ANALISIS TRIAL P. ISLAM SPM 2021

NOTA TAJUK POPULAR
PERCUBAAN SPM 2021
PENDIDIKAN ISLAM

DISEDIAKAN OLEH :

SITI RAHAYU BINTI JAIDON
SMK SERI AMPANG

NOTA TAMADUN ISLAM

SUMBANGAN OLEH :

NURUL AINA BATRISYIA BINTI NOORUL SAID
USTAZAH SHALEHAH BT MAT ZAIN
SMK LABU BESAR, KULIM, KEDAH.

Analisa Tajuk Soalan Percubaan SPM Negeri-Negeri 2021 (Pendidikan Islam Kertas 1)

Tajuk Matapelajaran PI KSSM Bahagian/
Bil (Quran, Hadis, Akidah, Fekah, Sirah, Akhlak Tingkatan
W.P Labuan
Islamiah)
Perlis
Johor
Kedah
Kelantan
Melaka
N. Sembilan
Pahang
Perak
Putrajaya
Sabah
Terengganu
Selangor

1 Larangan Rasuah Q4 • • • • •••

2 Memahami Sunatullah Q4 • •

3 Larangan Mempersendakan Agama Q4 •

4 Dakwah Pemacu Kejayaan Q4 •

5 Hindari Dosa-Dosa Besar H4 • • ••

6 Kemulian Berdikari H4 • ••

7 Allah Maha Pembalas & Maha Perkasa A4 •• ••••••

8 Perkara Yang Membatalkan Iman A4 • • • • ••

9 Hindari Ajaran Sesat A4 •• •

10 Haji dan Umrah F4 • • • • •

11 Sembelihan F4 • •

12 Korban dan Akikah F4 • • • •

13 Muamalah Islam F4 • • • • ••

14 Solat Sunat Dhuha dan Solat Sunat Gerhana F4 •

15 Kerajaan Khulafa' Ar-Rasyidin S4 • • ••••

16 Kerajaan Umaiyyah S4 • • • •

17 Kerajaan Abbassiyah S4 • •

18 Keunggulan Tokoh Empat Mazhab S4 • • • ••

19 Bersikap Benar Menjauhkan Kemunafikan I4 •

20 Khauf dan Raja' I4 • •• •• •

21 Adab Terhadap Orang Sakit & Kurang Upaya I4 • •••• •

22 Wasatiyyah Menjamin Kecemerlangan Umat I4 • ••

23 Ciri-Ciri Mukmin Berjaya Q5 ••

24 Memahami Keutamaan Dalam Tindakan Q5 •• •

25 Kepelbagaian Bangsa Dalam Islam Q5

26 Setiap Orang Adalah Pemimpin H5 •

27 Tujuh Golongan Yang Mendapat Naungan Allah H5 • • • • • •• • •

28 Allah Maha Mengawasi & Maha Menyaksikan A5 • • •••

29 Akidah Ahli Sunnah Wal Jamaah A5 • • • • • • • • • • •

30 Solat Sunat Istikarah & Solat Sunat Tasbih F5 ••

31 Perkahwinan F5 • • • • • ••

32 Isu-Isu Dalam Perkahwinan F5 • •

33 Pengurusan Harta Selepas Kematian F5 • • ••

34 Jenayah Dalam Islam F5 ••••

35 Kerajaan Uthmaniyyah S5 • • • •• • •••

36 Keunggulan Tokoh Islam S5 • • • • • • • • •

37 Tawaduk Menzahirkan Kesucian Jiwa I5 • • ••

38 Istiqamah Jalan Menuju Mujahadah I5 •• • ••

39 Alam Sekitar Penenang Minda I5 ••

40 Sifat Mazmumah Meracuni Hati I5 • • •••

Disediakan Oleh: Mohd Syahir bin Mohd Yusoff (JPWPL)

TILAWAH DAN HADIS

NOTA TAJUK-TAJUK POPULAR PERCUBAAN SPM 2021

T4 : PEL 04: AL QURAN: KEFAHAMAN: LARANGAN RASUAH
(Surah al-Baqarah: 2, ayat:188)

AYAT DAN MAKNANYA

LARANGAN ALLAH PENGERTIAN RASUAH
BERDASARKAN AYAT
Sebarang pemberian atau suapan yang bertujuan memalsukan kebenaran
1. Rasuah dan membenarkan kepalsuan
2. Riba
3. Judi MEMALSUKAN C MEMBENARKAN
4. Mencuri
5. Merompak KEBENARAN O KEPALSUAN
6. Menipu
7. Salah guna kuasa Memberikan rasuah kepada N Memberikan rasuah untuk
seseorang agar menyimpan T meluluskan tender
rahsia supaya kebenaran O
H sehingga menutup peluang
tidak dibongkarkan orang lain yang lebih layak

KESAN PERBUATAN RASUAH PENGAJARAN AYAT

1. Allah dan rasulnya melaknat pemberi dan penerima 1. Kita hendaklah mencari rezeki yang halal
rasuah agar tidak menyalahi Syariat Islam.

2. Menjadikan individu hilang harga diri kerana perbuatan 2. Kita hendaklah menjauhkan diri daripada
itu berdosa. memberikan rasuah supaya kita tidak
menzalimi diri dan masyarakat.
3. Melumpuhkan ekonomi negara akibat daripada kos
pengurusan yang meningkat. 3. Kita hendaklah mengelakkan diri
daripada melakukan sumpah palsu untuk
4. Meningkatkan kes jenayah dalam masyarakat Kerana mendapatkan kepentingan tertentu
sifat mementingkan diri sendiri

SITI RAHAYU BINTI JAIDON SMK SERI AMPANG

TILAWAH DAN HADIS
T5 : PEL 05: AL QURAN: KEFAHAMAN: MEMAHAMI KEUTAMAAN DALAM TINDAKAN

(Surah Al-Taubah : 19-20)

AYAT DAN MAKNA

SEBAB TURUN AYAT MAKSUD FIQH AL-AULAWIYYAT
Mengutamakan perkara yang sepatutnya
Menurut Nukman bin Bashir, terdapat beberapa didahulukan berdasarkan prinsip syarak.
orang sahabat berbincang tentang amalan yang
mereka utamakan selepas pembukaan Makkah. PRINSIP ASAS DALAM FIQH AL-
AULAWIYYAT :
Terdapat sahabat yang akan menumpukan
kepada memberikan minuman kepada orang yang 1. Bersumberkan dalil syarak.
2. Mengutamakan perkara yang diutamakan oleh
menunaikan haji. Terdapat juga sahabat yang
akan menumpukan usaha kepada memakmurkan syarak.
Masjidil Haram. Selain itu, terdapat sahabat yang 3. Mengambil kira keperluan semasa dan
akan berjihad di jalan Allah. Percakapan mereka
ditegur oleh Saidina Umar ra kerana tidak sopan setempat.
meninggikan suara di sebelah mimbar Rasulullah 4. Mengutamakan keperluan atau manfaat
SAW. Kemudian Saidina Umar ra mengadu hal ini
bersama berbanding dengan manfaat peribadi.
kepada Rasulullah SAW dan turunlah ayat 5. Mengambil kira tahap keupayaan individu.
tersebut.

KEPENTINGAN FIQH AL-AULAWIYAT TERHADAP INDIVIDU DAN MASYARAKAT

1. Memastikan tindakan manusia terkawal dan sistematik.
2. Membuahkan hasil kerja yang berkualiti dan efektif.
3. Mengamalkan semua tuntutan Islam mengikut susunan yang tepat.
4. Mewujudkan kesejahteraan sosial dalam melestarikan pengurusan kehidupan.
5. Menyeimbangkan kehidupan masyarakat dalam pelaksanaan tuntutan syariat.
6. Mewujudkan masyarakat yang berjaya menguruskan sistem kehidupan yang cekap.

SITI RAHAYU BINTI JAIDON SMK SERI AMPANG

TILAWAH DAN HADIS

BIDANG APLIKASI
PELAKSANAAN FIQH PRINSIP AM

AL-AULAWIYYAT

▪ Mengutamakan ilmu fardu ain berbanding dengan ilmu

ILMU DAN PEMIKIRAN Mengutamakan usaha ▪ fardu kifayah. Contohnya mengutamakan ilmu
untuk menuntut ilmu dan menunaikan solat yang betul berbanding dengan ilmu
lain.
memahaminya berbanding Mengutamakan ilmu fardu kifayah yang menjadi
dengan melaksanakan keperluan semasa dan pelengkap bagi umat Islam.
sesuatu amalan. Contohnya mengutamakan mempelajari ilmu dalam

bidang perubatan dan kejuruteraan.

▪ Mengutamakan amalan yang banyak manfaat kepada

masyarakat berbanding dengan amalan yang kurang
bermanfaat mengikut keperluan dan situasi. Contohnya

Mengutamakan amalan mengutamakan bersedekah berbanding dengan

AMALAN yang banyak manfaat gotong-royong.
berbanding dengan amalan ▪ Mengutamakan aktiviti kemasyarakatan berbanding

yang kurang bermanfaat. dengan ibadat sunat yang berbentuk peribadi.
Contohnya mengutamakan program berbentuk

kebajikan masyarakat berbanding dengan

memperbanyak amalan sunat untuk peribadi.

▪ Mengutamakan amalan fardu ain berbanding dengan

fardu kifayah. Contohnya mengutamakan pelaksanaan
zakat yang wajib sebelum bersedekah.

Mengutamakan perkara ▪ Mengutamakan amalan fardu berbanding dengan

TUNTUTAN SYARAK pokok berbanding dengan amalan sunat. Contohnya mengutamakan membantu
perkara cabang. ibu bapa berbanding iktikaf.

▪ Menguasai aqidah berbanding dengan perkara syariat.
Contohnya mempelajari asas-asas aqidah Islam

terlebih dahulu sebelum memperhalus isu-isu fiqah.

PENGAJARAN AYAT

Sebagai umat Islam

1. Kita hendaklah sentiasa meningkatkan keimanan kepada Allah SWT dan hari akhirat
kerana keimanan ialah kunci penerimaan segala ibadat.

2. Kita hendaklah sentiasa berazam untuk berjihad dengan tenaga dan harta supaya
kita mendapat ganjaran yang besar di sisi Allah SWT.

3. Kita hendaklah sentiasa berhijrah kepada yang lebih baik supaya menjadi insan yang
produktif.

4. Kita hendaklah sentiasa berlumba-lumba untuk melakukan kebaikan kerana
kebaikan itu akan diberi ganjaran pada hari akhirat.

