เสด็จสวรรคต - พระมหากษัตริย์ , สมเดจพระบรมราชินีนาถ
็
ทิวงคต , เสด็จทิวงคต - สมเด็จพระบรม
สิ้นพระชนม์ - สมเด็จเจ้าฟ้า
- พระองค์เจ้า
สิ้นชีพิตักษัย - หม่อมเจ้า
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๕๙
ค าสามัญ ค าราชาศัพท ์ ใช้กับ
อายุ พระชนมพรรษา...พรรษา - พระมหากษัตริย์ , สมเดจพระบรมราชินีนาถ
็
พระชนมายุ...พรรษา - สมเด็จพระบรม
พระชันษา...ปี - สมเด็จเจ้าฟ้า
- พระองค์เจ้า
ชันษา...ปี - หม่อมเจ้า
็
ค าพูด พระราชด ารัส , - พระมหากษัตริย์ , สมเดจพระบรมราชินีนาถ
พระราชกระแส - สมเด็จพระบรม
ั
ั
พระด ารส , รบสั่ง - สมเด็จเจ้าฟ้า
- พระองค์เจ้า
รับสั่ง - หม่อมเจ้า
็
ค าสอน พระบรมราโชวาท - พระมหากษัตริย์ , สมเดจพระบรมราชินีนาถ
พระราโชวาท - สมเด็จพระบรม
พระโอวาท - สมเด็จเจ้าฟ้า
- พระองค์เจ้า
โอวาท - หม่อมเจ้า
็
สรรพนามบุรุษที่ ๒ ใต้ฝ่าละอองธุรีพระบาท - พระมหากษัตริย์ , สมเดจพระบรมราชินีนาถ
ใต้ฝ่าละอองพระบาท - สมเด็จพระบรม
ใต้ฝ่าพระบาท - สมเด็จเจ้าฟ้า
ฝ่าพระบาท - พระองค์เจ้า
- หม่อมเจ้า
ค าที่มี “พระบรม” ใช้กับพระมหากษัตริย์เท่านั้น
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๖๐
การใช้ค าว่า “ทรง”
๑. ใช้ค าหน้านามและค ากริยาทั่วไป เพื่อให้เป็นค ากริยาราชาศัพท์ เช่น
- ทรงขลุ่ย แปลว่า เป่าขลุ่ย
- ทรงกีฬา แปลว่า เล่นกีฬา
๒. ใช้น าหน้าค านามราชาศัพท์ เพื่อให้เป็นกริยาราชาศัพท์ เช่น
- ทรงพระโอสถ แปลว่า กินยา
- ทรงพระประชวร แปลว่า ป่วย
๓. ห้ามใช้ทรงน าหน้ากริยาราชาศัพท์ ได้แก่ เสด็จ ทอดพระเนตร เสวย บรรทม โปรด ตรัส
ยกเว้น ค าว่า ผนวช ใช้ว่า ทรงผนวช ได้
๒. ค าที่ใช้ส าหรับพระสงฆ์ แบ่งเป็น
- ค าสรรพนามบุรุษที่ ๑, ๒ และ ๓ ตามระดับชั้นของพระสงฆ์
ั
- ค าทั่วไปที่เป็นค าเฉพาะส าหรบพระสงฆ์ เช่น จ าวัด นิมนต์ อาพาธ สรงน้ า มรณภาพ
๓. ค าที่ใช้กับบุคคลทั่วไป คือ ค าสุภาพ มีลักษณะดังนี้
๑. ไม่เป็นค าหยาบ
๒. ไม่ใช้ค าอุทานที่แข็งกระด้างหรือเป็นคาห้วน ๆ
๓. ไม่เป็นค าผวนที่มีความหมายในทางที่ไม่ดี
๔. ไม่เป็นค าสแลง
๕. ควรเป็นค าที่แสดงถึงความเคารพหรือให้เกียรติผู้อื่น
ระดับของภาษา
ระดับภาษา เป็นการใช้ภาษาให้ถูกต้องสัมพันธกับบุคคล โอกาส และกาลเทศะ ระดับของภาษา
์
ที่นิยมมักแบ่งออกเป็น ๓ ระดับ ได้แก่
๑. ภาษาทางการ คือ ภาษาที่มีระเบียบแบบแผน มีศัพท์เทคนิคหรือศัพท์วิชาการปะปน มัก
ใช้เขียนต ารา ติดต่อราชการ
๒. ภาษากึ่งทางการ คือ ภาษาที่ไม่เป็นทางการมากนัก มีศัพท์วิชาการเท่าที่จ าเป็น มักใช้ใน
การอภิปราย การเขียนข่าว เรื่องสั้น การกล่าวค าปราศรัย
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๖๑
๓. ภาษาไม่เป็นทางการหรือภาษาปาก คือ ภาษาที่ใช้ทั่วไปในชีวิตประจ าวัน มักใช้สนทนา
ระหว่างคนคุ้นเคย
ภาษาพูดและภาษาเขียน
ภาษาพูด มักไม่มีระเบียบแบบแผน ไม่เคร่งครัดในการใช้ถ้อยค า แต่จะมุ่งให้เกิดความเข้าใจ
็
อย่างรวดเรวและเป็นกันเอง
ภาษาเขียน เป็นภาษาที่เคร่งครัดต่อการใช้ถ้อยค า ต้องใช้ให้ถูกต้องตามหลักเกณฑ์ทาง
ภาษา
แนวขอสอบ
้
ใช้ข้อความต่อไปนี้ตอบค าถามข้อ ๑
“ก่อน.....(ก).....สมเด็จพระนางเจ้าร าไพพรรณี พระบรมราชินี.....(ข).....รัชกาลที่ ๗
.....(ค).....ด้วยพระโรคความดันสูง
๑. ค าราชาศัพท์ข้อใดเหมาะสมที่จะเลือกเติมในช่องว่าง
๑. (ก) สิ้นพระชนม์ (ข) ใน (ค) ประชวร
๒. (ก) ทรงสิ้นพระชนม์ (ข) ของ (ค) ทรงประชวร
็
๓. (ก) เสดจสวรรคต (ข) ใน (ค) ทรงพระประชวร
๔. (ก) สวรรคต (ข) ของ (ค) ทรงมีพระประชวร
ิ
๒. ควรเตมค าราชาศัพท์ข้อใดในช่องว่าง จึงจะได้ความหมายถูกต้อง
ุ
สมเด็จพระเทพรัตนราชสดาฯ สยามบรมราชกุมารี ทรงมี..............................
ในการแสวงหาความรู้อยู่ตลอดเวลา
๑. พระวิสัยทัศน์ ๒. พระอัจฉริยภาพ
๓. พระวิริยอุตสาหะ ๔. พระปรีชาสามารถ
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๖๒
ิ
๓. ควรเตมค าราชาศัพท์ข้อใดในช่องว่างจึงจะถูกต้อง
“สมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ มี...................เนื่องใน...................................
ี่
ี่
วัน.................... ๗๗ พรรษา ทรงย้ าคนไทยให้เห็นคุณค่าข้าวว่าเป็นอาหารทยอดเยี่ยมทสุดของมนุษย์”
๑. พระราโชวาท วาระ ประสูติ
๒. พระราชด ารัส โอกาส เฉลิมพระชนมพรรษา
๓. พระราชเสาวนีย์ วโรกาส พระราชสมภพ
๔. กระแสรับสั่ง พระราชวโรกาส คล้ายวันพระราชสมภพ
ิ
้
๔. ควรเตมข้อความใดลงในช่องว่างจึงจะเป็นประโยคที่สมบูรณ์และไดความหมายถูกต้อง
“ นิทานทองอิน....................... พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว”
๑. เป็นพระราชนิพนธ์ใน
๒. มีลักษณะไม่เหมือนนิทาน
๓. วรรณกรรมแนวสืบสวนสอบสวน
๔. สะท้อนสภาพชีวิตและสังคมขณะนั้น
ิ
๕. ควรเตมค าราชาศัพท์ในข้อใดในช่องว่างจึงจะถูกต้อง
“สมเด็จพระภคินีเธอ เจาฟ้าเพชรรัตนราชสดา สิริโสภาพัณณวดีได.............................แล้ว เมื่อวันที่ ๒๗
้
้
ุ
กรกฎาคม ๒๕๕๔ ณ โรงพยาบาลศิริราช จะมีการอัญเชิญ.................ไปยังพระที่นั่งวิมานรัตยา”
๑. สวรรคต พระบรมศพ
๒. สิ้นพระชนม์ พระศพ
๓. สิ้นชีพตักษัย พระศพ
๔. ถึงแก่อสัญกรรม ศพ
๖. ข้อใดเป็นค าราชาศัพท์ที่ใช้ได้เฉพาะพระมหากษัตริย์
๑. ประทับ ๒. ทรงประกาศ
๓. พระราชทาน ๔. พระบรมราชโองการ
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๖๓
๗. ข้อใดใช้ค าราชาศัพท์ถูกต้อง
้
๑. สมเด็จพระนางเจ้าร าไพพรรณี พระบรมราชินีในพระบาทสมเดจพระปกเกล้าเจาอยู่หัวมีพระจริยวัตร
็
งดงาม
์
๒. สมเด็จพระเจ้าลูกยาเธอเจ้าฟ้าหญิงจุฬาภรณวลัยลักษณ์อัครราชกุมารีทรงท างานเป็นพระอาจารย์
ิ
พิเศษสอนวิชาพิษวิทยาแก่นิสตแพทย์
ี่
๓. เจ้าหน้าทประดิษฐานพระบรมรูปสมเด็จพระพี่นางเธอเจ้าฟ้ากัลยานิวัฒนากรมหลวงนราธิวาสราช
นครินทร์หน้าพระโกศพระศพ
ู
๔. สมเด็จพระบรมโอรสาธิราชฯ สยามมกุฎราชกุมาร ประสติเมื่อวันที่ ๒๘ กรกฎาคม พ.ศ. ๒๔๙๕
ใช้ข้อความต่อไปนี้ตอบค าถามข้อ ๘
เจ้าอาวาสไปเป็นประธานในงานท าบุญบ้านของชาวบ้าน ทั้ง ๆ ที่ก าลัง.........(ก)........เมื่อกลับมาถึงวัด
ในตอนบ่ายจึงได........(ข)........เพื่อพักผ่อน จากนั้นได้ปฏิบัติศาสนกิจที่ต้องท าทุกวันคือ........(ค).........สวดมนต ์
้
ในเวลาเย็น
๘. ข้อใดคือค าที่เติมลงในช่องว่างไดถูกต้องทุกค า
้
๑. (ก) อาพาธ (ข) จาวัด (ค) ท าวัตร
๒. (ก) ป่วย (ข) ทาวัตร (ค) จาวัด
๓. (ก) ประชวร (ข) จาวัด (ค) ท าวัตร
๔. (ก) อาพาธ (ข) ทาวัตร (ค) จาวัด
จงใช้ข้อความต่อไปนี้ตอบค าถามข้อ ๙
พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว......(ก).....ข้อคิดเเละค าเเนะน า.....(ข).....พระราชโอรส เมื่อ
คราวเสดจไป.....(ค).....วิชาการ ณ ตางประเทศ
่
็
้
๙. ข้อใดคือค าที่เติมลงในช่องว่างไดถูกต้องทุกค า
