เล่ม ๑๓๒ ตอนพิเศษ ๒๙๕ ง ราชกิจจานุเบกษา ๑๓ พฤศจิกายน ๒๕๕๘
ประกาศกระทรวงศึกษาธิการ
เรื่อง แนวทางการบริหารเกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา
พ.ศ. ๒๕๕๘
เพอื่ เปน็ การเสรมิ สรา้ งความรคู้ วามเขา้ ใจเกย่ี วกบั รายละเอยี ดและเจตนารมณข์ อง
เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอนุปริญญา ระดับปริญญาตรี และระดับบัณฑิตศึกษา
ส�ำหรบั เปน็ แนวทางการบรหิ ารจดั การ และพฒั นาหลกั สตู รระดบั อดุ มศกึ ษาใหม้ ปี ระสทิ ธภิ าพ
ฉะน้ัน อาศัยอ�ำนาจตามความในมาตรา ๘ และมาตรา ๑๖ แห่งพระราชบัญญัติ
ระเบียบบริหารราชการกระทรวงศึกษาธิการ พ.ศ. ๒๕๔๖ รัฐมนตรีว่าการกระทรวง
ศึกษาธิการโดยค�ำแนะน�ำของคณะกรรมการการอุดมศึกษา ในคราวประชุมครั้งที่
๘/๒๕๕๘ เมอ่ื วนั ที่ ๘ กรกฎาคม พ.ศ. ๒๕๕๘ จงึ ออกประกาศกระทรวงศกึ ษาธกิ าร เรอ่ื ง
“แนวทางการบรหิ ารเกณฑม์ าตรฐานหลกั สตู รระดบั อดุ มศกึ ษา พ.ศ. ๒๕๕๘” ดงั ตอ่ ไปนี้
๑. ประกาศกระทรวงศกึ ษาธกิ ารนเี้ รยี กวา่ “แนวทางการบรหิ ารเกณฑม์ าตรฐาน
หลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘”
๒. ใหใ้ ชป้ ระกาศกระทรวงศกึ ษาธกิ ารนี้ เปน็ แนวทางการบรหิ ารจดั การและพฒั นา
หลกั สตู รระดบั อดุ มศกึ ษาทกุ สาขาวชิ า ส�ำหรบั หลกั สตู รทเี่ ปดิ ใหมแ่ ละหลกั สตู รปรับปรุง
ของสถาบันอุดมศึกษาของรัฐและเอกชน และให้ใช้บังคับต้ังแต่วันถัดจากวันประกาศ
ในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไป
๓. ให้ยกเลิก
๓.๑ ประกาศกระทรวงศกึ ษาธกิ าร เรอ่ื ง “แนวทางการบรหิ ารเกณฑม์ าตรฐาน
หลกั สตู รระดบั อดุ มศกึ ษา พ.ศ. ๒๕๔๘” ลงวนั ท่ี ๒๑ กมุ ภาพนั ธ์ พ.ศ. ๒๕๔๘
๔. สถาบนั อดุ มศกึ ษามหี นา้ ทต่ี อ้ งรบั ผดิ ชอบการพฒั นาหลกั สตู รระดบั อดุ มศกึ ษา
ใหม้ มี าตรฐานและคณุ ภาพการศกึ ษาสงู ขน้ึ สอดคลอ้ งกบั เกณฑม์ าตรฐานหลกั สตู รระดบั
อดุ มศกึ ษาของคณะกรรมการการอดุ มศกึ ษา เกณฑม์ าตรฐานวชิ าชพี กรอบมาตรฐานคุณวุฒิ
ระดับอุดมศึกษาแห่งชาติ รวมท้ังเกณฑ์มาตรฐานอ่ืนๆ ท่ีเกยี่ วขอ้ งและก�ำหนดตวั บง่ ชี้
ดา้ นมาตรฐานและคณุ ภาพการศกึ ษา เพอ่ื การประกนั คุณภาพการศึกษาระดับอุดมศึกษา
๕. ระบบการจดั การศกึ ษา เกณฑม์ าตรฐานหลกั สตู รทกุ ระดบั ก�ำหนดใหใ้ ชร้ ะบบ
ทวภิ าคเปน็ ระบบมาตรฐานในการจดั การศกึ ษาระดบั อดุ มศกึ ษา แตม่ ไิ ดจ้ �ำกดั ใหส้ ถาบัน
อุดมศึกษาต้องใช้ระบบทวิภาคในการจัดการศึกษาเพียงระบบเดียว สถาบันอดุ มศกึ ษา
เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง 41
เล่ม ๑๓๒ ตอนพิเศษ ๒๙๕ ง ราชกิจจานุเบกษา ๑๓ พฤศจิกายน ๒๕๕๘
สามารถจดั การศกึ ษาระบบอนื่ ไดเ้ ชน่ กนั อาทิ ระบบไตรภาค หรอื ระบบจตรุ ภาค กรณีท่ี
สถาบนั อดุ มศกึ ษาจดั การศกึ ษาระบบอน่ื จะตอ้ งแสดงรายละเอยี ดเกย่ี วกบั ระบบการศึกษา
น้ันไว้ในหลักสูตรให้ชัดเจน ซ่ึงประกอบด้วยรายละเอียดเกย่ี วกบั การแบง่ ภาคการศกึ ษา
ระยะเวลาการศกึ ษาในแตล่ ะภาคการศกึ ษา การคดิ หนว่ ยกติ รายวชิ าภาคทฤษฎแี ละรายวชิ า
ภาคปฏิบัติ การฝึกงานหรือการฝึกภาคสนาม การท�ำโครงการหรือกิจกรรมอื่นใดตามท่ี
ได้รับมอบหมาย รวมทั้งรายละเอียดการเทียบเคียงหน่วยกิตระบบดังกล่าวกับหน่วยกิต
ระบบทวภิ าค
อนึ่ง ระบบการจัดการศึกษาอ่ืนใดท่ีสถาบันอุดมศึกษาน�ำมาใช้ในการจัด
การศึกษาควรเป็นระบบมาตรฐานที่เป็นท่ียอมรับในระดับสากล
๖. การจัดการเรียนการสอนหมวดวิชาศึกษาทั่วไป
วชิ าศกึ ษาทวั่ ไปมเี จตนารมณเ์ พอื่ เสรมิ สรา้ งความเปน็ มนษุ ยท์ ส่ี มบรู ณ์ โดยให้
ศกึ ษารายวชิ าตา่ ง ๆ จนเกดิ ความซาบซงึ้ และสามารถตดิ ตามความกา้ วหนา้ ในสาขาวิชาน้ัน
ได้ด้วยตนเอง การจัดการเรียนการสอนควรจัดให้มีเนื้อหาวิชาทเี่ บด็ เสรจ็ ในรายวชิ าเดยี ว
ไมค่ วรมรี ายวชิ าตอ่ เนอื่ งหรอื รายวชิ าขนั้ สงู อกี และไมค่ วรน�ำรายวิชาเบอ้ื งต้นหรือรายวชิ า
พ้ืนฐานของวิชาเฉพาะมาจดั เปน็ วิชาศึกษาทัว่ ไป
๗. การเปิดสอนหลักสูตรระดับอนุปริญญา
สถาบันอุดมศึกษามีภารกิจหลักในการเปิดสอนหลักสูตรระดับปริญญา
เพอื่ ผลติ บณั ฑติ ทมี่ คี วามรอบรทู้ ง้ั ภาคทฤษฎแี ละภาคปฏบิ ตั ใิ นสาขาวชิ าการและวิชาชีพ
ตา่ ง ๆ ออกมารบั ใชส้ งั คม รวมทงั้ มงุ่ เนน้ การเปดิ สอนในระดบั บณั ฑติ ศกึ ษา เพอื่ พฒั นา
นกั วชิ าการและนกั วชิ าชพี ระดบั สงู ใหส้ ามารถบกุ เบกิ แสวงหาความรใู้ หม่
ส�ำหรบั การผลติ บคุ ลากรในระดบั ตำ่� กวา่ ปรญิ ญาตรี (ระดบั ประกาศนยี บตั ร
และระดบั อนปุ รญิ ญา) ควรเปน็ ภารกจิ ของสถานศกึ ษาประเภทอน่ื เชน่ วทิ ยาลยั ชมุ ชน
วิทยาลัยอาชีวศึกษา เป็นต้น ดังน้ัน สถาบันอุดมศึกษาในระดับมหาวิทยาลัยท่ีจะเปิด
สอนหลักสูตรระดับอนุปริญญา ควรมีเหตุผลความจ�ำเป็นอย่างย่ิงในการเปิดสอนและ
ตอ้ งค�ำนงึ ถงึ ความตอ้ งการบคุ ลากรในสาขาวชิ านนั้ เปน็ ส�ำคญั รวมทงั้ ค�ำนงึ ถงึ ความซำ้� ซอ้ น
ในการเปดิ สอนสาขาวชิ าทม่ี กี ารเปดิ สอนอยแู่ ลว้ ในสถาบนั อน่ื
๘. การเปิดสอนหลักสูตรระดับปริญญาตรี (ต่อเน่ือง)
หลักสูตรปริญญาตรี (ต่อเนื่อง) มีวัตถุประสงค์เพ่ือผลิตบัณฑิตที่มีทักษะ
การปฏบิ ตั กิ ารอยแู่ ลว้ ใหม้ คี วามรดู้ า้ นวชิ าการมากยงิ่ ขนึ้ รวมทง้ั ไดร้ บั การฝกึ ปฏบิ ตั ขิ น้ั สงู
42 เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง
เล่ม ๑๓๒ ตอนพิเศษ ๒๙๕ ง ราชกิจจานุเบกษา ๑๓ พฤศจิกายน ๒๕๕๘
เพม่ิ เตมิ ดงั นนั้ จงึ จดั ไวใ้ นกลมุ่ หลกั สตู รปรญิ ญาตรที างวชิ าชพี หรอื ปฏบิ ตั กิ ารทเ่ี นน้ ทกั ษะ
ดา้ นการปฏบิ ตั เิ ชงิ เทคนคิ ในศาสตรส์ าขาวชิ านน้ั ๆ เทา่ นนั้ เพอื่ ใหบ้ ณั ฑติ จบไปเปน็ นกั ปฏบิ ตั ิ
การจดั การเรยี นการสอนในหลกั สตู รน้ี ตอ้ งมกี ารจดั การเรยี นการสอนแบบ
มีสว่ นรว่ มกบั สถานประกอบการในภาคการผลติ หรอื การบรกิ าร โดยอาจจดั ในรปู สหกจิ ศกึ ษา
หรอื การฝกึ งานในสถานประกอบการ และเพอื่ ใหส้ อดคลอ้ งกบั วตั ถปุ ระสงคข์ องหลกั สตู ร
(ตอ่ เนอ่ื ง) ใหร้ บั นกั ศกึ ษาทส่ี �ำเรจ็ การศกึ ษาตรงตามสาขาวชิ าที่จะเข้าศึกษาเท่านั้น
ในดา้ นอาจารยผ์ สู้ อนจ�ำนวนหนงึ่ ตอ้ งเปน็ ผมู้ ปี ระสบการณใ์ นทางปฏบิ ตั มิ าแลว้
และหากเปน็ ผสู้ อนจากสถานประกอบการตอ้ งมคี วามเขา้ ใจเกย่ี วกบั การปฏิบัติตามกรอบ
มาตรฐานคุณวุฒิระดับอุดมศึกษาแห่งชาติ
๙. จ�ำนวนและคุณวุฒิของอาจารย์
๙.๑ อาจารยป์ ระจ�ำหลกั สตู ร อาจารยผ์ รู้ บั ผดิ ชอบหลกั สตู ร และอาจารยผ์ ู้สอน
ทง้ั อาจารยป์ ระจ�ำและอาจารยพ์ เิ ศษ ตอ้ งมคี ณุ วฒุ แิ ละคณุ สมบตั คิ รบถว้ น ตามทรี่ ะบใุ นเกณฑ์
มาตรฐานหลักสตู ร นอกจากนน้ั ในระดับบณั ฑติ ศึกษาอาจารย์ท่ีปรกึ ษาวทิ ยานพิ นธแ์ ละ
อาจารยผ์ สู้ อบวทิ ยานพิ นธ์ ตอ้ งมคี ณุ วฒุ แิ ละคณุ สมบตั ติ ามเกณฑท์ ก่ี �ำหนด เช่นกัน
ทงั้ นี้ อาจารยป์ ระจ�ำทส่ี ถาบนั อดุ มศกึ ษารบั เขา้ ใหมต่ งั้ แตเ่ กณฑม์ าตรฐาน
หลกั สตู รฉบบั ปี พ.ศ. ๒๕๕๘ ประกาศใช้ ตอ้ งมคี ะแนนทดสอบความสามารถภาษาองั กฤษ
ไดต้ ามเกณฑท์ ก่ี �ำหนดไวใ้ นประกาศคณะกรรมการการอดุ มศกึ ษา เรอ่ื ง มาตรฐานความสามารถ
ภาษาอังกฤษของอาจารย์ประจ�ำ
สถาบันอุดมศึกษามีหน้าท่ีเผยแพร่รายช่ือและคุณวุฒิของอาจารย์
ทุกประเภทข้างต้นของแต่ละหลักสูตรในแต่ละภาคการศึกษา โดยเผยแพร่ในเอกสาร
หรือส่ืออิเล็กทรอนิกส์พร้อมท้ังปรับปรุงให้ทันสมัยตลอดเวลา เพื่อให้สาธารณชนและ
ส�ำนักงานคณะกรรมการการอดุ มศกึ ษาสามารถตรวจสอบขอ้ มลู ดังกล่าว เพือ่ ประโยชน์
ในการผดุงรกั ษามาตรฐานและคณุ ภาพการศกึ ษาของชาติ
๙.๒ คุณวุฒิที่สัมพันธ์กับสาขาวิชาของหลักสูตร หมายถึง คุณวุฒิทก่ี �ำหนด
ไว้ในมาตรฐานสาขาวิชาที่ประกาศไปแล้ว หากสาขาวิชาใดยังไม่มีประกาศมาตรฐาน
สาขาวิชาหรอื ประกาศมาตรฐานสาขาวชิ าไมไ่ ดก้ �ำหนดเรอ่ื งนไ้ี ว้ ให้อา้ งอิงจากกล่มุ สาขา
วชิ าเดยี วกนั ในตารางของ ISCED (International Standard Classification of Education)
๙.๓ คุณสมบัติด้านต�ำแหน่งทางวิชาการของอาจารย์ประจ�ำหลักสูตร
อาจารยผ์ รู้ บั ผดิ ชอบหลกั สตู ร และอาจารยผ์ สู้ อน ตลอดจนอาจารยท์ ป่ี รกึ ษาวทิ ยานพิ นธ์
เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง 43
เล่ม ๑๓๒ ตอนพิเศษ ๒๙๕ ง ราชกิจจานุเบกษา ๑๓ พฤศจิกายน ๒๕๕๘
และอาจารย์ผูส้ อบวิทยานิพนธ์ของหลกั สูตรกลมุ่ วชิ าการ และหลักสูตรกลุ่มวชิ าชพี หรอื
ปฏิบัติการ ควรเป็นต�ำแหน่งทางวิชาการที่ได้จากการประเมินผลงานที่สอดคล้องกับ
ลักษณะของกลุ่มหลักสตู รนน้ั ๆ
กรณีอาจารย์ใหม่ท่ีมีคุณวุฒิระดับปริญญาเอก แม้ยังไม่มีผลงาน
ทางวิชาการหลังส�ำเร็จการศึกษาอนุโลมให้เป็นอาจารย์ผู้สอนในระดับปริญญาโทได้
แตท่ ง้ั นหี้ ากจะท�ำหนา้ ท่ีเปน็ อาจารย์ผสู้ อนในระดบั ปรญิ ญาเอก หรอื เปน็ อาจารย์ประจ�ำ
หลักสูตร อาจารย์ผู้รับผิดชอบหลักสูตร อาจารย์ท่ีปรึกษาวิทยานิพนธ์ และอาจารย์
ผสู้ อบวทิ ยานพิ นธ์ ในระดบั ปรญิ ญาโทและปรญิ ญาเอก ตอ้ งมผี ลงานทางวชิ าการภายหลงั
ส�ำเรจ็ การศกึ ษาอยา่ งนอ้ ย ๑ ชนิ้ ภายใน ๒ ปี หรอื ๒ ชน้ิ ภายใน ๔ ปี หรอื ๓ ชนิ้ ภายใน ๕ ปี
๙.๔ ส�ำหรับหลักสูตรปริญญาตรีที่เน้นปฏิบัติการ ค�ำว่า “ประสบการณ์
ด้านปฏิบัติการ” หมายถึง การท�ำงานร่วมกับสถานประกอบการโดยมีหลักฐานรับรอง
ผลการปฏิบัติงานที่เกิดประโยชน์กับสถานประกอบการ หรือมีผลงานทางวิชาการ
ประเภทการพัฒนาเทคโนโลยี หรือผลงานสร้างสรรค์ด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
ทเี่ กย่ี วขอ้ งกบั ภาคอุตสาหกรรมเผยแพรม่ าแล้ว
๙.๕ ผทู้ รงคณุ วฒุ ภิ ายนอกทไี่ มใ่ ชอ่ าจารยป์ ระจ�ำ หรอื ผทู้ รงคณุ วฒุ ทิ ไี่ ดร้ บั
ปริญญากิตติมศักด์ิหรือมีต�ำแหน่งทางวิชาการพิเศษทุกระดับ จะเป็นอาจารย์ที่ปรึกษา
วิทยานิพนธ์ร่วมหรือผู้สอบได้ ต้องเป็นผู้ท่ีมีความรู้ความเชี่ยวชาญและประสบการณ์สูง
หรือสูงมากตามท่ีก�ำหนดในแต่ละระดับปริญญา โดยให้พิจารณาจากผลงานของ
ผู้ทรงคุณวุฒิที่เก่ียวข้องสัมพันธ์กับเนื้อหาวิทยานิพนธ์หรือการค้นคว้าอิสระ
๙.๖ ส�ำหรับคุณสมบัติอาจารย์ท่ีปรึกษาการค้นคว้าอิสระและผู้สอบ
การค้นคว้าอิสระในระดับปริญญาโท ให้ใช้หลักเกณฑ์เดียวกันกับอาจารย์ท่ีปรึกษา
วทิ ยานิพนธ์และผสู้ อบวิทยานิพนธ์
๑๐. การบริหารหลักสูตรกรณีมีข้อตกลงร่วมผลิตกับสถาบันอุดมศึกษาหรือ
หน่วยงานอ่ืนที่ไม่ใช่สถาบันอุดมศึกษา
๑๐.๑ การตกลงรว่ มผลติ หมายถงึ การท�ำขอ้ ตกลงรว่ มมอื กนั อยา่ งเปน็ ทางการ
ระหวา่ งสถาบนั อดุ มศกึ ษากบั องคก์ รภายนอกในการพฒั นาและบรหิ ารหลกั สตู ร โดยผา่ น
ความเห็นชอบของสภามหาวิทยาลัยและคณะกรรมการระดับนโยบายขององค์กร
ภายนอกนน้ั ๆ
44 เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง
เล่ม ๑๓๒ ตอนพิเศษ ๒๙๕ ง ราชกิจจานุเบกษา ๑๓ พฤศจิกายน ๒๕๕๘
องคก์ รภายนอกตอ้ งเปน็ สถาบนั อดุ มศกึ ษาในหรอื ตา่ งประเทศทไี่ ดร้ บั
การรับรองจากหน่วยงานท่ีรับผิดชอบการศึกษาของประเทศน้ัน หรือเป็นหน่วยราชการ
ระดบั กรมหรอื เทยี บเทา่ หรอื หนว่ ยงานรฐั วสิ าหกจิ หรอื องคก์ ารมหาชน หรอื บรษิ ทั เอกชน
ทจี่ ดทะเบียนในตลาดหลกั ทรพั ยแ์ ห่งประเทศไทยเทา่ นนั้
หากเปน็ บรษิ ทั เอกชนทไ่ี มไ่ ดอ้ ยใู่ นตลาดหลกั ทรพั ยแ์ หง่ ประเทศไทย
ใหเ้ สนอคณะกรรมการการอดุ มศกึ ษาพจิ ารณาเปน็ รายกรณี โดยตอ้ งแสดงศกั ยภาพและ
ความพร้อมในการร่วมผลิตบณั ฑติ ของบริษทั ดังกล่าว
๑๐.๒ ภายใตข้ อ้ ตกลงดงั กลา่ ว บคุ ลากรทมี่ าจากองคก์ รทมี่ คี วามรว่ มมอื นนั้
สามารถท�ำหนา้ ที่เป็นอาจารย์ประจ�ำและอาจารย์ประจ�ำหลกั สตู รได้
ทงั้ น้ี เฉพาะกรณหี ลกั สตู รระดบั ปรญิ ญาตรกี ลมุ่ วชิ าชพี หรอื ปฏบิ ตั กิ าร
บุคลากรท่ีมาจากองค์กรที่มีความร่วมมือนั้นสามารถท�ำหน้าท่ีเป็นอาจารย์ผู้รับผิดชอบ
หลกั สตู รไดแ้ ตต่ อ้ งไมเ่ กนิ ๒ คน
บคุ ลากรทมี่ าจากองคก์ รทมี่ คี วามรว่ มมอื เพอ่ื ท�ำหนา้ ทอี่ าจารยป์ ระจ�ำ
อาจารย์ประจ�ำหลักสูตร และอาจารย์ผู้รับผิดชอบหลักสูตรต้องมีคุณวุฒิและคุณสมบัติ
ตามเกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับน้ัน ๆ และต้องเป็นผู้ท่ีมีความเขา้ ใจทกั ษะการจดั
การเรียนการสอน การวัดผลประเมินผลให้สอดคล้องกับปรัชญาและวัตถุประสงค์ของ
หลกั สตู ร และมาตรฐานผลการเรยี นรขู้ องหลกั สตู รนน้ั ๆ ตามแนวทางของกรอบมาตรฐาน
คณุ วุฒริ ะดับอุดมศึกษาแห่งชาติ
๑๑. ภาระงานคมุ วทิ ยานพิ นธแ์ ละการคน้ คว้าอสิ ระ
ภาระงานทป่ี รกึ ษาวทิ ยานพิ นธข์ องอาจารยท์ ปี่ รกึ ษาวทิ ยานพิ นธแ์ ละการคน้ ควา้
อสิ ระ ให้นับรวมจ�ำนวนนกั ศึกษาเก่าท่ียังไมส่ �ำเร็จการศกึ ษาดว้ ย ท้งั น้อี าจารยท์ ีป่ รึกษา
วิทยานิพนธแ์ ละการคน้ คว้าอิสระต้องจดั สรรเวลาใหค้ �ำปรึกษานักศึกษาอยา่ งเหมาะสม
๑๒. ใหส้ ถาบนั อดุ มศกึ ษาจดั ระบบตรวจสอบการคดั ลอกผลงาน หรอื การซำ้� ซอ้ น
กบั งานของผอู้ ื่น หรือการจ้างท�ำรายงานการค้นควา้ อสิ ระหรือวิทยานิพนธ์ โดยใช้ระบบ
ท่ที ันสมยั เชน่ ผา่ นการใช้โปรแกรมคอมพิวเตอร์
หากพบวา่ มกี ารคดั ลอก การซำ�้ ซอ้ นกบั งานของผอู้ นื่ หรอื มกี ารจา้ งท�ำรายงาน
การค้นคว้าอิสระหรือวิทยานิพนธ์ ให้สถาบันอุดมศึกษาพิจารณาถอดถอนรายงาน
การค้นควา้ อิสระหรอื วทิ ยานพิ นธ์ชนิ้ นนั้
๑๓. การเผยแพรผ่ ลงานวจิ ยั ในทป่ี ระชมุ วชิ าการระดบั ชาติ หมายถงึ การน�ำเสนอ
บทความวิจัยในที่ประชุมวิชาการ และบทความฉบับสมบูรณ์ (Full Paper) ได้รับ
เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง 45
เล่ม ๑๓๒ ตอนพิเศษ ๒๙๕ ง ราชกิจจานุเบกษา ๑๓ พฤศจิกายน ๒๕๕๘
การตพี มิ พใ์ นรายงานสบื เนอื่ งจากการประชมุ (Proceedings) โดยมกี องบรรณาธกิ ารจดั ท�ำ
รายงานการประชุม หรือคณะกรรมการจัดประชุมประกอบด้วย ศาสตราจารย์หรือ
ผู้ทรงคุณวุฒิระดับปริญญาเอก หรือผู้ทรงคุณวุฒิที่มีผลงานเป็นที่ยอมรับในสาขาน้ัน ๆ
จากนอกสถาบันเจ้าภาพ อย่างน้อยร้อยละ ๒๕ โดยต้องมีผู้ประเมินบทความท่ีเป็น
ผเู้ ชยี่ วชาญในสาขานนั้ ดว้ ย และมบี ทความทมี่ าจากหนว่ ยงานภายนอกสถาบนั อยา่ งนอ้ ย