SITI RAHAYU BINTI JAIDON SMK SERI AMPANG

TILAWAH DAN HADIS

T4 : PEL 08: HADIS : HINDARI DOSA-DOSA BESAR
AYAT DAN MAKNANYA

Soalan tanya tentang dosa
besar hanya jawapan ini sahaja

diterima

£

PENERANGAN

BIL DOSA BESAR MAKSUD ▪ CONTOH KESAN
JALI ▪ Merosakkan
Menyekutukan Allah Menyembah berhala. akidah
(NYATA) dengan sesuatu pada ▪ Meyakini nabi Isa
1 SYIRIK Alaihissalam sebagai anak Merosakkan
zat sifat dan amal Allah. pahala amalan
KHAFI perbuatan Meyakini alam dikuasai oleh
(SEMBUNYI) selain Allah
▪ Melakukan solat kerana
mengharapkan pujian
Melakukan sesuatu ▪ manusia (riak)
amalan bukan bertujuan Berasa hebat dengan amalan
sendiri (Ujub)
kerana Allah ▪ Sombong dengan kelebihan
duniawi yang dilakukan
(Takbur)

SITI RAHAYU BINTI JAIDON SMK SERI AMPANG

TILAWAH DAN HADIS

BIL DOSA BESAR MAKSUD CONTOH KESAN

• Santau • Pukau

• Minyak pengasih • Pelaris ▪ Mengakibatkan

AMALAN kesakitan tubuh

Antara amalan yang boleh badan
Perbuatan yang menghindarkan diri daripada sihir ▪ Mencetuskan
memudaratkan termasuklah pergaduhan
2 SIHIR orang lain dengan 1. Membaca surah al-fatihah. ▪ Memporak-

bantuan jin 2. Membaca ayat Kursi perandakan

3. Membaca surah al Ikhlas. rumahtangga
4. Membaca Al muawwidzatain ▪ Menyebabkan
(Surah al-falaq dan Surah an-nas) kematian

5. Membaca Doa

▪ Menyusahkan

▪ Menembak dengan senjata keluarga mangsa
Perbuatan api. pembunuhan

3 MEMBUNUH menghilangkan ▪ Menikam dengan pisau. ▪ Memporak-

nyawa seseorang ▪ Meletakkan racun dalam perandakan
makanan atau minuman kehidupan

masyarakat

4 MAKAN RIBA Pertambahan Hutang yang menetapkan faedah ▪ Mengakibatkan
bayaran dalam bayaran dengan peratusan ▪ penindasan
urusan pertukaran tertentu Melumpuhkan
ekonomi umat Islam
barang dan
hutang piutang

5 MAKAN HARTA ANAK Menggunakan ▪ Membelanjakannya untuk ▪ Mengakibatkan
YATIM harta anak yatim ▪ kegunaan peribadi pemegang ▪ penindasan
dengan cara yang amanah secara berlebih- Menjejaskan
tidak dibenarkan lebihan hubungan
Menyalahgunakan harta anak kekeluargaan
oleh syarak yatim

6 LARI DARI MEDAN Meninggalkan ▪ Melarikan diri daripada ▪ Keselamatan umat
PERANG Medan pasukan yang sedang Islam dan negara
bertempur menghadapi akan terancam
peperangan serangan musuh
menghadapi ▪ Negara terdedah
▪ Enggan mempertahankan kepada penjajahan
musuh negara apabila diarahkan dan campur tangan

asing

QAZAF Menuduh wanita ▪ Percakapan atau pertuduhan
Islam yang baik yang jelas seperti:
7 Hukuman terhadap melakukan ▪ “Kamu telah berzina” atau Menjatuhkan maruah
orang yang mencetuskan perbalahan
perzinaan tanpa Memanggil seseorang wanita
melakukan Qazaf ialah saksi “Wahai Penzina”

80 kali sebatan

PENGAJARAN HADIS
1. Kita hendaklah sentiasa memelihara diri daripada perbuatan merosakkan akidah
2. Kita hendaklah menghindarkan diri daripada perbuatan membunuh kerana membunuh melanggar hak asasi

manusia.
3. Kita hendaklah bersikap amanah dalam menguruskan harta anak yatim untuk memelihara hak orang lain.
4. Kita hendaklah mempertahankan keamanan negara supaya islam dapat ditegakkan.
5. Kita hendaklah menghindarkan diri daripada menuduh orang berzina tanpa bukti itu supaya maruah umat islam

terpelihara

SITI RAHAYU BINTI JAIDON SMK SERI AMPANG

TILAWAH DAN HADIS

T4 : PEL 09: HADIS : KEMULIAAN BERDIKARI
AYAT DAN MAKNANYA

Antara pekerjaan para nabi dan MAKSUD BERDIKARI
rasul untuk Menyara kehidupan
keluarga termasuk Berusaha sendiri dan tidak bergantung pada bantuan orang lain

▪ Nabi Adam : Petani KONSEP BERDIKARI
▪ Nabi Idris : Tukang jahit
▪ Nabi Musa : Penternak 1. Menggunakan potensi diri yang dikurniakan Allah seperti
kekuatan tubuh badan dan kecerdikan akal untuk perkara yang
kambing bermanfaat.
▪ nabi Daud: Tukang besi
▪ Nabi Zakaria: Tukang kayu 2. Membebaskan diri daripada bergantung pada pihak lain demi
▪ Nabi Muhammad : memelihara maruah dan kemuliaan diri.

Pengembala kambing, 3. Meyakini kemampuan diri untuk melaksanakan sesuatu tugas
Peniaga 4. Berazam dengan hemah yang tinggi untuk meningkatkan
(Imam Ibnu Katsir: Qisasul
Anbiya) kualiti diri masyarakat dan Negara.
5. Berusaha dengan bersungguh-sungguh untuk Menyara

kehidupan

PENGAJARAN HADIS
1. Kita hendaklah memandang mulia

kepada pekerjaan yang halal
Walaupun hasilnya sedikit.
2. Kita hendaklah menghindari
perbuatan meminta-minta dan
bergantung pada orang lain demi
memelihara kemuliaan dan maruah
diri.
3. Kita hendaklah Mencari ilmu dan
kemahiran untuk mendapatkan
pendapatan yang lebih baik
4. Kita hendaklah membantu orang
yang memerlukan pertolongan
mengikut keupayaan agar hidup
dirahmati

SITI RAHAYU BINTI JAIDON SMK SERI AMPANG

TILAWAH DAN HADIS
T5 : PEL 8 : TUJUH GOLONGAN YANG MENDAPAT NAUNGAN ALLAH

AYAT DAN MAKNA

SITI RAHAYU BINTI JAIDON SMK SERI AMPANG

TILAWAH DAN HADIS

PENERANGAN

BIL GOLONGAN MAKSUD CONTOH

pemimpin yang menjalankan • Memastikan keperluan asas rakyat
dipenuhi.
tanggungjawab terhadap orang
• Mencegah kemungkaran daripada
1 Pemimpin yang adil yang di bawah pimpinannya berleluasa
berpandukan alQuran dan al-

Hadis.

2 Pemuda yang Pemuda yang memenuhi masa • Melaksanakan tuntutan solat lima waktu dan
hidupnya taat dengan melakukan ibadah ibadat puasa dengan sempurna.
beribadat kepada Allah kepada Allah SWT sama ada
ibadah wajib atau sunat. • Melazimi qiamullail, membaca al-Quran dan
berzikir.

3 Seseorang yang Seseorang yang hatinya sentiasa • Menunaikan solat fardu secara berjemaah.
hatinya sentiasa berasa seronok memakmurkan • Menyertai aktiviti di masjid seperti majlis
mencintai masjid masjid dengan aktiviti ibadah dan
ilmu, program sukan dan riadah.
kebajikan.

• Saidina Abu Bakar sentiasa mendampingi

4 Dua orang yang saling Dua orang yang bersahabat Rasulullah SAW ketika berhadapan dengan
mengasihi kerana Allah berasaskan keimanan dan pelbagai ujian semasa berhijrah ke Madinah.
, bertemu dan berpisah ketaqwaan kepada Allah SWT.
• Persaudaraan antara kaum Muhajirin
kerana Allah dengan Ansar sehingga sanggup

menawarkan harta, tenaga dan tempat

tinggal.

Seseorang yang membenci dan

Seseorang yang menjauhi perbuatan yang • Menjauhi perbuatan mencuri.
• Menghindari pergaulan bebas tanpa
5 membenci maksiat melanggar suruhan Allah SWT
kerana takut kepada atau meninggalkan laranganNya batasan.

Allah sama ada dalam bentuk lisan,
perbuatan atau hati.

6 Seseorang yang Sesuatu pemberian yang • Memberikan sumbangan kewangan secara
menyembungikan bertujuan untuk mendekatkan diri perbankan dalam talian (online banking).
kepada Allah SWT semata-mata • Mewakafkan tanah bagi tujuan pembinaan
sedekah masjid.
tanpa mengharapkan pujian
manusia.

7 Seseorang yang Seseorang yang mengingati Allah Beristighfar dengan mengharapkan
mengingati Allah SWT sama ada melalui hati atau keampunan allah SWT sehingga mengalir air
secara bersendirian lisan dengan penuh ikhlas dan mata mengenangkan dosa yang dilakukan.
sehingga menitiskan
rasa takut kepadaNya.
air mata

PENGAJARAN AYAT
Sebagai umat Islam
1. Kita hendaklah berlaku adil dalam setiap tindakan kerana sikap tersebut merupakan suruhan Allah SWT.
2. Kita hendaklah memanfaatkan usia muda dengan mendekatkan diri kepada Allah SWT.
3. Kita hendaklah berusaha untuk mengimarahkan masjid agar syiar Islam dapat ditegakkan.
4. Kita hendaklah saling mengasihi supaya masyarakat hidup aman damai.
5. Kita hendaklah menjauhi perbuatan maksiat agar selamat daripada kemurkaan Allah SWT.
6. Kita hendaklah memperbanyak sedekah kerana amalan tersebut dapat menyucikan harta dan jiwa.
7. Kita hendaklah melazimi amalan zikrullah agar jiwa kita tenang.

SITI RAHAYU BINTI JAIDON SMK SERI AMPANG

AKIDAH

NOTA TAJUK-TAJUK POPULAR PERCUBAAN SPM 2021 (AKIDAH)

T4 :PEL 10: AL MUNTAQIM - ALLAH MAHA PEMBALAS & AL AL JABBAR - ALLAH MAHA BERKUASA

MAKSUD AL-MUNTAQIM MAKSUD AL-JABBAR

Nama Allah yang menunjukkan bahwa Allah Nama Allah yang menunjukkan bahawa Allah
maha pembalas dengan menimpakan azab yang maha berkuasa secara mutlak untuk
melakukan segala kehendaknya.
terhadap orang yang melampaui batas.

KEFAHAMAN MENGENAI NAMA ALLAH

AL- AL-JABBAR
MUNTAQIM

Allah Memberikan Pembalasan Allah Memiliki Dan Menguasai
Dengan Seksaan Neraka Seluruh Alam Semua Makhluk
Berada Dalam Pemerintahan Allah
Terhadap Orang Yang Menolak
Peringatan Al-Quran.

Allah Menimpakan Azab Dalam Allah Tidak Boleh Dipersoalkan
Peristiwa Ad Dukhan. Perbuatannya

Kaum Quraisy ditimpakan dengan Setiap perbuatan Allah
kemarau panjang sehingga debu mengandungi hikmah yang
seperti asap menutupi mereka
kerana mereka menolak dakwah tersembunyi .