๑. (ก) ประทาน (ข) เเด่ (ค) ศึกษา
๒. (ก) ประทาน (ข) เเก่ (ค) ทรงศึกษา
๓. (ก) พระราชทาน (ข) เเด่ (ค) ศึกษา
๔. (ก) พระราชทาน (ข) เเก่ (ค) ทรงศึกษา
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๖๔
๑๐. ข้อใดคือค าที่เติมในช่องว่าง (๑) – (๔) จากข้อความต่อไปนี้ได้ถูกต้องทุกค า
ผู้อ านวยการโรงเรียนได้ไป...(๑)...พระสงฆ์ ๙ ...(๒)... มาเจริญ พระพุทธมนต์ที่โรงเรียนและได ้
ู้
เป็นผ...(๓)...เครื่องไทยทาน...(๔)...พระสงฆ์
๑. (๑) นิมนต์ (๒) รูป (๓) ประเคน (๔) แก่
๒. (๑) อาราธนา (๒) องค์ (๓) ถวาย (๔) แด ่
๓. (๑) อาราธนา (๒) รูป (๓) ประเคน (๔) แก่
๔. (๑) นิมนต์ (๒) รูป (๓) ถวาย (๔) แด ่
๑๑. ข้อใดเป็นภาษาเขียนที่ถูกต้อง
ี่
๑. ต ารวจมีหน้าทดูแลทุกข์สุขของประชาชน
๒. คนเกียจคร้านจะไม่ประสบผลส าเร็จในการท างาน
๓. บิดาของชาญชัยจะไปประชุมที่เมืองนอกในเดือนหน้า
๔. เนื่องจากดิฉันไม่สบายปวดหัวตัวร้อนมากจึงขอลาป่วย
๑๒. ข้อใดใช้ภาษาเขียนได้ถูกต้อง
ี่
ิ
๑. “กินร้อน ช้อนกลาง ล้างมือ” เป็นหลักปฏิบัตง่าย ๆ ทสามารถป้องกันการติดเชื้อ หวัดใหญ่สายพันธุ์
ใหม่ ๒๐๐๙
๒. ตังเม มีอาการปวดหัว ตัวร้อน จาม ไอ มีน้ ามูกและเจ็บคอมาก จึงสงสัยว่าอาจจะติดเชื้อไข้หวัด
ใหญ่สายพันธุ์ใหม่ ๒๐๐๙
ู้
๓. หากนักเรียนป่วยเป็นไข้หวัด ต้องหยุดเรียนพักผ่อนอยู่กับบ้านและไม่เข้าไปในสถานที่ที่มีผคน
มากมายจนกว่าจะหายดแล้ว
ี
๔. ไข้หวัดใหญ่สายพันธุ์ใหม่ ๒๐๐๙ เป็นโรคติดเชื้อระบบทางเดินหายใจมีอาการรุนแรงกว่าโรคไข้หวัด
ุ
ู่
ธรรมดา และปัจจบันยังไม่พบหลักฐานว่ามีการติดต่อจากสุกรมาสคน
๑๓. ค าในข้อใดเติมในช่องว่างได้ถูกต้อง
ี่
ไข้หวัดใหญ่เป็นโรคติดต่อทแพร่........ได้อย่างรวดเร็ว
๑. หลาย ๒. สะพัด
๓. ลุกลาม ๔. ระบาด
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๖๕
๑๔. ข้อใดต้องใช้ภาษาระดับกึ่งทางการในการสื่อสาร
๑. การเขียนต าราวิชาการ ๒. การกล่าวคาปราศรัย
๓. การบรรยายในชั้นเรียน ๔. การสนทนากับเพื่อนสนิท
๑๕. ข้อใดใช้ภาษาระดับทางการทุกค า
๑. น้ าเป็นส่วนประกอบที่มีปริมาณมากที่สดในร่างกายมนุษย์
ุ
่
๒. น้ าตาลไม่แคปราศจากวิตามิน แถมยังทาลายสารอาหารในร่างกายอีกด้วย
๓. นมวัวมีวิตามินเกือบทุกอย่าง แต่ปริมาณมากน้อยเท่าไหร่นั้นขึ้นอยู่กับการเลี้ยงด ู
๔. การกินน้ ามีประโยชน์มากเลย แต่หากกินแต่น้ าที่ไม่มีคุณภาพก็เป็นผลเสียมากกว่าผลด ี
๑๖. ข้อใดใช้ภาษาระดับไม่เป็นทางการ
๑. ทเรียนปีนี้มีราคาแพง ท าให้เกษตรกรมีรายได้สูงขึ้น
ุ
๒. การปลูกกล้วยเป็นเรื่องกล้วย ๆ ที่ใคร ๆ ทุกคนก็สามารถท าได ้
็
๓. ปลาจัดเป็นสัตว์เลือดเย็นที่อาศัยอยู่ในแหล่งน้ า บางชนิดมีเกลด บางชนิดไม่มีเกลด
็
์
๔. ป่าที่อุดมสมบูรณคือป่าที่มีพันธุ์ไม้หลากหลายชนิดและมีสัตว์ป่าอาศัยอยู่จานวนมาก
๑๗. ข้อใดใช้ภาษาระดับทางการ
๑. ผัดกะเพราเป็นเมนูยอดฮิตที่มีขั้นตอนการท าไม่ยุ่งยากซับซ้อน
๒. ส่วนผสมและเครื่องปรุงของผัดกะเพรามีไม่เยอะแถมหาได้ง่าย ๆ
๓. ผดกะเพราหนึ่งจานมีสารอาหารที่จาเป็นและมีประโยชน์ต่อร่างกาย
ั
ั
๔. ในปัจจุบันผดกะเพราเป็นอาหารจานโปรดของใครหลายต่อหลายคน
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๖๖
เรื่องที่ ๑๐
ค าที่มาจากภาษาต่างประเทศ
ข้อสอบเรื่องนี้จะถามเกี่ยวกับค าที่มาจากภาษาต่างประเทศที่น ามาใช้ในภาษาไทย ซึ่งมีมากมาย
หมายภาษา นักเรียนจึงควรจ าจุดแตกต่างของแต่ละภาษาให้ได้ เพื่อให้ง่ายต่อการท าข้อสอบ
ค าไทยแท้ คือ ค าภาษาไทยดั้งเดิม มีลักษณะดังนี้
์
๑. เป็นค าพยางคเดียวที่มีความหมายสมบรณ์
ู
๒. ใช้ตัวสะกดตรงตามมาตรา
๓. มีรูปวรรณยุกต์ก ากับ เพื่อเปลี่ยนความหมายของค า
๔. ไม่นิยมใชตัวการันต์และค าควบกล้ า
้
๕. ไม่ใช้พยัญชนะ ฆ ฌ ญ ฎ ฏ ฐ ฑ ฒ ณ ธ ภ ศ ษ ฬ
**ยกเว้น ฆ่า เฆี่ยน ระฆัง ฆ้อง ตะเฆ่ ใหญ่ หญ้า เฒ่า ณ ธ ธง เธอ ส าเภา ภาย
เศร้า ศึก ศอก ศอ ศก
๖. ใช้สระ “ใ” (ไม้ม้วน) ๒๐ ค า
ค าที่มาจากภาษาต่างประเทศ
ภาษาบาลีและสันสกฤต เป็นภาษาที่ใช้ในวรรณคดีและค าศัพท์ทางศาสนา มีลักษณะดังนี้
๑. เป็นค าหลายพยางค ์
๒. ตัวสะกดไม่ตรงตามมาตรา
๓. นิยมใช้ตัวการันต์
๔. ประสมด้วยพยัญชนะ ฆ ฌ ญ ฎ ฏ ฐ ฑ ฒ ณ ธ ภ ศ ษ ฬ
๕. เป็นค าที่มีพยัญชนะ ๒ ตัว แต่ออกเสียงตัวเดียว
ตัวอย่างค าภาษาบาลีในภาษาไทย
บาป บุญ ปัญญา พยากรณ ์
ปฏิกิริยา ปฏิกูล พยาบาท พายุ
ปฏิบัติ ปัจจัย พิพาท ภาค ี
มงคล มติ มิจฉาชีพ รถ
รส รังส ี รูป ลัทธ ิ
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๖๗
ลาภ โลก โลหิต วัฏสงสาร
วาจา วิชา สงสัย สติ
สนทนา สบาย สังเขป สันติ
สาหัส สุข สุสาน หทัย
เหมันต์ อคติ อดีต อนุมัติ
อนุสรณ์ อเนจอนาถ อวสาน
ตัวอย่างค าภาษาสันสกฤตในภาษาไทย
กัลป ์ กุศล กัลปาวสาน โกรธ
คณาจารย์ เคารพ เคหสถาน โคตร
โฆษก โฆษณา จรรยา โจรกรรม
ี
ชัชวาล ตร, ไตร ดนตร ี ทรัพย์
ทักษิณ โทษ เทพบุตร นาฏศิลป ์
นามธรรม นิรภัย นิเทศ บรรยาย
บุตร ี บูรพา บุรุษ ปฏิปักษ์
ประมาณ ปรากฏ ประโยชน์ ปราชญ ์
พรรณนา พิสดาร พรหมลิขิต แพทย์
มรรยาท ไมตร ี รักษา ราษฎร
ฤกษ์ ฤทธ ิ์ นักบวช วิเคราะห ์
วิทยา วิเศษ วินาศ ศักดา
ศึกษา เศรษฐ ี สงเคราะห ์ สตร ี
แสนยานุภาพ หรรษา อธิษฐาน อนุเคราะห ์
ภาษาเขมร คนไทยยืมภาษาเขมรมาใช้แต่สมัยโบราณ ภาษาเขมรมีลักษณะดังนี้
๑. สะกดด้วย จ ญ ร ล เช่น เผด็จ บ าเพ็ญ ก าธร
๒. เป็นค าควบกล้ า เช่น ไกร ขลัง ปรุง
๓. มักขึ้นต้นด้วยค าว่า บัง บัน บ า และบรร
๔. นิยมใช้อักษรน า เช่น สนุก สนาน เสด็จ ถนน เฉลียว เป็นต้น
๕. มักแผลงค าได้ เช่น ข แผลงเป็น กระ เช่น ขดาน เป็น กระดาน ขจอก เป็น กระจอก
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๖๘
ตัวอย่างภาษาเขมรในภาษาไทย
กระชับ กระโดง กระเดียด กระบอง
กระบือ กระท่อม กระโถน กระพัง, ตระพัง, ตะพัง
กระเพาะ กระแส กังวล ก าจัด
ก าเดา รัญจวน ลออ สกัด
สนอง สนุก สดับ สบง
สังกัด สไบ ส าราญ สรร
ส าโรง แสวง แสดง ก าแพง
ก าลัง ขนาน ขจ ี โขมด
จัด เฉพาะ ฉบับ เชลย
โดย ทรวง ถนน บายศร ี
ประกายพรึก ปรับ ประจาน โปรด
เผด็จ ผจญ, ผจัญ เผอิญ เผชิญ
เพ็ญ เพลิง เพนียด ระลอก
ภาษาจีน คนไทยยืมภาษาจีนมาใช้ผ่านการค้าขาย ค ายืมภาษาจีนมีลักษณะดังนี้
ตัวอย่างภาษาจีนในภาษาไทย
ก๊ก กงสี กงเต๊ก กวยจั๊บ
กังฉิน ก๋วยเตี๋ยว กุ๊ย กวางตุ้ง
กุยช่าย กาน้า กุยเฮง กะหล่ า
เก๊ เกี้ยมไฉ่ เกาเหลา เกี้ยว
ขงจื้อ ขึ้นฉ่าย จับยี่กี โจ๊ก
จับฉ่าย เจ เจ๊า เฉาก๊วย
ซวย เซียน ซาลาเปา เซียมซี
ซินแส แซ่ เซ้ง แซยิด
ตงฉิน เต้าเจี้ยว ตังเก เต้าส่วน
ตั๋ว เต้าหู้ยี้ ตั้วโผ เต้าฮวย
ไต๋ ไต้ก๋ง ถัว ทู่ซี้
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๖๙
บ๊วย บะหมี่ แบไต๋ ปุ้งกี๋
เปาะเปี๊ยะ แป๊ะซะ โพย ยี่ห้อ
เย็นตาโฟ ลิ้นจี่ โสหุ้ย สาลี่
ห้าง หุ้น อั้งยี่ อั้งโล ่
เอี๊ยม ฮวงซุ้ย