๓ หนว่ ยงาน และรวมกนั แลว้ ไม่น้อยกว่ารอ้ ยละ ๒๕
๑๔. แนวทางการเปิดสอนหลักสูตรปริญญาเอก (แบบ ๑)
การเปิดสอนหลักสูตรปริญญาเอก (แบบ ๑) ซึ่งเป็นแผนการศึกษาแบบ
ท�ำวิทยานิพนธ์อย่างเดียว ให้สถาบันอุดมศึกษาค�ำนึงถึงเรื่องดังต่อไปน้ี
๑๔.๑ อาจารย์ที่ปรึกษาวิทยานิพนธ์ ต้องมีผลงานที่ได้รับการตีพิมพ์ใน
วารสารหรอื สง่ิ พมิ พท์ างวชิ าการซงึ่ เปน็ ทยี่ อมรบั ในระดบั สากล และเปน็ ผลงานทช่ี ชี้ ดั ไดว้ า่
สามารถทจ่ี ะสนบั สนนุ การวิจยั ในสาขาวิชาท่เี ปิดสอนได้
๑๔.๒ สถาบันที่จะเปิดสอนต้องมีหลักสูตรท่ีดี มีมาตรฐานและคุณภาพ
การศึกษาเชื่อถือได้ และมีทรัพยากรสนับสนุนอย่างเพียงพอ
๑๔.๓ สถาบันที่จะเปิดสอนต้องมีส่ิงอ�ำนวยความสะดวกพร้อมที่จะรองรับ
และสนับสนุนงานวิจัยของผู้เรียน
๑๔.๔ สถาบันท่ีจะเปิดสอนควรมีเครือข่ายความร่วมมือสนับสนุน
๑๔.๕ สถาบนั ทจ่ี ะเปดิ สอนควรพรอ้ มทจ่ี ะรว่ มมอื กบั สถาบนั อดุ มศกึ ษาอนื่ ได้
๑๕. การศึกษาต่อของผู้ส�ำเร็จการศึกษาระดับประกาศนียบัตรบัณฑิต
๑๕.๑ หลักสูตรประกาศนียบัตรบัณฑิต มิใช่ส่วนหน่ึงของหลักสูตรระดับ
ปรญิ ญาโท ผสู้ �ำเรจ็ การศกึ ษาระดบั ประกาศนยี บตั รบณั ฑติ หากตอ้ งการศกึ ษาตอ่ ในระดบั
ที่สูงข้ึน ให้เข้าศึกษาในหลักสูตรระดับประกาศนียบัตรบัณฑิตช้ันสูงหรือหลักสูตรระดับ
ปรญิ ญาโทในสาขาวชิ าเดยี วกนั หรอื สาขาวชิ าทสี่ มั พนั ธก์ นั ทงั้ นี้ ในการศกึ ษาตอ่ หลกั สตู ร
ระดบั ปรญิ ญาโทสามารถเทยี บโอนหนว่ ยกติ ไดไ้ มเ่ กนิ รอ้ ยละ ๔๐ ของหลกั สตู รทจี่ ะเขา้ ศกึ ษา
๑๕.๒ หลักสูตรประกาศนียบัตรบัณฑิตชั้นสูง มิใช่ส่วนหนึ่งของหลักสูตร
ระดับปริญญาเอก ผู้ส�ำเร็จการศึกษาระดับประกาศนียบัตรบัณฑิตชั้นสูง หากต้องการ
ศึกษาตอ่ ระดบั ปรญิ ญาเอก ให้ใชค้ ณุ วุฒปิ ริญญาโทหรือเทียบเทา่ เข้าศึกษา
๑๕.๓ ผู้ส�ำเร็จการศึกษาระดับปริญญาตรีที่มีระยะเวลาการศึกษา ๖ ปี
หรอื เทยี บเทา่ ปรญิ ญาโท สามารถเขา้ ศกึ ษาตอ่ ในหลกั สตู รระดบั ประกาศนยี บตั รบณั ฑติ
ชัน้ สงู ได้โดยไมต่ อ้ งเข้าศกึ ษาหลักสตู รระดับปรญิ ญาโทมากอ่ น
46 เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง
เล่ม ๑๓๒ ตอนพิเศษ ๒๙๕ ง ราชกิจจานุเบกษา ๑๓ พฤศจิกายน ๒๕๕๘
๑๖. ปริญญาบัตรและใบแสดงผลการศึกษา
การออกใบปริญญาบัตรและใบแสดงผลการศึกษา (Transcript) ให้แสดง
รายละเอียดเก่ียวกบั ชอ่ื ปรญิ ญาและชอ่ื สาขาวิชา ใหต้ รงกับทร่ี ะบุไว้ในเอกสารหลักสตู ร
ฉบับท่ีเสนอส�ำนักงานคณะกรรมการการอุดมศึกษารับทราบ ทั้งน้ี เพ่ือมิให้เกิดปัญหา
เมอ่ื น�ำไปสมคั รงานหรือศึกษาต่อ
๑๗. การควบคุมมาตรฐานหลักสตู ร
สภาสถาบันอุดมศึกษามีหน้าท่ีรับผิดชอบในการให้ความเห็นชอบ/อนุมัติ
หลักสูตรให้สอดคล้องกับเกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรฉบับปี พ.ศ. ๒๕๕๘ แต่สภาสถาบัน
สามารถก�ำหนดเกณฑ์มาตรฐานหรือก�ำหนดแนวปฏิบัติท่ีเหนือกว่าเกณฑ์มาตรฐาน
ฉบบั นีไ้ ด้ ทง้ั นี้ เพื่อยกระดบั คุณภาพมาตรฐานการจดั การศึกษาทีส่ ะท้อนเอกลกั ษณ์ของ
สถาบนั อุดมศึกษาแห่งน้ัน
ในกรณมี เี หตอุ นั ควรใหเ้ ชอ่ื ไดว้ า่ การจดั การเรยี นการสอนไมเ่ ปน็ ไปตามเกณฑ์
มาตรฐานหลักสูตรท่ีก�ำหนด ให้ส�ำนักงานคณะกรรมการการอุดมศึกษาด�ำเนินการ
เข้าตดิ ตามตรวจสอบและเสนอคณะกรรมการการอดุ มศกึ ษาพจิ ารณา
๑๘. ในกรณีที่ไม่สามารถปฏิบัติตามแนวทางดังกล่าวได้ หรือมีความจ�ำเป็น
ต้องปฏิบัตนิ อกเหนอื จากทีก่ �ำหนดไว้ในประกาศน้ี ใหอ้ ยู่ในดุลยพนิ จิ ของคณะกรรมการ
การอุดมศึกษาท่ีจะพิจารณา และให้ถือค�ำวินิจฉัยของคณะกรรมการการอุดมศึกษาน้ัน
เปน็ ท่ีสดุ
ประกาศ ณ วนั ท่ี ๗ ตุลาคม พ.ศ. ๒๕๕๘
พลเอก ดาวพ์ งษ์ รัตนสุวรรณ
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ
เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง 47
เล่ม ๑๒๒ ตอนพิเศษ ๕๐ ง ราชกิจจานุเบกษา ๑๑ กรกฎาคม ๒๕๔๘
ประกาศกระทรวงศึกษาธิการ
เรอ่ื ง แนวทางการจดั การศกึ ษาหลกั สตู รควบระดบั ปรญิ ญาโท ๒ ปรญิ ญา
ในสถาบันอุดมศึกษาไทย พ.ศ. ๒๕๔๘
โดยทเ่ี ปน็ การสมควรก�ำหนดแนวทางการจดั การศกึ ษาหลกั สตู รควบระดบั ปรญิ ญาโท
๒ ปรญิ ญา ในสถาบนั อดุ มศกึ ษาไทย เพอ่ื สง่ เสรมิ ใหส้ ถาบนั อดุ มศกึ ษาสามารถจดั การศกึ ษา
ไดอ้ ยา่ งหลากหลาย ทนั สมยั มมี าตรฐานและคณุ ภาพการศกึ ษาสอดคลอ้ งกบั ความกา้ วหนา้
ด้านวิชาการและวิชาชีพ เพ่ือให้ผู้ศึกษาได้ศึกษาในสองหลกั สตู รทต่ี า่ งกนั แตม่ สี ว่ น
สนบั สนนุ ซง่ึ กนั และกนั ในระยะเวลาเดยี วกนั ได้ โดยอาจใชเ้ วลาศกึ ษาสน้ั ลงและประหยดั
ค่าใช้จ่ายในการศึกษา ท�ำให้ผู้ศึกษามคี วามรคู้ วามเชย่ี วชาญในศาสตรส์ องศาสตรแ์ ละ
สามารถเชอื่ มโยงศาสตรเ์ หลา่ นน้ั ไดอ้ ยา่ งบรู ณาการ เพอ่ื ประโยชนใ์ นการรกั ษามาตรฐาน
การศึกษาระดับปริญญาโท และเพ่ือให้การบริหารงานด้านวิชาการด�ำเนินไปอย่างมี
ประสทิ ธิภาพ
อาศยั ความในมาตรา ๘ แหง่ พระราชบญั ญตั ริ ะเบยี บบรหิ ารราชการกระทรวง
ศึกษาธิการ พ.ศ. ๒๕๔๖ และมติคณะกรรมการการอุดมศึกษา ในการประชุมครั้งที่
๓/๒๕๔๘ เมื่อวันท่ี ๑๐ มีนาคม ๒๕๔๘ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ
จึงใหอ้ อกประกาศกระทรวงไว้ ดังตอ่ ไปน้ี
๑. ประกาศนี้เรียกว่า “ประกาศกระทรวงศึกษาธิการ เร่ือง แนวทางการจดั
การศึกษาหลกั สตู รควบปรญิ ญาโท ๒ ปรญิ ญา ในสถาบันอดุ มศกึ ษาไทย พ.ศ. ๒๕๔๘”
๒. ประกาศน้ีให้ใช้บังคับต้ังแต่วันถัดจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษา
เปน็ ต้นไป
๓. หลักสูตรควบระดับปริญญาโท ๒ ปริญญา (Dual Master’s Degree
Program) หมายถึง หลักสูตรสองหลักสูตรท่ีให้ผู้เรียนศึกษาพร้อมกัน โดยผู้ส�ำเร็จ
การศกึ ษาจะไดร้ ับปรญิ ญาจากทงั้ สองหลักสตู ร
๔. ปรัชญาและวัตถุประสงค์หลักของหลักสูตร ระบบการจัดการศึกษา
การคิดหน่วยกิต โครงสร้างหลักสูตร การรับและเทียบโอนหน่วยกิต จ�ำนวนและคณุ วฒุ ิ
ของอาจารย์ประจ�ำหลักสูตร ภาระงานท่ีปรึกษาวิทยานิพนธ์และการค้นคว้าอิสระ
คณุ สมบตั ขิ องผเู้ ขา้ ศกึ ษา การลงทะเบยี นเรยี นและระยะเวลาการศกึ ษา เกณฑก์ ารส�ำเรจ็
การศึกษา ชื่อปริญญา การประกันคุณภาพของหลักสูตร และการพัฒนาหลักสูตร
48 เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง
เล่ม ๑๒๒ ตอนพิเศษ ๕๐ ง ราชกิจจานุเบกษา ๑๑ กรกฎาคม ๒๕๔๘
ใหเ้ ปน็ ไปตามประกาศกระทรวงศกึ ษาธกิ าร เรอื่ ง เกณฑม์ าตรฐานหลกั สตู รระดบั บณั ฑติ ศกึ ษา
พ.ศ. ๒๕๔๘ ลงวันที่ ๒๑ กมุ ภาพันธ์ พ.ศ. ๒๕๔๘ และหลกั เกณฑแ์ นวทางอ่นื ท่ีเก่ียวข้อง
๕. หลักสูตรท่ีจะน�ำมาจัดการศึกษาแบบควบ ๒ ปริญญา ต้องเป็นหลักสูตร
ที่สถาบันเปิดสอนแยกเป็นสองหลกั สตู ร
๖. สถาบนั ทจี่ ดั การศกึ ษาหลกั สตู รควบระดบั ปรญิ ญาโท ๒ ปรญิ ญา ตอ้ งก�ำหนด
วิชาเฉพาะ และวิชาแกนท่ีจะใช้ร่วมกันระหว่างสองหลักสูตรให้ชัดเจน ทั้งจ�ำนวนวิชา
และจ�ำนวนหนว่ ยกิต
๗. ผู้ศึกษาต้องลงทะเบียนเรียนตามแผนการศึกษาท่ีก�ำหนดไว้ในแต่ละ
หลกั สตู ร ซง่ึ อาจเป็นแผนการศกึ ษาเดียวกนั หรอื ต่างกนั ก็ได้
๘. ผู้ศึกษาจะต้องลงทะเบียนเรียนรายวิชาให้ครบถ้วนตามท่ีก�ำหนดไว้
ในหลักสูตรทั้งสองกรณีท่ีมีรายวิชาใช้ร่วมกัน ให้ลงทะเบียนเรียนวิชาเหล่าน้ันจาก
หลกั สูตรใดหลักสูตรหนึ่ง
๙. ในกรณที ผี่ ศู้ กึ ษาลงทะเบยี นเรยี นในแผนการศกึ ษาพรอ้ มกนั ทงั้ สองหลกั สตู ร
สถาบันอุดมศึกษาต้องก�ำหนดให้ชัดเจนว่า วิทยานิพนธ์หรือการค้นคว้าอิสระ
จะเปน็ ฉบบั เดยี วกนั หรอื เปน็ สองฉบบั หากก�ำหนดใหว้ ทิ ยานพิ นธห์ รอื การคน้ ควา้ อิสระ
เปน็ ฉบบั เดยี วกนั วทิ ยานพิ นธห์ รอื การคน้ ควา้ อสิ ระนน้ั จะตอ้ งครอบคลมุ หรอื บรู ณาการ
เนื้อหาวิชาทั้งสองหลักสูตร และจะต้องมีอาจารย์ที่ปรึกษาวิทยานิพนธ์หลักจาก
ทัง้ สองหลกั สตู ร
๑๐. ในกรณีท่ีไม่สามารถปฏิบัติตามแนวทางดังกล่าวได้ หรือมีความจ�ำเป็น
ต้องปฏบิ ัตินอกเหนอื จากทก่ี �ำหนดไว้ในประกาศนี้ ใหอ้ ย่ใู นดลุ ยพนิ ิจของคณะกรรมการ
การอุดมศึกษาที่จะพิจารณา และให้ถือค�ำวินิจฉัยของคณะกรรมการการอุดมศึกษาน้ัน
เป็นทสี่ ดุ
ประกาศ ณ วนั ที่ ๒๐ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๔๘
อดิศยั โพธารามิก
รฐั มนตรวี า่ การกระทรวงศกึ ษาธกิ าร
เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง 49
เล่ม ๑๒๖ ตอนพิเศษ ๘๖ ง ราชกิจจานุเบกษา ๑๙ มิถุนายน ๒๕๕๒
ประกาศกระทรวงศึกษาธิการ
เรอ่ื ง แนวทางการจดั การศกึ ษาหลกั สตู รควบระดบั ปรญิ ญาตรี ๒ ปรญิ ญา
ในสถาบนั อดุ มศกึ ษาไทย
พ.ศ. ๒๕๕๒
โดยทเ่ี ปน็ การสมควรก�ำหนดแนวทางการจดั การศกึ ษาหลกั สตู รควบระดบั ปรญิ ญาตรี
๒ ปรญิ ญา ในสถาบนั อดุ มศกึ ษาไทย เพอ่ื สง่ เสรมิ ใหส้ ถาบนั อดุ มศกึ ษาสามารถจดั การศกึ ษา
ไดอ้ ยา่ งหลากหลาย ทนั สมยั มมี าตรฐานและคณุ ภาพการศกึ ษาสอดคลอ้ งกบั ความกา้ วหนา้
ด้านวิชาการและวิชาชีพ เพื่อให้ผู้ศึกษาได้ศึกษาใน ๒ หลกั สตู รทแ่ี ตกตา่ งกนั แตม่ สี ว่ น
สนับสนนุ ซ่ึงกนั และกนั ในระยะเวลาเดียวกนั ได้ ซ่ึงอาจใชเ้ วลาศกึ ษาส้ันลงและประหยัด
คา่ ใชจ้ า่ ยในการศกึ ษา ท�ำใหผ้ ศู้ กึ ษามคี วามเชยี่ วชาญในศาสตรท์ งั้ ๒ ศาสตร์ และสามารถ
เชื่อมโยงศาสตร์เหล่าน้ันได้อย่างบูรณาการ เพ่ือประโยชน์ในการรักษามาตรฐาน
การศกึ ษาระดบั ปรญิ ญาตรี และเพอ่ื ใหก้ ารบริหารงานด้านวิชาการด�ำเนินการได้อย่าง
มีประสทิ ธิภาพ
อาศยั อ�ำนาจตามความในมาตรา ๘ แหง่ พระราชบญั ญตั ริ ะเบยี บบรหิ ารราชการ
กระทรวงศกึ ษาธกิ าร พ.ศ. ๒๕๔๖ รฐั มนตรวี า่ การกระทรวงศกึ ษาธกิ าร โดยค�ำแนะน�ำของ
คณะกรรมการการอุดมศกึ ษา ในการประชุมครัง้ ท่ี ๒/๒๕๕๑ เม่อื วนั ท่ี ๗ กุมภาพนั ธ์
พ.ศ. ๒๕๕๑ จึงก�ำหนดแนวทางการจัดการศึกษาหลักสูตรควบระดับปริญญาตรี ๒
ปรญิ ญา ในสถาบนั อดุ มศกึ ษาไวด้ งั ต่อไปนี้
ข้อ ๑ ประกาศนเี้ รยี กวา่ “ประกาศกระทรวงศกึ ษาธกิ าร เรอ่ื ง แนวทางการจดั
การศกึ ษาหลกั สตู รควบระดบั ปรญิ ญาตรี ๒ ปรญิ ญา ในสถาบนั อดุ มศกึ ษาไทย พ.ศ. ๒๕๕๒”
ขอ้ ๒ ประกาศน้ีให้ใช้บังคับตั้งแต่วันถัดจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษา
เป็นตน้ ไป
ข้อ ๓ หลกั สตู รควบระดบั ปรญิ ญาตรี ๒ ปรญิ ญา (Dual Bachelor’s Degree
Program) หมายถึง หลักสูตรระดับปริญญาตรีสองหลักสูตรที่ให้ผู้เรียนศึกษาพร้อมกัน
โดยผูส้ �ำเร็จการศกึ ษาจะไดร้ ับปริญญาจากทั้งสองหลักสูตร
ข้อ ๔ ปรัชญาและวัตถุประสงค์ของหลักสูตร ระบบการจัดการศึกษา การคดิ
หนว่ ยกติ โครงสรา้ งหลกั สตู ร การรบั และเทยี บโอนหนว่ ยกติ จ�ำนวนและคณุ วฒุ ขิ องอาจารย์
ประจ�ำหลักสูตร คุณสมบัติของผู้เข้าศึกษา การลงทะเบียนเรียน ระยะเวลาการศึกษา
50 เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง
เล่ม ๑๒๖ ตอนพิเศษ ๘๖ ง ราชกิจจานุเบกษา ๑๙ มิถุนายน ๒๕๕๒
เกณฑ์การส�ำเร็จการศึกษา การก�ำหนดช่ือปริญญา การประกันคุณภาพของหลักสูตร
และการพฒั นาหลกั สตู ร ใหเ้ ปน็ ไปตามประกาศกระทรวงศกึ ษาธกิ าร เรอื่ ง เกณฑม์ าตรฐาน
หลักสูตรระดับปริญญาตรี พ.ศ. ๒๕๔๘ ลงวันท่ี ๒๑ กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๕๔๘ และ
หลกั เกณฑห์ รอื แนวทางทีเ่ กี่ยวข้อง
ข้อ ๕ หลกั สตู รทจ่ี ะน�ำมาจดั การศกึ ษาแบบควบระดบั ปรญิ ญาตรี ๒ ปรญิ ญา
ตอ้ งเป็นหลักสูตรท่สี ถาบันเปดิ สอนแยกเปน็ สองหลักสูตร
ขอ้ ๖ สถาบันอุดมศึกษาท่ีจัดการศึกษาหลักสูตรควบปริญญาตรี ๒ ปริญญา
ต้องก�ำหนดวิชาท่ีสามารถเรียนร่วมกันได้ และวิชาเฉพาะที่ต้องการให้ศึกษาจากท้ังสอง
หลกั สูตรใหช้ ัดเจน ท้ังจ�ำนวนวิชาและจ�ำนวนหน่วยกติ
ขอ้ ๗ ผเู้ ขา้ ศกึ ษาตอ้ งลงทะเบยี นเรยี นตามแผนการศกึ ษาทก่ี �ำหนดไวใ้ นแตล่ ะ
หลกั สูตร ซง่ึ อาจเป็นแผนการศึกษาที่ศึกษาต่อเนื่องกันอยา่ งครบถว้ น
ขอ้ ๘ ในกรณีท่ีไม่สามารถปฏิบัติตามแนวทางดังกล่าวได้ หรือมีความจ�ำเป็น
ตอ้ งปฏบิ ตั ินอกเหนือจากทก่ี �ำหนดไวใ้ นประกาศน้ี ให้อยู่ในดุลยพนิ ิจของคณะกรรมการ
การอุดมศึกษาที่จะพิจารณา และให้ถือค�ำวินิจฉัยของคณะกรรมการการอุดมศึกษาน้ัน
เปน็ ทส่ี ุด
ประกาศ ณ วนั ท่ี ๓๐ เมษายน พ.ศ. ๒๕๕๒
จรุ ินทร์ ลกั ษณวศิ ิษฏ์
รฐั มนตรวี ่าการกระทรวงศึกษาธกิ าร
เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง 51
เล่ม ๑๒๒ ตอนพิเศษ ๑๒๐ ง ราชกิจจานุเบกษา ๒๖ ตุลาคม ๒๕๔๘
ประกาศกระทรวงศึกษาธิการ
เรอ่ื ง หลกั เกณฑก์ ารขอเปดิ และด�ำ เนนิ การหลกั สตู รระดบั ปรญิ ญา
ในระบบการศกึ ษาทางไกล พ.ศ. ๒๕๔๘
โดยท่ีเป็นการสมควรก�ำหนดหลักเกณฑ์การขอเปิดและด�ำเนินการหลักสูตร
ระดบั ปรญิ ญาในระบบการศกึ ษาทางไกล พ.ศ. ๒๕๔๘ เพอื่ สง่ เสรมิ การศกึ ษาตลอดชวี ติ
ส�ำหรับประชาชนและส่งเสริมให้ผู้เรียนได้มีโอกาสเรียนรู้ด้วยตนเอง และเพื่อธ�ำรงไว้
ซึ่งคุณภาพมาตรฐานการจัดการอุดมศึกษา อาศัยอ�ำนาจตามความในมาตรา ๘ และ
มาตรา ๑๖ แหง่ พระราชบญั ญตั ริ ะเบยี บบรหิ ารราชการกระทรวงศกึ ษาธกิ าร พ.ศ. ๒๕๔๖
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการโดยค�ำแนะน�ำของคณะกรรมการการอุดมศึกษา
จึงออกประกาศไว้ ดังต่อไปนี้
ข้อ ๑ ประกาศนี้เรียกว่า “ประกาศกระทรวงศึกษาธิการ เรื่อง หลักเกณฑ์
การขอเปดิ และด�ำเนนิ การหลกั สตู รระดบั ปรญิ ญาในระบบการศกึ ษาทางไกล พ.ศ. ๒๕๔๘”
ข้อ ๒ ประกาศนี้ให้ใช้บังคับตั้งแต่วันถัดจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษา
เป็นตน้ ไป
ขอ้ ๓ การด�ำเนนิ การตามหลกั เกณฑท์ ไี่ ดก้ �ำหนดไวแ้ ลว้ ตามประกาศนห้ี รอื ซงึ่ ขดั
หรือแยง้ กับประกาศนี้ ใหใ้ ช้ประกาศนีแ้ ทน
ข้อ ๔ สถาบันอุดมศึกษาท่ีจะขอเปิดและด�ำเนินการหลักสูตรระดับปริญญา
ในระบบการศึกษาทางไกลจะต้องได้รับการจัดตั้งถูกต้องตามกฎหมาย และอยู่ใน
การก�ำกับดูแลของกระทรวงศึกษาธิการ รวมท้ังต้องมีอาคาร สถานที่ บุคลากร และ
ทรัพยากรอ่นื ทเ่ี หมาะสมและเพียงพอตอ่ การจดั การศกึ ษาทางไกล
ขอ้ ๕ ให้ใช้หลักเกณฑ์น้ี ส�ำหรับหลักสูตรทุกระดับปริญญาและทุกสาขา
วิชาที่สถาบันอุดมศึกษาประสงค์จะจัดการศึกษาในระบบการศึกษาทางไกล ซ่ึงการจัด