Rasulullah. Manusia Wajib Bersifat Merendah
Diri Kerana Allah Akan
Allah Memberikan Pembalasan
Terhadap Golongan Yang Mencampakkan Makhluk Yang
Bersikap Takbur Dan Bongkak Ke
Menentang Agamanya Setelah
Diutuskan Rasul Dan Diberi Dalam Neraka Jahanam
Keterangan Yang Jelas..

SITI RAHAYU BINTI JAIDON SMK SERI AMPANG

AKIDAH

T4 : PEL 11: PERKARA YANG MEMBATALKAN IMAN

CARA BATAL IMAN 1. IKTIKAD
2. PERKATAAN
3. PERBUATAN

Iman terbatal dengan sebab tidak percaya atau ragu-ragu dengan perkara yang berkaitan dengan :

• Uluhiyyah. (Ketuhanan)
• Nubuwwah (kenabian)
• Perkara Ghaibiyyat (Ghaib)

• Syariah CONTOH
ASPEK

BATAL IMAN MELALUI IKTIKAD ULUHIYYAH CONTOH IKTIKAD YANG MEMBATALKAN IMAN ▪ Mengingkari kewujudan Allah sebagai pencipta (al-Khaliq)
▪ Mengingkari sifat kesempurnaan Allah seperti Allah Maha Mendengar

dan Maha melihat.
▪ Menyifatkan Allah dengan sifat yang tidak layak bagi Allah.
▪ Meyakini kewujudan kuasa lain yang memerintah Alam

AL-NUBUWWAH ▪ mengingkari kenabian dan kerasulan salah seorang atau semua nabi dan
AL-GHAIBIAT rasul.

▪ Mengingkari kerasulan Nabi Muhammad sebagai Rasul dan nabi yang
terakhir

▪ Mengingkari hari kiamat atau peristiwa yang berlaku di mahsyar dan
pembalasan syurga dan neraka

▪ Nengingkari kewujudan Alam Barzah atau azab kubur.
▪ Mengingkari kewujudan malaikat dan jin

AL-SHARIAH ▪ Mengingkari rukun Islam atau satu daripadanya.
▪ Mengingkari hukum yang ditetapkan oleh Allah seperti mengingkari

pengharaman zina atau menghalalkan liwat dan musahaqah
▪ Beriktikad bahawa undang-undang syariat berteraskan al-Quran dan

Sunnah ialah undang-undang yang lapuk dan tidak sesuai diamalkan

BATAL IMAN MELALUI PERKATAAN Percakapan yang mengandungi CONTOH
1. Pengakuan kufur
2. Penafian aqidah Islam
3. Mempersendakan hukum hakam Islam

ASPEK

Pengakuan yang CONTOH PERKATAAN • “Saya tidak lagi beragama Islam”
mengandungi kufur YANG MEMBATALKAN • “al-Quran sudah tidak sesuai lagi diamalkan”

Penafian aqidah Islam IMAN • “Saya tidak percaya adanya Malaikat Raqib dan Atid” •
“Rasulullah pun buat dosa”

Persendakan hukum- • “Zaman sekarang tidak perlu menutup aurat lagi”
hakam Isla • “Bilal itu telah menyalak seperti anjing”

BATAL IMAN MELALUI Melakukan perbuatan atau amalan yang jelas Menunjukkan kekufuran
PERBUATAN CONTOH PERBUATAN YANG MEMBATALKAN IMAN

1. Sujud kepada berhala atau makhluk dengan sengaja.
2. Meletakkan peralatan agama lain dan memberikan penghormatan kepadanya.
3. Melakukan upacara ibadat agama lain.
4. Mengoyak mashaf al-quran atau meletakkan ayat suci al-quran, hadis nabi, nama-nama Allah dan

Rasul, malaikat, dan buku agama di tempat yang tidak sesuai dengan tujuan menghina atau
merendah-rendahkan nya

SITI RAHAYU BINTI JAIDON SMK SERI AMPANG

SYARAT TERBATAL IMAN AKIDAH

1. Mengetahui perkara yang dilakukan KESAN MELAKUKAN PERKARA YANG
membawa diri kepada kufur. MEMBATALKAN IMAN

2. Mengingkari perkara asas dalam 1. Rosak segala amalan soleh dan ibadah
islam seperti perkara yang berkaitan yang dilakukan.
dengan rukun iman dan rukun
Islam. 2. Tidak diampunkan dosanya oleh Allah
sekiranya tidak bertaubat dan kembali
3. Melakukan perkara yang jelas kepada Islam.
membawa diri kepada kufur.
3. Diharamkan memasuki syurga
4. Melakukan sesuatu perkara dengan sebaliknya akan kekal dalam neraka .
sengaja dan pilihan sendiri tanpa
sebarang paksaan 4. Hilang hak terhadap harta pusaka yang
ditinggalkan oleh keluarga Muslim

CARA MENJAUHI PERKARA YANG MEMBATALKAN IMAN

BIL ASPEK CARA

1 Ilmu Mendalami ilmu aqidah Islam supaya dapat mendalami batas-batas Iman dan
kufur

2 Sahabat Bersahabat dengan orang soleh yang dapat membimbing diri kepada kebaikan

3 Amal Melakukan amal soleh yang boleh mengukuhkan keimanan dan keyakinan
kepada Allah dan Rasul

4 Kaji Memastikan sesuatu kepercayaan dan amalan berdasarkan al-quran dan
sunah

5 Doa Berdoa dengan memohon petunjuk Allah agar sentiasa Istiqamah di atas
agama Islam

6 Taubat Sentiasa beristighfar dan memohon keampunan daripada Allah atas dosa dan
kesalahan yang dilakukan

SITI RAHAYU BINTI JAIDON SMK SERI AMPANG

AKIDAH

T5 : PEL 9 : ALLAH SWT MAHA MENGAWASI DAN MAHA MENYAKSIKAN

MAKSUD AR-RAQIB MAKSUD AS-SYAHID

Nama Allah SWT yang menunjukkan bahawa Nama Allah SWT yang menunjukkan bahawa Allah
Allah SWT Maha Mengawasi semua perbuatan SWT Maha Menyaksikan segala perbuatan dan
Mendengar segala ucapan makhluk serta tiada
dan keadaan makhluk.. sesuatu pun yang tersembunyi daripadaNya.

BUKTI ALLAH SWT BERSIFAT

AR-RAQIB AS-SYAHID

Allah SWT Maha Mengawasi Allah SWT menjadi saksi perutusan
manusia dalam aspek kepatuhan Rasulullah SAW ke atas umatNya

kepada perintah dan Allah SWT Maha Menyaksi dan menghitung
laranganNya.. segala amal perbuatan manusia.

Allah SWT sentiasa mengawasi Allah SWT sahaja yang menjadi saksi atas
manusia dalam aspek hubungan segala perkara yang nyata atau yang
sesama manusia. kerana mereka tersembunyi.

menolak dakwah Rasulullah. Allah SWT menjadi saksi pembohongan
orang-orang munafik.
Keimanan kepada sifat ar-Raqib akan
menjadikan seorang hamba

1. Sentiasa berwaspada dalam semua
keadaan zahir dan batin.

2. Sentiasa berusaha melakukan
perintahNya dan menjauhi
laranganNya kerana merasakan Allah
SWT sentiasa mengawasinya.

SITI RAHAYU BINTI JAIDON SMK SERI AMPANG

AKIDAH

T5 : PEL 10 : AKIDAH AHLI AS-SUNNAH WALJAMAAH

MAKSUD NAMA-NAMA LAIN

Kumpulan majoriti umat Islam yang Golongan Ahli as-Sunnah Waljamaah dikenali dengan berbagai-
memahami dan berpegang pada al- bagai nama. Antaranya yang masyhur ialah
Quran dan as-Sunnah menerusi para
sahabat dan tabi’in serta tabi’ tabi’in 1. As-Salafus Soleh
dalam prinsip aqidah, syariat dan 2. As-Sawadul A’zhom
3. Al-Asya’irah
akhlak. 4. Al-Maturidiyyah
5. Ahlul Hadis

PRINSIP AKIDAH AHLI SUNNAH WAL-JAMAAH

IMAN ialah kepercayaan serta Segala perbuatan manusia dicipta Meyakini kewujudan perkara-
keyakinan dalam hati, pengakuan oleh Allah SWT, namun manusia perkara ghaib seperti yang
dengan lidah dan beramal dengan diberi pilihan atau kehendak untuk diwahyukan dalam al-Quran dan
melakukannya ataupun tidak serta as-Sunnah antaranya termasuklah
perbuatan sebagai bukti dihitung baginya dosa dan pahala. persoalan kubur, hari akhirat, titian
kesempurnaan iman. sirat, mizan, malaikat, jin dan
Syafaat Rasulullah SAW adalah
Meyakini bahawa syurga dan dengan izin Tuhannya sebagainya.
neraka telah wujud sebelum
dijadikan makhluk. Kewujudan termasuklah syafaat baginda Perutusan para nabi dan rasul
syurga dan neraka adalah kekal untuk pelaku dosa besar kerana adalah harus bagi Allah SWT dan
mereka masih dikira beriman. merupakan rahmat Allah kepada
selama-lamanya.
manusia.

ALIRAN YANG BERTENTANGAN DENGAN AQIDAH AHLI AS-SUNNAH WALJAMAAH

NAMA SYIAH KHAWARIJ MUKTAZILAH
ALIRAN
SEJARAH Kumpulan yang menuntut Kumpulan yang diasaskan oleh
supaya Saidina Ali bin Abu WASIL BIN ATA’ setelah berlaku
PRINSIP Talib ra dilantik sebagai Kumpulan pengikut Saidina Ali perbezaan pendapat antara beliau
UTAMA khalifah selepas Rasulullah bin Abu Talib ra yang berpaling dengan guru beliau Hasan alBasri
SAW dan berkeyakinan tadah kerana tidak berpuas hati tentang kedudukan pelaku dosa
bahawa hanya Ahlulbait yang
lebih layak memegang dengan keputusan Majlis besar.
Tahkim.
AL-TAUHID : Menafikan
jawatan khalifah 1 sifat maani pada zat Allah

Meyakini bahawa AL- Jawatan khalifah atau imam SWT...
IMAMAH merupakan hendaklah diserahkan AL-WA’DU WAL WA’ID :
rukun agama dan telah pemilihan kepada rakyat Meyakini bahawa Allah
1 ditentukan oleh Allah 1 untuk memilih sesiapa SWT wajib memberikan
2 balasan baik kepada orang
SWT melalui lisan sahaja daripada kaum yang taat dan ancaman
rasulnya secara nas.. muslimin yang layak.. azab kepada orang yang

Meyakini bahawa Mereka menyatakan melakukan maksiat.
imam-imam adalah bahawa Saidina Ali ra
maksum (terpelihara melakukan dosa besar
2 daripada dosa kecil dan 2 serta kufur kerana
dosa besar) bersetuju mengadakan
Majlis Tahkim

SITI RAHAYU BINTI JAIDON SMK SERI AMPANG

AKIDAH

NAMA SYIAH KHAWARIJ MUKTAZILAH
ALIRAN Wajib keluar menentang
PRINSIP Menyanjung Saidina Ali pemimpin atau khalifah AL-ADLU : meyakini
UTAMA ra secara keterlaluan manusia bertanggungjawab
sehingga disamakan yang tidak adil. sepenuhnya atas perbuatan
3 dengan Rasulullah 3 3 mereka sama ada baik atau
Beriktikad bahawa orang
SAW. yang melakukan maksiat, buruk tanpa ditentukan oleh
berdosa besar dan kafir. Allah

Mengamalkan AL- 4 AL-MANZILAH BAINAL
TAQIYYAH MANZILATAIN : Meyakini
(menyembunyikan bahawa pelaku dosa besar
sesuatu yang boleh berada pada satu
membahayakan diri kedudukan antara mukmin
4 atau harta bendanya 4 dengan kafir dan mereka

dengan menampakkan kekal di dalam neraka
sesuatu yang berbeza
dengan hakikat
sebenarnya).