ภาษาอังกฤษ
วิธีการยืมค าภาษาอังกฤษมาใช้สื่อสารในภาษาไทย โดยทั่วไปจะแบ่งออกเป็น ๓ วธี คือ
ิ
๑. การแปลศัพท ์
การยืมค าที่เราไม่เคยมีหรือไม่เคยรู้จักมาแปลเพื่อใช้สื่อสาร
ค าภาษาอังกฤษ ค าภาษาไทย
tea spoon ช้อนชา
table spoon ช้อนโต๊ะ
electricity ไฟฟ้า
electric fan พัดลม
airplane เครื่องบิน
typewriter เครื่องพิมพ์ดีด
war ship เรือรบ
blackboard กระดานด า
short story เรื่องสั้น
๒. การบัญญัติศัพท ์
ิ
การยืมค าจากภาษาอังกฤษมาสร้างเป็นค าใหม่ เพื่อใช้สื่อสาร โดยวิธีการบัญญัตศัพท์
ค าภาษาอังกฤษ ศัพท์บัญญัต ิ
telegraph โทรเลข
telephone โทรศัพท์
telescope โทรทรรศน์
television โทรทัศน์
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๗๐
teletype โทรพิมพ์
telecommunication โทรคมนาคม
ecology นิเวศวิทยา
globalization โลกาภิวัตน์
๓. การทับศัพท ์
การทับศัพท์เป็นวธีการยืมค ามาใช้ในอีกภาษาหนึ่งโดยการถ่ายเสียง และถอดอักษร
ิ
ค าภาษาอังกฤษ ค าทับศัพท ์
graph กราฟ
captain กัปตัน
clinic คลินิก
quota โควตา
chimpanzee ชิมแปนซี
draft ดราฟต์
dinosaur ไดโนเสาร์
transistor ทรานซิสเตอร ์
technology เทคโนโลยี
nuclear นิวเคลียร์
bungalow บังกะโล
้
ขอสอบที่นิยมออก คือ ภาษาจีน อังกฤษ และเขมร
*** เน้น ความหมายของภาษาต่างประเทศ
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๗๑
แนวข้อสอบ
๑. ข้อความต่อไปนี้มีค าภาษาจีน และค าภาษาอังกฤษจ านวนเท่าใด
เมื่อวันศุกร์สัปดาห์ที่แล้ว ห้างสรรพสินค้าแหงหนึ่งโฆษณาว่า สินคาทุกยี่ห้อลดราคาถึง ๖๐ เปอร์เซ็น
่
้
ี๋
มีอาหารผลไม้และเครื่องดื่มให้กินฟรี เช่น ก๋วยเตยว บะหมี่ ทุเรียน มังคุด โอเลี้ยง ฯลฯ นอกจากนี้ยังมีทีม
ดารามาร้องเพลง และน าเล่นเกมต่าง ๆ
๑. ค าภาษาจีน ๓ ค า / ค าภาษาอังกฤษ ๓ คา
๒. ค าภาษาจีน ๔ ค า / ค าภาษาอังกฤษ ๓ คา
๓. ค าภาษาจีน ๕ ค า / ค าภาษาอังกฤษ ๔ คา
๔. ค าภาษาจีน ๖ ค า / ค าภาษาอังกฤษ ๔ คา
๒. ค าบาลี สันสกฤต ข้อใด มีความหมายเหมือนกันทุกค า
๑. สุริยา อาทิตย์ อัมพร
๒. นภา อัศว จันทรา
๓. กันยา นารี ธารา
๔. คชา หัตถี กุญชร
๓. ค าทุกค าในข้อใดไม่มศัพท์บัญญัติใช้ในภาษาไทย
ี
๑. อีเมล แสตมป์ ๒. มอเตอร์ไซค์ รถแท็กซี่
๓. ไกด์ เทคโนโลยี ๔. เว็บไซต์ คอมพิวเตอร์
๔. ข้อใดเป็นค าที่มาจากภาษาต่างประเทศทั้งหมด
ี
๑. ขนมเข่ง โรต โดนัท
๒. เค้ก ปั้นสิบ แซนด์วิช
๓. พะแนง มะกะโรนี แฮ่กึ๊น
๔. สลัด เปาะเปี๊ยะ ซ่าหริ่ม
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๗๒
่
๕. ค าภาษาต่างประเทศค าใด ที่มความหมายตางกับค าอื่น
ี
๑. ภมร ๒. วิหค
๓. บุหรง ๔. ปักษา
๖. ข้อใดเป็นค าที่มาจากภาษาต่างประเทศทุกค า
๑. อัมพร ท้องฟ้า นภาลัย ๒. แผ่นดิน พสุธา ธรณ ี
๓. บุหรง สกุณา วิหค ๔. ตะวัน สุริยะ ดวงอาทิตย์
๗. ค าที่ขีดเส้นใต้ข้อใดมีความหมายเหมือนกัน
ิ
๑. รุกขชาตดาษดื่นในพนา ๒. วารีใสไหลกระเซ็นเห็นมัจฉา
๓. เภตราน้อยคล้อยเคลื่อนในสาคร ๔. นั่งชมวิหค อยากโผนผกสกุณา
๘. ข้อใดไม่มค าภาษาต่างประเทศ
ี
๑. วันหนึ่งฉันไปเที่ยวป่า ๒. เพลินชมพฤกษาคชาพาช ี
๓. อีกบุหงาฝูงปลาและราชสีห์ ๔. มองดวงจันทร์ที่อยู่ในอัมพร
จงใช้ข้อความต่อไปนี้ ตอบค าถามข้อ ๙
งานวันเกิดคุณพ่อในปีนี้ คุณแม่ทาอาหารหลายอย่าง เช่น ซุปผักโขม ผัดหมี่ทะเล สเต๊กปลา ไก่อบ
และยังมีของหวานเป็นไอศกรีม เฉาก๊วย และเต้าฮวย
๙. ข้อความข้างต้นมีค าภาษาอังกฤษและค าภาษาจีนอย่างละกี่ค า
๑. ค าภาษาอังกฤษ ๒ ค า ค าภาษาจีน ๒ คา
๒. ค าภาษาอังกฤษ ๒ ค า ค าภาษาจีน ๓ คา
๓. ค าภาษาอังกฤษ ๓ ค า ค าภาษาจีน ๓ คา
๔. ค าภาษาอังกฤษ ๓ ค า ค าภาษาจีน ๔ คา
ี
๑๐. ข้อใดไม่มค ายืมภาษาอังกฤษ
๑. พ่อแม่ต้องเตือนให้ลูก ๆ ระมัดระวังแก๊งลักพาตัวเด็ก
๒. การรับประทานวิตามินมีทั้งประโยชน์และโทษต่อร่างกาย
๓. การแข่งขันกีฬาแห่งชาติมีทีมนักกีฬาเข้าร่วมแข่งขันจากทั้ง ๗๗ จังหวัด
๔. งานสัปดาห์หนังสือแห่งชาตจะจัดขึ้นประมาณเดือนมีนาคมถึงเมษายนของทุกปี
ิ
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๗๓
๑๑. ค ายืมภาษาต่างประเทศที่มีความหมายว่า “นก” ไม่มปรากฏอยู่ในข้อใด
ี
๑. เดินท่องเที่ยวในพนาลี ชมปักษีนานาพันธุ์
ี
๒. วิหคน้อยหลากสสัน ส่งเสียงพลันเจื้อยแจ้ว
๓. บุหรงอยู่เคียงเรียงราย มีมากมายเป็นทิวแถว
๔. อีกบุหลันอันสง่าเพริศแพร้ว คิดถึงน้องแก้วจับใจ
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๗๔
เรื่องที่ ๑๑
การระบุลักษณะของประโยค
ข้อสอบเรื่องนี้จะมีประมาณ ๑ – ๒ ข้อ หากนักเรียนจ าลักษณะโครงสร้างของประโยคแตละ
่
ชนิดได้ก็จะท าข้อสอบได้โดยง่าย
ประโยคแบ่งตามโครงสร้างได้ ๓ ชนิด
- ประโยคสามัญ - ประโยครวม - ประโยคซ้อน
๑. ประโยคสามัญ คือ ประโยคที่กล่าวถึงสิ่งใด สิ่งหนึ่งเพียงสิ่งเดียว และสิ่งนั้นแสดงกิริยาอาการหรือ
อยู่ในสภาพเดียว
ตัวอย่างประโยคสามัญ
- ลมพัดแรง
- สุนัขกัดไก่
- สมคิดเป็นนักกีฬา
๒. ประโยครวม คือ ประโยคที่มีประโยคสามัญมารวมกัน ๒ ประโยคขึ้นไป โดยมีค าเชื่อมประโยค
้
เพื่อใหมีใจความต่อเนื่องเป็นประโยคเดียวกัน
***ประโยคความรวมมี ๔ ประเภท ได้แก่
๒.๑ ประโยคที่มีความคล้อยตามกัน สันธานที่ใช้เชื่อม คือ และ , ทั้ง...และ , พอ...ก็
ตัวอย่างประโยครวม
- น้องหวีผม - น้องร้องเพลง
น า ๒ ประโยคมารวมกันจะได้ น้องหวผมและร้องเพลง
ี
ู
ี
- ครเขียนกระดานด า - แดงรบจดตามทันที
ู
ี
น า ๒ ประโยคมารวมกันจะได้ พอครเขียนกระดานด าแดงก็รบจดตามทันที
๒.๒ ประโยคที่มีความขดแย้งกัน สันธานที่ใช้เชื่อม คือ แต่ , กว่า...ก็ , ถึง...ก็
ั
ตัวอย่างประโยครวม
- ฉันชอบภาษาไทย - น้องชอบคณิตศาสตร ์
น า ๒ ประโยคมารวมกันจะได้ ฉันชอบภาษาไทยแตน้องชอบวิชาคณิตศาสตร ์
่
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๗๕
ื่
๒.๓ ประโยคที่มีความให้เลือก สันธานที่ใช้เชอม คือ หรือ , ไม่...ก็
ตัวอย่างประโยครวม
- เธอต้องออกไปหน้าห้อง - ฉันต้องออกไปหน้าห้อง
น า ๒ ประโยคมารวมกันจะได้ ไม่เธอก็ฉันต้องออกไปหน้าห้อง
- เธอต้องการชา - เธอต้องการกาแฟ
น า ๒ ประโยคมารวมกันจะได้ เธอต้องการชาหรือกาแฟ
๒.๔ ประโยคที่มีความเป็นเหตุเป็นผลกัน สันธานที่ใช้เชื่อม คือ จึง , เพราะ...จึง , ฉะนั้น...จึง
ตัวอย่างประโยครวม
- เขาทุจริตในการสอบ - เขาถูกปรับตกทุกวิชา
น า ๒ ประโยคมารวมกันจะได้ เขาทุจรตในการสอบจึงถูกปรับตกทุกวิชา
ิ
ั
๓. ประโยคซ้อน คือ ประโยคที่มีใจความส าคญเป็นประโยคหลัก และมีประโยคย่อยแทรกอยู่ด้วย
ประโยคย่อยท าหน้าที่ขยายนามหรือขยายกริยาในประโยคหลัก สันธานที่ใช้เชื่อม คือ ที่ , ซึ่ง , อัน , เมื่อ
ผู้ , ย่อม
ตัวอย่างประโยคซ้อน
- ฉันอาศัยบ้านซึ่งอยู่บนภูเขา
- คนท าดีย่อมได้รับผลดี
้
แนวขอสอบ
๑. ข้อใดเป็นประโยคความรวม