การศึกษาต้องมมี าตรฐานเทียบเคียงกันไดก้ ับระบบการศึกษาในระบบชั้นเรียน และตอ้ ง
สอดคล้องกบั เกณฑ์มาตรฐานหลกั สตู รระดบั ปริญญาท่กี ระทรวงศกึ ษาธกิ ารก�ำหนด
ข้อ ๖ ปรัชญาและวตั ถปุ ระสงค์
๖.๑ สถาบนั อดุ มศกึ ษาสามารถจดั การศกึ ษาทางไกลเพอ่ื ใหเ้ ปน็ ไปตาม
เจตนารมณข์ องพระราชบญั ญตั กิ ารศกึ ษาแหง่ ชาติ พ.ศ. ๒๕๔๒ ซง่ึ ก�ำหนดใหจ้ ดั การศกึ ษา
ตลอดชีวิตส�ำหรับประชาชนด้วยวิธีการที่หลากหลาย เพื่อตอบสนองความตอ้ งการของ
52 เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง
เล่ม ๑๒๒ ตอนพิเศษ ๑๒๐ ง ราชกิจจานุเบกษา ๒๖ ตุลาคม ๒๕๔๘
บุคคลและสังคม โดยไม่ต้องเข้าช้ันเรียนตามปกติ และเป็นการเพิ่มประสิทธิภาพและ
คณุ ภาพการจัดการศกึ ษาระดับอดุ มศึกษา
๖.๒ การจดั การศกึ ษาทางไกล มงุ่ เปดิ โอกาสและขยายโอกาสใหน้ กั ศกึ ษา
และผู้สนใจใฝ่หาความรู้ สามารถศึกษาหาความรู้ได้ในเวลาและสถานที่ท่ีตนสะดวก
ตามความสนใจและความสามารถของแตล่ ะบคุ คล สอดคลอ้ งกบั พฒั นาการของเทคโนโลยี
สารสนเทศและการสือ่ สารอย่างมีประสิทธภิ าพ
ขอ้ ๗ การขอเปดิ และการด�ำเนนิ การหลกั สตู รระดบั ปรญิ ญาในระบบการศกึ ษา
ทางไกล
๗.๑ การขอเปดิ ด�ำเนินการ
สถาบันอุดมศึกษาท่ีประสงค์จะเปิดด�ำเนินการหลักสูตรในระบบ
การศกึ ษาทางไกล ทงั้ หลกั สตู รทเ่ี ปดิ ด�ำเนนิ การในระบบชน้ั เรยี นอยแู่ ลว้ หรอื จะเปดิ ขน้ึ ใหม่
จะตอ้ งด�ำเนนิ การใหเ้ ปน็ ไปตามกฎหมาย ระเบยี บ และหรอื หลกั เกณฑท์ ่ีเกีย่ วขอ้ ง
๗.๒ ความพร้อมและศักยภาพในการเปดิ ด�ำเนนิ การ
๑) สถาบันอุดมศึกษาที่จัดการศึกษาทางไกลจะต้องมีคณาจารย์
ผรู้ บั ผดิ ชอบหลกั สตู ร คณาจารยป์ ระจ�ำ และคณาจารยพ์ เิ ศษตามเกณฑม์ าตรฐานหลกั สตู ร
ระดับปริญญาท่ีกระทรวงศึกษาธิการก�ำหนด
๒) ต้องมีความพร้อมทางด้านอาคาร สถานท่ี บุคลากร และ
ทรพั ยากรอนื่ อยา่ งเพียงพอกับการจดั การศึกษาทางไกล
๗.๓ การด�ำเนนิ การหลกั สตู รตอ้ งมกี ารธ�ำรงไวซ้ ง่ึ คณุ ภาพมาตรฐาน และ
มีการติดตามตรวจสอบและประเมินผลการด�ำเนินการอยา่ งต่อเน่อื ง
ข้อ ๘ สถาบนั อดุ มศกึ ษาทจ่ี ดั การศกึ ษาทางไกลจะตอ้ งพฒั นาระบบการศกึ ษา
ทางไกลให้สมบูรณ์อยู่เสมอ โดยเฉพาะให้มีเทคโนโลยีและสื่อท้ังส่ือหลัก สื่อเสริม หรอื
สอ่ื แบบผสมผสานทจี่ ะใชอ้ ยา่ งเพยี งพอ เพอ่ื เปน็ หลกั ประกนั วา่ นกั ศกึ ษาจะไดร้ บั บริการ
การศึกษาที่ดี สามารถเรียนรูไ้ ด้ด้วยตนเองอย่างมคี ณุ ภาพและไดม้ าตรฐาน
ขอ้ ๙ สถาบนั อดุ มศกึ ษาทจ่ี ดั การศกึ ษาทางไกล จะตอ้ งจดั ใหม้ รี ะบบการวดั ผล
และการประเมินผลการเรียนท่ีมีประสิทธิผลและมีมาตรฐานเทียบเคียงได้กับการจัด
การศึกษาในระบบชน้ั เรยี น และสอดคลอ้ งกับมาตรฐานการศึกษาของชาติ
ขอ้ ๑๐ สถาบนั อดุ มศกึ ษาทจ่ี ดั การศกึ ษาทางไกล จะตอ้ งมรี ะบบการตรวจสอบ
และควบคมุ ใหผ้ เู้ รยี นตอ้ งเรยี น สอบ และท�ำผลงานวชิ าการอนั เปน็ สว่ นหนงึ่ ของการศกึ ษา
เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง 53
เล่ม ๑๒๒ ตอนพิเศษ ๑๒๐ ง ราชกิจจานุเบกษา ๒๖ ตุลาคม ๒๕๔๘
ดว้ ยตนเอง มแี ผนด�ำเนนิ การทงั้ การสอบประจ�ำภาค และสอบยอ่ ย โดยตอ้ งด�ำเนนิ การสอบ
ในสถานที่ทมี่ ีผู้คมุ สอบทส่ี ามารถตรวจสอบการเขา้ สอบดว้ ยตนเองของนักศึกษาได้
ข้อ ๑๑ หลกั สตู รทจี่ ดั การศกึ ษาทางไกลทกุ หลกั สตู รจะตอ้ งก�ำหนดและพฒั นา
ระบบประกนั คณุ ภาพของหลกั สตู รให้มีประสิทธิภาพและเหมาะสมกับการจัดการศึกษา
ทางไกล ซึง่ อย่างนอ้ ยต้องประกอบด้วยประเดน็ หลัก ๔ ประเด็น คือ
๑๑.๑ การบริหารหลกั สตู ร
๑๑.๒ ทรพั ยากรประกอบการเรียนการสอนและการวจิ ัย
๑๑.๓ การสนับสนุนและการให้ค�ำแนะน�ำนกั ศกึ ษา
๑๑.๔ ความตอ้ งการของตลาดแรงงาน สงั คม และ/หรอื ความพงึ พอใจ
ของผูใ้ ชบ้ ณั ฑติ
ใหท้ กุ หลกั สตู รมกี ารพฒั นาหลกั สตู รใหท้ นั สมยั และมกี ารประเมนิ
เพอ่ื พัฒนาหลักสูตรอย่างต่อเนือ่ งอยา่ งน้อยทุก ๆ ๕ ปี
ข้อ ๑๒ สถาบนั อดุ มศกึ ษาทจี่ ดั การศกึ ษาทางไกลตอ้ งก�ำหนดและพฒั นาระบบ
ประกนั คณุ ภาพการศกึ ษาภายในทม่ี ปี ระสทิ ธภิ าพและเหมาะสมกบั การจดั การศกึ ษาทางไกล
และรองรับการประเมินคณุ ภาพภายนอก
ข้อ ๑๓ การปฏบิ ตั ติ ามหลกั เกณฑต์ ามประกาศนี้ ใหเ้ ปน็ ไปตามแนวปฏบิ ตั ติ าม
หลักเกณฑ์การขอเปิดและด�ำเนินการหลักสูตรระดับปริญญาในระบบการศึกษาทางไกล
ที่คณะกรรมการการอุดมศึกษาก�ำหนด
ข้อ ๑๔ กระทรวงศกึ ษาธกิ ารโดยคณะกรรมการการอุดมศกึ ษาอาจด�ำเนนิ การ
ให้มีการก�ำกับ ดูแล ติดตาม และประเมินผลการจัดการศึกษาระบบการศึกษาทางไกล
เพื่อให้การจัดการศึกษาในระบบการศึกษาทางไกลเป็นไปอย่างมีคุณภาพและมาตรฐาน
ตามเจตนารมณ์ และหลักเกณฑ์ท่กี �ำหนดในประกาศนี้
ขอ้ ๑๕ ในกรณที ไี่ มส่ ามารถปฏบิ ตั ติ ามหลกั เกณฑด์ งั กลา่ วได้ หรอื มคี วามจ�ำเปน็
ต้องปฏิบัตินอกเหนือที่ก�ำหนดไว้ในประกาศนี้ ให้อยู่ในดุลยพินิจของคณะกรรมการ
การอุดมศึกษาท่ีจะพิจารณา และให้ถือค�ำวินิจฉัยของคณะกรรมการการอุดมศึกษาน้ัน
เปน็ ที่สดุ
ประกาศ ณ วนั ที่ ๔ ตลุ าคม พ.ศ. ๒๕๔๘
จาตรุ นต์ ฉายแสง
รัฐมนตรีวา่ การกระทรวงศกึ ษาธกิ าร
54 เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง
ประกาศคณะกรรมการการอุดมศึกษา
เรอ่ื ง แนวปฏบิ ตั ติ ามหลกั เกณฑก์ ารขอเปดิ และด�ำ เนนิ การ
หลกั สตู รระดบั ปรญิ ญา
ในระบบการศกึ ษาทางไกล พ.ศ. 2548
เพอื่ อนวุ ตั ใิ หเ้ ปน็ ไปตามประกาศกระทรวงศกึ ษาธกิ าร เรอ่ื ง หลกั เกณฑก์ ารขอเปดิ
และด�ำเนินการหลักสูตรระดับปริญญาในระบบการศึกษาทางไกล พ.ศ. 2548 และมติ
คณะกรรมการการอุดมศึกษา ในการประชุมคร้ังท่ี 7/2548 เมื่อวันที่ 11 สิงหาคม
2548 จึงออกประกาศแนวปฏิบัติตามหลักเกณฑ์การขอเปิดและด�ำเนนิ การหลกั สตู ร
ระดับปริญญาในระบบการศึกษาทางไกลไว้ดงั ตอ่ ไปน้ี
ขอ้ 1 ในประกาศน้ี ค�ำจ�ำกัดความและความหมายท่ีเกี่ยวกับระบบการศึกษา
ทางไกล ใหเ้ ปน็ ไปตามนิยามค�ำแนบท้ายประกาศ
ข้อ 2 การขอเปดิ หลักสตู ร
สถาบันอุดมศึกษาท่ีประสงค์จะเปิดด�ำเนินการหลักสูตรในระบบ
การศึกษาทางไกล จะต้องจัดท�ำค�ำขอจัดการศึกษาทางไกลตามแบบที่ก�ำหนดท้าย
ประกาศนแ้ี ละเสนอตอ่ สภาสถาบนั อดุ มศกึ ษาพจิ ารณาอนมุ ตั หิ รอื เหน็ ชอบตามกฎหมาย
ระเบียบและหลักเกณฑ์ท่ีเกี่ยวข้องก่อนเปิดด�ำเนินการ และแจ้งให้ส�ำนักงาน
คณะกรรมการการอุดมศึกษา ทราบภายใน 30 วัน นับตั้งแต่วันท่ีได้รับอนุมัติหรือ
เห็นชอบพรอ้ มแนบมติสภาสถาบนั อุดมศกึ ษา เพื่อประกอบการด�ำเนินการต่อไป
ในกรณีของหลักสูตรสาขาวิชาท่ีเกี่ยวข้องกับองค์กรก�ำกับมาตรฐาน
วิชาชีพสถาบันอุดมศึกษาควรจัดให้องค์กรก�ำกับมาตรฐานวิชาชีพตรวจสอบและรับรอง
ความพร้อมพ้นื ฐานกอ่ นเปดิ ด�ำเนินการ
เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง 55
ขอ้ 3 การพจิ ารณาความพรอ้ มและศกั ยภาพในการเปดิ ด�ำเนนิ การหลกั สตู ร
3.1 ในการพิจารณาความพร้อมและศักยภาพของสถาบันอุดมศึกษา
ที่จะขอเปิดด�ำเนินการหลักสูตรในระบบการสอนทางไกลต้องพิจารณาในเร่ืองการจัด
คณาจารยแ์ ละเจา้ หนา้ ท่ี ไดแ้ ก่ ผบู้ รหิ าร คณาจารยผ์ รู้ บั ผดิ ชอบหลกั สตู ร คณาจารยป์ ระจ�ำ
คณาจารยพ์ เิ ศษ บคุ ลากรอน่ื ทเี่ กย่ี วขอ้ ง ระบบการเรยี นการสอนทางไกล ก�ำหนดการเปิด
ภาคการศกึ ษาและหลกั สตู ร การผลติ ชดุ การสอนทางไกล การประเมนิ การเรยี นการสอน
การจัดส่ือและอุปกรณ์การศึกษา การจัดโปรแกรมชดุ ค�ำสงั่ (Software) การจดั หอ้ งสมดุ
ทงั้ หอ้ งสมดุ ธรรมดาและหอ้ งสมดุ อเิ ลก็ ทรอนกิ ส์ อาคาร และสถานท่ี รวมทงั้ ทรัพยากรอ่ืน
ที่มีความจ�ำเป็น
3.2 สถาบันอุดมศึกษาต้องน�ำเสนอข้อมูลเพื่อแสดงความพร้อมในข้อ
3.1 ทง้ั หมด
ขอ้ 4 วธิ กี ารจดั การศึกษาระบบทางไกล ใหป้ ฏิบตั ิดงั น้ี
4.1 สถาบนั อดุ มศกึ ษา ตอ้ งก�ำหนดการรบั นกั ศกึ ษาในระบบการศกึ ษา
ทางไกลท่ีเป็นระบบจ�ำกดั รบั หรอื ไม่จ�ำกัดรบั ใหช้ ัดเจน
4.2 การก�ำหนดการเปดิ ภาคการศกึ ษา ใหส้ อดคลอ้ งกบั เกณฑม์ าตรฐาน
หลกั สูตรระดับอดุ มศึกษา
4.3 โครงสร้างหลักสูตร ให้สอดคล้องหรือเทียบเคียงกันได้กับเกณฑ์
มาตรฐานหลกั สูตรระดับอุดมศกึ ษา
4.4 การสร้างและจัดหารายวิชา ควรอยู่ในรูปชุดการสอนทางไกล
ประกอบดว้ ย (1) เนอื้ หาสาระและประสบการณ์ (2) กจิ กรรม หรอื งานทม่ี อบหมายใหท้ �ำ
(3) ประสบการณ์ภาคปฏิบัติ และ (4) แบบประเมินหรือแบบทดสอบท้ังก่อนเรียน
หลงั เรยี น และการสอบประจ�ำภาค
4.5 แสดงระบบการติดต่อสื่อสาร และการน�ำเสนอข้อมูลส่วนบุคคล
ส�ำหรับคณาจารย์ในการตรวจสอบ ติดตาม และประเมินความก้าวหน้าในการเรียน
หรือข้อมลู อ่นื ของนกั ศึกษา
4.6 ให้มีคณะกรรมการผลิตและบริหารวิชาเพื่อวางแผน เตรียมการ
ผลิต หรือจัดหาเน้ือหาสาระ ท�ำการสอน และประเมิน โดยโครงสร้าง องค์ประกอบ
บทบาทหน้าท่ีและการด�ำเนินงานของคณะกรรมการผลิตและบริหารวิชาให้จัดท�ำเป็น
ประกาศของสถาบนั อุดมศกึ ษา
56 เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง
ข้อ 5 การด�ำเนนิ การหลกั สูตร
เพอื่ ธ�ำรงไวซ้ งึ่ คณุ ภาพมาตรฐาน และมกี ารตดิ ตามตรวจสอบและประเมนิ
ผลการด�ำเนินการอย่างตอ่ เนือ่ ง ใหป้ ฏบิ ตั ดิ ังน้ี
5.1 สถาบนั อดุ มศกึ ษาตอ้ งพฒั นาระบบการศกึ ษาทางไกลเพอื่ ประกนั
คุณภาพการเรียนการสอนท่ีมีประสิทธิภาพ เน้นการจัดระบบการถ่ายทอดเน้ือหาสาระ
และประสบการณ์ท่ีนักศึกษาสามารถศึกษาได้ด้วยตนเองเป็นหลัก โดยเสนอเป็น
แผนแม่บททางวชิ าการของสถาบนั ตอ่ สภาสถาบันอุดมศึกษาพจิ ารณาอนมุ ตั ิ
5.2 สถาบันอุดมศึกษาต้องจัดให้มีการรายงานผลการจัดการศึกษา
ทั้งในด้านคณาจารย์ การผลิตชุดการสอนทางไกล การถ่ายทอดเน้ือหาสาระและ
ประสบการณ์ การปฏิบัติประสบการณ์วิชาชีพ การบริหารนักศึกษา การวัดและการ
ประเมนิ ผลการศกึ ษาเปน็ ระยะ ๆ อย่างนอ้ ยปีละ 1 คร้ัง
ขอ้ 6 ระบบการศกึ ษาทางไกล
สถาบันอุดมศึกษาต้องก�ำหนดและพัฒนาระบบการศึกษาทางไกล
ให้สมบูรณ์ โดยก�ำหนดองค์ประกอบ กระบวนการและกิจกรรม รวมทั้งส่ือที่จะใช้
อยา่ งชดั เจน เสนอเปน็ แบบจ�ำลองระบบการศกึ ษาทางไกล เสนอตอ่ สภาสถาบนั อดุ มศกึ ษา
เพ่ือให้ความเหน็ ชอบ
ขอ้ 7 สื่อการศึกษาทางไกล
สถาบนั อดุ มศกึ ษาอาจจดั ระบบการศกึ ษาทางไกลรปู แบบใดรูปแบบหนึ่ง
หรือผสมผสานกัน โดยยึดสื่อหลัก ได้แก่ แบบยึดส่ือส่ิงพิมพ์เป็นสื่อหลัก แบบยึดส่ือ
แพร่ภาพและเสียงเป็นสื่อหลัก หรือแบบยึดสื่ออิเล็กทรอนิกส์เปน็ สอื่ หลกั
สื่อการศึกษาทางไกล สถาบันอุดมศึกษาควรผลิตหรือจัดหาสื่อหลัก
และสือ่ เสริมให้เอื้อตอ่ การศึกษาด้วยตนเอง
สื่อหลัก ต้องเป็นส่ือที่นักศึกษาทุกคนเข้าถึงได้ สามารถถ่ายทอด
เนื้อหาสาระได้ทุกเร่ือง และบรรจุเน้ือหาสาระครบถ้วนตามท่ีก�ำหนดไว้ในหลักสูตร
เพ่ือให้นักศึกษาทม่ี ีความพร้อมสามารถศึกษาได้ด้วยตนเอง
ส่ือเสริม เป็นส่ือท่ีเสริมสาระให้ชัดเจนหรือเสริมปฏิสัมพันธ์ในระบบ
การศกึ ษาทางไกล
เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง 57
องค์ประกอบของสือ่ หลักและส่อื เสรมิ มดี งั นี้
7.1 ในกรณที ย่ี ดึ สอ่ื สง่ิ พมิ พเ์ ปน็ สอื่ หลกั ใหป้ ระกอบดว้ ยแนวการศกึ ษา
หรือแบบฝึกปฏิบัติ (Study Guide/Workbook) ต�ำราเรียนด้วยตนเองและหนังสือ
ชุดความรู้
ท้ังน้ีให้มีสื่อเสริมประกอบด้วย ส่ือโสตทัศน์ รายการวิทยุ
กระจายเสยี ง รายการวทิ ยโุ ทรทศั น์ บทเรยี นดว้ ยคอมพวิ เตอร์ บทเรยี นทางอนิ เทอรเ์ นต็
การสอนเสริม การสัมมนาเสริม การประชุมทางไกล และการปฏิบัติในสถานการณ์
เสมอื นจรงิ การปฏบิ ัตใิ นสถานการณ์จ�ำลอง และการปฏิบตั ใิ นสถานการณ์จริง
7.2 ในกรณีที่ยึดส่ือแพร่ภาพและเสียงเป็นส่ือหลัก ให้ประกอบด้วย
รายการวิทยุกระจายเสียง และรายการวิทยุโทรทัศน์เพ่ือแพร่เสียงและภาพทางสถานี
วิทยุกระจายเสียง สถานีวิทยุโทรทัศน์ สถานีดาวเทียม หรือสถานีแพร่เสียงและภาพ
ตามสาย เพอ่ื การเรยี นการสอนแบบปฏสิ มั พนั ธผ์ า่ นจอภาพ (OSI-On Screen Interactive)
เป็นรายการเสนอเน้ือหาสาระครบถ้วนตามท่ีก�ำหนดไว้ในหลักสูตร ท้ังที่เป็นรายการสด
แบบปฏิสัมพันธ์หรือการบันทึกเสียงหรือภาพไว้ล่วงหน้า มีการออกแบบรายการ
ท่ีจะช่วยท�ำให้นักศึกษาได้รับความรู้และประสบการณ์เทียบได้กับการศึกษา
แบบปฏิสมั พันธ์ระหว่างคณาจารย์กับนักศกึ ษาโดยตรง
ทัง้ น้ใี หม้ ีสอ่ื เสรมิ ประกอบดว้ ย สื่อโสตทศั น์ ส่อื สงิ่ พิมพ์ บทเรียน
ด้วยคอมพวิ เตอร์ บทเรียนทางอินเทอรเ์ นต็ การสอนเสริม การสัมมนาเสรมิ การประชุม
ทางไกลและการปฏิบัติในสถานการณ์เสมือนจริง การปฏิบัติในสถานการณ์จ�ำลอง
และการปฏิบัติในสถานการณ์จริง
7.3 ในกรณีท่ียึดสื่ออิเล็กทรอนิกส์เป็นสื่อหลัก ให้ใช้วิธีการผสมผสาน
ระหวา่ งการเรยี นการสอนแบบออนไลนห์ รอื ออฟไลน์ (On-line or Off-line) แบบดจิ ทิ ลั
หรือแอนาลอก (Digital or Analog) แบบเขา้ ถงึ ไดไ้ ม่พรอ้ มกัน (Asynchronous) หรือ
เข้าถงึ ได้พร้อมกันในเวลาเดยี วกนั (Synchronous/Real-Time)
ทงั้ น้ี ใหม้ สี อื่ เสรมิ ประกอบดว้ ย สอ่ื สงิ่ พมิ พ์ สอื่ โสตทศั น์ รายการ
วิทยุกระจายเสียง รายการวิทยุโทรทัศน์ บทเรียนด้วยคอมพิวเตอร์ การสอนเสรมิ
การสัมมนาเสริม การประชุมทางไกล และการฝึกปฏิบัติในสถานการณ์เสมือนจริง
การฝกึ ปฏบิ ัตใิ นสถานการณจ์ �ำลอง และการฝกึ ปฏิบัติในสถานการณ์จรงิ
58 เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง
ในการสอนผา่ นเครอื ขา่ ยอเิ ลก็ ทรอนกิ ส์ สถาบนั อดุ มศกึ ษา ตอ้ งแสดง
ความพร้อมด้านโปรแกรมชุดค�ำส่งั (Software) เพอื่ สนบั สนุนการจดั การศกึ ษาทางไกล
โดยพฒั นาระบบการจดั สอนทางอเิ ลก็ ทรอนกิ ส์ (Learning Management System-LMS)
และพฒั นาระบบจดั การเนอื้ หา (Content Management System-CMS) ทมี่ ปี ระสทิ ธภิ าพ
ระบบการจดั สอนทางอเิ ลก็ ทรอนกิ สต์ อ้ งมอี งคป์ ระกอบ (1) โฮมเพจ
(Homepage) (2) การน�ำเสนอเนอ้ื หาสาระ (Content Presentation) (3) แหลง่ ทรพั ยากร
(Learning Resources) (4) แหลง่ สบื คน้ ความรเู้ สรมิ จากภายนอก (External Resources)