Menambah nama AL-AMRU BILMAKRUF
Saidina Ali ra dalam WANNAHYU ANIL
syahadah selepas MUNGKAR : Meyakini
nama Nabi Muhammad bahawa menyeru kebaikan
5 SAW. 5 dan mencegah keburukan

adalah WAJIB ditegakkan
dalam apa keadaan
sekalipun.

Pandangan Ahli Sunnah Wal-Jamaah dan aliran yang bertentangan dengannya tentang beberapa isu

ISU AHLI SUNNAH WAL-JAMAAH ALIRAN YANG LAIN

Adakah al-Quran Meyakini bahawa al-Quran merupakan kalam Muktazilah :
makhluk? Allah SWT yang bersifat QADIM (sedia ada) Meyakini bahawa al-Quran merupakan kalam
Allah SWT yang bersifat QADIM (sedia ada)

Muktazilah :
Melihat Allah Meyakini bahawa semua orang beriman dapat Mengatakan bahawa adalah mustahil makhluk
SWT melihat Allah SWT pada hari akhirat kelak. boleh melihat Allah SWT kerana Allah tidak
menyerupai makhluk.

Khawarij :
Pelaku dosa besar dianggap kafir.
Pelaku dosa Pelaku dosa besar tetap DIKIRA SEBAGAI Muktazilah :
besar MUKMIN bukan kafir dan dihukum fasik jika
Pelaku dosa besar berada pada satu
tidak bertaubat. kedudukan antara mukmin dengan kafir dan

mereka kekal di dalam neraka.

Qada’ dan Qadar Meyakini bahawa setiap perkara baik dan buruk Muktazilah :
datang daripada Allah SWT dan Allah SWT Meyakini bahawa setiap perkara baik dan buruk
mengurniakan manusia akal untuk berfikir dan
datangnya daripada manusia semata-mata.
berikhtiar untuk memilih antara baik dan buruk.

Khawarij & Muktazilah :
Meyakini bahawa setiap perkara baik dan buruk Iman tidak boleh bertambah dan berkurang.
Kedudukan iman datangnya daripada manusia semata-mata. Iman ada apabila melakukan kebaikan dan

iman hilang apabila melakukan kemungkaran.

KEPENTINGAN AQIDAH AHLI AS-SUNNAH WALJAMAAH CARA MEMELIHARA AQIDAH
• Mempelajari asas aqidah
1. Mendapat keredhaan Allah SWT.
2. Menjadi asas penerimaan sesuatu amalan. berdasarkan kitab Ahli as-Sunnah
3. Memelihara kesucian agama Islam. Waljamaah.
4. Menjamin keamanan negara. • Mendalami ilmu agama daripada
5. Mengelak umat Islam daripada berjinak dengan ajaran sesat. guru yang diiktiraf keilmuannya
6. Membersihkan aqidah daripada sebarang bentuk kekeliruan. dalam bidang aqidah.
7. Menghindarkan umat Islam daripada fahaman yang • Membina ketahanan akidah dengan
memperbanyakkan doa.
melampau. • Menjauhi pengamal ajaran sesat.

SITI RAHAYU BINTI JAIDON SMK SERI AMPANG

FEQAH

NOTA TAJUK-TAJUK POPULAR PERCUBAAN SPM 2021 (FEQAH)

SITI RAHAYU BINTI JAIDON SMK SERI AMPANG

FEQAH

PENERANGAN RUKUN HAJI DAN UMRAH

BIL RUKUN HAJI UMRAH
1 Niat Ihram
Berniat menunaikan haji. Berniat menunaikan Umrah.

Wuquf Berada di Padang Arafah walaupun
seketika

2 Waktu Masa : Tiada wukuf di Arafah
Mustajab Doa Mula – masuk waktu zuhur 9 Zulhijjah.
Akhir – sebelum masuk waktu subuh
pada 10 Zulhijjah

3 Tawaf Mengelilingi Kaabah 7 pusingan bermula di penjuru Hajarul Aswad dan berakhir

pada sudut yang sama menurut syarat-syarat tertentu

Berjalan ulang-alik sebanyak 7 kali bermula di Bukit Safa dan Berakhir di Bukit

4 Saei Marwah menurut syarat-syarat tertentu.

5 Bercukur Bergunting sekurang-kurangnya tiga helai rambut
• Sunat bercukur rambut bagi lelaki

Melakukan kebanyakan rukun haji mengikut susunan Tertib pada semua

6 Tertib dengan mendahulukan niat ihram daripada rukun-rukun rukun
yang lain

BIL PERKARA WAJIB PENERANGAN

1 Berniat Ihram di Erti : Berniat Ihram di miqat ialah ketentuan tempat atau masa untuk berniat

Miqatnya. Ihram Haji atau Umrah

Haji & Umrah Jenis-jenis Miqat :
1.Miqat Zamani : Ketentuan masa bagi seseorang untuk berniat Ihram Haji

Haji : Mula - dari 1 syawal
Akhir – apabila masuk waktu subuh pada 10 ZulhijjahUmrah : bila-
bila masa sepanjang tahun.

2.Miqat Makani : Ketentuan tempat atau sempadan tempat untuk berniat Ihram
Haji :

BIL MIQAT PENDUDUK

1 Zulhulaifah/Bir Ali Madinah dan sekitarnya

2 Zatul Irqin Iraq

3 Qarnul Manazil Malaysia dan Asia Tenggara

4 Juhfah Mesir dan Tunisia

5 Yalamlam Yaman.

Umrah : Luar tanah haram ( Ja'ranah, tan'im )

2 Bermalam di Berada di mudzalifah selepas tengah malam 10 Zulhijjah hingga sebelum
Mudzalifah terbit fajar

Haji sahaja

3 Melontar 7 anak batu Masa untuk melontar bermula selepas tengah malam 10 Zulhijjah

di jamrah kubra Haji sahaja

4 Bermalam (Mabit) di Berada di Mina pada malam-malam hari tasyrik 11 hingga 13 Zulhijjah
Mina Haji sahaja

5 Melontar 7 anak batu • Melontar di Jamrah sughra ,jamrah wusta, dan jamrah kubra
di ketiga-tiga Jamrah • Pada hari tasyrik

• Masuk waktu melontar adalah selepas azan subuh sehingga terbenam
matahari 13 Zulhijjah

SITI RAHAYU BINTI JAIDON SMK SERI AMPANG

FEQAH

6. Menjauhi larangan • Menyapu minyak rambut
ihram
1 Kecantikan • Mencabut bulu.
• Memotong rambut

• Memotong kuku

2 Wangi- Berwangi-wangian sama ada pada pakaian
wangian badan atau menghidunya

L P L&P

Memakai Menutup Memakai

pakaian muka sarung
3 Pakaian berjahit atau tangan

bercantum

menutup
kepala

4 Alam sekitar • Memburu binatang buruan
• Memotong atau merosakkan tumbuhan

• Berkahwin mengahwinkan atau wakil untuk
Hubungan menerima nikah.
5 seksual • Melakukan perbuatan merangsang syahwat.

• Persetubuhan suami isteri
Tahallul

Membebaskan diri daripada larangan yang terdapat semasa ihram.

Tahallul bagi Umrah ialah Para jemaah bercukur atau bergunting selepas
selesai melaksanakan saie

Terbahagi kepada 2 iaitu :
1. Tahallul Awal :

Boleh dilaksanakan oleh jemaah haji apabila telah melaksanakan
dua daripada tiga perkara berikut
a) Melontar Jamrah Kubra.
b) Tawaf dan Saie
c) Bercukur atau Bergunting

2. Tahallul Thani :
Boleh dilakukan setelah menyempurnakan tiga perkara tersebut

AMALAN SUNAT HAJI DAN UMRAH

NO HAJI UMRAH CATATAN

1 Mandi sunat • Dilakukan sebelum memakai pakaian Ihram
Ihram
• Lafaz mandi sunat Ihram Maksud: Sahaja aku mandi sunat
Ihram kerana Allah Taala

• Selepas selesai memakai pakaian Ihram dengan sempurna

2 Solat sunat Ihram • Disunatkan melakukan solat sunat Ihram
• Lafaz niat solat sunat ihram Maksud: Sahaja aku solat sunat

Ihram dua rakaat kerana Allah ta'ala

3 Talbiah Memperbanyak Talbiah selepas berihram

Mengutip anak batu di Mengutip 7 anak batu di muzdalifah pada 9 Zulhijjah untuk
4 Muzdalifah melontar Jamrah Kubra pada 10 Zulhijjah

5 Solat sunat selepas melakukan • Sunat dilakukan di belakang makam Ibrahim
Tawaf
• Lafaz solat sunat tawaf Maksud: Sahaja aku solat sunat taubat
2 rakaat kerana Allah ta'ala

SITI RAHAYU BINTI JAIDON SMK SERI AMPANG

FEQAH

PERBANDINGAN HAJI DAN UMRAH

PERSAMAAN

ASPEK HAJI DAN UMRAH
RUKUN
• Tawaf Ifadah
PERKARA WAJIB
• Saie
ASPEK
WAKTU • Bercukur
RUKUN
• Larangan Ihram
PERKARA WAJIB
• Mempunyai Miqat Makani
PERBEZAAN

HAJI UMRAH

Dikerjakan pada bulan Haji sahaja Pada bila-bila masa sepanjang tahun

Wajib Wukuf Tiada Wukuf

• Melontar 7-anak batu di Jamrah • Tiada melontar 7-anak batu di Jamrah
Kubra. Kubra

• Melontar 7-anak batu kepada ketiga- • Tiada melontar 7-anak batu ketiga-tiga

tiga tiga jamrah jamrah

• Bermalam di Muzdalifah • Tiada bermalam di Muzdalifah

• Bermalam di Mina • Tiada bermalam di Mina

JENIS HAJI

1 IFRAD Mengerjakan haji dahulu kemudian mengerjakan umrah pada
tahun yang sama

2 TAMATTUK Mengerjakan umrah dahulu dalam bulan Haji kemudian
mengerjakan haji pada tahun yang sama

3 QIRAN Berniat mengerjakan haji dan umrah serentak

ROHANI HIKMAH HAJI DAN UMRAH

SOSIAL • Menghapuskan dosa dan meraih ganjaran syurga kerana pengorbanan harta
POLITIK dan tenaga dalam melakukan perintah Allah
DAKWAH
• Menzahirkan ketaatan dalam melaksanakan perintah Allah bagi mencapai
EKONOMI Kasih sayang dan rahmat daripada Allah.