๑. บีมไม่มาทางานหลายวันแล้ว ๒. แดนดีทูบีเป็นนักร้องที่มีชื่อเสียง
๓. มอสแสดงเรื่องฟ้าจรดทราย ๔. กอล์ฟและไมค์ไปช่วยงานกาชาด
๒. ข้อใดเป็นประโยคสามัญ
๑. พ่อแม่ภูมิใจที่ลูกประพฤติด ๒. ครูตั้งใจสอนเพื่อให้นักเรียนมีความรู้
ี
้
๓. เจาหน้าที่ตารวจปฏิบัตหน้าที่โดยเคร่งครัด ๔. เขาเป็นทหารเพราะต้องการรับใช้ชาต ิ
ิ
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๗๖
๓. ข้อใดน าประโยคสามัญที่ก าหนดให้มาสร้างเป็นประโยคซ้อนได้อย่างถูกต้อง
๑. คุณยายท าขนมหม้อแกง
๒. ขนมหม้อแกงอร่อย
๑. คุณยายท าขนมหม้อแกงอร่อย
๒. ขนมหม้อแกงที่คุณยายทาอร่อย
๓. ขนมหม้อแกงอร่อยที่คุณยายท า
๔. คุณยายท าขนมหม้อแกงและขนมหม้อแกงอร่อย
๔. ประโยครวมข้อใดแตกต่างจากข้ออื่น
๑. หนังสือนิทานกับซีดีเพลง อยากได้อะไร ๒. อาทิตย์นี้อยากไปทะเลหรือไปช้อปปิ้ง
ุ
๓. ระหว่างของกินกับของใช้ จะซื้ออะไรให้คุณปู่ ๔. ทั้งคุณย่าและคณยายชอบกินมะม่วงอกร่อง
๕. ข้อใดเป็นประโยครวม
๑. เด็กคนนี้ชอบท าการบ้านแล้วก็ดูโทรทัศน์ไปด้วย
๒. ระยะนี้น้ าในแม่น้ าล าคลองจะเอ่อล้นตลิ่งทุก ๆ วัน
๓. ดอกไม้ในสวนนี้ล้วนเป็นดอกไม้ที่มีสีสันสดใสทั้งนั้น
๔. เด็กนักเรียนโรงเรียนนี้ชอบทานอาหารไทยทุกชนิด
๖. ข้อใดเป็นประโยคสามัญ
๑. คนไข้รับประทานยาครั้งละ ๑ เม็ดทุกวัน
๒. คณต้องรับประทานยานี้ทุกวันจนยาหมด
ุ
๓. น้องต้องเลือกระหว่างรับประทานยาหรือฉีดยา
๔. นักกีฬาต้องรับประทานอาหารและดื่มน้ าสะอาด
๗. ข้อใดเป็นประโยคสามัญ
๑. โจรหนีไปเมื่อต ารวจมา ๒. หมอท างานหนักจนป่วย
ี
ี่
่
๓. บุรุษไปรษณีย์ส่งจดหมายในตอนเช้า ๔. นางพยาบาลทใสชุดสขาวเป็นเพื่อนของฉัน
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๗๗
๘. ข้อใดมีชนิดของประโยคแตกต่างจากข้ออื่น
๑. โรคพิษสุนัขบ้าระบาดในช่วงฤดูร้อน
๒. สัตว์ที่เป็นโรคพิษสุนัขบ้าจะมีอาการดุร้าย
๓. ปัจจุบันประเทศไทยมีผู้ป่วยโรคพิษสุนัขบ้ามากขึ้น
้
ั
๔. ผู้ป่วยส่วนมากได้รับเชื้อพิษสุนัขบาจากน้ าลายของสตว์
๙. ข้อใดเป็นประโยครวม
๑. แม่ดูแลฉันเมื่อฉันป่วยหนัก ๒. นกน้อยส่งเสียงร้องในตอนเช้า
ุ
๓. คณครูสอนเด็กนักเรียนอย่างตั้งใจ ๔. วันหยุดฉันอยู่บ้านแต่พ่อของฉันไปท างาน
๑๐. ข้อใดเป็นประโยคซ้อน
๑. แมวเป็นสตว์ที่รักความสะอาด
ั
ุ
๒. คณครูรักและห่วงใยนักเรียนทุกคน
๓. นายอ าเภอคนใหม่พัฒนาชุมชนด้วยความตั้งใจ
๔. เพื่อน ๆ ชอบเล่นกีฬากลางแจ้งในเวลาพักกลางวัน
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๗๘
เรื่องที่ ๑๒
การแต่งบทร้อยกรอง
ข้อสอบเรื่องนี้จะมีประมาณ ๑ – ๒ ข้อ หากนักเรียนรู้จักลักษณะของค าประพันธ โดยเฉพาะ
์
กลอนสุภาพ การท าข้อสอบในเรื่องนี้ย่อมเป็นเรื่องที่ไม่ยาก
บทร้อยกรอง ถ้อยค าที่เรียบเรียงขึ้นอย่างสละสลวย
ตามฉันทลักษณ์ มักมีความไพเราะแตก
ต่างไปจากถ้อยค าธรรมดา
รูปแบบของบทร้อยกรอง มี ๕ ประเภท ได้แก่ โคลง ฉันท์ กาพย์ กลอน ร่าย
ลักษณะบังคับของบทร้อยกรอง (ฉันทลักษณ์)
ั
๑) คณะ คือ ลักษณะบังคบของบทร้อยกรองแต่ละประเภทว่าจะต้องมีกี่บท กี่บาท กี่วรรค กี่ค า
๒) พยางค์ คือ เสียงที่เปล่งออกมาแล้วมีความหมายหรือไม่มีความหมายก็ได้ ซึ่งในการแต่งค า
์
์
ประพันธจะเรียกพยางคว่า ค า
๓) สัมผส คือ ลักษณะที่ใช้ค าคล้องจองกัน หรอใชพยัญชนะต้นเสียงเดียวกัน มี ๒ ชนิด ได้แก่
ื
้
ั
- สัมผัสนอก คือ ค าที่บังคบให้คล้องจองกันของวรรคหนึ่งกับอีกวรรคหนึ่ง ซึ่งจะต่างกันตาม
ั
ชนิดของบทร้อยกรอง สัมผัสนอกเป็นสัมผสบังคับที่ต้องมี และต้องเป็นสัมผัสสระเท่านั้น เช่น
ั
จะพูดจาปราศรัยกับใครนั้น อย่าตะคั้นตะคอกให้เคืองหู
ไม่ควรพูดอื้ออึงขึ้นมึงกู คนจะหลล่วงลามไม่ขามใจ
ู่
(สุภาษิตสอนหญิง : สุนทรภู่)
- สัมผัสใน คือ ค าที่คล้องจองกันภายในวรรค เป็นสัมผัสที่ไม่บังคบ แบ่งออกเป็น ๒ ชนิด คอ
ั
ื
สัมผัสสระ คือ ค าคล้องจ้องที่มีสระและมาตราตัวสะกดอย่างเดียวกัน
สัมผัสอักษร คือ ค าคล้องจองที่ใช้อักษรเดียวกันหรือเสียงเหมือนกัน
แล้วสอนว่าอย่าไว้ใจมนุษย์ มันแสนสุดลึกล้ าเหลือก าหนด
ถึงเถาวัลย์พันเกี่ยวที่เลี้ยวลด ก็ไม่คดเหมือนหนึ่งในน้ าใจคน
(พระอภัยมณี : สุนทรภู่)
สัมผัสสระ เช่น วรรค ๑ ว่า-อย่า , ไว้-ใจ
สัมผัสอักษร เช่น วรรค ๒ แสน-สุด , ลึก-ล้ า
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๗๙
กลอนสุภาพ (กลอนแปด) เป็นค าประพันธ์ชนิดหนึ่งที่ได้รับความนิยมกันทั่วไป เพราะเป็น
ร้อยกรองชนิดที่มีความเรียบง่าย ทั้งในด้านการสื่อความหมายและมีความไพเราะ
ลักษณะบังคับของกลอนสุภาพ
๑ บท มี ๒ บาท บาทละ ๒ วรรค วรรคละ ๘ ค า (อาจจะเป็น ๗ หรือ ๙ ค าก็ได้)
ชื่อวรรค เสียงที่ก าหนดท้ายวรรค
สดับ ให้ใช้ได้ทุกเสียง ไม่นิยมสามัญ
รับ ให้ใช้เสียงจัตวา ห้ามสามัญกับตร ี
รอง ให้ใช้เสียงสามัญกับตร ี
ส่ง ให้ใช้เสียงสามัญ ห้ามเสียงจัตวา
แผนผัง
ตัวอย่าง
บัดเดี๋ยวดังหง่างเหง่งวังเวงแวว สะดุ้งแลวเหลียวแลชะแง้หา
่
้
เห็นโยคีขี่รุ้งพุ่งออกมา ประคองพาขึ้นไปจนบรรพต
แล้วสอนว่าอย่าไว้ใจมนุษย์ มันแสนสุดลึกล้ าเหลือก าหนด
ถึงเถาวัลย์พันเกี่ยวที่เลี้ยวลด ก็ไม่คดเหมือนหนึ่งในน้ าใจคน
ข้อสังเกต ค าน าหน้าของบทร้อยกรอง
ั
กลอนบทละคร มักขึ้นต้นด้วยค าว่า บดนั้น เมื่อนั้น
กลอนสักวา มักขึ้นต้นด้วยค าว่า สักวา เช่น สักวาหวานอื่นมีหมื่นแสน
กลอนดอกสร้อย มักมีค าว่า เอ๋ย ในค าที่ ๒ เช่น นกเอ๋ยนกน้อย เด็กเอ๋ยเด็กดี
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๘๐
แนวข้อสอบ
๑. ข้อใดแบ่งจังหวะการอ่านบทร้อยกรองที่ก าหนดให้ได้ถูกต้อง
์
๑. มีสลึง/พึงประจบ/ให้ครบบาท// อย่าให้ขาด/สิ่งของ/ต้องประสงค//
จงมักน้อย/กินน้อย/ค่อยบรรจง// อย่าจ่ายลง/ให้มาก/จะยากนาน//
๒. มีสลึง/พึงประจบให้/ครบบาท// อย่าให้ขาด/สิ่งของต้อง/ประสงค//
์
จงมักน้อย/กินน้อยค่อย/บรรจง// อย่าจ่ายลง/ให้มากจะ/ยากนาน//
๓. มีสลึงพึง/ประจบ/ให้ครบบาท// อย่าให้ขาด/สิ่งของ/ต้องประสงค//
์
จงมักน้อย/กินน้อย/ค่อยบรรจง// อย่าจ่าย/ลงให้มาก/จะยากนาน//
์
๔. มีสลึงพึง/ประจบให้/ครบบาท// อย่าให้/ขาดสิ่งของ/ต้องประสงค//
จงมักน้อย/กินน้อยค่อย/บรรจง// อย่าจ่ายลง/ให้มากจะ/ยากนาน//
๒. ค าประพันธ์จากข้อ ๑ เป็นค าประพันธ์ประเภทใด
๑. กลอนสักวา ๒. กลอนสุภาพ
๓. กลอนบทละคร ๔. กลอนดอกสร้อย
ิ
๓. ควรเตมค าในข้อใดในช่องว่างจึงจะถูกต้อง
ยี่สิบหกมิถุนามาบรรจบ ขอ..............นบคุณวิบูลย์ศรี
ท่านสุนทรโวหาร...................กวี เป็น............รัตนาค่าบุรินทร์
๑. ประสบ สมาน กวี
๒. น้อมนบ วิจารณ์ ปราชญ์
๓. เคารพ อาจารย์ เมธี
๔. พานพบ ประสาน ศรีสง่า
ิ
๔. ควรเตมค าข้อใดในช่องว่างจึงจะถูกต้องเหมาะสม
มรดกทางปัญญาน าพาชาติ จาก______ท่านแสดงทุกแห่งหน
สู่ชาวไทยได้เขียนเพียรฝึก________ ได_______ด้านภาษาพาก้าวไกล
้
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๘๑