(5) หอ้ งปฏบิ ตั กิ ารทางอเิ ลก็ ทรอนกิ ส์ (E-Laboratory) (6) ศนู ยส์ อ่ื โสตทศั น์ (AV Center)
(7) การประเมิน (Assessment) (8) ปา้ ยประกาศ (Web board) (9) ห้องสนทนา (Chat
room) (10) การสอื่ สารทางไปรษณยี อ์ เิ ลก็ ทรอนกิ ส์ (E-mail Address) (11) ค�ำถามพบบอ่ ย
(Frequently Asked Questions) และ (12) ข้อมูลส่วนบคุ คล (Personal Profile)
สถาบนั อดุ มศกึ ษาตอ้ งพฒั นาหรอื จดั หาโปรแกรมทส่ี ามารถบนั ทกึ
รายละเอียดวันและเวลา และช่วงเวลาท่ีร่วมกิจกรรม บันทึกรายงานต่อคณาจารย์
ประจ�ำวิชาและคณาจารย์ช่วยสอนเกี่ยวกับวิธกี าร และเวลาการเขา้ ศึกษาอยา่ งละเอยี ด
ขอ้ 8 ความพรอ้ มดา้ นโครงสรา้ งพน้ื ฐาน อปุ กรณแ์ ละระบบการเรยี นการสอน
8.1 ตอ้ งจดั อปุ กรณใ์ หส้ อดคลอ้ งกบั สอื่ หลกั เครอื ขา่ ยสอื่ สารดว้ ยระบบ
เครือข่ายภายในและระบบเครือข่ายที่ให้บริการจากภายนอกให้พร้อมบริการนักศึกษา
อย่างเพยี งพอ
สถาบนั อดุ มศกึ ษาอาจรว่ มมอื กบั หนว่ ยงานอนื่ ๆ ในดา้ นโครงสรา้ ง
พ้ืนฐานโดยต้องจัดท�ำข้อตกลงเป็นลายลักษณ์อักษรโดยความเห็นชอบของสภาสถาบัน
อุดมศึกษา
8.2 ตอ้ งจดั ระบบผลติ หรอื จดั หาสอื่ การศกึ ษาใหเ้ พยี งพอตอ่ การศกึ ษา
ดว้ ยตนเอง ประกอบดว้ ยแผนการเรยี น การประเมนิ ตนเองกอ่ นและหลงั เรยี น เนอ้ื หาสาระ
การประเมินกิจกรรมระหว่างเรียน การท�ำกิจกรรมภาคปฏิบัติเสริมประสบการณ์ และ
การมอบหมายสัง่ งานเพ่อื เก็บคะแนน
8.3 ตอ้ งจดั ใหน้ กั ศกึ ษาไดม้ สี ว่ นรว่ มในการเรยี นการสอนโดยเขา้ รบั การ
ปฐมนเิ ทศ ศกึ ษาเนอ้ื หาสาระจากชดุ การสอนทางไกล ศกึ ษาจากชดุ การสอนเสรมิ ท�ำงาน
ทไี่ ดร้ บั มอบหมาย สบื คน้ ความรจู้ ากแหลง่ ความรเู้ สรมิ และฐานขอ้ มลู อาจารยแ์ ละนกั ศกึ ษา
ทางอเิ ลก็ ทรอนกิ ส์ ปรกึ ษาหารอื ทางอเิ ลก็ ทรอนกิ สห์ รือเผชญิ หนา้ กบั คณาจารยป์ ระจ�ำวชิ า
เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง 59
คณาจารยช์ ว่ ยสอน หรอื กบั นกั ศกึ ษาดว้ ยกนั เองในเวลาทมี่ กี ารนดั หมาย ระหวา่ งการสอน
สัมมนาเสริม หรอื ประสบการณว์ ชิ าชพี และเข้าสอบในสถานทท่ี ก่ี �ำหนด
8.4 จัดระบบการเก็บข้อมูลการจัดบริการนักศึกษาเกี่ยวกับการร่วม
กจิ กรรมหลกั ของนกั ศกึ ษาอยา่ งนอ้ ย 4 กจิ กรรม ไดแ้ ก่ (1) การสอน สมั มนาเสรมิ สมั มนาเขม้
การอบรมเข้ม หรือ การอบรมเข้มทั้งแบบเผชิญหน้าและผ่านส่ืออิเล็กทรอนิกส์
(2) การศกึ ษาเนอ้ื หาสาระในชดุ การสอนสอื่ หลกั คอื สอื่ สง่ิ พมิ พ์ และสอื่ เสรมิ ทางรายการ
วิทยุกระจายเสียง รายการวิทยุโทรทัศน์ การสอนหรือการสัมมนาผ่านดาวเทียมและ
การประชุมทางไกลผ่านจอภาพ ผ่านเครือข่ายอินเทอร์เน็ตหรือส่ืออิเล็กทรอนิกส์ใน
รูปแบบอื่น (3) การประกอบกจิ กรรมการเรยี น และการท�ำงานและส่งงานท่ีได้รับมอบหมาย
และ (4) การปรกึ ษาหารอื การสง่ ค�ำถามถงึ คณาจารยป์ ระจ�ำวชิ าและคณาจารยช์ ว่ ยสอน
ประจ�ำวิชา
ข้อ 9 ความพร้อมดา้ นห้องสมุด
ให้สถาบันอุดมศึกษาเสนอข้อมูลปัจจุบันและแผนการพัฒนาห้องสมุด
และอุปกรณ์ท่ีสอดคล้องกับสื่อหลักอย่างเหมาะสมและเพียงพอ รวมทั้งจัดห้องสมุด
อเิ ลก็ ทรอนกิ ส์ เพอื่ ใหน้ กั ศกึ ษาใชป้ ระกอบการเรยี น อาจจะใชห้ อ้ งสมดุ ของสถาบนั อดุ มศกึ ษา
ทม่ี อี ยแู่ ลว้ โดยจดั ใหเ้ ปน็ หอ้ งสมดุ อเิ ลก็ ทรอนกิ ส์ หรอื เสนอหลกั ฐานเปน็ ลายลกั ษณอ์ กั ษร
แสดงความรว่ มมือกบั ห้องสมดุ อิเล็กทรอนกิ ส์อน่ื และ/หรอื การเขา้ เป็นสมาชิกห้องสมุด
อเิ ลก็ ทรอนกิ สต์ า่ ง ๆ ในประเทศและ/หรอื ตา่ งประเทศทจ่ี �ำเปน็ ส�ำหรบั การเรยี นการสอน
โดยนกั ศกึ ษาสามารถเขา้ ไปศกึ ษาไดต้ ลอดเวลา
ห้องสมุดอิเล็กทรอนิกส์ควรมีเอกสารและข้อมูลต่าง ๆ ได้แก่ ต�ำรา
อิเล็กทรอนิกส์ วารสารอิเล็กทรอนิกส์ ฐานข้อมูลทางวิชาการ บทคัดย่อออนไลน์ หรือ
ฐานความร้ใู นรูปแบบอนื่ ในสาขาวชิ าทีเ่ ปิดสอน
ขอ้ 10 การประเมนิ การเรยี นการสอนทางไกล ใหส้ ถาบนั อดุ มศกึ ษา ระบแุ นวทาง
การประเมนิ ทัง้ กระบวนการและประเมินผลลัพธ์ ดงั นี้
10.1 การประเมนิ กระบวนการ ตอ้ งครอบคลมุ การประเมนิ กอ่ นเรยี นและ
กจิ กรรมระหวา่ งเรยี น ประกอบดว้ ยการท�ำงานและการสง่ งาน การปรกึ ษาหารอื และสง่ ค�ำถาม
ถงึ คณาจารย์ สดั สว่ นการประเมนิ จากการสอบประจ�ำภาคตอ่ คะแนนเกบ็ จากการประเมิน
กิจกรรมให้เป็นไปตามลักษณะวิชา โดยมีการก�ำหนดสัดส่วนและการประเมินผลสอบ
ที่เหมาะสม ทั้งรายวชิ าภาคทฤษฎีและประสบการณ์วชิ าชีพ
60 เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง
ท้ังน้ี สถาบันต้องจัดประสบการณ์วิชาชีพในห้องปฏิบัติการ
หรือสถานการณ์จริงในรูปการปฏิบัติงานในสถานประกอบการ โดยมีการท�ำข้อตกลง
เปน็ ลายลกั ษณ์อักษร
10.2 การประเมินผลลัพธ์ ให้ระบุแนวทางหรือแผนการด�ำเนินการ
ท้ังการสอบประจ�ำภาคและสอบย่อย โดยต้องด�ำเนินการสอบในสถานท่ีที่มีผู้คุมสอบ
ที่สามารถตรวจสอบการเข้ามาสอบดว้ ยตนเองของนักศกึ ษาได้
ขอ้ 11 การรับและเทียบโอนหนว่ ยกติ
ให้เป็นไปตามหลักเกณฑ์การเทียบโอนผลการเรียนระดับปริญญาเข้าสู่
การศึกษาในระบบ ของคณะกรรมการการอุดมศกึ ษา
ขอ้ 12 คณาจารยแ์ ละบุคลากร
ให้สถาบันอุดมศึกษาบรรจุแต่งต้ังคณาจารย์ผู้รับผิดชอบหลักสูตร
คณาจารย์ประจ�ำ คณาจารย์พิเศษ และคณาจารย์ท่ีปรึกษาวิทยานิพนธ์เพื่อให้
การเรยี นการสอนทางไกลด�ำเนนิ การไปอยา่ งมปี ระสทิ ธภิ าพตามเกณฑม์ าตรฐานหลกั สตู ร
สภาสถาบันอุดมศึกษาอาจแต่งตั้งบุคลากรภายในหรือภายนอกให้ท�ำ
หนา้ ท่ีคณาจารย์ชว่ ยสอนประจ�ำวชิ าตามความเหมาะสม
บทบาทหนา้ ทขี่ องคณาจารยป์ ระจ�ำวชิ า คณาจารยผ์ ชู้ ว่ ยสอนประจ�ำวชิ า
และคณาอาจารย์ที่ปรึกษาวิทยานิพนธ์ ให้เป็นไปตามประกาศของสถาบันอุดมศึกษา
ขอ้ 13 การประกนั คุณภาพหลักสูตร
สถาบนั อดุ มศกึ ษาตอ้ งจดั ระบบและประกนั คณุ ภาพหลกั สตู รเปน็ ระยะ ๆ
อยา่ งตอ่ เนอื่ ง มรี ายงานผลตอ่ สภาสถาบนั อดุ มศกึ ษา ตอ่ สาธารณะและตอ่ คณะกรรมการ
การอุดมศึกษาเพ่ือน�ำผลการประเมินมาใช้ปรับปรุงคุณภาพหลักสูตรการศึกษาทางไกล
ใหท้ ันสมยั อยู่เสมอ
ขอ้ 14 การประกันคณุ ภาพการศึกษา
สถาบันอุดมศึกษาต้องก�ำหนดและพัฒนาระบบการประกันคุณภาพ
การศกึ ษาภายในทคี่ รอบคลมุ ปจั จยั คณุ ภาพทงั้ ดา้ นปจั จยั การน�ำเขา้ กระบวนการ ผลผลติ
และตัวบ่งชี้คุณภาพ ตลอดจนการสร้างฐานข้อมูลเพื่อการประกันคุณภาพการศึกษา
ที่เหมาะสมกับระบบการศึกษาทางไกล และการรองรับการประเมินคณุ ภาพภายนอก
การประกันคุณภาพการศึกษาจะต้องมีการกระท�ำอย่างต่อเนื่อง มีการ
รายงานผลต่อสภาสถาบัน ต่อสาธารณะ และคณะกรรมการการอุดมศึกษา เพ่ือน�ำผล
เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง 61
การประกันคุณภาพการศึกษามาใช้ปรับปรุงคุณภาพและมาตรฐานการศึกษาทางไกล
ใหม้ ปี ระสิทธภิ าพและประสิทธิผลย่ิงขึน้
ข้อ 15 คณะกรรมการการอดุ มศกึ ษาอาจด�ำเนนิ การใหม้ กี ารก�ำกบั ดแู ล ติดตาม
และประเมนิ ผลการจดั การศกึ ษาในระบบการศกึ ษาทางไกลของสถาบนั อดุ มศกึ ษา เพอ่ื ให้
การจัดการศึกษาในระบบการศึกษาทางไกลเป็นไปอย่างมีคุณภาพและมาตรฐาน
ตามเจตนารมณ์และแนวปฏิบตั ิ ของประกาศน้ี
ประกาศ ณ วันท่ี 24 มกราคม พ.ศ. 2548
(ศาสตราจารย์พจน์ สะเพียรชัย)
ประธานกรรมการ
คณะกรรมการการอุดมศึกษา
62 เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง
นยิ ามค�ำแนบท้ายประกาศ
“ระบบการศกึ ษาทางไกล(DistanceEducation)”หมายความวา่ ระบบการศกึ ษา
ทผี่ สู้ อนและผเู้ รยี นอยหู่ า่ งกนั มกี ารวางแผน เตรยี มการ ถา่ ยทอดความรแู้ ละประสบการณ์
การบริการ และการประเมิน ผ่านชุดการสอนทางไกลในรูปสื่อประสมที่ประกอบด้วย
ส่ือหลักและสื่อเสริมท่ีมีส่ือสิ่งพิมพ์ สื่อแพร่ภาพและเสียง หรือส่ืออิเล็กทรอนิกส์
เปน็ แกนกลาง เพอื่ ใหน้ กั ศกึ ษาและผเู้ รยี นสามารถศกึ ษาหาความรดู้ ว้ ยตนเองโดยไมจ่ �ำเปน็
ต้องเข้าชั้นเรียนตามปกติ มีระบบการประเมินที่มีคุณภาพและเชื่อถือได้ เม่ือส�ำเร็จ
การศึกษาแล้วจะได้รับประกาศนียบัตรหรือปริญญาบัตรท่ีมีศักดิ์และสิทธิ์เช่นเดียวกับ
ประกาศนยี บตั รหรอื ปรญิ ญาบตั รจากสถาบนั การศกึ ษาในระบบชนั้ เรยี น
“ระบบการศกึ ษาทางไกลผา่ นสอื่ สงิ่ พมิ พเ์ ปน็ สอ่ื หลกั (Print-Based Distance
Education)” หมายความวา่ ระบบการศกึ ษาทม่ี กี ารวางแผน เตรยี มการ ด�ำเนนิ การผลติ
น�ำเสนอเนื้อหาสาระและประสบการณ์ ให้บริการและท�ำการประเมินผ่านสื่อสิ่งพิมพ์
ในรูปต�ำราการศึกษาทางไกล คู่มือการศึกษา (Study Guide) หรือแบบฝึกปฏิบัติ
(Workbook) แผนกจิ กรรมการศกึ ษา (Course Bulletin) เอกสารชดุ ความรู้ (Set Books)
และสารานกุ รม (Encyclopedia) เปน็ สอ่ื หลกั และมสี อ่ื เสรมิ ประกอบดว้ ยสอ่ื โสตทศั น์
รายการวทิ ยกุ ระจายเสยี งหรอื เทปเสยี งหรอื ซดี เี สยี ง รายการวทิ ยโุ ทรทศั น์ หรอื เทปภาพ
หรือซีดีภาพ บทเรียนด้วยคอมพิวเตอร์ (Computer Assisted Instruction - CAI)
อนิ เทอรเ์ นต (Internet) และการสอนเสรมิ หรอื สมั มนาเสรมิ แบบปฏสิ มั พนั ธห์ รอื การสอน
เสรมิ ผ่านสอ่ื
“ระบบการศกึ ษาทางไกลผา่ นสอ่ื แพรภ่ าพและเสยี งเปน็ สอ่ื หลกั (Broadcast-
Based Distance Education)” หมายความว่า ระบบการศึกษาที่มีการวางแผน
เตรยี มการด�ำเนนิ การผลติ น�ำเสนอเนอ้ื หาสาระและประสบการณ์ ใหบ้ รกิ าร และท�ำการ
ประเมินผ่านรายการวิทยุกระจายเสียงหรือเทปเสียงหรือซีดีเสียง รายการวิทยุโทรทัศน์
หรอื เทปภาพหรอื ซดี ภี าพ ทแี่ พรภ่ าพแบบตามสาย ไรส้ าย หรอื ผา่ นดาวเทยี มเปน็ สอ่ื หลกั
และมีสื่อเสริมประกอบด้วย ส่ือส่ิงพิมพ์ ส่ือโสตทัศน์ บทเรียนด้วยคอมพิวเตอร์
อนิ เทอรเ์ นตและการสอนเสรมิ หรอื สมั มนาเสรมิ แบบปฏสิ มั พนั ธห์ รอื การสอนเสรมิ ผา่ นสอื่
“ระบบการศกึ ษาทางไกลทางอเิ ลก็ ทรอนกิ สเ์ ปน็ สอื่ หลกั (E-Learning Based
Distance Education)” หมายความว่า ระบบการศึกษาที่มีการวางแผน เตรียมการ
เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง 63
ด�ำเนนิ การผลติ น�ำเสนอเนอ้ื หาสาระและประสบการณใ์ หบ้ รกิ ารและท�ำการประเมนิ ผา่ น
เครือข่ายอิเล็กทรอนิกส์ท่ีมีคอมพิวเตอร์เป็นกลไกขับเคลื่อน ใช้ระบบโทรคมนาคม
สองทางที่ตอบสนองปฏิสัมพันธ์ระหว่างผู้เรียนกับผู้สอน และผู้เรียนกับผเู้ รียน ผา่ นสื่อ
หรือเผชิญหน้า ผสมผสานกันทั้งตามสาย (ON Cable/On Line) ตามคลื่นวิทยุ
(Wireless) และไร้สาย (Off-Cable/Off Line) โดยจัดสอนทางอินเทอร์เนต
การสอนผ่านจอภาพ และช่องทางโทรคมนาคมในรูปแบบอ่ืน และอาจใช้ส่ือสิ่งพิมพ์
สื่อทางวิทยุกระจายเสียง สื่อทางวิทยุ โทรทัศน์ ส่ือโสตทัศน์ การสอนเสริมหรือ
สมั มนาเสรมิ และการอบรมภาคปฏบิ ตั ิเสรมิ ประสบการณเ์ ป็นสือ่ เสริม
“ระบบการศึกษาทางไกลทางอินเทอร์เนต (Internet-Based Distance
Education)” หมายความว่า ระบบการศึกษาทางอิเล็กทรอนิกส์ท่ีมีการวางแผน
เตรียมการ ด�ำเนินการผลิต น�ำเสนอเน้ือหาสาระและประสบการณ์ ให้บริการและ
ท�ำการประเมินผ่านเครือข่ายคอมพิวเตอร์แบบออนไลน์เป็นสื่อหลัก และมีสื่อเสริม
ประกอบด้วยส่ือส่ิงพิมพ์ ซีดีเสียงหรือเทปเสียง ซีดีภาพหรือเทปภาพ การสอนเสริม
หรือสัมมนาเสริมทางเครือขา่ ย และมปี ฏสิ ัมพนั ธร์ ะหว่างผ้สู อนและผู้เรียนเทา่ ทีจ่ �ำเปน็
“ระบบการศกึ ษาทางไกลดว้ ยการประชมุ ทางไกลผา่ นจอภาพ (On-Screen-
Based Distance Education)” หมายความว่า ระบบการศึกษาทางอิเล็กทรอนิกส์
ที่มีการวางแผน เตรียมการ ด�ำเนินการผลิต น�ำเสนอเน้ือหาสาระและประสบการณ์
ผ่านการประชุมทางไกล (Teleconferencing) การสอนผ่านดาวเทียม (Via Satellite
Instruction) และโทรทัศน์ปฏิสัมพันธ์ (Interactive Television) และมีส่ือเสริม
ประกอบด้วยสื่อสิ่งพิมพ์ ซีดีเสียงหรือเทปเสียง ซีดีภาพ หรือเทปภาพ การสอนเสริม
หรือสัมมนาเสริมทางเครือข่ายและมีปฏิสัมพันธ์ระหว่างผู้สอนและผู้เรียนเท่าที่จ�ำเป็น
“สถาบนั อุดมศกึ ษา” หมายความว่า สถาบันอดุ มศึกษาที่ขออนญุ าตเปดิ สอน
ทางไกล
“ชุดการสอนทางไกล” หมายความว่า ชุดการสอนทางไกลที่ผลิตในรูป
ชุดการสอนทางไกลด้วยสื่อสิ่งพิมพ์ ชุดการสอนทางไกลทางวิทยุกระจายเสียง
ชดุ การสอนทางไกลทางวทิ ยุ โทรทศั น์ ชดุ การสอนทางไกลทางอนิ เทอรเ์ นต ชดุ การสอน
ทางไกลผา่ นดาวเทยี ม หรอื ชดุ การสอนดว้ ยการประชมุ ทางไกลผา่ นจอภาพ
64 เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง
เล่ม ๑๓๓ ตอนพิเศษ ๑๕๘ ง ราชกิจจานุเบกษา ๑๔ กรกฎาคม ๒๕๕๙
ประกาศกระทรวงศึกษาธิการ
เรอ่ื ง หลกั เกณฑก์ ารก�ำ หนดชอ่ื ปรญิ ญา
พ.ศ. ๒๕๕๙
การก�ำหนดชอื่ ปรญิ ญาตามคณุ วฒุ สิ าขาวชิ า ทแี่ สดงถงึ การมคี วามรตู้ ามหลกั การ
พน้ื ฐานของศาสตรท์ คี่ รอบคลมุ สาขาวชิ า โดยในระดบั ปรญิ ญาตรคี วรก�ำหนดใหม้ พี น้ื ฐาน
ในสาขาศิลปศาสตร์ หรือวิทยาศาสตร์เป็นหลัก ให้ได้รับคุณวุฒิตามช่ือปริญญา
ศิลปศาสตรบณั ฑติ หรือวทิ ยาศาสตรบณั ฑติ
เพ่ือให้การก�ำหนดช่ือปริญญาของสถาบันอุดมศึกษาเป็นระบบและสอดคล้อง
กบั แนวทางการจัดการศกึ ษาของสถาบนั อุดมศึกษาของประเทศไทย เหน็ สมควรก�ำหนด
หลักเกณฑก์ ารก�ำหนดชอ่ื ปริญญาให้เหมาะสม
อาศัยอ�ำนาจตามความในมาตรา ๘ และมาตรา ๑๖ แห่งพระราชบัญญัติ
ระเบียบบริหารราชการกระทรวงศึกษาธิการ พ.ศ. ๒๕๔๖ รัฐมนตรีว่าการกระทรวง
ศึกษาธิการ โดยค�ำแนะน�ำของคณะกรรมการการอุดมศึกษา ในคราวประชุม ครั้งท่ี
๒/๒๕๕๙ วันท่ี ๑๐ กุมภาพนั ธ์ ๒๕๕๙ จงึ ออกประกาศไว้ ดงั ต่อไปน้ี
ข้อ ๑ ประกาศกระทรวงศึกษาธิการนี้เรียกว่า “หลักเกณฑ์การก�ำหนดชื่อ
ปรญิ ญา พ.ศ. ๒๕๕๙”
ขอ้ ๒ ให้ใชป้ ระกาศกระทรวงน้ีเป็นแนวทางในการจดั การศึกษาตามหลกั สตู ร
ในระดบั ปรญิ ญาตรี ปรญิ ญาโท และปรญิ ญาเอก ของสถาบนั อดุ มศกึ ษาของรฐั และเอกชน
และให้ใชบ้ ังคบั ตง้ั แตว่ นั ถดั จากวันประกาศในราชกิจจานเุ บกษาเป็นต้นไป
ข้อ ๓ สถาบันอุดมศึกษาท่ีมีการตราพระราชกฤษฎีกา ว่าด้วยปริญญา
ในสาขาวิชาและอักษรย่อส�ำหรับสาขาวิชาไว้แล้ว ให้ใช้ช่ือปริญญาตามที่ก�ำหนด
ในพระราชกฤษฎกี านน้ั ในกรณที ป่ี รญิ ญาใดยงั มไิ ดก้ �ำหนดชอ่ื ไวใ้ นพระราชกฤษฎกี าหรอื