• Saling mengenali sesama umat Islam walaupun berbeza bangsa negara
• Menzahirkan kekuatan umat Islam

• Menyemarakkan perkembangan dakwah Islam ke seluruh alam

• Meningkatkan taraf hidup umat Islam dengan menabung dalam tabung haji
supaya dana umat Islam meningkat.

• Meningkatkan dana umat Islam dan mewujudkan sumber pendapatan Baru

SITI RAHAYU BINTI JAIDON SMK SERI AMPANG

FEQAH

T4 PEL15: KORBAN & AKIKAH

MAKSUD KORBAN HUKUM BINATANG TERNAKAN PERSYARIATAN
AL-AN'AM YANG IBADAH KORBAN
Menyembelih binatang ternakan Al • Sunat Muakkad
An’am, pada 10 Zulhijjah hingga DISYARIATKAN KORBAN 1. Pada tahun ke 2 Hijrah
• Wajib jika 2. Mengingati
akhir hari Tasyrik, bertujuan bernazar • Kerbau • Lembu • Biri-biri
mendekatkan diri kepada Allah • Kambing • Unta pengorbanan Nabi
Ibrahim dan anaknya

Nabi Ismail

1 Berniat korban
Berniat korban ketika binatang disembelih

2 Masa pelaksanaan

Mula : Selepas solat Hari Raya Aidil Adha pada 10 Zulhijjah
Akhir : Sehingga terbenam matahari pada akhir hari tasyrik iaitu Pada 13 Zulhijjah
3 Cukup Umur

Umur binatang yang dijadikan korban
1. Unta : 5 tahun dan ke atas
2. Lembu atau kerbau : 2 tahun dan ke atas
3. Kambing : 2 tahun dan keatas
4. Biri-biri : satu tahun atau Sudah bersalin gigi hadapan setelah berumur 6

bulan
4 Sifat Al An'am

Bebas daripada PENYAKIT dan KECACATAN contohnya :
• Cacat yang teruk pada satu matanya
• Berpenyakit yang teruk tempang
• Kurus yang melampau

SITI RAHAYU BINTI JAIDON SMK SERI AMPANG

FEQAH

AGIHAN DAGING Wajib Wajib semua daging korban, bagi korban Nazar disedekahkan kepada fakir
KORBAN miskin
Haram
SEBAIK-BAIK 1/3 Orang yang berkorban haram menjual daging, kulit, lemak susu, kaki, kepala
PEMBAHAGIAN dan bulu binatang korban.

HIKMAH Disedekahkan pada kepada fakir miskin

1/3 Dihadiahkan kepada sahabat handai termasuk orang kaya atau jiran

1/3 Dimakan oleh pihak yang berkorban dan anggota keluarganya

1 Mengagungkan syiar Islam yang merupakan tanda takwa bagi mendekatkan diri
kepada Allah

2 Menghayati semangat pengorbanan Agung yang telah dilakukan oleh Nabi
Ibrahim supaya semangat tersebut menaikkan semangat jihad

3 Mengeratkan persaudaraan antara umat Islam kerana solat sunat Aidil Adha
menghimpunkan seluruh umat Islam.

4 Tanda bersyukur kepada Allah atas segala nikmat supaya rezeki yang diperoleh
sentiasa diberkati

MAKSUD AKIKAH AKIKAH BINATANG TERNAKAN AL-AN'AM YANG
DISYARIATKAN KORBAN
Menyembelih binatang ternakan al-An’am HUKUM
yang sempena kelahiran bayi • Sunat Muakkad • Kerbau • Lembu • Biri-biri • Kambing •
• Wajib jika bernazar Unta

PERKARA SUNAT AKIKAH
1. Berdoa semasa hendak menyembelih
2. Menyembelih ketika matahari sedang naik.
3. Dilakukan pada hari ketujuh selepas kelahiran.
4. Tidak dipatah-patahkan tulang binatang semasa memotong daging kecuali mengikut sendi-sendinya.
5. Mencukur rambut bayi selepas penyembelihan memberikan nama yang baik kepada bayi.
6. Bersedekah dengan emas atau perak seberat rambut bayi yang telah dicukur

SITI RAHAYU BINTI JAIDON SMK SERI AMPANG

TEMPOH MASA Sunat FEQAH
PELAKSANAAN AKIKAH Setelah sempurna kelahiran sehingga bayi itu baligh

PEMBAHAGIAN DAGING Sunat Pada hari ketujuh kelahiran bayi
AKIKAH Muakkad
1. Dimasak dengan masak yang manis dan disedekahkan sesudah
Wajib dimasak.

2. Masakan itu Afdhal disedekahkan kepada orang miskin.
3. Masakan itu juga sunat dimakan oleh orang yang beraqiqah.

1 Menzahirkan kesyukuran kepada Allah atas kurniaan cahaya mata.

HIKMAH 2 Menghebahkan berita kelahiran supaya tidak timbul prasangka

3 Menyuburkan sifat pemurah dan menjauhi sifat bakhil

T4 PEL 16 : BIDANG FEQAH : MUAMALAT ISLAM

 MAKSUD MUAMALAT ISLAM ialah hukum syarak yang berkaitan dengan urusan

kewangan seperti jual beli sewaan simpanan dan sebagainya
 HUKUM MUAMALAT ISLAM : Harus
 DALIL NAQLI MUAMALAT ISLAM: (Surah al-Baqarah:2, ayat: 275)

MATLAMAT PENSYARIATAN MUAMALAT DALAM ISLAM

1. Menunjukkan Keadilan Allah dalam mengatur urusan kehidupan manusia
2. Mengiktiraf Pemilikan harta melalui akad yang sah
3. Segala urusan dalam amalan Islam bertepatan dengan matlamat Syariat Islam.
4. Menjaga kepentingan penjual dan pembeli serta penyewa dan pemiliknya.
5. Mendapat keredaan Allah kerana melakukan suruhan Dan meninggalkan larangan dalam

urusan harian

PERBANDINGAN ANTARA MUAMALAT ISLAM DAN KONVENSIONAL

SITI RAHAYU BINTI JAIDON SMK SERI AMPANG

FEQAH

UNSUR YANG DIHARAMKAN DALAM MUAMALAT ISLAM

PENGERTIAN, RUKUN DAN SYARAT AKAD DALAM MUAMALAT ISLAM

MAKSUD AKAD RUKUN CONTOH
1. PIHAK YANG BERAKAD
Istilah : Ijab dan Qabul dalam urusan
perniagaan dan kewangan  Pembeli
 penjual
(Wahbah al-Zuhayli al-Fiqh al-Islami wa- 2. SESUATU YANG DIAKADKAN
Adillatuha)  harga
 barang
3. SIGHAH
 Ijab
 Kabul

SYARAT-SYARAT AKAD DALAM MUAMALAT ISLAM

BIL RUKUN SYARAT

1 Pihak yang 1. Penjual dan pembeli Mestilah :
berakad ❖ Baligh
❖ Berakal
Sesuatu ❖ Mampu memelihara dan mengurus hartanya
2 yang
2. Melibatkan dua pihak dan bebas membuat pilihan
diakadkan
1. Mestilah wujud ketika akad berlaku
2. barang atau perkhidmatan yang diakadkan.
3. Dapat diserahkan ketika angkat

1. Lafaz Ijab dan Lafaz Qabul adalah sepadan
Contohnya:
Ali menyatakan lafaz ijab dengan berkata saya beli sehelai baju ini dengan harga RM100 dan
Ahmad berkata ya iaitu bersetuju menerima tawaran tersebut.

3 Sighah 2. Lafaz Ijab dan Lafaz Qabul Tidak Diikat Dengan Syarat Tertentu.
Contoh :
Abdullah menyatakan saya jual basikal ini kepada awak dengan harga RM 1000.00, apabila saya
menyambung pelajaran ke luar Negara.

3. Lafaz Ijab dan Lafaz Qabul dalam satu pertemuan

SITI RAHAYU BINTI JAIDON SMK SERI AMPANG

FEQAH

PENGERTIAN DAN CONTOH JENIS AKAD

SITI RAHAYU BINTI JAIDON SMK SERI AMPANG

FEQAH

T5 :PEL 12 : PERKAHWINAN

PERKARA PENERANGAN
MAKSUD
HUKUM Akad yang menghalalkan persetubuhan antara lelaki dengan perempuan menurut hukum

HIKMAH syarak.

HUKUM PENERANGAN

HARUS Tiada desakan atau halangan untuk berkahwin.

SUNAT Mempunyai keinginan untuk berkahwin dan mampu menyediakan nafkah
zahir dan batin.

WAJIB Bimbang akan terjerumus ke dalam kemaksiatan sekiranya tidak berkahwin
dan mampu untuk memberi nafkah zahir dan batin.

MAKRUH Mempunyai keinginan untuk berkahwin tetapi tidak mampu memberikan
nafkah untuk pasangannya seperti menghidap mati pucuk atau berpenyakit.

HARAM Bertujuan untuk menzalimi atau memudaratkan pasangannya.

1. Memenuhi tuntutan batin yang merupakan fitrah manusia.

2. Memelihara diri daripada keruntuhan akhlak dan pelbagai gejala sosial yang boleh
mencemarkan maruah.

3. Memelihara keturunan yang baik untuk generasi akan datang.

4. Mewujudkan ketenangan jiwa melalui hubungan cinta yang halal.
5. Menghindari perbuatan seks secara bebas yang boleh membawa jangkitan

penyakit.

PEREMPUAN YANG HARAM DIKAHWINI

Haram Sementara Haram selama-lamanya

Keturunan Penyusuan Persemendaan

1. Perempuan musyrik 1. Ibu 1. Ibu susuan 1. Ibu tiri dan ke atas
sehingga dia masuk 2. Nenek dan keatas
Islam 3. Anak perempuan 2. Ibu kepada ibu susuan 2. Ibu mentua
4. Cucu perempuan dan ke atas (nasab/susuan)
2. Isteri yang telah 5. Adik beradik
ditalak tiga sebelum 3. Ibu bagi suami ibu 3. Anak tiri apabila ibunya
dia berkahwin perempuan seibu
kemudian bercerai sebapa atau sebapa susuan dan ke atas telah disetubuhi.
dan habis tempoh atau seibu 4. Anak-anak ibu susuan 4. Menantu perempuan
6. Anak perempuan
Iddah dengan suami daripada adik -beradik 5. Adik-beradik susuan dan ke bawah
baharu lelaki atau adik beradik 6. Anak saudara
3. Mengahwini perempuan sama ada
perempuan yang seibu sebapa, atau daripada adik beradik
ada hubungan seibu atau sebapa susuan
nasab dengan isteri 7. Ibu saudara
dalam satu masa 8. Nenek saudara 7. Adik beradik ibu
4. Perempuan yang
masih isteri orang susuan
8. Adik-beradik bagi

suami ibu susuan

SITI RAHAYU BINTI JAIDON SMK SERI AMPANG

FEQAH

RUKUN DAN SYARAT NIKAH

RUKUN MAKSUD SYARAT
BAKAL SUAMI
BAKAL ISTERI Lelaki yang dikahwini 1. Islam.
oleh seseorang 2. Lelaki yang telah dikenal pasti.
SAKSI perempuan. 3. Bukan mahram kepada bakal isteri seperti

WALI Perempuan yang mahram nasab, penyusuan atau persemendaan.
dikahwini oleh 4. Tidak dalam keadaan ihram haji atau umrah.
5. Tidak mempunyai empat orang isteri pada satu
Seseorang lelaki.
masa.