๑. ประกาศ ฝน สืบค้น
๒. สังฆราช ตน เบื้องต้น
๓. นิราศ ค้น ท่องบ่น
๔. นักปราชญ์ ตน ฝึกฝน
ั
๕. อ่านข้อความที่ก าหนดให้ แล้วเลือกข้อซึ่งเติมค าในช่องว่างได้ความหมายและถูกต้องตามฉนทลักษณ์
ของกลอนสุภาพ
ไม่มีใครรักเราเท่าพ่อแม่
เฝ้า................แต่เล็กจนเติบใหญ่
หวังอนาคตลูกรักจัก................ แสนสุขใจเมื่อเห็นลูกได้ด ี
๑. อุ้มช สดใส
ู
๒. เลี้ยงดู ยิ่งใหญ่
๓. ดวงแข เกรียงไกร
๔. ดูแล ก้าวไกล
๖. ค าประพันธ์ต่อไปนี้ สัมผัสคู่ใดผิดฉันทลักษณ์ของการแต่งกลอน
จะพูดท าสิ่งใดคิดให้เหมาะ ให้ไพเราะวาทีจะดีไหม
พูดพล่อยพล่อยบ่อยบ่อยจะได้อาย น่าเสียดายหากวาจาไม่น่าฟัง
๑. ใด - ให้
๒. ให้ - ไพ (เราะ)
๓. ไหม - อาย
๔. อาย - ดาย
๗. ข้อใดเรียงล าดับบทร้อยกรองได้ถูกต้อง
ี่
ก. แหล่งก าเนิดทท ากินถิ่นอาศัย
ข. อยู่ร่มเย็นภายใต้พระบารมี
ค. แผ่นดินไทยยิ่งใหญ่ด้วยก่อเกิด
ง. ทุกภาคแคว้นทั่วแดนแสนสุขใจ
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๘๒
๑. ก ง ค ข
๒. ข ง ค ก
๓. ค ก ง ข
๔. ง ข ค ก
๘. ข้อใดแสดงถึงศิลปะในการใช้ค าเหมือนบทร้อยกรองที่ก าหนดให้
หนาวอารมณ์ลมเรื่อยเฉื่อยเฉื่อยชื่น ระรวยรื่นรินรินกลิ่นเกสร
๑. ยิ่งเย็นย่ าค่ าคลุ้มชอุ่มมัว ยิ่งเริ่มรัวเรียกร่ าระก าใจ
๒. สะอื้นโอ้โพล้เพล้เดินเอกา สกุณานอนรังสะพรั่งไพร
ั
๓. เสียงฉู่ฉู่หวู่ว่อนอยู่ร่อนรุม เป็นกลุ่มกลุ่มกลุ้มกลดนั่งปัดยุง
๔. ดูกาบหอยลอยคลื่นกระเซ็นสาด ก็เกลื่อนกลาดกลางทรายพระพายส ี
๙. ข้อความต่อไปนี้ ถ้าแบ่งวรรคถูกต้องตามฉนทลักษณ์จะเป็นค าประพันธ์ชนิดใด
ั
งามมาลีสส้มชมชื่นจตช่างชวนพิศเพลินตาพาสุขสนต์กุหลาบชบาสดใสชื่นใจครันส่งให้กันวันพฤหัสสวัสด ี
ั
ิ
ี
๑. กลอนสักวา ๒. กลอนสุภาพ
๓. กลอนบทละคร ๔. กลอนดอกสร้อย
จงใช้ข้อความต่อไปนี้ตอบค าถามข้อ ๑๐
“ถึงวันศุกร์สุขสันต์แสนหรรษาดอกกุหลาบสีฟ้ามารออยู่สีฟ้าจริงหรือไม่ใครจะรู้แต่ก็ดูงามเหมาะเพราะน้ าใจ”
๑๐. ข้อความข้างต้น หากแบ่งวรรคให้ถูกต้องตามฉันทลักษณ์จะเป็นค าประพันธ์ประเภทใด
๑. กลอนสี่ ๒. กลอนหก
๓. กลอนแปด ๔. กาพย์ยานี
จงใช้ข้อความต่อไปนี้ตอบค าถามข้อ ๑๑
มีอัยกาแล้วก็มีอัยกีมียักษีแล้วก็มียักษามีกินรีแล้วก็มีกินราชายสระอาหญิงสระอีขอชี้แนะ
๑๑. ข้อความข้างต้น หากแบ่งวรรคตอนให้ถูกต้องตามฉันทลักษณ์จะเป็นค าประพันธ์ประเภทใด
๑. กลอน ๔ ๒. กลอน ๖
๓. กลอน ๘ ๔. กาพย์ยานี ๑๑
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๘๓
จงใช้ข้อความต่อไปนี้ตอบค าถามข้อ ๑๒
(ก) เจ้างามเมื่อจันทรจรสกล
(ข) เจ้างามยิ่งดวงดาวที่พราวฟ้า
(ค) เจ้างามพ้นไตรภพจบแดนดิน
(ง) เจ้างามกว่าดาราเวหาหน
๑๒. ข้อใดเรียงล าดับวรรคไดถูกต้องตามฉันทลักษณ์ของกลอนแปด
้
๑. (ก) – (ข) – (ค) – (ง) ๒. (ข) – (ง) – (ก) – (ค)
๓. (ค) – (ก) – (ง) – (ข) ๔. (ง) – (ค) – (ข) – (ก)
จงอ่านบทประพันธ์ต่อไปนี้แล้วตอบค าถามข้อ ๑๓
(วรรคที่ ๑) เงินและทองกองอยู่ประตูหน้า
(วรรคท ๒) คอยเปิดอ้ายิ้มรับไม่ขับไส
ี่
(วรรคที่ ๓) ทรัพย์ในดินสินในน้ าออกคล่ าไป
(วรรคที่ ๔) แหลมทองไทยพร้อมจะช่วยอ านวยเอย
๑๓. บทประพันธ์ข้างต้น ข้อใดไม่มสัมผัสพยัญชนะทั้ง ๒ วรรค
ี
๑. วรรคที่ ๑ และวรรคที่ ๒ ๒. วรรคที่ ๒ และวรรคที่ ๓
ี่
๓. วรรคท ๓ และวรรคที่ ๔ ๔. วรรคที่ ๔ และวรรคที่ ๑
จงอ่านบทประพันธ์ต่อไปนี้แล้วตอบค าถามข้อ ๑๔
ั
(บาทที่ ๑) เหลือบเห็นกวางข าด าขลับ งามสรรพสะพรั่งดงเลขา
(บาทที่ ๒) งามเขาเป็นกิ่งกาญจนา งามตานิลรัตน์รูจี
(บาทที่ ๓) คอก่งเป็นวงราววาด รูปสะอาดราวนางส าอางศรี
(บาทที่ ๔) เหลียวหน้ามาดูภูมี งามดังนารีช าเลืองอาย
ี
๑๔. จากบทประพันธ์ข้างต้น บาทใดไม่มค าสัมผัสในประเภทสัมผัสสระทั้ง ๒ วรรค
๑. บาทที่ ๑ ๒. บาทที่ ๒
๒. บาทที่ ๓ ๔. บาทที่ ๔
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๘๔
เรื่องที่ ๑๓
วิเคราะห์และเปรียบเทียบส านวนที่เป็นค าพังเพยและสุภาษิต
ข้อสอบเรื่องนี้จะมีประมาณ ๑ – ๒ ข้อ หากนักเรียนรู้ความหมายของส านวน ค าพังเพย และ
สุภาษิต จะท าให้ง่ายต่อการท าข้อสอบ
o ส านวน หมายถึง ถ้อยค าที่เรียบเรียงเป็นข้อความหรือค าพูดที่เป็นชั้นเชิง ไม่ตรงตามรปแบบ
ู
ภาษา มีลักษณะเฉพาะตวและมีความหมายเปนนัยแฝงอยู่
็
ั
o ค าพังเพย หมายถึง การกล่าวเปรียบเทียบ (อุปมา) ต่อเหตุการณ์ต่าง ๆ ที่เกิดขึ้น
o สุภาษิต หมายถึง ถ้อยค าที่กล่าวแนะน าสั่งสอน เตือนสติด้วยหลักความจริง มักเป็นค าคล้องจอง
ส านวน/สุภาษิต/ค าพังเพย ความหมาย
่
น้ าท่วงทุ่ง ผักบุ้งโหรงเหรง พูดมาก แต่ไม่คอยได้เนื้อหาสาระ
น้ าขุ่นไว้ใน น้ าใสไว้นอก แม้จะขุ่นเคืองใจ ก็ยังแสดงสีหน้ายิ้มแย้ม
น้ าตาลใกล้มด ใครจะอดได้ หญิงชายที่อยู่ใกล้ชิดกัน ย่อมอดใจรักกันไม่ได้
น้ ามาปลากินมด น้ าลดมดกินปลา ทีใครทีมัน
อัฐยายซื้อขนมยาย เอาทรัพย์สินของผู้ใดผู้หนึ่งมาซื้อหรือแลกสิ่งของของผู้นั้น
ขายผ้าเอาหน้ารอด ยอมสละสิ่งที่ส าคญเพื่อรักษาชื่อเสียงไว ้
ั
ตกกระไดพลอยโจร จ ายอมเข้าไปเกี่ยวข้องในเหตุการณ์เพราะไม่มีทางเลี่ยง
ต าน้ าพริกละลายแม่น้ า ลงทุนไปมากแต่ได้ผลประโยชน์ไม่คุ้มทุน
ขี่ช้างจับตั๊กแตน ลงทุนมากแต่ได้ผลตอบแทนน้อย
กระต่ายตื่นตูม คนที่มีอาการตื่นตกใจไปก่อนโดยไม่ทันคิดพิจารณาให้รอบคอบ
ยกภูเขาออกจากอก ไม่มีภาระหนักอกหนักใจอีกต่อไป
ช้างตายทั้งตัวเอาใบบัวมาปิด ความชั่วหรือความผิดร้ายแรงที่รู้กันไปทั่ว ถึงจะปิดอย่างไรก็ปิดไม่มิด
บ้านเคยอยู่ อู่เคยนอน สถานที่ที่เคยอยู่อาศัยมาก่อน
เจ้าไม่มีศาล สมภารไม่มีวัด ผู้ไม่มีที่อยู่อาศัยเป็นหลักแหล่ง
ท าคุณแก่ใคร เหมือนไฟตกน้ า ท าความดีต่อผู้อื่น แตผู้นั้นไม่ตอบสนองในทางที่ดี
่
คบคนให้ดูหน้า ซื้อผ้าให้ดูเนื้อ จะคบกับใครพิจารณาให้ดีเสียก่อน
เพื่อนกินหาง่าย เพื่อนตายหายาก เพื่อนกินเพื่อนเที่ยวหาง่าย แต่เพื่อนที่ช่วยเหลอยามล าบากนั้นหายาก
ื
อย่าไว้ใจทาง อย่าวางใจคน การไว้ใจคนอื่นมากจนเกินไปอาจจะท าให้ได้รับความเดือดร้อน
ั่
คบคนพาล พาลพาไปหาผิด คบคนชวก็ถูกชักน าพาไปท าชั่ว คบคนดีก็จะพากันท าดี
เดินตามหลังผู้ใหญ่หมาไม่กัด ท าตามแบบอย่างผู้ใหญ่แล้วจะปลอดภัย
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๘๕
ส านวน ความหมาย
คางคกขึ้นวอ คนที่มีฐานะต่ าต้อยเมื่อได้ดีมักหลงลืมตัว
เข้าตาจน หมดหนทางแก้ไข , จนตรอก
ขว้างงูไม่พ้นคอ กระท าในสิ่งที่ส่งผลร้ายย้อนกลับมาหาตนเอง
หวานอมขมกลืน ตกอยู่ในภาวะจ ายอมไม่ว่าจะถูกกระท าดีหรือราย
้
ผงเข้าตาตัวเอง ปัญหาของผู้อื่นช่วยแก้ไขให้เขาได้ แต่ปัญหาของตนเองกลับแก้ไขไม่ได้
ี
น้ าขึ้นให้รีบตัก เมื่อโอกาสมาถึง ควรรบท า
ิ
เก็บหอมรอมรบ เก็บสะสมทีละเล็กละน้อย
พึ่งล าแข้งตัวเอง ช่วยตนเอง , อาศัยล าแข้งตัวเอง
เก็บเบี้ยใต้ถุนร้าน เก็บเล็กผสมน้อย