สถาบันอุดมศึกษาใดไม่มีการตราพระราชกฤษฎีกา ว่าด้วยปริญญาในสาขาวิชาและ
อักษรย่อส�ำหรับสาขาวิชา ให้ใช้ช่ือปริญญาตามหลักเกณฑ์การก�ำหนดชื่อปริญญา
พ.ศ. ๒๕๕๙ น้ี
เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง 65
เล่ม ๑๓๓ ตอนพิเศษ ๑๕๘ ง ราชกิจจานุเบกษา ๑๔ กรกฎาคม ๒๕๕๙
ข้อ ๔ ใหย้ กเลิก
๔.๑ ประกาศกระทรวงศึกษาธิการ เรื่อง “หลักเกณฑ์การก�ำหนดช่ือ
ปริญญา พ.ศ. ๒๕๔๙” ลงวนั ที่ ๒๐ มีนาคม พ.ศ. ๒๕๔๙
๔.๒ ประกาศกระทรวงศึกษาธิการ เร่ือง “หลักเกณฑ์การก�ำหนดช่ือ
ปรญิ ญา (ฉบบั ที่ ๒) พ.ศ. ๒๕๕๑” ลงวันที่ ๒๓ มกราคม พ.ศ. ๒๕๕๑
๔.๓ ประกาศกระทรวงศึกษาธิการ เรื่อง “หลักเกณฑ์การก�ำหนดช่ือ
ปริญญา (ฉบบั ที่ ๓) พ.ศ. ๒๕๕๑” ลงวันที่ ๘ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๕๑
๔.๔ ประกาศกระทรวงศึกษาธิการ เรื่อง “หลักเกณฑ์การก�ำหนดชื่อ
ปริญญา (ฉบับท่ี ๔) พ.ศ. ๒๕๕๒” ลงวันที่ ๒๗ พฤศจกิ ายน พ.ศ. ๒๕๕๒
๔.๕ ประกาศกระทรวงศึกษาธิการ เรื่อง “หลักเกณฑ์การก�ำหนดช่ือ
ปรญิ ญา (ฉบบั ท่ี ๕) พ.ศ. ๒๕๕๓” ลงวนั ที่ ๑๒ เมษายน พ.ศ. ๒๕๕๓
๔.๖ ประกาศกระทรวงศึกษาธิการ เรื่อง “หลักเกณฑ์การก�ำหนดช่ือ
ปรญิ ญา (ฉบบั ท่ี ๖)” ลงวนั ที่ ๔ สิงหาคม พ.ศ. ๒๕๕๔
ขอ้ ๕ ประเภทของการก�ำหนดชอ่ื ปริญญา แบ่งเปน็ ๓ ประเภท ดงั น้ี
๕.๑ ปรญิ ญาประเภทวชิ าการ
๕.๑.๑ ปรญิ ญาศิลปศาสตร์ สาขาวชิ าทใี่ ชช้ ่อื ปรญิ ญาน้ีมีลกั ษณะ
เน้นศาสตร์บริสุทธิ์ทางด้านศิลปศาสตร์ โดยมุ่งศึกษาสาระและวิธีการของศาสตร์
สาขาวิชาน้ัน ๆ เป็นหลัก ให้ใช้ช่ือปริญญาว่าศิลปศาสตรบัณฑิต (Bachelor of Arts)
ศลิ ปศาสตรมหาบณั ฑติ (Master of Arts) และศลิ ปศาสตรดษุ ฎบี ณั ฑติ (Doctor of Arts)
หรอื ปรัชญาดษุ ฎีบณั ฑิต (Doctor of Philosophy) กลมุ่ สาขาวิชาทีใ่ ชช้ อ่ื ปรญิ ญาน้ี คอื
(๑) กลุ่มสาขาวิชามนษุ ยศ์ าสตร์ (Humanities)
๑.๑) สาขาวิชาปรัชญา ศาสนา เทววิทยา อาทิ
พุทธศาสตร์ พุทธศาสนศึกษา ศาสนาเปรยี บเทยี บ
๑.๒) สาขาวิชาภาษา วรรณคดี อาทิ ภาษาศาสตร์
ภาษาไทย ภาษาบาลีและสันสกฤต จารึกภาษาไทย การแปล วรรณคดีไทย วรรณคดี
อังกฤษ วรรณคดีเปรยี บเทียบ
๑.๓) สาขาวิชาประวัติศาสตร์ โบราณคดี อาทิ
ไทยคดีศึกษา ประวัติศาสตรเ์ ปรียบเทียบ
๑.๔) สาขาวชิ าศลิ ปะ วฒั นธรรม อาทิ อารยธรรมศกึ ษา
66 เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง
เล่ม ๑๓๓ ตอนพิเศษ ๑๕๘ ง ราชกิจจานุเบกษา ๑๔ กรกฎาคม ๒๕๕๙
(๒) กล่มุ สาขาวชิ าสังคมศาสตร์ (Social Sciences)
๒.๑) สาขาวชิ าจติ วทิ ยา (Psychology) อาทิ จติ วทิ ยา
สงั คม พฤตกิ รรมศาสตร์
๒.๒) สาขาวิชาสังคมวิทยา (Sociology) อาทิ
มานษุ ยวทิ ยา วฒั นธรรมศึกษา
๕.๑.๒ ปรญิ ญาวทิ ยาศาสตร์ สาขาวชิ าทใี่ ชช้ อ่ื ปรญิ ญานม้ี ลี กั ษณะ
เน้นศาสตร์บริสุทธ์ิทางด้านวิทยาศาสตร์และคณิตศาสตร์ โดยมุ่งศึกษาสาระและวิธีการ
ของศาสตร์สาขาวชิ านนั้ ๆ เปน็ หลัก ให้ใช้ชอ่ื ปริญญาวา่ วทิ ยาศาสตรบณั ฑติ (Bachelor
of Science) วิทยาศาสตรมหาบัณฑิต (Master of Science) และวิทยาศาสตรดุษฎี
บัณฑิต (Doctor of Science) หรือปรัชญาดุษฎีบัณฑิต (Doctor of Philosophy)
กลุ่มสาขาวชิ าทใี่ ช้ช่อื ปรญิ ญาน้ี คอื
(๑) กลมุ่ สาขาวชิ าวทิ ยาศาสตรธ์ รรมชาติ (Natural Sciences)
๑.๑) สาขาวชิ าวทิ ยาศาสตรช์ วี ภาพ (Life Sciences)
อาทิ ชวี วิทยา ชวี เคมี ชวี ฟสิ กิ ส์ จุลชวี วทิ ยา พิษวทิ ยา พฤกษศาสตร์ สัตววทิ ยา กฏี วทิ ยา
พนั ธศุ าสตร์
๑.๒) สาขาวิชาวิทยาศาสตร์กายภาพ (Physical
Sciences) อาทิ เคมี ฟสิ ิกส์ ดาราศาสตร์ ธรณีวิทยา ธรณฟี สิ ิกส์ ภมู ศิ าสตรก์ ายภาพ
สมทุ รศาสตร์ อตุ ุนยิ มวทิ ยา
๑.๓) สาขาวชิ าคณติ ศาสตรแ์ ละสถติ ิ (Mathematics
and Statistics) อาทิ คณติ ศาสตร์ การวจิ ยั ด�ำเนินงาน สถิติ คณติ ศาสตร์ประกันภัย
๑.๔) สาขาวิชาคอมพิวเตอร์ (Computing) อาทิ
วทิ ยาการคอมพิวเตอร์เทคโนโลยีสารสนเทศ
(๒) กลมุ่ สาขาวชิ าวทิ ยาศาสตรป์ ระยกุ ต์ (Applied Sciences)
๒.๑) สาขาวิชาเกษตรศาสตร์ (Agriculture) อาทิ
ประมง พืชไร่ วนศาสตร์ สัตวบาล สตั วศาสตร์
๒.๒) สาขาวิชาวิทยาการสิ่งแวดล้อมและทรัพยากร
ธรรมชาติ (Environmental Sciences and Natural Resources) อาทิ การจดั การ
สง่ิ แวดลอ้ ม วทิ ยาการสง่ิ แวดลอ้ ม
๒.๓) สาขาวิชาวิทยาศาสตร์การแพทย์ (Medical
Sciences) อาทิ กายวภิ าคศาสตร์ นิตเิ วชศาสตร์ เวชนิทัศน์ สรรี วิทยา
เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง 67
เล่ม ๑๓๓ ตอนพิเศษ ๑๕๘ ง ราชกิจจานุเบกษา ๑๔ กรกฎาคม ๒๕๕๙
๒.๔) สาขาวิชาวิทยาศาสตร์ประยุกต์อ่ืน ๆ (Other
Applied Sciences) อาทิ เทคโนโลยีนิวเคลยี ร์ วัสดุศาสตร์ การเหมืองแร่
๕.๑.๓ ปรญิ ญาตามชอ่ื ศาสตร์ ไดแ้ ก่ สาขาวชิ ารฐั ศาสตร์ (Political
Sciences) อาทิ การเมอื ง การปกครอง นโยบายสาธารณะ ความสมั พนั ธร์ ะหวา่ งประเทศ
และสาขาวิชาเศรษฐศาสตร์ (Economics) อาทิ เศรษฐศาสตร์สหกรณ์ เศรษฐศาสตร์
ธรุ กิจ เศรษฐศาสตร์ระหวา่ งประเทศ
(๑) สาขาวิชารัฐศาสตร์ (Political Sciences) ให้ใช้ช่ือ
ปริญญารัฐศาสตรบัณฑิต (Bachelor of Political Science) รัฐศาสตรมหาบัณฑิต
(Master of Political Science) และรัฐศาสตรดุษฎีบัณฑิต (Doctor of Political
Science) หรือปรัชญาดุษฎีบัณฑิต (Doctor of Philosophy)
(๒) สาขาวิชาเศรษฐศาสตร์ (Economics) ให้ใช้ชื่อ
ปริญญาเศรษฐศาสตรบัณฑิต (Bachelor of Economics) เศรษฐศาสตรมหาบัณฑิต
(Master of Economics) และเศรษฐศาสตรดุษฎีบัณฑิต (Doctor of Economics)
หรือปรัชญาดุษฎีบัณฑติ (Doctor of Philosophy)
๕.๒ ปรญิ ญาประเภทวิชาชีพ
๕.๒.๑ สาขาวิชาที่ใช้ชื่อปริญญาน้ีเน้นการศึกษาในลักษณะของ
ศาสตร์เชิงประยุกต์ เพ่ือน�ำไปสู่การปฏิบัติตามมาตรฐานวิชาชีพ สาขาวิชาที่ต้องมี
ใบอนุญาตประกอบวิชาชีพตามกฎหมายขององค์กรวิชาชีพ กลุ่มสาขาวิชาที่ต้องมี
ใบอนญุ าตประกอบวชิ าชพี การก�ำหนดชอื่ ปรญิ ญาใหใ้ ชต้ ามสาขาวชิ าชพี นนั้ ๆ เปน็ หลกั
ในทุกระดับปริญญา (บัณฑิต มหาบัณฑิต และดุษฎีบัณฑิต) ส�ำหรับปริญญาเอก
อาจก�ำหนดช่อื ปรญิ ญาเป็น ปรัชญาดุษฎีบัณฑติ ได้ กล่มุ สาขาวิชาที่ใช้ชอ่ื ปรญิ ญานี้ คือ
(๑) สาขาวชิ ากายภาพบ�ำบัด (Physical Therapy) ให้ใช้
ช่ือปริญญาในระดับ ปริญญาตรีว่า กายภาพบ�ำบัดบัณฑิต (Bachelor of Physical
Therapy) หรอื วทิ ยาศาสตรบณั ฑิต (กายภาพบ�ำบัด)
(๒) สาขาวชิ าการบญั ชี (Accountancy) ใหใ้ ชช้ อื่ ปรญิ ญา
ในระดับปริญญาตรวี า่ บัญชีบณั ฑิต (Bachelor of Accountancy) หรือ (Bachelor of
Accounting) หรอื บรหิ ารธรุ กจิ บณั ฑติ (บญั ช)ี (Bachelor of Business Administration)
(Accountancy) หรอื (Bachelor of Business Administration) (Accounting)
68 เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง
เล่ม ๑๓๓ ตอนพิเศษ ๑๕๘ ง ราชกิจจานุเบกษา ๑๔ กรกฎาคม ๒๕๕๙
(๓) สาขาวิชาการแพทย์แผนไทย (Thai Traditional
Medicine)ใหใ้ ชช้ อ่ื ปรญิ ญาในระดบั ปรญิ ญาตรวี า่ การแพทยแ์ ผนไทยบณั ฑติ (Bachelorof
Thai Traditional Medicine)
สาขาวชิ าการแพทยแ์ ผนไทยประยกุ ต์ ใหใ้ ชช้ อ่ื ในระดบั
ปรญิ ญาตรวี า่ การแพทยแ์ ผนไทยประยกุ ตบ์ ณั ฑติ (Bachelor of Applied Thai Traditional
Medicine)
(๔) สาขาวชิ าการแพทยแ์ ผนจนี ใหใ้ ชช้ อื่ ปรญิ ญาในระดบั
ปรญิ ญาตรวี า่ การแพทยแ์ ผนจนี บณั ฑติ (Bachelor of Traditional Chinese Medicine)
(๕) สาขาวิชาเทคนิคการแพทย์ (Medical Technology)
ใหใ้ ชช้ อ่ื ปรญิ ญาในระดบั ปรญิ ญาตรวี า่ เทคนคิ การแพทยบณั ฑติ (Bachelor of Medical
Technology)
(๖) สาขาวชิ านติ ศิ าสตร์ (Laws) ใหใ้ ชช้ อ่ื ปรญิ ญาในระดบั
ปริญญาตรวี ่า นติ ิศาสตรบณั ฑติ (Bachelor of Laws)
(๗) สาขาวชิ าพยาบาลศาสตร์ (Nursing Science) ใหใ้ ชช้ อื่
ปรญิ ญาในระดบั ปรญิ ญาตรวี า่ พยาบาลศาสตรบณั ฑติ (Bachelor of Nursing Science)
(๘) สาขาวิชาวิศวกรรมศาสตร์ (Engineering) ให้ใช้
ชอ่ื ปรญิ ญาในระดบั ปริญญาตรวี า่ วิศวกรรมศาสตรบณั ฑิต (Bachelor of Engineering)
(๙) สาขาวิชาศึกษาศาสตร์ (Education) หรือสาขาวิชา
ครุศาสตรอุตสาหกรรม (Industrial Education, Technical Education) ให้ใช้
ช่ือปริญญาในระดับปริญญาตรีว่า ศึกษาศาสตรบัณฑิต (Bachelor of Education)
หรอื ครุศาสตรอตุ สาหกรรมบณั ฑิต (Bachelor of Science in Industrial Education)
หรือ (Bachelor of Science in Technical Education)
(๑๐) สาขาวชิ าสถาปตั ยกรรมศาสตร์(Architecture)ใหใ้ ชช้ อื่
ปริญญาในระดับปริญญาตรีว่า สถาปัตยกรรมศาสตรบัณฑิต (Bachelor of
Architecture) หรือภูมิสถาปัตยกรรมศาสตรบัณฑิต (Bachelor of Landscape
Architecture)
(๑๑) สาขาวชิ าสาธารณสขุ ศาสตร์ ใหใ้ ชช้ อื่ ปรญิ ญาในระดบั
ปริญญาตรวี ่า สาธารณสขุ ศาสตรบัณฑิต (Bachelor of Public Health)
เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง 69
เล่ม ๑๓๓ ตอนพิเศษ ๑๕๘ ง ราชกิจจานุเบกษา ๑๔ กรกฎาคม ๒๕๕๙
๕.๒.๒ สาขาวิชาทางด้านวิชาชีพ ซึ่งมีระดับช้ันปริญญาตรีเป็น
ปริญญาสูงสดุ ให้ใช้ชอื่ ปรญิ ญาตามสาขาวิชาชีพนน้ั ๆ เปน็ หลักในระดบั ช้นั ปริญญาตรี
ส�ำหรบั ระดับช้ันปริญญาโทและปริญญาเอก ใหใ้ ช้วทิ ยาศาสตรมหาบัณฑิต (Master of
Science) และวิทยาศาสตรดุษฎีบัณฑิต (Doctor of Science) ส�ำหรับปริญญาเอก
อาจก�ำหนดช่ือปริญญาเป็นปรัชญาดุษฎีบัณฑิต (Doctor of Philosophy) ได้
กลมุ่ สาขาวิชาท่ีใชช้ ื่อปรญิ ญานี้ คอื
(๑) สาขาวิชาทันตแพทย์ศาสตร์ (Dentistry) ให้ใช้ชื่อ
ปรญิ ญาในระดบั ปรญิ ญาตรวี ่า ทันตแพทยศาสตรบณั ฑติ (Doctor of Dental Surgery)
(๒) สาขาวิชาทัศนมาตรศาสตร์ (Optometry) ให้ใช้ช่ือ
ปริญญาในระดบั ปริญญาตรวี ่า ทัศนมาตรศาสตรบณั ฑิต (Doctor of Optometry)
(๓) สาขาวชิ าแพทยศาสตร์ (Medicine) ใหใ้ ช้ช่ือปรญิ ญา
ในระดับปรญิ ญาตรีวา่ แพทยศาสตรบัณฑิต (Doctor of Medicine)
(๔) สาขาวชิ าเภสชั ศาสตร์ (Pharmacy) ให้ใชช้ อื่ ปริญญา
ในระดับปริญญาตรวี ่า เภสัชศาสตรบณั ฑติ (Doctor of Pharmacy)
(๕) สาขาวชิ าสตั วแพทยศาสตร์ (Veterinary Medicine)
ใหใ้ ชช้ อื่ ปรญิ ญาในระดบั ปรญิ ญาตรวี า่ สตั วแพทยศาสตรบณั ฑติ (Doctor of Veterinary
Medicine)
๕.๓ ปรญิ ญาประเภทก่ึงวชิ าชพี และปฏิบตั ิการ
๕.๓.๑ ประเภทก่ึงวิชาชีพ กลุ่มสาขาวิชาที่ไม่ได้ก�ำหนดให้มี
องค์กรวิชาชีพหรือกฎหมายรองรับแต่เป็นศาสตร์ในลักษณะเชิงวิชาชีพหรือก่ึง
วิชาชพี การก�ำหนดชื่อปรญิ ญาใหใ้ ชต้ ามกลุ่มสาขาวชิ าท่ีก�ำหนด การก�ำหนดชอ่ื ปริญญา
ให้ใช้ตามสาขาวิชาชีพน้ัน ๆ เป็นหลักในทุกระดับปริญญา (บัณฑิต มหาบัณฑิต และ
ดุษฎีบัณฑิต) ส�ำหรับปริญญาเอกอาจก�ำหนดช่ือปริญญาเป็นปรัชญาดุษฎีบัณฑิตได้
กลมุ่ สาขาวชิ าทใี่ ชช้ ่ือปรญิ ญานี้ คือ
(๑) สาขาวชิ ากายอปุ กรณศาสตร์ ใหใ้ ชช้ อ่ื ปรญิ ญาในระดบั
ปริญญาตรวี า่ กายอุปกรณศาสตรบณั ฑติ (Bachelor of Prosthetics and Orthotics)
(๒) สาขาวชิ าการจดั การ (Management) ใหใ้ ชช้ อื่ ปรญิ ญา
ในระดับปรญิ ญาตรีว่า การจดั การบัณฑติ (Bachelor of Management)
(๓) สาขาวิชาดุริยางคศาสตร์ (Music) ให้ใช้ชื่อปริญญา
ในระดับปรญิ ญาตรวี า่ ดุรยิ างคศาสตรบณั ฑติ (Bachelor of Music)
70 เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง
เล่ม ๑๓๓ ตอนพิเศษ ๑๕๘ ง ราชกิจจานุเบกษา ๑๔ กรกฎาคม ๒๕๕๙
(๔) สาขาวชิ านเิ ทศศาสตร์(CommunicationArts)ใหใ้ ชช้ อื่
ปรญิ ญาในระดบั ปรญิ ญาตรวี า่ นเิ ทศศาสตรบณั ฑติ (Bachelor of Communication Arts)
(๕) สาขาวชิ าบรหิ ารธรุ กจิ (Business Administration)
ให้ใช้ชื่อปริญญาในระดับปริญญาตรีว่า บริหารธุรกิจบัณฑิต (Bachelor of Business
Administration)
(๖) สาขาวิชาบริหารรัฐกิจ (Public Administration)
ใหใ้ ชช้ อื่ ปรญิ ญาในระดบั ปรญิ ญาตรวี า่ รฐั ประศาสนศาสตรบณั ฑติ (Bachelor of Public
Administration)
(๗) สาขาวิชาวิจิตรศิลป์และประยุกต์ศิลป์ (Fine and
Applied Arts) ให้ใช้ช่ือปรญิ ญาในระดบั ปริญญาตรวี ่า ศิลปบัณฑิต (Bachelor of Fine
Arts) หรือศิลปกรรมศาสตรบัณฑิต (Bachelor of Fine and Applied Arts)
(๘) สาขาวชิ าสงั คมสงเคราะหศ์ าสตร์ (Social Work) ใหใ้ ช้
ชอื่ ปริญญาในระดบั ปรญิ ญาตรวี ่า สงั คมสงเคราะห์ศาสตรบัณฑติ (Bachelor of Social
Work)
(๙) สาขาวชิ าสารสนเทศศาสตร์ (Information Science)
ให้ใช้ช่ือปริญญาในระดับปริญญาตรีว่า สารสนเทศศาสตรบัณฑิต (Bachelor of
Information Science)
ท้ังนี้ กรณีจัดท�ำหลักสูตรในสาขาวิชาประเภทก่ึงวิชาชีพ
หากสถาบนั อดุ มศึกษาใด จดั หลกั สตู ร โดยจัดเน้ือหาเปน็ ศาสตร์บรสิ ุทธ์ิทางศลิ ปศาสตร์
หรือศาสตร์บริสุทธิ์ทางวิทยาศาสตร์ให้ใช้ช่ือปริญญาศิลปศาสตรบัณฑิต หรือ
ปริญญาวทิ ยาศาสตรบัณฑติ ได้
๕.๓.๒ ประเภทปฏิบตั ิการ
สาขาวิชาท่ีใช้ช่ือปริญญาน้ีมีลักษณะเป็นการน�ำ
วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีประยุกต์ไปใช้พัฒนาความรู้และทักษะเชิงปฏิบัติการเฉพาะ
ใหใ้ ชช้ อ่ื ปรญิ ญาเทคโนโลยบี ณั ฑติ (Bachelor of Technology) และเทคโนโลยมี หาบณั ฑติ
(Master of Technology) หรอื อตุ สาหกรรมศาสตรบัณฑิต (Bachelor of Industrial
Technology) และอตุ สาหกรรมศาสตรมหาบณั ฑติ (Master of Industrial Technology)
หรอื ชอ่ื ปรญิ ญาอนื่ ทแ่ี สดงใหเ้ หน็ การน�ำวทิ ยาศาสตรแ์ ละเทคโนโลยปี ระยกุ ตไ์ ปใชพ้ ฒั นา
ความร้แู ละทักษะเชงิ ปฏิบัตกิ ารเฉพาะ
เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง 71
เล่ม ๑๓๓ ตอนพิเศษ ๑๕๘ ง ราชกิจจานุเบกษา ๑๔ กรกฎาคม ๒๕๕๙
ข้อ ๖ ช่ือปริญญาภาษาไทย ภาษาอังกฤษ และอักษรย่อปริญญาภาษาไทย
ภาษาองั กฤษ ให้ใชด้ งั ตอ่ ไปนี้
ชือ่ ปรญิ ญาภาษาไทยและอกั ษรย่อ ชือ่ ปริญญาภาษาอังกฤษและอักษรยอ่
(ตามระดบั ปรญิ ญาตรี ปริญญาโท ปริญญาเอก) (ตามระดับปรญิ ญาตรี ปริญญาโท ปริญญาเอก)
๑. ปริญญาประเภทวชิ าการ ศศ.บ Bachelor of Arts B.A.