1. Islam.
2. Perempuan yang telah dikenal pasti.
3. Bukan mahram kepada bakal isteri seperti
4. mahram nasab, penyusuan atau persemendaan.
5. Tidak dalam keadaan ihram haji atau umrah.
6. Bukan isteri orang atau dalam idah talak raj’ie.

Orang yang menyaksikan 1. Islam
dan boleh mengsahkan 2. Lelaki
3. Baligh
akad nikah. 4. Berakal
5. Adil
Orang yang mempunyai 6. Pendengaran yang baik
Kelayakan untuk 7. Penglihatan yang baik
8. Merdeka
Menikahkan pengantin
perempuan. 1. Islam
2. Lelaki
WALI MUJBIR 3. Baligh
4. Berakal
WALI BUKAN MUJBIR 5. Merdeka
6. ADIL (tidak melakukan dosa besar atau

melakukan dosa kecil secara berterusan).
7. Tidak dalam keadaan ihram haji atau umrah.
8. Tidak dipaksa mewalikan.
9. Tiada penyakit yang mencacatkan fikiran seperti

nyanyuk atau gila.
10. Mampu memelihara dan menguruskan hartanya

1. Bapa
2. Datuk sebelah bapa dan ke atas.

3. Adik beradik lelaki seibu sebapa.
4. Adik beradik lelaki sebapa.
5. Anak saudara lelaki daripada adik beradik lelaki

seibu sebapa.
6. Anak saudara lelaki daripada adik beradik lelaki

sebapa
7. Anak lelaki kepada anak saudara lelaki seibu

sebapa.
8. Anak lelaki kepada anak saudara lelaki seibu

sebapa.
9. Bapa saudara sebelah bapa seibu sebapa.
10. Bapa saudara sebelah bapa sebapa.
11. Sepupu lelaki daripada bapa saudara sebelah

bapa seibu sebapa.
12. Sepupu lelaki daripada bapa saudara sebelah

bapa sebapa

SITI RAHAYU BINTI JAIDON SMK SERI AMPANG

WALI SEBAB PERPINDAHAN FEQAH
AKAD NIKAH WALI NASAB KEPADA
1. Tidak mempunyai wali nasab
(SIGHAH) WALI HAKIM 2. Wali nasab berada jauh melebihi dua marhalah.
3. Wali hilang dan tidak dapat dikesan.
IJAB : Lafaz yang 4. Saudara baharu (muallaf) yang tiada wali nasab
diucapkan oleh wali atau
wakilnya. QABUL : Lafaz yang layak.
5. Anak tidak sah taraf.
yang diucapkan oleh 6. Wali dalam ihram haji atau umrah.
bakal suami atau 7. Wali enggan mewalikan pernikahan.
8. Wali sendiri yang hendak berkahwin dengan
wakilnya. Contoh IJAB :
Aku nikahkan engkau perempuan tersebut dan tiada wali lain yang
setaraf (sepupu lelaki yang akan mengahwini
dengan anak sepupu perempuan)
perempuanku...... Contoh
1. Menggunakan lafaz KAHWIN atau NIKAH atau
QABUL : Aku terima terjemahan yang tepat daripada kedua-duanya.
nikahnya anak
perempuanmu 2. Lafaz ijab dan qabul hendaklah JELAS dan bukan
secara kiasan.

3. Ijab dan qabul hendaklah BERTURUTAN dan
TIDAK DISELANGI dengan perkataan lain.

4. Lafaz akad nikah hendaklah berkuat kuasa serta
merta kesannya.

5. Kelayakan wali dan bakal suami berkekalan
sehingga selesai akad.

6. Tidak dibataskan dengan tempoh masa.

Contoh lafaz akad yang tidak sah :
1. Lafaz akad nikah yang kesannya tertangguh pada masa hadapan : Wali melafazkan ‘Apabila tiba bulan

ramadhan, aku kahwinkan engkau dengan anak perempuanku.
2. LAFAZ TAKLIK : Wali melafazkan ‘Sekiranya anak perempuanku berjaya dalam peperiksaan, aku

kahwinkan engkau dengannya’.
3. Wali pengsan setelah melafazkan ijab dan sebelum bakal suami melafazkan qabul

.

SEKUFU bermaksud persamaan taraf lelaki dan perempuan daripada
pelbagai aspek seperti :

1. Agama dan kesolehan
2. Pekerjaan
3. Keturunan
4. Keilmuan

SITI RAHAYU BINTI JAIDON SMK SERI AMPANG

FEQAH
SITI RAHAYU BINTI JAIDON SMK SERI AMPANG

FEQAH

KEMAHIRAN KEIBUBAPAAN

TANGGUNGJAWAB SUAMI TANGGUNGJAWAB ISTERI

1. Menyediakan segala keperluan asas untuk 1. Mentaati perintah suami selagi tidak
isteri dan anak-anak mengikut kemampuan bertentangan dengan hukum syarak.
suami.
2. Menjaga kehormatan diri dengan
2. Memberikan kasih sayang, belas kasihan berpakaian menutup aurat, memelihara
serta nafkah batin bagi memenuhi keperluan pandangan dan menjaga batas pergaulan
isteri. ketika berada di luar rumah.

3. Memberikan layanan yang baik kepada isteri 3. Menjaga kemuliaan, maruah dan harta
seperti tutur kata yang baik dan perlakuan suami.
yang sopan.
4. Melakukan perkara yang menyenangkan
4. Memberikan ilmu pengetahuan dan didikan hati suami.
agama secukupnya kepada isteri dan anak-
anak. 5. Mendapat keizinan suami sebelum keluar
rumah.
5. Menyelesaikan mahar yang belum dijelaskan.

TANGGUNGJAWAB SUAMI ISTERI DARI SEGI :

AKIDAH IBADAH AKHLAK

1. Menerapkan didikan 1. Mendidik keluarga 1. Menunjukkan akhlak yang
akidah Islam yang betul dengan memberi mulia agar menjadi
kepada anak-anak sejak pengetahuan berkaitan contoh dalam keluarga.
dari kecil. dengan ibadat yang
betul. 2. Menyemai sikap berkasih
2. Membentuk aqidah sayang sesama anggota
keluarga berdasarkan 2. Memastikan anggota keluarga untuk
pegangan aqidah Ahli as- keluarga menunaikan mengeratkan hubungan
Sunnah Waljamaah. tanggungjawab ibadat. silaturrahim.

3. Memupuk asas 3. Mempraktikkan cara 3. Bekerjasama melakukan
ketaqwaan yang mantap hidup bersyariat dalam urusan rumahtangga agar
kepada anggota keluarga. keluarga seperti solat kebahagiaan dirasai
berjemaah dan setiap anggota keluarga.
4. Memelihara aqidah membaca al-Quran
keluarga daripada 4. Menegur anggota
sebarang fahaman yang 4. Memelihara anggota keluarga yang melakukan
sesat. keluarga daripada kemungkaran.
amalan yang
menyeleweng.

T5 :PEL 15 : JENAYAH DALAM ISLAM

MAKSUD, HUKUM DAN DALIL JENAYAH DALAM ISLAM

PERKARA PENERANGAN
Kesalahan-kesalahan yang dinyatakan hukumannya dalam al-Quran,
MAKSUD
al-Sunnah dan sebahagiannya daripada mahkamah.
HUKUM MELAKSANAKAN
HUKUMAN JENAYAH DALAM ISLAM WAJIB

DALIL 1. Allah SWT berfirman dalam surah al-Baqarah ayat 178
2. Hadis daripada Abdullah bin Mas’ud radhiallahuanhu

SITI RAHAYU BINTI JAIDON SMK SERI AMPANG

PERKARA HUDUD QISAS FEQAH
MAKSUD Hukuman kesiksaan yang TAKZIR
telah ditetapkan jenis dan Hukuman kesiksaan yang Hukuman kesiksaan yang
HUKUM bentuknya dalam al-Quran telah ditetapkan jenis dan tidak ditetapkan jenis dan
SPEKTRUM ILMU bentuk hukumannya secara bentuk dalam alQuran dan
dan as-Sunnah. balasan yang sama dalam as-Sunnah sebaliknya
al-Quran dan as-Sunnah DIPUTUSKAN OLEH
WAJIB MAHKAMAH.
Pelaksanaan hukuman WAJIB jika mangsa atau
hudud adalah di bawah waris mangsa mahukan Hakim HARUS
pihak berkuasa dan tidak menjatuhkan hukuman
boleh dilaksanakan oleh balasan yang sama. berdasarkan ijtihad dan
Namun demikian, mangsa maslahat rakyat dan negara
orang awam. atau waris mangsa boleh bagi kesalahan yang tiada

menggantikan balasan peruntukannya.
tersebut dengan DIAT atau
Contoh hukuman TAKZIR
memaafkannya. ialah teguran, denda,
DIAT (pampasan) ialah penjara, sebatan dan
hukuman mati.
jumlah bayaran
berdasarkan persetujuan
bersama atau ditetapkan

oleh mahkamah.

JENIS KESALAHAN DI 1. Minum arak 2. Mencuri 3. Qazaf 4. Zina 5. Merompak
BAWAH HUKUMAN
JENAYAH HUDUD

MINUM ARAK Meminum sebarang bahan yang Sebat 40 kali.
MENCURI memabukkan sama ada
1. Potong tangan
dinamakan arak atau tidak, 2. Memulangkan barang yang dicuri
banyak atau sedikit.

Mengambil harta orang lain
secara tersembunyi (tanpa
kerelaannya) dengan tujuan

memilikinya.

QAZAF Tuduhan zina atau penafian 1. Sebat 80 kali.
ZINA nasab terhadap orang yang baik 2. Tidak diterima sebagai

MEROMPAK akhlaknya. saksi.

Melakukan persetubuhan haram Penzina bukan Muhsan (belum berkahwin) :
tanpa nikah yang sah antara lelaki • Sebat 100 kali

dengan perempuan. • Buang daerah selama
setahun.
Melakukan serangan dengan
menggunakan kekerasan untuk Penzina muhsan (sudah berkahwin) :
merampas harta, membunuh atau • Rejam dengan batu sampai
menakutkan orang awam secara mati.
1. Berlaku rampasan harta dan
terbuka. pembunuhan : Dibunuh kemudian
dipalang.