เกลือเป็นหนอน คนในบ้านคนสนิทหรือพวกเดียวกันคิดทรยศ
ลูกไก่ในก ามือ มีอ านาจเหนือกว่าจะท าอย่างไรก็ได้ตามต้องการ
คนดีผีคุ้ม คนท าดีย่อมแคล้วคลาดจากภยันตรายทั้งปวง เสมือนมีเทวดาคุ้มครอง
หมาเห่าใบตองแห้ง คนที่ดีแต่พูดอวดเก่งเสียงดัง แต่ไม่กล้าจริง
รีดเลือดกับป ู บังคับเอาจากผู้ที่ไม่มีจะให ้
เห็นกงจักรเป็นดอกบว เห็นผิดเป็นชอบ
ั
วัวสันหลังหวะ คนที่ท าผิดแล้วคอยระแวงกลัวผู้อื่นจะร ู้
ขิงก็ราข่าก็แรง ต่างฝ่ายต่างไม่ยอมกัน
เข็นครกขึ้นภูเขา ท างานที่ยากเกินก าลังความสามารถของตน ต้องใช้ความพยายามมาก
เขียนเสือให้วัวกลัว ท าอย่างใดอย่างหนึ่งเพื่อข่มขวัญอีกฝ่าย
ิ
ชี้โพรงให้กระรอก บอกหรือแนะวธีที่เข้าทางเขาพอดี
ขวานผ่าซาก โผงผางไม่เกรงใจใคร , ตรงไปตรงมาจนดูทื่อ ๆ , ใช้แก่การพูด
ใจดีสู้เสือ เผชิญหน้ากับสิ่งที่ตนเกรงกลัว
ท านาบนหลังคน หาผลประโยชน์ใส่ตัวอย่างสบาย ๆ บนความลาบากทุกข์ยากของผู้อื่น
ยกเมฆ กุเรื่องขึ้น, คาดเอา, เดาเอาเอง
ไม้ซีกงัดไม้ซุง คนผู้มีฐานะต่ าไปคัดค้านหรือไปก่อความกับผู้มีอ านาจสูงกว่า
จับปูใส่กระด้ง ควบคุมให้อยู่นิ่งได้ยาก
ม้าดีดกะโหลก มีกิริยากระโดกกระเดก ไม่เรียบร้อย
วัวหายล้อมคอก เรื่องเกิดขึ้นแลวจึงหาทางป้องกัน
้
ตัดไฟแต่ต้นลม ระงับแหล่งต้นเหตุเพื่อไม่ให้เรื่องราวหรือเหตุการณ์ลุกลามต่อไป
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๘๖
แนวข้อสอบ
๑. ข้อใดใช้ส านวนไดถูกต้อง
้
ิ
๑. ปิต ไม่เลือกงาน หนักไม่เอาเบาไม่สู้ เขาก็สามารถทาได้ทั้งสิ้น
๒. มานะ เป็นคนขวานผ่าซาก เขามักจะพูดโผงผางไม่เกรงใจใครเสมอ
๓. มานี เปรียบเสมือนแกะด าของห้องด้วยความสามารถที่โดดเด่นกว่าผู้อื่น
ู
๔. ชใจ ท างานอย่างสุกเอาเผากินเพื่อให้งานประณีตงดงาม
๒. ข้อใดเป็นสุภาษิต
้
๑. เขาไต้เข้าไฟ ๒. เข้าเถื่อนอย่าลืมพร้า
้
้
๓. เขาไหนเข้าได้ ๔. เข้าแบบเขาแผน
๓. ส านวนใดมีความหมายเกี่ยวกับการพูด
๑. น้ าท่วงทุ่ง ผักบุ้งโหรงเหรง ๒. น้ าขุ่นไว้ใน น้ าใสไว้นอก
้
๓. น้ าตาลใกล้มด ใครจะอดได ๔. น้ ามาปลากินมด น้ าลดมดกินปลา
๔. ข้อใดใช้ส านวนเปรียบเทียบถูกต้อง
๑. บริษัทของเราลงทุนไปมากแต่ได้ผลกลับมาน้อย เหมือนขี่ช้างจับตั๊กแตน
๒. แม้เหตุร้ายยังไม่เกิด หล่อนก็เป็นทุกข์จนล้มป่วยเข้าท านองกระต่ายตื่นตูม
๓. เมื่อนักเรียนทราบผลการสอบว่าผ่านยกชั้น ก็ดีใจราวกับยกภูเขาออกจากอก
๔. เขาท าผิดแล้วกลบเกลื่อนร่องรอยไม่ให้ใครรู้ เหมือนช้างตายทั้งตัวเอาใบบัวมาปิด
อ่านบทร้อยกรองแล้วตอบค าถามข้อ ๕
เมื่อเคราะห์ร้ายกายเราก็เท่านี้ ไม่มีที่พสุธาจะอาศัย
๕. ส านวนใดมีความหมายตรงกับบทร้อยกรองข้างต้น
๑. คับที่อยู่ได ้ คับใจอยู่ยาก ๒. บ้านเคยอยู่ อู่เคยนอน
๓. เจ้าไม่มีศาล สมภารไม่มีวัด ๔. ท าคุณแก่ใคร เหมือนไฟตกน้ า
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๘๗
๖. ส านวนในข้อใดสอดคล้องกับสถานการณ์ที่เกิดขึ้นกับสมชาย
สมชายพาหญิงคนรักไปรับประทานอาหารในโอกาสพิเศษ เมื่อถึงเวลาจ่ายเงินค่าอาหาร ปรากฏว่าสมชาย
่
มีเงินไม่พอจ่าย เขาจึงแก้ปัญหาโดยแอบถอดนาฬกาจ่ายเป็นคาอาหารเพิ่มเติม
ิ
๑. อัฐยายซื้อขนมยาย ๒. ขายผ้าเอาหน้ารอด
๓. ตกกระไดพลอยโจร ๔. ต าน้ าพริกละลายแม่น้ า
๗. เรื่องต่อไปนี้ให้ข้อคิดในการคบเพื่อนตามข้อใด
ธงกับแทนเป็นเพื่อนกัน ทั้งสองชวนกันไปเที่ยวป่า ก่อนออกเดินทางได้สัญญาต่อกันไว้ว่า จะไม่ทอด
ทิ้งกัน ระหว่างเดินทางในป่า ทั้งสองได้พบหมีเข้าโดยบังเอิญด้วยอารมณ์ตกใจ ธงรีบวิ่งหนีขึ้นต้นไม้ ส่วนแทน
่
หนีไม่ทันจึงล้มตัวลงนอนราบกับพื้นแกล้งท าเป็นตาย หมีเดินผานมา เห็นคนนอนนิ่ง มันเอาจมูกมาดม ๆ ครู่
หนึ่งก็เดินจากไป เมื่อหมีไปแล้วธงก็ลงมาจากต้นไม้ เข้าไปถามแทนว่า “เมื่อตะกี้นี้หมีคุยอะไรกับเอ็ง” แทน
ตอบว่า “หมีพูดว่า อย่าไปคบเพื่อนที่หนีเอาตัวรอดแต่เพียงผู้เดียวในยามคับขัน”
ู
้
๑. คบคนให้ดหน้า ซื้อผาให้ดเนื้อ ๒. เพื่อนกินหาง่าย เพื่อนตายหายาก
ู
ิ
๓. อย่าไว้ใจทาง อย่าวางใจคน ๔. คบคนพาล พาลพาไปหาผด
๘. ส านวนไทยในข้อใดสรุปสถานการณ์ของพ่อแม่ได้สอดคล้องเหมาะสม
พ่อแม่ของฉันอุตส่าห์เก็บสะสมเงินไว้ตั้งใจว่าสิ้นปีจะไปซื้อบ้านส าหรับอยู่อาศัย แต่พี่สาวก็มาขอยืม
เงินเพื่อเป็นค่าผ่าตัดพี่เขยที่ถูกรถชน พ่อแม่แม้ไม่อยากให้ยืม แต่ก็จ าใจต้องให้เงินสะสมก้อนนั้นแก่พี่สาวไป
แล้วก็ยังไปเยี่ยมดูอาการพี่เขยที่โรงพยาบาลอีกด้วย
๑. เข้าตาจน ๒. ขว้างงูไม่พ้นคอ
๓. หวานอมขมกลืน ๔. ผงเข้าตาตัวเอง
๙. ส านวนข้อใดเติมในช่องว่างได้เหมาะสม
“ตุ๊กกี้ ไหนเธอว่าเธอท าผัดไทยเป็นไงล่ะ ถ้าเธอทาเป็นจริง ๆ ฉันคงไม่ต้อง.............บอกวิธีท าละเอียด
ขนาดนี้หรอกนะ”
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๘๘
ี่
๑. แจงสเบี้ย ๒. ชักแม่น้ าทั้งห้า
๓. สอนจระเข้ให้ว่ายน้ า ๔. ชี้โพรงให้กระรอก
๑๐. ส านวนข้อใดถูกต้องและเหมาะสมที่จะเลือกเติมในช่องว่าง
เด็กชายขวานฟ้าเป็นเด็กก าพร้ามีฐานะยากจน เขาต้องท างานแบบตีนถีบปากกัดเพื่อเลี้ยงตัวเองและ
้
น้อง ๆ แม้ทุกวันหยุดหรือภายหลังเลิกเรียนเขาก็ต้องท างานตัวเป็นเกลียว แต่เขาไม่เคยรู้สึกท้อแททตัวเองต้อง
ี่
ท างานอาบเหงื่อต่างน้ า เพราะถือคติว่า.....................จะท าให้ผานพ้นความยากล าบากและเกิดความภาคภูมิใจ
่
๑. น้ าขึ้นให้รีบตัก ๒. เก็บหอมรอมริบ
๓. พึ่งล าแข้งตัวเอง ๔. เก็บเบี้ยใต้ถุนร้าน
จงใช้ข้อมูลต่อไปนี้ตอบค าถามข้อ ๑๑
การที่คนโบราณห้ามเขกหัวเด็ก โดยอ้างว่าจะท าให้เด็กมีเคราะห์ร้าย ขวัญหนีไปจากตัว ท าให้เด็กเจบ
็
ป่วย แท้จริงเป็นภูมิปัญญา เพื่อป้องกันอันตรายที่จะเกิดแก่เด็ก เพราะกะโหลกของเด็กยังไม่แข็งแรง ถ้าถูก
กระทบกระเทือนอาจเป็นอันตรายได ้
๑๑. ส านวนไทยข้อใดสอดคล้องกับข้อห้ามโบราณข้างต้น
๑. ตัดไฟแต่ต้นลม ๒. เขียนเสือให้วัวกลัว
๓. อาบน้ าร้อนมาก่อน ๔. เดินตามหลังผู้ใหญ่หมาไม่กัด
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๘๙
เรื่องที่ ๑๔
การน าความรู้และข้อคิดจากการอ่านวรรณคดีและวรรณกรรมไปใช้ในชีวิตจริง
ข้อสอบเรื่องนี้นักเรียนจะได้อ่านวรรณคดีและวรรณกรรม ซึ่งอาจเป็นเรื่องสั้น ๆ หรือบทร้อย
กรองสั้น ๆ จากนั้นให้พิจารณาว่าเรื่องที่อ่านนั้น ได้ให้ข้อมูลที่เป็นความรู้และข้อคดอะไรบ้างที่สามารถ
ิ
น าไปใช้ในชีวิตประจ าวันได้
แนวข้อสอบ
อ่านบทร้อยกรองที่ก าหนดให้ แล้วตอบค าถามข้อ ๑
คนใดไปเสพด้วย คนพาล
จักทุกข์ทนเนานาน เนิ่นแท้
ใครเสพท่วยทรงญาณ เปรมปราชญ์
เสวยสุขล้ าเลิศแล้ เพราะได้สดับด ี
จากโคลงโลกนิติ ของสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอกรมพระยาเดชาดิศร
๑. ข้อคิดจากบทร้อยกรองนี้สามารถน าไปประยุกต์ใช้ในชีวิตจริงเกี่ยวกับเรื่องใด
๑. การคบเพื่อน ๒. การศึกษาเล่าเรียน
๓. การประกอบอาชีพ ๔. การหลีกเลี่ยงจากสิ่งเสพติด