๑.๑ ปรญิ ญาศลิ ปศาสตร์ ศศ.ม. Master of Arts M.A.
ศศ.ด. Doctor of Arts D.A.
ศลิ ปศาสตรบัณฑิต Ph.D.
ศลิ ปศาสตรมหาบัณฑติ หรือ B.S.,B.Sc.
ศิลปศาสตรดษุ ฎีบัณฑิต ปร.ด. Doctor of Philosophy M.S.,M.Sc.
หรือ วท.บ. Bachelor of Science D.S.,D.Sc.
ปรชั ญาดษุ ฎบี ณั ฑิต วท.ม. Master of Science Ph.D.
๑.๒ ปรญิ ญาวิทยาศาสตร์ วท.ด. Doctor of Science
วิทยาศาสตรบัณฑติ
วทิ ยาศาสตรมหาบัณฑิต หรอื
วิทยาศาสตรดษุ ฎบี ัณฑติ ปร.ด. Doctor of Philosophy
หรอื
ปรัชญาดุษฎีบัณฑติ ร.บ. Bachelor of Political Science B.Pol.Sc.
๑.๓ ปริญญาตามช่ือศาสตร์ ร.ม. Master of Political Science M.Pol.Sc.
๑.๓.๑ สาขาวชิ ารัฐศาสตร์ ร.ด. Doctor of Political Science D.Pol.Sc.
รฐั ศาสตรบัณฑิต
รัฐศาสตรมหาบณั ฑิต หรือ Ph.D.
รฐั ศาสตรดุษฎีบณั ฑิต ปร.ด. Doctor of Philosophy B.Econ.
หรอื ศ.บ. Bachelor of Economics M.Econ.
ปรัชญาดษุ ฎีบัณฑิต ศ.ม. Master of Economics D.Econ.
๑.๓.๒ สาขาวิชาเศรษฐศาสตร์ ศ.ด. Doctor of Economics Ph.D.
เศรษฐศาสตรบัณฑติ
เศรษฐศาสตรมหาบัณฑิต หรอื
เศรษฐศาสตรดุษฎีบัณฑติ ปร.ด. Doctor of Philosophy
หรือ
ปรชั ญาดษุ ฎบี ณั ฑิต กภ.บ. Bachelor of Physical Therapy B.PT.
๒. ปรญิ ญาประเภทวิชาชีพ กภ.ม. Master of Physical Therapy M.PT.
๒.๑ ชอื่ ปรญิ ญาตามสาขาวชิ าชีพ กภ.ด. Doctor of Physical Therapy D.PT.
๒.๑.๑ สาขาวชิ ากายภาพบ�ำ บัด Ph.D.
กายภาพบ�ำ บัดบณั ฑติ หรือ
กายภาพบ�ำ บัดมหาบัณฑติ ปร.ด. Doctor of Philosophy
กายภาพบำ�บดั ดษุ ฎีบณั ฑติ
หรือ
ปรัชญาดษุ ฎบี ณั ฑิต
72 เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง
เล่ม ๑๓๓ ตอนพิเศษ ๑๕๘ ง ราชกิจจานุเบกษา ๑๔ กรกฎาคม ๒๕๕๙
ช่ือปริญญาภาษาไทยและอักษรย่อ ช่ือปรญิ ญาภาษาอังกฤษและอักษรย่อ
(ตามระดบั ปรญิ ญาตรี ปรญิ ญาโท ปริญญาเอก) (ตามระดับปรญิ ญาตรี ปรญิ ญาโท ปริญญาเอก)
๒.๑.๒ สาขาวชิ าการบัญชี B.Acc.
บญั ชีบัณฑติ บช.บ. Bachelor of Accountancy
หรอื M.Acc.
Bachelor of Accounting
บญั ชีมหาบัณฑติ บช.ม. Master of Accountancy D.Acc.
หรอื
Master of Accounting Ph.D.
บญั ชดี ุษฎีบัณฑิต บช.ด. Doctor of Accountancy B.TM.
หรือ M.TM.
Doctor of Accounting D.TM.
หรอื หรือ
ปรชั ญาดษุ ฎีบณั ฑติ ปร.ด. Doctor of Philosophy Ph.D.
๒.๑.๓ สาขาวิชาการแพทยแ์ ผนไทย B.ATM.
การแพทยแ์ ผนไทยบณั ฑิต พท.บ. Bachelor of Thai Traditional M.ATM.
Medicine D.ATM.
การแพทยแ์ ผนไทยมหาบณั ฑติ พท.ม. Master of Thai Traditional
Medicine Ph.D.
การแพทยแ์ ผนไทยดษุ ฎบี ณั ฑติ พท.ด. Doctor of Thai Traditional B.CM.
Medicine M.CM.
หรือ หรือ D.CM.
ปรชั ญาดษุ ฎีบัณฑติ ปร.ด. Doctor of Philosophy
การแพทย์แผนไทยประยกุ ต์บัณฑิต พทป.บ. Bachelor of Applied Thai Ph.D.
Traditional Medicine
การแพทย์แผนไทยประยุกต์ พทป.ม. Master of Applied Thai
มหาบัณฑิต Traditional Medicine
การแพทยแ์ ผนไทยประยกุ ต์ พทป.ด. Doctor of Applied Thai
ดุษฎีบัณฑติ Traditional Medicine
หรอื หรือ
ปรชั ญาดุษฎีบัณฑิต ปร.ด. Doctor of Philosophy
๒.๑.๔ สาขาวิชาการแพทย์แผนจนี
การแพทยแ์ ผนจนี บัณฑติ พจ.บ Bachelor of Traditional Chinese
Medicine
การแพทย์แผนจนี มหาบณั ฑิต พจ.ม. Master of Traditional Chinese
Medicine
การแพทย์แผนจนี ดษุ ฎีบณั ฑติ พจ.ด. Doctor of Traditional Chinese
Medicine
หรอื หรือ
ปรชั ญาดษุ ฎบี ณั ฑติ ปร.ด. Doctor of Philosophy
เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง 73
เล่ม ๑๓๓ ตอนพิเศษ ๑๕๘ ง ราชกิจจานุเบกษา ๑๔ กรกฎาคม ๒๕๕๙
ช่ือปริญญาภาษาไทยและอกั ษรย่อ ชอื่ ปรญิ ญาภาษาอังกฤษและอกั ษรย่อ
(ตามระดบั ปริญญาตรี ปริญญาโท ปริญญาเอก) (ตามระดับปรญิ ญาตรี ปรญิ ญาโท ปรญิ ญาเอก)
๒.๑.๕ สาขาวชิ าเทคนิคการแพทย์ ทพ.บ. Bachelor of Medical Technology B.MT.
เทคนิคการแพทยบณั ฑติ ทพ.ม. Master of Medical Technology M.MT.
เทคนิคการแพทยมหาบณั ฑติ ทพ.ด. Doctor of Medical Technology D.MT.
เทคนิคการแพทยดุษฎบี ณั ฑติ Ph.D.
หรอื หรือ
ปรชั ญาดษุ ฎีบณั ฑติ ปร.ด. Doctor of Philosophy
๒.๑.๖ สาขาวชิ านติ ศิ าสตร์ น.บ. Bachelor of Laws LL.B.
นติ ิศาสตรบณั ฑิต น.ม. Master of Laws LL.M.
นิตศิ าสตรมหาบัณฑิต น.ด. Doctor of Laws LL.D.
นิติศาสตรดษุ ฎบี ัณฑติ Ph.D.
หรอื หรือ
ปรัชญาดุษฎบี ัณฑติ ปร.ด. Doctor of Philosophy
๒.๑.๗ สาขาวิชาพยาบาลศาสตร์ พย.บ. Bachelor of Nursing Science B.N.S.
พยาบาลศาสตรบณั ฑิต พย.ม. Master of Nursing Science M.N.S.
พยาบาลศาสตรมหาบัณฑติ พย.ด. Doctor of Nursing Science D.N.S.
พยาบาลศาสตรดษุ ฎบี ัณฑติ Ph.D.
หรอื หรือ
ปรชั ญาดษุ ฎีบณั ฑิต ปร.ด. Doctor of Philosophy
๒.๑.๘ สาขาวชิ าวิศวกรรมศาสตร์ วศ.บ. Bachelor of Engineering B.Eng.
วศิ วกรรมศาสตรบัณฑติ วศ.ม. Master of Engineering M.Eng.
วศิ วกรรมศาสตรมหาบณั ฑติ วศ.ด. Doctor of Engineering D.Eng.
วิศวกรรมศาสตรดุษฎบี ณั ฑติ Ph.D.
หรือ หรอื
ปรัชญาดุษฎบี ัณฑิต ปร.ด. Doctor of Philosophy
๒.๑.๙ สาขาวิชาศกึ ษาศาสตร์ ศษ.บ. Bachelor of Education B.Ed.
ศกึ ษาศาสตรบัณฑติ ศษ.ม. Master of Education M.Ed.
ศึกษาศาสตรมหาบณั ฑิต ศษ.ด. Doctor of Education Ed.D., D.Ed.
ศึกษาศาสตรดุษฎบี ณั ฑติ Ph.D.
หรือ หรือ
ปรัชญาดษุ ฎีบณั ฑติ ปร.ด. Doctor of Philosophy
และ
ครศุ าสตรอ์ ุตสาหกรรมบัณฑิต ค.อ.บ. Bachelor of Science B.S.Ind.Ed.
ครศุ าสตร์อตุ สาหกรรม in Industrial Education
มหาบัณฑติ หรือ B.S.Tech Ed.
Bachelor of Science M.S.Ind.Ed.
in Technical Education
ค.อ.ม. Master of Science in
Industrial Education
74 เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง
เล่ม ๑๓๓ ตอนพิเศษ ๑๕๘ ง ราชกิจจานุเบกษา ๑๔ กรกฎาคม ๒๕๕๙
ชื่อปรญิ ญาภาษาไทยและอักษรย่อ ชอ่ื ปริญญาภาษาองั กฤษและอกั ษรยอ่
(ตามระดบั ปรญิ ญาตรี ปรญิ ญาโท ปริญญาเอก) (ตามระดบั ปรญิ ญาตรี ปรญิ ญาโท ปริญญาเอก)
ครุศาสตร์อตุ สาหกรรมดุษฎีบัณฑิต หรือ M.S.Tech.Ed
Master of Science in Technical D.Ind.Ed.,
หรอื Education
ปรัชญาดษุ ฎบี ัณฑิต ค.อ.ด. Doctor of Science D.Tech.Ed.
๒.๑.๑๐ สาขาวิชาสถาปัตยกรรมศาสตร์ in Industrial Education
สถาปัตยกรรมศาสตรบณั ฑติ หรอื Ph.D.
สถาปตั ยกรรมศาสตรมหาบณั ฑติ Doctor of Science B.Arch.
สถาปัตยกรรมศาสตรดษุ ฎีบัณฑติ in Technical Education M.Arch.
หรือ หรือ D.Arch.
ปรชั ญาดษุ ฎีบัณฑิต ปร.ด. Doctor of Philosophy Ph.D.
และ สถ.บ. Bachelor of Architecture B.L.A.
ภมู สิ ถาปัตยกรรมศาสตรบณั ฑติ สถ.ม. Master of Architecture M.L.A
ภมู ิสถาปัตยกรรมศาสตร สถ.ด. Doctor of Architecture D.L.A.
มหาบณั ฑิต หรือ
ภมู ิสถาปัตยกรรมศาสตร ปร.ด. Doctor of Philosophy Ph.D.
ดษุ ฎบี ัณฑิต และ B.P.H.
หรอื ภ.สถ.บ. Bachelor of Landscape M.P.H.
ปรชั ญาดษุ ฎบี ณั ฑติ Architecture Dr.P.H.
๒.๑.๑๑ สาขาวิชาสาธารณสขุ ศาสตร์ ภ.สถ.ม. Master of Landscape Ph.D.
สาธารณสุขศาสตรบัณฑติ Architecture
สาธารณสุขศาสตรมหาบณั ฑติ ภ.สถ.ด. Doctor of Landscape D.D.S.
สาธารณสขุ ศาสตรดษุ ฎบี ณั ฑติ Architecture M.S.,M.Sc.
หรอื หรอื D.S.,D.Sc.
ปรัชญาดษุ ฎบี ณั ฑิต ปร.ด. Doctor of Philosophy
๒.๒ ชอื่ ปริญญาตามสาขาวชิ าชพี ส.บ. Bachelor of Public Health
โดยระดบั ปรญิ ญาตรี ส.ม. Master of Public Health
เปน็ ปริญญาสูงสุด ส.ด. Doctor of Public Health
๒.๒.๑ สาขาวชิ าทนั ตแพทยศาสตร์ หรอื
ทนั ตแพทยศาสตรบัณฑิต ปร.ด. Doctor of Philosophy
วทิ ยาศาสตรมหาบณั ฑิต
วทิ ยาศาสตรดุษฎีบัณฑติ ท.บ. Doctor of Dental Surgery
หรือ วท.ม. Master of Science
วท.ด. Doctor of Science
หรือ
เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง 75
เล่ม ๑๓๓ ตอนพิเศษ ๑๕๘ ง ราชกิจจานุเบกษา ๑๔ กรกฎาคม ๒๕๕๙
ชอื่ ปริญญาภาษาไทยและอักษรย่อ ชอ่ื ปรญิ ญาภาษาองั กฤษและอกั ษรย่อ
(ตามระดบั ปริญญาตรี ปริญญาโท ปรญิ ญาเอก) (ตามระดบั ปรญิ ญาตรี ปริญญาโท ปริญญาเอก)
ปรัชญาดุษฎีบัณฑติ ปร.ด. Doctor of Philosophy Ph.D.
๒.๒.๒ สาขาวิชาทศั นมาตรศาสตร์ ทศ.บ.
วท.ม. Doctor of Optometry O.D.
ทัศนมาตรศาสตรบัณฑิต วท.ด. Master of Science M.S.,M.Sc.
วิทยาศาสตรมหาบณั ฑติ ปร.ด. Doctor of Science D.S.,D.Sc.
วทิ ยาศาสตรดษุ ฎบี ณั ฑติ พ.บ. หรอื
หรือ วท.ม. Doctor of Philosophy Ph.D.
ปรชั ญาดุษฎบี ณั ฑติ วท.ด.
๒.๒.๓ สาขาวิชาแพทยศาสตร์ ปร.ด. Doctor of Medicine M.D.
แพทยศาสตรบณั ฑติ ภ.บ. Master of Science M.S.,M.Sc.
วทิ ยาศาสตรมหาบณั ฑิต วท.ม. Doctor of Science D.S.,D.Sc.
วิทยาศาสตรดษุ ฎบี ณั ฑติ วท.ด. หรอื
หรือ ปร.ด. Doctor of Philosophy Ph.D.
ปรชั ญาดษุ ฎีบัณฑิต สพ.บ.
๒.๒.๔ สาขาวิชาเภสัชศาสตร์ วท.ม. Doctor of Pharmacy Pharm.D.
เภสชั ศาสตรบัณฑิต วท.ด. Master of Science M.S.,M.Sc.
วทิ ยาศาสตรมหาบณั ฑติ ปร.ด. Doctor of Science D.S.,D.Sc.
วิทยาศาสตรดษุ ฎีบัณฑิต หรือ
หรือ กอ.บ. Doctor of Philosophy Ph.D.
ปรัชญาดุษฎีบณั ฑิต
๒.๒.๕ สาขาวชิ าสตั วแพทยศาสตร์ Doctor of Veterinary Medicine D.V.M.
สัตวแพทยศาสตรบัณฑิต Master of Science M.S.,M.Sc.
วิทยาศาสตรมหาบณั ฑิต Doctor of Science D.S.,D.Sc.
วทิ ยาศาสตรดษุ ฎีบณั ฑิต หรือ
หรือ Doctor of Philosophy Ph.D.
ปรชั ญาดษุ ฎีบณั ฑิต
๓. ปรญิ ญาประเภทกง่ึ วชิ าชพี และปฏบิ ตั กิ าร Bachelor of Prosthetics and B.PO.
๓.๑ ประเภทกง่ึ วิชาชพี Orthotics M.PO.
๓.๑.๑ สาขาวิชากายอุปกรณศาสตร์ Master of Prosthetics and D.PO.
กายอุปกรณศาสตรบณั ฑิต Orthotics
Doctor of Prosthetics and Ph.D.
กายอปุ กรณศาสตรมหาบณั ฑติ กอ.ม. Orthotics B.M.
หรอื M.M.
กายอปุ กรณศาสตรดษุ ฎบี ณั ฑติ กอ.ด. Doctor of Philosophy
Bachelor of Management
หรอื ปร.ด. Master of Management
ปรัชญาดุษฎบี ณั ฑิต กจ.บ.
๓.๑.๒ สาขาวิชาการจดั การ กจ.ม.
การจดั การบัณฑติ
การจัดการมหาบัณฑติ
76 เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง
เล่ม ๑๓๓ ตอนพิเศษ ๑๕๘ ง ราชกิจจานุเบกษา ๑๔ กรกฎาคม ๒๕๕๙
ชอ่ื ปริญญาภาษาไทยและอกั ษรย่อ ชื่อปริญญาภาษาอังกฤษและอักษรย่อ
(ตามระดบั ปริญญาตรี ปรญิ ญาโท ปรญิ ญาเอก) (ตามระดบั ปรญิ ญาตรี ปรญิ ญาโท ปริญญาเอก)
การจัดการดษุ ฎีบัณฑติ กจ.ด. Doctor of Management D.M.
หรอื หรอื Ph.D.
ปรัชญาดษุ ฎบี ัณฑิต ปร.ด. Doctor of Philosophy B.M.
๓.๑.๓ สาขาวิชาดรุ ยิ างคศาสตร์ M.M.
ดรุ ยิ างคศาสตรบณั ฑติ ดศ.บ. Bachelor of Music D.M.
ดุริยางคศาสตรมหาบณั ฑิต ดศ.ม. Master of Music Ph.D.
ดุรยิ างคศาสตรดษุ ฎบี ณั ฑติ ดศ.ด. Doctor of Music B.Com.Arts.
หรอื หรอื M.Com.Arts.
ปรชั ญาดุษฎีบณั ฑติ ปร.ด. Doctor of Philosophy D.Com.Arts.
๓.๑.๔ สาขาวิชานิเทศศาสตร์
นเิ ทศศาสตรบณั ฑิต นศ.บ. Bachelor of Ph.D.
Communication Arts B.B.A.
นเิ ทศศาสตรมหาบณั ฑติ นศ.ม. Master of M.B.A.
Communication Arts D.B.A.
นเิ ทศศาสตรดุษฎีบัณฑติ นศ.ด. Doctor of
Communication Arts Ph.D.
หรือ หรอื B.P.A.
ปรชั ญาดษุ ฎีบัณฑิต ปร.ด. Doctor of Philosophy M.P.A.
๓.๑.๕ สาขาวิชาบรหิ ารธรุ กิจ D.P.A.
บริหารธรุ กิจบัณฑิต บธ.บ. Bachelor of Business
Administration Ph.D.
บรหิ ารธรุ กิจมหาบัณฑติ บธ.ม. Master of Business B.F.A.
Administration
บรหิ ารธรุ กิจดษุ ฎีบณั ฑิต บธ.ด. Doctor of Business
Administration
หรอื หรือ
ปรชั ญาดษุ ฎีบณั ฑติ ปร.ด. Doctor of Philosophy
๓.๑.๖ สาขาวิชาบริหารรฐั กจิ
รฐั ประศาสนศาสตรบณั ฑิต รป.บ. Bachelor of Public
Administration
รฐั ประศาสนศาสตรมหาบณั ฑติ รป.ม. Master of Public
Administration
รฐั ประศาสนศาสตรดษุ ฎบี ณั ฑติ รป.ด. Doctor of Public
Administration
หรือ หรือ
ปรัชญาดุษฎบี ัณฑติ ปร.ด. Doctor of Philosophy
๓.๑.๗ สาขาวชิ าทางวจิ ติ รศลิ ปแ์ ละประยกุ ตศ์ ลิ ป์
ศิลปบณั ฑิต ศล.บ. Bachelor of Fine Arts
เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง 77
เล่ม ๑๓๓ ตอนพิเศษ ๑๕๘ ง ราชกิจจานุเบกษา ๑๔ กรกฎาคม ๒๕๕๙
ช่ือปริญญาภาษาไทยและอกั ษรย่อ ชอื่ ปริญญาภาษาองั กฤษและอกั ษรย่อ
(ตามระดับปรญิ ญาตรี ปริญญาโท ปรญิ ญาเอก) (ตามระดับปริญญาตรี ปริญญาโท ปรญิ ญาเอก)
หรอื หรอื
ศลิ ปกรรมศาสตรบัณฑติ ศป.บ. Bachelor of Fine and Applied
Arts
ศลิ ปมหาบณั ฑติ ศล.ม. Master of Fine Arts M.F.A.
หรือ หรอื
ศิลปกรรมศาสตรมหาบัณฑิต
ศป.ม. Master of Fine and
Applied Arts
ศลิ ปดษุ ฎีบณั ฑิต ศล.ด. Doctor of Fine Arts D.F.A.
หรือ หรอื
ศลิ ปกรรมศาสตรดุษฎีบัณฑติ ศป.ด. Doctor of Fine and Applied Arts
หรอื หรอื
ปรัชญาดษุ ฎีบณั ฑติ Ph.D.
๓.๑.๘ สาขาวชิ าสงั คมสงเคราะหศ์ าสตร์ ปร.ด. Doctor of Philosophy B.S.W.
สงั คมสงเคราะหศ์ าสตรบณั ฑติ สส.บ. Bachelor of Social Work M.S.W.