2. Tidak berlaku rampasan harta tetapi
berlaku pembunuhan : Dibunuh.

3. Berlaku rampasan harta tetapi tidak
berlaku pembunuhan : Dipotong
tangan dan kaki secara bersilang.

4. Tidak berlaku rampasan harta atau
pembunuhan : Buang daerah.

SITI RAHAYU BINTI JAIDON SMK SERI AMPANG

FEQAH

JENIS KESALAHAN DI BAWAH 1. Pembunuhan.
HUKUMAN QISAS 2. Perbuatan yang membawa kepada kecederaan
PEMBUNUHAN
Serangan yang mengakibatkan 1. Mati.
PERBUATAN YANG MEMBAWA kehilangan nyawa. 2. Diat jika ada pengampunan
KEPADA KECEDERAAN...
daripada waris mangsa.

1. Balasan yang sama.
2. Diat jika ada
Perbuatan yang mendatangkan pengampunan daripada
kecederaan
mangsa atau waris
mangsa

HIKMAH HUKUMAN JENAYAH DALAM ISLAM

HIKMAH HUKUMAN JENAYAH DALAM ISLAM

1. Menegakkan keadilan dalam kalangan manusia agar dapat hidup dengan sejahtera.
2. Mendidik dan menghukum bagi sebarang kesalahan dan maksiat yang dilakukan supaya

mendapat keampunan daripada Allah SWT.
3. Menjamin keselamatan, kestabilan dan kedamaian bagi masyarakat dan negara.
4. Merancakkan pertumbuhan ekonomi tanpa bimbang kepada sebarang rampasan dan kecurian.

SITI RAHAYU BINTI JAIDON SMK SERI AMPANG

2

SEJARAH RINGKAS KERAJAAN

Era Pemerintahan ZAMAN ZAMAN ZA

RASULULLAH KHULAFA AR •

Pusat Pemerintahan • Madinah RASYIDIN Muaw
Tempoh Khali
Pemerintahan 1H – 11H • Madinah -Mua
622M – 632M 11H – 40H -Abdu
-Al W
632M – 661M -Uma

Pemerintah - Abu Bakar As Sidik
Pertama / Pengasas Rasulullah SAW
Pimpinan / -Abu Bakar As Sidik
Khalifah -Umar bin Al-Khattab
-Uthman bin Affan
-Ali bin Abi Talib

Bilangan - 4 orang 14 ora
Pemerintah
Khalifah Terakhir - Ali bin Abi Talib Marw

Kawasan Melip
Pemerintahan - - Benua

Eropa

SUSUNAN NURUL AINA BATRISYIA DAN USTAZAH SHALEHAH, SMKLB

2

AMAN KERAJAAN ZAMAN KERAJAAN ZAMAN KERAJAAN
UMAYYAH
ABBASIYAH UTHMANIAH

Damsyik • Baghdad • Istanbul

41H – 132H 132H – 656H 698H – 1341H
661M – 750M 750M – 1258M 1299M – 1924M

wiyyah bin Abi Sufian Abu Abas as Safah Uthman Erthugrul

ifah terkenal : Khalifah terkenal : Khalifah terkenal :
awiyyah bin Abi sufian -Abu Abas as Safah -Uthman Erthugrul
ul Malik bin Marwan -Abu Jaafar al-Mansur -Murad I bin Urkhan
Walid bin Abdul Malik -Harun ar-Rasyid -Muhammad al Fateh
ar bin Abdul Aziz -al-Makmun bin Murad II
-Sulaiman al Qanuni
ang 37 orang bin Salim
37 orang

wan bin Muhammad Abu Ismail Muhammad Sultan Abdul Majid II
al Musta’sim
puti sebahagian besar Meliputi sebahagian
a Asia, Afrika dan Meliputi sebahagian besar Benua Asia,
ah Afrika dan Eropah
besar Benua Asia, Afrika

dan Eropah

3

CIRI KEPIMPINAN PEMERINTAHAN KHULAFA' AR-

ABU BAKAR AS-SIDDIQ OMAR BIN AL-KHATTAB

✓ Tegas dalam memerangi nabi ✓ Tegas dalam menggantikan
palsu,golongan murtad dan Khalid Al-Walid dgn Abu
golongan yang enggan Ubaidah BIN Al-Jarrah sbg
membayar zakat. panglima perang.

✓ Perpandangan jauh dengan ✓ Berfikiran terbuka dengan
mengarahkan Zaid bin Thabit bersedia ditegur oleh rasul
untuk menghimpunkan al Quran SAW / menerima pandanga
kerana ramai penghafaz al Saidina Abu Bakar tentang
Quran terkorban dalam pembebasan tawanan peran
peperangan Yamamah. Badar.

✓ Setia dengan arahan ✓ Adil dengan memastikan
Rasulullah SAW dengan kebajikan rakyat terpelihara
meneruskan tindakan rasul dengan meninjau sendiri
untuk menghantar Usamah bin keadaan rakyatnya termasuk
Zaid sebagai panglima angkatan menyamar sebagai rakyat
tentera ke Ghassan kerana biasa.
membunuh utusan Rasulullah
SAW. ✓ Cekap dengan menubuhkan
majlis syura, dan beberapa
✓ Mengamalkan syura dengan jabatan baru ad Diwan serta
mengambil kira pandangan mengemaskini Baitulmal.
sahabat dalam menentukan
strategi peperangan menentang ✓ Cekap apabila
Rom dengan strategi membahagikan wilayah Isla
pembahagian empat pasukan kepada beberapa bahagian
tentera sehingga berjaya pentadbiran dibawah kuasa
menguasai Syam. seorang gabenor seperti
perlantikan Muawiyah bin
Abu Sufian dan Amru bin a
'Aus.

SUSUNAN NURUL AINA BATRISYIA DAN USTAZAH SHALEHAH, SMKLB

3

-RASYIDIN

USMAN BIN AFFAN ALI BIN ABI TALIB

n ✓ Berpandangan jauh apabila ✓ Tegas apabila memecat

menubuhkan jawatankuasa beberapa gabenor seperti

gai khas pembukuan al Quran Muawiyah bin Abu Sufian

yang diketuai oleh Zaid bin / Abu Musa al Asy'ari

n Thabit yang dikenali sebagai untuk meredakan

"mashaf usmani" demi kemarahan pihak

an memelihara kesucian al pemberontak.
✓ Berpandangan jauh
Quran.
ng ✓ Berfikiran terbuka dengan dengan menangguhkan

melonggarkan syarat hukuman qisas terhadap

penggunaan harta baitulmal / pembunuh khalifah Usman

a membenarkan sahabat keluar bin Affan kerana keadaan

dari kota Madinah. negara yang huru hara.
k ✓ Prihatin dengan ✓ Berilmu di mana beliau

menyumbangkan harta dan memiliki ketinggian ilmu

kekayaannya untuk dalam pelbagai bidang

n pertahanan negara serta sehingga dilantik sebagai

membesarkan masjid Nabawi hakim di Yaman

a untuk keperluan umat Islami. ✓ Berani apabila menyertai

✓ Inovatif dengan menubuhkan hampir semua peperangan

angkatan tentera laut Islam seperti perang Badar,

am sehingga berjaya menguasai Khaibar dan sebagainya

Syam dan Mesir. serta berada di barisan

hadapan. / Menerima

jawatan khalifah walaupun

mengetahui bebanan yang

al bakal dihadapi.

4

PENCAPAIAN PEMERINTAHAN KHULAFA AR RASY

AGAMA POLITIK SOSIAL

✓ Saidina Abu ✓ Saidina Abu ✓ Saidina Omar
Bakar telah Bakar berjaya telah
berjaya membuka wilayah mengasaskan
memerangi baru di bahagian takwim Islam
golongan murtad wilayah Iraq / sebagai asas
/ nabi palsu / Syam. pengiraan tahun
golongan yang hijrah.
enggan ✓ Saidina Omar
membayar telah menubuhkan ✓ Saidina Omar
zakat. majlis syura / juga
jabatan tentera / memperkenalkan
✓ Saidina Omar jabatan polis, undang²
Al-Khattab jabatan percukaian pentadbiran tanah
telah berjaya / jabatan untuk menjaga
menyebarkan perbendaharaan kebajikan rakyat.
dakwah Islam negara.
sehingga ke ✓ Saidina Omar
wilayah Mesir / ✓ Saidina Usman juga telah
Parsi / Rom. berjaya membina tali air
mematahkan untuk kemudahan
pemberontakkan pertanian.
serta meluaskan
kuasa wilayah
Islam ke Rom /
Mesir / Afrika
Utara serta
menawan pulau
Cyprus.

SUSUNAN NURUL AINA BATRISYIA DAN USTAZAH SHALEHAH, SMKLB

4

YIDIN

EKONOMI KETENTERAAN PENDIDIKAN

✓ Saidina Omar ✓ Saidina Omar ✓ Saidina Abu
telah telah Bakar telah
memperkenalkan meneruskan mengumpulkan dan
cukai baru seperti pembebasan di menulis semula al
cukai jizyah / wilayah Iraq, di Quran susulan
kharaj samping kematian 70
membuka Baitul penghafaz al Quran
✓ Saidina Omar Maqdis, Palestin dalam perang
telah memajukan dan juga Mesir Yamamah.
sistem pengairan
dan saliran melalui ✓ Saidina Omar ✓ Saidina Omar
pembinaan terusan telah telah menubuhkan
"Amirul menubuhkan sekolah iaitu al
Mukminin" di angkatan tentera Kuttab yang
Mesir / ampangan laut Islam yang dikhususkan untuk
"Abu Musa" di pertama kanak-kanak.
Basrah bertujuan
keselamatan dan ✓ Saidina Usman
✓ Saidina Omar perluasan kuasa telah menyelaras
telah bacaan dan
mengemaskini penulisan mashaf al
institusi Baitulmal Quran
serta meneroka menggunakan
tanah baru untuk bahasa Quraisyi
meningkatkan hasil dengan nama
pertanian. Mashaf Usmani.

✓ Saidina Ali
meneruskan
kutipan jizyah yang
dikenakan kepada
golongan zimmi.

5

IKTIBAR DARIPADA PEMERINTAHAN KHULAFA AR
✓ Kita hendaklah mencontohi kepimpinan khalifah dengan
✓ Kita hendaklah mengukuhkan perpaduan umat Islam den
✓ Kita hendaklah menyampaikan dakwah agar kebenaran I
✓ Kita hendaklah mengamalkan akhlak yang terpuji agar m

SUSUNAN NURUL AINA BATRISYIA DAN USTAZAH SHALEHAH, SMKLB

5

R RASYIDIN

n mengutamakan kesejahteraan agama, rakyat dan negara.
ngan memelihara hak satu sama lain.
Islam dapat disebarkan.
manjadi contoh yang baik.

6

KHALIFAH TERKENAL KERAJAAN UMAYYAH

MUAWIYAH BIN ABI ABDUL MALIK BIN MARWAN
SUFFIAN
(Memerintah selama 19 tahun 3 (Memerintah selama 21 tahun (65H-
bulan (41H-60H).) 86H).