ส าแดงแผลงฤทธิ์เกรียงไกร แล้วลงมาไหว้พระมารดา
ทั้งพระองคพระพายเรืองเดช ส าคัญว่าบตเรศนาถา
ุ
์
ิ
๒. บทกลอนข้างต้นให้ข้อคิดในเรื่องใดมากที่สุด
๑. ความเฉลียวฉลาด ๒. ความกตัญญูรู้คุณ
๓. ความเมตตากรุณา ๔. ความรักของบิดามารดา
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๙๐
อ่านบทร้อยกรองที่ก าหนดให้ แล้วตอบค าถามข้อ ๓
วิชาควรรักรู้ ฤาขาด
อย่าหมิ่นศิลปศาสตร์ ว่าน้อย
รู้จริงสิ่งเดียวอาจ มีมั่ง
เลี้ยงชีพช้าอยู่ร้อย ชั่วลื้อเหลนหลาน
ิ
จากโคลงโลกนิติ ของสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอกรมพระยาเดชาดศร
๓. ข้อคิดจากบทร้อยกรองตรงกับข้อใดมากที่สุด
๑. รู้สิ่งใดไม่สู้รู้วิชา รู้รักษาตัวรอดเป็นยอดดี
๒. รู้สิ่งไรก็ไม่สู้รู้วิชา ไปเบื้องหน้าเติบใหญ่จะให้คุณ
๓. มีความรู้อยู่กับตัวกลัวอะไร ชีวิตไม่ปลดปลงคงได้ดี
๔. อันความรู้รู้กระจ่างเพียงอย่างเดียว แต่ให้เชี่ยวชาญเถิดจะเกิดผล
๔. ค าประพันธ์ใดให้ข้อคิดในการน าไปปฏิบัต ิ
๑. ปรารถนาสารพัดในปฐพี เอาไมตรีแลกได้ดั่งใจจง
๒. อดอะไรเหมือนอดที่รสรัก อกจะหักเสียด้วยใจอาลัยหา
ื
๓. อันน้ าใจคนเหมือนต้นอ้อย ข้างปลายกร่อยชดชิมไม่อิ่มหน า
๔. มะม่วงงอมหอมหวานเหมือนนวลเนื้อ มิรู้เบื่อบางม่วงเหมือนดวงใจ
๕. ข้อใดให้คติในการด าเนินชีวิต
รีรีข้าวสาร สองทะนานข้าวเปลือก เลือกท้องใบลาน
้
เก็บเบี้ยใตถุนร้าน คดข้าวใส่จาน พานเอาคนข้างหลังไว้
ของกรมศิลปากร
๑. คดข้าวใส่จาน ๒. เลือกท้องใบลาน
๓. เก็บเบี้ยใตถุนร้าน ๔. พานเอาคนข้างหลังไว้
้
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๙๑
อ่านบทร้อยกรองต่อไปนี้ แล้วตอบค าถามข้อ ๖
้
อันข้าไทไดพึ่งเขาจึงรัก แม้นถอยศักดิ์สิ้นอ านาจวาสนา
เขาหน่ายหนีมิได้อยู่คู่ชีวา แต่วิชาช่วยกายจนวายปราณ
จากเพลงยาวถวายโอวาท ของสุนทรภู่
๖. บทร้อยกรองข้างต้นให้ข้อคิดในเรื่องใดมากที่สุด
ุ
๑. คณค่าของการศึกษา ๒. ความซื่อสัตย์จงรักภักดี
ิ
๓. ความไม่แน่นอนของชีวิต ๔. การรักษาเกียรตยศชื่อเสียง
อ่านบทร้อยกรองที่ก าหนดให้ แล้วตอบค าถามข้อ ๗
เจ้าเนื้อเย็นเอย แม่มิให้ไปเล่นที่หาดทราย
ครั้นว่าน้ าขึ้นมา มันจะพาเจ้าลอยหาย
แสนเสียดายเจาคนเดียวเอย
้
ของกรมศิลปากร
๗. บทร้องนี้ให้คุณค่าข้อใดที่น าไปใช้ประโยชน์ได ้
๑. สอนให้รู้จักสังเกตสิ่งแวดล้อม ๒. สอนให้ระวังอันตรายจากการเล่น
๓. แสดงถึงความสุขของชีวิตครอบครัว ๔. แสดงถึงความรักความห่วงใยของแม่ต่อลูก
ใช้ข้อความต่อไปนี้ตอบค าถามข้อ ๘
“ราชสีห์ตัวเดียวเที่ยวกลางป่า
ถูกหมู่หมากัดป่นจนฉิบหาย
เพราะหมามากปากช่วยกันกัดตาย
อาจท าลายราชสีห์ผู้มีฤทธิ์”
๘. บทประพันธ์ข้างต้นไม่ไดแสดงข้อคิดในเรื่องใด
้
๑. ความร่วมมือน าไปสู่ชัยชนะ ๒. ความทะนงตนน าไปสู่หายนะ
๓. ความประมาทน าไปสู่ความตาย ๔. ความเห็นแก่ตัวน าไปสความวิบัต ิ
ู่
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๙๒
จงอ่านบทประพันธ์ต่อไปนี้ แล้วตอบค าถามข้อ ๙
ไทยรวมก าลังตั้งมั่น จะสามารถป้องกันขันแข็ง
ถึงแม้ว่าศัตรูผู้มีแรง มายุทธ์แย้งก็จะปลาตไป
๙. บทประพันธ์ข้างต้นแสดงข้อคิดในด้านใด
๑. ความอดทน ๒. ความสามัคค ี
๓. ความพยายาม ๔. ความไม่ประมาท
จงอ่านบทประพันธ์ต่อไปนี้ แล้วตอบค าถามข้อ ๑๐
เขาแรกนาแล้วมานักขัตฤกษ์ เอิกเกริกโกนจุกทุกสถาน
ที่ก าดัดจัดแจงกันแต่งงาน มงคลการตามเล่ห์ประเวณ ี
๑๐. บทประพันธ์ข้างต้นให้ความรู้ในด้านใด
ี
๑. ประเพณ ๒. ความเชื่อ
๓. ภูมิปัญญา ๔. ความเป็นอยู่
จงอ่านบทประพันธ์ต่อไปนี้แล้วตอบค าถามข้อ ๑๑
เกิดเป็นคนจนยากต้องบากบั่น สารพันปัญหาอย่าท้อถอย
จงคิดแก้ปัญหาอย่างรอคอย อย่ามัวแต่น้อยใจในโชคชะตา
จงจดจ าค าว่ามุมานะ อนาคตก็จะไปข้างหน้า
ชีวิตคงรุ่งโรจน์พัฒนา ไม่ด้อยกว่าผู้ใดในสังคม
๑๑. ข้อใดไม่ใช่ข้อคิดที่ปรากฏในบทประพันธ์ข้างต้น
๑. มีความพากเพียร ๒. ฝ่าฟันอุปสรรค
๓. มีความตั้งใจจริง ๔. ซื่อสัตย์ไม่คดโกง
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๙๓
เรื่องที่ ๑๕
การแสดงความคิดเห็นจากวรรณคดีหรือวรรณกรรมที่อ่าน
็
ข้อสอบเรื่องนี้นักเรียนจะได้พิจารณา แยกแยะ และประเมินค่าวรรณคดีหรือวรรณกรรมว่าเปน
ิ
ิ
เรื่องเกี่ยวกับอะไร มีประโยชน์อย่างไร และนักเรียนมีความคดเห็นอย่างไรบ้าง รวมไปถึงการวเคราะห ์
เรื่องที่อ่านว่ามีคุณค่าที่สามารถน าไปประยุกต์ใช้ในชีวิตประจ าวันได้อย่างไร
แนวข้อสอบ
๑. ข้อใดเป็นเพลงพื้นบ้านที่มีวัตถุประสงค์ในการร้องแตกต่างจากข้ออื่น
๑. กาเหว่าเอย ไข่ไว้ให้แม่กาฟัก แม่กาก็หลงรัก คิดว่าลูกในอุทร
๒. โพงพางเอย ปลาเข้าลอด ปลาตาบอด เข้าลอดโพงพาง
๓. แม่งูเอ๋ย กินน้ าบ่อไหน กินน้ าบ่อทราย ย้ายไปก็ย้ายมา
๔. แมงมุม ขยุ้มหลังคา แมวกินปลา หมากัดกระพุ้งก้น
็
๒. คุณธรรมข้อใดไมปรากฏในบทเพลงกล่อมเดกต่อไปนี้
่
กาเหว่าเอย ไข่ไว้ให้แม่กาฟัก
แม่กาก็หลงรัก นึกว่าลูกในอุทร
คาบเอาข้าวมาเผื่อ คาบเอาเหยื่อมาป้อน
ถนอมไว้ในรังนอน ซ่อนเหยื่อมาให้กิน
ปีกเจ้ายังอ่อนคลอแคล ท้อแท้จะสอนบิน
แม่กาพาไปกิน ที่ปากน้ าพระคงคา
๑. ความรัก ๒. ความเมตตา
๓. ความห่วงใย ๔. ความกตัญญู
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๙๔
อ่านบทร้อยกรองต่อไปนี้แล้วตอบค าถามข้อ ๓ - ๔
แมวเอ๋ยแมวเหมียว รูปร่างปราดเปรียวเป็นนักหนา
ร้องเรียกเหมียวเหมียวประเดี๋ยวก็มา เคล้าแข้งเคล้าขาน่าเอ็นดู
รู้จักเอารักเข้าต่อตั้ง ค่ าค่ าซ้ านั่งระวังหนู
ควรนับว่ามันกตัญญู พอดูอย่างไว้ใส่ใจเอย
้
๓. ข้อใดไม่ไดกล่าวถึงในบทประพันธ์ข้างต้น
๑. สีของแมว ๒. นิสัยของแมว
๓. ลักษณะของแมว ๔. เสียงร้องของแมว
๔. บทประพันธ์ข้างต้นสอนให้เอาอย่างแมวในด้านใด
๑. ความฉลาด ๒. ความว่องไว
ู้
๓. ความรู้คุณผเลี้ยง ๔. ความเรียบร้อย
อ่านบทร้อยกรองที่ก าหนดให้ แล้วตอบค าถามข้อ ๕
คุณแม่หนาหนักเพี้ยง พสุธา
คุณบิดรดุจอา- กาศกว้าง
คุณพี่พ่างศิขรา เมรุมาศ
คุณพระอาจารย์อ้าง อาจสสาคร
ู้
๕. จากบทประพันธ์ข้างต้นกล่าวถึงเรื่องใด
๑. คณสมบัติ ๒. คุณธรรม
ุ
๓. บุญคุณ ๔. บุญญาธิการ
อ่านข้อความต่อไปนี้ แล้วตอบค าถามข้อ ๖
ิ์
๑) ถึงบางพูดพูดดีเป็นศรีศักด ๒) มีคนรักรสถ้อยอร่อยจิต
ิ
๓) แม้นพูดชั่วตัวตายทาลายมิตร ๔) จะชอบผดในมนุษย์เพราะพูดจา
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๙๕
๖. จากบทประพันธ์ข้างต้น ข้อความวรรคใดกล่าวถึงผลของการพูดดีและการพูดไม่ด ี
๑. วรรคที่ ๑ ๒. วรรคที่ ๒
๓. วรรคที่ ๓ ๔. วรรคที่ ๔
ใช้ข้อความต่อไปนี้ตอบค าถามข้อ ๗
“เมื่อใดที่แมวก าลังขยับหูไปมา แสดงว่าเป็น “ภาษากาย”ของแมวที่บอกว่า เป็นกังวลหรือโกรธ แต่ไม่ว่า
จะมีสัตว์เลี้ยงเป็นแมวหรือสุนัข การรู้จักภาษากายหรือพฤติกรรมของสัตว์ที่เราเลี้ยง จะทาให้เข้าใจได้ว่า สัตว์
เลี้ยงก าลังบอกอะไรเราอยู่ ไม่ว่าจะเป็นดีใจ ป่วยหรือโกรธ”
้
๗. ข้อความข้างต้นไม่ไดแสดงในเรื่องใด