สังคมสงเคราะห์ศาสตรมหาบณั ฑติ สส.ม. Master of Social Work
สังคมสงเคราะหศ์ าสตรดุษฎบี ัณฑติ สส.ด. Doctor of Social Work D.S.W.
๓.๑.๙ หรือ ปร.ด. หรอื Ph.D.
ปรชั ญาดษุ ฎีบัณฑิต สท.บ. Doctor of Philosophy B.I.S.
สาขาวชิ าสารสนเทศศาสตร์ สท.ม. Bachelor of Information Science M.I.S.
สารสนเทศศาสตรบัณฑิต Master of Information Science
สารสนเทศศาสตรมหาบณั ฑิต สท.ด. Doctor of Information Science D.I.S.
สารสนเทศศาสตรดษุ ฎบี ณั ฑติ หรือ Ph.D.
๓.๒ หรือ
๓.๒.๑ ปรชั ญาดษุ ฎีบณั ฑติ ปร.ด. Doctor of Philosophy
ประเภทปฏบิ ตั กิ าร
เทคโนโลยบี ัณฑิต ทล.บ. Bachelor of Technology B.Tech.
เทคโนโลยีมหาบณั ฑิต ทล.ม. Master of Technology M.Tech.
๓.๒.๒ อุตสาหกรรมศาสตรบณั ฑติ อส.บ. Bachelor of Industrial B.Ind.Tech.
Technology
อุตสาหกรรมศาสตรมหาบณั ฑิต อส.ม. Master of Industrial M.Ind.Tech.
Technology .
ข้อ ๗ ในกรณที ไ่ี มส่ ามารถปฏบิ ตั ติ ามหลกั เกณฑด์ งั กลา่ วได้ หรอื มคี วามจ�ำเปน็
ต้องก�ำหนดช่ือปริญญา ท่ีนอกเหนือจากที่ก�ำหนดไว้ในประกาศน้ี ให้อยู่ในดุลยพินิจ
ของคณะกรรมการการอดุ มศึกษาท่จี ะพจิ ารณา และให้ถอื ค�ำวนิ ิจฉัยของคณะกรรมการ
การอุดมศกึ ษานนั้ เป็นทส่ี ดุ
ประกาศ ณ วนั ท่ี ๙ มถิ ุนายน พ.ศ. ๒๕๕๙
พลเอก ดาว์พงษ์ รัตนสวุ รรณ
รฐั มนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ
78 เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง
เล่ม ๑๓๒ ตอนที่ ๔๓ ก ราชกิจจานุเบกษา ๒๑ พฤษภาคม ๒๕๕๘
กฎกระทรวง
การขอให้รับรองและการรับรองวิทยฐานะสถาบันอุดมศึกษาเอกชน
พ.ศ. ๒๕๕๘
อาศัยอ�ำนาจตามความในมาตรา ๗ วรรคหนึ่ง และมาตรา ๕๔ วรรคสาม
แห่งพระราชบัญญัติสถาบันอุดมศึกษาเอกชน พ.ศ. ๒๕๔๖ รัฐมนตรีว่าการกระทรวง
ศกึ ษาธิการออกกฎกระทรวงไว้ ดงั ตอ่ ไปนี้
ขอ้ ๑ ใหย้ กเลกิ กฎกระทรวงวา่ ดว้ ยการขอใหร้ บั รองและการรบั รองวทิ ยฐานะ
ของสถาบันอุดมศกึ ษาเอกชน พ.ศ. ๒๕๕๑
ข้อ ๒ การรับรองวิทยฐานะสถาบันอุดมศึกษาเอกชนที่ท�ำการสอนเพื่อให้
ปริญญาช้ันใดและในสาขาวิชาใด ให้เป็นไปตามมาตรฐานสถาบันอุดมศึกษาท่ีกระทรวง
ศึกษาธิการก�ำหนด
การรับรองวิทยฐานะสถาบันอุดมศึกษาเอกชนตามวรรคหน่ึง ให้มีระยะเวลา
ห้าปีนับแต่วันที่ได้รับการรับรอง
ข้อ ๓ สถาบันอุดมศึกษาเอกชนใดประสงค์จะขอรับการรับรองวิทยฐานะ
สถาบันอุดมศึกษาเอกชนท่ีท�ำการสอนเพื่อให้ปริญญาชั้นใดและในสาขาวิชาใด
ให้ย่ืนค�ำขอต่อเลขาธิการคณะกรรมการการอุดมศึกษาตามแบบท่ีเลขาธิการคณะ
กรรมการการอดุ มศึกษาประกาศก�ำหนดพร้อมดว้ ยเอกสารและหลักฐาน ดงั ต่อไปนี้
(๑) ส�ำเนาใบอนญุ าตใหจ้ ดั ตงั้ สถาบนั อดุ มศกึ ษาเอกชน
(๒) ส�ำเนาใบรับรองวทิ ยฐานะสถาบนั อดุ มศกึ ษาเอกชนท่ีเคยได้รบั มาแล้ว
(๓) หนงั สอื แสดงมตสิ ภาสถาบนั อดุ มศกึ ษาเอกชนทเี่ หน็ ชอบใหข้ อรบั การรบั รอง
วทิ ยฐานะสถาบนั อดุ มศกึ ษาเอกชน
(๔) หลกั สตู รการเรยี นการสอนในชน้ั ปรญิ ญาและสาขาวชิ าทข่ี อรบั การรบั รอง
วิทยฐานะสถาบนั อุดมศกึ ษาเอกชน
เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง 79
เล่ม ๑๓๒ ตอนที่ ๔๓ ก ราชกิจจานุเบกษา ๒๑ พฤษภาคม ๒๕๕๘
ข้อ ๔ เมอื่ เลขาธกิ ารคณะกรรมการการอดุ มศกึ ษาไดร้ บั ค�ำขอพรอ้ มดว้ ยเอกสาร
และหลักฐานตามข้อ ๓ แล้ว ให้เลขาธิการคณะกรรมการการอุดมศึกษาตรวจสอบ
ความถกู ตอ้ งครบถว้ นของค�ำขอพรอ้ มดว้ ยเอกสารและหลกั ฐานดงั กลา่ ว ใหแ้ ลว้ เสรจ็ ภายใน
สบิ หา้ วนั นับแต่วนั ทไี่ ด้รบั ค�ำขอ
เมอื่ เลขาธกิ ารคณะกรรมการการอดุ มศกึ ษาพจิ ารณาแลว้ เหน็ วา่ ค�ำขอหรอื เอกสาร
และหลักฐานไม่ถูกต้องหรือไม่ครบถ้วน ให้เลขาธิการคณะกรรมการการอุดมศึกษา
แจ้งเป็นหนังสือให้สถาบันอุดมศึกษาเอกชนท่ียื่นค�ำขอแก้ไขค�ำขอหรือจัดส่งเอกสาร
และหลักฐานให้ถูกต้องครบถ้วนภายในระยะเวลาที่ก�ำหนด หากสถาบันอุดมศึกษา
เอกชนทยี่ นื่ ค�ำขอไมด่ �ำเนนิ การตามทไี่ ดร้ บั แจง้ ภายในระยะเวลาดงั กลา่ ว ใหค้ �ำขอนนั้ ตกไป
แล้วให้เลขาธิการคณะกรรมการการอุดมศึกษาแจ้งเป็นหนังสือให้สถาบันอุดมศึกษา
เอกชนนนั้ ทราบ
ในกรณีที่เลขาธิการคณะกรรมการการอุดมศึกษาพิจารณาแล้วเห็นว่าค�ำขอ
พรอ้ มดว้ ยเอกสารและหลกั ฐานถกู ตอ้ งครบถว้ น ใหเ้ ลขาธกิ ารคณะกรรมการการอดุ มศกึ ษา
เสนอค�ำขอพรอ้ มดว้ ยเอกสารและหลกั ฐานตามวรรคหนงึ่ ใหค้ ณะกรรมการพจิ ารณาโดยเรว็
ข้อ ๕ เม่ือคณะกรรมการได้รับค�ำขอพร้อมด้วยเอกสารและหลักฐานตาม
ขอ้ ๔ แลว้ ใหค้ ณะกรรมการพจิ ารณาค�ำขอและจดั ท�ำค�ำแนะน�ำเสนอตอ่ รฐั มนตรภี ายใน
หกสบิ วนั นบั แตว่ นั ทไ่ี ดร้ บั ค�ำขอ และในกรณที ม่ี คี วามจ�ำเปน็ ใหข้ ยายระยะเวลาออกไปได้
อีกไมเ่ กินสามสบิ วนั นบั แต่วันทคี่ รบก�ำหนด
ในกรณที รี่ ฐั มนตรไี ดพ้ จิ ารณาแลว้ เหน็ ควรใหก้ ารรบั รองหรอื ไมร่ บั รองวทิ ยฐานะ
สถาบันอุดมศึกษาเอกชนใด ให้เลขาธิการคณะกรรมการการอุดมศึกษาแจ้งผลการ
พิจารณาเป็นหนังสือให้สถาบันอุดมศึกษาเอกชนนั้นทราบภายในสิบห้าวันนับแต่วันท่ีได้
รบั แจง้ ผลการพจิ ารณาของรฐั มนตรี โดยในกรณที ร่ี ฐั มนตรเี หน็ วา่ ไมส่ มควรรบั รองใหแ้ จง้
เหตุผลพรอ้ มกับหนงั สอื แจง้ ผลการพจิ ารณาด้วย
ข้อ ๖ สถาบันอุดมศึกษาเอกชนใดประสงค์จะขอรับการรับรองวิทยฐานะ
สถาบันอุดมศึกษาเอกชนท่ีท�ำการสอนเพ่ือให้ปริญญาช้ันใดและในสาขาวิชาใดต่อไป
ใหย้ นื่ ค�ำขอตอ่ เลขาธกิ ารคณะกรรมการการอดุ มศกึ ษาเพอ่ื พจิ ารณาลว่ งหนา้ ไมน่ อ้ ยกวา่
หนงึ่ ปแี ตไ่ มเ่ กนิ สองปกี อ่ นครบระยะเวลาการรบั รองวทิ ยฐานะตามขอ้ ๒ วรรคสอง
ในกรณีที่สถาบันอุดมศึกษาเอกชนใดได้ย่ืนค�ำขอภายในระยะเวลาตาม
วรรคหน่ึงแล้ว แต่การพิจารณาไม่แล้วเสร็จก่อนครบระยะเวลาการรับรองวิทยฐานะ
80 เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง
เล่ม ๑๓๒ ตอนที่ ๔๓ ก ราชกิจจานุเบกษา ๒๑ พฤษภาคม ๒๕๕๘
ให้ถือว่าสถาบันอุดมศึกษาเอกชนน้ันได้รับการรับรองวิทยฐานะในช้ันปริญญาและ
ในสาขาวชิ าทเ่ี คยไดร้ บั การรบั รองแล้วต่อไป
ขอ้ ๗ สถาบนั อดุ มศกึ ษาเอกชนทไ่ี ดร้ บั การรบั รองวทิ ยฐานะสถาบนั อดุ มศกึ ษา
เอกชนอยใู่ นวนั กอ่ นวนั ทกี่ ฎกระทรวงนใ้ี ชบ้ งั คบั ใหไ้ ดร้ บั การรบั รองวทิ ยฐานะในชน้ั ปรญิ ญา
และในสาขาวิชาท่ีท�ำการสอนอยูจ่ นครบระยะเวลาตามที่ได้รับการรับรอง
ใหไ้ ว้ ณ วนั ที่ ๑๕ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๕๘
พลเรือเอก ณรงค์ พิพฒั นาศัย
รฐั มนตรวี า่ การกระทรวงศกึ ษาธิการ
หมายเหตุ :- เหตุผลในการประกาศใช้กฎกระทรวงฉบับน้ี คือ โดยท่ีมาตรา ๕๔ วรรคสาม
แห่งพระราชบัญญัติ สถาบันอุดมศึกษาเอกชน พ.ศ. ๒๕๔๖ บัญญัติให้การขอให้รับรอง
และการรบั รองวทิ ยฐานะสถาบนั อดุ มศกึ ษาเอกชนใหเ้ ปน็ ไปตามหลกั เกณฑ์ วธิ กี าร และเงอ่ื นไข
ท่ีก�ำหนดในกฎกระทรวง ประกอบกับหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงอื่ นไขการขอใหร้ บั รองและ
การรับรองวิทยฐานะสถาบันอุดมศึกษาเอกชนตามท่ีก�ำหนดไว้ในกฎกระทรวงว่าด้วย
การขอให้รับรองและการรับรองวิทยฐานะของสถาบันอุดมศึกษาเอกชน พ.ศ. ๒๕๕๑
ยังไมเ่ หมาะสมกบั สถานการณป์ ัจจบุ นั สมควรปรบั ปรงุ เพอ่ื ใหม้ ีความเหมาะสมย่งิ ขึ้น จึงจ�ำเป็น
ต้องออกกฎกระทรวงนี้
เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง 81
เล่ม ๑๒๖ ตอนพิเศษ ๗๔ ง ราชกิจจานุเบกษา ๒๖ พฤษภาคม ๒๕๕๒
ประกาศกระทรวงศึกษาธิการ
ว่าด้วยการจัดการศึกษานอกสถานที่ตั้งของสถาบันอุดมศึกษาของรัฐ
พ.ศ. ๒๕๕๒
เพอื่ ใหส้ ถาบนั อดุ มศกึ ษาของรฐั ใชเ้ ปน็ แนวทางในการจดั การศกึ ษานอกสถานทตี่ ง้ั
อยา่ งมคี ณุ ภาพและมาตรฐานการศกึ ษา อาศยั อ�ำนาจตามความในมาตรา ๕ และมาตรา ๓๑
แห่งพระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. ๒๕๔๒ แก้ไขเพ่ิมเติม (ฉบับที่ ๒)
พ.ศ. ๒๕๔๕ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ โดยค�ำแนะน�ำของคณะกรรมการ
การอุดมศึกษา ในการประชุม ครั้งท่ี ๑๐/๒๕๕๑ เมอ่ื วนั ที่ ๒ ตลุ าคม พ.ศ. ๒๕๕๑
ออกประกาศกระทรวงศกึ ษาธกิ ารไวด้ งั ตอ่ ไปนี้
ขอ้ ๑ ในประกาศกระทรวงน้ี
“นอกสถานท่ีต้ัง” หมายความว่า สถานท่ีจัดการศึกษาอื่นใดของสถาบัน
อุดมศึกษาของรัฐ ซ่ึงมิใช่เป็นท่ีต้ังของสถาบันอุดมศึกษา
“สภาสถาบัน” หมายความวา่ สภาสถาบนั อดุ มศึกษาแต่ละแหง่
ขอ้ ๒ ให้สถาบันอุดมศึกษาจัดการศึกษานอกสถานที่ต้ังในส่วนงานที่สภา
สถาบันก�ำหนด
ข้อ ๓ สถาบันอุดมศึกษาจะจัดการศึกษานอกสถานที่ต้ังด้วยวิธี
การเรียนการสอนในชั้นเรียนหรือวิธีการเรียนการสอนในระบบการศึกษาทางไกล
ท้งั หลกั สูตรหรือเฉพาะบางส่วนตามทีส่ ภาสถาบันก�ำหนดกไ็ ด้
ข้อ ๔ การจัดการศึกษาของสถาบันอุดมศึกษา ให้จัดการศึกษาในท่ีต้ัง
เป็นหลักเว้นแต่มีเหตุผลและความจ�ำเป็นเพ่ือประโยชน์ต่อการจัดการเรียนการสอน
แกผ่ เู้ รยี น สถาบนั อดุ มศกึ ษาจะจดั การศกึ ษานอกสถานทต่ี ง้ั กไ็ ดต้ ามเงอ่ื นไข ดงั ตอ่ ไปน้ี
(๑) จัดการเรียนการสอนในหลักสูตรเดิมที่ได้เปิดสอนในท่ีตั้งแล้ว
(๒) ด�ำเนินการจัดการศึกษาให้มีคุณภาพและมาตรฐานครบถ้วน
ตามเกณฑม์ าตรฐานหลักสูตรของกระทรวงศึกษาธกิ าร
(๓) จดั การเรยี นการสอนทเี่ นน้ ใหผ้ เู้ รยี นมผี ลสมั ฤทธติ์ ามวตั ถปุ ระสงค์
ของหลักสตู รและมกี ารประเมินผลเพ่อื พฒั นาหลักสตู ร
(๔) จัดส่ิงสนับสนุนทางการศึกษาให้เพียงพอเช่นเดียวกับการจัด
การศกึ ษาในที่ตง้ั
82 เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง
เล่ม ๑๒๖ ตอนพิเศษ ๗๔ ง ราชกิจจานุเบกษา ๒๖ พฤษภาคม ๒๕๕๒
(๕) จดั ใหม้ กี ารใหค้ �ำปรกึ ษาทางวชิ าการ การแนะแนวอาชพี การจดั
บริการสวัสดิการนักศึกษา และบริการด้านอ่ืนให้มีมาตรฐานเช่นเดียวกับการจัด
การศกึ ษาในที่ตัง้
(๖) จดั สภาพแวดลอ้ มทเ่ี หมาะสมตอ่ การจดั การศกึ ษา มคี วามปลอดภยั
และมีส่ิงอ�ำนวยความสะดวกอย่างเพยี งพอ
(๗) ปฏิบัติตามหลักเกณฑ์และแนวปฏิบัติเก่ียวกับการพิจารณา
ประเมนิ คณุ ภาพการจดั การศึกษาตามทคี่ ณะกรรมการการอุดมศึกษาก�ำหนด
ขอ้ ๕ ให้อธิการบดีขออนุญาตจัดการศึกษานอกสถานท่ีตั้งต่อสภาสถาบัน
พรอ้ มทง้ั เสนอเอกสารหลกั ฐานเพ่อื ประกอบการพิจารณา ดังตอ่ ไปนี้
(๑) โครงการจดั การศกึ ษานอกสถานทตี่ ง้ั ทมี่ รี ายละเอยี ดเกย่ี วกบั รปู แบบ
วิธีการและระยะเวลาจัดการศึกษา พร้อมท้ังที่ตั้งและแผนผังแสดงบรเิ วณและอาคาร
(๒) เอกสารแสดงการเป็นผู้มีกรรมสิทธ์ิในท่ีดินที่จะใช้เป็นท่ีจัด
การเรียนการสอนหรือหลักฐานแสดงการเป็นผู้มีสิทธิในการเช่าท่ีดินหรือหลักฐาน
แสดงการเปน็ ผ้มู สี ทิ ธใิ นการใช้ท่ีดนิ หรอื อาคารสถานท่ีตามระยะเวลาทีก่ �ำหนดใน (๑)
ข้อ ๖ เม่ือสภาสถาบันพิจารณาให้ความเห็นชอบแล้ว ให้อธิการบดีแจ้งต่อ
คณะกรรมการการอดุ มศึกษาเพ่อื ทราบภายในสามสิบวนั
ข้อ ๗ ในกรณีท่ีสถาบันอุดมศึกษาไม่สามารถด�ำเนินการจัดการศึกษา
นอกสถานที่ตั้งได้ภายในหนึ่งร้อยแปดสิบวันนับแต่วันที่ได้รับความเห็นชอบจากสภา
สถาบัน ให้สถาบันอุดมศึกษาแจ้งต่อส�ำนักงานคณะกรรมการการอดุ มศกึ ษาทราบ
และในกรณีที่คณะกรรมการการอุดมศึกษามีข้อเสนอแนะใดให้สถาบันอุดมศึกษา
ปรับปรุงแก้ไข ให้สถาบันอุดมศึกษาด�ำเนินการแล้วเสนอผลการด�ำเนินการน้ันต่อ
สภาสถาบนั และคณะกรรมการการอุดมศึกษาเพอ่ื ทราบ
ขอ้ ๘ ให้สถาบันอุดมศึกษาเสนอสภาสถาบันพิจารณาทบทวนและ
ให้ความเห็นชอบการจัดการศึกษานอกสถานท่ีต้ังก่อนวันท่ีประกาศกระทรวงฉบับน้ี
ใช้บังคับตามแนวปฏิบัติข้างต้นและแจ้งให้คณะกรรมการการอุดมศึกษาทราบ
ภายในเก้าสิบวัน นับแต่ทปี่ ระกาศกระทรวงน้ใี ช้บังคับ เพอ่ื เสนอตอ่ สาธารณชนตอ่ ไป
ประกาศ ณ วันท่ี ๔ มีนาคม พ.ศ. ๒๕๕๒
จุรนิ ทร์ ลกั ษณวิศษิ ฏ์
รัฐมนตรวี า่ การกระทรวงศึกษาธิการ
เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง 83
ประกาศคณะกรรมการการอุดมศึกษา
เร่อื ง หลักเกณฑ์และแนวปฏบิ ัติเก่ียวกับการพิจารณาประเมนิ คณุ ภาพ
การจดั การศึกษานอกสถานที่ตั้งของสถาบันอุดมศึกษา
พ.ศ. ๒๕๕๒
โดยท่ีเป็นการสมควรก�ำหนดหลักเกณฑ์และแนวปฏิบัติเก่ียวกับการพิจารณา
ประเมินคุณภาพการจัดการศึกษานอกสถานที่ต้ังของสถาบันอุดมศึกษา เพื่อประโยชน์
ในการรกั ษาไวซ้ ง่ึ คณุ ภาพและมาตรฐานการศกึ ษา และการบรหิ ารดา้ นวชิ าการของสถาบนั
อดุ มศกึ ษาใหด้ �ำเนนิ การไปไดด้ ว้ ยดี ฉะนน้ั อาศยั อ�ำนาจตามความ ขอ้ ๔ (๗) ของกฎกระทรวง
วา่ ดว้ ยการจดั การศกึ ษานอกสถานทต่ี งั้ ของสถาบนั อดุ มศกึ ษาเอกชน พ.ศ. ๒๕๕๑ ออกตาม
ความในมาตรา ๗ และมาตรา ๒๐ แห่งพระราชบัญญัติสถาบันอุดมศึกษาเอกชน
พ.ศ. ๒๕๔๖ แก้ไขเพิ่มเติม (ฉบบั ท่ี ๒) พ.ศ. ๒๕๕๐ และประกาศกระทรวงศกึ ษาธกิ าร
ว่าด้วยการจัดการศึกษานอกสถานที่ต้ังของสถาบันอุดมศึกษาของรัฐ พ.ศ. ๒๕๕๒
คณะกรรมการการอุดมศึกษา ในการประชุมครั้งท่ี ๖/๒๕๕๒ เมื่อวันที่ ๔ มิถุนายน
พ.ศ. ๒๕๕๒ จึงก�ำหนดหลักเกณฑแ์ ละแนวปฏบิ ัติเกี่ยวกบั การพจิ ารณาประเมินคณุ ภาพ
การจัดการศกึ ษานอกสถานท่ีต้ังของสถาบันอดุ มศกึ ษา พ.ศ. ๒๕๕๒ ดังต่อไปน้ี
๑. สถาบนั อดุ มศกึ ษาทจ่ี ะจดั การเรยี นการสอนทง้ั หลกั สตู รหรอื เฉพาะบางสว่ น
ของหลักสูตรในสถานท่ีและอาคารที่มิใช่สถานท่ีจัดตั้ง ต้องได้รับความเห็นชอบจาก
สภาสถาบันกอ่ นการเปดิ ด�ำเนนิ การ และแจง้ ใหค้ ณะกรรมการการอดุ มศกึ ษาทราบภายใน
๓๐ วนั นบั ตงั้ แตว่ ันทีไ่ ดร้ บั ความเหน็ ชอบจากสภาสถาบนั
๒. สถาบันอุดมศึกษาของรัฐที่จะจัดการเรียนการสอนท้ังหลักสูตรหรอื เฉพาะ
บางส่วนของหลักสูตรในสถานที่และอาคารที่มิใช่สถานที่จัดต้ัง จะต้องมีสถานที่ตั้งหลัก
ของสถาบันอดุ มศึกษา
ในกรณีของสถาบันอุดมศึกษาเอกชนต้องมีสถานท่ีต้ังหลักตามท่ีระบุไว้
ในข้อก�ำหนดของสถาบันอุดมศกึ ษาเอกชน
84 เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง
๓. ในกรณีที่เป็นการเช่าสถานที่และอาคารเพื่อด�ำเนินการจัดการศึกษา
นอกสถานทีต่ ้ังจะต้องไม่เป็นการเช่าชว่ งโดยเปน็ การด�ำเนนิ การเพยี งช่ัวคราว ซง่ึ สถาบนั
ต้องระบกุ �ำหนดระยะเวลาส้ินสุดให้ชัดเจน
กรณที เี่ ปน็ ความรว่ มมอื กบั หนว่ ยงานอน่ื เพอ่ื ใชส้ ถานทแี่ ละอาคารในการจดั
การศึกษา สถาบันตอ้ งไดร้ บั ความยนิ ยอมให้ใชส้ ถานท่ีและอาคารจากหวั หน้าหน่วยงาน
หรือผ้มู อี �ำนาจของหน่วยงานน้นั ๆ
๔. สถานทแ่ี ละอาคารทใี่ ชใ้ นการจดั การศกึ ษา จะตอ้ งมสี ภาพแวดลอ้ มทเ่ี หมาะสม
ต่อการจดั การศึกษาระดบั อดุ มศกึ ษา มีความปลอดภัย มสี ง่ิ อ�ำนวยความสะดวก และมี
สง่ิ สนบั สนนุ ทางการศกึ ษาอย่างเพยี งพอเชน่ เดยี วกบั การจดั การศกึ ษาในสถานทต่ี ง้ั เชน่
หอ้ งเรยี น หอ้ งท�ำงานของอาจารย์ สถานทหี่ อ้ งปฏบิ ตั กิ าร และอปุ กรณก์ ารศกึ ษาอนั จ�ำเปน็
ตอ่ การเรยี นการสอนในแตล่ ะสาขาวชิ าทเ่ี ปดิ สอนห้องสมุด จ�ำนวนหนังสือในสาขาวิชา
ท่ีเปิดสอน รายช่ือฐานข้อมูลในสาขาวชิ า (กรณบี ณั ฑติ ศกึ ษา) คอมพวิ เตอร์ อนิ เทอรเ์ นต็
ความเรว็ สูง เปน็ ตน้
๕. สถาบันต้องจัดให้มีบริการให้ค�ำปรึกษาทางวิชาการ การแนะแนวอาชีพ
การจดั บรกิ ารสวสั ดกิ ารนกั ศกึ ษา และบรกิ ารดา้ นอน่ื ๆ ทม่ี มี าตรฐานเชน่ เดยี วกบั การจดั
การศึกษาในสถานท่ีตั้ง และต้องแจ้งให้นักศึกษาได้รับทราบถึงบริการเหลา่ น้ันด้วย
๖. หลักสูตรที่จัดการเรียนการสอนนอกสถานท่ีต้ัง ต้องเป็นหลักสูตรเดิมท่ีได้
เปิดสอนในสถานท่ีต้ังแล้วไม่น้อยกว่า ๑ ภาคการศึกษา และเป็นหลกั สูตรทส่ี �ำนักงาน
คณะกรรมการการอุดมศกึ ษารบั ทราบเรียบรอ้ ยแลว้
๗. หลักสูตรท่ีจัดการเรียนการสอนนอกสถานท่ีตั้งถือเป็นอีกหนึ่งหลักสูตร
สถาบันต้องจัดหาอาจารย์ประจ�ำหลักสูตร/อาจารย์ผู้รับผิดชอบหลักสูตรอีกชุดหน่ึง
ที่ไม่ซ้�ำซ้อนกับในสถานท่ีตั้ง โดยมีคุณวุฒิและคุณสมบัติตามเกณฑ์มาตรฐานหลักสูตร
ระดบั อุดมศึกษา
๘. กรณีที่สถาบันประสงค์จะจัดการเรียนการสอนนอกสถานท่ีต้ังเฉพาะ
บางสว่ นของหลกั สตู รทเ่ี ปดิ ด�ำเนนิ การในสถานทต่ี งั้ สถาบนั สามารถจดั การเรยี นการสอน
ได้ไม่เกินคร่ึงหนึ่งของจ�ำนวนหน่วยกิตรวมของหลักสูตรที่เปิดสอน ซึ่งสถาบันสามารถ
ใช้อาจารยป์ ระจ�ำหลักสตู ร/อาจารยผ์ รู้ ับผดิ ชอบหลกั สตู รชดุ เดยี วกันกับในสถานทตี่ งั้ ได้
เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง 85
๙. ข้อมูลและหลักฐานที่สถาบัน จะต้องเสนอต่อส�ำนักงานคณะกรรมการ
การอุดมศึกษาเพื่อประกอบการพิจารณารับทราบการจัดการศึกษานอกสถานท่ีตั้งของ
คณะกรรมการการอุดมศึกษา ประกอบดว้ ย
๙.๑ โครงการการจดั การศกึ ษานอกสถานทตี่ งั้ ทรี่ ะบุ เหตผุ ล ความจ�ำเปน็ และ
วัตถุประสงค์ ในการใช้สถานที่และอาคารท่ีมิใช่สถานที่ตั้งตามที่ระบุไว้ในข้อก�ำหนด
ของสถาบันอุดมศึกษาเอกชน หรือตามพระราชบัญญัติของสถาบันอุดมศึกษาของรัฐ
หรือในก�ำกับ ระยะเวลาท่จี ะเปิดสอนและระยะเวลาสิน้ สดุ โครงการ หลักสตู รทเ่ี ปิดสอน
หรือรายวิชาที่เปิดสอน (กรณีสอนเฉพาะบางส่วนของหลักสูตร) จ�ำนวนนักศึกษา
ในแตล่ ะหลักสูตรในแตล่ ะปกี ารศกึ ษา
๙.๒ ส�ำเนาสัญญาเช่าและรายละเอียดแนบท้ายสัญญาเช่า หรือส�ำเนา
หนังสือยินยอมเก่ียวกับการใช้สถานท่ีและอาคารท่ีมิใช่สถานท่ีต้ัง ในกรณีท่ีเป็นสถานที่
หรอื อาคารเชา่ หรือ ความร่วมมอื กับหน่วยงานอ่นื ในการใชส้ ถานท่ีและอาคาร
๙.๓ ข้อมูลแผนผังแสดงบริเวณและอาคาร ท่ีระบุรายละเอียดของพ้ืนท่ี
ของการใช้ประโยชน์ในส่วนต่าง ๆ ของบริเวณและอาคารนั้น ๆ ข้อมูลแสดงส่ิงอ�ำนวย
ความสะดวก สง่ิ สนับสนนุ ทางการศึกษา และอปุ กรณก์ ารศกึ ษา
๙.๔ ข้อมูลของอาจารย์ประจ�ำหลักสูตร/อาจารย์ผู้รับผิดชอบหลักสูตร
ท่ีจัดการเรียนการสอนในสถานท่ีตั้งและนอกสถานท่ีต้ังท่ีสอดคล้องตามเกณฑ์มาตรฐาน
หลกั สูตรระดับอุดมศกึ ษา
๙.๕ ข้อมลู เก่ียวกบั การจดั ใหม้ ีการใหค้ �ำปรึกษาทางวชิ าการ การแนะแนว
อาชีพ การจดั บริการ สวสั ดกิ ารนกั ศึกษา และบริการดา้ นอื่นที่มีมาตรฐาน
๙.๖ ข้อมูลอ่ืน ๆ ตามที่ส�ำนักงานคณะกรรมการการอุดมศึกษาแจ้งให้
สถาบันจัดส่งข้อมูลเพ่ิมเตมิ หรือเพ่อื ประกอบการพิจารณา
๑๐. ข้อมูลการจัดการศึกษานอกสถานท่ีต้ังของสถาบัน ท่ีได้รับความเห็นชอบ
จากสภาสถาบนั และสถาบนั ไดแ้ จง้ ใหค้ ณะกรรมการการอดุ มศกึ ษาทราบแลว้ ส�ำนกั งาน
คณะกรรมการการอดุ มศกึ ษาจะเผยแพรข่ อ้ มลู การเปดิ ด�ำเนนิ การหลกั สตู รนอกสถานทตี่ งั้
ของสถาบัน เพื่อใหส้ าธารณะไดร้ บั ทราบ
๑๑. เมื่อมีการเปล่ียนแปลงสถานภาพการจัดการศึกษานอกสถานที่ตั้ง สถาบัน
ต้องรายงานให้สภาสถาบันทราบ และแจ้งให้คณะกรรมการการอุดมศึกษาทราบภายใน
๙๐ วนั นบั ตัง้ แตว่ ันที่สภาสถาบันรบั ทราบ
86 เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง
๑๒. คณะกรรมการการอดุ มศกึ ษาอาจด�ำเนนิ การใหม้ กี ารตดิ ตามและประเมนิ ผล
การจัดการศึกษานอกสถานที่ตั้งของสถาบันอุดมศึกษา เพื่อให้การจัดการศึกษาเป็นไป
อยา่ งมีคุณภาพและมาตรฐานตามเจตนารมณ์ของประกาศฉบับนี้
๑๓. ในกรณีที่ไม่สามารถปฏิบัติตามหลักเกณฑ์และแนวปฏิบัตินี้ได้ หรือมี
ความจ�ำเปน็ ตอ้ งปฏบิ ตั นิ อกเหนอื ทก่ี �ำหนดในประกาศน้ี ใหอ้ ยใู่ นดลุ ยพนิ จิ ของคณะกรรมการ
การอดุ มศกึ ษา และให้ค�ำวนิ จิ ฉยั ของคณะกรรมการการอดุ มศึกษาเป็นอันส้ินสดุ
ประกาศ ณ วันท่ี ๑๓ มิถุนายน พ.ศ. ๒๕๕๒
(ศาสตราจารย์วจิ ารณ์ พานชิ )
ประธานกรรมการ
คณะกรรมการการอดุ มศกึ ษา
เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง 87
เล่ม ๑๒๔ ตอนพิเศษ ๕๗ ง ราชกิจจานุเบกษา ๑๑ พฤษภาคม ๒๕๕๐
ประกาศกระทรวงศึกษาธิการ
เรอ่ื ง แนวทางความตกลงรว่ มมอื ทางวชิ าการระหวา่ งสถาบนั อดุ มศกึ ษาไทย
กบั สถาบันอดุ มศกึ ษาตา่ งประเทศ
พ.ศ. ๒๕๕๐
เพอื่ สง่ เสรมิ ใหส้ ถาบนั อดุ มศกึ ษาไทยด�ำเนนิ การความตกลงรว่ มมอื ทางวชิ าการ
กับสถาบันอุดมศึกษาต่างประเทศอย่างมีมาตรฐาน คุณภาพ อันจะน�ำไปสกู่ ารพฒั นา
ศักยภาพ ความเข้มแข็ง และความเป็นเลิศทางวิชาการ ให้สอดคล้องตามประกาศ
กระทรวงศึกษาธิการ เรื่อง มาตรฐานการอุดมศึกษา
อาศัยอ�ำนาจตามความในมาตรา ๘ และมาตรา ๑๖ แห่งพระราชบัญญัติ
ระเบียบบริหารราชการกระทรวงศึกษาธิการ พ.ศ. ๒๕๔๖ รัฐมนตรีว่าการกระทรวง
ศกึ ษาธกิ าร โดยค�ำแนะน�ำของคณะกรรมการการอดุ มศกึ ษาในการประชมุ ครงั้ ท่ี ๒/๒๕๕๐
เมอ่ื วนั ท่ี ๑ กมุ ภาพันธ์ ๒๕๕๐ จึงออกประกาศไว้ดงั ต่อไปนี้
ขอ้ ๑ ประกาศนเ้ี รยี กวา่ “ประกาศกระทรวงศกึ ษาธกิ าร เรอื่ ง แนวทางความตกลง
รว่ มมอื ทางวชิ าการระหวา่ งสถาบนั อดุ มศกึ ษาไทยกบั สถาบนั อดุ มศกึ ษาตา่ งประเทศพ.ศ.๒๕๕๐”
ข้อ ๒ ประกาศน้ีให้ใช้บังคับต้ังแต่วันถัดจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษา
เปน็ ตน้ ไป
ข้อ ๓ ใหย้ กเลกิ ประกาศทบวงมหาวทิ ยาลยั เรอื่ ง นโยบายและมาตรการการสง่ เสรมิ
สนบั สนนุ ใหส้ ถาบันอุดมศึกษาตา่ งประเทศมาจดั การศกึ ษาในประเทศไทย พ.ศ. ๒๕๔๒
ขอ้ ๔ ในประกาศนี้
๔.๑ ความตกลงรว่ มมอื ทางวิชาการ หมายถงึ ความตกลงร่วมมือเพือ่
ด�ำเนินกิจกรรมการเรียนการสอน การวิจัย การถ่ายทอดเทคโนโลยี การให้บริการ
ทางวชิ าการ และการแลกเปลย่ี นดา้ นศลิ ปะและวฒั นธรรม หรอื กจิ กรรมทางวชิ าการอนื่ ๆ
ทส่ี ภาสถาบนั อุดมศึกษาไทยเห็นควรด�ำเนนิ การความตกลงร่วมมือกับสถาบันอุดมศกึ ษา
ตา่ งประเทศ ทง้ั ในลักษณะทวภิ าคี และพหุภาคี
๔.๒ สถาบันอุดมศึกษาไทย หมายถึง สถาบันอุดมศึกษาของรัฐและ
เอกชน และสถาบันวิจยั ในสังกดั และก�ำกับของกระทรวงศึกษาธกิ าร
๔.๓ สถาบนั อดุ มศกึ ษาตา่ งประเทศ หมายถงึ สถาบนั อดุ มศกึ ษาทม่ี ใิ ช่
สถาบนั อุดมศึกษาไทย รวมถึงสถาบนั วิจัย สถาบนั ฝกึ อบรมอาชีพชนั้ สูง สถาบนั วิชาชีพ
เฉพาะทางชน้ั สงู โดยตอ้ งเปน็ สถาบนั ทม่ี คี ณุ ภาพ และมาตรฐาน จดั ตงั้ ถกู ตอ้ งตามกฎหมาย
88 เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง
เล่ม ๑๒๔ ตอนพิเศษ ๕๗ ง ราชกิจจานุเบกษา ๑๑ พฤษภาคม ๒๕๕๐
และไดร้ บั การรบั รองวทิ ยฐานะและมาตรฐานโดยหนว่ ยงานของรฐั หรอื หนว่ ยงานอืน่ ทร่ี ฐั
มอบหมายในประเทศนัน้ ๆ
ข้อ ๕ ลกั ษณะ และวธิ กี ารด�ำเนินการ
๕.๑ การด�ำเนนิ การความตกลงรว่ มมอื ทางวชิ าการ สถาบนั อดุ มศกึ ษาไทย
ตอ้ งค�ำนงึ ถงึ ประโยชนข์ องการพฒั นาคณุ ภาพ และมาตรฐานทางวชิ าการและวชิ าชพี ของ
สถาบนั ทง้ั สอง โดยตงั้ อยบู่ นพน้ื ฐานของความเกอ้ื กลู และสง่ เสรมิ ความกา้ วหนา้ ทางวชิ าการ
และวชิ าชพี รว่ มกนั เพอ่ื บรรลคุ วามเปน็ เลศิ ทางวชิ าการการพฒั นาประสทิ ธภิ าพการเรยี นการสอน
ของสถาบนั ทง้ั สองและการพฒั นาและแลกเปลยี่ นองคค์ วามรู้ตามปรชั ญาและพนั ธกจิ ของสถาบนั
๕.๒ การด�ำเนนิ การความตกลงทางวชิ าการใด ๆ ตอ้ งไดร้ บั การเหน็ ชอบ
จากสภาสถาบันอุดมศึกษา โดยต้องแจ้งให้คณะกรรมการการอุดมศึกษาทราบ ภายใน
ระยะเวลา ๓๐ วนั นบั จากวนั ทสี่ ภาสถาบนั อดุ มศกึ ษาใหค้ วามเหน็ ชอบ ทง้ั นเี้ พอื่ การจดั ท�ำ
ฐานข้อมูลท่ีครบถ้วนและทันสมัย สามารถเอื้อต่อการตัดสินใจเชิงนโยบายและ
การด�ำเนินการส่งเสริมสนบั สนุนความร่วมมือนนั้ ๆ และเพ่อื เสนอต่อสาธารณชนตอ่ ไป
ขอ้ ๖ ขอบเขตความรว่ มมอื
ความตกลงร่วมมือทางวิชาการครอบคลุมกิจกรรมดังน้ี คือ การเรียน
การสอน ทง้ั ในระบบชน้ั เรยี น และระบบการศกึ ษาทางไกลซง่ึ มมี าตรฐานเทยี บเคยี งกนั ได้
กับการศึกษาในระบบชั้นเรียน และต้องสอดคล้องกับหลักเกณฑ์การขอเปิดและการ
ด�ำเนนิ การหลกั สตู รระดบั ปรญิ ญาในระบบการศกึ ษาทางไกลทกี่ ระทรวงศกึ ษาธกิ ารก�ำหนด
การวจิ ยั การถา่ ยทอดและพฒั นาเทคโนโลยี การใหบ้ รกิ ารทางวชิ าการ กจิ กรรมดา้ นศลิ ปะ
และวฒั นธรรม หรอื กจิ กรรมทางวชิ าการอน่ื ทสี่ ภาสถาบนั อดุ มศกึ ษาพจิ ารณาเหน็ สมควร
๖.๑ การเรยี น การสอน
๖.๑.๑ ขอบเขตของความรว่ มมอื ทางการเรยี นการสอนครอบคลมุ ถงึ
การแลกเปลยี่ นคณาจารย์ บคุ ลากรทางการศกึ ษา นกั ศกึ ษา อปุ กรณก์ ารเรยี นการสอน ตลอด
จนการจดั หลกั สตู รรว่ มระหว่างสถาบันอุดมศกึ ษาไทยกบั สถาบันอดุ มศึกษาต่างประเทศ
๖.๑.๒ การจดั หลกั สตู ร/การเรยี นการสอนรว่ มกนั เพอ่ื ใหป้ รญิ ญา
ตอ้ งไมข่ ดั ตอ่ กฎหมาย ขอ้ บงั คบั และประกาศทเี่ กยี่ วขอ้ ง อาทิ พระราชบญั ญตั สิ ถาบนั
อุดมศึกษาเอกชน เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรของกระทรวงศึกษาธิการ โดยหลกั สตู รนนั้
ตอ้ งไดร้ บั การรบั รองจากหนว่ ยงานทเี่ กย่ี วขอ้ ง ซงึ่ อาจเปน็ หลกั สตู รทเ่ี ปดิ สอนอยแู่ ลว้ ของ
สถาบนั อดุ มศกึ ษา หรอื เปน็ หลกั สตู รใหมท่ พี่ ฒั นารว่ มกนั ระหวา่ งสถาบนั อดุ มศกึ ษาไทยกบั
สถาบนั อดุ มศกึ ษาตา่ งประเทศ
เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง 89
เล่ม ๑๒๔ ตอนพิเศษ ๕๗ ง ราชกิจจานุเบกษา ๑๑ พฤษภาคม ๒๕๕๐
๖.๑.๓ ในการจดั หลกั สตู รรว่ มกนั สถาบนั ทงั้ สองตอ้ งจดั ท�ำบันทึก
ขอ้ ตกลงรว่ มกนั โดยไดร้ บั ความเหน็ ชอบจากสภาสถาบนั ทเ่ี กย่ี วขอ้ งและใหส้ ถาบนั อดุ มศกึ ษาไทย
เสนอหลกั สตู รดงั กลา่ วใหค้ ณะกรรมการการอดุ มศกึ ษาใหก้ ารรบั รองหรือรับทราบหลกั สูตร
๖.๑.๔ การจัดการเรียนการสอนในประเทศไทย สถาบัน
อุดมศึกษาไทยต้องเป็นผู้บริหารหลักสูตรและการสอน และจัดคณาจารย์ประจ�ำสถาบัน
อุดมศึกษาไทยร่วมสอนในหลักสูตรและสถาบันอุดมศึกษาต่างประเทศสามารถจัด
คณาจารยร์ ว่ มสอน รวมทงั้ ใหค้ วามชว่ ยเหลอื ทางวชิ าการอน่ื ๆ ได้ ทง้ั น้ี คณาจารยผ์ รู้ บั ผดิ ชอบ
หลักสูตร และคณาจารย์ประจ�ำหลักสูตร ต้องมีคุณวุฒิสอดคล้องกับเกณฑ์มาตรฐาน
หลักสูตรของกระทรวงศึกษาธกิ าร
๖.๑.๕ การใหป้ รญิ ญา อาจเปน็ ปรญิ ญาของสถาบนั อดุ มศกึ ษาไทย
หรอื ตา่ งประเทศ หรอื ปรญิ ญารว่ ม ขน้ึ อยกู่ บั ขอ้ ตกลงความรว่ มมอื หรอื ระเบยี บ หรอื ขอ้ บงั คบั
เก่ียวกับการให้ปริญญาของสถาบันที่ร่วมมือกัน กรณีปริญญาของสถาบันอุดมศึกษา
ตา่ งประเทศ นกั ศกึ ษาตอ้ งเดนิ ทางไปศกึ ษาในสถาบนั นนั้ ๆ โดยมรี ะยะเวลาศกึ ษาไมต่ ำ่� กวา่
หนงึ่ ปกี ารศกึ ษา หรอื กง่ึ หนง่ึ ของระยะเวลาศกึ ษาตลอดหลกั สตู ร หรอื ตามขอ้ บงั คบั ของสถาบนั
๖.๒ การวจิ ัย
๖.๒.๑ การด�ำเนนิ การรว่ มมอื ทางการวจิ ยั สถาบนั อดุ มศกึ ษาไทย
ตอ้ งค�ำนงึ ถงึ ประโยชนข์ องความรว่ มมอื เพอ่ื ใหไ้ ดข้ อ้ เทจ็ จรงิ และความรใู้ หม่ เพอ่ื พฒั นา
การเรียนการสอน ตามหลักสูตรของการศึกษาในระดับปริญญาตรี ปรญิ ญาโท หรอื
ปริญญาเอกของสถาบัน ตลอดจนค�ำนึงถึงผลกระทบต่อประโยชน์ของประเทศไทย
ทง้ั ทางดา้ นเศรษฐกิจ และสังคม
๖.๒.๒ การด�ำเนินการความร่วมมือทางการวิจัย ต้องไม่ขัดต่อ
ระเบียบสภาวิจัยแห่งชาติว่าด้วยการอนุญาตให้นักวิจัยชาวต่างประเทศเข้ามาท�ำ
การวิจยั ในประเทศไทย และระเบียบหรอื กฎหมายอื่นทเ่ี ก่ียวข้อง
๖.๓ การถา่ ยทอดและพฒั นาเทคโนโลยี
การด�ำเนินการความร่วมมือทางวิชาการเพื่อการถ่ายทอดและ
พฒั นาเทคโนโลยี สถาบนั อดุ มศกึ ษาไทยตอ้ งค�ำนงึ ถงึ ประโยชนข์ องการพฒั นาทางวชิ าการ
และผลประโยชน์ของไทย และต้องเป็นไปตามกฎหมายเก่ียวกับทรัพย์สินทางปัญญา
ของไทย และระเบียบหรอื กฎหมายอืน่ ทเี่ กีย่ วขอ้ ง
๖.๔ การให้บริการทางวิชาการ
การด�ำเนินการความร่วมมือทางการให้บริการวิชาการ สถาบัน
90 เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๕๘ และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง
The words you are searching are inside this book. To get more targeted content, please make full-text search by clicking here.
เกณฑ์มาตรฐานหลักสูตรระดับบัณฑิตศึกษา-2558 และเกณฑ์มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง
Discover the best professional documents and content resources in AnyFlip Document Base.
Search