✓ Menjadikan Damsyik ✓ Menetapkan bahasa Arab

sebagai pusat sebagai bahasa resmi dalam

pemerintahan yang urusan pentadbiran negara.
✓ Mencetak matawang dinar
terkenal.
✓ Mewujudkan Islam pertama bertulis arab dan

perkhidmatan pos berkuda berteks al Quran.
✓ Menaiktaraf perkhidmatan pos
(Dewan al Barid).
✓ Memperkenalkan cop dan sistem pengangkutan

mohor resmi kerajaan awam.
✓ Menubuhkan dewan al Jund
Umayyah (dewan ).
✓ Menubuhkan jabatan untuk mengurus pertahanan

setiausaha (dewan ar rasail negara.
✓ Mengubahkan pembinaan
) / jabatan cukai / jabatan
Qubbah As-Sakhrah di Baitul
urusan awam.
✓ Memperkasakan armada Maqdis.

laut.

SUSUNAN NURUL AINA BATRISYIA DAN USTAZAH SHALEHAH, SMKLB

6

AL-WALID BIN ABDUL MALIK UMAR BIN ABDUL AZIZ

(Memerintah selama 9 tahun 7 bulan (Memerintah selama 2 tahun 5

(86H-96H). bulan.)

✓ Pembukaan wilayah baru ✓ Mengecualikan bayaran

Islam seperti Andalus dan cukai jizyah terhadap kafir

India. zimmi sehingga ramai yang
✓ Memperbaiki dan
memeluk Islam.
mencantikan seni bina Masjid ✓ Mengeluarkan arahan resmi

Nabawi. kepada untuk ( ‫شهاب ابن‬
✓ Membina banyak masjid baru )‫الزهري‬Syihab az Zuhri

seperti Masjid Umawi di membukukan hadis

Damsyik yang bercirikan seni Rasulullah SAW.
✓ Membina rumah transit
bina Islam.
✓ Memberikan perhatian untuk para pedagang.
✓ Menaiktaraf infrastuktur
kepada rakyat yang
untuk kemudahan rakyat
berkeperluan khas seperti
seperti hospital, jambatan,
warga emas dan orang buta
dengan menubuhkan jabatan perigi, jalanraya dan sistem

khas. pengangkutan awam.
✓ Menggalakkan pembinaan ✓ Mengasaskan dewan

bangunan baru bercirikan penasihat yang dianggotai

seni bina Islam. oleh para ulama untuk
✓ Memperbaiki jalanraya
memberi nasihat kepada
menuju ke negeri Hijaz bagi
khalifah.
memudahkan jemaah haji ke

Baitullah.

7

FAKTOR KEGEMILANGAN KERAJAAN UMAYYAH

AGAMA POLITIK KETENTERAAN

✓ Khalifah Umar Abd ✓ Pemilihan ✓ Pasukan tentera
Aziz telah Damsyik yang yang berdisiplin
menyemarakkan strategik / bersemangat
aktiviti keilmuan sebagai pusat jihad dalam
seperti pengajian al pemerintahan mempertahanka
Quran dan telah berjaya agama dan
pembukuan hadis. mengukuhkan negara.
pentadbiran
✓ Khalifah al Walid negara. ✓ Kemudahan
bin Abdul Malik pengkalan
telah menaiktaraf / ✓ Perlantikan tentera / kapal
membina istitusi gabenor yang perang yang
masjid seperti berwibawa dilengkapi
masjid Nabawi telah berjaya dengan peralata
untuk merancakkan menghapuskan perang yang
akitiviti pemberontakan canggih.
keagamaan. oleh puak
khawarij dan ✓ Adaptasi strateg
syiah. peperangan
dengan meniru
✓ Berjaya corak gerakan
meluaskan dari parsi dalam
wilayah Islam ketenteraan.
di Rom, China,
India, Afrika
Utara dan juga
Eropah.

SUSUNAN NURUL AINA BATRISYIA DAN USTAZAH SHALEHAH, SMKLB

7

EKONOMI SOSIAL PENDIDIKAN

a ✓ Pengurusan ✓ Penjagaan ✓ Menjadikan
masjid dan
n Baitulmal yang kebajikan istana sebagai
pusat
cekap sehingga rakyat perkembangan
ilmu.
hasil menerusi
✓ Galakkan dari
an pendapatan bantuan Khalifah Abdul
Malik bin
negara kepada Marwan / Umar
bin Abdul Aziz
melebihi golongan agar rakyat
menguasai ilmu
keperluan. yang naqli seperti al
Quran, tafsir,
Contohnya memerlukan / hadis dan nahu.

pada zaman al penyediaan

Walid bin kemudahan

Abdul malik. asas seperti
an ✓ Kerajaan masjid,

berjaya jalanraya dan

memanfaatkan hospital.

gi hasil daripada ✓ Hubungan

pertanian dan erat antara

perdagangan pemimpin /

untuk rakyat dapat

m membangunkan mewujudkan

negara. suasana

perpaduan

dalam

masyarakat.

8

FAKTOR KEMEROSOTAN KERAJAAN UMAYYAH

POLITIK SOSIAL
➢ Sistem lantikan khalifah secara monarki ➢ Sikap ta’asu

(warisan) telah menimbulkan perebutan kuasa. selatan sehi
➢ Pemberontakan oleh puak Syiah dan Khawarij
perpecahan
dan golongan yang tidak berpuas hati dengan ➢ Sikap diskr

penubuhan kerajaan Umayyah. sebahagian

golongan M

jawatan Ga

IKTIBAR DARIPADA PEMERINTAHAN UMAYYAH

✓ Kita hendaklah memiliki semangat jihad yang tinggi dal
✓ Kita hendaklah berusaha meningkatkan ilmu pengetahua
✓ Kita hendaklah menjaga kebajikan sesama rakan agar m
✓ Kita hendaklah mennaga hubungan baik antara rakyat de

SUSUNAN NURUL AINA BATRISYIA DAN USTAZAH SHALEHAH, SMKLB

8

ub antara qabilah utara dan AKHLAK
ingga mencetuskan ➢ Khalifah mengamalkan cara hidup
n.
riminasi (pilih kasih) mewah / boros berbelanja hingga
n khalifah terhadap
Mawali dalam pemilihan menimbulkan rasa tidak puas hati
abenur.
rakyat.
➢ Keruntuhan moral dalam kalangan

khalifah kerana cenderung kepada

hiburan.

lam mempertahankan negara.
an agar dapat memberi sumbangan kepada umat Islam.
mengeratkan kasih sayang.
engan pemimpin agar hidup harmoni.

12

KETOKOHAN SULTAN TERKENAL KERAJAAN UTH

UTHMAN BIN ERTUGHRUL MURAD I BIN URKHAN

✓ Lahir pada 1258 masehi. ✓ Lahir 1325 masehi.
✓ Mangkat 1326 masehi. ✓ Mangkat 1388 masehi.
✓ Memerintah selama 27 tahun. ✓ Memerintah selama 30 tahun
✓ Jawatan sebagai pemerintah ✓ Jawatan sebagai pemerintah

pertama. ketiga.

Sumbangan beliau: Sumbangan beliau:
✓ Menyatukan wilayah ✓ Membentuk pasukan

Anatolia selatan selepas Janissary.
✓ Memodenkan angkatan
ditinggalkan oleh Byzantine.
✓ Mengisytiharkan tentera laut.
✓ Menjadikan Edirne sebagai
kemerdekaan Anatolia
ibu negara.
daripada kerajaan Saljuk.
✓ Mengasaskan kerajaan

Uthmaniyyah.

SUSUNAN NURUL AINA BATRISYIA DAN USTAZAH SHALEHAH, SMKLB

2

HMANIAH

MUHAMMAD AL-FATIH SULAIMAN AL-QANUNI BIN

BIN MURAD II SALIM I
✓ Lahir 1429 masehi. ✓ Lahir 1494 masehi
✓ Mangkat 1481 ✓ Mangkat 1566
✓ Memerintah selama 48
n. ✓ Memerintah selama 31
tahun.
tahun. ✓ Jawatan sebagai
✓ Jawatan sebagai
pemerintah kesepuluh.
pemerintah ketujuh.

Sumbangan beliau: Sumbangan beliau:
• Membuka kota • Membuka Belgrade
Qastatiniah • Membuka Algeria dan
(Constatinople) pada Tunisia.
857H. • Menyusun undang-undang
• Menyatukan empayar di yang dikenali sebagai
utara Balkan bagi Kanunname.
mengelakkan serangan • Mengadakan hubungan
Hungary. diplomatik dengan Perancis
• Mewakafkan Ayya-Sofia yang merupakan sebuah
sebagai masjid dan kuasa besar.
membina Kompleks al-
Fatih.

13

FAKTOR KEGEMILANGAN KERAJAAN UTHMANIYA

PENTADBIRAN KETENTERAAN

✓ Pemerintah berperanan ✓ Semangat jihad yang

dengan berkesan sebagai tinggi dalam kalangan

ketua tentera, ketua agama tentera demi

dan hakim tertinggi. mempertahankan agama
✓ Pemerintah menyelaraskan
dan negara.
pemerintahan dan keagamaan ✓ Menjaga kebajikan

dibantu oleh pegawai tentera dengan

pentadbiran. menyelaras sistem
✓ Penguasaan laluan di antara kenaikan pangkat,

benua Eropah dengan benua imbuhan dan

Asia apabila menguasai Selat kelengkapan senjata.

Dardanelles dan Selat

Bosporus.

FAKTOR KEMEROSOTAN KERAJAAN UTHMANIYA

❖ Teknologi ketenteraan yang ketinggalan berbanding den
❖ Gerakan yang menuntut kemerdekaan daripada wilayah-
❖ Kelemahan sistem pendidikan menyebabkan kekurangan
❖ Kemerosotan ekonomi dan beban hutang negara yang tin

IKTIBAR DARIPADA PEMERINTAHAN KERAJAAN U

✓ Kita hendaklah memilih pemimpin yang berwibawa supa
✓ Kita hendaklah memperbanyakan penerokaan ilmu agar
✓ Kita hendaklah menolak campur tangan asing untuk men
✓ Kita hendaklah berpegang teguh kepada ajaran Islam aga

SUSUNAN NURUL AINA BATRISYIA DAN USTAZAH SHALEHAH, SMKLB

3

AH

KEILMUAN SOSIAL

✓ Menjadikan masjid sebagai ✓ Penjagaan kebajikan
pusat perkembangan ilmu rakyat menerusi bantuan
sehingga mencapai kepada golongan yang
kedudukan yang tinggi dalam memerlukan.
bidang ilmu pengetahuan,
pembangunan, falsafah, ✓ Mewujudkan suasana
kesenian seni bina dan harmoni dalam
teknikal. masyarakat.

✓ Menaiktaraf / membina ✓ Sistem wakaf yang
institusi masjid seperti sistematik meliputi aspek
Masjid Kasbah di Algeria keperluan asas,
untuk merancakkan aktiviti pendidikan dan
keagamaan. kesihatan.

AH

ngan kuasa barat sehingga kalah dalam peperangan.
-wilayah menyebabkan negara tidak stabil.
n tenaga mahir untuk membangunkan negara.
nggi.

UTHMANIAH

aya urusan pentadbiran berjalan lancar.
kegemilangan tamadun Islam terus terjamin.
njaga kedaulatan negara.
ar hidup diberkati.