๑. ภาษากายของสัตว์สัมพันธ์กับอารมณ์ของสัตว์
๒. ภาษากายของสัตว์สัมพันธ์กับสุขภาพของสัตว์
๓. ภาษากายของสัตว์สัมพันธ์กับนิสัยของผู้เลี้ยง
ี้
ู้
ิ
๔. ภาษากายของสัตว์สัมพันธ์กับความใกล้ชดกับผเลยง
ใช้ข้อความต่อไปนี้ตอบค าถามข้อ ๘
“เมื่อนั้น มัจฉานุฤทธิแรงแข็งขัน
ฟังลูกพระพายเทวัญ ขบฟันชี้หน้าแล้วร้องไป
เหม่เหม่ดูดู๋กระบี่ศรี มุสาพาทีก็เป็นได ้
ถ้อยค าหยาบช้าไม่เกรงใจ ใครจะเชื่อฟังวานร
แม้นหาวเป็นดาวเดือนตะวัน ให้เห็นส าคัญประจักษ์ก่อน
เราจึงจะเชื่อว่าบิดร ทหารพระสี่กรอวตาร
๘. จากค าประพันธ์ข้างต้น ข้อใดไม่ใช่คุณลักษณะของมัจฉานุ
๑. เก่งกล้าสามารถ ๒. มีสติพิจารณา
๓. ไม่เกรงกลัวผู้ใด ๔. เชื่อฟังค าพูดผู้ใหญ่
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๙๖
ใช้ข้อความต่อไปนี้ตอบค าถามข้อ ๙
“ถึงบางไกรไกรทองอยู่คลองนี้ จึงมีชื่อทุกวันเหมือนหมั่นหมาย
ไปเข่นฆ่าชาละวันให้พลันตาย เป็นยอดชายเชี่ยวชาญการวิชา”
๙. บทประพันธ์ข้างต้นนี้มีจุดมุ่งหมายหลักในดานใด
้
ี่
๑. บอกที่มาของชื่อสถานท ๒. บอกประวัติของตัวละคร
๓. บอกพฤติกรรมของตัวละคร ๔. บอกประโยชน์ของการศึกษา
อ่านบทร้อยกรองที่ก าหนดให้แล้วตอบค าถามข้อ ๑๐
เมื่อเคราะห์ร้ายกายเราก็เท่านี้ ไม่มีที่พสุธาจะอาศัย
ั
ล้วนหนามเหน็บเจ็บแสบคบแคบใจ เหมือนนกไร้รังเร่อยู่เอกา
๑๐. บทร้อยกรองข้างต้นแสดงถึงความรู้สึกใดมากที่สุด
๑. มีทุกข์ ๒. แค้นเคือง
๓. หวาดกลัว ๔. วิตกกังวล
จงใช้ข้อความต่อไปนี้ ตอบค าถามข้อ ๑๑
ี
ยีราฟเป็นสัตว์ที่ไม่มีภัย ไม่ทาร้ายใครเลย มีแตถูกทาร้าย เชน ถูกสงโตโจมต เวลาถูกโจมตมันจะเตะ
ี
่
ิ
่
่
่
็
ี่
ั
ั
ุ
สดก าลง ถ้าสงโตโดดขึ้นหลง มันจะวิ่งเตมท ฝาเข้าไปในดงหนามรก ๆ หนังยีราฟหนา หนามตาไม่เข้า สวน
ิ
ั
สิงโตแย่โดนหนามต าก็ต้องปล่อย สิงโตจะฆ่ายีราฟจึงต้องพาพวกมารุมกันหลาย ๆ ตว มิฉะนั้นเอายีราฟไม่อยู่
ี้
ั
เป็นกรรมอยู่หน่อยที่ยีราฟจะกินน้ าต้องไปยืนที่ริมหนอง ถ่างขาหน้ากางออกไปให้ตวเตยลง แลวจงก้มคอยาว
ึ
้
ี
้
ลงไปเอาปากดูดน้ าขึ้นมา ตอนถ่างขาออกนี่แหละเป็นโอกาสให้ศตรูโจมตไดสะดวก เพราะกว่าจะกางออกกาง
ั
เข้าต้องใช้เวลานาน
่
๑๑. ข้อใดไมปรากฏในข้อความข้างต้น
๑. ศัตรูของยีราฟ ๒. ถิ่นก าเนิดของยีราฟ
๓. การป้องกันตัวของยีราฟ ๔. รูปร่างลักษณะของยีราฟ
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๙๗
จงอ่านบทประพันธ์ต่อไปนี้ แล้วตอบค าถามข้อ ๑๒
เพลงพวงมาลัย
เอ้อระเหยลอยไป เพลงพวงมาลัยนั้นหรือจ๋า
ทราบว่าแรกเกิดทเพชรบุรี การลอยอัคคในคงคา
ี
ี่
เพ็ญเดือนสิบสองลอยกระทง บูชาองค์พระศาสดา
ผ้าป่ากฐินและตรุษสงกรานต หรือคราวมีงานในท้องไร่ท้องนา
์
เจ้าช่อมะกอกเจ้าดอกจ าปา ร้องเล่นกันมานานเอย
่
๑๒. ข้อใดไมปรากฏในเพลงพวงมาลัยข้างต้น
๑. การแต่งกายของผู้ร้อง-เล่น ๒. แหล่งก าเนิดการร้อง-เล่น
๓. สถานทที่มีการร้อง-เล่น ๔. โอกาสในการร้องเล่น
ี่
จงใช้ข้อความต่อไปนี้ตอบค าถามข้อ ๑๓
ผีตองเหลืองไม่ใช่ผที่คอยหลอกหลอนคนทั่ว ๆ ไป แต่เป็นชนเผ่าหนึ่งซึ่งอาศัยอยู่ในป่าลึกตามเขตแดน
ี
่
้
จังหวัดในภาคเหนือ บานช่องผีตองเหลืองจะไม่สร้างถาวรอยู่ประจ าที่ แตจะเอากิ่งไม้ใบไม้สด ๆ มาท าเป็นเพิง
อาศัยอยู่ไปวัน ๆ เท่านั้น มีใบหน้ากลมแบน หูกาง จมูกแฟบ มักไปลาและจับสัตว์ต่าง ๆ มากินเป็นอาหารโดย
่
ใช้อาวุธ คือ หอก หลาว ชุบอาบยาพิษ สามารถเอาหอกซัดช้างจนถึงตายและชาแหละเนื้อช้างมาแบ่งกันกิน
๑๓. ข้อใดกล่าวเกี่ยวกับชนเผ่าตองเหลืองได้สอดคล้องกับข้อความข้างต้น
๑. มีที่อยู่อาศัยเป็นหลักแหล่ง ๒. ล่าสัตว์ใหญ่มาเป็นอาหารได ้
๓. มีอาชีพเพาะปลูกและเลี้ยงสัตว์ ๔. พบได้ตามภาคต่าง ๆ ของประเทศไทย
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๙๘
เรื่องที่ ๑๖
คุณค่าของวรรณคดีและวรรณกรรมที่อ่านและน าไปประยุกต์ใช้ในชีวิตจริง
วรรณกรรม คือ ผลงานสร้างสรรค์ที่เกิดจากอารมณ์ ความรู้สึกนึกคิด และการใช้ภาษาอย่างมี
ศิลปะ
ั
้
วรรณคด คือ ผลงานสร้างสรรค์ที่ได้รบการยกย่องว่าแต่งดี มีศลปะในการประพันธ์ ใหคุณค่า
ิ
ี
ควรแก่การศึกษา มีการอ่านสืบทอดกันมาเป็นเวลานาน
คุณค่าของวรรณคด แบ่งออกได้ ดังนี้
ี
๑. คุณค่าด้านวรรณศิลป์ คือ กลวิธีการประพันธ์ที่ดีเยี่ยม
- การใช้โวหาร ได้แก่
บรรยายโวหาร เป็นการเล่าเรื่อง
ื่
พรรณนาโวหาร เป็นการให้รายละเอียดของเรองราว เพื่อให้ผู้อ่านเห็นภาพ
ู้
เทศนาโวหาร มุ่งในการสั่งสอน โน้มน้าวจิตใจผอ่านให้คล้อยตาม
สาธกโวหาร เป็นการยกตัวอย่างประกอบเพื่อสนับสนุนให้น่าเชื่อถือ
ุ
- การใช้ภาพพจน์ ได้แก่ อุปมา อุปลักษณ์ สัญลักษณ์ อติพจน์ บคคลวัต สัทพจน์ ฯลฯ
- การเล่นเสียง คือ การเลือกสรรค าที่มีเสียงสัมผัสกัน ได้แก่ การเล่นเสียงอักษร เล่นเสียง
สระ และเล่นเสียงวรรณยุกต์
๒. คุณค่าด้านสังคมและวัฒนธรรม จะสะท้อนให้เห็นสภาพของสังคม ขนบ ธรรมเนียม
ประเพณ ความเชื่อ วิถีการด าเนินชวิต และค่านิยม
ี
ี
๓. คุณค่าด้านปัญญา การอ่านวรรณคดีและวรรณกรรมจะท าใหได้รับข้อคิดต่าง ๆ ไม่ว่าจะ
้
ิ
เป็นคติธรรม ค าสอนต่าง ๆ เช่นการศึกษาเล่าเรียน การรู้จักใช้ชีวตอย่างพอเพียง ความสามัคคี ความผิด
ชอบชั่วดี การปฏิบัติหน้าที่ของตน
๔. คุณค่าทางอารมณ์ จะท าให้ผู้อ่านเข้าใจธรรมชาติของมนุษย์ในเรื่องความรู้สึกและอารมณ์
ต่าง ๆ ของตัวละคร ทั้งความดีใจ ความเสียใจ ความโกรธ ความรัก ความกลว เป็นต้น ท าให้ผู้อ่านเกิด
ั
อารมณ์คล้อยตามหรืออารมณ์สะเทือนใจไปด้วย
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖
๙๙
แนวข้อสอบ
อ่านโคลงโลกนิติต่อไปนี้แล้วตอบค าถามข้อ ๑
ยศศักดิ์จักเกิดด้วย บุญท า
ภัยเกิดเพื่อผลกรรม ก่อนให้
ติเตียนและจองจ า กรรมก่อน เองนา
ใครจักเว้นแวะได้ ทั่วท้องโลกา
ิ
้
๑. “โคลงโลกนิต” เป็นวรรณกรรมที่มีคุณค่าดานใดมากที่สุด
ุ
๑. คณค่าทางปัญญา ๒. คุณค่าทางอารมณ์
ุ
๓. คณค่าทางด้านวรรณศิลป์ ๔. คุณค่าทางสังคมและวัฒนธรรม
อ่านค าประพันธ์ต่อไปนี้แล้วตอบค าถามข้อ ๒
“ท่านจงแบ่งปันเป็นหมู่เหล่า พากันเข้าป่าไผ่ไพศาล
ตัดไม้ไผ่มาให้พอแรงการ แล้วจักสานรูปร่างอย่างชะลอม
แต่ตาถี่ท่วงทเหมือนกระจาด รูปขนาดกระบุงใบย่อม
ี
้
เอาชันยาภายในไว้ใหพร้อม ใช้กระออมนี้ตักวารี”
จากบทละครพูดค ากลอน เรื่อง พระร่วง บทพระราชนิพนธ์ในพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว
๒. ค าประพันธ์ข้างต้นแสดงถึงคุณค่าของวรรณคดีทางด้านใด
๑. คณค่าทางอารมณ์ ๒. คุณค่าทางปัญญา
ุ
ุ
๓. คณค่าทางวรรณศิลป์ ๔. คุณค่าทางสังคมและวัฒนธรรม
ส าแดงแผลงฤทธิ์เกรียงไกร แล้วลงมาไหว้พระมารดา
ทั้งพระองคพระพายเรืองเดช ส าคัญว่าบิตเรศนาถา
ุ
์
๓. บทกลอนข้างต้นให้คุณค่าทางด้านใด
๑. คณค่าทางปัญญา ๒. คุณค่าทางอารมณ์
ุ
ุ
๓. คณค่าทางด้านวรรณศิลป์ ๔. คุณค่าทางสังคมและวัฒนธรรม
ปักหมุด O-NET ภาษาไทย ป. ๖